Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 330/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2013-03-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 8, art. 20 ust. 1 pkt 1, art. 24 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2010 nr 193 poz 1287
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
article: § 44 pkt 2, § 45 ust. 1, § 46 ust. 1, § 47 ust. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 38 poz 454
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
article: § 4 ust. 8, § 40
journal: Dz.U. 1996 nr 158 poz 813
law: Rozporządzenie Ministrów Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 17 grudnia 1996 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom,, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Radosław Stelmasiak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 14 marca 2013 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w L. z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków I. oddala skargę; II. przyznaje radcy prawnej J. G. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy), w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy) podatku VAT, tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do sądu decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r., znak: [...], L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w L., po rozpatrzeniu odwołania W. K., utrzymał w mocy decyzję Starosty P. z dnia [...] stycznia 2012 r., znak: [...], odmawiającą wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu 13-J.-S., gmina P.

Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie sprawy:

Wnioskiem z dnia 4 marca 2010 r. W. K. zwróciła się do Starosty P. o dokonanie zmiany w ewidencji gruntów i budynków w taki sposób, aby dane tam zawarte były zgodne z aktami notarialnymi. Ponadto zażądała wyjaśnienia, na jakiej podstawie Skarb Państwa stał się właścicielem działki nr [...] wchodzącej w posesję wnioskodawczyni.

Decyzją z dnia [...] lutego 2011 r., znak: [...], Starosta P. umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, z uwagi na fakt, iż wnioskodawczyni nie przedłożyła żądanych dokumentów i tytułu prawnego dla działki nr [...]. W wyniku odwołania W. K. L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] maja 3011 r., znak: [...], uchylił ww. decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r., znak: [...], Starosta P. wykazał w operacie ewidencji gruntów i budynków W. K. jako władającą działką nr [...], dokonał aktualizacji klasoużytków dla działki nr [...] oraz odmówił wykreślenia z ewidencji działki nr [...] i dołączenia jej do działki nr [...]. Również i ta decyzja została uchylona przez organ odwoławczy, decyzją z dnia [...] listopada 2011 r., znak: [...].

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r., znak: [...], Starosta P.: odmówił wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków, polegającej na wpisaniu w stosunku do działki nr [...], położonej w J.-S., W. K. jako właściciela; odmówił wprowadzenia zmiany w ewidencji, polegającej na wpisaniu w stosunku do działki nr [...] powierzchni 0,70 ha; odmówił wprowadzenia zmiany w ewidencji polegającej na wpisaniu w stosunku do działki nr [...] powierzchni 2,26 ha.

W wyniku rozpatrzenia odwołania W. K. L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. utrzymał w mocy decyzję Starosty P.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że żądanie strony dotyczy wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów w taki sposób, aby powierzchnia działki nr [...] wynosiła 0,70 ha, zgodnie z aktem notarialnym Rep. A. Nr [...] z dnia [...] sierpnia 1997 r., zaś działki nr [...] – 2,26 ha, zgodnie z aktem notarialnym Rep. A. Nr [...]. Ponadto żądania dotyczą wpisania W. K. jako właściciela działki nr [...], która aktualnie stanowi drogę Skarbu Państwa.

W kwestii niezgodności powierzchni działek o nr: [...] i [...] pomiędzy wielkością aktualnie ujawnioną w operacie ewidencyjnym obrębu 13-J.-S., a wielkością wpisaną w księdze wieczystej prowadzonej dla wyżej wymienionych działek, Wojewódzki Inspektor podzielił stanowisko Starosty. Organ wyjaśnił, że zaistniała niezgodność wynika z przeprowadzonej w latach 1997-1998 modernizacji ewidencji gruntów obrębu 13-J.-S. Dokumentacja z ww. czynności,

