Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 632/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2012-12-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 97 § 1 pkt 4, § 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 9 ust. 2b
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 993
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie Sędzia SO del. Robert Hałabis,, Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Małgorzata Olejowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 20 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi T. O. na postanowienie Wojewody L. z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy podjęcia zawieszonego postępowania o zameldowanie na pobyt stały I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Prezydenta Miasta L. z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...]; II. zasądza od Wojewody L. na rzecz T. O. 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...], Wojewoda , po rozpatrzeniu zażalenia T. O., utrzymał w mocy postanowienie Zastępcy Dyrektora Wydziału Spraw Administracyjnych, działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta L., z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...], o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania administracyjnego.

Podstawę faktyczną powyższego rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia:

Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r. Zastępca Dyrektora Wydziału Spraw Administracyjnych, działający z upoważnienia Prezydenta Miasta L., na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), dalej: k.p.a., zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie o zameldowanie T. O. na pobyt stały w lokalu przy ul. [...] w L. do czasu zakończenia postępowania egzekucyjnego w sprawie o sygn. akt VIII Co 7631/11 o wydanie kluczy do wyżej wymienionego lokalu.

W piśmie z dnia [...] maja 2012 r. T. O. wniósł o podjęcie zawieszonego postępowania. Skarżący podniósł, że postępowanie egzekucyjne w sprawie o sygn. akt VIII Co 7631/11 jest prowadzone w sposób przewlekły. Dodał, że postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012 r., sygn. akt XIII Co 6460/10, Sąd Rejonowy w L. wymierzył dłużnikowi H. O. grzywnę za niewykonanie w terminie czynności określonej w wyroku Sądu Rejonowego w L. z dnia [...] sierpnia 2009 r., sygn. akt II C 208/08, polegającej na wydaniu kluczy do lokalu przy ul. [...] w L.

Zastępca Dyrektora Wydziału Spraw Administracyjnych, działający z upoważnienia Prezydenta Miasta L., postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r. odmówił podjęcia zawieszonego postępowania z uwagi na to, że postępowanie egzekucyjne o wydanie kluczy do wspomnianego wyżej lokalu nie zostało prawomocnie zakończone.

Po rozpatrzeniu zażalenia T. O., Wojewoda L. postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że toczące się postępowanie o ochronę posiadania stanowi dla sprawy meldunkowej zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. W niniejszej sprawie Sąd Rejonowy w L. uwzględnił pozew skarżącego w sprawie ochrony posiadania i w wyroku w sprawie o sygn. akt II C 208/08 nakazał H. O. wydania skarżącemu klucze do lokalu przy ul. [...] w L. Wyrok nie został wykonany, a zatem nie ustała przyczyna, z powodu której postępowanie o zameldowanie skarżącego w spornym lokalu zostało zawieszone.

Skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie T. O. zaskarżył powyższe postanowienie w całości i wniósł o jego zamianę i podjęcie postępowania administracyjnego, ewentualnie o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżący zarzucił naruszenie:

- art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 11 k.p.a. poprzez błędną wykładnię, a w konsekwencji rozpoznanie sprawy z naruszeniem ogólnych zasad postępowania administracyjnego;

- art. 97 § 2 k.p.a. poprzez błędną wykładnię, a w konsekwencji niesłuszne przyjęcie, że w sprawie nadal istnieją przesłanki do zawieszenia postępowania;

- art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez błędną wykładnię, a w konsekwencji niesłuszne przyjęcie, że prowadzenie postępowania egzekucyjnego w przedmiocie wydania kluczy do lokalu stanowi zagadnienie wstępne.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że zagadnieniem wstępnym uzasadniającym zawieszenie postępowania może być postępowanie w sprawie przywrócenia posiadania. W niniejszej sprawie takie postępowanie zostało prawomocnie zakończone i uchylanie się przez H. O. od wydania kluczy w postępowaniu egzekucyjnym, zdaniem skarżącego, nie uzasadniania zawieszenia postępowania. Skoro skarżący jest posiadaczem lokalu przy ul. [...] w L., to ma pełne prawo być w nim zameldowany na pobyt stały i w tym celu organ powinien niezwłocznie podjąć zawieszone postępowanie.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda L. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Sądy administracyjne zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), dalej: p.p.s.a., sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z art. 134 § 1 p.p.s.a wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

W ramach tak określonej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.

Skarga jest uzasadniona.

Przedmiotem kontroli sądowej jest postanowienie o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania o zameldowanie T. O. na pobyt stały w lokalu przy ul. [...] w L.

Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest to, czy toczące się postępowanie egzekucyjne w sprawie o przywrócenie skarżącemu posiadania wspomnianego wyżej lokalu położonego przy ul. [...] w L. stanowi "zagadnienie wstępne" w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

W myśl art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.

Zagadnieniem wstępnym w rozumieniu tego przepisu mogą być kwestie (zagadnienia) prawne, które albo ujawniły się w toku postępowania i dotyczą istotnej dla sprawy przesłanki decyzji, albo z przepisów prawa materialnego wynika wprost konieczność rozstrzygnięcia danej kwestii prawnej. W doktrynie podkreśla się, że obowiązek wyjaśnienia sprawy pod względem faktycznym i prawnym należy do organu administracji publicznej prowadzącego postępowanie, należy zatem przyjąć, że zagadnieniem wstępnym w rozumieniu powyższego przepisu może być tylko zagadnienie prawne, którego rozstrzygnięcie należy do właściwości innego organu lub sądu i zagadnienie to może być odrębnym przedmiotem postępowania przed takim organem lub sądem. Nie chodzi tu zatem o wyjaśnienie nawet poważnych wątpliwości dotyczących aspektów prawnych sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego, lecz o rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego przez inny organ lub sąd. Przyjmuje się ponadto, że istnieje konieczność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, co należy rozumieć w ten sposób, że dana kwestia prawna stała się sporna w toku postępowania administracyjnego lub przepisy prawa wymagają ustalenia stanu prawnego w danej kwestii mającej znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a w toku postępowania okaże się, że ustalenie tego stanu może nastąpić tylko w drodze rozstrzygnięcia właściwego organu lub sądu.

Musi istnieć zależność między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Zależność ta ma charakter bezpośredniego związku przyczynowego. Związek ten istnieje wówczas, gdy zachodzi bezwzględne uzależnienie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ, czyli w sytuacji, gdy bez uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji nie byłoby możliwe. Od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego zależeć powinno rozpatrzenie sprawy administracyjnej w ogóle, nie zaś wydanie decyzji określonej treści.

W niniejszej sprawie nie zachodzi tego rodzaju zależność.

W tym miejscu wskazać należy, że procedurę zameldowania regulują przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 z późn. zm.), dalej: ustawa o ewidencji ludności. W myśl art. 1 ust. 2, art. 4 pkt 1, art. 9 ust. 2a, i art. 10 ust. 1 ustawy, przesłanką zameldowania jest pobyt stały pod zgłoszonym do zameldowania adresem. Zgodnie zaś z art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Na prawną konstrukcję pobytu stałego składają się zatem dwa elementy, które muszą występować łącznie: przebywanie w sensie fizycznym pod oznaczonym adresem, tzw. korpus oraz zamiar stałego pobytu w danym lokalu, tzw. animus. Z art. 9 ust. 2b ustawy wynika natomiast, że zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w tym lokalu.

Inaczej mówiąc, meldunek służy odzwierciedleniu stanu faktycznego w ewidencji, nie tworzy żadnych praw do lokalu i dlatego przy zameldowaniu istotne znaczenie ma fakt stałego przebywania w tym lokalu a nie prawo do niego.

Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że postępowanie administracyjne w sprawie o zameldowanie T. O. na pobyt stały w lokalu przy ul. [...] w L. nie jest uzależnione od wyniku toczącego się postępowania egzekucyjnego w sprawie o przywrócenie skarżącemu posiadania wspomnianego wyżej lokalu, ponieważ organ może na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego ocenić czy zachodziły przesłanki do zameldowania skarżącego w lokalu przy ul. [...].

Postępowanie egzekucyjne toczące się w sprawie o przywrócenie skarżącemu posiadania lokalu położonego przy ul. [...] w L. nie stanowi zagadnienia wstępnego w sprawie o zameldowanie na pobyt stały w rozumieniu art. 97 § 1 ust. 4 k.p.a. Postępowanie administracyjne zostało zatem zawieszone z urzędu z powodu zagadnienia wstępnego, które w istocie w sprawie nie występowało. W tej sytuacji Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Prezydenta Miasta L. zostały wydane z naruszeniem art. 97 § 2 k.p.a. Skoro organ administracji zgodnie z wymienionym wyżej przepisem ma obowiązek podjąć postępowanie, gdy ustąpiły przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania, to tym bardziej ma taki obowiązek w sytuacji gdy w rzeczywistości brak było powodów do zawieszenia postępowania (vide wyrok NSA z dnia 19 marca 2009 r., sygn. akt II OSK 1375/08, wyrok NSA z dnia 2 grudnia 2010 r., sygn. akt II GSK 1028/09).

Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.