Wyrok NSA oz. w Gdańsku, sygn. akt SA/Gd 1145/84
NSA oz. w Gdańsku
Data orzeczenia: 1985-01-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1
journal: Dz.U. 1983 nr 11 poz. 55
law: Obwieszczenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 17 lutego 1983 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe.
article: poz. 174
journal: Dz.U. 1983 nr 3 poz. 8
Teza: Najemca może skutecznie powoływać się na brak obowiązku świadczenia podwyższonego czynszu, jeżeli wszedł w stosunek najmu na podstawie art. 691 Kc po najemcy, który założył urządzenie techniczne wpływające na podwyższenie czynszu i nie uzyskał od wynajmującego zwrotu wartości ulepszenia /art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe - Dz.U. 1983 nr 11 poz. 55/.

TEZY

Najemca może skutecznie powoływać się na brak obowiązku świadczenia podwyższonego czynszu, jeżeli wszedł w stosunek najmu na podstawie art. 691 Kc po najemcy, który założył urządzenie techniczne wpływające na podwyższenie czynszu i nie uzyskał od wynajmującego zwrotu wartości ulepszenia /art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe - Dz.U. 1983 nr 11 poz. 55/.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny uznał zasadność skargi Bogdana K. na decyzję Dyrektora Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Urzędu Wojewódzkiego w Bydgoszczy z dnia 20 września 1984 r. w przedmiocie ustalenia wysokości czynszu najmu za lokal mieszkalny i na podstawie art. 207 par. 1 i 2 pkt. 1 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Urzędu Miejskiego w B., a także - zgodnie z art. 208 Kpa - zasądził od organu stopnia wojewódzkiego kwotę złotych sześćset tytułem zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącego.


UZASADNIENIE

Bogdan K. wystąpił do organu administracji państwowej z wnioskiem o ustalenie wysokości czynszu za zajmowany przez niego lokal mieszkalny w B. przy ul. Ch. nr 8 m. 3.

Decyzją z dnia 23 sierpnia 1984 r. Kierownik Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Urzędu Miejskiego w B. stwierdził, że stawka czynszu za powierzchnię zajmowaną w granicach norm wynosi 11,40 zł za 1 m2, a za nadwyżkę powierzchni mieszkalnej 22,80 zł za 1 m2, w związku z czym określił wysokość czynszu obowiązującego od 1 października 1983 r. na łączną sumę 1.267 zł przy uwzględnieniu, że lokal jest wyposażony w urządzenia techniczne /wodę, kanalizację, gaz, w.c., i urządzenia kąpielowe/. Urządzenia kąpielowe zostały wprawdzie zainstalowane na koszt najemcy w 1964 r., już jednak przed wejściem w życie prawa lokalowego /1 sierpnia 1974 r./ były ujęte w stawce czynszowej obowiązującej do dnia 1 października 1983 r.

Odwołanie Bogdana K. załatwił odmownie Dyrektor Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Urzędu Wojewódzkiego w Bydgoszczy, który decyzją nr GKM-VIII-8130/63/84 z dnia 20 września 1984 r. utrzymał w mocy decyzję organu administracji państwowej stopnia podstawowego.

Rozpoznając sprawę na skutek skargi wniesionej przez Bogdana K., Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Za uzasadniony trzeba uznać zarzut skarżącego, że stawka bazowa czynszu nie powinna być podwyższona z tytułu wyposażenia lokalu w urządzenia kąpielowe.

Skoro ustalono, iż urządzenia te zostały zainstalowane na koszt najemcy i jest niesporne, że wynajmujący nie zwrócił najemcy wartości ulepszenia, to ma zastosowanie przepis art. 17 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. 1983 nr 11 poz. 55/, który wyłącza możliwość podwyższenia w takiej sytuacji czynszu z tytułu urządzenia technicznego, od którego istnienia zależy wysokość czynszu najmu.

Powołać się tu należy na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 13 listopada 1984 r. III AZP 4/84 /nie publikowana/, która stwierdza, że "jeśli najemca ulepszył przedmiot najmu przez zainstalowanie urządzeń technicznych wpływających dodatkowo na podwyższenie czynszu według zasad określonych w załączniku nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 1983 r. w sprawie czynszu najmu za lokale mieszkalne i użytkowe /Dz.U. nr 38 poz. 174/ i wynajmujący nie zwrócił najemcy kosztów technicznego ulepszenia, najemca opłaca nadal czynsz nie podwyższony".

Przepisy prawa lokalowego z 1974 r. nie dają podstawy do przyjęcia wykładni, jaką zastosowały w niniejszej sprawie organy administracji państwowej. Chodzi w szczególności o to, że brak jest podstaw do odmowy zastosowania przepisu art. 17 ust. 1 prawa lokalowego w przypadku, gdy założenie urządzenia technicznego nastąpiło przed dniem wejścia w życie prawa lokalowego /1 sierpnia 1974 r./, a nawet gdy najemca opłacał już uprzednio czynsz podwyższony ze względu na istnienie danego urządzenia.

Nie ma także znaczenia okoliczność, że założenie urządzenia technicznego miało miejsce wtedy, gdy najemcą był poprzednik prawny skarżącego. Jak bowiem wynika z treści decyzji z dnia 18 lipca 1973 r., przydzielającej lokal skarżącemu, skarżący w istocie wszedł w stosunek najmu po zgonie teściowej - Pelagii D., a zatem nastąpiła jedynie w istniejącym stosunku najmu zmiana po stronie najemcy według zasad przewidzianych w art. 691 Kc. Skarżący wszedł w prawa i obowiązki poprzedniego najemcy w drodze szczególnej sukcesji, określonej w tym przepisie. Wstąpienie w stosunek najmu oznacza kontynuację tego samego stosunku prawnego z udziałem innej osoby jako najemcy.

Najemca może skutecznie powoływać się na brak obowiązku świadczenia podwyższonego czynszu /art. 17 ust. 1 prawa lokalowego z 1974 r./, jeżeli wszedł on w stosunek najmu na podstawie art. 691 Kc po najemcy, który założył urządzenie techniczne wpływające na podwyższenie czynszu i nie uzyskał od wynajmującego zwrotu wartości ulepszenia.

Analizując w szerszym jeszcze zakresie treść decyzji organu administracji pierwszej instancji, stwierdzić należy, że przedstawione wyżej wywody mogą się odnieść także do urządzenia w.c., które według dokonanych ustaleń zostało również zainstalowane na koszt najemcy. Ponadto podkreślić trzeba, że istnienie urządzeń wodociągowo-kanalizacyjnych nie jest według rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 1983 r. w sprawie czynszów najmu za lokale mieszkalne i użytkowe /Dz.U. nr 38 poz. 174/ czynnikiem podwyższającym stawkę bazową czynszu /jedynie brak takich urządzeń może być podstawą do obniżenie stawki o 30 procent/.

Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 207 par. 1 i 2 pkt. 1 Kpa uchylił decyzje organów administracji obydwu instancji, orzekając o kosztach postępowania zgodnie z art. 208 Kpa.