Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 510/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-09-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 3 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 1 lit a-c, art. 152, art 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 15, art. 77 par. 1, art. 80, art. 81, art. 107 par. 3, art. 156
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia NSA - Małgorzata Dałkowska - Szary, Asesor WSA - Joanna Gierak – Podsiadły (spr.), Protokolant - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 września 2008 r. sprawy ze skargi L. Z. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] w przedmiocie wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na rzecz skarżącej L. Z. kwotę 540 zł (pięćset czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi z 20 grudnia 2007 r. wniesionej przez Panią L. Z. reprezentowaną przez profesjonalnego pełnomocnika, jest decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] listopada 2007 r. Nr [...], wydana w przedmiocie wydalenia cudzoziemca z terytorium RP, w następującym stanie faktycznym:

Wnioskiem z 18 września 2007 r. Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej w [...], działając na podstawie art. 92 ust. 1 i art. 101 ust. 3 pkt 3 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2006 r., Nr 234, poz. 1694 ze zm.), wystąpił do Wojewody [...] o wydanie decyzji o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej obywatelki [...], Pani L. Z. Jako podstawę prawną wskazał przepis art. 88 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy. Motywując wniosek podał, iż w wyniku kontroli legalności zatrudnienia cudzoziemców, przeprowadzonej w dniu 17 września 2007 r. przez funkcjonariuszy Izby Celnej w K. w sklepie w B. ustalono, że ww. cudzoziemka w kontrolowanym sklepie wykonywała pracę bez zezwolenia, a tym samym naruszyła przepisy ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Komendant powołał się przy tym na dokumentację sporządzoną przez funkcjonariuszy Izby Celnej w K. w trakcie tej kontroli, tj. na zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia wykroczenia, protokół przesłuchania świadka, protokół przesłuchania osoby podejrzanej, protokół z kontroli legalności zatrudnienia.

Decyzją z [...] września 2007 r. Wojewoda [...] orzekł o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej obywatelki [...] – Pani L. Z. wraz z małoletnim dzieckiem pozostającym pod jej opieką – D. Z., zobowiązując cudzoziemkę jednocześnie do dobrowolnego opuszczenia terytorium Polski w terminie do [...] września 2007 r.

W uzasadnieniu decyzji organ powołał się na wniosek Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej w [...] z 18 września 2007 r. Podał, że w dniu 17 września 2007 r. cudzoziemka została poddana kontroli legalności wykonywania pracy przez cudzoziemców, przeprowadzonej przez funkcjonariuszy Izby Celnej w K., a następnie przekazana funkcjonariuszom [...] Oddziału Straży Granicznej w [...] Kontrolę przeprowadzono w sklepie w B. W kontrolowanym sklepie cudzoziemka wykonywała pracę wiceprezesa zarządu bez stosownego zezwolenia. Tym samym, jak wskazał organ, zostały naruszone przepisy z art. 88 ust. 1 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.). Cudzoziemka nie została zatrzymana, ponieważ pod jej opieką pozostawał 13-miesięczny syn. Na koniec Wojewoda stwierdził, iż wobec ww. cudzoziemki nie zachodzą przesłanki uzasadniające udzielenie jej zgody na pobyt tolerowany, określone w art. 97 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2006 r., Nr 234, poz. 1695 ze zm.). Organ stwierdził też, iż ww. nie jest małżonką obywatela polskiego ani cudzoziemca posiadającego zezwolenie na osiedlenie się lub zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego WE. Wobec Pani L. Z. nie toczy się także postępowanie o nadanie statusu uchodźcy.