tj. operat zaewidencjonowany w państwowym zasobie geodezyjnym

i kartograficznym w dniu 27 grudnia 1999 r. pod nr [...] wskazuje na fakt, że pomiaru działek dokonano z udziałem strony i według granic przez nią wskazanych. W. K. potwierdziła własnoręcznym podpisem w protokóle ustalenia granic, że ustalone granice przyjmuje bez zastrzeżeń. Na podstawie ustalonych i przyjętych bezspornie granic obliczono powierzchnie przedmiotowych działek, które wyniosły: dla działki nr [...] - 0,6890 ha, zaś dla działki nr [...] - 2,2566 ha. Stan taki ujawniony został w operacie ewidencyjnym i istnieje do dnia dzisiejszego. Powierzchnia działki wynika z jej granic, a nie odwrotnie, zatem dopasowanie powierzchni do granic jest niedopuszczalne. W ewidencji gruntów wykazuje się powierzchnię gruntów obowiązującą aktualnie, co oznacza, że nie ma podstaw do wprowadzenia zmian ewidencyjnych z mocą wsteczną. Ponadto, wpis w księdze wieczystej KW [...] obejmujący dział I, w którym wykazuje się m.in. powierzchnię działki, nie obejmuje rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych odnoszącej się wyłącznie do prawa do nieruchomości wpisanego w dziale drugim księgi wieczystej. Podstawę oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków co oznacza, że to nie dane zawarte w dziale I księgi wieczystej są podstawą do zmian w ewidencji gruntów, lecz dane zawarte w ewidencji są podstawą do dokonania zmian oznaczania nieruchomości w księdze wieczystej.

W ocenie organu podnoszony przez stronę argument, że błędne wyliczenie powierzchni działek powstało na skutek naruszenia drogi przez sąsiada nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż ani to naruszenie, ani powierzchnia gruntów sąsiada nie wpływały na obliczenie powierzchni działek nr [...] i [...], będących własnością wnioskodawczyni.

Z materiału dowodowego wynika, że dane zawarte w księdze wieczystej nie są aktualne, gdyż nie zostały zastąpione danymi z ww. operatu z modernizacji, nowego stanu nie ujawniono w księdze wieczystej. Jest to podstawa do wystąpienia do sądu o sprostowanie oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej.

Organ wskazał również, że Sąd Rejonowy w P. I Wydział Cywilny prawomocnym postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r. , wydanym na wniosek Gminy P. (sygn. akt [...]), dokonał rozgraniczenia działki gruntu o nr [...] stanowiącej własność Skarbu Państwa z działką nr [...] stanowiącą własność W. K. oraz działki nr [...] z działką nr [...] stanowiącą własność J. K. Rozgraniczenia dokonano według mapy stanowiącej załącznik do opinii biegłego geodety zaewidencjonowanej w składnicy państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w P. w dniu 10 lutego 2003 r. za nr [...]. Jak wynika z tej dokumentacji powierzchnia działki nr [...] w granicach ustalonych przez Sąd wynosi 0,6890 ha i jest zgodna z wykazaną w ewidencji gruntów i budynków. W opinii biegły wyjaśnił, że powierzchnia działki nr [...] wynosząca według księgi wieczystej 0,70 ha obliczona była metodą analityczno-graficzną, z dokładnością zapisu do 1 ara. Obecnie powierzchnię działki oblicza się ze współrzędnych i określa się w hektarach z dokładnością zapisu do 0,0001 ha

(1 m2 ).

Organ nie uwzględnił również żądania strony dotyczące wpisania jej jako właściciela działki nr [...]. Zainteresowana wyrażała w licznej korespondencji pogląd, że działka ta została utworzona z części jej działki i działki jej brata, jednakże zaprzecza temu materiał dowodowy, bowiem działka nr [...] od czasu założenia ewidencji gruntów figurowała jako odrębna działka, posiadała swój numer

i powierzchnię. Ze zgromadzonej w aktach sprawy dokumentacji, w tym wypisu z rejestru gruntów z dnia 24 lipca 2011 r. w sposób jednoznaczny wynika, że sporna nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] posiada uregulowany stan prawny. Z kopii wypisu z rejestru gruntów wynika, że właścicielem działki nr [...] jest Skarb Państwa, a stan prawny jest uregulowany w księdze wieczystej nr [...].

