Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 504/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2008-05-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Podatek akcyzowy
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2  par. 2,  art. 3  par. 1  pkt 2,  pkt 8,  art. 209  par. 1  pkt 1,  art. 209  par. 2,  art. 65  par. 3,  art. 83  par. 1,  art. 65  par. 4  pkt 2
journal: Dz.U. 2001 nr 75 poz 802
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny - t.j.
article: art. 120,  art. 121,  art. 122,  art. 187
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Kupiec, Sędziowie Asesor WSA Marzanna Sałuda (spr.), Asesor WSA Krzysztof Targoński, Protokolant Sekr. sąd. Aleksandra Doruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2008 r. przy udziale - sprawy ze skargi "A" S.A. w B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie weryfikacji zgłoszeń celnych co do klasyfikacji taryfowej, wymiaru należności celnych, podatku od towarów i usług, podatku akcyzowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Na podstawie zgłoszenia celnego dokonanego przez "A" S.A. w B. w dniu [...] r. nr [...] nr [...] objęto procedurą dopuszczenia do obrotu partię towaru, opisanego przez zgłaszającego jako wino gronowe czerwone [...] wyprodukowane przez "B" S.L. Hiszpania, w ilości [...] butelek o pojemności 1,5 litra o zawartości alkoholu do 13 %. Strona w zgłoszeniu celnym zadeklarowała kod PCN 220421800, stawkę celną 0%, podatek akcyzowy według stawki 136 zł/hl oraz podatek od towarów i usług według stawki 22%.

Naczelnik Urzędu Celnego w B. przyjął w/w zgłoszenie jako odpowiadające wymogom formalnym określonym w art. 64 § 1 i § 2 Kodeksu celnego, co spowodowało z mocy prawa objęcie towaru wnioskowaną procedurą i określenie kwoty wynikającej z długu celnego zgodnie z wnioskiem strony.

Postanowieniem z dnia [...]r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. wszczął postępowanie w sprawie kontroli w/w zgłoszenia. W toku postępowania, w związku z wątpliwościami co rodzaju towaru i deklarowanego przez stronę kodu PCN wystąpiono do hiszpańskich władz celnych o ustalenie jaki faktycznie towar był przedmiotem wywozu z Hiszpanii, który następnie został objęty procedurą dopuszczenia do obrotu na podstawie wyżej opisanego zgłoszenia celnego. W tym celu wysłano do weryfikacji wystawione przez te władze celne świadectwo EUR 1 nr [...] stanowiące załącznik do zgłoszenia.

W związku z wystąpieniem o pomoc prawną do hiszpańskiej administracji celnej organ pierwszej instancji zawiesił postępowanie celne postanowieniem z dnia [...] roku, a następnie po otrzymaniu wyników weryfikacji postanowieniem z dnia [...] r. podjął zawieszone postępowanie.

W piśmie z dnia [...]r. hiszpańska administracja celno-podatkowa poinformowała, że towary opisane w przesłanym do weryfikacji świadectwie przewozowym EUR 1 uzyskały refundację wywozową jako towary nieobjęte Aneksem I kod 22051010.

W związku z powyższym decyzją z dnia [...]r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w B.:

1. uznał powyższe zgłoszenie za nieprawidłowe w części dotyczącej zapisów: w polach: 33 (kod towaru), 35 (masa brutto kg), 36 (preferencje), 38 (masa netto kg) i 47 (obliczenie opłat) zgłoszenia celnego, stwierdzając jednocześnie, że kwota podatków w przedmiotowym zgłoszeniu została wykazana nieprawidłowo,

2. określił kwotę wynikającą z długu celnego w wysokości [...] zł z zastosowaniem stawki celnej 17 %, zmienił zapisy w polach: 33 ustalając kod PCN 220510100, 35 ustalając wagę brutto [...] kg, 36 podając kod preferencji FTA, 38 ustalając wagę netto [...] kg, określił kwotę podatku od towarów i usług [...] zł,

3. wyliczył odsetki wyrównawcze w wysokości [...] zł.

