Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 662/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2022-04-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: *Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy: article: art. 108 ust. 1 pkt 2,  ust. 2 pkt 4
journal: Dz.U. 2020 poz 85
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce - t.j,

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Radom Sędziowie: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska (sprawozdawca) Asesor WSA Marta Pająkiewicz-Kremis Protokolant: Z-ca Kierownika Sekretariatu Wydziału IV Krzysztof Erbel po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi W. G. na decyzję Rektora Wyższej Szkoły Bankowej we W. z dnia [...] nr L. dz. [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Rektor Wyższej Szkoły Bankowej we W., działając na podstawie art. 108 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j. Dz.U. 2021 poz. 619; zwanej poniżej w skrócie "ustawą"), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2021 poz. 735) oraz § 58 ust.1 pkt 2 i ust 2 pkt 4 Regulaminu studiów wyższych w Wyższej Szkole Bankowej we W. (poniżej w skrócie zwanym "regulaminem") – skreślił skarżącego W. G. z listy studentów kierunku [...], Wydziału [...] Szkoły Bankowej we W..

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podał, że skreślenie nastąpiło z powodu złożenia przez skarżącego rezygnacji ze studiów w piśmie, które wpłynęło do organu 28.06.2021 r. oraz w związku ze stwierdzeniem niewniesienia przez skarżącego opłaty za studia, które to zaległości na dzień 28.06.2021 r. wynoszą: 1678,84 zł (1330 zł z tytułu czesne, 39 zł z tytułu inne i 309,84 z tytułu odsetki).

Jak argumentowano - w roku akademickim 2018/2019 decyzją Dziekana Wydziału [...] z dnia [...] został skarżący przyjęty na studia pierwszego stopnia, kierunek [...]. Zgodnie z § 2 umowy o świadczenie usług edukacyjnych dla studentów studiów wyższych Wyższej Szkoły Bankowej we W. zawartej dnia 18.09.2018 r. skarżący zobowiązał się do przestrzegania obowiązujących w uczelni regulaminów i zarządzeń, terminowego wnoszenia opłat oraz zgodnie z § 3 tejże umowy zobowiązał się do wnoszenia opłat m.in. za wydanie legitymacji studenckiej w wysokości 17 zł oraz wybrane studia w systemie gwarantowanego czesnego stopniowanego, w liczbie 12 rat za 2 pierwsze lata studiów i 10 rat za 3 rok studiów (zgodnie z § 2 pkt 7 regulaminu opłat dla studentów studiów wyższych Wydziału [...] Wyższej Szkoły Bankowej we W., dla studentów, którzy rozpoczynają naukę w roku akademickim 2018/2019). Organ następnie przytoczył wysokość rat i harmonogram wpłat oraz stwierdził, że skarżący oświadczył, że przed podpisaniem umowy otrzymał regulamin studiów, regulamin promocji oraz regulamin opłat i znana jest mu ich treść.

Do dnia 01.03.2019 r. nie uiścił żadnej wpłaty, wobec czego w związku z powstałymi zaległościami decyzją Dziekana z dnia [...] został skreślony z listy studentów kierunku [...] za zaległości z tytułu czesnego (2160 zł), opłaty za wydanie legitymacji studenckiej (17 zł). Decyzja o skreśleniu odebrana została dnia 05.03.2019 r., po czym nie zostało od niej wniesione odwołanie.

Następnie stwierdzono, że zgodnie z regulaminem opłat dla studentów, którzy rozpoczynają naukę w roku akademickim 2018/2019, po myśli § 11 pkt 3, w przypadku złożenia przez studenta w trakcie studiów rezygnacji ze studiów w formie pisemnej z własnoręcznym podpisem lub skreślenia z innego powodu, student zobowiązany jest do wniesienia czesnego proporcjonalnie do wykorzystanego okresu studiów, przy czym niezależnie od zadeklarowanego przez studenta trybu opłat czesne rozliczane jest w stosunku do 10 miesięcy. Do dnia skreślenia powinien zatem skarżący wnieść opłaty zgodne z harmonogramem w wysokości oraz w terminach, które organ przedstawił w uzasadnieniu rozstrzygnięcia (generalnie po 360 zł w sześciu ratach). Jak jednak organ zauważył - mając świadomość zaległości ponownie w dniu 04.10.2019 r. skarżący zawarł kolejną umowę o świadczenie usług edukacyjnych i został wpisany na listę studentów pierwszego stopnia, kierunek [...] w roku akademickim 2019/2020. Według § 2 tej kolejnej umowy o świadczenie usług edukacyjnych zawartej dnia 04.10.2019 r. skarżący zobowiązał się do przestrzegania obowiązujących regulaminów i zarządzeń, terminowego wnoszenia opłat oraz zgodnie z § 3 zobowiązał się do wnoszenia opłat m.in. za wydanie legitymacji studenckiej w wysokości 22 zł oraz wybrane studia w systemie gwarantowanego czesnego stopniowanego, w liczbie 10 rat za 3 lata studiów, w tym za pierwszy rok studiów -10 rat po 415 zł, zgodnie z harmonogramem wnoszenia czesnego, określonym w § 3 pkt. 5 umowy o świadczenie usług edukacyjnych. Skarżący złożył oświadczenie, że przed podpisaniem umowy dostarczono mu regulaminy - studiów, promocji oraz opłat i zapoznał się z ich treścią. W dniu 12.10.2019 r. skarżący otrzymał zgodę na zmianę kierunku z [...] na kierunek [...]. Mimo zmiany kierunku zostały utrzymane niższe płatności.

Organ wskazał, że do dnia 02.03.2020 r. skarżący uiścił wpłaty po 415 zł każda, które zaliczone zostały na poczet zaległości z poprzedniego roku akademickiego (w datach 12.11.2019 r., 05.12.2019 r., 09.01.2020 r. oraz 05.02.2020 r.). Wobec powstałych zaległości z tytułu: czesne - 2575 zł, inne (opłata za wydanie legitymacji studenckiej), 39 zł, odsetki 133,90 (liczone zgodnie z § 7 regulaminem opłat), Rektor dnia [...] podjął decyzję o skreśleniu skarżącego z listy studentów. Decyzja ta została uchylona wyrokiem z dnia 13.04.2021 r. sygn. akt IV SA/Wr 471/20 przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (doręczono organowi dnia 28.05.2021 r.) .

Rozpoznając ponownie sprawę w toku postępowania, jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, organ uznał, że zaistniały podstawy do skreślenia skarżącego z listy studentów. Skarżący bowiem nie uregulował wszystkich ciążących na nim należności; w terminie od 03.03.2020 r. do 28.06.2021 r. uiścił bowiem tylko trzy wpłaty po 415 zł w dniach 13 i 19 marca 2020 r. oraz 3.04.2020 r., a ponadto zrezygnował ze studiów.