Zapisy w ewidencji gruntów mają charakter techniczno - deklaratoryjny. Organy ewidencji rejestrują jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Nie mogą natomiast samodzielnie rozstrzygać kwestii uprawnień wnioskodawcy lub innych osób do gruntu, budynku lub lokalu. Poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich czy uprawnień do władania nieruchomością. Dokonując aktualizacji ewidencji organy ewidencyjne nie są uprawnione do merytorycznego kontrolowania treści dokumentów stanowiących źródło ujawnionych w niej praw, wydanych przez uprawnione do tego podmioty.

W odpowiedzi na żądanie organu dostarczenia dokumentów wykazujących stronę jako właściciela działki nr [...], strona poinformowała, że nie ma formalnego dokumentu wskazującego na właściciela działki nr [...].

Kwestionowanie wpisu stanu własnościowego w księdze wieczystej nr [...] (nowy nr [...]) prowadzonej dla działki nr [...], gdzie podstawą nabycia jest art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych nie może być rozpatrywane przez organ odwoławczy, bowiem nie należy do jego zakresu działania, lecz właściwego sądu rejonowego prowadzącego ww. księgę wieczystą. Sąd Rejonowy w P. z powództwa Skarbu Państwa reprezentowanego przez Starostę P. przeciwko m.in. W. K. i Gminie P. prowadził postępowanie o uzgodnienie treści księgi wieczystej Nr [...] (nowy nr [...]) z rzeczywistym stanem prawnym. Postępowanie to zakończyło się prawomocnym postanowieniem z dnia [...] listopada 2007 r., sygn. akt [...] o umorzeniu postępowania.

Wobec powyższego strona powinna doprowadzić do ewentualnego ustalenia tytułu prawnego do tej działki w drodze odpowiedniego postępowania cywilnego (np. o zasiedzenie), a dopiero potem ubiegać się o ujawnienie zapadłego w takim postępowaniu orzeczenia w operacie ewidencyjnym (w ewidencji gruntów). Nieuzasadnione jest twierdzenie, że skoro Gmina P. nie jest w stanie wykazać stanu własnościowego do działki nr [...] to należy przywrócić odwołującej się własność tej działki na podstawie dowodów złożonych w aktach sprawy, gdyż wnioskodawczyni również nie przedłożyła dowodu, że jest właścicielem tej działki.

Istniejący zapis w ewidencji gruntów, co do osób będących właścicielami danej działki mógłby być zmieniony tylko na podstawie później wydanych dokumentów urzędowych, których treść wskazywałaby, że właścicielami działki są inne osoby niż dotychczas figurujące w ewidencji. Innymi słowy chodzi o takie dokumenty, które zostały sporządzone już po wprowadzeniu do ewidencji gruntów kwestionowanych danych.

W skardze do sądu administracyjnego na decyzję z [...] kwietnia 2012 r. W. K. podniosła, że organy nie uwzględniają jej trafnych zarzutów. Stwierdziła, że działka nr [...] jest w jej władaniu, co dokumentują zdjęcia z "katastru nieruchomości". Działka nr [...] nie jest drogą w rozumieniu przepisów o drogach publicznych i nie ma podstaw do jej komunalizacji na rzecz Gminy, co potwierdziło postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] lutego 2005 r. Działka nr [...] nie posiadała i nie posiada żadnych urządzeń służących do obsługi drogi publicznej.

Skarżąca zakwestionowała także ustalenia organów odnośnie spornych powierzchni działek, jako nieodpowiadające prawdzie. Skarżąca złożyła zastrzeżenia do przeprowadzonej modernizacji gruntów w latach 1997-1998 na dokumencie zatytułowanym: "Uzupełniający protokół ustalenia i ogłoszenia stanu władania oraz wykaz zmian gruntowych". Dokument ten odnosi się do powierzchni działek, a nie do ich granic. Nie można zatem twierdzić, że skarżąca przyjęła granice działek, a nie przyjęła powierzchni działek, bo jedno twierdzenie przeczy drugiemu, gdyż powierzchnia i granice działek są ze sobą nierozerwalnie związane. Zastrzeżenie skarżącej nie zostało właściwie potraktowane, gdyż w protokole znalazła się jedynie uwaga kierownika robót, że "zastrzeżenia nie mają merytorycznych podstaw". Organ nie wyjaśnił prawidłowości proceduralnej przeprowadzonej ewidencji, a procedura ta ma wpływ na obecny wynik sprawy.