W podstawie prawnej organ pierwszej instancji powołał m.in. art. 21 ust. 1 pkt 1, art. 207 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j.Dz. U. z 2005 r., Nr 8 poz. 60 ze zm.), art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz. U. nr 68, poz. 623), art. 13 § 1 i 5, art. 23 § 1, art. 30 § 1 pkt 5, art. 65 § 4 ust. 2 lit. b i c, art. 65 § 5a, art. 85 § 1 i § 3, art. 222 § 1 i § 1, art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny (tekst jednolity Dz. U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802 ze zm.), art. 6 ust. 7, art. 11 ust. 3, art. 11 c ust. 1 i ust. 2, art. 15 ust. 4 i ust. 4c, art. 36 ust. 2c i ust. 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11 poz. 50 ze zm.) oraz przepisy wykonawcze.

W odwołaniu od tej decyzji Spółka wniosła o jej zmianę i umorzenie postępowania w sprawie zarzucając organowi celnemu: naruszenie art. 187 § 1-3 oraz art. 191 w zw. z art. 120, art. 121 §1, art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez oparcie zaskarżonej decyzji na domniemaniach związanych z obcymi dokumentami nie związanymi bezpośrednio z dostawą oraz certyfikatem producenta, dotyczącym wina z daty o ponad półtora roku wcześniejszej, naruszenie art. 83 § 3 i 2 w związku z art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego, gdyż w sprawie brak było nowych dowodów i faktów do wszczęcia postępowania i zmiany należności celnych, albowiem świadectwo przewozowe i faktura były znane organom celnym w dniu odprawy celnej, naruszenie art. 230 § 4 i 5 Kodeksu celnego przez wydanie decyzji po upływie 3 lat od przyjęcia zgłoszenia celnego. Uzasadniając zarzuty Spółka podniosła, iż: do zgłoszenia celnego zostały dołączone wszystkie wymagane załączniki, a wskazany kod PCN był prawidłowy; do dowodów został włączony certyfikat analizy wina wystawionego na półtora roku przed zgłoszeniem celnym, dot. badania nieznanej partii wina, od kwietnia 2003 r. na teren Polski, w związku z przygotowaniami do wejścia Polski do Unii Europejskiej, do wytwarzania wina "[...]" używano wyłącznie wina gronowego, słodkiego o mocno owocowych walorach zbliżonych do poprzedniego produktu (napoju winopochodnego), taki też produkt został zamówiony u dostawcy a każdej dostawie towarzyszyły odpowiednie dokumenty, która badana była przez organy sanitarne i kontroli jakości handlowej, a które to badania potwierdziły prawidłowość deklarowanego w zgłoszeniu celnym kodu PCN, z załączonego do odprawy celnej certyfikatu nie wynika by przedmiotowe wino było wytworzone na bazie wina do którego produkcji użyto białego cukru, dla zmiany kodu celnego nie jest wystarczającym domniemanie, iż towar wprowadzony na polski obszar celny mógł być wyrobem winopochodnym, co miało wynikać ze sposobu opisu przez producenta w dokumentach wywozowych, organom celnym znane były dokumenty stanowiące o kwalifikacji celnej towaru już w dniu [...] r.,- w dniu odprawy celnej, zatem obowiązkiem organów było zapoznanie się z danymi z nich wynikającymi, czego nie dokonano tym samym nie dokonując odprawy celnej i dopuszczając do obrotu towar bez jego sprawdzenia .

Zaskarżoną decyzją z dnia [...]r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w K. powołując się na art. 233 § 1 pkt 1, art. 13 § 1 pkt 2 lit. a, art. 21 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), art. 13 § 3, art. 85 § 1, art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (t. j. Dz. U. z 2001 r., Nr 75, poz. 802 ze zm.), art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 623), art. 2 ust. 2, art. 6 ust. 7, art. 15 ust. 4, art. 18 ust. 1, art. 34 ust. 1, art. 35 ust. 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym (Dz. Nr 11, poz. 50 ze zm.), art. 13 ust. 3 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29 poz. 257 ze zm.), art. 33 ust. 2 i art. 34 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu wyjaśnił, że zgodnie z art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę Prawo celne w sprawie należało zastosować przepisy ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny, bowiem dług celny powstał przed przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej. Opis towaru zawarty w dołączonym do zgłoszenia celnego świadectwie przewozowym EUR 1 [...] wskazywał, że przedmiotem importu był napój na bazie wina [...]. Podobnie stanowił zapis na hiszpańskim dokumencie wywozowym, który został dołączony do zgłoszenia celnego o objęcie towaru procedurą składu celnego, przy czym w hiszpańskim dokumencie wywozowym eksporter również podał kod 22051010. Informacje uzyskane od hiszpańskiej administracji celno-podatkowej potwierdziły, że przedmiotowy w sprawie towar, dla którego wystawione zostało świadectwo przewozowe EUR.1 [...], w związku z wywozem z Hiszpanii zaklasyfikowany został do kodu CN 22051010, a producent uzyskał refundację wywozową.

