Wyrok NSA, sygn. akt V SA 554/01
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2002-01-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 605  Ewidencja ludności, dowody tożsamości, akty stanu cywilnego, imiona i nazwisko, obywatelstwo, paszporty
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Budowlane prawo
Powołane przepisy: article: art. 5, art. 6 ust. 1, art. 9 ust. 2
journal: Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174
law: Obwieszczenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 15 czerwca 1984 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
article: art. 54-55
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Teza: W przypadku zameldowania na pobyt stały niezbędne jest przebywanie z zamiarem stałego przebywania pod oznaczonym adresem oraz wykazanie się uprawnieniami do przebywania w lokalu /pomieszczeniu/ ów stały adres posiadającym /art. 5, art. 6 ust. 1 i art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174/.

Wprawdzie omawiana ustawa nie definiuje pojęcia lokalu /pomieszczenia/, ale skoro chodzi o stałe przebywanie w nim ludzi to nie ulega wątpliwości, że lokal /pomieszczenie/ w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności winien spełniać wymagania techniczno-budowlane określone dla pomieszczeń mieszkalnych przepisami Prawa budowlanego.

Nie jest rzeczą organu do spraw ewidencji ludności szczegółowe, we własnym zakresie badanie czy lokal /pomieszczenie/, w którym ma nastąpić zameldowanie odpowiada warunkom technicznym dla pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi, miarodajne w tym zakresie jest stanowisko organu nadzoru techniczno-budowlanego wyrażone w odpowiedniej /przewidzianej przepisami Prawa budowlanego/ formie prawnej.

TEZY

W przypadku zameldowania na pobyt stały niezbędne jest przebywanie z zamiarem stałego przebywania pod oznaczonym adresem oraz wykazanie się uprawnieniami do przebywania w lokalu /pomieszczeniu/ ów stały adres posiadającym /art. 5, art. 6 ust. 1 i art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174/.

Wprawdzie omawiana ustawa nie definiuje pojęcia lokalu /pomieszczenia/, ale skoro chodzi o stałe przebywanie w nim ludzi to nie ulega wątpliwości, że lokal /pomieszczenie/ w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności winien spełniać wymagania techniczno-budowlane określone dla pomieszczeń mieszkalnych przepisami Prawa budowlanego.

Nie jest rzeczą organu do spraw ewidencji ludności szczegółowe, we własnym zakresie badanie czy lokal /pomieszczenie/, w którym ma nastąpić zameldowanie odpowiada warunkom technicznym dla pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi, miarodajne w tym zakresie jest stanowisko organu nadzoru techniczno-budowlanego wyrażone w odpowiedniej /przewidzianej przepisami Prawa budowlanego/ formie prawnej.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Alicji P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 19 grudnia 2000 r. (...) w przedmiocie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania - skargę oddala.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta L. decyzją z dnia 13 października 2000 r. (...) w powołaniu na art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174 ze zm./ orzekł o uchyleniu czynności materialno-technicznej zameldowania Alicji P. w lokalu przy ul. G. w L.

W uzasadnieniu decyzji podano, że Alicja P. w dacie zameldowania posiadała uprawnienia do przebywania na nieruchomości, gdyż uprawnienia te potwierdziła na druku "zgłoszenie pobytu stałego" właścicielka nieruchomości Anna M., która na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w L. z dnia 7 sierpnia 1998 r. (...) odziedziczyła w całości spadek po swym ojcu Marku P., do którego należała nieruchomość. Mimo tego czynność materialno-techniczną zameldowania uznano za wadliwą naruszającą art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, gdyż nie został wskazany lokal mieszkalny, w którym miało nastąpić zameldowanie. Uznano, że Alicja P. została zameldowana w dniu 28 września 1999 r. w budynku będącym w budowie, który nie został zgłoszony do organu nadzoru budowlanego w celu jego odbioru i nie został oznaczony numerem porządkowym.

W odwołaniu Alicja P. zarzuciła, że bezpodstawnie pozbawiono ją zameldowania, do którego prawo już nabyła, wskazała na ujemne konsekwencje pozostawania bez stałego zameldowania, wskazała na istniejący jej zdaniem związek między sprawą zameldowania a postępowaniem w sprawie przydzielenia jej lokalu zastępczego.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia 19 grudnia 2000 r. (...) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji podano, że ustalenia organu I instancji, iż strona została zameldowana na pobyt stały wadliwie, bo w lokalu nie mającym charakteru lokalu mieszkalnego, znajduje potwierdzenie w materiale dowodowym, bowiem z pism urzędu organu I instancji z dnia 16 listopada 1999 r. (...), z dnia 31 stycznia 2000 r. (...) i z dnia 13 lipca 2000 r. wynika, że na nieruchomości przy ul. G. znajdują się dwa budynki: mieszkalny w budowie, dla którego nie było wydane pozwolenie na użytkowanie oraz budynek gospodarczy, a zatem żaden z tych budynków nie może spełniać funkcji mieszkaniowych w rozumieniu przepisów prawa.

Podkreślono, że o tym czy dany obiekt budowlany odpowiada prawnym wymaganiom dla obiektów przeznaczonych na cele mieszkalne decyduje właściwy organ nadzoru budowlanego, a nie fakt zameldowania w tym obiekcie określonej osoby /tak też SN w wyroku z dnia 8 października 1998 r. III RN 56/98 - OSNAPU 1999 nr 14 poz. 442/. Skoro zameldowanie nastąpiło w lokalu, który nie był przeznaczony na stały pobyt ludzi, przeto czynność tę należało w ocenie organu odwoławczego uchylić jako dokonaną z naruszeniem przepisów prawa. Wskazano, że w przypadku wydania przez właściwy organ pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego bądź decyzji o zmianie na mieszkalny sposobu użytkowania budynku gospodarczego sprawa zameldowania będzie mogła być rozpoznana ponownie.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Alicja P., wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji, zarzuciła rażące naruszenie art. 31, art. 32 i art. 50 Konstytucji oraz art. 6 Kpa wywodząc, że bezpodstawnie została pozbawiona praw nabytych bez zagwarantowania odtworzenia tych praw w innym miejscu.

W piśmie procesowym z dnia 16 stycznia 2002 r. Alicja P. przedstawiła okoliczności związane z innymi lokalami, zarzucając naruszenie prawa przy eksmisji i wymeldowaniu z lokalu przy ul. W. w L. i w związku z przydziałem lokalu przy ul. T. w L., o którym nikt jej nie poinformował.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174 ze zm./, dalej ustawa o ewidencji, przewiduje obowiązek meldunkowy dla osób spełniających ustawowe kryteria.

W przypadku zameldowania na pobyt stały niezbędne jest przebywanie z zamiarem stałego przebywania pod oznaczonym adresem oraz wykazanie się uprawnieniami do przebywania w lokalu /pomieszczeniu/ ów stały adres posiadającym /art. 5, art. 6 ust. 1 i art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji/. Wprawdzie omawiana ustawa nie definiuje pojęcia lokalu /pomieszczenia/, ale skoro chodzi o stałe przebywanie w nim ludzi to nie ulega wątpliwości, że lokal /pomieszczenie/ w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności winien spełniać wymagania techniczno-budowlane określone dla pomieszczeń mieszkalnych przepisami Prawa budowlanego. Nie jest rzeczą organu ds. ewidencji ludności szczegółowe we własnym zakresie badanie czy lokal /pomieszczenie/, w którym ma nastąpić zameldowanie odpowiada warunkom technicznym dla pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi, miarodajne w tym zakresie jest stanowisko organu nadzoru techniczno-budowlanego wyrażone w odpowiedniej /przewidzianej przepisami Prawa budowlanego/ formie prawnej.

Na nieruchomości przy ul. G. w L., jak wynika z akt sprawy, znajdują się dwa budynki. Ustalenie organu II instancji, iż żaden z tych budynków nie spełnia wymagań obiektu przeznaczonego na stały pobyt ludzi uznać należy za niewadliwe.

Jeden z budynków to budynek gospodarczy i dla legalnego w nim zamieszkiwania ludzi niezbędne byłoby uzyskanie pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania budynku gospodarczego na cele mieszkalne, ale decyzji takiej brak /pisma z dnia 16 listopada 1999 r. i 31 stycznia 2000 r./. Drugi budynek to budynek mieszkalny, którego budowy nie dokończono, obiekt wymagający remontu, z cieknącym dachem i stwarzający, jak przyznaje skarżąca, zagrożenie bezpieczeństwa /brak poręczy przy schodach, balustrad na balkonie/ i nie nadający się w tym stanie, wg strony, do stałego pobytu ludzi. Także i ten obiekt nie spełnia formalnych wymogów pozwalających na jego użytkowanie zgodnie z przeznaczeniem.

W myśl art. 54 i art. 55 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ do użytkowania obiektu budowlanego można bowiem przystąpić bądź to po uzyskaniu pozwolenia na użytkowanie, jeżeli taki obowiązek nałożono w pozwoleniu na budowę, bądź gdy takiego obowiązku nie nałożono - po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy i o ile organ ten nie zgłosi w ustawowym terminie sprzeciwu w drodze decyzji.

Jest niesporne i niekwestionowane przez skarżącą, że dla budynku mieszkalnego nie uzyskano pozwolenia na użytkowanie ani też nie dokonano zawiadomienia o zakończeniu budowy, która zresztą zakończona nie była. Oznacza to, że przystąpienie do użytkowania tego budynku nie jest prawem dozwolone, a tym samym nie jest także zgodny z prawem stały pobyt ludzi w budynku, jak również legalizacja takiego pobytu w postaci zameldowania.

Zasadnie organ orzekający w decyzji zaskarżonej objął swymi rozważaniami obydwa budynki znajdujące się na nieruchomości położonej w L. przy ul. G., bowiem czynność materialno-techniczna zameldowania skarżącej dotknięta jest także i taką wadą, że nie zostało wskazane, którego budynku zameldowanie dotyczy.

Uznając, że zaskarżona decyzja zasadnie uchyliła czynność materialno-techniczną zameldowania jako dotkniętą wadami naruszenia art. 6 ust. 1 i art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji, należało uznać, że znajduje ona oparcie w przepisach prawa.

Biorąc powyższe pod uwagę należało na mocy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o NSA /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ skargę oddalić jako nieuzasadnioną.