Od opisanej decyzji skarżący wywiódł skargę - lecz jedynie w zakresie uzasadnienia, a dokładniej jego części stwierdzającej, że skarżący ma względem uczelni zaległości finansowe. Uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zarzucono brak podstawy faktycznej i prawnej do uznania, że skarżący posiada jakiekolwiek zaległości finansowe.

Na poparcie skargi opisano dotychczasowy przebieg postępowań jakie się toczyły przed organem i WSA we Wrocławiu w związku z poprzednio wywiedzionymi skargami - na bezczynność organu oraz na wskazaną wyżej decyzję z [...]. W ocenie strony skarżącej nadal uzasadnienie ponownie wydanej decyzji jest bardzo enigmatyczne (rzekoma zaległość finansowa, ale bez wskazania dokładnie za jaki okres), gdy tymczasem w przekonaniu skarżącego w toku postępowania wykazano fakt nieistnienia długu. Skarżący faktycznie podpisał w roku 2018 umowę na świadczenie usług edukacyjnych w zakresie studiowania na kierunku Bezpieczeństwo wewnętrzne, jednakże studiów nie rozpoczął, nie uczestniczył w ani jednych zajęciach, nie odebrał nawet legitymacji studenckiej. Złożył rezygnację z tych studiów jeszcze przed ich rozpoczęciem. Po tak długim okresie skarżący nie dysponuje jednak już oryginałem dowodu nadania przesyłki pocztowej, a jedynie jej skanem. Nie zmienia to faktu, że w takim przypadku nie powinien być obciążony czesnym za studia na tym kierunku, albowiem zarówno orzecznictwo sądowe, jak i decyzje UOKiK wyraźnie stwierdzają, że student ma zapłacić tylko za zajęcia w których uczestniczył a w przypadku rezygnacji ze studiów w trakcie semestru nie można go obciążać kosztami całego semestru. W rejestrze klauzul niedozwolonych prowadzonych przez UOKiK przykładowo jako klauzulą numer 835 znajduje się stwierdzenie o treści: "W przypadku przerwania studiów w trakcie semestru, student zobowiązany jest do zapłacenia czesnego za cały semestr, a czesne zapłacone nie podlega zwrotowi". (Wyrok SO w Warszawie Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 6 kwietnia 2006 roku).

W ocenie strony skarżącej fakt, że skarżący nie odebrał legitymacji studenckiej i nie uczestniczył w ani jednych zajęciach wyraźnie potwierdza, że nie rozpoczął on studiów. Nawet więc uznając, że nie zrezygnował ze studiów pisemnie, to zgodnie z art. 60 kodeksu cywilnego oświadczenie woli może być wyrażone, w zasadzie w dowolny sposób. W tej sytuacji organ powinien skarżącego bezzwłocznie skreślić z listy studentów a nie czekać cały semestr (możliwe, że w celu naliczenia mu czesnego). Zgodnie z § 11 ust. 3 regulaminu opłat dla studentów studiów wyższych w przypadku rezygnacji ze studiów lub skreślenia z nich należności finansowe rozlicza się proporcjonalnie do wykorzystanego okresu studiów. Skarżący nie był informowany o żadnych zaległościach a na dodatek uznać należy za naruszenie art. 8 k.p.a. sytuacji, w której uczelnia celowo wydłuża termin do skreślenia studenta, aby naliczyć mu większą zaległość. Pojawia się też kolejne pytanie - dlaczego uczelnia skreśliła z listy studentów dwa razy za to samo - za rzekome zaległości z roku 2018/19 w roku 2019 i ponownie w roku 2020. Dodatkowo na każdym przelewie, jaki wykonywał skarżący, opłacając czesne za rok 2019/2020, widnieje konkretny, unikatowy za każdym razem numer referencyjny, co wskazuje, że kwota ta zgodnie z prawem (art. 451 kodeksu cywilnego) powinna być zaliczona na konkretny dług - wskazany przez dłużnika, a nie na dowolną (rzekomą) zaległość wybraną przez wierzyciela. Pojawia się też w tym momencie pytanie, jak dalej argumentowano w skardze - dlaczego skarżący został skreślony z listy studentów kierunku Logistyka z powodu rzekomych zaległości w opłacaniu czesnego na kierunku Bezpieczeństwo wewnętrzne. Zgodnie z § 3 ust. 1 podpisanej umowy o świadczenie usług edukacyjnych student jest zobowiązany opłacać czesne za wybrane - określone w § 1 studia. Innymi słowy, uczelnia nie mogła skreślić z listy studentów kierunku X w przypadku nieopłacania czesnego za kierunek Y. Uczelnia nie mogła też zaliczać wpłat na czesne za studia X na czesne za studia Y. Skarżący usiłował dowiedzieć się o jakie zaległości chodzi. Telefonicznie uzyskał informację, że chodzi o należności za rok akademicki 2018/2019. Niestety na maile wysyłane do uczelni nie uzyskał żadnej odpowiedzi. Co istotne, skarżący deklarował chęć zapłacenia należności, której domagała się uczelnia pod warunkiem, że w przypadku uznania jego racji (tj. że nie posiada żadnych zaległości względem uczelni) kwota ta zostanie zaliczona na poczet kolejnych rat za czesne. Uczelnia nie potrafi wyjaśnić za jakie okresy skarżący zalega z płatnościami, co jest sprzeczne z art. 8, 9 i 10 k.p.a. Uczelnia nadto zablokowała skarżącemu dostęp do systemu internetowego i uniemożliwiła mu uczestniczenia w zajęciach i egzaminach, tymczasem zgodnie z art. 130 k.p.a. do momentu upływu terminu na zgłoszenie odwołania decyzja nie podlega wykonaniu, a wniesienie odwołania wstrzymuje wykonanie decyzji. Uczelnia rozpatrzyła odwołanie (wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy) dopiero 25 sierpnia 2020 roku, czyli de facto po zakończeniu roku akademickiego. Przez ten czas skarżący nie mógł kontynuować nauki, mimo iż decyzja o skreśleniu go z listy studentów była nieprawomocna i nie podlegała wykonaniu. 1 kwietnia 2020 r. wszedł w życie art. 15zzs dodany do ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374, 567 i 568). Zgodnie z ust. 1 pkt 6 tego przepisu w okresie stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COViD-19 (od 13 marca 2020 r.) bieg terminów procesowych w postępowaniach administracyjnych nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. W kontekście spraw studenckich najistotniejsze znaczenie ma fakt, że żadne terminy we wskazanym wyżej okresie w postępowaniu administracyjnym nie biegną. Oznacza to, że np. w przypadku odebrania przez studenta decyzji o skreśleniu z listy studentów termin do wniesienia odwołania lub wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie rozpocznie biegu ani nie upłynie do czasu zakończenia stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii. Tym samym student będzie mógł się cały czas odwoływać, co w świetle art. 130 § 1 k.p.a. oznacza, że decyzja o skreśleniu z listy studentów nie będzie mogła podlegać wykonaniu, gdyż termin na wniesienie środka prawnego nie upłynie. Wydaje się więc, że nie jest zasadne w tym okresie wydawanie decyzji o skreśleniu z listy studentów, gdyż takie skreślenia i tak będą prawnie nieskuteczne (wyjątek mogłyby stanowić skreślenia z powodu rezygnacji ze studiów przyjmując koncepcję, że takie skreślenie jest zgodne z wnioskiem strony).

