Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 24/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2021-05-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6133 Informacja o środowisku
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 80 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 283
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Diana Trzcińska Sędziowie WSA Mariola Jaroszewska (spr.) WSA Magdalena Dobek - Rak po rozpoznaniu w Gdańsku na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 maja 2021 r. sprawy ze skargi J. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 września 2020 r., nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia oddala skargę.


UZASADNIENIE

J. T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej jako "Kolegium") z dnia 15 września 2020 r., którą utrzymano w mocy decyzję Wójta Gminy (dalej jako "Wójt") z dnia 25 lutego 2020 r. o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Wnioskiem z dnia 5 listopada 2018 r. J.T. wystąpił o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na "Budowie fotowoltaicznej instalacji elektrowni OZE o mocy 1 MW wraz z infrastrukturą towarzyszącą na terenie działek nr [..]-[..] obręb P., gm. Ł.". Do wniosku została dołączona karta informacyjna przedsięwzięcia.

Postanowieniem z dnia 23 stycznia 2019 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska (dalej jako "RDOŚ") nałożył obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia oraz określił zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. W związku z w tym Wójt Gminy postanowieniem z dnia 11 lutego 2019 r. nałożył na inwestora obowiązek przeprowadzenia oceny na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia oraz określił zakres raportu o odziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

W dniu 30 lipca 2019 r. RDOŚ wezwał inwestora do uzupełnienia raportu oddziaływania na środowisko wskazując m.in., iż wnioskowane działki znajdują się na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu. Z uwagi na powyższe nałożono obowiązek przeprowadzenia analizy zgodności planowanego przedsięwzięcia z zapisami Uchwały nr 259/XXIV/16 Sejmiku Województwa z dnia 25 lipca 2016 r. w sprawie obszarów chronionego krajobrazu w województwie (Dz. Urz. Woj. Z 2016 r., poz. 2942). Ponowne wezwanie o uzupełnienie RDOŚ wystosował w dniu 21 października 2019 r. domagając się wskazania na załączniku graficznym zbiornika wodnego, który jest elementem działającej elektrowni wodnej w P.; poprawnego wskazania powierzchni przeznaczonej pod planowaną farmę fotowoltaiczną i zaznaczyć rozmieszczenie na załączniku graficznym; przeprowadzenia analizy zgodności, która nie została uzupełniona w poprzednim wezwaniu; wyjaśnienia sprzeczności dotyczącej budowy nowych obiektów budowlanych; przeanalizowania wpływu inwestycji na chronione gatunki występujące w zasięgu oddziaływania zamierzenia; podania składu gatunkowego zinwentaryzowanych w obrębie zbiornika wodnego chronionych gatunków herpetofauny; doprecyzowania oraz uszczegółowienia zapisu w ad. 12 uzupełnienia do raportu OOŚ oraz zaznaczenia na załączniku kartograficznym korytarza migracyjnego/szlaku migracyjnego płazów przebiegający w obrębie wnioskowanego terenu oraz w jego sąsiedztwie.

Na podstawie wyjaśnień i uzupełnień inwestora RDOŚ postanowieniem z dnia 9 grudnia 2019 r. odmówił uzgodnienia i określenia warunków realizacji wnioskowanego przedsięwzięcia wskazując, że realizacja inwestycji wiąże się m.in. z wykonaniem wykopów pod linię kablową. Z wypisu z rejestru gruntów wynika, że przedmiotowe działki stanowią łąki (w przeważającej części) oraz grunty pod rowami, czyli teren wodno-błotny. Zatem można wnioskować, że realizacja przewidywanego przedsięwzięcia przyczyniłaby się do zmian uwilgotnienia terenów podmokłych znajdujących się w sąsiedztwie planowanego zbiornika, czyli w konsekwencji nastąpiłaby zmiana stosunków wodnych na terenach przyległych. Zatem planowane zamierzenie spowodowałoby zmianę stosunków wodnych służącą celom innym niż ochrona przyrody lub zrównoważone wykorzystanie użytków rolnych i leśnych oraz racjonalna gospodarka wodna lub rybacka, co byłoby sprzeczne z przepisami uchwały o obszarach chronionego krajobrazu w województwie (§ 5 pkt 6). Ponadto, z mapy zasadniczej załączonej do wniosku z oraz z załącznika graficznego załączonego w uzupełnień do raportu ooś wynika, że teren planowanej fotowoltaicznej instalacji elektrowni OZE przylega do strefy buforowej przy korycie rzeki Ł. i znajduje się w strefie 100 metrowej od linii brzegowej rzeki Ł. W myśl

