Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 347/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2016-01-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 35 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: par. 13 ust. 1, par. 204 ust. 5
journal: Dz.U. 2015 poz 1422
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Szczepkowska po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2016 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi M. M. na decyzję Wojewody z dnia 26 marca 2015 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta z dnia 14 marca 2014 roku, nr [...], 2. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego M. M. kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 21 stycznia 2014 r. (data wpływu do organu – 23 stycznia 2014 r.) P. P. wystąpił do Prezydenta Miasta z wnioskiem o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wraz z instalacjami wewnętrznymi i zewnętrznymi oraz zagospodarowaniem terenu na działkach nr [...]-[...], przy ul. B. w G. W dniu 29 stycznia 2014 r. organ pierwszej instancji zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji.

W toku postępowania (pismem z dnia 10 lutego 2014 r.) J. K. – właściciel sąsiedniej działki nr [...] wniósł zastrzeżenia co do projektowanego usytuowania ww. budynku przy granicy jego działki, podnosząc, że zagrozi to konstrukcji obiektu budowlanego posadowionego na jego działce także przy tej granicy.

Decyzją z dnia 14 marca 2014 r., nr [...], Prezydent Miasta zatwierdził projekt budowlany i udzielił inwestorowi pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wraz z instalacjami wewnętrznymi przy ul. B. w G. (działki nr [...]-[...], obręb [...]).

W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wyjaśnił, że projektowany budynek graniczyć będzie ze ścianą istniejącego budynku mieszkalnego na działce nr [...], a nie z murem oporowym. W związku z tym zamierzona inwestycja nie pozostaje w sprzeczności z warunkami technicznymi wynikającymi z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422) - dalej w skrócie jako "rozporządzenie" lub "rozporządzenie w sprawie warunków technicznych". Organ dodał, że projekt budowlany spełnia zapisy decyzji o warunkach zabudowy, jest kompletny, posiada wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia oraz informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, został wykonany przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu lub jego sprawdzenia zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.) – dalej jako "ustawa – Prawo budowlane".

Decyzja organu pierwszej instancji została doręczona m.in. M. M., który w dniu 3 kwietnia 2014 r. wniósł od niej odwołanie. Zarzucił w nim, że projektowany budynek jest za wysoki (10,5m) i pozbawi go dostępu do światła dziennego, co spowoduje zacienienie jego posesji (działki nr [...] i nr [...]), na której zamierza wybudować budynek parterowy z poddaszem wysokości 6,8 m i umieścić na jego dachu panele słoneczne. W jego ocenie naruszone zostały przepisy prawa budowlanego a w szczególności §§ 13 i 57 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych.

Decyzją z dnia 16 maja 2014 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23) – dalej w skrócie jako "k.p.a.", Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze uznając, że skarżący nie posiada legitymacji procesowej w postępowaniu odwoławczym, ponieważ planowane przedsięwzięcie nie wpływa na możliwości zagospodarowania oraz korzystania z należących do niego działek, a tym samym nie narusza jego interesu prawnego.

Po rozpoznaniu skargi M. M. na powyższą decyzję, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku - wyrokiem z dnia 13 listopada 2014 r., sygn. akt II SA/Gd 464/14, uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody uznając, że nieruchomość skarżącego leży w obszarze oddziaływania obiektu powstającego na działce inwestora, a tym samym skarżący winien być uznany za stronę postępowania o pozwolenie na budowę.

Decyzją z dnia 26 marca 2015 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., Wojewoda - po rozpatrzeniu odwołania M. M. z dnia 3 kwietnia 2014 r. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta z dnia 14 marca 2014 r.

W uzasadnieniu ww. decyzji Wojewoda wyjaśnił, że dla obszaru, na którym zlokalizowana jest przedmiotowa inwestycja wydana została decyzja z dnia 19 czerwca 2006 r. o warunkach zabudowy. Decyzja ta określa funkcję terenu

- zabudowa jednorodzinna oraz wyznacza nieprzekraczalną linię zabudowy w odległości min. 3 m od granicy pasa drogowego ul. B. Ustala wielkość powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki max. na 27%, odległości od granic działek sąsiednich zgodne z obowiązującymi przepisami oraz wysokość zabudowy - budynek dwukondygnacyjny wraz z poddaszem użytkowym, o dachu dwuspadowym i kącie nachylenia połaci 38°-45°. W zapisach decyzji znalazła się uwaga o konieczności uwzględnienia bezpieczeństwa konstrukcyjnego budynku usytuowanego na górnym tarasie ziemnym (ul. F., dz. nr [...]) przy projektowaniu budynku na działce nr [...]. Ustalono zjazd na działkę inwestycyjną z ul. B., ponadto wymaganą ilość miejsc postojowych - min. 2 mp/1 mieszkanie. Wskazano istnienie możliwości przyłączenia projektowanego budynku do miejskich sieci infrastruktury technicznej.

