Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 929/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-09-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 48 ust. 1 i art 83 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Wojciech Sawczuk, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 3 września 2021 r. sprawy ze skargi [...] S.A. z siedzibą w W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez [...] S.A. z siedzibą w [...] ("skarżąca") jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego ("[...] WINB") nr [...] z [...] marca 2021 r., wydana w sprawie dotyczącej nakazu rozbiórki wolnostojącego nośnika reklamowego w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] ("PINB"), wobec informacji uzyskanej z Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy[...] Urzędu [...] o usytuowaniu czterech nośników reklamowych wzdłuż ogrodzenia ogródków działkowych na terenie [...] od strony [...], w dniu [...] lipca 2019 r. przeprowadził czynności kontrolne. Z powyższych czynności sporządzono protokół nr [...]; wynika z niego, że na terenie Rodzinnego Ogrodu Działkowego "[...] znajduje się wolnostojący nośnik reklamowy o całkowitej wysokości 7,00 m, w postaci podświetlanej od wewnątrz tablicy reklamowej o wymiarach 8,00 x 4,00 m, z nr identyfikacyjnym [...] i logo [...], mocowany do słupa stalowego utwierdzonego w fundamencie zagłębionym w gruncie.

Zarząd Mienia miasta [...] w piśmie z [...] października 2019 r. poinformował PINB, że na działce ewid. nr [...] częściowo zlokalizowana jest droga oraz, że w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego działki nr ewid. [...] i [...], obr. [...] znajdują się w liniach rozgraniczających [...], stanowiących drogę krajową. Nadto wskazano, że działka ewid. nr [...] została przekazana w zarząd i administrowanie Zarządowi Mienia Skarbu Państwa zarządzeniem Prezydenta [...] z [...] listopada 2007 r., nr [...]. Natomiast w piśmie [...] października 2019 r. Zarząd Dróg Miejskich w [...] poinformował organ pierwszej instancji, że nie została wydana decyzja na lokalizację i umieszczenie wolnostojących nośników reklamowych na działce ewid. nr [...] obr. [...] oraz nie zawarto żadnych umów.

PINB pismem z [...] lutego 2020 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie nośnika reklamowego i jednocześnie poinformował o terminie jego oględzin, a te zostały następnie przeprowadzone [...] marca 2020 r. i potwierdziły wcześniejsze ustalenia organu.

I dalej, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] decyzją z [...] stycznia 2021 r., nr [...], podjętą na podstawie art. 48 ust. 1 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U z 2020 r., poz. 1333 ze zm. – dalej jako: "pr.bud.") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm. – dalej jako: "k.p.a."), nakazał skarżącej rozbiórkę wolnostojącego nośnika reklamowego, w postaci podświetlanej od wewnątrz tablicy reklamowej o wymiarach 8,00 x 4,00 m, mocowanej do słupa stalowego, utwierdzonego w stopie fundamentowej zagłębionej w gruncie, wybudowanego na działce ewid. nr [...] w obrębie [...], przy [...] w [...].

Organ pierwszej instancji stwierdził, że z analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że nośnik reklamowy usytuowany na działce ewid. nr [...] w obrębie [...], przy [...] w [...], to wolnostojące urządzenie reklamowe, stanowiące budowlę, czyli techniczno-użytkową całość, o której mowa w art. 3 pkt 3 pr.bud., gdyż posiada na tyle trwałe posadowienie, że stanowi ono przeciwwagę dla czynników zewnętrznych, zapewniając urządzeniu stabilność i skuteczne oparcie dla siły wiatru. Co więcej, PINB wskazał, że przedmiotowy nośnik reklamowy nie mieści się w pojęciu "instalowania tablic i urządzeń reklamowych", na które zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 pr.bud. (w brzmieniu sprzed [...] września 2020 r.) nie jest wymagane pozwolenie na budowę. Instalowanie urządzeń reklamowych w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6 pr.bud., zdaniem organu pierwszej instancji, dotyczy jedynie tych robót budowlanych, które nie są wykonywaniem obiektu budowlanego w określonym miejscu, a zatem budową w rozumieniu art. 3 pkt 6 pr.bud.. Przedmiotowy zaś nośnik reklamowy musiał być wykonany na miejscu w docelowej lokalizacji, po uprzednim przygotowaniu podłoża i wykonaniu przyłącza energii elektrycznej, co wyklucza w konsekwencji możliwość jego realizacji na podstawie zgłoszenia i traktowanie go jedynie w kategoriach instalacji. Tym samym PINB stwierdził, że taka kwalifikacja prawna przedmiotowej inwestycji pociąga za sobą obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, którego inwestor nie uzyskał; stwierdził w efekcie, że w sprawie musiał znaleźć zastosowanie tryb z art. 48 pr.bud.