§ 5 pkt 8 lit. a uchwały na obszarach chronionego krajobrazu wprowadza się zakaz budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od Unii brzegów rzek, jezior i innych naturalnych zbiorników wodnych. Z uwagi na powyższe planowane przedsięwzięcie jest sprzeczne z ww. zakazem.

Mając to na uwadze Wójt Gminy decyzją z dnia 25 lutego 2020 r. odmówił ustalenia środowiskowych uwarunkowań przedmiotowego przedsięwzięcia uznając je za sprzeczne z zapisami uchwały o obszarach chronionego krajobrazu.

W odwołaniu inwestor wskazał, że ewentualne zmiany w szacie roślinnej terenu, która nie ma większych walorów, nie spowodują znacznych strat dla środowiska. Ponadto, degradacja nie nastąpi całkowicie, ponieważ pod panelami fotowoltaiczne będzie występowała powierzchnia biologicznie czynna, zaś samo przedsięwzięcie wynika z zapotrzebowania lokalnej i szerszej społeczności, a także prawa europejskiego, które nakazuje , aby wykorzystać energię z źródeł odnawialnych. Inwestor podkreślił również, że w związku z planowanym przedsięwzięciem nie powstaną żadne obiekty budowlane, a same ogniwa fotowoltaiczne należy traktować jako kolektory słoneczne, w związku z czym na ich montaż nie jest konieczne uzyskanie pozwolenia na budowę.

Decyzją z dnia 15 września 2020 r. Kolegium utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu wskazano, że według klas bonityfikacyjnych grunty na działkach objętych wnioskiem stanowią: działka nr [..] (powierzchnia - 1,39 ha) łąkę IV klasy (Ł1V), łąkę V klasy (ŁV), łąkę VI klasy (ŁVI), grunty pod wodami (W); działka nr [..] (powierzchnia - 0,04 ha): łąkę IV klasy (ŁIV); działka nr [..] (powierzchnia - 0,18 ha): łąkę IV klasy (ŁIV), łąkę V klasy (ŁV). Łączna powierzchnia działek objęta planowaną inwestycją wynosi 1,6 ha, a jako powierzchnię zabudowy pod inwestycję należy przyjąć obszar 0,75 ha, tj. obszar wskazany pod fotowoltaiczną instalację elektrowni OZE. Działki te znajdują się na Obszarze Chronionego Krajobrazu. W związku z tym inwestycję należy kwalifikować zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 52 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r., poz. 71) jako budowa przemysłowa, w tym zabudowa systemami fotowoltaicznymi, lub magazynowa, wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż: 0,5 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, pkt 8 i pkt 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy - przy czym przez powierzchnię zabudowy rozumie się powierzchnię terenu zajętą przez obiekty budowlane oraz pozostałą powierzchnię przeznaczoną do przekształcenia w wyniku realizacji przedsięwzięcia. Ponadto, z raportu ooś wynika, że przedmiotowa instalacja zlokalizowana zostanie w strefie 100 metrowej od linii brzegowej rzeki Ł. Inwestor Jako strefą wolną od Jakichkolwiek prac (wolną od zabudowy) zostawia Jedynie 5 metrów od brzegów rzeki Ł.