Organ odwoławczy ocenił, że importowany towar nie jest winem gronowym lecz napojem na bazie wina, a skoro tak to nie może być przyporządkowany do pozycji 2204 obejmującej wino ze świeżych winogron, włącznie z winami wzmocnionymi, moszcz winogronowy, inny niż ten objęty pozycją 2009 kod PCN 220421800 pozostałe z ww. win w pojemnikach o objętości 2 litry lub mniejszej o rzeczywistej objętościowej mocy alkoholu nieprzekraczającej 13 % objętości. W związku z tym na podstawie uzyskanych od hiszpańskich władz informacji organ odwoławczy uznał, że organ pierwszej instancji prawidłowo zaklasyfikował importowany towar do kodu PCN 220510100 obejmującego wermut i pozostałe wina ze świeżych winogron przyprawione roślinami lub substancjami aromatycznymi w pojemnikach o objętości 2 litry lub mniejszej o rzeczywistej objętościowej mocy alkoholu wynoszącej 18 % lub mniejszej.

Zwrócił też uwagę na powiązanie polskiej Taryfy celnej z systemem kodowania towarów stosowanych w innych krajach. Obowiązująca w dacie dokonania zgłoszenia celnego Taryfa celna stanowiąca załącznik do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. Nr 226, poz.1885) oparta jest o nazewnictwo i zasady interpretacji polskiej Scalonej Nomenklatury Towarowej Handlu Zagranicznego (PCN), która na mocy art. 13 § 3 pkt 1 Kodeksu celnego, ustanowiona została nomenklaturą taryfową Taryfy celnej. Przypomniał, że stanowi ona rozwiniętą wersję 8 znakowego systemu Scalonej Nomenklatury, będącego z kolei rozszerzeniem sześcioznakowego międzynarodowego systemu klasyfikacji towarów o nazwie Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów, opracowanego przez Radę Współpracy Celnej (obecnie Światowa Organizacja Celna), wprowadzonej w życie Międzynarodową Konwencją w sprawie Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów, sporządzoną w Brukseli 14 czerwca 1983 r. (zał. do Dz. U. z 1997 r. Nr 11, poz. 62), do której Polska przystąpiła z dniem 1 stycznia 1996 roku.

Dyrektor Izby Celnej zauważył, że użycie cukru białego do produkcji sangrii wynika z faktu, iż producent tego towaru wystąpił o refundację wywozową w związku z wywozem produktu klasyfikowanego do kodu CN 22051010 ([...]). Informacja taka została zawarta na dokumentach wywozowych i świadectwie przewozowym EUR 1. Uzyskanie refundacji potwierdziła także hiszpańska administracja celno-skarbowa, udzielając odpowiedzi na prośbę polskiej administracji celnej o udzielenie pomocy prawnej. Organ celny przedstawił także obowiązujące w Unii Europejskiej przepisy dotyczące refundacji.