W dalszej kolejności, powołując się na art. 48 ust. 2 pr.bud. (w brzmieniu sprzed [...] września 2020 r.), PINB podał, że okoliczności stwierdzone podczas postępowania dowodowego wskazują na brak możliwości przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego. Jest to związane z faktem, że zrealizowana inwestycja jest sprzeczna z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego rejonu [...], uchwalonym uchwałą nr [...] przez Radę [...] w dniu [...] sierpnia 2013 r. (Dz. Urz. Woj. [...]. z 2013 r., poz. [...] – dalej jako: "m.p.z.p."). Przepis § 6 ust. 2, 3 ww. uchwały dopuszcza sytuowanie wolnostojących reklam o powierzchniach nie większych niż 9 m2 i wysokości nie większej niż 4,5 m. Nośnik reklamowy będący przedmiotem postępowania posiada tablicę reklamową o powierzchni 32,00 m2 oraz wysokość wynoszącą 7,00 m. Wobec powyższego PINB uznał, że przedmiotowy nośnik reklamowy nie spełnia wymogów stawianych w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego; stąd też należało orzec na podstawie art. 48 ust. 1 pr.bud.

Po rozpatrzeniu odwołania skarżącej [...] WINB decyzją z [...] marca 2021 r., nr [...], podjętą na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 pr.bud. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję PINB z [...] stycznia 2021 r.

Organ drugiej instancji stwierdził, że jego zdaniem PINB prawidłowo zakwalifikował przedmiotowy nośnik reklamowy jako budowlę, na którą wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę. Zdaniem [...] WINB nie ma wątpliwości, że nośnik reklamowy o całkowitej wysokości 7,00 m, składający się z podświetlanej od wewnątrz tablicy reklamowej o wymiarach 8,00 x 4,00 m, mocowanej są do słupa stalowego utwierdzonego w stopie fundamentowej zagłębionej w gruncie, jest budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 pr.bud. Podkreślił, że art. 3 pkt 1 pr.bud. stanowi wprost, że urządzenie reklamowe wolnostojące, trwale związane z podłożem jest obiektem budowlanym. Organ drugiej instancji wskazał też, że wykonanie ww. wolnostojącego nośnika reklamowego nie może być potraktowane jako instalacja, gdyż swym zakresem znacznie przekracza pojęcie "instalacji", o jakim jest mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6 pr.bud. (w brzmieniu obowiązującym przed [...] września 2020 r.); wyjaśnił, że w celu wykonania instalacji, trzeba było najpierw wybudować konstrukcję wsporczą stanowiącą oparcie dla urządzenia reklamowego. [...] WINB stwierdził przy tym, że z materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy wynika, że zrealizowany nośnik reklamowy jest w rzeczywistości konstrukcją przestrzenną, stanowiącą budowlaną i techniczno-użytkową całość, czyli budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 pr.bud. Parametry techniczne tego obiektu, a zwłaszcza wielkość tego urządzenia (wskazująca na znaczną jego masę) oraz sposób związania z gruntem (słup stalowy zatwierdzony w stopie fundamentowej ustawionej bezpośrednio na gruncie) nie pozwala na jego odmienną kwalifikację i uznanie, że postawienie tego nośnika reklamowego w określonym miejscu stanowić będzie roboty budowlane polegające na instalacji w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6 pr.bud.. Cecha trwałego związania z gruntem sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie, czy przemieszczenie na inne miejsce.

W ocenie [...] WINB organ pierwszej instancji dokonał oceny stanu faktycznego zgodnie z zasadami określonymi w art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. i prawidłowo uznał, że na wykonanie przedmiotowego nośnika reklamowego niezbędne było uzyskanie pozwolenia na budowę, którego inwestor nie posiada. W tych okolicznościach, zdaniem [...] WINB, prawidłowo zastosowano na etapie I instancji art. 48 pr.bud. Objęty postępowaniem nośnik reklamowy stanowi bowiem samowolę budowlaną podlegającą reglamentacji trybu postępowania przewidzianego w art. 48-49 pr.bud. (w brzmieniu sprzed nowelizacji, która weszła w życie [...] września 2020 r.), zgodnie z którym istnieje możliwość legalizacji obiektu budowlanego wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej, pod warunkiem spełnienia łącznie określonych w nim przesłanek.