Wynika więc z tego w sposób oczywisty zdaniem strony skarżacej, że decyzja wydana [...] nie mogła zostać w żaden sposób wykonana ani przed rozpatrzeniem złożonego odwołania (wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy), ani też w okresie zawieszenia terminów z powodu Covid. Zdaniem skarżącego pojawiają się wątpliwości, co do faktycznej daty wydania zaskarżonej decyzji. Jako datę wydania zaskarżonej decyzji organ podaje [...] i jednocześnie w decyzji przyznaje, że w tym samym dniu otrzymał oświadczenie o rezygnacji ze studiów. Jednocześnie jednak organ wysyła w/w decyzję dopiero [...], czyli po 8 dniach. Możliwe jest więc, że data decyzji jest błędna. Powstaje więc uzasadniona wątpliwość, czy organ mógł wydać decyzję o skreśleniu z listy studentów uzasadniając ją rzekomymi zaległościami, skoro w chwili tworzenia w/w decyzji skarżący nie był już studentem, albowiem wcześniej - przed jej wydaniem złożył rezygnację ze studiów. Decyzja skreślająca studenta z listy studentów z powodu jego rezygnacji ze studiów jest decyzją deklaratoryjną. Oznacza to, że organ po otrzymaniu oświadczenia o rezygnacji ze studiów nie mógł wydać decyzji z "rozszerzonym" uzasadnieniem dotyczącym zalegania z opłatami za studia.

W odpowiedzi organ wniósł o oddalenie przedmiotowej skargi jako oczywiście bezzasadnej.

Organ między innymi odniósł się do zarzutów skargi w kontekście zarzucanej bezczynności organu oraz poprzedniego postępowania, w szczególności, że w dniu 13 kwietnia 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w sprawie o sygn. akt IV SA/Wr 471/20 uchylił poprzednią decyzję z dnia [...] przedstawiając stosowne zalecenia dla organu, w jaki sposób należy sporządzić przedmiotowe uzasadnienie decyzji, aby odpowiadało standardom przyjętym dla tego rodzaju aktów administracyjnych. Z kolei w dniu 28 czerwca 2021 roku do organu wpłynęła rezygnacja skarżącego. Zdaniem organu, wbrew twierdzeniom skarżącego, nigdy formalnie on nie zrezygnował czy też nie złożył oświadczenia o rezygnacji z kierunku Bezpieczeństwo wewnętrzne, stąd też został skreślony z listy studentów na kierunku Bezpieczeństwo wewnętrzne - dopiero wskutek decyzji organu. Następnie mając świadomość zaległości finansowych względem uczelni zrekrutował się na kierunek Logistyka i również nie uiścił wymaganych należności, na skutek czego został skreślony. Co istotne, skarżący do skargi nie dołączył rzekomego potwierdzenia nadania listu o rezygnacji z kierunku [...] (jednocześnie twierdząc, że posiada jedynie skan), a organ nigdy nie odnotował wpływu takiego pisma. Należy więc przyjąć, że takie oświadczenie ze strony skarżącego nigdy nie zostało doręczone, a co za tym idzie, że stanowisko organu jest słuszne.

Kolejnym istotnym elementem całej sprawy jest w ocenie organu kwestia uregulowania jedynie części płatności na poczet długu względem organu i zarachowania ich na zaległości skarżącego względem uczelni na kierunku Bezpieczeństwo wewnętrzne. Już sama analiza treści przelewów skarżącego nakazuje wyprowadzić jednoznaczny wniosek, zgodnie z którym nie oznaczył on wierzytelności którą chciał zaspokoić, a jedynie przelał na konto uczelni poszczególne sumy.

W zakresie nawiązania stosunku prawnego łączącego skarżącego z organem,

organ zauważył, że skarżący podpisał dokument ślubowania i umowę na usługi edukacyjne w obu przypadkach, a co za tym idzie zobowiązał się do uiszczenia wszelkich opłat edukacyjnych wynikających z przedmiotowych umów. Dokument ślubowania dotyczy ślubowania w rozumieniu art. 83 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 85 ze zm.) obowiązującej od dnia 1 października 2018 r., a zatem rozpoczęcia studiów i nabycia praw studenta przez osobę przyjętą na studia, jednak nie wcześniej niż z dniem rozpoczęcia roku akademickiego. Ślubowanie wiąże się ze statusem studenta uczelni, nie zaś ze statusem studenta określonego kierunku. Treść ślubowania określa Statut Wyższej Szkoły Bankowej we W. i treść ta jest następująca: "Ślubuję uroczyście, że jako student Wyższej Szkoły Bankowej we W. zdobywać będę wytrwale wiedzę i nabywać kwalifikacje godne absolwenta wyższej uczelni. Ślubuję także, że w trakcie studiów dbać będę o jej dobre imię, przestrzegać jej regulaminów i panujących w niej obyczajów". Nie ma zatem potrzeby (ani podstawy prawnej) wskazywania nazwy kierunku w treści ślubowania. Informacja o dacie złożenia ślubowania znajduje się w dokumentacji rekrutacyjnej uczelni. Nawet gdyby przyjąć, że nie da się na podstawie tak ogólnikowego dokumentu stwierdzić, kiedy został podpisany i czy nie jest to ślubowanie złożone w związku z podjęciem studiów na kierunku [...] w roku 2019, nie ma to znaczenia w sprawie dotyczącej kierunku [...] i rekrutacji na rok akademicki 2018/2019. Zgodnie z zasadami rekrutacji do Wyższej Szkoły Bankowej we W. na studia wyższe na rok akademicki 2018/2019 (dalej: zasady rekrutacji), przyjętymi jeszcze na podstawie art. 169 ust. 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2183 ze zm.), przyjęcie na studia rozpoczynające się w roku akademickim 2018/2019 następowało na podstawie decyzji administracyjnej (decyzja w sprawie przyjęcia na studia). Jak zaś wynika z ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych, każda uczelnia jest zakładem administracyjnym. Z chwilą przyjęcia danej osoby w poczet użytkowników zakładu, staje się ona podmiotem praw i obowiązków, które przysługują bądź obciążają użytkowników danego zakładu. Te prawa i obowiązki wynikają zarówno z przepisów powszechnie obowiązujących (ustaw i aktów normatywnych wykonawczych), jak i ze statutów oraz regulaminów zakładowych. Użytkownika, który dobrowolnie przystąpił do zakładu administracyjnego (np. studenta), wiążą również przepisy zawarte w aktach normatywnych wewnątrzzakładowych, ponieważ już jego wniosek o przyjęcie jest równocześnie wyrażeniem zgody na poddanie się reżimowi prawnemu obowiązującemu w danym zakładzie, co później student tylko potwierdza w formie składanego ślubowania Ubiegając się o przyjęcie na studia prowadzone przez uczelnię niepubliczną, zainteresowany jest świadomy tego, iż są to studia płatne. Powinien zatem również wiedzieć, że wykonanie decyzji w sprawie przyjęcia na studia z jego strony będzie polegało m.in. na uiszczaniu stosownych opłat na zasadach określonych w przepisach powszechnie obowiązujących, jak i wydanych na ich podstawie przepisach wewnątrzzakładowych, o ile są zgodne z przepisami powszechnie obowiązującymi, na podstawie których zostały wydane. Z chwilą doręczenia decyzji o przyjęciu na studia kreuje się status prawny studenta. Tak samo stosunek prawny pomiędzy studentem, a uczelnia zrywa definitywnie decyzja o skreśleniu z listy studentów.

