Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 902/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2008-02-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą
Powołane przepisy: article: art. 3, 4, 5, 8, 11, 87, 92, 93
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity
article: art. 7, 77, 107, 139
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Wołek spr. Sędziowie NSA Grażyna Danielec NSA Krystyna Kutzner Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lutego 2008 r. sprawy ze skargi W. R. na decyzję Komendanta Policji z dnia [...] Nr : [...] w przedmiocie kary pieniężnej I uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji , II orzeka , że uchylone decyzje nie mogą być wykonane .


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Komendant Wojewódzki Policji uchylił decyzję Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] o nałożeniu kary pieniężnej w kwocie 3000 zł. na skarżącego W. R.- Przedsiębiorstwo Handlowo Usługowe "A." za naruszenie art.92 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Decyzją z dnia [...] Komendant Miejski Policji nałożył karę pieniężną w kwocie 3000 zł. na skarżącego W.R.- Przedsiębiorstwo Handlowo Usługowe "A." na podstawie art.92 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym w związku z L.p.1.4 oraz 11.1.d załącznika do ustawy za następujące naruszenia:

- wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia (w Kraju-art.33 ust.1 i 3, art.87 ust.2 ustawo o transporcie drogowym, we Wspólnocie-art.13 ust.3 Rozporządzenia Rady (EWG) 684/92 (osoby), w wysokości 2000 zł.,

- wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, które nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnemu Załącznik 1. Rozdział VI pkt 1 i 3 Rozporządzenia Rady (EWG) 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L 370 z 31.12.1985r.), Załącznik- Suplement l - Rozdział VI pkt 1 i 3 Umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe, sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz. U. z 1999 r., nr 94, poz. 1086 i 1087)- w wysokości 1000 zł.

Skarżący złożył odwołanie od powyższej decyzji i Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia [...] uchylił decyzję Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...], przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Decyzją z dnia [...] Komendant Miejski Policji nałożył karę pieniężną w łącznej kwocie 9000 zł. na skarżącego W.R.- Przedsiębiorstwo Handlowo Usługowe "A." za następujące naruszenia:

1. wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji, z wyłączeniem taksówek

-w kraju - art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., nr 204, poz. 2088 ze zm.),

- we Wspólnocie - art.3 Rozporządzenia Rady (EWG) 881/92; art. 1 pkt 3 Rozporządzenia Rady 11/98

w wysokości 8000 zł.,

2. wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, które nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnemu Załącznik 1. Rozdział VI pkt 1 i 3 Rozporządzenia Rady (EWG) 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L 370 z 31.12.1985r.) Załącznik- Suplement l - Rozdział VI pkt I i 3 Umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe, sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz. U. z 1999 r., nr 94. poz. 1086 i 1087)

w wysokości 1000 zł.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu [...] w K. na [...] podczas likwidacji kolizji drogowej, kontroli został poddany samochód ciężarowy marki [...] nr rejestracyjny [...], którego kierującym był M. M. Kierujący nie posiadał dokumentu zezwalającego na wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne a urządzenie rejestrujące – tachograf nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnemu. Ostatnia legalizacja tachografu została wykonana w dniu [...] 2003 r. W toku postępowania ustalono, iż właścicielem pojazdu jest W. R. prowadzący działalność gospodarczą o nazwie: Przedsiębiorstwo Handlowo Usługowe "A." W. R. [...]. W.R. złożył wyjaśnienia, że pojazdu tego nie wykorzystuje w prowadzonej działalności i jest on używany wyłącznie do celów związanych z mającą się rozpocząć budową domu.

Ponieważ W.R. jest przedsiębiorcą i prowadzi działalność gospodarczą, jest zobowiązany uzyskać zaświadczenie na wykonywanie przewozów na potrzeby własne, a urządzenie rejestrujące - tachograf powinno być poddane okresowej kontroli lub badaniu kontrolnemu. Przedmiotowy przewóz drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę nie spełniał warunków wymaganych przez ustawę o transporcie drogowym i została wydana decyzja z dnia [...], od której W.R. złożył odwołanie a organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Po wykonaniu dodatkowych czynności ustalono, iż przedmiotowy przejazd samochodem, którego kierowcą był M.M. oraz używanie tego pojazdu przez W.R. wymaga uzyskania zaświadczenia na wykonywanie przewozów na potrzeby własne. Jak wynika z zebranych materiałów oraz z zaświadczenia o dokonaniu zmiany wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, właściciel samochodu jest przedsiębiorcą, tak, więc nie można w tym przypadku zastosować art. 3 ustawy o transporcie drogowym. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy została wydana decyzja z dnia [...], od której skarżący złożył odwołanie stwierdzając, że nie wykonywał przewozu, a posiadany samochód nie jest wykorzystywany w ramach prowadzonej działalności gospodarczej tylko do celów związanych z budową domu.

Organ drugiej instancji stanął na stanowisku, że na podstawie art. 33 ust. 1 ustawy przewozy na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Obowiązek uzyskania zaświadczenia nie dotyczy tylko przewozów drogowych wykonywanych: w ramach powszechnych usług pocztowych, przez podmioty niebędące przedsiębiorcami, przez przedsiębiorców posiadających uprawnienia do wykonywania transportu drogowego.

Zgodnie z art.4 ust. 4 ustawy przewóz na potrzeby własne jest to każdy przejazd po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki:

- pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników,

- przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi,

- w przypadku pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin.

Przekazanie przez przedsiębiorcę W.R. pojazdu osobie nie zatrudnionej przez niego M.M. jak również nie zlecenie jej żadnych przewozów nie wyczerpuje znamion przewozu na potrzeby własne. W tej sytuacji przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą, jako właściciel przedmiotowego pojazdu powinien posiadać licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego, natomiast kontrolowany kierowca powinien posiadać w pojeździe jej wypis.

Każdy pojazd, którym wykonywany jest przewóz drogowy ma być wyposażony w urządzenie samoczynnie rejestrujące prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku zwane tachografem. Na podstawie obowiązujących przepisów tj. Załącznika nr l, Rozdział VI pkt 113 Rozporządzenia Rady EWG 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, urządzenie zamontowane w kontrolowanym samochodzie powinno być poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnemu. Okresowe kontrole urządzeń wykonywane są co dwa lata. Ostatnia kontrola urządzenia przeprowadzona była w dniu [...] 2003r.

Z analizy całości zgromadzonych materiałów oraz ponownego rozpatrywania sprawy wynika, że W.R. prowadzący działalność gospodarczą na podstawie zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej będąc właścicielem przedmiotowego samochodu, powinien posiadać zaświadczenie na przewozy własne. Jednakże w sytuacji, gdy samochodem tym przewóz drogowy wykonuje osoba niebędąca zatrudnioną przez przedsiębiorcę to właściciel pojazdu, a zarazem przedsiębiorca powinien posiadać licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył W.R. Wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego ewentualnie uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi l Instancji do ponownego rozpatrzenia skarżący zarzucił:

- naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść orzeczenia a to art. 139 kpa poprzez orzeczenie kary surowszej, niż to miało miejsce w uchylonej decyzji Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] a nadto bezpodstawne ustalenie, iż skarżący wykonywał transport drogowy w sytuacji, gdy z zebranego w sprawie materiału nie wynika, iżby skarżący posiadał przedsiębiorstwo wykonujące usługi transportowe,

- naruszenie prawa materialnego a to art. 5 ust 1 ustawy o transporcie drogowym poprzez uznanie, iż przejazd pojazdem własności skarżącego przez inną osobę jest podejmowaniem i wykonywaniem transportu drogowego w rozumieniu ustawy przez skarżącego w sytuacji, gdy z materiału dowodowego wynikało, iż przejazd nie był realizowany w związku z prowadzoną przez skarżącego działalnością gospodarczą.

Skarżący podniósł, że zaskarżoną decyzją nałożono karę pieniężną w kwocie 9000 zł. Decyzja ta została wydana "w miejsce" uprzednio uchylonej decyzji z dnia [...], która nakładała karę pieniężną w wysokości 3000 zł. a odwołanie od pierwotnej decyzji składał skarżący. Zgodnie z treścią art 139 kpa, organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba, że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy nie może dojść do obciążenia strony wyższą kwotą kary nawet przy założeniu, że organ po dokładniejszym powtórnym przeanalizowaniu sprawy doszedł do innych wniosków niż uprzednio.

W uzasadnieniu decyzji organ l instancji uznał, iż przewóz nie miał charakteru przewozu na potrzeby własne w rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy, gdyż kierowca nie był pracownikiem przedsiębiorcy, co było błędne. Organ l Instancji założył, bowiem bezpodstawnie, iż to skarżący wykonywał transport drogowy i nie dokonał właściwej analizy art. 4 pkt 1 ustawy. Elementem konstytutywnym dla zaistnienia transportu drogowego jest ustalenie, iż przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą w zakresie przewozów a nadto, iż realizowany przejazd pozostawał w związku z prowadzeniem tego przedsiębiorstwa nawet, jeśli jego wykonywanie byłoby wyłącznie pomocnicze. W niniejszej sprawie takiej okoliczności nie ustalono. Organ l instancji stwierdził, iż przewozy drogowe dokonywane były przez skarżącego, nie wiadomo jednak, dlaczego do takiego wniosku doszedł.

Zdaniem skarżącego jest rzeczą obojętną z punktu widzenia ustawy o transporcie drogowym, kto jest właścicielem pojazdu a istotne jest, kto wykonuje transport drogowy. Jest rzeczą powszechnie znaną, iż przedsiębiorcy wykonują transport drogowy samochodami stanowiącymi własność innych podmiotów. Ważne jest jednak, kto jest dysponentem danego przewozu a zatem nie własność pojazdu, lecz okoliczność czy przedsiębiorca ma pełną kontrolę nad przewozem, tj., jaki towar, w jakiej ilości i na jakiej trasie będzie przewożony.

W niniejszej sprawie skarżący nie miał żadnej kontroli ani wpływu na to, jaki towar, na jakiej trasie i w jakiej ilości będzie przewożony pojazdem. Wykonywanie transportu drogowego zależne musi być od woli przedsiębiorstwa transportowego w zakresie terminu, celu i przedmiotu przewozu. W innym wypadku przedsiębiorca nie wykonuje transportu drogowego, dla którego konieczne byłoby posiadanie licencji. Przewóz realizowany był przez kierowcę pojazdu, gdyż to on decydował, co, gdzie i kiedy ma zostać przewiezione przedmiotowym pojazdem. Jeżeli pojazd przedsiębiorstwa na podstawie jakiejkolwiek umowy jest w korzystaniu innej osoby, która decyduje o przewozie, to ta osoba jest podejmującym transport drogowy.

Organ l instancji winien zbadać, kto wykonywał transport drogowy a nie, kto jest właścicielem pojazdu, czy kierujący był dzierżycielem pojazdu, który nie mógł decydować o formie wykorzystania pojazdu, czy też był posiadaczem mającym w tym zakresie swobodę. Skoro kierujący miał swobodę decyzji w zakresie formy przewozu trudno uznać żeby przewóz ten był realizowany przez skarżącego oraz aby skarżący mógł ponosić odpowiedzialność za tak wykonywany przewóz.

Decyzją z dnia [...] Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji wskazał wskazał, iż w rozumieniu treści art. 5 ust.1 ustawy o transporcie drogowym podjęcie i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji na wykonywanie transportu drogowego, którą udziela się przedsiębiorcy na czas oznaczony, nie krótszy niż dwa lata i nie dłuższy niż 50 lat, uwzględniając wniosek przedsiębiorcy. Zgodnie z art. 11 ust. 3 ustawy organ udzielający licencji wydaje jej wypis lub wypisy w liczbie odpowiadającej liczbie pojazdów samochodowych określonych we wniosku o udzielenie licencji.

Jak wynika z protokołu przesłuchania w charakterze świadka W.R., kontrolowany kierowca M.M., który wykonywał transport drogowy rzeczy nie jest zatrudniony przez W.R. i nie pozostaje z nim w stosunku pracy jak również, że kontrolowanemu kierowcy nie zlecał przejazdów tym samochodem. M.M. w swoich zeznaniach przyznał, że pożyczył od W.R. przedmiotowy samochód w celu przywiezienia gruzu na zasypanie stawu. Zeznanie kierowcy jest, więc sprzeczne z informacją zawartą przez W.R. w odwołaniu z dnia 11 stycznia 2006r., w którym twierdził, że samochód został przekazany M.M. w celu usunięcia usterek technicznych w ramach gwarancji.

Z przedstawionej przez stronę decyzji nr [...] z dnia [...] wydanej przez Naczelnika Urzędu Celnego wynika, że W.R. nie po raz pierwszy użyczył samochód innej osobie w celu wykonania przewozu drogowego rzeczy. Z tej decyzji wynika, że w dniu [...] funkcjonariusze Izby Celnej przeprowadzili kontrolę samochodu marki [...] o nr rej. [...] własności W.R., którym to kontrolowany kierowca A. Ś. wykonywał transport drogowy rzeczy nie posiadając zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne. Naczelnik Urzędu Celnego umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe stwierdzając, że W.R. nie jest stroną postępowania.

Zdaniem organu odwoławczego W.R. jako przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą na podstawie zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, będąc również właścicielem przedmiotowego samochodu, powinien w sytuacji, gdy pojazdem tym wykonywany jest transport drogowy rzeczy przez osobę niezatrudnioną przez niego, posiadać licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy, natomiast kontrolowany kierowca powinien posiadać w pojeździe jej wypis.

Kierowca M.M. nie przedstawił kontrolującemu policjantowi np. umowy użyczenia pojazdu lub innego dokumentu świadczącego o tym, że wykonuje niehandlowy przewóz rzeczy w celach prywatnych. Również przedsiębiorca W.R. w trakcie postępowania nie udokumentował faktu, że przewóz ten nie był związany z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą. Powyższe naruszenie zawarte zostało pod poz. 1.1. taryfikatora kar pieniężnych za naruszenia w transporcie drogowym, za które określona została kara pieniężna w wysokości 8000 zł.

Organ odwoławczy odnosząc się do naruszenia polegającego na tym, że urządzenie rejestrujące zamontowane w przedmiotowym samochodzie nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnemu wyjaśnił, że na podstawie Załącznika 1, Rozdział VI pkt 1 i 3 Rozporządzenia Rady (EWG) 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, każdy przyrząd, zarówno nowy jak i naprawiony, jest poświadczony, co do swego działania oraz dokładności wskazań i rejestracji, w granicach określonych błędów, za pomocą plombowania. Kontrole okresowe urządzeń zamontowanych w pojazdach są przeprowadzane, co dwa lata, przy czym mogą być przeprowadzone przy okazji okresowego badania technicznego. Ze sporządzonej dokumentacji fotograficznej wynika, że tachograf zamontowany w przedmiotowym samochodzie ostatni raz został poddany badaniu kontrolnemu w dniu [...] 2003r. Zgodnie z L.p. 11.1. pkt 1d za naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, które nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnego określona została kara pieniężna w 1000 zł.

Zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego

jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli między innymi wypis z licencji. Na podstawie art. 92 ust. 1 ustawy, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów tejże ustawy podlega karze pieniężnej. Art. 93 ust. 1 ustawy określa natomiast, że uprawnieni do kontroli, którymi są między innymi funkcjonariusze policji mają prawo nałożyć na wykonującego przewozy drogowe lub inne czynności związane z tym przewozem (tj. przedsiębiorcę) karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej.

Reasumując organ odwoławczy stwierdził, że nałożona na skarżącego kara pieniężna w wysokości 9000 zł. była zgodna z obowiązującymi przepisami tj. ustawą o transporcie drogowym oraz przepisem zawartym pod poz. 1.1. oraz 11.1. pkt 1d załącznika do ustawy dot. wykazu oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia w transporcie drogowym a ustalony stan faktyczny w sprawie oraz argumenty zawarte w odwołaniu nie dają podstaw do ich uwzględnienia.

W.R. wniósł skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wnosząc o jej uchylenie i zarzucił:

1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść orzeczenia a to w szczególności art. 139 kpa poprzez orzeczenie w decyzji kary surowszej niż to miało miejsce w uchylonej decyzji Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...],

2. bezpodstawne ustalenie, iż skarżący wykonywał transport drogowy w sytuacji, gdy z zebranego w sprawie materiału nie wynika, że skarżący posiadał przedsiębiorstwo wykonujące usługi transportowe,

3. naruszenie prawa materialnego a to art. 5 ust 1 ustawy o transporcie drogowym poprzez uznanie, iż przejazd pojazdem własności skarżącego przez inną osobę jest podejmowaniem i wykonywaniem transportu drogowego w rozumieniu ustawy przez skarżącego w sytuacji, gdy z materiału dowodowego wynikało, iż przejazd nie był realizowany w związku z prowadzoną przez skarżącego działalnością gospodarczą.

Skarżący wskazał, że z dnia [...] Komendant Miejski Policji nałożył na skarżącego karę pieniężną w kwocie 9000 zł. Decyzja została wydana "w miejsce" uprzednio uchylonej decyzji z dnia [...], która nakładała karę pieniężną w wysokości 3000 zł. Odwołanie od pierwotnej decyzji składał skarżący.

Zgodnie z treścią art 139 kpa, organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba, że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny. Zakaz reformationis in peius stanowi podstawową gwarancję strony prawa do obrony, a jego naruszenie należny uznać za naruszenie prawa. Zasada ta musi być wzięta pod uwagę w sytuacji, gdy na podstawie decyzji nakłada się na stronę karę pieniężną. W takiej sytuacji, po ponownym rozpatrzeniu sprawy nie może dojść do obciążenia strony wyższą karą nawet przy założeniu, że organ po dokładniejszym powtórnym przeanalizowaniu sprawy doszedł do innych wniosków niż uprzednio. Decyzja organu odwoławczego nie ustosunkowuje do popełnionego przez organ I instancji uchybienia a nadto nie wskazuje przyczyn, dla których zarzut ten został uznany za nieuzasadniony.

Niezasadne jest stwierdzenie, iż przewóz nie miał charakteru przewozu na potrzeby własne w rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy, gdyż kierowca nie był pracownikiem przedsiębiorcy. Takie rozumowanie było jednak błędne. Organ założył, bowiem bezpodstawnie, iż to skarżący wykonywał transport drogowy. Nie dokonano właściwej analizy zastosowania wobec skarżącego przesłanki określonej w art. 4 pkt 1 ustawy. Elementem konstytutywnym dla zaistnienia transportu drogowego jest okoliczność, iż dla jego wykonywania konieczne jest ustalenie, iż przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą w zakresie przewozów a nadto, iż przejazd pozostawał związku z prowadzeniem tego przedsiębiorstwa nawet, jeśli jego wykonywanie byłoby wyłącznie pomocnicze.

W niniejszej sprawie takiej okoliczności nie ustalono. Organ l instancji stwierdził, że przewozy drogowe dokonywane były przez skarżącego. Nie wiadomo jednak, dlaczego do takiego wniosku organ l Instancji doszedł. Zdaniem skarżącego jest rzeczą obojętną z punktu widzenia ustawy o transporcie drogowym, kto jest właścicielem pojazdu a istotne jest, kto wykonuje transport drogowy. Jest rzeczą powszechnie znaną, iż przedsiębiorcy wykonują transport drogowy posiadając samochody stanowiące własność inny podmiotów. Forma umowy łącząca przedsiębiorcę transportowego z właścicielem pojazdu jest obojętna. Ważne jest jednak, kto jest dysponentem danego przewozu a zatem nie własność pojazdu, lecz okoliczność czy przedsiębiorca ma pełną kontrolę nad przewozem, tj., jaki towar, w jakiej ilości i na jakiej trasie będzie przewożony. W niniejszej sprawie skarżący nie miał żadnej kontroli ani wpływu na to, jaki towar, na jakiej trasie i w jakiej ilości będzie przewożony pojazdem. Wykonywanie transportu drogowego zależne musi być od woli przedsiębiorstwa transportowego w zakresie terminu celu i przedmiotu przewozu. W innym wypadku przedsiębiorca nie wykonuje transportu drogowego, dla którego konieczne byłoby posiadanie licencji. Przewóz realizowany był przez kierowcę pojazdu, gdyż to on decydował, co, gdzie i kiedy ma zostać przewiezione pojazdem. Istotne z punktu widzenia stwierdzenia, kto wykonuje transport drogowy jest kierownictwo tym przewozem. Jeżeli pojazd przedsiębiorstwa na podstawie jakiejkolwiek umowy jest w korzystaniu innej osoby, która decyduje o przewozie to ta osoba jest podejmującym transport drogowy.

Ustalenia organu winny dążyć do zbadania, kto wykonywał w rzeczywistości transport drogowy a nie kto jest właścicielem pojazdu, czy kierujący był dzierżycielem pojazdu, który nie mógł decydować o formie wykorzystania pojazdu, czy też był posiadaczem mającym w tym zakresie swobodę. Skoro jak wynika z materiałów postępowania kierujący miał swobodę decyzji w zakresie formy przewozu trudno uznać żeby przewóz ten był realizowany przez skarżącego oraz aby skarżący mógł ponosić odpowiedzialność za tak wykonywany przewóz. Jeżeli organ miał w tym zakresie wątpliwości powinien uzupełniająco przesłuchać świadków. Brak pisemnej umowy użyczenia nie wskazuje, bowiem na brak porozumienia w tym zakresie. Zresztą organ odwoławczy wadliwie ocenił zeznania świadków. Niezależnie od zauważonych sprzeczności najistotniejsze jest, iż na podstawie tych zeznań można było dojść do wniosku, iż przewóz nie był realizowany w związku z prowadzoną przez skarżącego działalnością gospodarczą.

W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji oświadczył, że na podstawie art. 54 §3 ustawy- Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, uwzględnił skargę w całości stwierdzając, że podniesione w skardze zarzuty zasługują na uwzględnienie, ponieważ ponowna analiza materiałów zebranych w sprawie nakazuje wniosek, że konieczne jest przeprowadzenie dodatkowych czynności dowodowych, w szczególności uzupełniającego przesłuchania M. M., który kierował pojazdem w czasie kontroli, a także innych, których potrzeba wyłoni się w toku postępowania. Dodatkowego wyjaśnienia wymagają, bowiem niektóre okoliczności podawane przez W. R. oraz M. M. dotyczące sposobu korzystania z kontrolowanego samochodu i okoliczności, w jakich udostępniano ten pojazd do korzystania innym osobom, co będzie miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Celem tych czynności będzie ostateczne wyjaśnienie wątpliwości, co do osoby faktycznie wykonującej przewóz drogowy, a tym samym będącej stroną postępowania i podmiotem odpowiedzialnym za stwierdzone naruszenia.

Komendant Wojewódzki Policji wezwany do uzupełnienia odpowiedzi na skargę przez przedłożenie decyzji uwzględniającej skargę, stwierdził, że taka decyzja dotychczas nie została wydana, co nastąpi po rozpoznaniu skargi przez Sąd i po zwrocie akt.

Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, przy czym w sprawowaniu tej kontroli nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną rozstrzygając w granicach danej sprawy (art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.). Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny – zgodnie z ustawowymi kompetencjami – badał, czy treść zaskarżonej decyzji jest zgodna z prawem i czy postępowanie prowadzące do jej wydania było niewadliwe i rzetelne.

Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie w pełni z przyczyn w niej podniesionych a organy naruszyły przepisy w zakresie poniżej wskazanym.

Zgodnie z treścią art. 7, 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000r., nr 98, poz.1071 ze zm.), obowiązkiem organu jest wszechstronne zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego a uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne-wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa (art. 107 §3 kpa).

Zgodnie z treścią art. 5 ust.1 obowiązującej w dniu kontroli ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2007 r., nr 125, poz.874) podjęcie i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji na wykonywanie transportu drogowego, którą udziela się przedsiębiorcy na czas oznaczony, nie krótszy niż dwa lata i nie dłuższy niż 50 lat, uwzględniając wniosek przedsiębiorcy. Do wniosku o udzielenie licencji dołącza się między innymi wykaz pojazdów samochodowych wraz z kserokopią krajowych dokumentów dopuszczających pojazd do ruchu a w przypadku, gdy przedsiębiorca nie jest właścicielem tych pojazdów - również dokument potwierdzający prawo do dysponowania nimi - art. 8 ustawy.

Zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli między innymi wypis z licencji. Dlatego też zgodnie z art. 11 ust. 3 ustawy organ udzielający licencji wydaje jej wypis lub wypisy w liczbie odpowiadającej liczbie pojazdów samochodowych określonych we wniosku o udzielenie licencji.

Zgodnie z art. 4 pkt 1 ustawy przez krajowy transport drogowy rozumie się podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakres przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czy jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Elementem konstytutywnym dla zaistnienia transportu drogowego jest, zatem okoliczność, iż dla jego wykonywania konieczne jest ustalenie, iż przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą w zakresie przewozów a nadto, iż realizowany przejazd pozostawał w związku z prowadzeniem tego przedsiębiorstwa nawet, jeśli jego wykonywanie byłoby wyłącznie pomocnicze.

Zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy przewozy na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Obowiązek uzyskania zaświadczenia nie dotyczy tylko przewozów drogowych wykonywanych: w ramach powszechnych usług pocztowych, przez podmioty niebędące przedsiębiorcami, przez przedsiębiorców posiadających uprawnienia do wykonywania transportu drogowego.

Zgodnie z art.4 ust. 4 ustawy przewóz na potrzeby własne jest to każdy przejazd po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki:

- pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników,

- przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi,

- w przypadku pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin.

Na podstawie art. 92 ust. 1 ustawy, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów tejże ustawy podlega karze pieniężnej. Art. 93 ust. 1 ustawy określa natomiast, że uprawnieni do kontroli, którymi są między innymi funkcjonariusze policji mają prawo nałożyć na wykonującego przewozy drogowe lub inne czynności związane z tym przewozem (tj. przedsiębiorcę) karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej.

Niewątpliwie, więc dodatkowego wyjaśnienia wymagają niektóre okoliczności podawane przez skarżącego W. R. oraz M. M. dotyczące sposobu korzystania z kontrolowanego samochodu i okoliczności, w jakich udostępniano ten pojazd do korzystania innym osobom, co będzie miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Celem tych czynności będzie wyjaśnienie wątpliwości, co do osoby faktycznie wykonującej przewóz drogowy, a tym samym będącej stroną postępowania i podmiotem odpowiedzialnym za stwierdzone naruszenia. Trafnie, więc skarżący zarzucił, że jeżeli organ miał w tym zakresie wątpliwości powinien uzupełnić materiał dowodowy.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów należy zauważyć, ze nietrafnie skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia a to w szczególności art. 139 kpa poprzez orzeczenie w decyzji kary surowszej niż to miało miejsce w uchylonej decyzji Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...]. W niniejszej sprawie decyzją z dnia [...] Komendant Miejski Policji nałożył na skarżącego za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, karę pieniężną w kwocie 9.000 zł a decyzja ta została wydana "w miejsce" uprzednio uchylonej decyzji z dnia [...], która nakładała na skarżącego karę pieniężną w wysokości 3.000 zł. Odwołanie od pierwotnej decyzji składał skarżący. Zgodnie z treścią art. 139 kpa, organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba, że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny. Sąd podziela stanowisko, że zasada ta musi być szczególnie skrupulatnie przestrzegana, gdy decyzja nakłada na stronę postępowania administracyjnego karę pieniężną.

Sąd zauważa jednak, że po ponownym rozpatrzeniu sprawy w wyniku uchylenia decyzji przez organ odwoławczy do ponownego rozpatrzenia może dojść do obciążenia strony przez organ I instancji wyższą kwotą kary przy założeniu, że organ po powtórnym przeanalizowaniu sprawy doszedł do innych wniosków niż uprzednio. W takiej sytuacji nie dochodzi do naruszenia zasady reformationis in peius.

Na marginesie jedynie należy zauważyć, że zaskarżona decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji nie ustosunkowuje się do przyczyn, dla których zarzut ten podnoszony w odwołaniu został uznany za nietrafny.

Uznając, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzające ją rozstrzygnięcie organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa procesowego w zakresie wyżej opisanym, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, Sąd działając na podstawie art.145 § 1 pkt1 c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi– orzekł jak w sentencji.

Zgodnie z art.152 w/w ustawy uchylone decyzje nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się niniejszego wyroku.