W świetle powyższego Kolegium podzieliło stanowisko RDOŚ, że przedmiotowe przedsięwzięcie jest sprzeczne z § 5 pkt 8 uchwały w sprawie obszarów chronionego krajobrazu w województwie, który wprowadza zakaz budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, Jezior i innych naturalnych zbiorników wodnych - z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej.

Naruszony został ponadto zapis § 5 pkt 6 i 7 uchwały, gdyż inwestycja sprzeczna jest z wskazanymi w uchwale działaniami w zakresie czynnej ochrony nieleśnych ekosystemów lądowych, do których należy m.in. zachowanie śródpolnych torfowisk, bagien i innych podmokłości oraz oczek wodnych a także kształtowanie stosunków wodnych na użytkach rolnych dopuszczalne tylko w ramach racjonalnej gospodarki rolnej, z bezwzględnym zachowaniem w stanie nienaruszonym terenów podmokłych, w tym torfowisk i obszarów wodno-błotnych oraz obszarów źródliskowych cieków. Planowana inwestycja zrealizowana ma zostać na gruntach określonych jako łąka i grunty pod rowami, czyli na "użytkach rolnych", przez które należy rozumieć grunty orne, sady, łąki trwałe, pastwiska trwałe, grunty rolne zabudowane, grunty pod stawami i grunty pod rowami. Tereny sąsiednie to również łąki, a także tereny podmokłe oraz rozlewisko rzeki Ł. W raporcie ooś inwestor wskazał, iż w ramach planowanej inwestycji nie wprowadzi zjawisk mogących spowodować kształtowanie stosunków wodnych - nie spowoduje utraty torfowisk, bagien i innych podmokłości oraz oczek wodnych. Natomiast RDOŚ wskazał, że realizacja planowanej inwestycji przyczyni się do zmiany nawilgocenia terenów podmokłych znajdujących się w sąsiedztwie planowanej inwestycji. Zaś RZGW w swojej opinii wskazał, iż planowana inwestycji na etapie eksploatacji nie spowoduje zmian reżimu gruntowo- wodnego na sąsiednich polach uprawnych.

Zdaniem Kolegium kwestia kształtowania się stosunków wodnych na terenie przeznaczonym na planowaną inwestycję jak i na terenach sąsiednich nie została przeanalizowana wnikliwie, gdyż organ pierwszej instancji nie poczynił w tym zakresie żadnych własnych ustaleń ani wyjaśnień. Niewątpliwym, zadaniem Kolegium pozostaje że w raporcie ooś, ani w uzupełnieniu do niego, nie przedstawiono żadnych dowodów, które uwiarygodniły by stwierdzenie o braku wpływu planowanej inwencji na tereny podmokłe zlokalizowane w obrębie planowanej inwestycji jaki w jej sąsiedztwie. Słusznie zauważył RDOŚ, iż planowane wykopy pod linie kablowe mogą mieć na powyższe wpływ negatywny, oraz że powyższe prace nie będą się odbywać w ramach racjonalnej gospodarki rolnej. Zdaniem organu odwoławczego samo zajęcie terenu (przestrzeni) o powierzchni 0,75 ha, spowoduje zmianę warunków oświetlenia terenu (zacienienie) i związane będzie z nierównomiernym pokryciem terenu opadami atmosferycznymi, co w sumie bez wątpienia doprowadzi do zmiany warunków wodnych na terenie poddanym ocenie, tym samym w wyniku realizacji przedsięwzięcia doszłoby do naruszeń przepisów uchwały w sprawie obszarów chronionego krajobrazu w województwie.