I w końcu organ drugiej instancji podkreślił, że przedmiotowy nośnik reklamowy jest sprzeczny z obowiązującym m.p.z.p. Zdaniem [...] WINB m.p.z.p. dopuszcza sytuowanie reklam o powierzchniach nie większych 9 m2 i wysokości nie większej niż 4,5 m (§ 6 ust. 2 i 3). Przedmiotowy nośnik reklamowy posiada natomiast tablicę reklamową o powierzchni 32 m2 (8 x 4 m), a jego wysokość całkowita wynosi 7,00 m, co znacznie przekracza dopuszczalne wymiary. Powyższe wykluczyło możliwość wdrożenia procedury legalizacyjnej, nadto - stwierdzone naruszenie przepisów obligowało organ pierwszej instancji do orzeczenia obowiązku rozbiórki, bez konieczności wydania postanowienia w oparciu o art. 48 ust. 3 pr.bud. Z uwagi na to, że nośnik reklamowy narusza zapisy obowiązującego m.p.z.p. brak było możliwości przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego. Stąd też [...] IWNB uznał, że zarzuty zawarte w odwołaniu dotyczące braku wszczęcia postępowania legalizacyjnego okazały się niezasadne.

Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem organu drugiej instancji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła [...] S.A. z siedzibą w [...], wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji PINB z [...] stycznia 2021 r. oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowego.

Skarżąca zarzuciła decyzji organu drugiej instancji naruszenie:

1) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. poprzez niedokonanie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz błędne przyjęcie przez [...] WINB, że reklama skarżącej mieści się w pojęciu tablicy reklamowej, o którym mowa m.p.z.p.;

2) art. 48 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 pr.bud. poprzez błędną wykładnię;

3) art. 11 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez braki w uzasadnieniu faktycznym i prawnym;

4) § 6 ust. 2 i 3 m.p.z.p. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że reklama typu "[...]" skarżącej została uznana za tablicę reklamową.

Odpowiadając w dniu [...] maja 2021 r. na ww. skargę organ drugiej instancji podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Organ stwierdził, że przesłanki, którymi kierował się przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji zostały wskazane w jej uzasadnieniu, a zarzuty podniesione przez skarżącą pozostają bez wpływu na treść wydanej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja [...] WINB nr [...] z [...] marca 2021 r., utrzymująca w mocy decyzję PINB z [...] stycznia 2021 r., nr [...], nakazującą skarżącej rozbiórkę nośnika reklamowego, w postaci podświetlanej od wewnątrz tablicy reklamowej o wymiarach 8,00 m x 4,00 m, mocowanej do słupa stalowego, utwierdzonego w stopie fundamentowej zagłębionej w gruncie, wybudowanego na działce ewid. nr [...] w obrębie [...], przy [...] w [...]. Wydając to orzeczenie organ II Instancji przyjął za PINB, że sprawa dotyczy budowli wykonanej w warunkach samowoli budowlanej (bo bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę), której legalizacja wobec jej sprzeczności z obowiązującym m.p.z.p. nie jest możliwa, a to czyni koniecznym zastosowanie art. 48 ust. 1 pr.bud.

Ocena ta, zdaniem Sądu, jest prawidłowa. Została oparta na wyczerpująco zgromadzonym materiale dowodowym i poczynionych na tej podstawie ustaleniach faktycznych, a także - na właściwych przepisach prawa, w tym budowlanego i miejscowego, i właściwej ich interpretacji. Dlatego też Sąd nie podzielił żadnego z zarzutów podniesionych w skardze, zgadzając się z organami nadzoru budowlanego tak co do kwalifikacji objętego postępowaniem nośnika reklamowego, jak również – co do wykładni przepisów obowiązującego na tym obszarze m.p.z.p.

