Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 630/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2020-12-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 16 ust. 1, art. 5 ust. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 1429
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi "A" w W. na decyzję Prezesa "B" sp. z o.o. w P. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Prezesa "B" sp. z o.o. w P. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Prezes B Sp. z o.o. w P. (dalej: B, organ) decyzją Nr [...] z [...]r. odmówił A (dalej: strona, Stowarzyszenie) udzielenia informacji publicznej dotyczącej inwestycji basenów nurkowych w P.

W podstawie prawnej powołał art. 16 ust. 1 i art. 5 ust. 2 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do Informacji publicznej (Dz.U. 2019 r. poz. 1429 ze zm., dalej jako: u.d.i.p.).

Z akt administracyjnych wynika następujący przebieg postępowania:

Wnioskiem z 7 sierpnia 2019 r. Stowarzyszenie zwróciło się do Urzędu Miejskiego w P. o udostępnienie informacji publicznej, dotyczącej inwestycji basenów nurkowych w P.:

1. czy ww. inwestycja została ujęta w planie zagospodarowania przestrzennego i w jakim terminie?

2. czy ww. inwestycja była prowadzona przez podmioty zewnętrzne?

3. czy ww. obiekt posiada stosowne odbiory, a w szczególności organów nadzoru budowlanego?

4. jaki był koszt końcowy adaptacji obiektu zbiorników wodnych wraz z zapleczem, drogą dojazdową i czy obiekt jest wyposażony w sprzęt do nurkowania?,

5. ile wyniósł koszt uroczystości otwarcia i oddania obiektu do użytku oraz kto był organizatorem?

6. kto jest gospodarzem obiektu?

7. czy prowadzone są zajęcia indywidualne lub grupowe i czy są zatrudniani instruktorzy nurkowi?

8. jaki jest koszt miesięczny utrzymania basenów nurkowych (zatrudnienie oraz media)?

Pismem z 14 sierpnia 2019 r. Burmistrz Miasta poinformował stronę, że zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego określają przeznaczenie terenów oraz sposób ich zagospodarowania i zabudowy. Nie jest rolą planu miejscowego wskazywanie ,,ujęcia inwestycji", czyli postanowienia planu odnoszą się do planowanego przeznaczenia terenu, a nie do kwestii realizacji inwestycji. Co do pozostałej części informacji uznano, że informacja nie może zostać udostępniona i tym samym wezwano do usunięcia braków formalnych, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.

Po uzupełnieniu wniosku, decyzją z [...]r., Burmistrz P. odmówił udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej, powołując się na art. 5 ust. 2 u.d.i.p. W treści uzasadnienia wskazał, że żądane informacje zostały opatrzone klauzulą ,,tajemnica przedsiębiorstwa", tj. Prezes B poinformował, że okoliczności wskazane we wniosku stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Ponadto B pozostaje w sporze z podmiotem zewnętrznym, który zgłasza wysokie roszczenia pieniężne, zatem usprawiedliwiony interes prawny nie pozwala na ujawnienie informacji będących przedmiotem wniosku.

W wyniku wniesionego odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. (dalej jako: SKO) decyzją z [...]r. sygn. [...], uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że Burmistrz P. powinien rozważyć, czy posiada wnioskowaną informację. Jeżeli tak, to powinien z kolei ponownie rozważyć, czy nie istnieje obowiązek jej udostępnienia, ponieważ na obecnym etapie sprawy z uzasadnienia decyzji organu nie wynika, że zachodzi konieczność ochrony tajemnicy przedsiębiorcy. Jeżeli nie, to Burmistrz P. powinien przekazać wniosek do B (poinformować, że wniosek powinien być złożony do Spółki).

Pismem z 2 października 2019 r. Burmistrz P. poinformował stronę, że nie jest dysponentem wnioskowanej informacji publicznej (pkt 2-11) i przekazał żądanie podmiotowi właściwemu, tj. B.