W piśmie procesowym z dnia 28 lutego 2013 r. pełnomocnik W. K. podtrzymał skargę i podniósł zarzuty naruszenia przepisów postępowania poprzez niewyjaśnienia wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, błędne ustalenie stanu faktycznego i błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego; naruszenie zasady praworządności, przytaczanie w podstawie prawnej decyzji przepisów, których zastosowanie nie zostało należycie wyjaśnione w uzasadnieniu, powoływanie się w uzasadnieniu na przepisy, które nie zostały wskazane w podstawie prawnej decyzji; naruszenie zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej; niepoinformowanie skarżącej o okolicznościach prawnych i faktycznych, które mogą mieć wpływ na jej prawa i obowiązki, będące przedmiotem postępowania, nienależyte wyjaśnienie zasadności przesłanek, którymi kierował się organ przy załatwieniu sprawy; brak należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, w szczególności brak wyjaśnienia podstawy prawnej z przytoczeniem odpowiednich przepisów prawa. Pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie decyzji organów obydwu instancji.

W odpowiedzi na skargę L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Kontrola zaskarżonego aktu przez sąd administracyjny sprowadza się do badania go pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.).

Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.; dalej w skrócie p.p.s.a.), stanowiący, że sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Uchylenie zaskarżonego aktu następuje wyłącznie w przypadku zaistnienia przesłanki skutkującej jego nieważność albo stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.

Dokonując kontroli we wskazanym wyżej zakresie Sąd takich wad i naruszeń nie stwierdził.

Zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne

i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r., Nr 193, poz. 1287, ze zm., dalej jako "ustawa" lub "p.g.i.k."), ilekroć w ustawie jest mowa o ewidencji gruntów i budynków (katastrze nieruchomości) – rozumie się przez to jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami.

W świetle art. 20 ust. 1 pkt 1 p.g.i.k., ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące gruntów, ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty. Według art. 24 ust. 1 pkt 1 lit. c p.g.i.k. informacje, o których mowa w art. 20 ust. 1, zawiera operat ewidencyjny, który składa się m.in. z bazy danych, o której mowa w art. 4 ust. 1a pkt 2, prowadzonej za pomocą systemu teleinformatycznego zapewniającego w szczególności, wizualizację danych w formie rejestrów, kartotek

i wykazów oraz mapy ewidencyjnej, a także udostępnianie zainteresowanym wypisów z tych rejestrów, kartotek i wykazów oraz wyrysów z mapy ewidencyjnej.

Zadanie prowadzenia ewidencji zostało powierzone starostom (art. 7d pkt 1, art. 22 ust. 1 p.g.i.k.). Sama ustawa, choć określa przedmiot ewidencji i podstawowe wymagania co do jej zawartości, nie określa zasad jej prowadzenia. Czyni to akt wykonawczy – rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454; dalej jako "rozporządzenie").

Z istoty ewidencji jako urzędowego zbioru danych na temat gruntów, budynków i lokali wynika, że może ona spełniać swoje funkcje tylko przy założeniu aktualności danych ewidencyjnych, to jest zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi (§ 44 pkt 2 rozporządzenia). Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych (§ 45 ust. 1 rozporządzenia). Dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek, a dokonuje się ich niezwłocznie po uzyskaniu przez starostę odpowiednich dokumentów określających zmiany danych ewidencyjnych (§ 46 ust. 1 i § 47 ust. 1 rozporządzenia).