Wojewoda stwierdził, że sporna inwestycja to budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego o dwóch kondygnacjach nadziemnych z poddaszem użytkowym wraz z instalacjami wewnętrznymi i z zagospodarowaniem terenu, które uwzględnia elementy infrastruktury technicznej. To oznacza, że przyjęta funkcja obiektu odpowiada zapisom decyzji o warunkach zabudowy. Zachowana została wyznaczona nieprzekraczalna linia zabudowy - budynek usytuowano w odległości 5,76 m od ul. B. Powierzchnia zabudowy działek wynosi 25,6% przy dopuszczalnej 27%. Przyjęty kształt dachu o spadku 38° stanowi dach stromy, co odpowiada zapisom zawartym w decyzji. Posadowienie budynku projektowanego od strony budynku istniejącego na działce sąsiedniej nr [...] (opracowane na podstawie dokumentacji geologiczno-inżynierskiej z badań geotechnicznych podłoża) zostało przedstawione na rys. A-11 (str. 49) i rys. A-13 (str. 51) - ławy schodkowe, ściana fundamentowa warstwowa o grubości konstrukcyjnej 24 cm z żelbetowymi trzpieniami 24/24 cm oraz wypełnieniem z bloczków betonowych (str. 9 opisu technicznego). Podpiwniczenie budynku częściowe, od strony z granicą działki nr [...] brak podpiwniczenia. Przyjęte rozwiązanie projektowe i właściwa technologia wykonania robót budowlanych nie spowodują naruszenia konstrukcji budynku usytuowanego na działce nr [...]. Na obszarze inwestycyjnym przewidziano zagospodarowanie zielenią urządzoną, utwardzenie terenu, dojścia, dojazdy wraz z elementami małej architektury, a miejsca postojowe w ilości 2 zaplanowano w poziomie piwnicy. Mając powyższe na uwadze, organ uznał, że - wobec zachowania charakterystycznych parametrów projektowych, przedmiotowa inwestycja jest zgodna z zapisami decyzji o warunkach zabudowy.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia §§ 13 i 57 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych Wojewoda stwierdził, że w projekcie budowlanym znajduje się analiza zacienienia i przesłaniania wykonana przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane, która wykazała zgodność przyjętego rozwiązania z przepisami. Wymogi dotyczące zapewnienia czasu nasłonecznienia pomieszczeń mieszkalnych określa przepis § 60 a także § 13 ust. 1 pkt 1 i § 57 pkt 1 rozporządzenia.

Znajdująca się w dokumentacji budowlanej analiza nasłonecznienia przedstawiona przez inwestora - uwzględniająca rzędne posadowienia budynku projektowanego i konfigurację terenu na działkach sąsiednich - wykazuje, że zastosowane rozwiązania projektowe spełniają warunek naturalnego oświetlenia pomieszczeń zarówno w projektowanym jak i w istniejących na sąsiednich działkach budynkach. Dla działki nr [...] odległość projektowanego budynku od istniejącej ściany z oknami budynku sąsiedniego (budynek rozczłonowany o zmiennej wysokości) jest większa od wysokości przesłaniania (§ 13), a ponadto usytuowany jest on od strony północnej w stosunku do budynku tam istniejącego (§ 60). W odniesieniu do ewentualnego budynku przewidzianego na działkach o numerach [...] i [...] (opisanego w zamierzeniach skarżącego) przedstawiona analiza wykazuje, że projektowany budynek mógłby powstać w odległości nie mniejszej niż 4 m (tj. ściana z oknami) a odległość zaprojektowanego budynku na działce nr [..] do hipotetycznego budynku na działce nr [...] jest większa od wysokości przesłaniania, co spełnia wymogi określone w § 13 rozporządzenia. Organ odwoławczy nie miał zastrzeżeń do prawidłowości przyjętych rozwiązań.

Wojewoda przytoczył pogląd zawarty w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 29 października 2009 r., sygn. akt II SA/Gd 22/09, zgodnie z którym: "przepis § 13 rozporządzenia (...) reguluje ustalenie odległości budynku od innych obiektów tylko wówczas, gdy jedna z nieruchomości jest już zabudowana." I stwierdził, że zarzut skarżącego o zacienianiu budynku, który być może będzie w przyszłości budowany na działkach o numerach [...] i [...], należy uznać za bezzasadny. Natomiast wykonana na potrzeby niniejszego postępowania analiza potwierdza jedynie, że skarżącemu - jako właścicielowi działki nr [...] - przysługują prawa strony w postępowaniu dotyczącym zabudowy działek o numerach [...] i [...], ponieważ działka będąca w jego posiadaniu znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji.

Wojewoda stwierdził także, iż warunki zabudowy i zagospodarowania działki budowlanej opisuje § 12 rozporządzenia. Projektowany budynek został usytuowany w odległości 4,42 m od granicy z działką nr [...], od granicy z działką nr [..] w odległości 4 m oraz wzdłuż ściany bez otworów budynku usytuowanego przy ul. F. [...], na działce nr [...]. Parterowa część tego budynku, rozbudowana na całą szerokość działki nr [...], wnika w głąb działki nr [...] w wymiarze 0,39 - 0,49 m (rys. projekt zagospodarowania terenu str. 138 - 142, rys. nr A11 str. 49). Stąd założono, że projektowany budynek przylega ścianą bez otworów do budynku usytuowanego na działce nr [...], co pozwala przyjąć, że zachowane zostały przepisy § 12 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 3 pkt 2 rozporządzenia. Wysokość budynku określona w decyzji o warunkach zabudowy z dnia 19 czerwca 2006r., określona jako budynek dwukondygnacyjny z poddaszem użytkowym, odpowiada zapisom § 6 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych.

Zdaniem organu odwoławczego, opracowanie projektu w sposób zgodny z ustaleniami określonymi w decyzji o warunkach zabudowy, wymaganiami mających zastosowanie ustaw, przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej należy do podstawowych obowiązków projektanta (art. 20 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane). Załączony do wniosku projekt budowlany został wykonany przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i należące do właściwych izb samorządu zawodowego. Osoby te złożyły oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.

