Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 82/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2004-05-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Podatek akcyzowy
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Powołane przepisy: article: art. 262
journal: Dz.U. 1997 nr 23 poz 117
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny.
article: art. 11c
journal: Dz.U. 1993 nr 11 poz 50
law: Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Teresa Liwacz, Asesor WSA Urszula Wiśniewska, Protokolant Anna Krenz, po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości, 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w T. na rzecz skarżącego kwotę 400,00 zł (czterysta złotych zero groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] Prokuratura Rejonowa w R. przekazała wyłączone materiały z prowadzonego dochodzenia celem wykorzystania przez Urząd Celny w T. Z powyższych materiałów wynika, że w dniu [...] funkcjonariusze Komendy Miejskiej Policji we W. ujawnili na terenie posesji S. K. położonej w miejscowości I. samochód osobowy marki BMW o numerze rejestracyjnym [...]. Z uwagi na podejrzenie ingerencji w pola numerowe nadwozia zabezpieczyli pojazd oraz dowód rejestracyjny wystawiony na nazwisko J. K. Badania przeprowadzone w Laboratorium Kryminalistycznym Komendy Wojewódzkiej w B. potwierdziły, że numer identyfikacyjny nadwozia – [...] nie jest numerem fabrycznym. Jednocześnie ustalono oryginalny numer tego nadwozia o treści [...].

W związku z otrzymanym materiałem dowodowym Naczelnik Urzędu Celnego w T. decyzją z dnia [...] Nr [...], [...] określił kwotę długu celnego od przedmiotowego pojazdu, a S. K. wskazał jako dłużnika należności celnych.

Od decyzji organu pierwszej instancji strona złożyła odwołanie. Decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 233 §1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) i art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny (Dz.U. z 2001r. Nr 75, poz. 802 ze zm.) Dyrektor Izby Celnej w T. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W oparciu o powyższe decyzje organów celnych, decyzją z dnia [...] Nr [...], Urząd Skarbowy we W. orzekł o ustaleniu dla S. K. podatku akcyzowego w kwocie [...] oraz podatku od towarów i usług w kwocie [...]. W uzasadnieniu decyzji powołał się na art. 11c ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.), który stanowił podstawę do ustalenia należności podatkowych od samochodu osobowego marki BMW [...] będącego w posiadaniu S. K.

Od powyższej decyzji Podatnik złożył odwołanie wnosząc o uchylenie w całości decyzji, ponieważ nastąpiło naruszenie prawa materialnego poprzez błędne uznanie go za dłużnika długu celnego na podstawie art. 210 par. 3 Kodeksu celnego. Uważa, że nie powinien być stroną postępowania. Zaznaczył, że na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. została wniesiona skarga do Sądu Administracyjnego.

Decyzją z dnia [..] Nr [..] Dyrektor Izby Celnej w T. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Podniósł, że z uwagi na wejście w życie z dniem 1 września 2003r. ustawy o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych oraz o zmianie niektórych ustaw regulujących zadania i kompetencje organów oraz organizację jednostek organizacyjnych podległych ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych (Dz.U. Nr 137, poz. 1302), właściwym do rozpoznania odwołania stosownie do art. 20 tej ustawy jest Dyrektor Izby Celnej w T. Podkreślił, że organ I instancji działając na podstawie art. 11c ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym zasadnie ustalił podatek akcyzowy oraz podatek od towarów i usług z tytułu samochodu osobowego marki BMW. Postępowanie celne zostało zakończone decyzją ostateczną organu celnego, a tym samym organ uzyskał prawo do zakończenia postępowania zmierzającego do ustalenia prawidłowej wysokości podatków, opierając się na rozstrzygnięciach zapadłych w sprawie określenia kwoty długu celnego. Wniesienie odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w T. wyczerpało administracyjny tok instancji przed organami celnymi. Utrzymanie tej decyzji w mocy przez Dyrektora Izby Celnej w T. potwierdziło słuszność rozstrzygnięcia podjętego przez organ I instancji. W tej sytuacji Urząd Skarbowy we W. miał wszelkie podstawy do wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Skorzystanie natomiast z możliwości zaskarżenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Celnej w T. w sprawie określenia kwoty długu celnego, nie może skutkować wstrzymaniem merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez organy podatkowe, które nie miały obowiązku oczekiwania na rozstrzygnięcie przez Sąd w sprawie skargi wniesionej na decyzję organu celnego II instancji. Bezsporne w sprawie jest, że w chwili wydania decyzji przez organ podatkowy I instancji, decyzje organów celnych określające wysokość długu celnego były ostateczne. Zasadnie zatem organ podatkowy ustalił wysokość stosownych podatków uwzględniając wartość celną oraz wysokość cła wynikającą z tych decyzji.

Na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. S. K. wniósł skargę zwracając się o uchylenie jej w całości oraz o uchylenie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego, ponieważ nastąpiło naruszenie prawa materialnego poprzez błędne uznanie go za podatnika podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego.

W uzasadnieniu skargi przywołał treść art. 210 §3 Kodeksu celnego wskazując, że z zebranego materiału dowodowego w żaden sposób nie wynika, iż samochód marki BMW [...] został nielegalnie wprowadzony na polski obszar celny. Podniósł, że pojazd został wprowadzony legalnie i objęty procedurą odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem z cła na podstawie art. 128 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 listopada 1999r w sprawie gospodarczych procedur celnych. Przywołując §130 wymienionego rozporządzenia stwierdził, że legalnego wprowadzenia na polski obszar celny mogła i dokonała osoba mająca miejsce zamieszkania poza polskim obszarem celnym. Wprowadzony w ten sposób na polski obszar celny samochód powinien zostać powrotnie wywieziony lub otrzymać nowe przeznaczenie celne najpóźniej w dniu, w którym osoba, która go przywiozła, opuszcza polski obszar celny. Zarzucił, że nie ustalono, czy ta osoba opuściła polski obszar celny, a w konsekwencji, czy powstał dług celny i kto jest dłużnikiem.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w T. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Zaznaczył, że Sąd Administracyjny sprawuje kontrolę decyzji administracyjnej co do ich zgodności z prawem, a zatem musi brać pod uwagę stan prawny istniejący w chwili wydania zaskarżonej decyzji. Uchylenie decyzji organów celnych określających kwotę długu celnego, istniejących jednak w obrocie prawnym w chwili wydania decyzji z dnia [...], nie stanowiłoby podstawy do wzruszenia decyzji. Nie można bowiem uchylić decyzji, jeżeli nie sposób organowi podatkowemu I instancji zarzucić naruszenia prawa. Decyzja wydana w zaskarżonej sprawie przez Dyrektora Izby Celnej w T. nie jest uzależniona od wyroku rozpoznającego skargę na decyzję organu celnego. Ewentualne uchylenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny decyzji Dyrektora Izby Celnej w T. w sprawie należności celnych mogłoby jedynie stanowić podstawę do wznowienia postępowania.

W piśmie procesowym z dnia [...] S. K. wniósł o uznanie jako dowodu w sprawie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 16 marca 2004r. sygn. akt S.A./Bd/2400/03 uchylającego decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] określającą kwotę długu celnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego tylko z punktu widzenia jej legalności tj. z punktu widzenia zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 par. 1 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) wynika, że zaskarżona decyzja ulega uchyleniu wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu w zaskarżonej sprawie wydana decyzja narusza prawo, w związku z tym nie może pozostać w obrocie prawnym.

Na podstawie art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny (Dz. U. z 2001r. Nr 75, poz. 802 ze zm.) do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy działu IV ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.).

Stosownie do art. 187 §1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Urząd Skarbowy we W., a następnie Dyrektor Izby Celnej w T. wydane rozstrzygnięcia oparli na ustaleniach wynikających z decyzji organów celnych w sprawie określenia kwoty długu celnego i wartości celnej towaru od pojazdu marki BMW [...]. Niewątpliwie w chwili wydania decyzji przez wskazane wyżej organy, decyzja z dnia [...] Naczelnika Urzędu Celnego w T. oraz z dnia [...] Dyrektora Izby Celnej w T. w sprawie określenia długu celnego były w obrocie prawnym i stanowiły podstawę do ustalenia wysokości podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług. Stosownie do art. 11 c ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie powstania obowiązku podatkowego, w sytuacji w której kwoty podatków nie zostały pobrane przez organy celne lub pobrano je w kwocie niższej niż należna, właściwe organy podatkowe wydają decyzję ustalającą prawidłową wysokość podatków, biorąc pod uwagę rozstrzygnięcia zawarte w decyzjach organów celnych. Na etapie postępowania podatkowego w sprawie ustalenia podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług, nie podlega określeniu wartość celna towaru oraz wysokość cła, jednakże te wielkości ustalone w odrębnym postępowaniu, stanowią podstawę do obliczenia wysokości podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług.

Bezsporne jednak w sprawie jest, że w dniu 16 marca 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny wydał wyrok (sygn. akt I S.A./Bd2400/03), którym uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w T. z dnia [...] w sprawie określenia kwoty długu celnego należnego od S. K. z tytułu samochodu osobowego marki BMW [...].

Niewątpliwie uchylenie decyzji ostatecznej organu celnego w sprawie określenia kwoty długu celnego i tym samym ustalenia wartości celnej towaru, ma wpływ na ustalenie wysokości podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług od tego pojazdu. Jak wyżej bowiem wskazano, przy ustaleniu należności podatkowych organy opierały się na decyzjach w sprawie ustalenia wartości celnej towaru i kwoty długu celnego. Wyeliminowanie z obrotu prawnego przez Sąd decyzji dotyczącej określenia długu celnego, powoduje, że nie może ostać się także decyzja w sprawie ustalenia należności podatkowych.

W przypadku, gdy dane rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o decyzję, która następnie została uchylona lub zmieniona przez sąd, wówczas mamy do czynienia z przesłanką uzasadniającą wznowienie postępowania. Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że nie ma przeszkód prawnych, aby w zaskarżonej sprawie Sąd wziął pod uwagę okoliczność, że decyzja ostateczna rozstrzygająca zagadnienie wstępne dla ustalenia należności podatkowych została wyeliminowana z obrotu prawnego, w konsekwencji czego należało uchylić zaskarżoną decyzję. W przypadku, gdy decyzja rozstrzygająca zagadnienie wstępne jest dotknięta wadą z powodu jej niezgodności z prawem, wówczas także rozstrzygnięcie, które opiera się na takiej decyzji, dotknięte jest wadą z powodu naruszenia prawa. Wyłącznie ostateczna decyzja będąca w obrocie prawnym w sprawie określenia cła i przesądzająca o wysokości wartości celnej towaru może stanowić podstawę do wydania decyzji ustalającej należności podatkowe na podstawie art. 11c ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Dopiero po ponownym przeprowadzeniu postępowaniu i rozstrzygnięciu sprawy określenia kwoty długu celnego, dopuszczalne będzie ponowne rozstrzygnięcie sprawy podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. b oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono, jak w sentencji.

O kosztach sądowych Sąd orzekł stosownie do art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.