W odwołaniu od powyższej decyzji ustanowiony w sprawie profesjonalny pełnomocnik wniósł o jej uchylenie. W uzasadnieniu środka zaskarżenia pełnomocnik na początku wyjaśnił, iż Pani L. Z. przekroczyła granicę Polski na podstawie ważnego paszportu i aktualnie przebywa w Polsce na podstawie wizy pobytowej udzielonej w dniu 6 września 2007 r. przez Wojewodę [...] z terminem ważności do dnia 30 października 2007 r. Wiza ta została przyznana na czas trwania postępowania o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Następnie pełnomocnik wskazał, iż w dniu 3 lutego 2006 r. ww. cudzoziemka wraz ze swoim małżonkiem – W. D., zarejestrowała w Sądzie Rejonowym [...] w W. – [...] Wydział Gospodarczy, Spółkę z o.o. "[...]". Wskazał też, iż do 31 sierpnia 2007 r. cudzoziemka posiadała ważne zezwolenie na pracę, uprawniające ją do pracy na rzecz "[...]" Spółki z o.o. W Spółce tej zainteresowana pełni funkcję wiceprezesa zarządu. Dalej, pełnomocnik podał, iż cudzoziemka posiadała także wydane w dniu 20 sierpnia 2007 r. i ważne do dnia 31 sierpnia 2008 r. przyrzeczenie wydania zezwolenia na pracę. Pełnomocnik zaznaczył przy tym, iż w chwili obecnej prowadzone jest postępowanie w sprawie wydania zainteresowanej kolejnego zezwolenia na pracę. Po przedstawieniu powyższych okoliczności pełnomocnik podniósł, że w dniu 17 września 2007 r. obecność cudzoziemki w prowadzonym przez Spółkę sklepie miała charakter incydentalny, albowiem na okres braku zezwolenia na pracę Spółka "[...]" powierzyła prowadzenie czynności pomocniczych przy prowadzeniu sklepu w B. Spółce z o.o. "[...]". Jednocześnie pełnomocnik zaznaczył, że relacje pracowników obywateli polskich co do pracy cudzoziemki odnosiły się do okresu sprzed 31 sierpnia 2007 r., kiedy to mogła ona jeszcze wykonywać pracę na podstawie przyrzeczenia wydania zezwolenia. Nadto pełnomocnik wskazał, iż cudzoziemka nie mogła przekazać informacji niezbędnych dla wyjaśnienia sprawy, albowiem funkcjonariusze służby granicznej przybrali do tłumaczenia osobę wcześniej zamieszkałą na T., posługującą się dialektem [...], słabo lub też wręcz niezrozumiałym dla mieszkańca prowincji [...]. Pełnomocnik cudzoziemki zauważył także, że w Polsce urodziło się pierwsze dziecko Pana W. D. i Pani Z. L., a obecnie małżeństwo to oczekuje drugiego dziecka, które ma przyjść na świat 1 marca 2008 r. Wydalenie Pani L. Z. może zagrozić życiu jej nienarodzonego dziecka.

Do odwołania pełnomocnik występujący w sprawie załączył m.in. kserokopię porozumienia zawartego pomiędzy Spółką "[...]" i Spółką "[...]".

Po rozpatrzeniu odwołania Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z [...] listopada 2007 r. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu opuszczenia Polski i orzekając w tym zakresie postanowił wyznaczyć nowy termin – nie dłuższy niż 14 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji oraz utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w pozostałej części.

W uzasadnieniu tej decyzji, opisując krótko stan faktyczny sprawy, organ odwoławczy podał, iż w toku kontroli legalności zatrudnienia cudzoziemców przeprowadzonej w sklepie w B. ustalono, m.in. na podstawie zeznań innych pracowników sklepu, że Pani L. Z. wraz z mężem wykonywali w kontrolowanym sklepie pracę kasjerów bez stosownych zezwoleń. Przedstawiając swoje stanowisko w sprawie Szef Urzędu stwierdził, że zasadnie w sprawie wydano decyzję o wydaleniu cudzoziemki z terytorium RP. Wskazał, iż L. Z. świadomie zlekceważyła obowiązek posiadania zezwolenia na pracę w charakterze kasjera. Podkreślił, iż cudzoziemka posiadała zezwolenie na pracę wyłącznie w charakterze prezesa zarządu i pracę tą mogła wykonywać tylko w siedzibie Spółki, nie zaś w sklepie w B. Następnie organ odwoławczy analizując sprawę w świetle postanowień art. 89 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, na podstawie których, decyzji o wydatnieniu cudzoziemca nie wydaje się, a wydanej nie wykonuje, stwierdził, że wobec cudzoziemki nie znajdują zastosowania postanowienia tego przepisu. Obawy cudzoziemki przed poddaniem jej przymusowej [...] po powrocie do kraju pochodzenia organ ocenił jako niewiarygodne.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Szefa Urzędu, pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie tej decyzji oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] w części dotyczącej wydalenia. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na treść decyzji, a to art. 7 i art. 77 k.p.a. w związku z art. 88 ustawy o cudzoziemcach i art. 2 pkt 14 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, przez błędne przyjęcie, iż skarżąca wykonywała na terytorium Polski pracę nielegalnie.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej stwierdził, iż działaniom organu można zarzucić nieuwzględnienie wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu, jak i nieuwzględnienie wszystkich okoliczności towarzyszących przeprowadzeniu poszczególnych dowodów, a mających znaczenie dla oceny ich mocy i wiarygodności.

Podnosząc powyższe pełnomocnik skarżącej wskazał na porozumienie zawarte pomiędzy Spółką "[...]" a Spółką "[...]" na wykonywanie czynności pomocniczych przy prowadzeniu działalności handlowej w punktach sprzedaży na terenie Polski. Zawarte porozumienie miało na celu zapewnienie kontynuacji działalności Spółki "[...]" w okresie oczekiwania na uzyskanie kolejnego zezwolenia na pracę przez W. D. i jego małżonkę – L. Z. O porozumieniu tym organ I instancji nie mógł wiedzieć, gdyż zaskoczona i przestraszona kontrolą skarżąca o nim nie wspomniała. Natomiast organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji w ogóle się do niego nie ustosunkował.

Następnie, pełnomocnik skarżącej odniósł się do zeznań pracowniczek sklepu w B. Podniósł w tym zakresie, że organ nie wziął pod uwagę faktu, iż zeznania tych osób nie mogą stanowić podstaw zarzutów, albowiem szeregowy personel nie musi posiadać wiedzy o łączących Spółkę, w której jest zatrudniony, kontaktach handlowych z innymi podmiotami. Innymi słowy, pracowniczki nie wiedziały w jakim charakterze Pani L. Z. przebywa w sklepie. Nadto, wyjaśnienia tych osób dotyczą okresu sprzed wygaśnięcia zezwolenia na pracę skarżącej, a obecność jej w dniu 17 września 2007 r. w sklepie w B. miała charakter jedynie incydentalny.

Pełnomocnik skarżącego podniósł też, iż organ nie wziął pod uwagę, że w przypadku pełnienia funkcji wiceprezesa zarządu do obowiązków takiej osoby należy cały szereg czynności, od podejmowania ważnych dla spółki decyzji poprzez nawiązywanie kontaktów handlowych, aż po przeliczanie gotówki.

Nadto, pełnomocnik zauważył, iż w trakcie kontroli skarżąca nie mogła przekazać informacji niezbędnych dla wyjaśnienia sprawy, albowiem przybrano do tłumaczenia osobę posługującą się niezrozumiałym dla niej dialektem [...].

W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prezentowane w skarżonej decyzji. Dodatkowo wskazał, iż na podstawie obowiązujących przepisów każdy przypadek wykonywania pracy przez cudzoziemca niezgodnie z przepisami ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy obliguje co do zasady organy właściwe do wydania decyzji o wydaleniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.

W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jej uchylenie.

Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji wydanej przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w dniu [...] listopada 2007 r., w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie ww. ustaw, tj. badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności tak z przepisami ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071), dalej: k.p.a., jak i z normami prawa materialnego zawartymi w ustawie z 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2006 r., Nr 234, poz. 1694 ze zm.), Sąd uznał, iż decyzja ta nie może się ostać.

Zdaniem Sądu za zasadne należało uznać zarzuty podniesione w skardze, sprowadzające się do naruszenia w sprawie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a w konsekwencji i art. 107 § 3 tej ustawy. Uchybienia te uzasadniały uchylenie -w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.- zaskarżonego orzeczenia.

Przed przystąpieniem do oceny skarżonej decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, wskazać trzeba, iż stosownie do treści art. 7 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, do postępowań w sprawach uregulowanych w ustawie stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, o ile ustawa nie stanowi inaczej. Oznacza to, że również w uregulowanych w rozdziale 8 tej ustawy sprawach dotyczących wydalania cudzoziemców i zobowiązywania ich do opuszczenia terytorium RP, stosuje się przepisy wskazanego Kodeksu, w tym zasady ogólne w nim uregulowane.

Następnie, zauważyć należy, iż zgodnie z konstytucyjną zasadą dwuinstancyjności, realizowaną w postępowaniu administracyjnym na podstawie art. 15 k.p.a., każda sprawa administracyjna rozpoznana i rozstrzygnięta decyzją organu I instancji, podlega w wyniku wniesienia odwołania przez legitymowany podmiot ponownemu rozpoznaniu i rozstrzygnięciu przez organ II instancji. Dwukrotne rozpoznanie oznacza obowiązek przeprowadzenia dwukrotnie postępowania wyjaśniającego i konsekwentnie do tego winno być ukształtowane postępowanie odwoławcze, którego przedmiotem nie jest weryfikacja decyzji, a ponowne rozpoznanie sprawy administracyjnej. Do uznania, że zasada dwuinstancyjności postępowania została zrealizowana, nie wystarcza więc stwierdzenie, że w sprawie zapadły dwa rozstrzygnięcia dwóch różnych organów. Konieczne jest, aby rozstrzygnięcia te zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez każdy z organów, który wydał decyzję w sprawie, postępowania dowodowego umożliwiającego osiągniecie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone (v. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, wyd. Beck 2005, str. 96-97).

Zatem, organ odwoławczy obowiązany jest rozpatrzyć sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie.

Postępowanie dowodowe organu II Instancji winno więc prowadzić do wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą (art. 7 k.p.a.), oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia w tym celu całego materiału dowodowego, tj. dowodów dotyczących wszystkich mających znaczenie prawne dla sprawy faktów (art. 77 § 1 k.p.a.). Określenia faktów mających znaczenie dla sprawy organ winien natomiast dokonać w oparciu o przepis prawa materialnego, będący podstawą prawną rozstrzygnięcia sprawy.

Należy też wskazać, iż ustalając fakty mające znaczenie dla sprawy organ obowiązany jest rozważyć także wnioski strony (art. 78 k.p.a.). W wyroku z 29 września 1997 r. (sygn. akt I SA/Wr 700/79) Naczelny Sąd Administracyjny zaznaczył, iż "Zaniechanie przez organ administracji podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, zwłaszcza gdy strona powołuje się na określone i ważkie dla niej okoliczności, jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, skutkującym wadliwość decyzji".

Dopiero na podstawie prawidłowo zgromadzonego materiału dowodowego organ administracyjny może dokonać oceny zebranych w sprawie dowodów, opierając się na przekonywujących podstawach i dając temu wyraz w uzasadnieniu swojej decyzji (art. 107 § 3 Kpa).

Uzasadnienie stanowi integralną część decyzji i jego zadaniem jest wyjaśnienie podjętego przez organ rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu decyzji powinno znaleźć się więc pełne odzwierciedlenie i ocena zebranego materiału dowodowego oraz wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek dokonanego rozstrzygnięcia. Uzasadnienie powinno przekonywać zarówno co do prawidłowości oceny stanu faktycznego i prawnego, jak i co do zasadności samej treści podjętej decyzji.

Przez właściwe motywowanie decyzji organ realizuje zasadę przekonywania, wyrażoną w art. 11 k.p.a. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre dowody zgromadzone w sprawie, czy też twierdzenia lub wyjaśnienia strony, albo nie odniesie się do faktów istotnych dla sprawy - okoliczności podnoszonych przez stronę. W wyroku z 11 lipca 2001 r. (sygn. akt IV SA 703/99 LEX nr 51234), Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, iż "Organ administracji, który nie ustosunkowuje się do twierdzeń uważanych przez strony za istotne dla sposobu załatwienia sprawy, uchybia obowiązkom wynikającym z art. 8 i 11 k.p.a. Nie może też oczekiwać, że zrobi to za niego Sąd, kontrolując zaskarżoną decyzję. Sąd bowiem sprawuje (...) kontrolę zgodności z prawem zaskarżonych decyzji i nie może zastępować organu w działaniach do których ten jest ustawowo zobowiązany i uzasadniać zań podjętych rozstrzygnięć. Zaniechanie przez organy administracji państwowej uzasadnienia swych decyzji w sposób przekonywający, a więc odnoszący się do wszystkich zarzutów, zgodny z zasadami wyrażonymi w art. 7-9 i 11 k.p.a. skutkuje - w myśl utrwalonego już orzecznictwa NSA - wadliwością tych decyzji jako naruszających dyspozycję art. 77, 80, 81 i art. 107 § 3 k.p.a." (v. także wyrok NSA z 6 sierpnia 1984 r., sygn. akt II SA 742/84, ONSA 1984/2/67).

Oceniając w świetle powyższego zaskarżoną decyzję stwierdzić należy, że decyzja ta, z powodu naruszenia wskazanych przepisów postępowania administracyjnego, jest wadliwa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Przede wszystkim podnieść trzeba, iż z decyzji tej nie wynika, aby organ odwoławczy przeprowadził ponowne postępowanie wyjaśniające w sprawie, do czego to na podstawie art. 15 k.p.a. i przepisów regulujących postępowanie dowodowe był obowiązany. Uzasadnienie decyzji Szefa Urzędu jest krótkie i zwięzłe. Nie obrazuje w sposób pełny ani stanu faktycznego, ani nie wskazuje na zgromadzony materiał dowodowy i nie zawiera jego analizy. Organ odwoławczy, uzasadniając swoją decyzję, poprzestał jedynie na twierdzeniach, których nie poparł żadnymi dowodami.

Podstawę materialno-prawną skarżonej decyzji stanowił przepis art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, na podstawie którego cudzoziemcowi wydaje się decyzję o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli wykonywał pracę niezgodnie z ustawą z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (...).

Jak wynika z treści przywołanego przepisu, stanowi on obligatoryjną -nie pozostawiającą organowi żadnego wyboru co do rozstrzygnięcia- podstawę do wydania wobec cudzoziemca decyzji o wydaleniu, przy zaistnieniu okoliczności faktycznych ustalonych w oparciu o przepisy ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004 r., Nr 99, poz. 1001 ze zm.), tj. przy bezspornym ustaleniu, iż cudzoziemiec wykonywał pracę z naruszeniem przepisów tej ustawy. Do stwierdzenia powyższego niezbędne są zaś wyniki kontroli legalności zatrudnienia cudzoziemców, przeprowadzonej przez uprawnione do tego organy i w ramach ich kompetencji. Zaznaczyć jednak trzeba, iż wyniki te nie powinny stanowić jedynego materiału dowodowego w sprawie o wydalenie, w sytuacji gdy strona kwestionuje ten materiał dowodowy i podnosi inne ważne dla niej okoliczności na potwierdzenie swojego stanowiska, nie uwzględnione w trakcie kontroli legalności zatrudnienia. Nie można też wykluczyć, iż podczas kontroli miały miejsce uchybienia i zaniechania dowodowe, wpływające ostatecznie na jej wynik, nie odzwierciedlający rzeczywistości. Dowody te, zgromadzone w trakcie kontroli legalności zatrudnienia cudzoziemców, winny więc być poddane ocenie, skonfrontowane z wyjaśnieniami i twierdzeniami strony postępowania, a w razie konieczności uzupełnione o nowe dowody: dokumenty czy zeznania świadków, a w sytuacjach ostatecznych – także o wyjaśnienia samej strony (art. 86 k.p.a.).

Orzekając w niniejszej sprawie organ dysponował protokołem z kontroli legalności wykonywania pracy przez cudzoziemców z 17 września 2007 r. sporządzonym przez funkcjonariuszy Izby Celnej w K., protokołem przesłuchania osoby podejrzanej o popełnienie wykroczenia, protokołem przesłuchania świadków oraz protokołem przesłuchania strony. Uzasadniając decyzję organ nie powołał się na żaden z tych dokumentów. Nie zostały one nawet wymienione w wydanej decyzji i nie wskazano na ich znaczenie dowodowe w sprawie, a w szczególności na okoliczności z nich wynikające. Nie przytoczono istotnych tu zeznań świadków i wyjaśnień zainteresowanej cudzoziemki.

W konsekwencji, wymienione powyżej dowody nie zostały ocenione ani z osobna ani w całokształcie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym argumentów, zarzutów i wyjaśnień zgłoszonych w odwołaniu przez pełnomocnika skarżącej.

Nadto, organ odwoławczy nie odniósł się również do treści wniesionego w sprawie odwołania – twierdzeń i wniosków dowodowych w nim zawartych. W uzasadnieniu wskazał tylko, że argumentacja w nim podniesiona jest nieuzasadniona.

W odwołaniu pełnomocnik reprezentujący skarżącą zawarł wyjaśnienia i zgłosił nowe okoliczności mogące mieć -w jego ocenie- niewątpliwy wpływ na sytuację cudzoziemki i wynik tej sprawy. Wskazał m.in. na posiadane przez skarżącą zezwolenie na pracę ważne do 31 sierpnia 2007 r. oraz na wyjątkowy, incydentalny jej pobyt w sklepie w B. w dniu 17 września 2007 r., tj. w trakcie kontroli legalności zatrudnienia cudzoziemców w tymże miejscu. Wskazał także na zawarte przez Spółkę "[...]" ze Spółką "[...]" porozumienie dotyczące wykonywania czynności pomocniczych przy prowadzeniu sklepu. Dodatkowo pełnomocnik cudzoziemki zarzucił, iż tłumacz obecny w trakcie jej przesłuchania, z uwagi na to, iż posługiwał się dialektem [...], był dla strony niezrozumiały. Do odwołania pełnomocnik załączył m.in. kserokopię ww. porozumienia oraz kserokopię aktu zawarcia związku małżeńskiego wraz z jego tłumaczeniem.

W tym miejscu należy też dodać, iż dopiero na etapie postępowania odwoławczego skarżąca miała możliwość wypowiedzenia się w sprawie, skorzystania z przysługujących jej uprawnień dowodowych. Decyzja I instancji została bowiem wydana następnego dnia po dniu, w którym wpłynął do Wojewody [...] wniosek Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej w [...] o wydanie decyzji o wydaleniu. Uchybienie popełnione przez Wojewodę [...], polegające na niezapewnieniu stronie czynnego udziału w sprawie przed wydaniem decyzji, mogło być i powinno być naprawione w postępowaniu II-instancyjnym.

Tymczasem Szef Urzędu w uzasadnieniu skarżonej decyzji nie odniósł się do okoliczności, wyjaśnień, zarzutów wynikających z odwołania i załączonych do niego dowodów. Nie wskazał, czy mają one jakiekolwiek znaczenie w sprawie oraz, czy uznaje je za wiarygodne czy też nie. Nie ustalił także, czy z uwagi na te argumenty i dowody zgłoszone w postępowaniu w II instancji oraz podniesiony zarzut dotyczący osoby tłumacza posługującego się niezrozumiałym dla cudzoziemki dialektem, postępowanie wyjaśniające w sprawie nie powinno zostać uzupełnione. Argumenty strony pozostały bez odzewu organu odwoławczego.

Konkludując, orzekając w niniejszej sprawie Szef Urzędu -pomijając dowody zgromadzone w toku postępowania, w tym pochodzące od strony- naruszył przepisy art. 7, art. 77 § 1, art. 78 i art. 80 k.p.a., co zaś musiało skutkować uchyleniem skarżonej decyzji jako wydanej w wyniku wadliwie przeprowadzonego przez ten organ postępowania dowodowego. W tej sytuacji należało też uznać, iż uzasadnienie decyzji wydanej przez Szefa Urzędu nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 107 § 3 k.p.a. Uzasadnienie to nie zawiera bowiem w ogóle odniesienia się do okoliczności istotnych dla strony tego postępowania, która to -zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami ogólnymi uregulowanymi w k.p.a.- ma prawo wpływać na jego kształt.

Takie działanie organu nie może zasługiwać na akceptację. Stoi w oczywistej sprzeczności z obowiązkami, jakie ciążą na organie załatwiającym sprawę w ramach dyspozycji art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 k.p.a.

Ponownie orzekając organ odwoławczy obowiązany jest przeprowadzić w sprawie w sposób dokładny i rzetelny analizę zgromadzonego i ewentualnie uzupełnionego materiału dowodowego, kierując się przy tym dyspozycją art. 7, art. 77 § 1, art. 78 i art. 80 k.p.a.

Winien także uwzględnić powyżej poczynione przez Sąd uwagi, pamiętając o tym, iż uzasadnienie decyzji musi odpowiadać rygorom określonym w art. 107 § 3 k.p.a., dając jasny obraz motywów rozstrzygnięcia. Strona postępowania ma bowiem prawo do pełnego wyjaśnienia dlaczego ważne -w jej przekonaniu- dla wyniku sprawy argumenty nie mogą mieć decydującego w tej sprawie znaczenia. Na organie prowadzącym postępowanie w II Instancji ciąży więc obowiązek ustosunkowania się do wszystkich podniesionych przez nią w odwołaniu twierdzeń i zarzutów, zgodnie z wymaganiami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. Motywy decyzji powinny być tak ujęte, aby strona mogła zrozumieć i w miarę możliwości zaakceptować zasadność przesłanek faktycznych i prawnych, którymi kierował się organ przy załatwianiu sprawy wydaną decyzją.

Z uwagi na powyższe, nie przesądzając ostatecznego merytorycznego wyniku sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 i art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.