Dokumenty, które mogą być podstawą zmienionego wpisu o charakterze podmiotowym określa § 12 ust. 1 rozporządzenia, a dokumenty stanowiące podstawę do zmiany wpisu o charakterze przedmiotowym określa § 46 ust. 2 rozporządzenia.

Ten ostatni stanowi, że wprowadza się zmiany wynikające z:

1) prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych,

2) opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych,

3) dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej,

4) ewidencji publicznych prowadzonych na podstawie innych przepisów.

Procedura aktualizacji ma zatem charakter rejestrowy. Wprowadzane w jej trakcie zmiany są wtórne wobec zdarzeń prawnych, z których wynikają. Jest to zatem procedura sformalizowana w zakresie określenia dokumentów stanowiących podstawę zmienionego wpisu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 maja 2008 r., I OSK 719/07, Lex nr 505313).

W praktyce oznacza to, że w toku postępowania organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie może we własnym zakresie dokonywać ustaleń dotyczących danych zawartych w wymienionych dokumentach, w tym także rozstrzygać sporów dotyczących własności, co wynika z istoty ewidencji gruntów i budynków, która ma charakter techniczno-deklaratoryjny. Kompetencje organów ewidencyjnych sprowadzają się zatem do rejestracji stosownego dokumentu i naniesienia wynikających z niego zmian.

W przedmiotowej sprawie skarżąca zwróciła się do Starostwa Powiatowego w P. o wprowadzenie zmiany w ewidencji gruntów w taki sposób, aby powierzchnia działki nr [...] wynosiła 0,70 ha, zgodnie z aktem notarialnym Rep. A. Nr [...] z dnia [...] sierpnia 1997 r., zaś działki nr [...] – 2,26 ha, zgodnie z aktem notarialnym Rep. A. Nr [...]. Ponadto żądania dotyczą wpisania W. K. jako właściciela działki nr [...], która aktualnie stanowi drogę Skarbu Państwa. W trakcie postępowania administracyjnego skarżąca powoływała się na dokumenty – mapę ewidencyjną i rejestr gruntu sporządzony w 1963 r., znajdujące się w księdze wieczystej prowadzonej przez Sąd Rejonowy w P. nr [...], prowadzonej dla nieruchomości oznaczonych nr [...] i nr [...]. Dlatego według W. K. działki te w ewidencji gruntów powinny mieć określoną powierzchnie taką jaka wynika z wpisu w księdze wieczystej.

Zauważyć należy, że zakwestionowana przez skarżącą zmiana w ewidencji gruntów dokonana została na skutek przeprowadzonej przez Starostę P. w latach 1997- 1999 modernizacji ewidencji gruntów obrębu [...] – J. – S.. Skarżąca w czynnościach z udziałem powołanego geodety uczestniczyła. Potwierdziła swoim podpisem w protokole ustalenia granic, że ustalone i wskazane na gruncie granice przyjmuje bez zastrzeżeń. Na tej podstawie obliczono powierzchnię przedmiotowych działek, które wynoszą: dla działki nr [...] – 0,6890 ha; dla działki nr [...] – 2,2566 ha . Po publicznym wyłożeniu kompletnej dokumentacji

i nieuwzględnieniu zastrzeżeń zgłaszanych do niej, operat techniczny z przeprowadzonej modernizacji przyjęty został do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 27 grudnia 1999 r. i stanowił podstawę do wprowadzenia z urzędu zmian w ewidencji gruntów (§ 40 i załącznik 12 i 13 obowiązującego w tej dacie rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej

i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 17 grudnia 1996 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków; Dz. U. z 1996 r., nr 158, poz. 813).

Postępowanie modernizacyjne nie zmieniło faktycznego przebiegu granic na gruncie, ponieważ w dalszym ciągu skarżąca posiada działkę w takich samych granicach, jak przed modernizacja. Powierzchnia działki wyliczona została na podstawie wskazanych granic.

Powyższe wskazywałoby na to, że dokumentacja geodezyjna z modernizacji w ogóle nie dokonała żadnych zmian w przebiegu prawnych granic nieruchomości skarżącej, a zmiana sprowadzała się jedynie wykazania innej rzeczywistej powierzchni nieruchomości po dokonaniu nowych pomiarów. Powierzchnia przedmiotowych działek wyliczona została według ścisłej metody analitycznej, stosownie do § 4 ust. 8 powyżej przytoczonego rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 17 grudnia 1996 r. z dokładnością do jednego metra kwadratowego, natomiast powierzchnia działek przed modernizacją liczona była metodą analityczno – graficzną ze skali 1: 5000 i zaokrąglała powierzchnię do 1 ara, stąd też różnica w powierzchni wpisanej do rejestru gruntów.

W związku z powyższymi ustaleniami organ odmówił skarżącej dokonania żądanej zmiany – przywrócenia w ewidencji dawnej powierzchni 0,70 ha dla działki oznaczonej nr [...] oraz powierzchni 2,26 ha dla działki oznaczonej nr [...]. W ocenie sądu, takie rozstrzygnięcie jest prawidłowe. Zmiany danych nastąpiły w wyniku przeprowadzonej modernizacji w latach 1997-1999 r. W związku z tym organ prawidłowo odmówił uwzględnienia w postępowaniu jako dowodu wypisu z rejestru gruntów z 1963 r. i z 1964 r., które straciły swoją aktualność oraz z odpisu aktu notarialnego Rep. A. Nr [...] z dnia [...] sierpnia 1997 r. i aktu notarialnego Rep. A. Nr [...] z dnia [...] listopada 1996 r., jak również z odpisu z księgi wieczystej nr [...]. Dokumenty te powstały i wykazują stan gruntu sprzed ostatniej zmiany w ewidencji z roku 1999.

Chybiony jest zarzut skarżącej, iż orzeczenia organów obu instancji dokonały zmian w stanie prawnym działki, a więc nie respektowały przedstawionych przez nią dokumentów.

Oznaczenie nieruchomości czyli dane o jej położeniu, sposobie korzystania

i powierzchni, jest tylko opisem cech fizycznych rzeczy, które wprawdzie nie są pozbawione znaczenia prawnego, ale które same przez się nie tworzą stanu prawnego tej rzeczy. Tak np. gdy chodzi o położenie i obszar, to cechy te mają prawne znaczenie przede wszystkim z punktu widzenia wyodrębnienia przedmiotu własności z powierzchni ziemskiej (por. art. 46 § 1 k.c.). Dlatego też oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej indywidualizują przedmiot własności w tym tylko znaczeniu, że gdy chodzi o rękojmię wiary publicznej ksiąg wieczystych, to przesądzają o tym, że dotyczy ono tej a nie innej nieruchomości.

To wszakże nie powoduje, że oznaczenie nieruchomości w akcie notarialnym

i w dziale pierwszym księgi wieczystej rozstrzyga na korzyść nabywcy (skarżąca nabyła przedmiotowe działki w wyniku działu spadku i zniesienia współwłasności oraz sprzedaży) konkretnej powierzchni gruntu, która na skutek różnych zaszłości faktycznych lub zdarzeń prawnych może być większa lub mniejsza od wykazanej w umowie i księdze wieczystej. Jak wielokrotnie wyjaśniał Sąd Najwyższy, przedmiotem oznaczenia nieruchomości jest jej skład fizyczny, zatem stan faktyczny, a nie stan prawny (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 28 lutego 1989 r. III CZP 13/89, publ. OSNC z 1990 r. Nr 2, poz. 26).

Sąd w całości podziela pogląd wyrażony w tej uchwale i przypomina tylko, iż art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne stanowi, że dane zawarte w ewidencji gruntów są podstawą oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, a nie odwrotnie oraz, że dane te posiadają walor aktualności.