Następnie pismem z 22 października 2019 r. (znak [...]) Prezes Zarządu B wskazał, że odpowiedź na pytanie 1 zawarta została w piśmie B z 7 sierpnia 2019 r. udostępnionym Stowarzyszeniu przez Burmistrza P.; odpowiedź na pytanie 11 zawiera pismo Prezesa B z 19 lipca 2019 r. nr [...]; odpowiedź na pytania 2-10 stanowiłoby naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa wynikającej z Zarządzenia nr [...]r. B z [...] r., a ponadto wywołałoby zagrożenie dla usprawiedliwionego interesu prawnego spółki, wobec której podmiot gospodarczy wystąpił z roszczeniami niepieniężnymi oraz pieniężnymi o znacznej wartości. Do odpowiedzi doręczono treść ww. zarządzenia.

Pismem z 28 października 2019 r. Stowarzyszenie wezwało B do wykonania pkt 11 wniosku, zaś w zakresie pkt 2-10 wezwało B do wydania decyzji administracyjnej, argumentując, że pismo z B z 22 października 2019 r. nie zwiera elementów obligatoryjnych decyzji, o których mowa w art. 107 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267, ze zm., dalej: K.p.a.).

Pismo to pozostało bez odpowiedzi, wobec czego 3 grudnia 2019 r. Stowarzyszenie skierowało do tut. Sądu skargę na bezczynność. Skarga nie została jednak przekazana, dlatego też 27 maja 2020 r. Stowarzyszenie skierowało również wniosek o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie skargi. Wyrokiem z 26 listopada 2020 r. sygn. akt III SO/GI 7/20 na podstawie art. 55 § 1 oraz art. 154 § 6 p.p.s.a. wymierzono B grzywnę w kwocie 1.000 zł za nieprzekazanie skargi.

Zaskarżoną decyzją Nr [...] z [...] r. (znak [...]) Prezes Zarządu B odmówił udostępnienia informacji publicznej w zakresie dotyczącym działalności inwestycyjnej B związanej z zagospodarowaniem i utrzymaniem dwóch zbiorników wody zapasowej.

W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że: [...] r. wydano decyzję odmawiającą udostępnienia informacji publicznej i chociaż nie spełniała ona wymogów art. 107 K.p.a., to skarżący mógł poddać ją kontroli SKO, ale z tego uprawnienia nie skorzystał; ustalenie przedmiotu tajemnicy przedsiębiorstwa stanowi wyłączną prerogatywę Prezesa Zarządu B; skierowanie do B wezwania z 28 października 2019 r. oraz skargi na bezczynność z 3 grudnia 2019 r, stanowiło przejaw nadużycia prawa podmiotowego; skarga na bezczynność nie została skutecznie doręczona B, bowiem skarżący nie otrzymał urzędowego poświadczenia odbioru dokumentu; wobec podjęcia przez skarżącego dalszej inicjatywy procesowej, Prezes Zarządu B zinterpretował to działanie jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i po dokonaniu wszechstronnej analizy wniosku z 7 sierpnia 2019 r. ponownie postanowił z mocy art. 5 ust. 2 u.d.i.p. odmówić ujawnienia żądanych informacji, które podlegają tajemnicy przedsiębiorstwa; materia będąca przedmiotem zainteresowania strony nie pozostaje w jakimkolwiek związku z realizacją powszechnych spółce zadań publicznych wynikających z przepisów ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków; B w zakresie informacji objętych wnioskiem z 7 sierpnia 2019 r. pozostaje w sporze sądowym, a sprawa zawisła przed Sądem Okręgowym w K..

Decyzja zawiera także pouczenie o prawie odwołania do SKO w B.

W skardze na tę decyzję skierowanej do sądu administracyjnego Stowarzyszenie wniosło o jej uchylenie, zarzucając naruszenie:

1. art. 17 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 2 u.d.i.p. oraz art. 107 § 1 pkt 5-6, a także art. 7 i 77 K.p.a., w zakresie w jakim w przepisach tych przewidziano obligatoryjne elementy decyzji administracyjnej oraz zasady ogólne postępowania administracyjnego, poprzez nieskonkretyzowanie przedmiotu odmowy udostępnienia informacji publicznej oraz brak jakiegokolwiek uzasadnienia wydanej decyzji,

2. art. 61 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. 1997 Nr 78 poz. 403 ze zm.) oraz art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w zakresie w jakim w przepisach tych przewidziano możliwość odmowy udostępnienia informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy, poprzez nieuzasadnione zastosowanie tej przesłanki, a tym samym nieuzasadnione ograniczenie dostępu do informacji publicznej.

W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że decyzja z [...] r. zawiera błędne pouczenie. Od decyzji B nie przysługuje bowiem odwołanie do organu wyższego stopnia, a wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 17 ust. 2 u.d.i.p.). Jeżeli natomiast stronie przysługuje prawo do zwrócenia się do organu z wnioskiem ponowne rozpatrzenie sprawy, to może ona pominąć ten środek prawny i wnieść skargę na decyzję (art. 52 § 3 p.p.s.a.).

Zdaniem strony zaskarżona decyzja nie zawiera jasno sformułowanego zakresu odmowy udostępnienia informacji publicznej (rozstrzygnięcia). Wniosek o udostępnienie informacji publicznej obejmuje wyodrębnione pytania, spośród których jedynie w zakresie pytań oznaczonych przez B jako 2-10 wskazywano, że udzielenie odpowiedzi ,,stanowiłoby naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa wynikającej z Zarządzenia nr [...] Prezesa Zarządu B z [...] r., a ponadto wywołałoby zagrożenie dla usprawiedliwionego interesu prawnego spółki, wobec której podmiot gospodarczy wystąpił z roszczeniami niepieniężnymi oraz pieniężnymi o znacznej wartości. Z odmowy udostępnienia informacji w odniesieniu do ,,działalności inwestycyjnej" B związanej z ,,zagospodarowaniem i utrzymaniem dwóch zbiorników wody zapasowej", Stowarzyszenie nie jest w stanie ocenić, których informacji miałaby dotyczyć tajemnica przedsiębiorcy.

Stowarzyszenie zarzuciło też, że zakresu odmowy udostępnienia informacji publicznej nie sposób wywnioskować z uzasadnienia rozstrzygnięcia, jako że nie dotyczy ono właściwego postępowania. Postępowanie z bezczynności podmiotu zobowiązanego (oraz z nieprzekazania skargi do sądu) jest postępowaniem odrębnym od tego, wywołanego decyzją o odmowie udostępnienia informacji publicznej, chociaż dotyczy tej samej sprawy (wniosku).

Zasadniczo jedynym uzasadnieniem decyzji jest stwierdzenie, że wniosek wchodzi w zakres tajemnicy przedsiębiorcy, której określenie należy do wyłącznej prerogatywy Prezesa Zarządu B i wynika z Zarządzenia z [...] r.

Posłużenie się przesłanką tajemnicy przedsiębiorcy musi natomiast polegać na wykazaniu przesłanek materialnych i formalnych, czego w tej sprawie zabrakło.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie na podstawie art. 58 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia, albowiem nie wniósł odwołania od zaskarżonej decyzji. W ocenie organu strona została prawidłowo pouczona w zaskarżonej decyzji, co wynika wprost z art. 16 w zw. z art. 17 ust. 1 u.d.i.p. Natomiast art. 17 ust. 2 u.d.i.p. ustanawia jedynie możliwość wystąpienia do podmiotu nie będącego organem władzy publicznej o ponowne rozpatrzenie sprawy, do którego stosuje się odpowiednio przepisy o odwołaniu, ale nie w sposób wykluczający wniesienie tego środka odwoławczego.

Niezależnie od powyższego organ wskazał, że nie zostało zakończone postępowanie w sprawie o sygn. akt. III SO/Gl 7/20, zainicjowane przez skarżącego - o wymierzenie B grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co powinno być kolejną przesłanką odrzucenia skargi przez Sąd (arg.art.58 § 1 pkt.4).

Nie zgadzając się z zarzutami, skargi, organ podniósł, że sformułowane we wniosku z 6 sierpnia 2019 r. pytania z którymi Stowarzyszenie zwróciło się do Burmistrza Gminy P. dotyczą wprost "działalności inwestycyjnej spółki związanej z zagospodarowaniem i utrzymaniem dwóch zbiorników wody zapasowej". Zakres odmowy został zatem podany w decyzji z [...] r.

Ponadto nie można uznać za trafny zarzutu, że brak jest jakiegokolwiek uzasadnienia wydanej decyzji, skoro powołano się w niej zarówno na ochronę informacji wynikających z wewnętrznych przepisów spółki, jak i na toczący się przed Sądem Okręgowym w K. spór sądowy o zapłatę, w którym B ma status pozwanego.

Organ podkreślił, że tajemnica przedsiębiorstwa ma bronić przedsiębiorstwo przed negatywnymi skutkami jakie mogłoby dla prowadzonej przez nie działalności wywołać udzielenie w trybie u.d.i.p. określonych informacji. Taką właśnie zasadą kierowała się spółka odmawiając ujawnienia informacji, które mogłyby służyć stronie powodowej w postępowaniu przed Sądem Okręgowym w K.

Organ wskazał, że skarżący na wniosek B z 10 września 2020 r. dotyczący ujawnienia czy wskazana z imienia i nazwiska osoba, będąca powodem w sporze o zapłatę (zawisłym przed Sądem Okręgowym w K.) figuruje w ewidencji członków A lub też osób wspierających to stowarzyszenie, faktycznie nie udzielił odpowiedzi na zadane pytanie.

Ta okoliczność rodzi określone wątpliwości zważywszy, że zagadnienia będące przedmiotem zainteresowania skarżącego nie pozostają w jakimkolwiek związku z wykonaniem przez B zadań publicznych w zakresie zaopatrzenia mieszkańców gminy w wodę, ciepło, infrastrukturę kanalizacyjną oraz odbiór nieczystości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym - w świetle art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 - dalej: "p.p.s.a.") - kontrola ta odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania (art. 1 i 2 u.d.i.p.). Ustawa ta jest zarazem rozwinięciem konstytucyjnego prawa do informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, wyrażonego w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP.

Co do zasady, warunkiem dopuszczalności wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego jest - jak to wynika z przepisu art. 52 § 1 p.p.s.a. - wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed właściwym organem administracji publicznej, przy czym dotyczy to także skargi na decyzję organu, o której mowa w art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Jednakże w przypadku skargi na decyzję podmiotu obowiązanego do udzielenia informacji publicznej, niebędącego organem władzy publicznej, zgodnie z art. 17 ust. 2 u.d.i.p. tryb ten uznaje się za wyczerpany w razie wystąpienia przez wnioskodawcę do podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej, o ponowne rozpatrzenie sprawy. Poza tymi regułami należy odnotować, że zgodnie z aktualnie obowiązującym brzmieniem art. 52 § 3 p.p.s.a. jeżeli stronie przysługuje prawo do zwrócenia się do organu, który wydał decyzję z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona może wnieść skargę na tę decyzję bez skorzystania z tego prawa. Biorąc powyższe pod uwagę nie może być wątpliwości, że w niniejszej sprawie skarga była dopuszczalna, skoro została wniesiona w ustawowym terminie 30 dni (art. 53 § 1 p.p.s.a.) od dnia doręczenia skarżącemu decyzji z [...] r.

W tym stanie rzeczy wniosek organu o odrzucenie skargi okazał się bezzasadny. Nie ma też znaczenia w sprawie wyrok tut. Sądu z 26 listopada 2020 r. sygn. akt III SO/Gl 7/20, wymierzający grzywnę organowi za nieprzekazanie skargi do Sądu, ani wynik postępowania sądowego w związku ze skargą na bezczynność organu.

Następnie należy zauważyć, że rozpoznając skargę na podstawie przepisów o dostępie do informacji publicznej, sąd w pierwszej kolejności musi rozważyć, czy zaistniały przesłanki podmiotowe i przedmiotowe pozwalające na stosowanie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Udostępnienie informacji objętej wnioskiem może bowiem nastąpić jedynie wówczas, gdy podmiot, do którego zostało skierowane żądanie należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej określonych w art. 4 ust. 1 i 2 u.d.i.p., oraz gdy stwierdzone zostanie, że żądana informacja stanowi informację o charakterze publicznym w rozumieniu art. 1 ust. 1 w związku z art. 6 u.d.i.p.

Wymienione wyżej przepisy wskazują na bardzo szeroki katalog podmiotów zobowiązanych do udzielenia informacji publicznej, który nie jest katalogiem zamkniętym. Przepis ten jest konsekwencją przyjętego w ustawie rozwiązania - ustawowego nakazu udostępnienia wszystkich tych informacji publicznych, które pozostają w posiadaniu zobligowanego podmiotu, a których ujawnienia nie zabraniają odrębne przepisy prawa. Zaznaczyć należy także, że katalog informacji publicznej podlegającej udostępnieniu zawarty w art. 6 ustawy nie jest katalogiem zamkniętym.

Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, że zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym. Przepis art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 25 § 1 p.p.s.a. Pojęcie "jednostki organizacyjnej", o jakiej mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej, nie jest tożsame z tym pojęciem użytym w k.p.a., czy w p.p.s.a. Przyjąć zatem trzeba, iż w rozumieniu powołanego przepisu jest to każda jednostka organizacyjna wykonująca zadania publiczne, nawet gdy stanowi część Spółki powołaną w celu świadczenia usług na określonym terenie. Stąd też należy uznać, iż jednostką zobowiązaną w niniejszej sprawie do udzielenia informacji publicznej jest B sp. z o.o., gdyż jako spółka prawa handlowego wykonująca zadania publiczne polegające na bieżącej eksploatacji sieci wodociągowej, dostawy ciepła, oczyszczania ścieków oraz przetwarzania odpadów, tj. istotne z punktu widzenia celów państwa zadania, mające na celu zaspokojenie powszechnych potrzeb obywateli - jest podmiotem wykonującym zadania publiczne w rozumieniu u.d.i.p.

Ponadto przedmiot wniosku z 7 sierpnia 2019 r. o udostępnienie informacji, tj. dotyczącej inwestycji basenów nurkowych w P. stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d u.d.i.p. Zgodnie z tym przepisem udostępnieniu podlega informacja publiczna, dotycząca majątku podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 (jednostki, które wykonują zadania publiczne), pochodzącym z zadysponowania majątkiem, o którym mowa w lit. a-c, oraz pożytkach z tego majątku i jego obciążeniach.

Zatem rozstrzygnąć trzeba, czy zasadne było ograniczenie przez organ prawa do informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa (art. 5 ust. 2 u.d.i.p.). Na tę okoliczność bowiem powołał się organ w zaskarżonej decyzji.

W myśl art. 5 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (ust. 1). Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy (ust 2). Przepis art. 11 ust. 4 ustawy z 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz.U. z 2003 r., nr 153, poz. 1503 ze zm.- dalej "u.z.n.k."), wskazuje, że tajemnicę przedsiębiorstwa stanowią nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. Powyższe wskazuje, iż dla odmowy udostępnienia określonej informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy spełnione muszą być przesłanki formalne i materialne (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka – Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2016, str. 118 – 119, a także wyroki NSA: z 5 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 192/13; z 29 kwietnia 2016 r. sygn. akt I OSK 2490/14; z 17 stycznia 2017 r. sygn. akt I OSK 1993/16, publ.: CBOSA). Przesłanka formalna wyraża się w zamanifestowaniu woli konkretnego przedsiębiorcy utajnienia określonych informacji. Z kolei przesłanka materialna polega na tym, że informacje objęte tajemnicą przedsiębiorcy powinny stanowić informacje, których ujawnienie mogłoby mieć wpływ na jego sytuację ekonomiczną, jakkolwiek nie muszą mieć same w sobie wartości gospodarczej. Obie te przesłanki muszą być spełnione, aby dana informacja publiczna podlegała ochronie z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy. Wobec powyższego stwierdzić należy, że uzasadnienie decyzji odmawiającej udostępnienia informacji z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy (art. 5 ust. 2 u.d.i.p.) powinno zawierać argumentację wskazującą na okoliczność spełnienia zarówno przesłanek formalnych, jak i materialnych orzeczonej odmowy. Konieczne bowiem jest wykazanie, że konkretne informacje zawierają tajemnicę przedsiębiorstwa. Szczególnie precyzyjne i wyczerpujące uzasadnienie powinny zawierać te decyzje, w których dokonuje się analizy takich klauzul generalnych jak "tajemnica przedsiębiorcy" i "tajemnica przedsiębiorstwa". Tajemnicę przedsiębiorcy wyprowadza się z tajemnicy przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 11 ust. 4 u.z.n.k. i pojęcia te w zasadzie pokrywają się zakresowo, choć tajemnica przedsiębiorcy w niektórych sytuacjach może być rozumiana szerzej (zob. wyrok NSA z 5 lipca 2013 r. sygn. akt I OSK 511/13, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).. Należy również wskazać, że zgodnie z art. 11 ust 4 u.z.n.k. przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. W doktrynie przyjmuje się, że ze stanem poufności będziemy mieli do czynienia tylko wtedy, gdy przedsiębiorca kontroluje liczbę i charakter osób mających dostęp do określonych informacji." (E. Nowińska, M. Du Vail, Komentarz do ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, Warszawa 2013 r.). Informację poufną można zatem uznać za tajemnicę, kiedy przedsiębiorca ma wolę, by pozostała ona tajemnicą dla pewnych kół odbiorców, konkurentów, wola ta dla innych osób musi być rozpoznawalna. Podkreślić zatem należy, że każda nieujawniona do wiadomości publicznej informacja techniczna, technologiczna, organizacyjna przedsiębiorstwa lub inna informacja posiadająca wartość gospodarczą, co do której przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności powinna być – przed jej udostępnieniem w trybie przepisów u.d.i.p. – indywidualnie oceniona pod kątem zakwalifikowania jej jako tajemnicy przedsiębiorcy. Podczas analizy powyższych okoliczności istotne jest także, że ograniczenie dostępności informacji publicznej ze względu na tajemnicę ustawowo chronioną ma charakter wyjątku od zasady jawności informacji publicznej. Wystarczającą przesłanką dla uznania pewnych danych za objętych tajemnicą przedsiębiorstwa jest to, że mają one wartość gospodarczą dla przedsiębiorcy, który podjął kroki w celu utajnienia tych danych. Strona powołująca się na wartość gospodarczą określonych danych winna wykazać istnienie tej okoliczności i sporządzając motywy decyzji przedstawić w nich swoją argumentację w sposób wyczerpujący.

W ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie spełnia opisanych wyżej kryteriów.

Uzasadnienie jest zdawkowe. Organ powołał się bowiem na Zarządzenie nr [...]r. B z [...] r., wskazując, że ustalenie przedmiotu tajemnicy przedsiębiorstwa jest w ramach kompetencji Prezesa B. Zatem organ odmówił na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. żądanych informacji. Ponadto stwierdził, że żądana informacja nie pozostaje w związku z realizacją powierzonych Spółce zadań publicznych i pozostaje w związku ze sporem sądowym.

Nie negując przywołanego zarządzenia Prezesa Zarządu B oraz faktu, że niewątpliwie wiele informacji publicznych, którymi dysponuje B ma charakter tajemnicy przedsiębiorstwa, należy uznać, że organ nie uzasadnił, że żądana informacja do nich należy.

Organ nie wyjaśnił z jakiego powodu uważa, że informacja dotycząca inwestycji basenów nurkowych w P. w zakresie odpowiedzi na pytanie, czy ww. inwestycja była prowadzona przez podmioty zewnętrzne, czy ww. obiekt posiada stosowne odbiory, a w szczególności organów nadzoru budowlanego, jaki był koszt końcowy adaptacji obiektu zbiorników wodnych wraz z zapleczem, drogą dojazdową i czy obiekt jest wyposażony w sprzęt do nurkowania, ile wyniósł koszt uroczystości otwarcia i oddania obiektu do użytku oraz kto był organizatorem, kto jest gospodarzem obiektu, czy prowadzone są zajęcia indywidualne lub grupowe i czy są zatrudniani instruktorzy nurkowi, jaki jest koszt miesięczny utrzymania basenów nurkowych (zatrudnienie oraz media), stanowi tego rodzaju informację, która zasługuje na jej ochronę jako tajemnica przedsiębiorstwa. Nie wyjaśnił w szczególności, dlaczego uważa, że informacje te mają wartość gospodarczą w rozumieniu art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Zauważyć również należy, że część informacji, jak np. kto jest gospodarzem obiektu, czy są prowadzone zajęcia indywidualne lub grupowe, czy są zatrudnieni instruktorzy nurkowi, czy obiekt jest wyposażony w sprzęt do nurkowania, czy były stosowne odbiory organów nadzoru budowlanego, czy inwestycja była prowadzona przez podmioty zewnętrzne, są łatwo dostępne przez osoby zainteresowane. Np. osoby zainteresowane zajęciami grupowymi lub indywidualnymi mogą skorzystać z informacji podanych w Internecie po wpisaniu do wyszukiwarki hasła [...]. Pod tym hasłem znajdują się zaproszenia do zajęć grupowych i indywidualnych, wraz z podanym nr telefonu i kontaktem e-mail. Zatem zupełnie niezrozumiałe jest twierdzenie organu, że odpowiedź na pytanie: "czy są prowadzone zajęcia indywidualne lub grupowe, czy są zatrudnieni instruktorzy nurkowi, czy obiekt jest wyposażony w sprzęt do nurkowania", stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa.

Również pozostałe pytania nie mają takiego charakteru, który wskazywałby, że Stowarzyszenie żąda ujawnienia informacji dotyczących informacji technicznej, technologicznej, organizacyjnej przedsiębiorstwa lub innej informacji posiadającej wartość gospodarczą.

Reasumując, w sytuacji gdy organ uznał, że wnioskowane informacje mają taką wartość, to powinien uzasadnić odrębnie dla każdego z przywołanych we wniosku pytań od 2-8.

Również drugi z podanych przez organ powodów odmowy udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej nie zasługiwał na uwzględnienie. Spółka wskazała, że w zakresie objętym wnioskiem pozostaje w sporze sądowym. Nie odniosła tego faktu do poszczególnych pytań. Oczywistym przecież jest, że w odniesieniu do części pytań np. w zakresie "czy są prowadzone zajęcia indywidualne lub grupowe, czy są zatrudnieni instruktorzy nurkowi, czy obiekt jest wyposażony w sprzęt do nurkowania", spór sądowy nie ma znaczenia. A jeśli ma to organ winien wskazać dlaczego.

W tym stanie rzeczy zasadnie Stowarzyszenie podniosło zarzut naruszenia art. 107 § 1 pkt 3 K.p.a.

Obowiązkiem organu było prawidłowe uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia. Należy zauważyć, że zgodnie z art. 107 § 3 K.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie faktyczne

i prawne jest ważnym elementem decyzji, bowiem przedstawia tok rozumowania organu, który doprowadził do wydanego rozstrzygnięcia. Prawidłowo zredagowane uzasadnienie wymaga logicznego i czytelnego przedstawienia przez organ swojego stanowiska. Poprawne pod względem merytorycznym uzasadnienie ma kluczowe znaczenie dla realizacji zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ administracji jest zobowiązany do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania decyzji bez stosowania środków przymusu. Istotą tej zasady jest to, by każdy uczestnik postępowania był przekonany, że bierze udział w rzetelnie prowadzonym procesie, i że jeżeli zapadło negatywne rozstrzygnięcie, to przyczyną tego są istotne powody.

Zdaniem Sądu organ naruszył powyższe przepisy, ponieważ zaskarżona decyzja nie zawiera należytego uzasadnienia. Organ nie wskazał szczegółowo odrębnie do każdej żądanej we wniosku informacji od 2-8, z czego wywodzi daną przesłankę odmowy i na czym opiera swoje uzasadnienie. Tylko w przypadku prawidłowego uzasadnienia decyzji Sąd może zweryfikować argumentację organu.

Konsekwencją braku należytego uzasadnienia decyzji, było naruszenie art. 61 ust. 3 Konstytucji oraz art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w zakresie w jakim w przepisach tych przewidziano możliwość odmowy udostępnienia informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy.

Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględniając stanowisko Sądu, ponownie rozpozna wniosek, a przy sporządzaniu uzasadnienia decyzji odniesie się szczegółowo odrębnie do każdego pytania wniosku.

Uwzględniając powyższe rozważania Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję organu.

O kosztach postępowania sądowoadministracyjnego Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. Na zasądzoną kwotę złożył się zwrot uiszczonego przez stronę skarżącą wpisu od skargi w wysokości 200 zł.