Wbrew zatem twierdzeniom skarżącego ślubowanie nie jest więc warunkiem powstania stosunku prawnego między uczelnią a studentem. Jest natomiast warunkiem nabycia pełni praw studenckich, takich jak prawo do uzyskania stypendium za wyniki w nauce lub prawo do pokoju w domu studenckim, czy też - innymi słowy - warunkiem ukształtowania pełnej relacji prawnej między studentem a uczelnią (relacje zewnętrzne, jak i wewnętrzne). Ponadto, odnosząc się do argumentacji ze skargi, brak uczęszczania na zajęcia przez studenta, w żadnym wypadku nie może go zwolnić z ponoszenia opłat za studia. Decyzja w sprawie przyjęcia na studia jest aktem (podstawą) przyjęcia na studia, a zatem datą nabycia praw studenta (włączenia kandydata na studia w poczet użytkowników zakładu administracyjnego) jest data doręczenia decyzji o przyjęciu na studia. Osoba, której doręczono decyzję o przyjęciu na studia, uzyskuje status prawny studenta dopuszczonego do korzystania z usług uczelni w charakterze użytkownika, które to w realiach przedmiotowej sprawy są odpłatne. Jeżeli zatem w zakresie dotyczącym przyjęcia na studia źródłem stosunku prawnego łączącego studenta z uczelnią jest decyzja administracyjna bezwarunkowa, ostateczna i wykonalna, zasadne jest, by za datę przyjęcia na studia uznać datę wynikającą z tej decyzji. Złożenie ślubowania nie wywołuje takich skutków prawnych, jak decyzja o przyjęciu na studia. Odmowa złożenia ślubowania nie jest przy tym przesłanką umożliwiającą skreślenie z listy studentów. Z powyższego bezsprzecznie wynika, że wraz z doręczeniem decyzji o przyjęciu na studia zrodził się stosunek zobowiązaniowy pomiędzy stronami.

Organ następnie w swych rozważaniach w pełni podzielił wykładnię przepisów o szkolnictwie wyższym, zgodnie z którą z chwilą doręczenia adresatowi decyzji o przyjęciu na studia tworzy się już stosunek prawny pomiędzy studentem a szkołą wyższą, lecz nie oznacza to jeszcze, że student może korzystać z pełni praw i że obowiązują w stosunku do niego wszystkie obowiązki, albowiem prawa i obowiązki studenta są uregulowane w sposób dwustopniowy: część z nich, przynajmniej w ogólnym zarysie, jest uregulowana na szczeblu ustawowym, część natomiast ma swoje podstawy (bądź szczegółowe doprecyzowanie) w aktach o charakterze wewnętrznym (statutach, regulaminach), co oznacza konieczność dokonania jeszcze jednego aktu, który skonkretyzuje stosunek prawny pomiędzy studentem a szkołą wyższą, aktu prowadzącego do akceptacji przez studenta praw i obowiązków wynikających z wewnętrznych regulacji prawnych uczelni. Takim aktem jest złożenie ślubowania. W realiach przedmiotowej sprawy ponad wszelką wątpliwość należy wskazać, że skarżący w obu przypadkach odebrał decyzje, zawarł umowę o świadczenie usług edukacyjnych oraz podpisał dokument ślubowania.

Organ dalej podniósł, że zgodnie z § 6 zasad rekrutacji, złożenie ślubowania miało poprzedzać lub mu towarzyszyć podpisanie umowy o świadczenie usług edukacyjnych dla studentów studiów wyższych. Z § 2 ust. 2 i § 3 umowy o świadczenie usług edukacyjnych w roku akademickim 2018/2019 jasno wynikał obowiązek terminowego wnoszenia opłat za studia. W umowie tej strona została nazwana "studentem", jednak z treści umowy wynika, że nazwa ta odnosiła się również do kandydata na studenta (postanowienia o rezygnacji ze studiów oraz o skutkach nieuruchomienia wybranego kierunku). W tym zakresie więc do powstania obowiązku terminowego wnoszenia opłat za studia z pewnością nie było potrzebne złożenie ślubowania jako aktu akceptacji obowiązków wynikających z wewnętrznych regulacji prawnych uczelni, takich jak regulamin studiów. Ślubowanie nie dotyczy przestrzegania umowy o świadczenie usług edukacyjnych dla studentów studiów wyższych, co wyraźnie wskazuje, iż pozostaje ono bez związku z tą umową. Co więcej, z zasad rekrutacji wynika, że prawa i obowiązki studenta w roku akademickim 2018/2019 były regulowane w sposób trzystopniowy, tj. poprzez przyjęcie na studia na podstawie decyzji administracyjnej, podpisanie umowy o świadczenie usług edukacyjnych dla studentów studiów wyższych oraz złożenie ślubowania. Akty te dotyczyły częściowo tych samych, a częściowo odmiennych zakresów praw i obowiązków studenta. Ślubowanie nie przesądzało o całokształcie praw i obowiązków studenta tej uczelni. Takie stanowisko byłoby sprzeczne ze stanowiskiem judykatury i jako takie nie zasługuje na aprobatę. Pomiędzy organem a skarżącym wytworzył się stosunek zobowiązaniowy, na podstawie którego organ zobowiązał się do świadczenia usług edukacyjnych, a skarżący zobowiązał się do zapłaty określonych w umowie sum pieniężnych. Na spotkaniu zorganizowanym z pełnomocnikiem skarżącego oraz w korespondencji ze skarżącym organ dokładnie wskazał jakie zaległości posiada skarżący względem uczelni oraz za jakie zakresy. Skarżący nie kwestionował wysokości przedmiotowych należności.