W ocenie organu odwoławczego sporna inwestycja zgodna jest z zapisami wydanej decyzji o warunkach zabudowy, odpowiada warunkom technicznym odnośnie usytuowania budynku, nie niesie za sobą ograniczeń związanych z przesłanianiem obiektów (zarówno istniejących, jak i potencjalnych) na działce nr [...]. Nie pozostaje w sprzeczności z zapisami § 19 rozporządzenia (odległość wydzielonych miejsc postojowych dla samochodów osobowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi), ponieważ miejsca postojowe zostały zaprojektowane w garażu w poziomie piwnic. Spełnia warunki wyznaczone przepisem § 23 ust. 3 rozporządzenia (odległość miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe od budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na stały pobyt ludzi). Zastosowane rozwiązania projektowe nie przewidują też spływu wód powierzchniowych na działki sąsiednie (przepis § 29 rozporządzenia). Inwestycja nie wpływa na warunki ochrony przeciwpożarowej (§ 271 rozporządzenia) usytuowanych na nich obiektów (zarówno istniejących, jak i potencjalnych), jak również nie pozbawia działek sąsiednich o numerach [...] i [...] dostępu do drogi publicznej oraz dostępu do szeroko rozumianych mediów (woda, ciepło, prąd, telekomunikacja). Sporna inwestycja nie niesie za sobą również ponadnormatywnych uciążliwości w zakresie emisji pól elektromagnetycznych (§ 314 rozporządzenia oraz rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów - Dz. U. z 2003 r., nr 192, poz. 1883). Inwestycja ta nie spowoduje przekroczenia dopuszczalnego poziomu emitowanego hałasu dla terenów zabudowy mieszkaniowej określonego w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. nr 120, poz. 826).

Zdaniem organu odwoławczego przytoczone powyżej przepisy potwierdzają, że planowane przedsięwzięcie nie wpływa na możliwości zagospodarowania oraz korzystania z działek o numerach [..] i [..], a tym samym nie narusza interesu prawnego zarówno skarżącego jak i pozostałych mieszkańców tej i sąsiednich nieruchomości.

W skardze na powyższą decyzję M. M. wniósł o stwierdzenie jej nieważności, ewentualnie o jej uchylenie, a także o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił rażące naruszenie prawa, a także naruszenie

art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. przez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy decyzja organu pierwszej instancji była dotknięta szeregiem naruszeń prawa, w tym art. 6, art. 7 w związku z art. 75 § 1 i art. 77 § 1 oraz art. 78 § 1 w związku z art. 80 k.p.a. Zarzucił także naruszenie art. 24 § 3 w związku z art. 24 § 1 pkt 1, 4 i 7 k.p.a. poprzez udział przedstawiciela organu zarówno w sporządzaniu analiz oddziaływania przedmiotowej inwestycji, jak też w wykonywaniu projektów na rzecz inwestora.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że organ odwoławczy nie wyjaśnił wpływu oraz oddziaływania planowanej inwestycji na nieruchomości sąsiednie. Zarzucił także udział w wydaniu zaskarżonej decyzji W. R., który pracuje w Urzędzie Wojewódzkim oraz jest pełnomocnikiem inwestora, biorącym udział w przygotowywaniu przedmiotowej inwestycji.

Skarżący stwierdził, że decyzja o udzieleniu pozwolenia na budowę nie spełnia wymagań dotyczących szczegółowego określenia planowanej inwestycji ze wskazaniem parametrów poszczególnych jej elementów. Zdaniem skarżącego organy oparły się wybiórczo na części obowiązujących przepisów, nie dążąc do całkowitego, wyczerpującego wyjaśnienia występujących w sprawie wątpliwości, które powinny zostać rozstrzygnięte z uwzględnieniem interesów wszystkich stron.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo organ wyjaśnił, że W. R. nie figuruje na liście pracowników Urzędu Wojewódzkiego.

Na rozprawie w dniu 20 stycznia 2016 r. skarżący wyjaśnił, że z tego co dowiedział się od uczestnika postępowania – J. K., W. R. był pracownikiem Urzędu Wojewódzkiego, ale nie wie w jakim okresie.

Pełnomocnik Wojewody wyjaśniła, że pracuje w Urzędzie Wojewódzkim od 1998 r. i nie pamięta, żeby w tym Urzędzie i w tym okresie był zatrudniony W. R.

Pełnomocnik uczestnika postępowania P. P. wniósł o oddalenie skargi. Stwierdził też, że uczestnik postępowania wyjaśnił kwestię dotyczącą zatrudnienia W. R. w Urzędzie Wojewódzkim. W. R. zaprzeczył jakoby był zatrudniony w tym Urzędzie. Taką też informację uczestnik uzyskał z Urzędu Wojewódzkiego.

Na pytanie Przewodniczącej dotyczące sporządzenia w sprawie ekspertyzy technicznej wskazanej w § 206 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, pełnomocnik uczestnika postępowania P. P. oświadczył, że nie wie, czy taka ekspertyza została sporządzona w sprawie. Pełnomocnik organu oświadczyła, że też nie jest jej wiadome, czy taka ekspertyza została sporządzona.

Pełnomocnik uczestnika postępowania P. P. dodatkowo wskazał, że w jego ocenie analiza zacienienia w ogóle nie powinna być sporządzana w tej sprawie, ponieważ działka skarżącego jest niezbudowana i skarżący nie posiada ostatecznego pozwolenia na budowę. Takie stanowisko zaprezentowała także pełnomocnik organu.

Pełnomocnik skarżącego wniósł o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego, ponieważ analiza zacienienia przeprowadzona w sprawie administracyjnej została sporządzona na zlecenie inwestora. Oświadczył również, że nie jest w stanie wskazać przepisów, z których wynikałoby, że kwestia paneli słonecznych jest istotna w tej sprawie.

Postanowieniem wydanym na rozprawie w tym samym dniu Sąd oddalił wniosek skarżącego o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego dotyczącej analizy zacienienia.

Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku

- Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. z 2014 r., poz. 1647).

Przepis art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.) stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonej decyzji ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu, co też w tej sprawie uczynił.

Rozpoznając sprawę w tak zakreślonych granicach Sąd miał na uwadze, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wraz z instalacjami wewnętrznymi i zewnętrznymi oraz zagospodarowaniem terenu na działkach o numerach: [..].-[...], przy ul. B. w G.

Budynek ten został zaprojektowany w ten sposób, że ściany zewnętrzne budynku z otworami zlokalizowano w odległościach 4 m od granic z sąsiednimi działkami budowlanymi. Natomiast ścianę ślepą budynku zlokalizowano w granicy z działką nr [...]. W projekcie budowlanym przedmiotowej inwestycji stwierdzono także, iż projektowany budynek ma być dobudowany do istniejącego budynku znajdującego się na działce nr [...]. Stwierdzono też, że przyjęte rozwiązania architektoniczno-konstrukcyjne ściany projektowanego budynku zlokalizowanej w granicy z działką nr [...] uwzględniają bezpieczeństwo konstrukcyjne budynku znajdującego się na działce nr [...]

– usytuowanego na górnym tarasie ziemnym. Wyjaśniono nadto, że ustaleń dotyczących budynku znajdującego się na działce nr [...] w granicy z działką inwestora dokonano na podstawie następujących dokumentów: aktualnej mapy do celów projektowych, aktualnego wyrysu z rejestru gruntów, inwentaryzacji budowlanej budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...] wykonanej w czerwcu 1993 r. oraz weryfikowanej w dniu 26 września 1994 r., oraz decyzji z dnia 14 grudnia 1994 r. o pozwoleniu na użytkowanie budynku jednorodzinnego na działce nr [...].

Organy obu instancji także przyjęły, że projektowany budynek graniczyć będzie ze ścianą istniejącego budynku mieszkalnego na działce nr [...], a nie z murem oporowym.

Podkreślić w tym miejscu należy, że na etapie postępowania przed organem pierwszej instancji J. K. - właściciel działki nr [...] - wniósł zastrzeżenia co do lokalizacji projektowanego budynku w granicy z jego działką nr [...], podkreślając, że w istotnym stopniu zagrozi to bezpieczeństwu konstrukcji jego budynku, usytuowanego na górnym tarasie ziemnym.

Organ pierwszej instancji - odnosząc się do zarzutów J. K. - wyjaśnił, że za poprawność merytoryczną projektu oraz przyjętych w nim rozwiązań konstrukcyjnych i projektowych, a także za kompletność dokumentacji projektowej odpowiedzialny jest jej autor, oraz że projektanci wszystkich branż dołączyli do dokumentacji projektowej oświadczenia o sporządzeniu projektu budowlanego, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, zgodnie z dyspozycją art. 20 ust. 4 ustawy – Prawo budowlane.

Z kolei organ drugiej instancji uznał, że przyjęte rozwiązanie projektowe i właściwa technologia wykonania robót budowlanych nie spowoduje naruszenia konstrukcji budynku usytuowanego na działce nr [...].

Stanowiska organów obu instancji przedstawione powyżej wskazują w sposób jednoznaczny, że organy - badając niniejszą sprawę – przeoczyły treść § 204 ust. 5

i § 206 rozporządzenia. W myśl pierwszego z tych przepisów, wzniesienie budynku w bezpośrednim sąsiedztwie obiektu budowlanego nie może powodować zagrożeń dla bezpieczeństwa użytkowników tego obiektu lub obniżenia jego przydatności do użytkowania. Stosownie zaś do § 206 ust. 1-2 rozporządzenia w przypadku, o którym mowa w § 204 ust. 5, budowa powinna być poprzedzona ekspertyzą techniczną stanu obiektu istniejącego, stwierdzającego jego stan bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania, uwzględniającą oddziaływania wywołane wzniesieniem nowego budynku. Rozbudowa, nadbudowa, przebudowa oraz zmiana przeznaczenia budynku powinny być poprzedzone ekspertyzą techniczną stanu konstrukcji i elementów budynku, z uwzględnieniem stanu podłoża.

Cytowane wyżej przepisy zostały zamieszczone w Dziale V rozporządzenia, zatytułowanym "Bezpieczeństwo konstrukcji", i dotyczą konstrukcyjnych aspektów bezpieczeństwa realizowanych inwestycji. Mają one związek z realizacją zasady ogólnej wyrażonej w art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy – Prawo budowlane, z której wynika, że obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. Istotnym przy tym jest, że powołana zasada ogólna odnosi się zarówno do etapu projektowania, jak również do etapu budowy obiektu budowlanego, podobnie jak regulacja § 206 ust. 1 rozporządzenia.

W sprawie niniejszej, a więc na etapie projektowania inwestycji, organy obu instancji, wbrew wymogom określonym w art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane, nie doprowadziły do uzupełnienia dokumentacji projektowej o wymaganą przepisem § 206 ust. 1 rozporządzenia ekspertyzę techniczną. Brak w tym zakresie natomiast uniemożliwiał prawidłowe stwierdzenie zgodności projektu zagospodarowania terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Ekspertyza ta powinna bowiem dać odpowiedź na pytanie, czy oddziaływanie wywołane wzniesieniem nowego budynku inwestora na obiekt budowlany zlokalizowany na działce nr [...] nie będzie negatywnie wpływać na stan bezpieczeństwa oraz przydatności do użytkowania tego budynku, a co za tym idzie – czy możliwe jest projektowane usytuowanie budynku inwestora w granicy z działką nr [...], na której przedmiotowy budynek J. K. już się znajduje.

Ekspertyza ta pozwoliłaby również w sposób ostateczny wyjaśnić – wobec istniejących w przedstawionym projekcie budowlanym nieścisłości (w projekcie zagospodarowania terenu /k. 39/ na granicy działek nie jest zaznaczony mur oporowy, jednak na mapie stanowiącej załącznik do analizy zacienienia, sporządzonej przez tę samą osobę /k. 59/ mur oporowy na tej granicy jest zaznaczony) – czy na granicy, czy też wzdłuż granicy między działkami nr [...] i nr [...], wykonany jest istniejący na działce nr [...] budynek, czy też zlokalizowany jest w tym miejscu mur oporowy. Jest to ustalenie niezwykle istotne, ponieważ inwestor planuje posadowić swój budynek na granicy z działką nr [...], a zgodnie z § 12 rozporządzenia jest to możliwie jedynie w wyjątkowych przypadkach. Organy uznały, że w niniejszej sprawie jest to możliwe z uwagi na treść § 12 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia. Zgodnie z tym przepisem, w zabudowie jednorodzinnej, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte

w § 13, 60 i 271-273, dopuszcza się sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną, jeżeli będzie on przylegał całą powierzchnią swojej ściany do ściany budynku istniejącego na sąsiedniej działce lub do ściany budynku projektowanego, dla którego istnieje ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę, pod warunkiem że jego część leżąca w pasie o szerokości 3 m wzdłuż granicy działki będzie miała długość i wysokość nie większe niż ma budynek istniejący lub projektowany na sąsiedniej działce budowlanej. Jeżeli zatem na sąsiedniej działce, tj. działce nr [...], bezpośrednio przy granicy istnieje budynek ze ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych (tak jak uznały organy), wtedy inwestor co do zasady może usytuować ścianę swojego budynku bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy tej granicy. Natomiast, jeżeli na działce nr [...] zlokalizowany jest mur oporowy rozgraniczający obie ww. działki, takie rozwiązanie będzie w świetle § 12 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia niedopuszczalne.

Zgodnie z treścią art. 35 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane (w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji), przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza: 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7; oraz dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 6; 4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.

Z art. 35 ust. 3 ustawy – Prawo budowlane wynika zaś, że w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ustępie 1., właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.

W ocenie Sądu konieczność nałożenia w tej sprawie na inwestora obowiązku sporządzenia ekspertyzy technicznej budynku sąsiedniego w oparciu o § 206 ust. 1 rozporządzenia jest konsekwencją treści § 204 ust. 5 rozporządzenia, który ma na celu zapobieżenie zagrożeniom bezpieczeństwa budynków istniejących. Ekspertyza techniczna stanu obiektu znajdującego się w bezpośrednim sąsiedztwie projektowanej inwestycji powinna uwzględniać przy tym oddziaływanie wywołane wykonaniem budynku projektowanego oraz określać aktualny stan techniczny tego obiektu. Stanowi ona zatem element materiału dowodowego koniecznego do wyjaśnienia istotnych w przedmiotowej sprawie okoliczności, które mają wpływ na jej wynik, skoro na organie udzielającym pozwolenia na budowę ciąży obowiązek zbadania zgodności zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, a zatem także z § 204 ust. 5 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Wymóg taki wynika wprost z art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane.

Wymóg przedłożenia ww. ekspertyzy technicznej jest w ocenie Sądu uzasadniony także treścią - przedłożonego jako uzupełnienie dokumentacji projektowej – opisu technologii posadowienia ściany przy istniejącym budynku zlokalizowanym na działce nr [...]. Opis ten zawiera zalecenia dla wykonawcy robót budowlanych w zakresie wykonania ww. ściany, a w szczególności zaleca wykonanie wszelkich robót z zachowaniem szczególnej ostrożności ze względu na konstrukcję ściany budynku istniejącego. Jednocześnie opis ten, w części dotyczącej oceny stanu technicznego istniejącej ściany, opiera się na opracowaniu pt. "Inwentaryzacja budowlana budynku mieszkalnego jednorodzinnego w G. przy ul. F." z czerwca 1993 r., weryfikowanej przez rzeczoznawcę budowlanego w dniu 29 czerwca 1994 r. W ocenie Sądu stan techniczny istniejącej ściany na granicy działek nr [...] i nr [..] powinien zostać stwierdzony i oceniony w oparciu o aktualne opracowanie, czego nie spełnia w sposób oczywisty ww. inwentaryzacja sporządzona w 1993 r., a zweryfikowana w 1994 r. Dopiero aktualna ocena stanu bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania obiektu na działce nr [...] może być uznana za prawidłową i być podstawą do wykazania zakresu oddziaływania wywołanego wzniesieniem nowego budynku na działce nr [...]. Szczególnie w sytuacji gdy opis technologii wykonania robót budowlanych przez ścianie na działce nr [...] zaleca zachowanie szczególnej ostrożności ze względu na konstrukcję tej ściany, to koniecznym jest – już na etapie projektowania w przedmiotowej sprawie

– sporządzenie ekspertyzy technicznej, o której mowa w § 206 ust. 1 w związku z § 204 ust. 5 rozporządzenia.

Dodać też należy, że opisane na stronie 64. projektu budowlanego warunki geotechniczne terenu w sposób oczywisty nie spełniają wymogów, jakie powinna spełniać ww. ekspertyza techniczna, albowiem dotyczą one działki objętej zainwestowaniem, a nie działki sąsiedniej. Nie dotyczą ponadto budynku, a podłoża.