Rozwijając tę ocenę w pierwszej kolejności Sąd podkreśla, że organy obu instancji zasadnie uznały, że w sprawie znajduje zastosowanie art. 48 ust. 1 pr.bud. w brzmieniu sprzed [...] września 2020 r., tj. sprzed zmiany wprowadzonej ustawą z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 471 – dalej jako: "ustawa nowelizująca"). Powyższa ustawa artykułem 1 pkt 31 zmieniła brzmienie art. 48 pr.bud., zmieniając jednocześnie przepisy regulujące legalizację samowoli budowlanej. Zgodnie natomiast z art. 39 powyższej ustawy nowelizującej przepisy tej ustawy wchodzą w życie po upływie 6 miesięcy od dnia jej ogłoszenia. Z uwagi na to, że ogłoszenie powyższej ustawy nastąpiło w dniu [...] marca 2020 r., w Dzienniku Ustaw, jej niektóre przepisy, w tym art. 1 pkt 31 nadający nowe brzmienie art. 48 pr.bud., weszły w życie w dniu [...] września 2020 r. Natomiast zgodnie z art. 25 ustawy nowelizującej do spraw uregulowanych ustawą zmieniają w art. 1, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej, przepisy ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Powyższe oznacza, że postępowania administracyjne wszczęte przed [...] września 2020 r. i do tego czasu nie zakończone, w sprawie obiektu budowlanego lub jego części wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub bez wymaganego zgłoszenia prowadzi się na podstawie art. 48 pr.bud. w brzmieniu sprzed wskazanej powyżej nowelizacji. Z akt administracyjnych organu pierwszej instancji wynika, że PINB pismem z [...] lutego 2020 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie przedmiotowego nośnika reklamowego. Tym samym w tym też dniu nastąpiło wszczęcie postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, a zatem - do postępowania administracyjnego w sprawie przedmiotowego nośnika reklamowego zastosowanie znajdują przepisy ustawy Prawo budowlane w brzmieniu sprzed nowelizacji z 2020 r.

Dalej, Sąd zauważa, że postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją dotyczyło nośnika reklamowego w postaci podświetlanej od wewnątrz tablicy reklamowej o wymiarach 8,00 m x 4,00 m, mocowanej do słupa stalowego, utwierdzonego w stopie fundamentowej zagłębionej w gruncie, wybudowanego na działce ewid. nr [...] w obrębie [...], przy [...] w [...]. Bezspornym jest, że inwestorem i właścicielem tego nośnika jest skarżąca oraz, że na jego realizację nie uzyskano wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę. Jak ustalił organ w oparciu o informację przekazaną z Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] Urzędu [...], w archiwum tego Wydziału brak jest zgłoszeń lub pozwoleń na budowę dotyczących nośników reklamowych zlokalizowanych wzdłuż ogrodzenia ogródków działkowych na terenie [...], od strony [...]. Powyższych ustaleń skarżąca nie kwestionowała na etapie postępowania administracyjnego; nie zakwestionowała również w toku postępowania sądowego.