Ponieważ postanowieniem z dnia 13 grudnia 2019 r. RDOŚ odmówił uzgodnienia przedsięwzięcia, a Wójt był tym stanowiskiem związany, nie było możliwe w sprawie wydanie decyzji pozytywnej określającej środowiskowe uwarunkowania dla planowanej inwestycji. Decyzja środowiskowa nie jest bowiem decyzją uznaniową, a wiążący charakter stanowiska zajętego przez organ uzgadniający wyraża się w niemożności wydania decyzji pozytywnej w przypadku negatywnego stanowiska organu uzgadniającego oraz w niedopuszczalności określenia, w drodze decyzji pozytywnej, warunków realizacji przedsięwzięcia w sposób odmienny niż uczynił to organ uzgadniający.

Kolegium zauważyło, że Wójt w rozstrzygnięciu przedstawił dane wskazane w raporcie ooś oraz treść postanowienia RDOŚ, ale nie dokonał oceny tego materiału dowodowego. Tymczasem raport stanowi podstawowy dokument, na którym opiera się organ wydając decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Tym samym powinien on być rzetelny, spójny i wolny od niejasności i nieścisłości. W przedmiotowej sprawie jedynie RDOŚ wzywał inwestora do uzupełnienia raportu o oddziaływaniu na środowisko, szczegółowo przedstawiając zakres wymaganych uzupełnień, a następnie dokonały rzetelnej i wszechstronnej oceny zarówno samego raportu jak i jego uzupełnień (wyjaśnień inwestora). Zdaniem Kolegium ww. raport jest dowodem o niskiej jakości merytorycznej, zawiera on wiele powtórzeń, niemalże w każdym rozdziale przytacza się te same informacje, w raporcie brakuje też informacji stanowiących rzetelną analizę wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Raport zwiera sformułowanie nieznajdujące żadnego podparcia merytorycznego. Wreszcie, trudno zidentyfikować który z wariantów przedstawionych w raporcie ooś, jest wariantem realizacyjnym, gdyż w rozdziale poświęconym opisowi wariantu proponowanego do realizacji przez inwestora brakuje opisu tego wariantu.

W konsekwencji, na podstawie raportu ooś oraz jego uzupełnień zarówno RDOŚ, jak i organ pierwszej instancji, trafnie uznały, że w danej lokalizacji nie można uzgodnić realizacji przedsięwzięcia i określić środowiskowych uwarunkowań tej realizacji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku inwestor zarzucił naruszenie art. 8 k.p.a. wskazując, że organ nie traktuje równo różnych podmiotów, gdyż w dniu 15 lipca 2020 r. Gmina uzyskała pozwolenie na budowę na działkach nr [..] i [..], obręb P. dotyczące przystani kajakowej jako obiektu budowlanego służącego turystyce wodnej. W uzasadnieniu ww. decyzji zawarto zapis, że inwestycja jest zgodna z decyzją Wójta Gminy o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Tymczasem przedmiotowe nieruchomości to dz. nr [..] - czyli koryto rzeki, oraz [..] - nieruchomość sąsiadująca bezpośrednio z inwestycją objęta zaskarżoną decyzją. W związku z tym zostały naruszone zapisy uchwały w sprawie obszarów chronionego krajobrazu w województwie poprzez dopuszczenie zabudowy bezpośrednio w korycie rzeki oraz jej charakter – inwestycja z zakresu turystyki, w przypadku gdzie dozwolone są wyłącznie działania z zakresu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej. Natomiast to zapisy tej uchwały były jedynym czynnikiem powodującym, że inwestor nie otrzymał decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Zdaniem skarżącego naganne jest postępowanie organu, który nie zezwala na przedsięwzięcie OZE, które będzie powodowało ogólnospołeczne korzyści (również europejskie, tj. zasady czystego powietrza i dostosowanie procentowego krajowego korzystania z czystej energii wprowadzane przez Unię Europejską), a sam realizuje przedsięwzięcie z zakresu turystyki.

Skarżący wskazał też, że uchwała w sprawie obszarów chronionego krajobrazu obowiązuje od 25 lipca 2016 r., zatem bezzasadnie RDOŚ wezwał do złożenia Raportu o oddziaływaniu inwestycji na środowisko, narażając inwestora na poniesienie kosztów finansowych m.in. związanych z opracowaniem ww. raportu wiedząc, że omawiana inwestycja nie ma szans powstania na niniejszym obszarze zgodnie z obowiązującymi zakazami zawartymi w uchwale. Prawidłowym tokiem byłoby natychmiastowe wyrażenie sprzeciwu opierające się właśnie na zapisach uchwały.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga nie zawiera uzasadnionych podstaw.

Sądowej kontroli, dokonywanej z punktu widzenia legalności aktu administracji publicznej, tj. zgodności z przepisami prawa procesowego i prawem materialnym mającym zastosowanie w danej sprawie, poddano decyzję Kolegium z dnia 15 września 2020 r., którą utrzymano w mocy decyzję Wójta Gminy o odmowie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie fotowoltaicznej instalacji elektrowni OZE o mocy 1 MW wraz z infrastrukturą towarzyszącą, na terenie działek nr [..]-[..], obręb P., gmina Ł. i w ocenie sądu obie z wydanych decyzji nie obarczone są wadami, które uzasadniają ich uchylenie.

Wniosek inicjujący postępowanie w sprawie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia został złożony na podstawie art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2020 r., poz. 283 ze zm.), dalej jako u.u.i.o.ś. Przepis ten stanowi, że uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Z kolei przepis art. 72 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 u.u.i.o.ś., w brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania, przewidywał, że wydanie tego rodzaju decyzji następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych oraz decyzji o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części - wydawanych na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333) czy decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - wydawanej na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2020 r., poz. 293 ze zm).

Ponadto, niekiedy w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przeprowadza się ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Obowiązek w tym zakresie stwierdza w drodze postanowienia organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 63 ust. 1 ustawy), po zasięgnięciu opinii m.in. regionalnego dyrektora ochrony środowiska (art. 64 ust. 1 pkt 1).

W niniejszej sprawie nie jest sporne, że przedsięwzięcie, które zamierza zrealizować skarżący wymagało wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, gdyż zostało ono zakwalifikowane jako przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, tj. jako zabudowa przemysłowa, w tym zabudowa systemami fotowoltaicznymi, lub magazynowa, wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż 0,5 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy, przy czym przez powierzchnię zabudowy rozumie się powierzchnię terenu zajętą przez obiekty budowlane oraz pozostałą powierzchnię przeznaczoną do przekształcenia w wyniku realizacji przedsięwzięcia (§ 3 ust. 1 pkt 52 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko; Dz. U. z 2016 r., poz. 71), dalej jako rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć.

Obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla wnioskowanego przedsięwzięcia został stwierdzony postanowieniem Wójta z dnia 11 lutego 2019 r., w którym nałożono na inwestora obowiązek sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. Obowiązek ten był konsekwencją postanowienia RDOŚ z dnia 18 stycznia 2019 r. Raport został przedłożony w dniu 26 czerwca 2019 r. i po jego uzupełnieniu był przedmiotem uzgodnień m.in. z RDOŚ, który postanowieniem z dnia 9 grudnia 2019 r. odmówił uzgodnienia i określenia warunków realizacji planowanego przedsięwzięcia, jako niezgodnego z uchwałą nr 259/XXIV/16 Sejmiku Województwa z dnia 25 lipca 2016 r. w sprawie obszarów chronionego krajobrazu w województwie (Dz. Urz. Woj. Z 2016 r., poz. 2942), dalej jako uchwała o obszarach chronionego krajobrazu. Raport był także częścią procedury z udziałem społeczeństwa, którego reprezentanci wyrazili sprzeciw wobec inwestycji.

Zgodnie z art. 80 ust. 1 u.u.i.o.ś., jeżeli była przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, biorąc pod uwagę:

1) wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1;

2) ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko;

3) wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa;

4) wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone.

W niniejszej zaś sprawie uwzględnienie powyższych elementów procedury środowiskowej doprowadziło organy do trafnych, zdaniem sądu, wniosków, że planowane przedsięwzięcie narusza prawo w sposób, który uniemożliwia ustalenie środowiskowych warunków jego realizacji.

Zgodnie z kartą informacyjną przedsięwzięcia i raportem środowiskowym, inwestycja jest planowana na działkach nr [..]-[..]. Przy czym z przedłożonych przez inwestora materiałów wynika, że na działce nr [..] znajdują się już instalacje i budynki istniejącej elektrowni wodnej. Na działce nr [..] posadowione mają być instalacje towarzyszące, zaś głównym miejscem posadowienia paneli fotowoltaicznych jest działka nr [..]. Na tej zaś działce, jak wynika z ewidencji gruntów, znajdują się m.in. grunty pod wodami. Natomiast działka nr [..] znajduje się w całości w obszarze 100 m od koryta rzeki Ł.

To oznacza, że zastosowanie w sprawie znajdą postanowienia § 5 ust. 8 uchwały w sprawie obszarów chronionego krajobrazu, które zakazują budowania nowych obiektów budowalnych w pasie o szerokości 100 m od linii brzegów rzeki – z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej. Przy czym, nie sposób zgodzić się z twierdzeniami skarżącego, przedstawionymi w formie danych inwestycji w karcie informacyjnej i raporcie, że w związku z planowanym przedsięwzięciem nie powstaną żadne obiekty budowlane.

W tym zakresie wskazać trzeba, że zgodnie z art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego obiektem budowlanym jest budynek, budowla bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych. W myśl natomiast pkt 3, budowla to każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni jądrowych, elektrowni wiatrowych, morskich turbin wiatrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową.

W przypadku ogniw fotowoltaicznych konieczne jest zajęcie znacznej powierzchni gruntu, na których posadowione są stoły konstrukcyjne połączone w sposób stały z gruntem. Na stołach, stanowiących budowle, montowane są panele (ogniwa fotowoltaiczne), które połączone są siecią kabli. Instalacja solarne złożona jest ponadto z zespołu rur, którymi płynie płyn solarny przewodzący w jedną stronę energię od wymiennika ciepła, a w drugą stronę schłodzony wraca do kolektora. Ponadto, w jej skład wchodzi wymiennik ciepła (zamontowany najczęściej w zbiorniku z wodą), pompy (zapewniające odpowiedni przepływ i ciśnienie płynu solarnego) i regulator instalacji. Dodatkowymi elementami farmy fotowoltaicznej są przetwornice i transformatory. Ogniwa fotowoltaiczne wraz ze stołami konstrukcyjnymi oraz innymi elementami farmy tworzą całość użytkową, ale nie tworzą całości technicznej, gdyż są wykonane według innej techniki. W konsekwencji więc stoły konstrukcyjne wraz z ich mocowaniem w ziemię to budowle w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, gdyż stanowią wymienione tam części budowlane urządzeń technicznych. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2018 r., sygn. akt II FSK 1275/18, dostępny w CBOSA).

Zatem aby zbiór paneli mógł stanowić obiekt budowlany muszą stanowić całość techniczno-użytkową. Ten wymóg jest niewątpliwie spełniony w wypadku niniejszej inwestycji obejmującej zarówno panele wraz z konstrukcją, na której będą umieszczone, i która zapewniać będzie odpowiednia ekspozycję na słońce oraz sieci kablowej poprowadzonej pod ziemią w celu połączenia paneli. Dodatkowe niezbędne elementy to: inwertery, konwertery, stacja transformatorowa, rozdzielnia (typ kontenerowy). Takie elementy traktowane łącznie stanowią całość techniczno-użytkową i mogą spełniać swoją funkcję, tzn. stanowić źródło energii odnawialnej.

W związku z tym trafnie w sprawie przyjęto, że przedmiotowa inwestycja, wbrew oświadczeniom inwestora, będzie obejmować wykonanie nowych obiektów budowalnych, w związku z czym winna nie naruszać zakazu z § 5 pkt 8 uchwały w sprawie obszarów chronionego krajobrazu. Tymczasem umieszczenie infrastruktury towarzyszącej na działce nr [..], która w całości znajduje się w obszarze 100 m od brzegu rzeki Ł., z zachowaniem tylko 5 m strefy buforowej, zakaz ten oczywiście narusza.

Trafnie też uznało Kolegium, że stanowiących część inwestycji ogniw nie można traktować jako kolektorów słonecznych, co zwalniałoby przedmiotową inwestycję z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę.

Jak stanowi bowiem art. 29 ust. 2 pkt 16 Prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 19 września 2020 r., nie wymaga pozwolenia na budowę montaż pomp ciepła, wolnostojących kolektorów słonecznych, urządzeń fotowoltaicznych o mocy zainstalowanej elektrycznej nie większej niż 50 kW oraz mikroinstalacji biogazu rolniczego w rozumieniu art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (Dz. U. z 2020 r. poz. 261, 284, 568, 695 i 1086) z zastrzeżeniem, że do urządzeń fotowoltaicznych o mocy zainstalowanej elektrycznej większej niż 6,5 kW oraz mikroinstalacji biogazu rolniczego, stosuje się obowiązek uzgodnienia pod względem zgodności z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej projektu budowlanego, o którym mowa w art. 6b ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz. U. z 2020 r. poz. 961), oraz zawiadomienia organów Państwowej Straży Pożarnej, o którym mowa w art. 56 ust. 1a tej ustawy. Z powyższego wynika, że kolektory słoneczne nie wymagają pozwolenia na budowę, jednakże zwolnienie to jest obarczone wymogiem, aby zainstalowana moce elektryczna kolektora nie przekraczała 50 kW. Tymczasem, jak wynika z dokumentacji przedłożonej przez inwestora, planowana instalacja ma wytwarzać moc 1 MW, czyli 1000 kW. Oczywistym jest zatem, że nie sposób uznać projektowanych ogniw za kolektory.

Co więcej, sąd podziela ocenę organów co do tego, że planowane przedsięwzięcie narusza również § 5 pkt 6 i 7 uchwały w sprawie obszarów chronionego krajobrazu, które zakazują m.in. dokonywania zmian stosunków wodnych.

Jak już wskazano, działka nr [..], na której ma znaleźć się fotowoltaiczna instalacja elektrowni OZE, stanowi m.in. grunt pod wodami. Z danych pozyskanych przez sąd z Systemu Informacji Przestrzennej Urzędu Gminy (dostępny pod adresem [..]) wynika, iż owe grunty stanowią zbiornik wodny zajmujący dużą część powierzchni działki nr [..]. W związku z tym, należy zgodzić się, że posadowienie na takim terenie paneli fotowoltaicznych nie pozostanie bez wpływu na stosunki wodne tego obszaru. Przyczyni się do tego fakt, że grunt pod konstrukcją, na której umieszczone będą panele będzie zacieniony, zaś pochylenie tej konstrukcji w celu uzyskania lepszej ekspozycji słonecznej spowoduje zacienianie także obszaru wokół, co zaburzy nie tylko pokrywanie terenu opadami atmosferycznymi, ale także dostęp do światła, który umożliwia osuszanie terenu. Powyższe okoliczności będą mieć też wpływ na wskazany zbiornik wodny, do którego spływać będą wody opadowe z pozostałego terenu działki nr [..].

Zwrócił na to uwagę RDOŚ w swoim postanowieniu z dnia 9 grudnia 2019 r. o odmowie uzgodnienia warunków planowanej inwestycji, które to postanowienie, jako niezaskarżalne, ocenie poddało Kolegium w decyzji odwoławczej. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ odwoławczy za prawidłowe uznał twierdzenia RDOŚ i sąd również nie znalazł podstaw do ich zakwestionowania, albowiem stawiane inwestycji zarzuty znajdują potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Ponadto, jak już wskazano, przed wydaniem decyzji środowiskowej, organ uwzględnia m.in. dokonane uzgodnienia, co oznacza, że wprawdzie nie jest nimi związany, ale nie może ich pominąć (por. wyrok NSA z dnia 18 października 2018 r., sygn. akt II OSK 2952/17, dostępny w CBOSA). Nie ulega przy tym wątpliwości, że RDOŚ, jako wyspecjalizowany organ z zakresu ochrony środowiska posiada odpowiednią wiedzę i kwalifikacje, ażeby kompleksowo i fachowo ocenić dokumentację planowanego przedsięwzięcia pod kątem oddziaływania na środowisko. Dlatego też, jeżeli w niniejszej sprawie organ ten dostrzegł uchybienia wpływające na możliwość ustalenia środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia, organ chcąc sprostać wymogom art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a także art. 80 ust. 1 u.u.i.o.ś., nie mógł tego stanowiska i wskazanych uchybień pominąć. Natomiast wobec potwierdzenia zarzutów RDOŚ na skutek analizy przez orzekające organy materiału dowodowego, nie było możliwe pozytywne rozpoznanie wniosku inwestora.

Powyższej oceny nie zdołały podważyć natomiast zarzuty skargi, gdyż w rzeczywistości stanowią one wyraz niezadowolenia strony z faktu, że inwestycja Gminy na działkach znajdujących się w pobliżu, także przy korycie rzeki, uzyskała pozwolenie na budowę, jednakże ocena innych inwestycji nie będących przedmiotem kontrolowanego postępowania pozostaje poza zakresem rozpoznania sądu w niniejszej sprawie.

Mając to wszystko na uwadze sąd uznał, że wydane decyzje odpowiadają prawu. W szczególności, Wójt dochował procedury przewidzianej w u.u.i.o.ś. i po uzyskaniu postanowienia RDOŚ o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, zobowiązał inwestora do sporządzenia i przedłożenia raportu. Następnie raport ten poddał ocenie, przy której uwzględniono uwagi RDOŚ zawarte w postanowieniu o odmowie uzgodnienia inwestycji. Tak przeprowadzona analiza pozwoliła na trafne stwierdzenie, że inwestycja narusza zapisy uchwały o obszarach chronionego krajobrazu i wydanie odpowiedniej decyzji w oparciu o przepisy u.u.i.o.ś. W ocenie sądu, przeprowadzone postępowanie spełnia przy tym wymogi art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., zaś uzasadnienie decyzji jest zgodne z art. 107 § 3 k.p.a. Przy czym należy zauważyć, że uzasadnienie decyzji organu pierwszej instancji istotnie jest lakoniczne, a w merytorycznym zakresie stanowi powtórzenie postanowienia RDOŚ z dnia 9 grudnia 2019 r., jednakże uchybienia te zostały naprawione przez Kolegium, które szerzej omówiło problemy, jakie zaistniały na gruncie niniejszej sprawy czyniąc uzasadnienie o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia kompletnym i poddającym się ocenie sądowej.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.

Sąd wydał w niniejszej sprawie wyrok na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie bowiem z treścią art. 133 § 1 zdanie drugie p.p.s.a. wyrok może być wydany na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym albo jeżeli ustawa tak stanowi. Przepis art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.) stanowi zaś, że przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Z uwagi na niemożność przeprowadzenia rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym, o czym strony zostały powiadomione. Ponadto, dopuszczalność rozpoznania przedmiotowej sprawy na posiedzeniu niejawnym na podstawie powołanego wyżej przepisu potwierdza stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w uchwale składu 7 sędziów z dnia 30 listopada 2020 r., sygn. akt II OPS 6/19 (dostępna na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl).