Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 524/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2019-10-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
Skarżony organ: Wojewódzki Lekarz Weterynarii
Treść wyniku: *Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek (spr.) Sędzia WSA Alicja Palus Protokolant: asystent sędziego Andżelika Abramowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 października 2019 r. sprawy ze skargi P. W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii we [...] z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie uznania indyków rzeźnych za zakażone pałeczkami Salmonella Enteritidis oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2019 r., nr [...] [...]Wojewódzki Lekarz Weterynarii po rozpatrzeniu odwołania P. W. (skarżący) od decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii w [...] z dnia [...] marca 2019 r., nr [...] uznającej stado indyków rzeźnych znajdujących się w kurniku K4 za zakażone pałeczkami Salmonella Enteritidis i nakazującej: 1) unieszkodliwienie zwłok wszystkich padłych indyków, 2) zniszczenie lub zagospodarowanie pasz przez zastosowanie środków kontroli gwarantujących zabicie wszystkich pałeczek Salmonella, w przypadku gdy uzyskano dodatni wynik badania laboratoryjnego próbek paszy w kierunku obecności pałeczek Salmonella, 3) zniszczenie lub zagospodarowanie materiałów ściołowych, odchodów i innych przedmiotów które mogły ulec skażeniu, 4) dokładne oczyszczenie i odkażenie budynku inwentarskiego, w którym utrzymywane były indyki ze stada zakażonego, otoczenia tego budynku, pojazdów używanych do transportu indyków oraz pozostałych przedmiotów, które mogły ulec skażeniu, 5) podjęcie przez hodowcę działań mających na celu poprawę warunków zoohigienicznych oraz bezpieczeństwa epizootycznego w gospodarstwie oraz zakazującej przemieszczania - wprowadzania indyków do gospodarstwa oraz wyprowadzania indyków z gospodarstwa bez zgody Powiatowego Lekarza Weterynarii w [...], utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Przedmiotowa decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

W dniu [...] marca 2019 r. Powiatowy Lekarz Weterynarii w [...] wydał decyzję nr [...], w której na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 2, art. 44 ust. 1, ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt w związku z wymaganiami rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 lutego 2019 r. w sprawie wprowadzenia "Krajowego programu zwalczania niektórych serotypów Salmonella w stadach indyków rzeźnych" na lata 2019-2021 (Dz.U. z 2019 r. poz. 352), art. 104 k.p.a. oraz art. 3 ust. 1 i ust. 2 pkt 1, pkt 2, art. 5 ust. 1, pkt 3, art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1557), uznał stado indyków rzeźnych znajdujących się w kurniku K4 [...] P. W., za zakażone pałeczkami Salmonella Enteritidis i ustalając w decyzji opisane wyżej nakazy i zakazy.

W uzasadnieniu organ wskazał, że dniu [...] marca 2019 r. otrzymał sprawozdanie z wykonanego z inicjatywy hodowcy badania laboratoryjnego nr [...] z dnia [...] marca 2019 r., w którym stwierdzono wykrycie pałeczek Salmonella Enteritidis w próbce pobranej w dniu [...] marca 2019 r. w stadzie indyków rzeźnych przebywających w kurniku nr 4 na fermie drobiu skarżącego w [...]. Wyjaśnił, że stosownie do treści art. 41 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt, obowiązkowi zwalczania podlegają choroby zakaźne zwierząt objęte programami zwalczania chorób zakaźnych zwierząt, w tym chorób odzwierzęcych. Zgodnie z zapisem art. 44 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy, Powiatowy Lekarz Weterynarii w [...], ustanowił ognisko choroby oraz nałożył na właściciela rygory mające na celu ograniczenie rozprzestrzenienia zakażenia oraz zapewnienie bezpieczeństwa epizootycznego i ochronę zdrowia publicznego.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2019 r., skarżący reprezentowany przez pełnomocnika złożył odwołanie od decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii w [...]. W odwołaniu strona podniosła, że decyzja organu pierwszej instancji narusza: 1) art. 6 k.p.a. przez zaniechanie działania na podstawie przepisów prawa, w szczególności ustawy o Inspekcji Weterynaryjnej, Rozporządzenia Komisji (UE) Nr 200/2012 oraz rozporządzenia (WE) Nr 2160/2003, 2) art. 7 k.p.a. przez brak podjęcia wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, 3) art. 8 k.p.a. przez naruszenie zasady działania w sposób budzący zaufanie, 4) art. 77 k.p.a. przez brak zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w szczególności nieprzeprowadzenie dodatkowego badania, 5) art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. przez brak prawidłowego uzasadnienia faktycznego, 6) art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a. poprzez wydanie decyzji w wyniku postępowania, w którym organ ten nie rozpatrzył wyczerpująco materiału dowodowego, błędnie ustalając stan faktyczny i prawny, co doprowadziło do błędnego uznania, że w sprawie wyniki dodatkowych ekspertyz nie mają żadnego znaczenia.

Wskazując na tak sformułowane zarzuty strona wniosła o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania, 2) dopuszczenie dowodów wskazanych w odwołaniu, 3) przeprowadzenie badania laboratoryjnego z prób pobranych przez Powiatowego Lekarza Weterynarii w stadzie indyków z kurnika K4, 4) zawieszenie rygoru natychmiastowej wykonalności do czasu rozpatrzenia odwołania.

Zdaniem skarżącego punkt 1 zaskarżonej decyzji został wydany przedwcześnie, tj. w sytuacji kiedy w sprawie nie wystąpił stan faktyczny uzasadniający nałożenie przedmiotowego nakazu. Wskazał, że możliwym jest, że materiał pobrany przez niego do badań uległ skażeniu nie w jego gospodarstwie, ale w innym miejscu, np. innym gospodarstwie, w którym skarżący przebywał przed pobraniem prób, lub do tego skażenia doszło w trakcie przewożenia lub prowadzenia badania. Poniósł także, że w pozostałych badaniach przeprowadzonych w paszy i wodzie nie stwierdzono obecności pałeczek Salmonella Enteritidis. Także z zaświadczenia lekarza weterynarii wynika, że stado jest zdrowe i aktywne. Wobec rozbieżnych wyników badań organ powołany podjął czynności zmierzające do zweryfikowania prawidłowości badań i ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego. W ocenie strony stan faktyczny sprawy nie uzasadniał wydania przedmiotowego orzeczenia, tym bardziej, że wykonał on dodatkowe analizy, które dały wynik ujemny.

Wydając opisaną na wstępie decyzję z dnia [...] maja 2019 r. [...] Lekarz Weterynarii wskazał w uzasadnieniu, że obowiązujące przepisy precyzują wyraźnie, że stado indyków jest uważane za mające wynik dodatni, gdy została w nim wykryta obecność Salmonelli Enteritidis lub Salmonelli Typhimurium (innych niż szczepy szczepionki, ale z uwzględnieniem jednofazowych szczepów o wzorze antygenowym 1,4,[5],12:i:-) - ust. 4.1 rozporządzenia Komisji (UE) 1190/2012 z dnia 12 grudnia 2012 r. (w sprawie unijnego celu ograniczenia występowania Salmonella Enteritidis i Salmonella Typhimurium w stadach indyków, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 2160/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz. Urz. UE L 340 z 13.12.2012, str. 29). Obowiązujące przepisy nie przewidują także ponownego pobierania próbek do badań laboratoryjnych (lub też przeprowadzania badania w szerszym zakresie) w kierunku pałeczek Salmonella, w przypadku uprzedniego uzyskania dodatniego wyniku badań próbek pobranych z inicjatywy hodowcy, tzw. próbek właścicielskich.