W konsekwencji Sąd uznał, że wydanie decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę budynku jednorodzinnego projektowanego w bezpośrednim sąsiedztwie obiektu budowlanego z pominięciem dokonania przez inwestora ekspertyzy technicznej stanu technicznego istniejącego obiektu, stwierdzającego jego stan bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania, uwzględniającej oddziaływanie wywołane wzniesieniem nowego budynku, stanowi naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, to jest § 206 ust. 1 w związku z § 204 ust. 5 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych w związku z art. 5 ust. 1 pkt 9 oraz art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane, poprzez wydanie decyzji bez zapewnienia poszanowania uzasadnionych interesów właściciela działki nr [...] oraz bez stwierdzenia zgodności projektu zagospodarowania terenu z przepisami techniczno-budowlanymi.

Jednocześnie - zdaniem Sądu - organy obu instancji, podejmując merytoryczne rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie bez uzyskania ekspertyzy technicznej, o której mowa w § 206 ust. 1 rozporządzenia, nie wyjaśniły prawidłowo wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a zatem nie przeprowadziły postępowania wyjaśniającego w całości. Stanowisko organu odwoławczego, że przyjęte rozwiązania projektowe i właściwa technologia wykonania robót budowlanych nie spowodują naruszenia konstrukcji budynku usytuowanego na działce nr [...], należało ocenić jako dowolne, albowiem – wobec braku ww. ekspertyzy technicznej – nie znajduje ono potwierdzenia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Natomiast twierdzenia organu pierwszej instancji o ponoszeniu przez autora projektu budowlanego odpowiedzialności za poprawność merytoryczną i przyjęte w nim rozwiązania konstrukcyjne i projektowe, co do zasady słuszne, nie oznacza jednak, że organ administracji architektoniczno-budowlanej zwolniony jest z badania projektu budowlanego, w zakresie projektu zagospodarowania terenu, pod względem zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Sąd miał przy tym na uwadze, kierując się treścią art. 80 k.p.a., że zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi na podstawie całokształtu materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 7 k.p.a.), jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującym uzasadnieniu faktycznym i prawnym (art. 107 § 1 i 3 k.p.a.). Podkreślić przy tym należy, że ww. uchybienia mają istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.

Wskazane powyżej przepisy postępowania narusza także brak należytego wyjaśnienia w sprawie opisanych powyżej rozbieżności istniejących w projekcie budowlanym, a dotyczących istnienia na granicy działek muru oporowego.

Odnośnie natomiast, spornej pomiędzy inwestorem a skarżącym M. M., kwestii wysokości projektowanego budynku Sąd zważył co następuje:

Uzyskana przez inwestora decyzja o warunkach zabudowy (decyzja Prezydenta Miasta z dnia 19 czerwca 2006 r., nr [...]) ustaliła wysokość zabudowy dla przedmiotowej inwestycji, jako budynek dwukondygnacyjny z poddaszem użytkowym i projekt budowlany spełnia ten wymóg, albowiem dotyczy budynku mieszkalnego jednorodzinnego o dwóch kondygnacjach nadziemnych z poddaszem użytkowym.

W ocenie Sądu, dla oceny dopuszczalnej wysokości projektowanego budynku oraz jego dopuszczalnej odległości od granicy działki nr [...] dowodem mogłaby być również analiza nasłoneczniania i przesłaniania hipotetycznego budynku na działce nr [...], gdyby została prawidłowo sporządzona, a organy obu instancji dokonały jej szczegółowej oceny.

Wyjaśnić w tym miejscu należy, że istotnie - co do zasady - przepisy rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, regulujące kwestie nasłoneczniania i przesłaniania, dotyczą budynków istniejących. Zgodnie bowiem z § 13 ust. 1 rozporządzenia odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń

– co uznaje się za spełnione, jeżeli:

1. między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż:

a. wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m,

b. 35 m - dla obiektów przesłaniających o wysokości ponad 35 m,

2. zostały zachowane wymagania, o których mowa w § 57 i 60.

Wysokość przesłaniania, o której mowa w ust. 1 pkt 1, mierzy się od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyższej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego lub jego przesłaniającej części (§ 13 ust. 2 rozporządzenia).

W świetle brzmienia powyższego przepisu słuszna jest zatem co do zasady przywołana przez organ odwoławczy teza zawarta w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 29 października 2009 r., sygn. akt II SA/Gd 22/09, w której Sąd uznał, że przepis § 13 rozporządzenia reguluje ustalenie odległości budynku od innych obiektów wówczas, gdy jedna z nieruchomości jest już zabudowana.

Jednak - wbrew twierdzeniu organu odwoławczego - sporządzona w tej sprawie analiza nasłonecznienia i przesłaniania nie może być traktowana wyłącznie jako potwierdzenie, że skarżącemu M. M. przysługuje status strony przedmiotowego postępowania. Dowód ten powinien bowiem być przez organy przeanalizowany również w celu wykazania, że odległość projektowanego budynku od działek sąsiednich jest zgodna z prawem, mimo że działka nr [...] nie jest obecnie zabudowana. Konieczność taka zachodzi z uwagi na treść przepisów ustawy – Prawo budowlane, która w art. 4 stanowi, że każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami, a w cytowanym już wyżej art. 5 ust. 1 pkt 9 stwierdza, że obiekt budowlany należy projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Z przepisów tych wynika, że prawo do zabudowy swojej nieruchomości przysługuje nie tylko inwestorowi, ale także właścicielowi działki sąsiedniej – w niniejszej sprawie działki nr [...]. Organ winien zatem zbadać także te zarzuty, które dotyczą nadmiernego ograniczenia - poprzez planowaną zabudowę - prawa właściciela działki nr [...] do zabudowy jego nieruchomości. W tym kontekście ma istotne znaczenie, czy np. planowany budynek nie zacieni działki nr [...] w ten sposób, że uniemożliwi na niej budowę budynku zgodnego z przepisami. Wskazać nadto należy, że stanowisko organu odwoławczego, w którym nadaje on sporządzonej w sprawie analizie nasłonecznienia i przesłaniania znaczenia tylko jako potwierdzenie prawa skarżącego jako strony postępowania, jest nieadekwatne do przeprowadzonej przez ten organ oceny tego dowodu, jako potwierdzającego – w ocenie organu – że zastosowane rozwiązania projektowe spełniają warunek naturalnego oświetlenia pomieszczeń zarówno w projektowanym jak i w istniejących na sąsiednich działkach budynkach. Niespójność w tym zakresie oznacza, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a.

Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 30 maja 2014 roku, sygn. akt II OSK 3105/12 (LEX nr 1579506). W wyroku tym Naczelny Sąd Administracyjny wyraźnie podkreślił, że brak możliwości zastosowania w sprawie § 13 rozporządzenia (z uwagi na brak zabudowy na sąsiedniej działce) nie ma wpływu na możliwość dokonania przez organ architektoniczno-budowlany oceny wpływu planowanej inwestycji na teren sąsiedniej nieruchomości pod kątem możliwego jej zagospodarowania z punktu widzenia treści art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy – Prawo budowlane w ramach "uzasadnionych interesów osób trzecich".

Zdaniem Sądu orzekającego w tej sprawie, trzeba także zwrócić uwagę na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 września 2012 r., sygn. II SA/Po 418/12 (LEX nr 1259011) i zawartą w nim argumentację, dotyczącą stosowania § 13 rozporządzenia także w przypadku gdy działka sąsiednia jest niezabudowana. W wyroku tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał, że § 13 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych należy wykładać w ten sposób, że ma on zastosowanie (wprost) także wtedy, gdy sąsiednia nieruchomość jest jeszcze niezabudowana i nawet wtedy, gdy jej właściciel nie ma sprecyzowanych planów inwestycyjnych. Jak podkreślił bowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny: "Odmienna interpretacja § 13 rozporządzenia prowadziłaby do sprzeczności tej normy z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane oraz art. 32 Konstytucji RP. Zgodnie z pierwszym z ww. przepisów, obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Zdaniem Sądu, treść rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie musi uwzględniać powyższy przepis, który nie rozgranicza interesu np. właścicieli sąsiednich nieruchomości zabudowanych, od interesu właścicieli sąsiednich nieruchomości niezabudowanych. Uwzględniając treść art. 144 k.c., przepis art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego przewiduje, iż inwestor powinien powstrzymać się od działań, które zakłócałyby korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. W kontekście ww. przepisów nie może być tak, aby właściciel (lub inny podmiot uprawniony) nieruchomości sąsiedniej został pozbawiony możliwości określonego zabudowania działki tylko dlatego, że został uprzedzony w zamierzeniach inwestycyjnych przez swojego sąsiada. W judykaturze zwrócono uwagę, że przepis § 13 rozporządzenia z 2002 r. normujący sposób ustalania między budynkami z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów, tylko prima facie zdaje się mieć zastosowanie do sytuacji, gdy jedna z nieruchomości jest zabudowana. Taka wykładnia nie jest dopuszczalna, gdyż prowadziłaby do uprzywilejowania tego z inwestorów, który jako pierwszy przystąpił do zainwestowania (por. wyrok WSA w Rzeszowie z 20 grudnia 2010 r. II SA/Rz 950/10, wyrok WSA w Białymstoku z 27 stycznia 2011 r. sygn. akt II SA/Bk 726/10 publ. na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 czerwca 2009 r. II OSK 1277/08, ONSAiwsa nr 6 (39)/2010, poz. 111, stwierdzono, iż w przypadku, gdy chodzi o projekt budowy budynku wyższego niż 35 m § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie należy wykładać w ten sposób, że ma on zastosowanie także wtedy, gdy sąsiednia nieruchomość jest jeszcze niezabudowana i nawet wtedy, gdy jej właściciel nie ma sprecyzowanych planów inwestycyjnych. Stosując w takiej sytuacji wskazany przepis organy administracji architektoniczno-budowlanej są zobowiązane ocenić, czy właściciel sąsiedniej niezabudowanej nieruchomości będzie mógł zabudować swoją nieruchomość z zachowaniem takich samych odległości od granicy, jak właściciel nieruchomości, który pierwszy podjął inwestycję."

Należy przy tym dodać, że dokonując tej oceny nie można nie brać pod uwagę wymogów jakie nowo powstającej zabudowie stawiają przepisy rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Dlatego ocena sporządzonej w niniejszej sprawie analizy zacienienia, która miała wykazać, że projektowany budynek nie uniemożliwi właścicielowi działki sąsiedniej nr [...] realizacji przysługującego mu z mocy art. 4 ustawy – Prawo budowlane prawa zabudowy jego nieruchomości, była konieczna. Szczególnie w świetle podnoszonych przez skarżącego zarzutów. Przy czym, aby ją należycie ocenić, organy musiały odwołać się do wymagań, jakie dla usytuowania budynków stawia rozporządzenie w sprawie warunków technicznych. Tenże akt prawny wykonawczy zawiera bowiem normy ograniczające przysługujące inwestorowi prawo zabudowy. Wyznacza wartości graniczne, w ramach których realizacja inwestycji w postaci wykonywania budynków na określonym terenie, jest oceniana jako zgodna z przepisami techniczno-budowlanymi. Uregulowania w nim zawarte trzeba zatem mieć na uwadze także po to, aby nie stawiać inwestorowi dalej idących ograniczeń niż te, które wynikają z przepisów prawa. Dlatego nie może w tej sprawie o dopuszczalnym rozmiarze inwestycji przesądzać zamierzenie właściciela działki sąsiedniej (skarżącego), polegające na montażu na dachu planowanego budynku paneli słonecznych, albowiem realizacja tego rodzaju rozwiązań nie została objęta jakimikolwiek przepisami, które wprowadzałyby ograniczenia dla nieruchomości sąsiednich. Jednak kwestie nasłonecznienia i przesłaniania reguluje w określony sposób to właśnie rozporządzenie, zatem wykonana w tym zakresie analiza, powinna być oparta na wymaganiach zawartych w rozporządzeniu, które znajdą do jej oceny odpowiednie zastosowanie.