W dalszych swych wywodach organ wskazał na podstawy prawne skreślania studenta z listy studentów, które zastosował, wydając zaskarżoną decyzję. Zauważył, że od dnia 12 listopada 2019 roku do dnia 3 kwietnia 2020 roku skarżący wpłacił kwotę 2905 zł. Przedmiotowe wpłaty pokryły zaległość na kierunku [...] w wysokości 2160 zł oraz zaległości na kierunku [...] w wysokości 745 zł. Na chwilę składania przedmiotowego pisma zaległości płatnicze skarżącego wynoszą na kierunku [...] 17 zł (legitymacja studencka), na kierunku [...] 1330 zł (czesne), 22 zł (legitymacja studencka) oraz 287,17 zł z tytułu odsetek.

Odnosząc się do kwestii regulaminu, w ocenie organu, skarżący dokonuje błędnej wykładni treści omawianego dokumentu, ponieważ zapis w regulaminie wskazujący, że należności finansowe rozlicza się proporcjonalnie do wykorzystanego okresu nauki oznacza tyle, że czesne jest wymagane do momentu skreślenia z listy studentów, decyzji o urlopie dziekańskim czy powtarzania semestru. Uczelnia nie rozlicza czesnego według obecności na zajęciach, ponieważ jest gotowa do świadczenia usług edukacyjnych przez cały okres jej trwania, aż do momentu rozwiązania umowy czyli skreślenia. Organ dokonuje skreślenia z listy studentów po każdym semestrze. Jeśli skarżący był świadomy, że nie uczestniczy w zajęciach to powinien rozwiązać umowę o świadczenie usług edukacyjnych, wtedy też mogłoby dojść do proporcjonalnego rozliczenia, jednakże skarżący tego nie uczynił. Co więcej, mając wiedzę o zaległościach i skreśleniu z listy studentów na kierunku Bezpieczeństwo wewnętrzne, zawarł dobrowolnie kolejną usługę o świadczenie usług edukacyjnych na kierunku [...]. W realiach zaś przedmiotowej sprawy, nie można tracić z pola widzenia faktu, że zobowiązanie wynikające z umowy o świadczenie usług edukacyjnych, a polegające na zapłacie przez skarżącego na rzecz uczelni za świadczenie usług edukacyjnych należy rozpatrywać na gruncie prawa cywilnego. Zgodnie z art. 451 kodeksu cywilnego dłużnik mający względem tego samego wierzyciela kilka długów tego samego rodzaju może przy spełnieniu świadczenia wskazać, który dług chce zaspokoić. Jednakże to, co przypada na poczet danego długu, wierzyciel może przede wszystkim zaliczyć na związane z tym długiem zaległe należności uboczne oraz na zalegające świadczenia główne. A właśnie z taką sytuacja mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. W dołączonym przez skarżącego materiale dowodowym znajdują się 3 potwierdzenia przelewu na kwoty 415 zł. Student nie wskazywał w nich konkretnie, które zobowiązanie reguluje, a to w konsekwencji uprawniało organ do zastosowania art. 451 k.c. Na chwilę wydawania zaskarżonej decyzji student posiadał wyżej wymienione zaległości względem organu, co w konsekwencji skutkowało wydaniem takiego rozstrzygnięcia. Ponadto, skarżący na etapie składania wniosku o skreślenie z listy studentów, w dalszym ciągu nie uregulował należności względem organu. Zaskarżone uzasadnienie decyzji jest tak naprawdę przedmiotem osobnego postępowania - cywilnego i powinno podlegać rozpoznaniu przez sąd cywilny bowiem pomiędzy stronami doszło do skutecznego zawarcia dwóch umów o świadczenie usług edukacyjnych. W dniu 2 września 2021 organ skierował do skarżącego ostateczne wezwanie do zapłaty należnych mu kwot z tytułu powyższych umów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

W pierwszej kolejności Sąd podkreśla, że wyraźną intencją skarżącego było poddanie kontroli sądowej uzasadnienia zaskarżonej decyzji.

Możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego samego uzasadnienia decyzji lub jego części, ze względu na rolę jaką spełnia uzasadnienie, została dopuszczona w orzecznictwie jeszcze pod rządami ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym oraz o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym; jest ono powszechnie akceptowane również w obecnym stanie prawnym. Brak jest jednak w dalszym ciągu zgodności co do określenia zakresu (przedmiotu) zaskarżenia w takim przypadku, a także powiązanego z nim zakresu kompetencji kasacyjnych sądu w razie uwzględnienia skargi. Istota rozbieżności w poglądach sprowadza się do kwestii, czy jest dopuszczalne wniesienie skargi skierowanej jedynie przeciwko uzasadnieniu decyzji administracyjnej – z wyłączeniem kwestionowania samego rozstrzygnięcia, a w rezultacie czy jest dopuszczalne uchylenie przez sąd administracyjny decyzji w części obejmującej wyłącznie jej uzasadnienie" (vide J. Turski, Uchylenie przez sąd administracyjny decyzji w części obejmującej wyłącznie uzasadnienie lub jego fragmenty, ZNSA 1 (70)/2017). Sąd w obecnym składzie nie aprobuje koncepcji, że w razie uznania za zasadną skargę o zakresie zaskarżenia zawężonym przez skarżącego tylko do uzasadnienia danej decyzji bądź jego części, sąd jest władny uchylić tę decyzję wyłącznie w części dotyczącej uzasadnienia, pozostawiając w obrocie prawnym osnowę decyzji. Sądu podziela tę linię orzecznictwa, w której podkreśla się, że ani rozstrzygnięcie, ani uzasadnienie nie mogą funkcjonować w obrocie prawnym samodzielnie, niezależnie od siebie. Uzasadnienie nie może więc być wyeliminowane z tego obrotu przez sąd administracyjny bez równoczesnego wyeliminowania rozstrzygnięcia. Takie orzeczenie wywołałoby niemożliwe do zaakceptowania skutki prawne. W przypadku wadliwości uzasadnienia decyzji, z powodu niewzruszenia przez sąd rozstrzygnięcia decyzji, stałoby się ono prawomocne, a ponownie wydana decyzja jako całość – z niepoddaną kontroli sądowoadministracyjnej prawomocną osnową oraz wydanym w toku ponownego rozpoznania sprawy uzasadnieniem - byłaby dotknięta nieważnością jako powtórzone orzeczenie w sprawie już poprzednio rozstrzygniętej decyzją ostateczną (art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.). Podnosi się przy tym, że wniesienie skargi przeciwko uzasadnieniu decyzji zawsze oznacza zaskarżenie decyzji jako całości, której poszczególne elementy są ze sobą nierozerwalnie związane, stanowią integralną całość. W konsekwencji uwzględnienie skargi z powodu wadliwości wyłącznie uzasadnienia zawsze skutkuje uchyleniem decyzji jako całości decyzji administracyjnej.