Za chybione uznał zarzuty odwołania, że decyzja pierwszoinstancyjna oparta jest na domniemaniach. Podkreślił, że w toku postępowania strona mogła się zapoznać z całym zgromadzonym materiałem dowodowym. Stwierdził także, iż organy celne nie mają obowiązku automatycznego weryfikowania składanego zgłoszenia celnego.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że 3 letni termin do wydania decyzji o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, o którym mowa w art. 65 § 5 Kodeksu celnego ulega zawieszeniu z dniem zawieszenia postępowania w sprawie celnej- art. 230 § 5 pkt 2 w związku z art. 65 § 5a Kodeksu celnego. W tej sprawie organ pierwszej instancji zawiesił postępowanie celne na podstawie art. 266 § 1 Kodeksu celnego w związku z wystąpieniem do hiszpańskich władz celno-skarbowych o udzielenie pomocy prawnej, co skutkowało również zawieszeniem terminu wskazanego w art. 65 § 5 Kodeksu celnego.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 83 § 2 i 2 w zw. z art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego polegającego, zdaniem strony, na braku nowych dowodów i faktów mogących stanowić podstawę do wszczęcia postępowania w sprawie i wymiaru należności celnych, bowiem dokumenty i wynikające z nich dane znane były organom celnym w dniu odprawy celnej organ stwierdził, iż nie jest uzasadniony. W tym względzie wyjaśnił , iż organy mogą po zwolnieniu towarów kontrolować dane handlowe i dokumenty dot. towarów objętych zgłoszenie i to zarówno u zgłaszającego jak też i innych osób. Może też jeśli stwierdzi, że zastosowane przepisy regulujące procedurę celną zastosowano w oparciu o nieprawidłowe, nieprawdziwe niekompletne dane podjąć stosowne działanie w celu prawidłowego zastosowania prawa celnego biorąc pod uwagę nowe dane i wydać decyzję z art. 65 § 4 Kodeksu celnego. To zaś może nastąpić w terminie 3 lat od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego, natomiast termin ten jest przedłużany w sytuacji zawieszenia postępowania, co miało miejsce w sprawie. Wobec okoliczności, iż organ miał wątpliwości co do wskazanego w zgłoszeniu kodu PCN w związku z zapisami widniejącymi na liście przewozowym EUR.1 postępowanie kontrolne przeprowadził zakończone wydaniem decyzji z właściwym zastosowaniem przepisów prawa celnego, przy uwzględnieniu nowych danych.

Nie podzielono też trafności zarzutu co do przeprowadzenia postępowania z uchybieniem przepisów prawa procesowego to jest art. 187 § 1-3 oraz art. 191 w zw. z art. 120, art. 121, art. 122 Ordynacji podatkowej.

Organ odwoławczy stwierdził, że w decyzji pierwszoinstancyjnej prawidłowo określone zostały kwoty podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług.

W skardze z dnia [...]r. pełnomocnik Spółki wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Celnej i decyzji organu pierwszej instancji, zarzucając: naruszenie art. 187 § 1-3 oraz art. 191 w związku z art. 120, art. 121 § 1, art. 122 Ordynacji podatkowej przez oparcie zaskarżonej decyzji na domniemaniach wynikających z informacji uzyskanej przez organy celne w [...] r. - pismo z dnia [...] r. hiszpańskiej administracji celno-skarbowej dotyczące odpraw celnych przez producenta i spełnieniu, po dokonaniu odprawy celnej, przesłanki do refundacji wywozowej towaru sprzedanego skarżącemu, tj. faktu nieznanego "A" a więc nie potwierdzonego przez "A", zaszłego poza wiedzą "A", z którego nie wynikają żadne informacje co do rodzaju odprawianego wina, oparcie zaskarżonej decyzji na domniemaniach związanych z dokumentami nie związanymi bezpośrednio z dostawą, tj. certyfikatem nr [...] z dnia [...]r., czyli z daty o ponad półtora roku wcześniejszej, od daty zgłoszenia do objęcia procedurą odprawy celnej z której nie wynika, jakich produktów użyto do wyrobu wina, pominięcie wyjaśnień złożonych przez skarżącą w toku postępowania, naruszenie art. 83 § 3 i 2 w związku z art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego, gdyż w sprawie brak jest nowych faktów i dowodów stanowiących podstawę do wszczęcia postępowania i zmiany należności celnych, bowiem dane stanowiące podstawę wszczęcia postępowania i wymiaru należności, w tym świadectwo EUR 1, podnoszone jako podstawa wydania zaskarżonej decyzji, znane były organom celnym w dniu odprawy celnej, co wynika wprost z zaskarżonej decyzji, naruszenie art. 230 § 4 i 5 Kodeksu celnego przez wydanie decyzji po upływie trzech lat od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego.