Organ II instancji zaznaczył, że badanie laboratoryjne, na podstawie którego organ I instancji wydał decyzję z dnia [...] marca 2019 r., mogłoby być kwestionowane tylko i wyłącznie w momencie rażącego naruszenia przez właściciela fermy przepisów dotyczących pobierania próbek, czy też metody badań przez laboratorium. W niniejszej sprawie strona zaczęła poddawać w wątpliwość prawidłowość postępowania z próbkami dopiero na etapie postępowania przed organem II instancji. W treści uzasadnienia organ drugiej instancji szczegółowo odniósł się do zarzutów podnoszonych w odwołaniu. W zakresie zarzutów i twierdzeń strony odnoszących się do ponownego pobrania próbek w stadzie, celem przeprowadzenia badań laboratoryjnych przez inne laboratorium "posiadającym odpowiedni certyfikat" (jak podnosi strona), [...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii wskazał m. in., że próbki pobierane nawet równolegle, co do zasady nie są takie same, wobec czego prawdopodobieństwo, że wyniki badania próbki właścicielskiej, urzędowej i/lun kontrpróbki będą się różnić, jest wysokie. Próbki kału pobierane są z różnych części kurnika, a w kale rozmieszczenie mikroorganizmów nie jest jednolite i stałe. Zatem wyniki badań ponownie przeprowadzonych nie mają wpływu na ustalenia faktyczne będące podstawą działania Powiatowego Lekarza Weterynarii w [...]. Organ nadzoru wskazał, że Zakład Higieny Weterynaryjnej Wojewódzkiego Inspektoratu Weterynarii w [...] Oddział w [...] posiada odpowiednie akredytacji oraz wyznaczenie Głównego Lekarza Weterynarii. Bez znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji ma wynik ponownego badania próbek. Uzyskany wynik ujemy nie oznacza, że nie mógł wystąpić w stadzie indyków rzeźnych przypadek zakażenia pałeczkami Salmonella.

W ocenie [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii uzyskanie dodatniego wyniku badań laboratoryjnych w kierunku serotypów Salmonella obligowało organ szczebla powiatowego do wydania decyzji określającej nakazy i zakazy. Materiał dowodowy został prawidłowo rozpatrzony i zebrany w sposób wyczerpujący.

Prawidłowość decyzji wydanej w postępowaniu odwoławczym zakwestionował P. W. wnosząc skargę skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

W skardze zostały podniesione tożsame zarzuty z zawartymi w odwołaniu. Rozszerzono je jednak o zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. 1) naruszenie pkt 1.8 załącznika do Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 lutego 2019 r. w sprawie wprowadzenia "Krajowego programu zwalczania niektórych serotypów Salmonella w stadach indyków rzeźnych" na lata 2019-2021 (Dz. U. z 2019 r., poz. 352) przez jego niezastosowanie, oraz 2) naruszenie art. 19a ustawy o Inspekcji Weterynaryjnej przez brak przeprowadzenia kontroli mającej na celu ustalenie stanu faktycznego, mimo posiadania wiedzy o rozbieżności wyników kontroli przeprowadzonej przez organ z wynikami uzyskanymi na jego zlecenie.

Na podstawie art. 106 p.p.s.a. skarżący wniósł o przeprowadzenie i dopuszczenie dowodu z dokumentów: 1) sprawozdania z badań z dnia [...] czerwca 2019 r. przeprowadzonych przez Wojewódzki Inspektorat Weterynarii w [...], 2) sprawozdania z badań z dnia [...] czerwca 2019 r. przeprowadzonych przez Laboratorium Diagnostyki Weterynaryjnej w [...], w przypadku obu dokumentów - na okoliczności w nich stwierdzone, gdyż jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych okoliczności i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii w [...] i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, 2) zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztach zastępstwa procesowego.

W uzasadnieniu skarżący wskazał, że zasadnym było przeprowadzenie ponownych badań laboratoryjnych w kierunku obecności pałeczek Salmonella, które to badanie powinno być wykonane przez Państwowy Instytut Weterynaryjny - Państwowy Instytut Badawczy w [...]. Podniósł, że organy nie wyjaśniły przyczyn, dla których odmówiono ich przeprowadzenia, wskazując tylko ogólnikowo, że przepisy nie przewidują ponownego pobierania próbek do badań, w przypadku uzyskania dodatniego wyniku badań próbek pobranych z inicjatywy hodowcy. Skarżący się z tym nie zgadza, a contario - jego zdaniem żaden przepis obowiązujący nie zabrania tego robić. Podniósł, że z niezrozumiałych dla skarżącego względów, organ I i II instancji postanowił uwzględnić wynik jednego badania i na jego podstawie organy wydały krzywdzące decyzje. W treści uzasadnienia skarżący wskazał również, że nie został przeszkolony w zakresie sposobu pobierania prób. Skarżący nie może zgodzić się z tym, że decyzje zostały wydane na podstawie badań próbki właścicielskiej. Jego zdaniem podstawą wydania decyzji winny być badania próbki urzędowej.

W doręczonej Sądowi odpowiedzi na skargę z dnia [...] lipca 2019 r. [...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii wniósł o oddalenie skargi. Uzasadnienie odpowiedzi na skargę w znacznym zakresie stanowi powtórzenie uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Poza tą argumentacją, w związku z podniesionym dopiero na etapie skargi zarzutem o braku szkoleń, organ wskazał, że w dniu [...] czerwca 2018 r. została przeprowadzona kontrola realizacji przez skarżącego Krajowego programu zwalczania niektórych serotypów Salmonella w stadach indyków rzeźnych, udokumentowana protokołem nr [...], w którym nie stwierdzono nieprawidłowości w dokumentacji związanej z pobieraniem próbek z inicjatywy hodowcy. Do odpowiedzi na skargę załączono protokół z kontroli wraz z załącznikami.

Na rozprawie w dniu 17 października 2019 r. pełnomocnik skarżącego zakwestionował podpis skarżącego na załączniku nr 3e do protokołu kontroli z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...]. Oświadczył, że podpis, który widnieje na tym załączniku nie jest podpisem skarżącego. Ponadto oświadczył, że skarżący nie posiada w/w protokołu z kontroli z takim załącznikiem jaki został przedstawiony Sądowi przez organ. Przedstawiony załącznik jest bowiem załącznikiem z pobierania próbki właścicielskiej, przy czym sam protokół kontroli jest dokumentem z kontroli urzędowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Kontrola legalności zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem doprowadziła Sąd do uznania, że wydając ją organ nie naruszył prawa w taki sposób, że mogłoby do doprowadzić do jej wyeliminowania z obrotu prawnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2018 r, poz. 1302 ze zm. - dalej jako p.p.s.a.).

Ocenie Sądu, według kryteriów określonych w przywołanym przepisie, poddana została decyzja [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii we [...] (DWLW), utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii (dalej jako PLW) w [...], który działając w oparciu o przepisy ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz.U. z 2018 r. poz. 1557) oraz ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt (Dz.U. z 2018 r. poz. 1976 ze zm.), a także rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 lutego 2019 r. w sprawie wprowadzenia "Krajowego programu zwalczania niektórych serotypów Salmonella w stadach indyków rzeźnych" na lata 2019-2021 (Dz.U. z 2019 r. poz. 352 – dalej jako rozporządzenie) uznał, że stado indyków rzeźnych znajdujące się w kurniku K-4 [...] P. W. w [...], [...], które należy do skarżącego, jest zakażone pałeczkami Salmonella Enteritidis; wyznaczył ognisko salomonellozy drobiu w ww. kurniku i w związku z tym: nakazał unieszkodliwienie zwłok wszystkich padłych indyków, nakazał także zniszczenie lub zagospodarowanie pasz przez zastosowanie środków kontroli gwarantujących zabicie wszystkich pałeczek Salmonella, w przypadku gdy uzyskano dodatni wynik badania laboratoryjnego próbek paszy w kierunku obecności pałeczek Salmonella; zniszczenie lub zagospodarowanie materiałów ściołowych, odchodów i innych przedmiotów które mogły ulec skażeniu; dokładne oczyszczenie i odkażenie budynku inwentarskiego, w którym utrzymywane były indyki ze stada zakażonego, otoczenia tego budynku, pojazdów używanych do transportu indyków oraz pozostałych przedmiotów, które mogły ulec skażeniu; podjęcie przez hodowcę działań mających na celu poprawę warunków zoohigienicznych oraz bezpieczeństwa epizootycznego w gospodarstwie. Jednocześnie organ zakazał przemieszczania - wprowadzania indyków do gospodarstwa oraz wyprowadzania indyków z gospodarstwa bez zgody Powiatowego lekarza Weterynarii; indyki, na wniosek producenta żywca indyczego mogą być przemieszczone bezpośrednio do rzeźni w celu poddania ich ubojowi.

Oceniając legalność opisanej decyzji zauważyć trzeba, że reguły postępowania organów inspekcji weterynaryjnej oraz hodowcy (producenta) indyków rzeźnych, w przypadku wykrycia w hodowli serotypu Salmonella Enteritidis lub Salmonella Typhimurium, lub efektu hamującego wzrost bakterii, kompleksowo określa wprowadzony zgodnie z art. 5 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 2160/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 listopada 2003 r. w sprawie zwalczania salmonelli i innych określonych odzwierzęcych czynników chorobotwórczych przenoszonych przez żywność (Dz. Urz. UE L 325 z 2003, str. 1, ze zm.) rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 lutego 2019 r. "Krajowy programu zwalczania niektórych serotypów Salmonella w stadach indyków rzeźnych" na lata 2019-2021. Celem wskazanego programu zwalczania salmonelli jest ograniczenie występowania Salmonella Enteritidis i Salmonella Typhimurium w stadach indyków rzeźnych - zgodnie z rozporządzeniem Komisji (UE) nr 1190/2012 z dnia 12 grudnia 2012 r. w sprawie unijnego celu ograniczenia występowania Salmonella Enteritidis i Salmonella Typhimurium w stadach indyków zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 2160/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz. Urz. UE L 340 z 2012 r" str. 29), zwanym dalej "rozporządzeniem nr 1190/2012".

W programie tym, określone zostały dla organów inspekcji weterynaryjnej (i producenta) środki jakie powinny być podejmowane w zakresie kontroli, badań laboratoryjnych, obróbki produktów pochodzenia zwierzęcego, usuwania produktów, monitorowania lub nadzoru, w związku z wykryciem serotypu Salmonella w stadzie indyków rzeźnych lub w produktach pochodzących od tych indyków.

W pkt 3.1.1. załącznika do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 lutego 2019 r. wskazano jakie działania ma obowiązek podjąć producent żywca indyczego w przypadku uzyskania dodatniego wyniku badań laboratoryjnych w próbkach pobranych z jego inicjatywy w stadzie indyków rzeźnych w kierunku serotypu Salmonella objętego programem lub wykrycia efektu hamującego wzrost bakterii. Natomiast w pkt 3.1.2. określono działania jakie obowiązany jest podjąć PLW, w przypadku dodatniego wyniku badania laboratoryjnego w kierunku serotypów Salmonella objętych programem (innych niż szczepy szczepionkowe) lub w przypadku wykrycia efektu hamującego wzrost bakterii w próbkach pobranych z inicjatywy producenta żywca indyczego lub w próbkach pobranych przez powiatowego lekarza weterynarii w stadzie indyków rzeźnych. Wskazują one wprost na obowiązek orzeczenia w drodze decyzji administracyjnej, wydanej zgodnie z art. 44 ustawy o ochronie zwierząt, określonych nakazów i zakazów mających na celu ograniczenie możliwości rozprzestrzeniania się zakażenia i likwidację zagrożenia chorobą tego rodzaju.

Jak słusznie stwierdził organ odwoławczy, z procedur tych wynika, że miarodajne i wystarczające dla stwierdzenia wystąpienia zakażenia badanego stada indyków jest przeprowadzenie jednego badania - przepis mówi bowiem o badaniu "właścicielskim" lub "urzędowym". W ust. 3.1.2. załącznika do przywołanego rozporządzenia wskazano, że "w przypadku uzyskania dodatniego wyniku badań laboratoryjnych w kierunku serotypów Salmonella objętych programem (innych niż szczepy szczepionkowe) lub w przypadku wykrycia efektu hamującego wzrost bakterii w próbkach pobranych z inicjatywy producenta żywca indyczego lub w próbkach pobranych przez PLW w stadzie indyków rzeźnych, powiatowy lekarz weterynarii w drodze decyzji administracyjnej nakazuje podjęcie określonych działań".

Analiza przepisów przedmiotowego programu prowadzi do wniosku, że zasadne jest stanowisko organu odwoławczego, iż przepisy aktualnie obowiązujące nie przewidują ponownego pobierania próbek do badań laboratoryjnych (lub też prowadzenia badania w szerszym zakresie) w kierunku zakażenia indyków pałeczkami Salmonelli, w sytuacji uprzedniego uzyskania pozytywnego wyniku badań próbek właścicielskich. W związku z zarzutami skargi wskazującymi na nie przeprowadzenie badania urzędowego, trzeba zauważyć, że w omawianych przepisach, brak regulacji analogicznej jak w przypadku programu zwalczania salmonelli w stadach niosek kurzych, według których, w przypadku dodatniego wyniku badań laboratoryjnych próbek pobranych z inicjatywy hodowcy, wymagane jest także pobranie przez PLW w toku postępowania epizootycznego, próbki urzędowej (por. np ust. 1.6 Krajowego programu zwalczania niektórych serotypów Salomonella w stadach brojlerów gatunku kura (Gallus gallus) na lata 2017-2019).

W konsekwencji stwierdzić należy, że pozytywny wynik badań przeprowadzonych przez ZHW w [...] Odział w [...], funkcjonujący w ramach systemów laboratoriów urzędowych wykonujących zlecone badania w kierunku obecności Salmonelli, pozwalał na zakończenie laboratoryjnego trybu badania stada w ramach krajowego programu zwalczenia serotypów Salmonella w stadach indyków rzeźnych. Organ miał pełne prawo uznania tych badań za wiarygodne, co skutkować musiało koniecznością wydana decyzji określającej nakazy i zakazy dla właściciela stada indyków. W ocenie Sądu, badania te, nie zostały skutecznie i rzeczowo podważone przez skarżącego.

Nie można zgodzić z argumentacją o rozbieżności w wynikach badań akredytowanych laboratoriów. Przede wszystkim wskazywane przez skarżącego – jako rozbieżne - badania urzędowe próbki wody i paszy, wykonane w dniu [...] kwietnia 2019r. na zlecenie PLW przez ZHW we [...], miały miejsce w toku postępowania epizootycznego wdrożonego przez organ I instancji zgodnie z wymogami pkt 3.1.3 programu i art. 47 ust. 2 ustawy ochronie zwierząt. Jak wynika z pkt 3.1.3. ww. programu w przypadku uzyskania wyniku pozytywnego badań, PWL zobowiązany jest przeprowadzić dochodzenie epizootyczne i w celu ustalenia źródła zakażenia stada pałeczkami Salmonella, przeprowadza badania laboratoryjne: a) paszy, b) wody z ujęć własnych gospodarstwa. Z powyższego wynika, że przedmiotowe badania urzędowe, wykonane w ramach postępowania epizootycznego, nie miały na celu potwierdzenia istnienia choroby (ta bowiem potwierdzona została wcześniejszym badaniem), ale ustalenia źródła zakażenia. Skarżący błędnie przypisuje im walor dowodu potwierdzającego brak salomonelli w stadzie indyków w kurniku K 4. Należy zatem zgodzić się z organem, że ujemne wyniki badań dla paszy i wody, choć rozbieżne z wynikami badań z dnia [...] marca 2019 r., nie oznaczają, że stado nie zostało zakażone. Eliminują jedynie paszę i wodę jako źródło zakażenia.

Wyniku badania z dnia [...] marca 2019 r. nie podważa także wynik badania wykonanego w dniu [...] maja 2019 r. na zlecenie skarżącego. Wynik ujemny tego badania nie jest bowiem jednoznaczny z wadliwością wcześniejszego badania. Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że wynik tego badania ma znikomą wartość dowodową, ze względu na fakt, że rozmieszczenie mikroorganizmów w kale - w tym również Salmonelli - najczęściej nie jest jednolite. Próbki pobierane nawet równoległe, co do zasady nie są takie same, wobec tego prawdopodobieństwo różnych wyników jest wysokie. Tym samym, nie było potrzeby, ani obowiązku prowadzenia przez organ dodatkowych badań skoro i tak nie mogły mieć wpływu na kształt zapadłego rozstrzygnięcia. Wobec stwierdzenia bakterii w stadzie w kurniku K4, organ miał obowiązek wydać rozstrzygnięcie którego celem jest zwalczenie bakterii i zapobieżenie jej rozprzestrzeniania się.

Wyniku badania z dnia [...] marca 2019 r. nie podważa także przedstawione przez skarżącego zaświadczenie lekarsko-weterynaryjne z [...] kwietnia 2019 r., które potwierdza tylko brak klinicznych objawów choroby w stadzie, ale nie wyklucza jego zakażenia.

Skuteczne podważenie wyniku badań z dnia [...] marca 2019 r. mogłoby miejsce, gdyby skarżący wykazał, że doszło do nieprawidłowości w metodach badań laboratoryjnych lub też rażącego naruszenia przepisów przy pobieraniu próbek. W ocenie Sądu takich argumentów skarżący jednak nie przedstawił. W tym względzie, nie przekonuje argumentacja wskazująca na ewentualną możliwość skażenia pobranych przez niego próbek do badań nie na terenie jego gospodarstwa ale w innym miejscu - np. w innym gospodarstwie, lub w trakcie przewożenia. Argumentacja ta oparta jest tylko na potencjalnej możliwość takiego zanieczyszczenia próbek. Skarżący nie przedstawia na jej poparcie żadnych konkretnych okoliczności ani argumentów. Trzeba zauważyć, że stan próbek nie budził wątpliwości i zastrzeżeń laboratorium, co wynika ze sprawozdania. Trafnie także organ odwoławczy podnosi, że powyższe wątpliwości skarżący przedstawił dopiero na etapie postępowania odwoławczego. Wcześniej nie zgłaszał w tym zakresie żadnych uwag i zastrzeżeń. Istotne przy tym jest, że podmiot pobierający próbki ma obowiązek dopilnować aby uczyniły to przeszkolone osoby (o czym jeszcze w dalszej części uzasadnienia).

Na ocenę legalności zaskarżonej decyzji nie ma wpływu zawarty w skardze zarzut, że w gospodarstwie skarżącego nie były przeprowadzone szkolenia co do sposobu pobierania próbek, do których organy w ramach sprawowanego nadzoru były zobowiązane.

Wskazać trzeba, że zgodnie z ust. 2.1 załącznika do rozporządzenia Komisji (WE) pobranie próbek powinno nastąpić z inicjatywy producenta żywca indyczego we wszystkich stadach indyków rzeźnych w okresie 3 tygodni przed przemieszczeniem indyków do rzeźni. W przypadku indyków, które są utrzymywane dłużej niż 100 dni lub są objęte ekologiczną produkcją indyków zgodnie z rozporządzeniem Komisji (WE) nr 889/2008 z dnia 5 września 2008 r. ustanawiającym szczegółowe zasady wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych w odniesieniu do produkcji ekologicznej, znakowania i kontroli (Dz. Urz. UE L 250 z 18.09.2008, str.1, z późn. zm.), powiatowy lekarz weterynarii może zezwolić na pobieranie próbek w okresie sześciu tygodni przed przemieszczeniem indyków do rzeźni. Procedura pobierania i przesyłania próbek została opisana w ust. 2.2 załącznika do rozporządzenia Komisji (WE) nr 1190/2012. Z ust. 2.2.1 wynika, że odpowiedzialność aby próbki były pobierane przez przeszkolone osoby obciąża właściwy organ albo producenta żywca. Trzeba zatem przyjąć, że w przypadku gdy próbki pobierane są z inicjatywy producenta, który także ponosi koszty ich pobrania, jest on obowiązany dopilnować aby uczyniły to osoby przeszkolone.

Podniesiony w skardze zarzut wskazujący na naruszenie ust. 1.8 załącznika do rozporządzenia z dnia 8 lutego 2019 r. ze względu na brak szkoleń organu inspekcji weterynaryjnej co do sposobu pobierania próbek nie ma więc istotnego wpływu na prawidłowość podjętego rozstrzygnięcia. Z przywołanych wyżej regulacji jasno wynika, że w przypadku pobierania próbek z inicjatywy producenta, to podmiot pobierający (w niniejszej sprawie skarżący) obowiązany jest dopilnować by pobranie próbek nastąpiło przez osobę przeszkoloną. Jeżeli skarżący twierdzi, że sam nie był przeszkolony w tym zakresie, winien zadbać by próbki pobrała inna osoba przeszkolona. Okoliczności związane z prowadzeniem przez PWL nadzoru nad prawidłowością sposobu pobierania próbek, pozostają bez znaczenia dla oceny legalności decyzji. Z ust. 1.8 rozporządzenia wynika, że częstotliwość kontroli sposobu pobierania próbek przez PLW uzależniona jest od przeprowadzonej przez niego analizy ryzyka i może odbywać się w trakcie kontroli urzędowych gospodarstw oraz w każdym przypadku gdy powiatowy lekarz weterynarii uzna, że zachodzi taka konieczność. Wskazany nadzór następuje zatem poza postępowaniem administracyjnym i nie podlega kontroli w tym postępowaniu. Dodatkowo należy zauważyć, że skarżący w toku postępowania przed organami nie sygnalizował żadnych problemów lub wątpliwości związanych z samym sposobem pobierania próbek a zarzut braku szkolenia zgłosił dopiero na etapie skargi. Już choćby z tej racji, jako spóźniony nie mógł być uwzględniony. Z dołączonych do odpowiedzi na skargę dokumentów wynika także, że na fermie skarżącego przeprowadzona była w czerwcu 2018 r. kontrola urzędowa przez PLW, która obejmowała także kwestie zachowania wymogów rozporządzenia MRiRW w sprawie wprowadzenia: "Krajowego programu zwalczania niektórych serotypów Salmonella w stadach indyków rzeźnych" w tym w zakresie sposobu pobierania próbek. Na stronie 4 protokołu odznaczono, że próbki do badań laboratoryjnych pobierane były przez przeszkolone osoby. Podniesiona przez skarżącego na rozprawie kwestia sfałszowania podpisu na załączniku nr 1 do protokołu oraz odmiennej treści posiadanego przez niego protokołu, pozostaje poza kognicją sądu administracyjnego. Wyjaśnienie tej kwestii należy do właściwości innych organów.

Nie jest także zasadny zarzut wskazujący, że PLW naruszył ust.1.8 załącznika do rozporządzenie z dnia 9 lutego 2019 r. w zakresie w jakim stanowi on, że powiatowy lekarz weterynarii może zezwolić na pobranie próbek w okresie sześciu tygodni przed przemieszczeniem indyków do rzeźni, gdyż nie dopuścił jako dowodu, ujemnego wyniku badania stada wykonanego po upływie sześciu tygodni przez skarżącego. Przepis ten nie mógł mieć w niniejszej sprawie zastosowania. Dotyczy on możliwości przedłużenia określonego przez prawodawcę terminu, w którym producent żywca ma obowiązek pobrać próbki przed przemieszczeniem stada do rzeźni. W niniejszej sprawie nie chodziło o przedłużenie tego terminu, bowiem wcześniej doszło już do pobrania próbek z inicjatywy producenta - zgodnie z harmonogramem zgłoszonym przez skarżącego do PLW w dniu [...] lutego 2019 r. Skoro wynik tego badania okazał się dodatni, to - jak już wcześniej wyjaśniono - wynik późniejszego badania, nie mógł rzutować na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie.

Wyjaśnić także należy, że Sąd nie uwzględnił wniosku o dopuszczenie dowodu z wyników badań przeprowadzonych w dniu [...] czerwca 2019 r., gdyż badania te wykonane zostały już po zakończeniu postępowania i dotyczą mięsa indyków. Podstawę działań organów stanowiły zaś badania ptaków przed ich przekazaniem do rzeźni.

Reasumując Sąd stwierdził, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia przepisów prawa procesowego i materialnego w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy był w ocenie Sądu wystraczający dla stwierdzenia, że w stadzie wystąpiło zakażenie przez pałeczki Salmonelli, a to obligowało organy do natychmiastowego podjęcia stosownych czynności i wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Z tych też względów, działając zgodnie z art. 151 p.p.s.a orzekł o oddaleniu skargi.