Sąd uznał zatem za dopuszczalną i podlegającą rozpoznaniu skargę wniesioną w przedmiotowej sprawie. Skarga nie zasługuje jednak na uwzględnienie, Sąd bowiem uznał, że zarówno samo rozstrzygnięcie, jak i uzasadnienie odpowiadają prawu.

W rozpoznawanej sprawie materialną podstawę prawną rozstrzygnięcia podjętego w tym przedmiocie stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2020 r. poz. 85 ze zm.; zwanej dalej w skrócie ustawą). Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja o skreśleniu skarżącego z listy studentów.

Zgodnie z art. 108 ust. 1 ustawy studenta skreśla się z listy studentów w przypadku:

1) niepodjęcia studiów;

2) rezygnacji ze studiów;

3) niezłożenia w terminie pracy dyplomowej lub egzaminu dyplomowego;

4) ukarania karą dyscyplinarną wydalenia z uczelni.

Z kolei na podstawie art. 108 ust. 2 ustawy student może być skreślony z listy studentów w przypadku:

1) stwierdzenia braku udziału w obowiązkowych zajęciach;

2) stwierdzenia braku postępów w nauce;

3) nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie;

4) niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów.

Skreślenie z listy studentów następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 108 ust. 3). Od decyzji administracyjnych wydawanych przez rektora służy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 23 ust. 4 ustawy). Identyczne rozwiązania zostały przyjęte w § 58 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 4 oraz ust. 3 i § 59 załącznika do uchwały Senatu nr 31/2019 z dnia 13 września 2019 "Regulamin studiów wyższych" przedmiotowej uczelni wyższej na rok akademicki 2019/2020 (zwany poniżej w skrócie "regulaminem").

Należy przy tym zauważyć, że decyzje o skreśleniu z listy studentów przewidziane w art. 108 ust. 1 i 108 ust. 2 mają odmienny charakter. Przepisy art. 108 w ust. 1 i 2 rozróżniają obligatoryjne (ust. 1) i fakultatywne (ust. 2) podstawy skreślenia studenta z listy studentów.

Ta pierwsza ma charakter decyzji związanej i jest ściśle determinowana przez zaistnienie określonej przesłanki, a ta druga należy do grupy decyzji uznaniowych. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że uznaniowy charakter decyzji o skreśleniu z listy studentów oznacza, że organ uczelni orzekając w konkretnej sprawie może, a nie musi skreślić studenta z listy studentów. Wybór taki nie może być jednakże dowolny i musi wynikać z wszechstronnego oraz dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych danej sprawy, odzwierciedlonego następnie w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z dnia 20 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 2006/10, wyrok WSA w Olsztynie z dnia 27 maja 2014 r., sygn. akt II SA/Ol 376/14).

Jak wynika z lektury akt administracyjnych sprawy, skarżący złożył w piśmie z 24 czerwca 2021 r. oświadczenie o rezygnacji ze studiów na kierunku [...].

Oświadczenie woli składane przez studenta o rezygnacji ze studiów jest jednostronną czynnością prawną. Skutkiem prawnym takiego oświadczenia woli jest powstanie po stronie organu uczelni obowiązku skreślenia studenta z listy studentów i nie jest konieczne dla uznania skuteczności tego oświadczenia woli studenta ustalanie przez organ przyczyn złożenia tego oświadczenia. Na kanwie okoliczności sprawy organ słusznie przyjął, że takie oświadczenie woli zostało przez skarżącego złożone w piśmie, które do organu wpłynęło 28 czerwca 2021 r. i w tej sytuacji zaistniała obligatoryjna przesłanka do skreślenia skarżącego z listy na mocy art. 108 ust. 1 pkt 2 ustawy. Złożenie oświadczenia woli o rezygnacji ze studiów jest wiążące dla organu uczelni obligując go do podjęcia decyzji o skreśleniu z listy studentów.

Zaskarżona decyzja o skreśleniu skarżącego z listy studentów zawiera jednak dwie podstawy faktyczne i prawne albowiem opiera się zarówno na przesłance obligatoryjnej jak i fakultatywnej. W ocenie Sądu przepisy art. 108 ani inne unormowania ustawy prawo o szkolnictwie wyższym i nauce nie zakazują możliwości skreślenia z listy studentów w jednej decyzji z powodu zastosowania przez organ uczelni zarówno którejkolwiek podstawy obligatoryjnej z art. 108 ust. 1, jak i fakultatywnej z ustępu 2 art. 108. Na gruncie przepisu art. 108 możliwe jest zaistnienie zbiegu podstaw prawnych skreślenia studenta z listy studentów. Tym samym student może zostać skreślony zarówno z powodu np. pisemnej rezygnacji ze studiów jak i z racji występującej jednocześnie przesłanki niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów.

Decyzja oparta na którejś z przesłanek z ustępu 2 art. 108 ustawy ma charakter fakultatywny (a nie związany, jak w przypadkach z ustępu 1 tego artykułu) i jest wydawana w ramach tzw. uznania administracyjnego. Jak się podkreśla w piśmiennictwie i orzecznictwie, ustawodawca pozostawił decyzję w tym zakresie do uznania organom uczelni i możliwość uwzględnienia różnych nadzwyczajnych okoliczności uniemożliwiających studentowi wywiązanie się z jego podstawowych obowiązków z przyczyn od niego niezależnych (vide teza 7 [w:] Jerzy Woźnicki (red.) Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Komentarz Lex, wyrok WSA w Olsztynie z dnia 15 lutego 2011 r., sygn. II SA/Ol 886/10).

Strona skarżąca zaskarżyła uzasadnienie decyzji w części dotyczącej niewniesienia opłat za studia.

Trzeba podkreślić, że decyzja o skreśleniu z listy studentów jest indywidualnym aktem administracyjnym, do którego stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego oraz przepisy o zaskarżeniu decyzji do sądu. Za orzecznictwem dodać też należy, iż wprawdzie decyzje organów uczelni, w kontekście wyrażonej w Konstytucji RP zasady autonomii szkół wyższych, nie muszą spełniać tak restrykcyjnych kryteriów jak decyzja organu administracji publicznej, to jednak skoro zostały poddane kontroli pod względem zgodności z prawem prowadzonej przez sąd administracyjny, muszą spełniać przynajmniej podstawowe wymogi umożliwiające przeprowadzenie tej kontroli. Przy tym przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio, jak stanowi § 67 ust. 1 regulaminu. Odpowiednie stosowanie oznacza, że nie stosuje się kodeksowych unormowań procesowych wprost, lecz z uwzględnieniem specyfiki charakteryzującej uczelnię wyższą, która nie funkcjonuje tak jak organy administracji publicznej.

Jak wcześniej wskazano decyzja o skreśleniu z listy studentów podejmowana jest w przypadkach wymienionych w art. 108 ust. 2 ustawy w ramach uznania administracyjnego. Nakłada to na organ szczególny obowiązek zgromadzenia i wszechstronnego zbadania materiału dowodowego i zawarcia takiej argumentacji, która w odniesieniu do konkretnych okoliczności prawnych lub faktycznych występujących w danej sprawie pozwoli na przyjęcie, iż decyzja organu nie jest dowolna i jasno artykułuje przesłanki, na jakich organ się oparł w ramach przysługującej mu swobody orzekania. W zakresie niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów organ winien w szczególności ustalić, czy student miał prawny obowiązek uiszczenia opłat, w jakiej wysokości i terminie oraz czy się z tych powinności wywiązał i czy wystąpiły obiektywne przeszkody w realizacji tego obowiązku. Przy czym w tym ostatnim aspekcie to student winien wykazać się inicjatywą i wskazać przyczyny usprawiedliwiające, pozwalające na odstąpienie od skreślenia z listy studentów.

Stosownie do § 4 ust. 2 regulaminu warunkiem wpisania na listę studentów jest zawarcie przez studenta pisemnej umowy z uczelnią oraz wypełnienie przesłanek określonych w ustawie. W świetle ust. 6 tego paragrafu student nabywa praw studenta z chwilą złożenia ślubowania Po myśli zaś § 6 ust. 4 student jest zobowiązany do terminowego wnoszenia opłat za usługi edukacyjne, zgodnie z zawartą umową oświadczenie usług edukacyjnych dla studiów wyższych oraz przepisami wewnętrznymi uczelni. Po skreśleniu z listy studentów – jak stanowi z kolei § 60 regulaminu - student zobowiązany jest do rozliczenia się z wszelkich zobowiązań wobec uczelni w terminie 30 dni od daty skreślenia. Według § 64 ust. 1 nauka w uczelni jest odpłatna zaś warunki odpłatności za studia, o czym stanowi ust. 2 – określa umowa oświadczenie usług edukacyjnych dla studentów studiów wyższych zawarta między uczelnią a studentem w formie pisemnej.

Wystarczające jest dla spełnienia tej przesłanki fakultatywnej wskazanie, że student w podpisanej umowie zobowiązał się do terminowego uiszczania opłat związanych z odbywaniem studiów oraz wykazanie, że zalega z tymi opłatami w określonej wysokości, przy czym organ ma swobodę (co nie oznacza dowolności) uznania, przy wyważeniu słusznego interesu strony oraz słusznego interesu uczelni –jakie opłaty za studia i w jakiej kwocie, z uwzględnieniem innych okoliczności faktycznych sprawy, pozwalają na wybór opcji skreślenia studenta z listy.

W tym kontekście wypada wskazać, że skarżący w zasadzie nie kwestionuje, że nie regulował w roku akademickim 2018/2019 opłat za studia na poprzednio wybranym kierunku [...] – podważa bowiem w ogóle swój obowiązek z tego tytułu, zaś argumentacja uczelni w kontekście twierdzeń i zarzutów skarżącego wskazuje, że zasadniczą istotą sporu na tym tle jest przede wszystkim fakt, iż uczelnia zaksięgowała część wpłat uiszczonych przez skarżącego za studia w nowym roku akademickim 2019/2020 na kierunku Logistyka na poczet istniejących zaległości wobec uczelni z poprzedniego roku akademickiego i poprzedniego kierunku ([...]).

Należy podkreślić, że jakkolwiek sąd administracyjny bada, czy w decyzji administracyjnej o skreśleniu z listy studentów na tej podstawie został ustalony niewadliwie stan faktyczny, w tym w szczególności, że student zalega z opłatami za studia, to w sytuacji sporu i wzajemnych roszczeń w związku z nienależytym wykonaniem umowy lub przyjętym sposobem zaliczenia zapłaty - nie jest właściwy do rozstrzygania. Organ uczelni mianowicie wskazuje, że zastosował przepis art. 451 kodeksu cywilnego, według którego : "§ 1. Dłużnik mający względem tego samego wierzyciela kilka długów tego samego rodzaju może przy spełnieniu świadczenia wskazać, który dług chce zaspokoić. Jednakże to, co przypada na poczet danego długu, wierzyciel może przede wszystkim zaliczyć na związane z tym długiem zaległe należności uboczne oraz na zalegające świadczenia główne.

§ 2. Jeżeli dłużnik nie wskazał, który z kilku długów chce zaspokoić, a przyjął pokwitowanie, w którym wierzyciel zaliczył otrzymane świadczenie na poczet jednego z tych długów, dłużnik nie może już żądać zaliczenia na poczet innego długu.

§ 3. W braku oświadczenia dłużnika lub wierzyciela spełnione świadczenie zalicza się przede wszystkim na poczet długu wymagalnego, a jeżeli jest kilka długów wymagalnych - na poczet najdawniej wymagalnego."

Wiążąca strony umowa o świadczenie usług edukacyjnych w tym wynikające z niej opłaty mają walor cywilnoprawny a nie administracyjnoprawny i właściwe do rozstrzygania sporów na tym tle są sądy powszechne. W ocenie tutejszego Sądu administracyjnego sam fakt wystąpienia zaległości został jednak wykazany przez organ uczelni wyższej w zaskarżonej decyzji a argumentacja organu jest wystarczająca dla przyjęcia, ze organ nie naruszył prawa. Skarżący bowiem nie uiścił wszystkich opłat za poprzedni rok akademicki (2018/2019) na kierunku [...] wewnętrzne, czemu w skardze nie przeczy utrzymując, że nie powinien być nimi obciążany, gdyż nie uczestniczył na wszystkich zajęciach, zaś organ uczelni późniejsze wpłaty w kolejnym roku akademickim 2019/2020, już według zawartej nowej umowy na kierunku [...], zaliczył na poczet istniejących zaległości, które nie pokryły wszystkich należnych rat czesnego. Z punktu widzenia stosunku administracyjnoprawnego między uczelnią jako zakładem administracyjnym a skarżącym studentem - okoliczności przytoczone w zaskarżonej decyzji są wystarczające dla skreślenia z listy studentów z tego powodu. Organ podał, jakie raty i za jakie okresy i z jakiego tytułu obciążały skarżącego studenta. Skarżący nie przytoczył takich twierdzeń by uznać, że zaistniały okoliczności szczególne, przeciwnie, z lektury akt administracyjnych nie wynika by przejawiał wolę uiszczenia opłat a w ocenie Sądu organ wykazał, że skarżący miał obowiązek ich uregulowania.