Uzasadniając zarzuty pełnomocnik Spółki podtrzymał co do zasady swe stanowisko wyrażone w tym zakresie w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. W ocenie pełnomocnika do zgłoszenia celnego zostały dołączone wszystkie wymagane dokumenty, w tym świadectwo EUR 1, dopuszczenie towaru do obrotu na terenie kraju zostało poprzedzone rewizją celną, podstawę wszczęcia postępowania stanowiły informacje uzyskane dopiero w [...] r. związane z wywozem przedmiotowego wina z Hiszpanii, na podstawie tych informacji ustalono, że Spółka błędnie zaklasyfikowała importowany towar, certyfikat z [...]r. stanowi dowód badania wina na półtora roku przed dokonaniem zgłoszenia celnego, od kwietnia 2003 r., w związku z przygotowaniami do wejścia Polski do Unii Europejskiej, do wytwarzania wina "[...]" używano wyłącznie wina gronowego, słodkiego o mocno owocowych walorach zbliżonych do poprzedniego produktu (napoju winopochodnego, do którego produkcji zużywano m.in. cukier), Spółka zamówiła produkt wytworzony wyłącznie z wina gronowego a każdej dostawie towarzyszyły badania dokonywane przez organy sanitarne i kontroli jakości handlowej, które to potwierdzały prawidłowość zastosowanego kodu PCN, dla zmiany kodu celnego i związanych z tym danin publicznych nie jest wystarczające domniemanie, iż towar wprowadzony na polski obszar celny [...]r. mógł być wyrobem winopochodnym, pismo hiszpańskich władz celno-skarbowych z [...]r. jak też dokumenty załączone do zgłoszenia celnego nie zawierają żadnych nowych informacji, które nie były znane w dniu dokonania zgłoszenia celnego, nie zaistniały prawem wymagane przesłanki do wszczęcia postępowania i wydania zaskarżonej decyzji, bowiem nie ujawniono żadnych faktów i dowodów nieznanych organowi celnemu w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego, do obowiązków organu należy sprawdzenie prawidłowości dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego przy odprawie celnej, termin przedawnienia prawa do wydania decyzji zaczął biec ponownie z dniem [...]r., kiedy to organ otrzymał informacje od hiszpańskich władz celnych, zatem nie podjęcie zawieszonego postępowania w terminie nie może wywierać skutku w postaci zawieszenia trzy letniego terminu do wydania decyzji w trybie art. 230 § 4 Kodeksu celnego.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Podkreślił, że podstawę rozstrzygnięcia stanowiły informacje uzyskane w ramach pomocy prawnej od hiszpańskich władz celnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

W tej sprawie do naruszenia prawa nie doszło, zatem skarga nie mogła być uwzględniona.

Na wstępie zauważyć należy, że na mocy art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. przepisy wprowadzające ustawę Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 623) przepisy dotychczasowe stosuje się do spraw dotyczących długu celnego, jeżeli dług celny powstał przed dniem uzyskania przez Rzeczypospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej. Dług celny w przedmiotowej sprawie powstał w dniu 11 czerwca 2003 r., to jest w dacie przyjęcia przez organy celne zgłoszenia celnego, zatem w sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (Dz. U. Nr 75, poz. 802 ze zm.).

Jedną z podstawowych zasad tej ustawy jest zasada powszechności cła. Art. 2 § 2 Kodeksu celnego stanowi, że wprowadzenie towaru na polski obszar celny (...) powoduje z mocy prawa powstanie obowiązków i uprawnień przewidzianych w przepisach prawa celnego (...). Zgodnie z art. 3 § 1 pkt 2 i 8 powołanej ustawy dług celny stanowi powstałe z mocy prawa zobowiązanie do uiszczenia należności celnych przywozowych, którymi są cła i inne opłaty związane z przywozem towarów. Według art. 209 § 1 pkt 1 i § 2 Kodeksu celnego dług celny w przywozie powstaje w wypadku dopuszczenia towaru podlegającego należnościom celnym przywozowym, w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego.