Skoro, jak twierdzi skarżąca, na skutek modernizacji gruntów w latach 1997 – 1999 dokonano zmian niekorzystnych dla skarżącej, to winna ona przedłożyć organowi administracji, wymagane przepisami prawa dokumenty pochodzące z okresu późniejszego, a wskazujące na odmienny niż uwidoczniony w ewidencji stan faktyczny i prawny granic oraz powierzchni działki. Sąd w całości aprobuje poglądy wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 maja 1999 r. (sygn. akt II SA 566/1999; LEX nr 46217) i wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lutego 2003 r. (sygn. akt II SA 1478/91; LEX nr 156384), z których wynika, że w art. 22 ust. 3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne chodzi o takie dokumenty sporządzone w odpowiednich postępowaniach np. rozgraniczeniowych, podziałowych, które zostały sporządzone już po wprowadzeniu do ewidencji gruntów kwestionowanych danych.

W świetle powyższego nie może ostać się zarzut skargi o błędnych zapisach w ewidencji i nieprawidłowych pomiarach działki.

Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut skargi dotyczący nieujawnienia w ewidencji gruntów W. K.j jako właścicielki działki gruntu oznaczonej nr [...] położonej w S.

Jak trafnie podniósł Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego

i Kartograficznego, działka której dotyczy wniosek ma uregulowany w księdze wieczystej nr [...] stan prawny i taki też stan odpowiada zapisom w ewidencji gruntów. Oznacza to, że aby możliwe było wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów w aktualnym jej stanie, konieczne byłoby przedłożenie organowi dokumentów o jakich mowa w § 12 i § 46 rozporządzenia. Nie istnieje zaś możliwość skutecznego żądania od organu badania stanu prawnego nieruchomości w oparciu o dane archiwalne i przywrócenie tego rodzaju danych, które w pewnym czasie zostały w ewidencji zastąpione danymi nowszymi.

Uwzględniając przedstawianą wyżej specyfikę postępowania ewidencyjnego stwierdzić należy, że Starosta jako organ właściwy w sprawach ewidencji gruntów

i budynków nie posiada uprawnień do rozstrzygania poprzez wpisy w ewidencji co do konkretnych gruntów o prawie własności nieruchomości, czego w istocie żądała skarżąca. W związku z tym Starosta jako organ prowadzący ewidencję gruntów nie był też uprawniony do oceny prawidłowości wpisu w księdze wieczystej prawa własności na rzecz Skarbu Państwa dokonanego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r o drogach publicznych. Uprawnień takich nie posiada również Wojewódzki Sąd Administracyjny w postępowaniu stanowiącym przedmiot kontroli w tej sprawie. Skoro więc skarżąca nie przedstawiła żadnego aktualnego na dzień złożenia wniosku dokumentu pochodzącego od sądu lub innego uprawnionego organu, który mógłby stanowić podstawę ujawnienia zmiany zapisów w danych ewidencji gruntów i budynków, to trafnie w zaskarżonej decyzji wywiedziono, że odnośnie tej nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa należało zmiany takiej ze wskazanego powodu odmówić.

Zdaniem sądu organy oparły się na materiale dowodowym prawidłowo

i wyczerpująco zebranym w toku postępowania, dokonując jego odpowiedniej oceny, a swoje stanowisko uzasadniły zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a.

Przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy i wydawaniu zaskarżonych decyzji Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ innych przepisów procedury administracyjnej, stąd też zawarty w skardze zarzut naruszenia przepisów art. 6, 7, 8, 9,11, 77, 80 k.p.a., przy braku dokładnego sprecyzowania wpływu tego naruszenia na treść decyzji, jest chybiony.

Niezależnie od podniesionych w skardze zarzutów sąd miał obowiązek dokonać kompleksowej analizy zgodności z prawem zaskarżonej decyzji (art. 134 p.p.s.a.) i w tym zakresie nie dostrzegł żadnych uchybień, które powinny były skutkować jej uchyleniem.

Mając powyższe na uwadze skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Taka ocena jest wynikiem obowiązujących regulacji prawnych i wypływającego z nich wniosku, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza.

W tej sytuacji Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

O przyznaniu pełnomocnikowi kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu sąd orzekł na podstawie art. 250 p.p.s.a. oraz § 2 ust. 3 i § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348, ze zm.).