Kwestia natomiast sposobu rozliczenia długów wynikających z zawartej umowy nie ma charakteru administracyjnoprawnego, jak wyżej zaznaczono. Jeżeli skarżący kwestionuje postanowienia umowy powinien postarać się o stosowny prejudykat w postępowaniu przed sądem powszechnym.

Abstrahując od powyższego, na podstawie cytowanych wyżej postanowień zawartych przez skarżącego z uczelnią umów, obowiązek rozliczenia się z rat czesnego w kwotach podanych przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz fakt posiadania statusu studenta przez skarżącego zarówno podczas studiów w roku akademickim 2018/2019 na kierunku [...], jak i w roku akademickim 2019/2020 na kierunku [...], nie mogą być skutecznie podważone w konfrontacji z lekturą nadesłanych sądowi akt, w szczególności z treścią dokumentów dotyczących złożonych aktów ślubowań, zawartych umów na usługi edukacyjne, decyzji o przyjęciu na studia. Odpłatność jest ekwiwalentem świadczonej przez uczelnię na rzecz skarżącego jako studenta usługi edukacyjnej. Uczelnia ma prawo do zapłaty za te usługę w terminach określonych umową, aby mogła realizować ciążące na niej zobowiązania. Skarżący jako student związany (dwukrotnie) z uczelnią wymienioną umową, określającą również zasady odpłatności za studia, winien liczyć się ze skreśleniem go z listy studentów w razie niewywiązywania się z przyjętych na siebie zobowiązań.

W kontekście zarzutów skargi - analiza akt administracyjnych wykazuje tylko jeden fakt złożenia przez skarżącego pisemnej rezygnacji ze studiów, w piśmie, które wpłynęło do organu w dniu 28 czerwca 2021 r. (opatrzonym datą 24 czerwca 2021 r.) - z kierunku [...]. Skarżący nie zaoferował żadnego dowodu na okoliczność rezygnacji ze studiów na kierunku [...], z którego to został skreślony mocą ostatecznej decyzji Dziekana z [...]L.dz.[...] z powodu niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów w łącznej kwocie 2177 zł. Poza tym przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie jest jedynie kwestia skreślenia skarżącego studenta z kierunku [...], o czym orzeczono w zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji, a nie skreślenie z kierunku [...]. Decyzji bowiem w przedmiocie skreślenia z tego ostatniego kierunku skarżący w administracyjnym toku nie zaskarżył, wobec czego istnieje ona w obrocie prawnym, wywołując skutki prawne, przede wszystkim w sferze uznania, że faktycznie podjął studia i był studentem do czasu skreślenia z listy oraz że miał obowiązek uiszczania opłat, z którymi zalegał w wymienionej wysokości. Po myśli § 60 regulaminu był zobowiązany do rozliczenia się z wszelkich zobowiązań wobec uczelni w terminie 30 dni od daty ówczesnego skreślenia.

Godzi się zaakcentować, że przedmiotem kontroli sądowej w rozpatrywanej sprawie nie może być realizacja przez uczelnię dostępności skarżącego do zajęć uczelnianych celem kontynuowania nauki w skutek wykonania decyzji o skreśleniu z listy studentów. Wykracza to bowiem poza zakres zaskarżonej decyzji, której przedmiotem jest wyłącznie rozstrzygnięcie co do skreślenia z listy studentów na kierunku [...] i w konsekwencji zbadanie legalności takiego działania władczego organu uczelni. Notabene, po raz kolejny nie mogą być skutecznie podnoszone zarzuty w zakresie postępowania, które było już przedmiotem kontroli sądowej w wymienionym wyżej prawomocnym wyroku z 13 kwietnia 2021 r. sygn. IV SA/Wr 471/21. Nie mają też znaczenia prawnego zarzuty dotyczące terminowości działania organów (władz) uczelni, gdyż sprawa niniejsza nie dotyczy skargi na przewlekłość lub bezczynność organu.

Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, że wbrew zarzutom skargi postępowanie poprzedzające wydanie decyzji o skreśleniu z listy studentów na kierunku [...] przeprowadzone zostało z poszanowaniem zasad, o których mowa art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a. Przed wydaniem rozstrzygnięcia organ w sposób wystarczający dla wydania niewadliwego rozstrzygnięcia zebrał, a następnie rozpatrzył całość materiału dowodowego, dokonując analizy istotnych okoliczności faktycznych występujących w sprawie. Następnie zaś do tak ustalonego stanu faktycznego zastosował prawidłową normę prawa materialnego celem podjęcia rozstrzygnięcia. Wbrew temu co twierdzi skarżący, decyzja organu odwoławczego zawiera niezbędne elementy i została uzasadniona w stopniu dostatecznym, spełnia więc wymogi wynikające z art. 107 § 3 k.p.a. Skarżący jako student uczelni, związany z uczelnią umową o warunkach odpłatności za studia, zgodnie z zapisami regulaminu uczelni musiał liczyć się ze skreśleniem go z listy studentów, w przypadku niewywiązywania się z przyjętych na siebie zobowiązań finansowych, a ponadto sam poprzez dokonanie jednostronnej czynności prawnej z tych studiów zrezygnował. Osnowa decyzji jest zatem prawidłowa w zakresie orzeczenia o skreśleniu z listy studentów. W uzasadnieniu, niewadliwym, decyzji organ wykazał istnienie dwóch przesłanek do orzeczenia o skreśleniu studenta z listy. Decyzja organu nie nosi, w kwestionowanej w skardze części, znamion dowolności wyboru rozstrzygnięcia, jak również nie zawiera naruszeń prawa procesowego, które miałyby istotny wpływ na wynik sprawy. Organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego.

Finalnie należy podkreślić, że postępowanie w sprawie skreślenia studenta z listy studentów z powodu zalegania z opłatami za studia nie jest postępowaniem o zasądzenie należności wynikających z zawartej między studentem a uczelnią umowy, do czego właściwy jest sąd powszechny, wszakże fakt istnienia zaległości w opłatach w określonej wysokości, może w świetle obowiązującego prawa stanowić podstawę skreślenia studenta z listy studentów, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie.

W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie i na mocy art. 151 p.p.s.a. podlegała oddaleniu.