W myśl przepisu art. 65 § 3 Kodeksu celnego, przyjęcie zgłoszenia celnego powoduje z mocy prawa objęcie towaru procedurą celną i określenie kwoty wynikającej z długu celnego, chyba że w sprawie zostanie wydana decyzja organu celnego rozstrzygająca inaczej o przeznaczeniu celnym towaru lub kwocie wynikającej z długu celnego. Zgłoszenie celne nie jest zatem decyzją określającą kwotę zobowiązania wynikającego z długu celnego, lecz zawiadomieniem organów celnych w wymaganej przez prawo formie o zamiarze nadania importowanym towarom jednego z dopuszczalnych przeznaczeń celnych. Strona wnioskując o objęcie towaru procedurą dopuszczenia do obrotu zobowiązana była do samoobliczenia należności celnych.

Podkreślenia wymaga, że przepisy ustawy Kodeks celny nie nakładały na organ celny obowiązku kontroli (weryfikacji) zgłoszenia celnego, bezpośrednio po jego przyjęciu i przed zwolnieniem towaru, w zakresie prawidłowości zawartych w nim danych (m.in. kod PCN), jak i merytorycznej oceny dołączonych do zgłoszenia celnego dokumentów. Organ celny zobowiązany był jedynie do zbadania, czy zgłoszenie odpowiada wymogom formalnym, tj. czy zostało złożone na formularzu zgodnym z ustalonym wzorem, czy wypełnione zostały wszystkie, wymagane w danej procedurze pola formularza SAD oraz czy do zgłoszenia celnego zostały dołączone wskazane w nim dokumenty (bez analizowania ich treści). Stwierdzenie nieprawidłowości w tym zakresie skutkowało odmową przyjęcia zgłoszenia celnego - art. 64 § 3 Kodeksu celnego. Natomiast organ celny, stosownie do przepisu art. 70 § 1 Kodeksu celnego, po przyjęciu zgłoszenia celnego mógł przystąpić do jego weryfikacji polegającej w szczególności na: kontroli zgłoszenia celnego i dołączonych do niego dokumentów; możliwości żądania od zgłaszającego przedstawienia innych dokumentów w celu sprawdzenia prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu (pkt 1), rewizji celnej towarów z możliwością pobrania próbek w celu przeprowadzenia ich dalszej analizy lub dokładniejszej kontroli (pkt 2). Było to uprawnienie, a nie obowiązek organu celnego.

Z akt sprawy wynika, że po przyjęciu przedmiotowego w sprawie zgłoszenie celnego i przed zwolnieniem towaru zgłoszenie nie zostało poddane weryfikacji w zakresie prawidłowości zadeklarowanego przez stronę kodu PCN.

Organ celny może dokonać kontroli zgłoszenia celnego po zwolnieniu towaru. Takie uprawnienie wynika z art. 83 § 1 Kodeksu celnego, przy czym kontrola ta może być dokonana z urzędu lub na wniosek zgłaszającego. Jeżeli z kontroli zgłoszenia celnego po zwolnieniu towaru wynika, że przepisy regulujące procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawdziwe, nieprawidłowe lub niekompletne dane lub dokumenty, organ celny podejmuje niezbędne działania w celu właściwego zastosowania przepisów prawa celnego, biorąc pod uwagę nowe dane (art. 83 § 3 Kodeksu celnego). Podjęcie niezbędnych działań następuje przez uznanie za nieprawidłowe - w całości lub części - zgłoszenia celnego na podstawie art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego, a następnie (w zależności od okoliczności) rozstrzygnięcie o: nadaniu jednego z dopuszczalnych przeznaczeń celnych, wysokości długu celnego lub zmianie innych elementów zgłoszenia.

Nie może być zatem uznany za zasadny podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 83 § 2 i § 3 w związku z art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego, bowiem oparty został na założeniu, że przyjęcie zgłoszenia celnego jest równoznaczne z uznaniem go za prawidłowe, a tym samym tylko nowe, nieznane organom celnym okoliczności i dowody, ujawnione po przyjęciu zgłoszenia mogą stanowić podstawę do uznania go za nieprawidłowe. Skarżąca sugeruje zatem, iż uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, w wyniku kontroli przeprowadzonej po zwolnieniu towaru, może nastąpić tylko w przypadku ujawnienia przesłanek wznowieniowych, czyli zakłada, że przyjęcie zgłoszenia rodzi takie same skutki jak wydanie decyzji, podczas gdy tak nie jest, co wynika z przedstawionego wyżej stanowiska Sądu.

W rozpatrywanej sprawie organ pierwszej instancji przystąpił po zwolnieniu towaru do kontroli poprawności danych zawartych w przedmiotowym zgłoszeniu celnym, w której efekcie uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe.

Główną sporną kwestię w tej sprawie stanowi określenie prawidłowego kodu PCN dla importowanego towaru. Organ pierwszej instancji dokonując kontroli zgłoszenia celnego, w wyniku analizy treści dołączonego do niego świadectwa przewozowego EUR 1, stanowiącego jednocześnie dowód pochodzenia, na podstawie którego strona skorzystała z preferencji celnych, powziął wątpliwość, czy zadeklarowany przez stronę kod PCN jest prawidłowy. Z tłumaczenia tego dokumentu wynikało bowiem, że przedmiotem przywozu jest napój na bazie wina, do którego produkcji zużyto cukier. Wystąpiono zatem do hiszpańskiej administracji celnej o ustalenie jaki towar był faktycznie przedmiotem wywozu z Hiszpanii, w tym celu przesłano do weryfikacji szereg świadectw EUR 1, w tym dołączone do przedmiotowego zgłoszenia.

Zdaniem Sądu organ celny prawidłowo przyjął, że zapisy na świadectwie przewozowym EUR 1 są niewystarczające do rozstrzygnięcia, czy zadeklarowany w zgłoszeniu celnym kod PCN jest nieprawidłowy. Wniosek skierowany do hiszpańskich władz celno-podatkowych stanowi zatem realizację ciążącego na organie obowiązku wynikającego z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, tj. zebrania w sposób wyczerpujący i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Z kolei wystąpienie z wnioskiem o udzielenie pomocy prawnej uzasadniało zawieszenie postępowania na podstawie art. 266¹ [dodany przez art. 1 pkt 65 ustawy z dnia 23 kwietnia 2003 r. zmieniającej ustawę Kodeks celny (Dz. U. Nr 120, poz.1122) z dniem 10 sierpnia 2003 r.]. Z akt sprawy wynika, że postanowienie w tym przedmiocie nie zostało zaskarżone, a po otrzymaniu odpowiedzi zawieszone postępowanie zostało podjęte.

Odpowiedź hiszpańskich władz celno-skarbowych nie pozostawia wątpliwości, iż producent w związku z wywozem towaru opisanego w świadectwie przewozowym, dołączonym do zgłoszenia celnego, uzyskał refundację wywozową, przy czym towar stanowiący przedmiot wywozu został przyporządkowany do kodu CN 22051010. Władze hiszpańskie wskazały także, iż towar został wywieziony z Hiszpanii na podstawie dokumentu wywozowego nr [...]. Dokument ten strona dołączyła do zgłoszenia celnego o objęcie towaru procedurą składu celnego, którą poprzednio był objęty przedmiotowy w sprawie towar. W dokumencie wywozowym eksporter również podał kod CN 22051010 i opisał towar jako napój na bazie wina [...].

Dowody zgromadzone w toku tego postępowania, a w szczególności informacja hiszpańskich władz celno-podatkowych, zostały poddane ocenie przez organ odwoławczy, który uznał ostatecznie, że nie było podstaw do przyjęcia, że strona dokonała prawidłowej klasyfikacji taryfowej oraz prawidłowo zadeklarowała kwotę wynikającą z długu celnego. Ustaleń tych organ odwoławczy dokonał w granicach zasady swobodnej oceny dowodów, wynikającej z art. 191 Ordynacji podatkowej na podstawie oceny całokształtu materiału dowodowego. Zgodnie z tym przepisem "Organ podatkowy ocenia na podstawie zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona". Oznacza to, że organ administracji państwowej w ocenie materiału dowodowego nie jest skrępowany żadnymi regułami dowodowymi, a ustaleń faktycznych dokonuje według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnie rozważonego materiału dowodowego. Dopóki granice swobodnej oceny dowodów nie zostaną przez organ orzekający przekroczone Sąd nie ma podstaw do podważania dokonanych w ten sposób ustaleń. Tak też było w niniejszej sprawie. Organ odwoławczy rozważył całość zebranego w sprawie materiału dowodowego, nie pomijając żadnego z jego elementów.