Kwestią sporną w sprawie nie jest w istocie także kwalifikacja prawna przedmiotowego nośnika reklamowego dokonana w oparciu o przepisy prawa budowlanego. Niemniej (nie będąc związany zarzutami skargi) Sąd zaznacza, że zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 pr.bud. (w brzmieniu obowiązującym w dniu wszczęcia postępowania – zgodne z cyt. powyżej art. 25 ustawy nowelizującej) pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na: instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Z powyższego wynika, że ww. roboty – instalacja tablic i urządzeń reklamowych – nie zostały objęte obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę (a jedynie - na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 2 pr.bud. - obowiązkiem dokonania zgłoszenia). Odstępstwo to, od zasady wyrażonej w art. 28 ust. 1 pr.bud., ma charakter wyjątku, a wobec tego nie może być też interpretowane rozszerzająco. Przy czym, co do zasady – wzniesienie budowli, przez którą ustawa uznawała i uznaje nadal urządzenie reklamowe wolnostojące i trwale związane z gruntem, wymagało uzyskania pozwolenia na budowę. Kryterium rozróżnienia pomiędzy budową budowli – tj. urządzenia reklamowego a instalowaniem tablicy lub urządzenia reklamowego stanowią cechy tego urządzenia i sposób jego posadowienia. Jak zauważa się w orzecznictwie, w wyniku czynności instalowania ma powstać nowe urządzenie reklamowe; zakres jednak prac, jakie winny być wykonane przy realizacji tego urządzenia zawsze będzie wynikał z konkretnej ściśle zindywidualizowanej sytuacji, którą będzie z kolei kreowała wielkość tegoż urządzenia, jak i miejsce jego posadowienia. Inne będą bowiem prace wykonywane przy realizacji urządzenia wolnostojącego o wadze kilku kilogramów, a inne o wadze kilku ton, inne przy urządzeniu o wysokości jednego metra, a inne przy urządzeniu o wysokości kilkunastu metrów. Wielkość obiektu, jego masa i względy bezpieczeństwa są wyznacznikami tego, czy może to być obiekt wolnostojący trwale związany z gruntem, czy wolnostojący nie trwale związany z gruntem, czy też instalowany na innym obiekcie budowlanym. Dokonując kwalifikacji prawnej, czy dane urządzenie reklamowe wymaga pozwolenia na budowę, czy jedynie zgłoszenia, powinno brać się pod uwagę także przepis art. 5 pr.bud., w świetle którego nie jest obojętna jego wielkość i cechy konstrukcyjne (zob. wyrok NSA z 16 czerwca 2010 r., sygn. akt II OSK 1034/09). W konsekwencji (jak wskazał NSA w ww. wyroku), "dla przyjęcia, czy dokonane zgłoszenie wyczerpuje dyspozycję art. 29 ust. 2 pkt 6 p.b., istotne znaczenie ma zakres prac poprzedzających wykonanie robót budowlanych polegających na montażu urządzenia reklamowego (...)". Podzielając w całości to stanowisko i przenosząc je grunt niniejszej sprawy, Sąd zauważa, że przedmiotowa inwestycja nie polegała tylko na instalowaniu urządzenia. Inwestycja ta obejmowała większy zakres prac, a to prowadziło do obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Wskazał na to organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, słusznie akcentując wymiary urządzenia reklamowego (wymagające trwałego związania z gruntem), jego ustawienie w określonym miejscu, ale też wskazując na jego elementy – w tym stalową konstrukcję utwierdzoną w stopie fundamentowej zagłębionej w gruncie. Inwestycja ta wymagała realizacji podłoża, wykonania fundamentu, mocowania konstrukcji, po czym dopiero mógł nastąpić montaż podświetlanej od wewnątrz tablicy reklamowej o wymiarach ok. 8,00 x 4,00 m. Z tych też powodów rację mają organy orzekające w sprawie wskazując, że dotyczy ona wolnostojącego trwale związanego z gruntem urządzenia reklamowego, wymagającego uzyskania pozwolenia na budowę. Analizując sprawę w tym aspekcie prawidłowo organ odwoławczy podniósł, że o tym czy wykonanie określonego rodzaju robót budowlanych jest budową, czy też innego rodzaju robotami budowalnymi nie decyduje technologia tych robót lecz ich rezultat. W tym przypadku stwierdzić należy, że rezultatem przeprowadzonych robót przez skarżącą jest konstrukcja trwale połączona z gruntem, stanowiąca budowlaną i techniczno-użytkową całość czyli budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 pr.bud., na które wymagany było uzyskanie pozwolenia na budowę.

Dlatego też, kontrolując zaskarżoną decyzję, Sąd nie stwierdził, aby w sprawie doszło do wadliwego uruchomienia trybu uregulowanego w art. 48 pr.bud., skoro skarżąca nie uzyskała na przedmiotową inwestycję wymaganego pozwolenia na budowę, a także – aby wadliwie na jego podstawie orzeczono nakaz rozbiórki.

W tej ostatniej kwestii (spornej w sprawie) Sąd wyjaśnia, że zgodnie z art. 48 ust. 1 pkt 1 pr.bud. (w brzmieniu sprzed [...] września 2020 r.), organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W myśl natomiast ust. 2, jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Na postanowienie przysługuje zażalenie. W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie określonych dokumentów, w celu zalegalizowania inwestycji, stosując dalej art. 49 pr.bud.

Rozpatrując zatem ewentualną możliwość wszczęcia procedury legalizacji w stosunku do zrealizowanej budowli bez wymaganego pozwolenia na budowę – nośnika reklamowego PINB zobligowany był wziąć pod uwagę obecnie obowiązujący m.p.z.p., dla terenu, na którym została zrealizowana inwestycja. I tak organy obu instancji prawidłowo ustaliły, że działka ewid. nr [...] w obrębie [...], przy [...] w [...], na której wykonano przedmiotowy nośnik reklamowy objęta jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego uchwalonego uchwałą nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...]. Plan ten, w rozdziale 4 pn. "Zasady sytuowania reklam, szyldów i słupów ogłoszeniowych", ustala m.in. zasady w zakresie sytuowania reklam. Z § 6 ust. 2 pkt 1 m.p.z.p. wynika, że na terenie planu dopuszcza się sytuowanie reklam o powierzchniach nie większych niż 3 m2, w tym reklam dwustronnych o powierzchni każdej ze stron nie większej niż 3 m2, wyłącznie na terenach: ulic (dróg publicznych), ulic (dróg publicznych) – placów miejskich i ulic (dróg publicznych) – alei pieszo-rowerowych, jak również na terenie działek przylegających do tych terenów. Z § 6 ust. 2 pkt 3 m.p.z.p. wynika zaś, że na terenie planu dopuszcza się sytuowanie reklam o powierzchniach nie większych niż 9 m2, wyłącznie na terenach ulic głównych, ulic głównych ruchu przyśpieszonego oraz działek przylegających do tych ulic. Powyższe zapisy m.p.z.p. jednoznacznie przewidują jako dopuszczalne dwa typy reklam, o powierzchni do 3 m², albo o powierzchni do 9 m². Co istotne, w żadnym miejscu m.p.z.p. nie dopuszcza lokalizacji reklam o powierzchni większej niż wskazane 9 m2. Analizując te zapisy planu, prawidłowo - zdaniem Sądu – przyjęto w sprawie, że sporny nośnik reklamowy o powierzchni reklamy (tj. powierzchni ekspozycyjnej) ok. 32 m², jest sprzeczny z zapisami ww. m.p.z.p., a tym samym nie ma możliwości jego legalizacji. Poza tym, wbrew twierdzeniom skarżącej nie budzi wątpliwości, że przedmiotowy nośnik wpisuje się w definicję reklamy w rozumieniu m.p.z.p. Zgodnie bowiem z § 2 pkt 26 m.p.z.p. użyte w ustawie pojęcie reklamy oznacza nośnik informacji wizualnej w jakiejkolwiek materialnej formie wraz z elementami konstrukcyjnymi i zamocowaniami, umieszczony w polu widzenia użytkowników ulic, placów lub innych przestrzeni publicznych, niebędący znakiem w rozumieniu przepisów o znakach i sygnałach, znakiem informującym o obiektach użyteczności publicznej ustawianym przez gminę oraz elementem Miejskiego Systemu Informacji; w szczególności reklamy obejmują tablice reklamowe i reklamy remontowe. Powyższa definicja reklamy nie odnosi się wyłącznie do "tablic reklamowych", jak to podnosi skarżąca w skardze, ale do "nośnika informacji wizualnej w jakiejkolwiek formie materialnej z elementami konstrukcyjnymi". Użyte w powyższym przepisie wyliczenie poprzez wskazanie, że w szczególności reklamy obejmują tablice reklamowe i reklamy remontowe nie ogranicza definicji reklamy wyłącznie do tych dwóch przypadków, ale objaśnia znaczenie przez wymienienie przykładowych obiektów, które wchodzą w zakres definicji. Tak skonstruowana definicja przez uchwałodawcę jest definicją zakresową otwartą; w konsekwencji - nie sposób w jej kontekście przyjąć, aby nośnik reklamowy objęty postępowaniem nie stanowił reklamy w rozumieniu wskazanego m.p.z.p..

Podsumowując, rację ma organ odwoławczy podnosząc w niniejszej sprawie, że dopuszczalność legalizacji obiektów budowlanych wykonanych w warunkach samowoli budowlanej została uzależniona od spełnienia dwóch warunków, w tym: zgodności tej inwestycji z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, co w przypadku obowiązywania planu miejscowego oznacza brak sprzeczności z ustaleniami tego planu. W niniejszej sprawie przesłanka ta nie jest spełniona, gdyż przedmiotowy nośnik reklamowy nie jest zgody z m.p.z.p. Dlatego też nie było możliwe uruchomienie procedury legalizacyjnej poprzez wydanie postanowienia na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 pr.bud., i należało orzec na podstawie art. 48 ust. 1 pr.bud. o nakazie rozbiórki.

Z ww. przyczyn Sąd nie stwierdził, aby organy orzekające naruszyły art. 48 ust. 1, 2 i 3 pr.bud. poprzez ich błędną wykładnię i nieprawidłowe zastosowanie. W ww. warunkach, legalizacja przedmiotowego nośnika nie była bowiem możliwa, a organ pierwszej instancji miał obowiązek wydać decyzję na podstawie art. 48 ust. 1 pr.bud. Co więcej, Sąd nie stwierdził, aby organy naruszyły art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. Zdaniem Sądu, organy orzekające podjęły wszelkie niezbędne czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy. W wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania dowodowego podjęły zaś decyzje odpowiadające prawu, w szczególności zawierające wszelkie niezbędne elementy.

Dlatego też, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.