W przypadku analizy wykonanej dla hipotetycznej zabudowy na działce sąsiedniej, należy przyjąć określone założenia co do maksymalnego zbliżenia hipotetycznej zabudowy na działce sąsiedniej do granicy z działką objętą projektowaniem. Pod tym względem sporządzona w sprawie analiza zacienienia (str. 55 projektu budowlanego) zawiera prawidłowo przyjęte założenia, skoro przedstawia przykładowy projektowany budynek na działce nr [...], który mógłby powstać w odległości nie mniejszej niż 4 m od granicy ze ścianą z oknami. Również usytuowanie otworu okiennego zostało przyjęte na odpowiednio niskiej wysokości. Dla tak poczynionych założeń należało zatem i można było przeprowadzić omawianą analizę.

W ocenie Sądu jednakże, wyniki przeprowadzonej analizy zacienienia nie odpowiadają jej treści. Zarówno jej autor, jak i organ odwoławczy, przyjęły bowiem, że w odniesieniu do projektowanego budynku na działce nr [...] § 13 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych nie zostaje przekroczony, bowiem odległość projektowanego budynku na działce nr [...] od budynku projektowanego na działce nr [...] jest większa od wysokości przesłaniania (mierzonej zgodnie z § 13 ust. 2 rozporządzenia). Tymczasem, jak wynika z części graficznej analizy, odległość między tak zaprojektowanymi budynkami wynosi 8 m, a zatem jest mniejsza od wysokości przesłaniania, wynoszącej 9,66 m. Zgodnie z § 13 ust. 1 zd. wstępne rozporządzenia, odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń, zatem chodzi o odległość między budynkami a nie między budynkiem przesłanianym, a osią budynku przesłaniającego, która w ww. analizie została obliczona na 12,07 m. Jeżeli tę odległości przyjął organ odwoławczy za odległość między budynkami, to stanowi to naruszenie prawa materialnego, tj. § 13 ust. 1 rozporządzenia, znajdującego do oceny tej analizy odpowiednie zastopowanie, poprzez jego błędną wykładnię, które miało wpływ na wynik sprawy. Konsekwencją naruszenia ww. przepisu była nieprawidłowa ocena materiału dowodowego, to jest analizy zacienienia oraz błąd w ustaleniach faktycznych, co stanowi naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynika sprawy.

Wszystkie wskazane powyżej uchybienia przepisom prawa materialnego i przepisom postępowania stwarzają podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji na podstawie

art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wykazane uchybienia są istotne, dotyczą bowiem kluczowych kwestii wymagających ustalenia przy rozpatrywaniu zasadności wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę. Brak ekspertyzy technicznej, o której mowa

w § 206 ust. 1 rozporządzenia, oraz brak prawidłowo sporządzonej analizy przesłaniania i nasłonecznienia, a także wnikliwych ustaleń potwierdzających możliwość zlokalizowania budynku bezpośrednio przy granicy działki, powodują przy tym konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznym zakresie. Z tej przyczyny Sąd uchylił również decyzję organu pierwszej instancji.

Odnośnie zarzutu skargi dotyczącego brania udziału w wydaniu decyzji osoby będącej pracownikiem organu odwoławczego, która jednocześnie pracowała dla inwestora, Sąd wyjaśnia, że - wbrew gołosłownym twierdzeniom skarżącego, brak jest jakichkolwiek dowodów, które pozwoliłyby stwierdzić, że W. R. pozostaje lub pozostawał pracownikiem Urzędu Wojewódzkiego. Zarzutowi temu zaprzeczyli - pełnomocnik organu i pełnomocnik uczestnika postępowania P. P. na rozprawie w dniu 20 stycznia 2016 r. Zarzutu tego nie potwierdza także zawartość akt administracyjnych niniejszej sprawy.

Postanowienie Sądu wydane na rozprawie w dniu 20 stycznia 2016 r. o oddaleniu wniosku dowodowego dotyczącego opinii biegłego zostało podjęte na podstawie art. 106 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym sąd może przeprowadzić dowody uzupełniające jedynie z dokumentów i to tylko wtedy, gdy jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

Mając powyższe na uwadze Sąd - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku.

Odnośnie kosztów postępowania Sąd orzekł jak w punkcie drugim sentencji wyroku, zasądzając od organu na rzecz skarżącego - na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz

§ 2 ust. 1 i 2 i § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu

(Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.), zwrot wpisu sądowego uiszczonego od skargi w kwocie 500 zł oraz zwrot kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 257 zł (wynagrodzenie – 240zł i opłata od pełnomocnictwa 17zł). Sąd zastosował w sprawie przepisy ww. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. na podstawie § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800).

Ponownie rozpatrując sprawę organ uwzględni treść powyższych rozważań Sądu. Zgodnie bowiem z art. 153 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Wskazania co do dalszego postępowania organu wynikają wprost z przedstawionych przez Sąd w uzasadnieniu rozważań.