Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1256/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2013-10-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
6560
Hasła tematyczne: Interpretacje podatkowe
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1 pkt 6a, art.23 ust 1 pkt 38, art.22 ust 1d
journal: Dz.U. 2012 poz 361
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

|Sygn. akt I SA/Kr 1256/13 | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 października 2013 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Inga Gołowska, Sędziowie: WSA Paweł Dąbek (spr.), WSA Jarosław Wiśniewski, Protokolant st. sekretarz: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2013 r., sprawy ze skargi D. S. – W., na interpretację indywidualną Ministra Finansów, z dnia 23 kwietnia 2013 r. Nr [...], w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych, - s k a r g ę o d d a l a -


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 17 stycznia 2013 r. D. S.-W./ (dalej: skarżąca) zwróciła się do Ministra Finansów o udzielenie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych.

We wniosku skarżąca podała następujący stan faktyczny i zdarzenie przyszłe. Skarżąca jest uczestnikiem planu akcyjnego organizowanego i finansowanego przez spółkę z siedzibą poza granicami Unii Europejskiej. Na jego podstawie w 2009 r. zostały skarżącej przyznane opcje na akcje i zastrzeżone certyfikaty akcji Restricted Share Units (dalej: RSU). Następnie przyznano skarżącej opcje na akcje i RSU w 2010 r., 2011 r. i 2012 r. Zarówno opcje na akcje, jak i RSU stanowią instrumenty oparte na papierach wartościowych (akcjach) i wskaźniku finansowym – ilości akcji bazowych (1 opcja/RSU = 1 akcja bazowa). Zarówno przyznane skarżącej opcje na akcje, jak i RSU nie są przedmiotem obrotu, a w związku z tym ich wartość jest niemierzalna (trudno mierzalna). Opcje stanowią instrument finansowy przyznający prawo do zakupu w przyszłości akcji spółki po z góry ustalonej cenie (tzw. cena wykonania). Cena wykonania jest określona w umowie, którą skarżąca zawarła ze spółką w momencie przystąpienia do planu akcyjnego. Realizacja opcji polega na zakupie akcji spółki po ustalonej wcześniej cenie wykonania. W przypadku gdy cena rynkowa akcji w dniu możliwej realizacji praw wynikających z instrumentu jest niższa niż cena wykonania, którą skarżąca zobowiązana byłaby zapłacić, opcja nie podlega realizacji. RSU natomiast stanowią instrument finansowy przyznający skarżącej prawo do nieodpłatnego otrzymania akcji spółki w przyszłości. Realizacja RSU polega zatem na nieodpłatnym otrzymaniu akcji. W przypadku realizacji RSU nie jest wymagana zapłata. Realizacja obu instrumentów, tj. zarówno opcji jak i RSU, może nastąpić nie wcześniej niż po upływie tzw. okresu restrykcji określonego w umowie, którą skarżąca zawarła ze spółką. Przed dokonaniem realizacji instrumentów skarżąca nie posiada żadnych praw akcjonariusza, w tym w szczególności prawa do dywidendy. Realizacja obu instrumentów, tj. zarówno opcji jak i RSU, może odbywać się przez dokonanie dostawy akcji, albo rozliczenie gotówkowe, przy czym skarżąca nadmieniła, iż niniejszy wniosek dotyczy wyłącznie skutków realizacji instrumentów przez dostawę akcji, a w odrębnym wniosku zawarła pytanie w sprawie skutków podatkowych realizacji instrumentów pochodnych przez rozliczenie gotówkowe. W momencie realizacji opcji/RSU skarżąca nabywa akcje spółki (realizacja poprzez dostawę instrumentu bazowego) wg ich wartości wynikającej z aktualnego notowania giełdowego z dnia realizacji. W zależności od tego, czy realizacji podlega opcja, czy RSU, otrzymana kwota będzie równa:

– wartości rynkowej akcji pomniejszonej o cenę nabycia akcji (cenę wykonania) określoną w momencie przystąpienia do planu akcyjnego - w przypadku realizacji opcji;

– wartości rynkowej akcji - w przypadku realizacji RSU.

Zarówno w odniesieniu do opcji, jak i do RSU maksymalny okres realizacji wynosi 10 lat od dnia przyznania opcji/RSU. Po upływie tego okresu prawo do realizacji opcji/RSU wygasa i nie przysługują skarżącej żadne roszczenia z tego tytułu. Przyznanych instrumentów co do zasady skarżąca nie może zbywać, przenosić, sprzedawać. Do tej pory dokonano realizacji tylko części RSU przyznanych w 2009 i 2010 r. Realizacja przebiegała w następujących terminach:

– 5 grudnia 2011 r. - realizacja części RSU z 2009 r. poprzez dostawę 148 akcji spółki (w jej wyniku skarżąca nabyła 148 akcji),

– 3 grudnia 2012 r. - realizacja części RSU z 2009 r. poprzez dostawę 148 akcji spółki (w jej wyniku skarżąca nabyła kolejnych 148 akcji),

– 6 grudnia 2012 r. - realizacja części RSU z 2010 r. poprzez dostawę 199 akcji spółki (w jej wyniku skarżąca nabyła kolejnych 199 akcji).

Żadnej z akcji nabytych w powyższy sposób do tej pory skarżąca nie sprzedała. Sprzedaż nabytych akcji może nastąpić w przyszłości. Opis stanu faktycznego odnosi się do trzech realizacji RSU wymienionych powyżej w 2011 r. i 2012 r. Opisany stan faktyczny jest identyczny w obu latach, kiedy nastąpiła realizacja opcji.

Ze spółką będącą organizatorem planu nie wiąże skarżącej stosunek pracy ani inna tego typu relacja. Koszty uczestnictwa skarżącej w tymże planie ponosi w całości organizator planu.

W świetle powyższych okoliczności, skarżąca przedstawiła organowi następujące pytania:

1) Czy uzyskane przez skarżącą w związku z realizacją przyznanych instrumentów przysporzenie majątkowe wynikające z udziału w planie powinno być zakwalifikowane jako przychód z kapitałów pieniężnych w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, opodatkowany zarówno w momencie realizacji instrumentu (dochodem do opodatkowania będzie wartość rynkowa przyznanych akcji pomniejszona, w przypadku realizacji opcji o zapłaconą przez skarżącą cenę wykonania), jak i późniejszej sprzedaży akcji?

2) Czy w przypadku późniejszej sprzedaży akcji (dokonanej w odstępie czasowym od realizacji instrumentu) do kosztów uzyskania przychodów ze sprzedaży tychże akcji skarżąca będzie mogła zaliczyć wydatki poniesione na ich nabycie oraz przychód z realizacji instrumentu określony i opodatkowany na pierwszym etapie transakcji, tj. w momencie realizacji instrumentu (tak, aby nie doszło do podwójnego opodatkowania tego samego dochodu)?

Przedstawiając własne stanowisko w sprawie skarżąca stwierdziła, że przysporzenie majątkowe uzyskane w związku z realizacją przyznanych jej w ramach planu instrumentów powinno być zakwalifikowane jako przychód z kapitałów pieniężnych w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, opodatkowany w momencie realizacji tych instrumentów. Dochód do opodatkowania będzie stanowiła kwota równa:

– wartości rynkowej otrzymanych w tej transakcji akcji - w przypadku realizacji RSU;

– wartości rynkowej otrzymanych w tej transakcji akcji pomniejszonej o zapłaconą przez skarżącą cenę wykonania - w przypadku realizacji opcji.

Następnie, w przypadku sprzedaży przez skarżącą akcji nabytych w wyniku realizacji instrumentów, dojdzie do osiągnięcia dochodu (lub straty) z kapitałów pieniężnych równego wartości ceny sprzedaży pomniejszonej o:

– koszty odpłatnego zbycia oraz

– wydatki poniesione na nabycie akcji będących przedmiotem sprzedaży w tym, w szczególności zapłaconą przez skarżącą cenę wykonania oraz

– przychód z realizacji instrumentu określony i opodatkowany w pierwszym etapie transakcji (tak, aby nie doszło do podwójnego opodatkowania tego samego dochodu).

W dniu 23 kwietnia 2013 r. Minister Finansów wydał interpretację indywidualną nr [...], w której uznał, że stanowisko skarżącej w zakresie konieczności opodatkowania sprzedaży akcji nabytych w wyniku realizacji instrumentów pochodnych jest prawidłowe, natomiast w zakresie ustalenia kosztów uzyskania przychodu ze sprzedaży akcji – nieprawidłowe.

Uzasadniając swoją negatywną ocenę, organ stwierdził, że w momencie odpłatnego zbycia akcji nabytych przez skarżącą w wyniku realizacji pochodnych instrumentów finansowych otrzymanych w ramach planu akcyjnego powstanie przychód z kapitałów pieniężnych stosownie do art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. "a" u.p.d.o.f. Podstawą opodatkowania jest dochód, stanowiący różnicę między przychodem a kosztami jego uzyskania. W ocenie organu z art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. wynika, że dopiero z chwilą sprzedaży akcji ustala się koszty, które warunkują ich nabycie oraz sprzedaż. W praktyce istotną przesłanką zaliczenia poniesionego przez podatnika wydatku do kosztów uzyskania przychodu jest istnienie związku przyczynowo-skutkowego między tym wydatkiem, a osiągniętym przychodem. Zatem kosztem uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia akcji objętych (nabytych) w wyniku realizacji pochodnych instrumentów finansowych (opcji i RSU) będą wydatki faktycznie poniesione na objęcie akcji oraz ewentualne opłaty związane ze sprzedażą tych akcji np. opłaty manipulacyjne. Jak wynika z treści wniosku w przypadku realizacji opcji – skarżąca obejmie akcje odpłatnie – zapłacić musi bowiem tzw. cenę wykupu, tym samym wystąpią z tego tytułu koszty uzyskania przychodów. Z powyższego wynika, że do kosztów uzyskania przychodów z tytułu sprzedaży akcji nabytych (objętych) w wyniku realizacji opcji skarżąca będzie mogła zaliczyć zapłaconą cenę wykonania opcji natomiast nie będzie stanowić kosztu uzyskania przychodów, przychód z tytułu realizacji pochodnych instrumentów finansowych (opcji i RSU) jako związany z nabyciem akcji. Przychód, który skarżąca powinna była opodatkować z tytułu realizacji praw z pochodnych instrumentów finansowych (opcji i RSU) w żadnym wypadku nie mieści się wśród wydatków, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. Nie stanowi on wydatku na nabycie akcji lecz podlegał opodatkowaniu jako odrębne (od odpłatnego zbycia akcji) źródło przychodów. Przy czym brak możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia akcji przychodu, który podlega opodatkowaniu w związku z realizacją pochodnych instrumentów finansowych bynajmniej nie świadczy o podwójnym opodatkowaniu tego samego dochodu. Wskazać bowiem należy, że o podwójnym opodatkowaniu można mówić w sytuacji kiedy ma miejsce opodatkowanie dwa razy dochodu uzyskanego z tego samego tytułu. Tymczasem opodatkowanie dochodu z tytułu realizacji pochodnych instrumentów finansowych oraz dochodu z tytułu odpłatnego zbycia akcji to dwie odrębne czynności, które ustawodawca wskazuje jako dwa różne zdarzenia powodujące obowiązek podatkowy. Zatem realizacja opcji i RSU jak i sprzedaż akcji nabytych w wyniku realizacji opcji i RSU są to dwie odrębne czynności, opodatkowane niezależnie jedna od drugiej. Zbycie akcji stanowi kolejną po realizacji opcji czynność, wymienioną wśród źródeł przychodów z kapitałów pieniężnych. Z powyższego wynika, że nie można uznać, iż w przedstawionym zdarzeniu przyszłym dojdzie do podwójnego opodatkowania tego samego dochodu. W ocenie organu w sprawie nie znajdzie zastosowania również art. 22 ust. 1d u.p.d.o.f., gdyż skarżąca osiągnęła przychód z tytułu realizacji pochodnych instrumentów finansowych zakwalifikowany do przychodów z kapitałów pieniężnych określony na podstawie art. 30b a nie stosownie do art. 11 ust. 2-2b u.p.d.o.f. Reasumując w przypadku późniejszej sprzedaży akcji nabytych w ramach planu akcyjnego koszt uzyskania przychodów ze sprzedaży tychże akcji stanowić będzie uiszczona opłata dotycząca ceny wykonania opcji i ewentualne opłaty związane ze sprzedażą tych akcji np. opłaty manipulacyjne, natomiast nie będzie stanowić kosztów uzyskania przychodu przychód z realizacji pochodnych instrumentów finansowych (opcji i RSU).

Wezwawszy uprzednio organ do usunięcia naruszenia prawa, pismem z dnia 27 czerwca 2013 r. skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na powyższą interpretację, wnosząc o jej uchylenie w części uznającej stanowisko skarżącej za nieuzasadnione oraz o zasądzenie od organu na jej rzecz kosztów postępowania. Zaskarżonej interpretacji zarzucono naruszenie prawa materialnego:

1) art. 22 ust. Id w zw. z art. art. 11 ust. 2 - 2b u.p.d.o.f. - poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że przepisy te nie znajdą zastosowania do ustalenia kosztów uzyskania przychodu w przypadku zbycia akcji nabytych (objętych) w ramach planu akcyjnego (RSU i opcje na akcje);

2) art. 2 oraz art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej – poprzez przyjęcie w wydanej interpretacji wykładni przepisów prawa podatkowego, która prowadzi do wystąpienia po stronie podatnika sytuacji podwójnego ekonomicznego opodatkowania przychodu otrzymanego w wyniku uczestnictwa w planie motywacyjnym opartym na instrumentach pochodnych, w momencie sprzedaży akcji otrzymanych wcześniej w wyniku realizacji instrumentu pochodnego.

W uzasadnieniu skargi wskazała, że przyjęcie stanowiska przedstawionego przez organ powodowałoby brak prawnego i technicznego instrumentu do wyłączenia z podstawy opodatkowania przy ustalaniu dochodu ze zbycia akcji przychodu już raz opodatkowanego momencie uzyskania praw akcjonariusza. Stanowiłoby również naruszenie konstytucyjnej ochrony zaufania obywatela do stosowanego prawa oraz zasadę ochrony własności i zasadę legalizmu poprzez podwójne opodatkowanie tego samego dochodu.

W sytuacji, gdy nie dochodzi do odroczenia momentu opodatkowania dochodu i jednorazowego jego opodatkowania do czasu sprzedaży akcji (o którym mowa w art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f.), skarżąca upoważniona jest do zastosowania w zaistniałym stanie faktycznym art. 22 ust. 1d u.p.d.o.f. Wprowadza on bowiem regułę zapobiegającą podwójnemu ekonomicznemu opodatkowaniu. Funkcjonowanie zaś w systemie prawnym art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f. ma na celu uniknięcie podwójnego opodatkowania tego samego dochodu, co było intencją ustawodawcy, którą należy mieć na uwadze analizując całokształt transakcji których skarżąca dokonuje. Powyższe należy mieć na uwadze także w sytuacji, w której występuje opodatkowanie na moment realizacji przyznanych w ramach programu motywacyjnego instrumentów pochodnych. Nie byłoby więc zasadne opodatkowanie tego samego dochodu po raz drugi w momencie sprzedaży akcji. Koszt ekonomiczny dostarczonych akcji tj. ich wartość rynkowa stanowiła już bowiem podstawę opodatkowania.

Art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. wyraźnie wskazuje, że nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na objęcie lub nabycie udziałów (akcji) w spółce. Wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji). W praktyce istotną przesłanką zaliczenia poniesionego przez podatnika wydatku (w przedmiotowej sprawie per analogiam opodatkowanego wcześniej przychodu) do kosztów uzyskania przychodu jest istnienie związku przyczynowo-skutkowego między tym wydatkiem (przychodem wcześniej opodatkowanym), a osiągniętym przychodem. Taki związek bez wątpienia zachodzi w niniejszej sprawie. Realizacja praw z instrumentów pochodnych (opodatkowana ryczałtową stawką 19%) ma bezpośredni związek z późniejszą sprzedażą akcji (celem ich spieniężenia) uzyskanych w jej wyniku.

Błędna zdaniem skarżącej jest również wykładnia art. 11 ust. 2-2b u.p.d.o.f. Ustawodawca nie wyłącza jego zastosowania w sytuacji przedstawionej we wniosku. Podkreśliła przy tym, że przepisy te są stosowane tylko posiłkowo do regulacji zawartych w art. 22 ust. 1d u.p.d.o.f. Skoro skarżąca uzyskała nieodpłatne świadczenie, zaś art. 11 ust. 2-2b u.p.d.o.f. nie ogranicza zastosowania art. 22 ust. 1d u.p.d.o.f. tylko do określonych źródeł przychodu, to tym samym, nie wyłącza on możliwości zastosowania art. 22 ust. 1d u.p.d.o.f. w przypadku sprzedaży akcji nabytych odpłatnie lub częściowo odpłatnie w wyniku realizacji pochodnego instrumentu finansowego.

Przyjęcie stanowiska organu, jako prowadzące do podwójnego opodatkowania, naruszałoby konstytucyjną zasadę sprawiedliwości społecznej oraz zasady równości.

Odpowiadając na skargę, Minister Finansów wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej interpretacji indywidualnej. Przede wszystkim podniósł, że przepis art. 30b ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazuje wprost jakie przepisy należy stosować w przypadku odpłatnego zbycia papierów wartościowych a takim niewątpliwie jest akcja. Przepis ten nie wymienia art. 21 ust. 1d, tym samym wykładnia językowa wyklucza stosowanie przepisu art. 22 ust. 1d. Skoro przepisy ustawy w sposób jasny określają sposób określania przychodów z tytułu realizacji pochodnych instrumentów finansowych i tym samym są przepisami szczególnymi do przepisów ogólnych dotyczących sposobu ustalenia kosztów oraz w swej treści nie odsyłają do art. 22 ust. 1d, to właśnie zastosowanie tegoż przepisu art. 22 ust. 1d byłoby wykładnią prawotwórczą, ignorującą w istocie istnienie w ustawie przepisu szczególnego (art. 30b) odnoszącego się m.in. do sposobu ustalenia kosztów uzyskania przychodów z tytułu realizacji pochodnego instrumentu finansowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwaną dalej ustawą p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie między innymi w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie była kwestia, czy skarżąca może przy sprzedaży akcji zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów przychodu z realizacji instrumentów pochodnych, opodatkowanego na pierwszym etapie transakcji. W ocenie Sądu rację ma organ podatkowy stwierdzając, że skarżąca takiej możliwości nie ma.

Pomiędzy stronami nie było natomiast sporu, że opcje na akcje oraz zastrzeżone certyfikaty akcji (RSU) są instrumentami pochodnymi, gdyż spełniają definicje wskazane w art. 5a pkt 13 u.p.d.o.f. Niespornym było także, iż realizacja pochodnych instrumentów finansowych podlega opodatkowaniu na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 10 u.p.d.o.f., zgodnie z którym za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się przychody z odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych oraz z realizacji praw z nich wynikających. Strony zgadzały się również w kwestii konieczności opodatkowania przychodów z odpłatnego zbycia akcji na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 6a u.p.d.o.f., z którego wynika, że przychodem są należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz papierów wartościowych. Przedmiotem postępowania był problem kosztów uzyskania przychodów związanych z odpłatnym zbyciem akcji.

Oznacza to, że w przedmiotowej sprawie zastosowanie znajduje art. 30b u.p.d.o.f. i zgodnie z ust. 1 tego przepisu, od dochodów uzyskanych z odpłatnego zbycia papierów wartościowych, podatek dochodowy wynosi 19% uzyskanego dochodu. Z kolei w ust. 2 pkt 1) tego przepisu wskazana została podstawa opodatkowania, którą jest różnica pomiędzy sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia papierów wartościowych a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f lub ust. 1g, lub art. 23 ust. 1 pkt 38, z zastrzeżeniem art. 24 ust. 13 i 14. Ustawodawca w sposób jednoznaczny i wyraźny określił zatem, jakie koszty uzyskania przychodów mogą być brane pod uwagę przy zbywaniu papierów wartościowych. Przepis ten nie wymienia przepisu art. 22 ust. 1d na który powołuje się skarżąca i który jej zdaniem stanowi dla niej podstawę do zastosowania kosztów uzyskania przychodu z realizacji instrumentów pochodnych, przy ustalaniu dochodu w przypadku sprzedaży akcji. Zgodzić się należy w pełni z twierdzeniem organu podatkowego, że skoro przepisy u.p.d.o.f. w sposób jasny określają sposób określania przychodów z tytułu realizacji pochodnych instrumentów finansowych i tym samym są przepisami szczególnymi do przepisów ogólnych dotyczących sposobu ustalenia kosztów oraz w swej treści nie odsyłają do art. 22 ust. 1d u.p.d.o.f., to zastosowanie tego przepisu byłoby wykładnią prawotwórczą, ignorującą w istocie istnienie w ustawie przepisu szczególnego – art. 30b u.p.d.o.f.. Nadmienić przy tym należy, że wskazywany przez skarżącą koszt uzyskania przychodu, nie mieści się w zakresie powołanych w omawianym przepisie przepisów art. 22 ust. 1f lub ust. 1g. Nie ma w związku z powyższym konieczności przytaczania treści tych przepisów, celem potwierdzenia stanowiska stron, gdyż okoliczność ta nie była pomiędzy stronami sporna. Skarżąca wskazała jednak, że w odniesieniu do jej sytuacji, będzie można zastosować koszty uzyskania przychodów wskazane w art. 23 ust. 1 pkt 38. Jak wynika z dyspozycji tego przepisu, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na objęcie akcji w spółce mającej osobowość prawną; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodów z odpłatnego zbycia tych akcji. Przepis ten dokonuje "przesunięcia w czasie" uznania określonego wydatku za koszt uzyskania przychodu. Organ nie wskazał przy tym, że jeżeli skarżąca wykaże poniesienie konkretnego wydatku na nabycie akcji, nie będzie go mogła uznać za koszt uzyskania przychodu w momencie zbycia akcji. Zakwestionowano jedynie możliwość uznania za koszt uzyskania przychodu - przychodu z realizacji instrumentu z realizacji instrumentu określonego i opodatkowanego na pierwszym etapie realizacji. Skarżąca próbuje przy tym wykazywać, że za wydatek należy uznać również per analogiam opodatkowany wcześniej przychód. Wbrew jednak twierdzeniom skarżącej pojęcia te nie są tożsame, lecz dotyczą odmiennych sytuacji. Nie wymaga przy tym szerszego uzasadnienia, że czym innym jest wydatek na objęcie akcji, czym innym natomiast opodatkowanie przychodu. Ponadto, jeżeli ustawodawca wskazuje sytuacje, które mają wpływ na wysokość podstawy opodatkowania, nie można stosować analogii i do zakresu znaczeniowego jednego pojęcia przyporządkowywać innych pojęć. Stanowisko takie byłoby bowiem nadinterpretacją i nieuprawnionym rozszerzeniem enumeratywnie wyliczonych kosztów uzyskania przychodów w przypadku odpłatnego zbycia akcji.

W rozpoznawanej sprawie zaistniała konieczność przyporządkowania kosztów uzyskania przychodów do ustalenia dochodów z konkretnego źródła, wskazanego w art. 17 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f. Koszty uzyskania przychodów nie są bowiem kosztami uzyskania jakichkolwiek przychodów, lecz zawsze związane są z uzyskaniem przychodów z konkretnego źródła. Koszty z danego źródła pomniejszają przychody z tego właśnie źródła, a nie jakiekolwiek przychody. Są one zatem ściśle i funkcjonalnie przyporządkowane do danego źródła uzyskania przychodów. Koszty uzyskania przychodu mogą pomniejszać tylko ten konkretny przychód. W konsekwencji koszty uzyskania przychodów należy przyporządkować do tego źródła przychodów, z którymi dane wydatki są związane. Źródłem przychodu w rozpoznawanej sprawie jest tymczasem art. 17 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f. i z woli ustawodawcy określone zostały konkretne koszty uzyskania tego przychodu, którymi nie są koszty wskazane w art. 22 ust. 1d u.p.d.o.f. Ustawodawca świadomie zatem wyłączył te koszty z kosztów uzyskania przychodów przy opodatkowaniu źródła wymienionego w art. 17 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f.

Trudno przy tym mówić o podwójnym opodatkowaniu, gdyż mogłoby ono mieć miejsce w przypadku podwójnego opodatkowania tym samym podatkiem tego samego źródła dochodu. Tymczasem dochód skarżącej z tytułu zbycia akcji, nie będzie dwukrotnie opodatkowany. Podlega on jednokrotnemu opodatkowaniu na podstawie wyżej wskazanego przepisu. Realizacja pochodnych instrumentów finansowych została natomiast opodatkowana na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 10 u.p.d.o.f. Tym samym zarzuty skargi koncentrujące się na naruszeniu norm konstytucyjnych tj. art. 2 oraz 23 Konstytucji, nie znajdują uzasadnia. Ewentualne rozważenie naruszenia tych norm, mogłoby mieć miejsce w przypadku stwierdzenia podwójnego opodatkowania, które jednak w niniejszej sprawie nie występuje.

W ocenie Sądu skarżąca nie może wyprowadzać z funkcjonowania w systemie prawnym art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f. istnienia ogólnej reguły, która będzie miała zastosowanie w jej sytuacji. Jak wynika z brzmienia tego przepisu, dochód stanowiący nadwyżkę pomiędzy wartością rynkową akcji objętych (nabytych) przez osoby uprawnione na podstawie uchwały walnego zgromadzenia a wydatkami poniesionymi na ich objęcie (nabycie) nie podlega opodatkowaniu w momencie objęcia (nabycia) tych akcji. Zasadę określoną w zdaniu pierwszym stosuje się odpowiednio do dochodu stanowiącego nadwyżkę pomiędzy wartością rynkową akcji a wydatkami poniesionymi na ich nabycie od spółki posiadającej osobowość prawną, która objęła (nabyła) te akcje wyłącznie w celu przeniesienia tytułu ich własności na osoby uprawnione na podstawie uchwały walnego zgromadzenia spółki będącej emitentem akcji. Wprowadzone rozwiązanie przesuwa jedynie moment opodatkowania dochodów uzyskanych z tytułu nabycia akcji. Przepis ten nic jednak nie stanowi o kosztach uzyskania przychodu. Nie ma on również zastosowania do sytuacji skarżącej, gdyż koniecznym warunkiem jego zastosowania jest przydzielenie akcji na podstawie uchwały walnego zgromadzenia, który to warunek w przypadku skarżącej nie został spełniony. Wprowadzony warunek jednoznacznie potwierdza, że ustawodawca wyraźnie ograniczył przypadki w których zasada ta ma zastosowanie i nie można z niego wyprowadzać jakichkolwiek ogólnych reguł, które mogłyby znaleźć zastosowanie w innych przypadkach.

Skarżąca stwierdziła, że przepis art. 11 ust. 2-2b u.p.d.o.f. w realiach niniejszej sprawy może być stosowany posiłkowo dla regulacji zawartych w art. 22 ust. 1d u.p.d.o.f. Sam jednak przepis art. 11 stanowi o przychodach, gdy tymczasem przedmiotem niniejszego postępowania, jest kwestia związana z kosztami uzyskania przychodu. Niemniej jednak, jak już wskazano we wcześniejszej części uzasadnienia, regulacja zawarta w art. 22 ust. 1d u.p.d.o.f., nie ma zastosowania do sytuacji skarżącej. Ponadto przepisu art. 11 u.p.d.o.f., nie można odczytywać jedynie w zakresie uregulowanym w ust. 2-2b z pominięciem uregulowania zawartego w ust. 1. Tymczasem w ust. 1 ustawodawca wyraźnie wskazał na szczególny charakter określania przychodu, między innymi w przypadku przychodu określonego w art. 17 ust. 6 u.p.d.o.f., czyli przychodu ze zbycia akcji. Oznacza to tym samym, że dalsze uregulowania przepisu art. 11 u.p.d.o.f. (tj. ust. 2-2b) odnoszą się do innych sytuacji, aniżeli opodatkowanie dochodu ze zbycia akcji. Przy przyjęciu innego stanowiska, wyłączenie to byłoby niecelowe. Ustawodawca w dalszych ustępach tego przepisu opisuje zatem sytuacje, które nie dotyczą zbycia akcji. W konsekwencji również art. 22 ust. 1d u.p.d.o.f., nie ma zastosowania w takim przypadku. Ustawodawca jest w tym przypadku konsekwentny, gdyż jak zostało to już wskazane wcześniej, przy ustalaniu kosztów uzyskania przychodów ze zbycia akcji, które określone zostały w art. 30b ust. 2 u.p.d.o.f., nie wymienia art. 22 ust. 1d u.p.d.o.f. Oznacza to tym samym, że przepis art. 22 ust. 1d u.p.d.o.f. znajdzie zastosowanie między innymi do innych zdarzeń związanych z obrotem instrumentami finansowymi wskazanymi w ustawie o obrocie instrumentami finansowymi, lecz nie do zdarzenia polegającego na zbyciu akcji.

Na zakończenie należy wskazać, że sama skarżąca nie mogła "zdecydować się" na jakiej podstawie jej stanowisko uznać należy za prawidłowe. Wskazywała bowiem na różne podstawy uzasadniające jej twierdzenie. Głównie powoływała się na podwójne opodatkowanie i tym samym naruszenie norm konstytucyjnych. Następnie wywodziła swoje prawo z ogólnej reguły, która miała zostać wskazana w art. 24 u.p.d.o.f. Kolejny argument dotyczył błędnej odmowy zastosowania przez organ art. 22 ust. 1d w zw. z art. 11 ust. 2-2b u.p.d.o.f. Wreszcie skarżąca usiłowała uzasadnić swoje stanowisko brzmieniem art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. i wykazaniem, że przepis ten ma zastosowanie do jej sytuacji. Jak jednak zostało to wskazane we wcześniejszej części uzasadnienia, argumentacja skarżącej nie znajduje uzasadnienia. Obrazuje to jednak, że sama skarżąca nie potrafiła wskazać konkretnego przepisu prawnego, z którego wynikałaby możliwość uznania za koszt uzyskania przychodu zdarzenia opisanego we wniosku o interpretację. W przeciwieństwie do skarżącej organ podatkowy wyraził logiczne stanowisko, oparte na wyraźnie brzmiących przepisach prawnych.

Mając powyższe na uwadze Sąd skargę oddalił, przyjmując za podstawę orzeczenia art. 151 p.p.s.a.