Konsekwencją zmiany kwoty wynikającej z długu celnego była zmiana (podwyższenie) podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług z tytułu importu towaru (kwota podatku akcyzowego nie uległa zmianie).

Sąd nie podzielił zarzutów strony skarżącej o naruszeniu przepisów postępowania: art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 187 Ordynacji podatkowej, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Decyzja organu odwoławczego, a wcześniej organu pierwszej instancji oparte są na materiale dowodowym, który dał dostateczne podstawy do podjęcia rozstrzygnięcia. W istocie strona skarżąca nie wskazuje dowodów, których nie przeprowadzono, a które były konieczne do wyjaśnienia istotnych dla wyniku sprawy faktów. Organ pierwszej instancji ustosunkował się do złożonych przez stronę wyjaśnień, co świadczy o podjęciu niezbędnych działań w celu wyjaśnienia stanu faktycznego, zebraniu i rozpatrzeniu całokształtu materiału dowodowego. Wyjaśnień strony, które zawierają ocenę dowodów i wykładnię znajdujących zastosowanie w sprawie przepisów prawa, organ administracji nie ma obowiązku podzielić. Organ odwoławczy ponownie rozpoznając i rozstrzygając sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji rozpatrzył ją ponownie merytorycznie. Rozpatrzył zatem wszystkie żądania strony i ustosunkował się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji. Trzeba też wyjaśnić, że stronie skarżącej zapewniono czynny udział w postępowaniu. Strona miała też możliwość zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym.

Powołany w skardze certyfikat nr [...] z dnia [...]r. nie stanowił podstawy do podjętego w sprawie rozstrzygnięcia, zatem zarzut, iż organ oparł zaskarżoną decyzję na tym dokumencie jest nieuzasadniony.

Wyjaśnić też trzeba, że organy celne nie kwestionowały zadeklarowanej w zgłoszeniu celnym objętościowej zawartości alkoholu w importowanym produkcie.

Sąd nie podziela poglądu strony, iż nie podjęcie w terminie zawieszonego postępowania winno skutkować dalszym biegiem (zawieszonego) terminu do wydania decyzji z art. 230 § 4 Kodeksu celnego, a w konsekwencji prowadzić do pozbawienia organów celnych prawa do wydania spornej decyzji. Zdaniem Sądu decyzja organu I instancji podjęta została z zachowaniem terminu określonego w art. 65 § 5 Kodeksu celnego. Z przepisu tego wynika, że nie może być wydana decyzja uznająca zgłoszenie celne za nieprawidłowe lub prawidłowe, jeżeli upłynęły 3 lata od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego. W tej sprawie zgłoszenie celne zostało przyjęte [...]r., a w decyzji pierwszoinstancyjnej, jako datę jej wydania wskazano [...] r. Nie można jednak zapominać, że organ pierwszej instancji zawiesił postępowanie celne w związku z wystąpieniem o udzielenie pomocy prawnej, co spowodowało, że bieg terminu określony w art. 65 § 5 Kodeksu celnego uległ zwieszeniu, a po podjęciu zawieszonego postępowania termin ten biegł dalej. Konsekwencja taka wynika z przepisu art. 230 § 5 pkt 2 i § 6 pkt 2 w związku z informacji od hiszpańskich władz celnych przez organ celny nie skutkuje podjęciem z mocy prawa zawieszonego postępowania, gdyż taki skutek wywołuje jedynie postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania. Takież postanowienie organ celny I instancji wydał w dniu [...] r., a doręczone zostało ono stronie w dniu [...]r. Od tego zatem momentu zaczął biec dalej termin do wydania decyzji z art. 230 § 4 Kodeksu celnego. W tym też terminie decyzja taka została wydana.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd może uwzględnić skargę na decyzję administracyjną i uchylić ją tylko w razie stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Ponieważ w niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się tego typu naruszeń prawa - oddalił skargę w trybie art. 151 ww. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi .