Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 1058/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2022-02-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art.7, art.77§1, art.107§3
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art.145§1 pkt 1 lit.c
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński Sędziowie Sędzia WSA Jarosław Piątek Asesor WSA Kamila Karwatowicz (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 lutego 2022 r. sprawy ze skargi F sp. z o.o. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r., znak: [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres od 1 lutego 2021 r. do 28 lutego 2021 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na rzecz strony skarżącej – F sp. z o.o. kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2021 r., nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych (dalej w skrócie: "ZUS", "organ") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735 – dalej w skrócie: "K.p.a.") oraz art. 31zq ust. 8 w zw. z art. 31 zy ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm. – dalej w skrócie: " ustawa COVID-19"), § 10 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 (Dz. U. z 2021 r., poz. 371 - dalej w skrócie: "rozporządzenie"), po rozpoznaniu wniosku F. sp. z o.o. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję ZUS z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...], odmawiającą prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od dnia [...] lutego 2021 r. do dnia [...] lutego 2021 r.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ wskazał, że zgodnie z

§ 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia płatnika składek prowadzącego na dzień [...] marca 2021 r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami: 49.32.Z, 49.39.Z, 51.10.Z, 52.23.Z, 55.10.Z, 55.20.Z, 55.30.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.2, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 59.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.11.A, 79.12.Z, 79.90.A, 79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.2 w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90.02.Z, 90.04.Z, 91.02.Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.21.Z, 93.29A 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.2, 96.04.Z, którego przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego lub w lutym 2020 r., lub we wrześniu 2020 r., jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek przed dniem 1 listopada 2020 r., zwalnia się z obowiązku opłacania należności z tytułu składek ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych za okres od dnia 1 lutego 2021 r. do dnia 28 lutego 2021 r. wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za ten okres.

Dalej ZUS wyjaśnił, że na mocy § 11 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 (Dz.U., poz. 371 i 713) warunkiem zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek jest przesłanie deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportów miesięcznych należnych za luty 2021 r., nie później niż do dnia 30 czerwca 2021 r., chyba że płatnik składek zwolniony jest z obowiązku ich składania.

ZUS wskazał, że we wniosku RDZ-B7 z dnia [...] maja 2021 r. F. sp. z o.o. oświadczyła, że na dzień [...] marca 2021 r. prowadziła przeważającą działalność oznaczoną kodem PKD 93.13.Z. i przychód z przeważającej działalności uzyskany w kwietniu 2021 r. był niższy o co najmniej 40% w porównaniu do przychodu uzyskanego w lutym 2020 r. Zgodnie z danymi zawartymi w bazie Krajowego Rejestru Sądowego na luty 2020 r. spółka nie prowadziła działalności gospodarczej z kodem PKD 93.13.Z. Wpis ze zmianą PKD z 46.90.Z na 93.13.Z został dokonany w KRS [...] grudnia 2020 r. Tym samym brak jest możliwości porównania spadku przychodów. W związku z powyższym, zdaniem ZUS, nie przysługuje wnioskodawcy prawo do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres od dnia [...] lutego 2021 r. do dnia [...] lutego 2021r.

Pismem z dnia [...] listopada 2021 r. F. sp. z o.o. (dalej w skrócie: "skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na ww. decyzję ZUS. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji, zobowiązanie organu do wydania decyzji przyznającej zwolnienie z opłacania składek ZUS za okres objęty wnioskiem oraz zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła:

- naruszenie prawa materialnego, tj. art. 40 ust. 1 i 2 w zw. z art. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej w zw. z § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2007 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) poprzez niezastosowanie ww. przepisów skutkujące odmową udzielenia skarżącej zwolnienia o które wnioskowała jedynie z uwagi na to, że w danych zawartych w Centralnej Informacji Krajowego Rejestru Sądowego dotyczących skarżącej brak było w pewnym okresie oznaczenia jako przeważającej działalności gospodarczej kodu PKD wskazanego w rozporządzeniu, tymczasem ze wskazanych powyżej przepisów ustawy o statystyce publicznej oraz rozporządzenia w sprawie Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD), a także ugruntowanego w ostatnim czasie stanowiska sądów administracyjnych wynika, że PKD jest wskaźnikiem jedynie o charakterze statystycznym i nie może mieć jakiegokolwiek znaczenia przy ustalaniu przedmiotu działalności gospodarczej konkretnego przedsiębiorcy w sprawach nie mających charakteru statystycznego, w szczególności takich, w których od przedmiotu działalności zależy przyznanie uprawnienia o charakterze administracyjnoprawnym lub cywilnoprawnym, natomiast dominująca działalność faktycznie wykonywana przez skarżącą zawsze pozwalała na zakwalifikowanie tejże działalności jako działalność obiektów służących poprawie kondycji fizycznej (93.13.Z.);

- naruszenie prawa materialnego, tj. § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia poprzez uznanie, że podstawą zwolnienia z obowiązku opłacania składek jest posiadanie w rejestrze publicznym wpisu odpowiedniego kodu PKD, tymczasem warunkiem przyznania zwolnienia jest prowadzenie określonego rodzaju działalności, odpowiadającej określonemu kodowi PKD;

- art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 K.p.a. poprzez brak podjęcia wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego sprawy, w szczególności poprzez zaniechanie prowadzenia postępowania dowodowego w celu ustalenia rzeczywistego dominującego przedmiotu działalności gospodarczej skarżącej oraz oparcie się w tej kwestii jedynie na posiadanym przez spółkę kodzie PKD, co skutkowało przedwczesnym wydaniem decyzji odmawiającej przyznania wnioskowanego zwolnienia.

Z ostrożności procesowej skarżąca zarzuciła także naruszenie prawa materialnego, tj. § 10 ust. 2 w zw. z ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 poprzez błędną wykładnię w/w przepisów, polegającą na uznaniu, że dla wykazania przesłanki uzyskania zwolnienia ze składek w postaci spadku przychodów z działalności niezbędnym było posiadanie w rejestrze tego samego kodu PKD zarówno dnia 31 marca 2021 r. jak i w okresie wcześniejszym, w stosunku do którego miał miejsce spadek przychodu, tymczasem przedmiotowa interpretacja sprzeczna jest z ust 3 paragrafu 10 w/w aktu prawnego, zgodnie z którym ocena spełnienia warunku w postaci oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) dokonywana być może wyłącznie na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 31 marca 2021 r., co wyklucza uzależnianie przyznania zwolnienia od posiadania w rejestrze wskazanych w rozporządzeniu kodów PKD w okresie wcześniejszym niż 31 marca 2021 r., ponadto w myśl wytycznych Ministerstwa Rozwoju, Pracy i Technologii zgodnie z intencją ustawodawcy sformułowanie "tej działalności" zawarte w przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. miało świadczyć o konieczności odniesienia się do całości działalności gospodarczej przedsiębiorcy, analogiczne stanowisko zostało zaprezentowane w publikacjach dotyczących wykładni przepisów tzw. tarcz antykryzysowych znajdujących się w portalu informacji prawnej "LEX", zatem dokonywanie ustaleń w zakresie przedmiotu dominującej działalności spółki, a zwłaszcza kodu PKD zawartego w rejestrze w okresie przed dniem 31 marca 2021 r. było bezprzedmiotowe, co skutkowało niewłaściwym zastosowaniem w/w przepisów i w konsekwencji odmową przyznania skarżącej wnioskowanego zwolnienia.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie wyjaśnić należy, że Sąd rozpoznał przedmiotową sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 – dalej w skrócie: "p.p.s.a."). W myśl art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Wniosek o rozpoznanie przedmiotowej sprawy w trybie uproszczonym złożył organ a skarżąca nie domagała się przeprowadzenia rozprawy.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1, który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarga jest zasadna, choć z innych powodów niż wskazane w jej treści.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja ZUS z dnia [...] października 2021 r., nr [...], którą to decyzją organ utrzymał w mocy swoją decyzję (wydaną w pierwszej instancji) z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...], odmawiającą skarżącej prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od dnia 1 lutego 2021 r. do dnia 28 lutego 2021 r. Przeprowadzona przez Sąd, w granicach ww. kognicji, kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że narusza ona przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, co obligowało Sąd do wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

Lektura zaskarżonej do Sądu decyzji dowodzi, że ZUS skoncentrował się na ustaleniu, że skarżącej nie przysługuje zwolnienie ze składek za okres od dnia 1 lutego 2021 r. do dnia 28 lutego 2021 r., ponieważ zgodnie z danymi zawartymi w bazie Centralnej Informacji Krajowego Rejestru Sądowego na luty 2020 r., skarżąca nie prowadziła działalności gospodarczej z kodem PKD 93.13.Z. (wpis ze zmianą PKD z 46.90.Z. na 93.13.Z. został dokonany w KRS w dniu [...] grudnia 2020 r., zatem brak jest możliwości porównania spadku przychodów). Tymczasem Sądowi znany jest z urzędu fakt, że organ decyzją z dnia [...] lipca 2021 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] marca 2021 r., nr [...], odmawiającą skarżącej prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, także za okres od dnia [...] lutego 2021 r. do dnia [...] lutego 2021 r. (Sąd wyrokiem z dnia 9 lutego 2022 r., sygn. akt II SA/Go 1013/21, uchylił decyzję ZUS z dnia [...] lipca 2021 r., nr [...]). Powyższa sprawa dotyczyła zatem w istocie tego samego podmiotu i przedmiotu, co niniejsza sprawa - odmowy prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za ten sam okres, tj. od dnia [...] lutego 2021 r. do dnia [...] lutego 2021 r. W związku z powyższym należy zaznaczyć, że wydanie decyzji w tym samym przedmiocie rodzi skutki prawne, kształtujące uprawnienia i obowiązki strony postępowania. Tymczasem ZUS całkowitym milczeniem pominął fakt wydania decyzji z dnia [...] lipca 2021 r., nr [...] i nie dokonał oceny wpływu tej okoliczności na rozpoznanie wniosku w przedmiotowej sprawie. Oznacza to zatem, że stan faktyczny niniejszej sprawy nie został należycie wyjaśniony przez organ, co z kolei rodzi po stronie Sądu obowiązek uchylenia zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

Mając na uwadze powyższe Sąd uwzględniając przepisy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w zw. z art. 31zy ust. 1, 2 i 4 ustawy COVID-19, a także art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 K.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję. Wydano ją z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozstrzygając sprawę ponownie organ ustali jednoznacznie stan faktyczny w sprawie, ustali tożsamość spraw, o których mowa powyżej i oceni ewentualne skutki prawne z tego wynikające. Organ zobowiązany będzie przy tym do zastosowania się do oceny prawnej wyrażonej w uzasadnieniu niniejszego wyroku (art. 153 p.p.s.a.).

Jako, że skarga została uwzględniona Sąd - na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. - zasądził od organu na rzecz skarżącej spółki poniesione przez nią koszty postępowania (pkt II wyroku), które sprowadzają się do wynagrodzenia pełnomocnika w kwocie 480 zł, ustalonego zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).