Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 770/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2021-09-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c)
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 2 pkt 16, pkt 7
journal: Dz.U. 2020 poz 2028
law: Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków.
article: art. 271 ust. 5b
journal: Dz.U. 2020 poz 310
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - t.j.
article: art. 7, art. 77, art. 80
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Paweł Zaborniak /spr./ Sędziowie WSA Marcin Kamiński AWSA Karina Gniewek - Berezowska Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2021 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Likwidacji w [...] na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty stałej I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie na rzecz strony skarżącej Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Likwidacji w [....] kwotę 609 zł /słownie: sześćset dziewięć złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi A w likwidacji w [...] (dalej zwane Przedsiębiorstwem) jest decyzja Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego "Wody Polskie" z dnia [...] marca 2021 r., znak [...], o określeniu za okres od [...] stycznia 2021 r. - do [...] grudnia 2021 r. opłaty stałej w wysokości 20 276 zł za pobór wód podziemnych ze studni wierconych, tj. S-1, S-2, S-3, S-4, S-5, S-6 i S-7.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podkreślono, iż w dniu [...] stycznia 2021 r. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Zarząd Zlewni w [...] na podstawie art. 271 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne (Dz.U. z 2020 r. poz. 310; zwane dalej u.P.w.), ustaliło w formie informacji rocznej Przedsiębiorstwu opłatę stałą za pobór wód podziemnych ze studni wierconych w wysokości 20’276 zł. W informacji tej wskazano, że opłatę należy uiścić na rachunek "Wód Polskich" w czterech kwartalnych ratach płatnych w określonych w informacji terminach.

Przedsiębiorstwo zgodnie z pouczeniem złożyło reklamację, w której nie zgodziło się z wysokością opłaty ustalonej w informacji rocznej. Wniesiono w reklamacji o ustalenie opłaty stałej za pobór ze studni wierconych, przy uwzględnieniu braku możliwości korzystania ze studni o nr S - 6 oraz S – 7 z powodu niezakończenia inwestycji. Studnie nie zostały uruchomione ze względu na brak wykonania ich połączenia wodociągowego z zakładem produkcji wody, nie wykonano zasilania elektrycznego, kabli sterowniczych oraz dróg dojazdowych. Z tej przyczyny wydajność możliwa do wykorzystania przez Przedsiębiorstwo to 330 m³/h, a więc o 67 m³/h mniejsza od wielkości docelowej. Zwrócono także uwagę na wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 12 lutego 2021 r., o sygn. II SA/Rz 733/20, CBOSA, o uchyleniu decyzji dotyczącej opłaty rocznej za pobór wód podziemnych przy użyciu w/w studni.

W zaskarżeniu do Sądu decyzji Dyrektor nie uwzględnił złożonej reklamacji stwierdzając, że wysokość opłaty stałej za pobór wód podziemnych ustala się jako iloczyn jednostkowej opłaty, czasu wyraźnego w dniach i maksymalnej ilości wody podziemnej wyrażonej w metrach sześciennych na sekundę, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego z uwzględnieniem stosunku ilości podziemnej, która może być pobrana na podstawie tych pozwoleń, do dostępnych zasobów wód podziemnych. Przedsiębiorstwo posiada aktualnie pozwolenie wodnoprawne z dnia 28 lutego 2019 r. udzielone przez Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] zezwalające na pobór wód podziemnych, zatem jest zobowiązane do ponoszenia opłaty stałej za usługi wodne. Pozwolenie to obowiązuje od dnia [...] lutego 2019 r. do dnia [...] lutego 2049 r. W ocenie Organu nie znajduje w sprawie zastosowania wyjątek wynikający z art. 271 ust. 5b u.P.w. dotyczący realizacji przedsięwzięcia w zakresie obiektów liniowych. Na jego podstawie opłatę stałą ponosi się za okres od dnia przystąpienia do użytkowania urządzenia wodnego służącego do realizacji usług wodnych. Pozwolenie wodnoprawne z dnia [...] lutego 2019 r., nie jest związane z realizacją przedsięwzięcia w zakresie jakichkolwiek obiektów liniowych. Opłata stała stanowi formą rekompensaty za gotowość do udostępnienia zasobów wodnych adresatowi pozwolenia. Okoliczność, że adresat pozwolenia nie realizuje w pełni praw wynikających z tej decyzji jest nieistotna dla obowiązku poniesienia opłaty stałej przez podmiot, który legitymuje się danym pozwoleniem wodnoprawnym. Ten fakt wpływa na obowiązki ponoszenia opłaty zmiennej oraz jej wysokość, nie zaś na opłatę stałą, którą ponosi się w związku z uzyskaniem pozwolenia wodnoprawnego. Ustalenie wysokości opłaty stałej w sposób przedstawiony przez Przedsiębiorstwo z wykorzystaniem łącznej możliwej wydajności wybranych studni, nie znajduje odzwierciedlenia w przepisach u.P.w., wymaga bowiem zastosowania dodatkowych przeliczeń niewskazanych w ustawie oraz wymaga skorzystania z parametrów eksploatacyjnych. Maksymalna ilość wody podziemnej, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego została określona łącznie dla całego istniejącego ujęcia wód podziemnych składającego się z 7 studni wierconych. Wykładnia językowa zwrotu "może być pobrana" nie uprawnia do twierdzenia, że zakład musi taką ilość pobrać, co wynika z rozróżnienia przez ustawodawcę opłaty stałej od zmiennej, czyli każdorazowo za realne wielkości poboru wód podziemnych za pomocą studni wierconych. Opłata stała została obliczona zgodnie z art. 271 ust. 2 u.P.w., jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty wynoszącej 500 zł na dobę za 1 m³/s czasu wyrażonego w dniach wynoszącego 365 dni i maksymalnej ilości wód podziemnych, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego wynoszącej 0.1111 m³/s. Wysokość jednostkowej stawki opłaty została określona w § 15 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz.U. poz. 2502; zwane dalej rozporządzeniem).

Przedsiębiorstwo pismem z dnia 8 kwietnia 2021 r. złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) skargę na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] Państwowe Gospodarstwo Wodne "Wody Polskie", zarzucając Organowi naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.

W uzasadnieniu zarzutów podkreślono, iż wyrażone w art. 403 ust. 6 pkt 6 u.P.w. sformułowanie prowadzi do wniosku, że ustawodawca rozróżnia moment wydania pozwolenia wodnoprawnego od momentu rozpoczęcia korzystania z wód, a tym samym z usług wodnych. Nie sposób przyjąć, że opłaty za usługi wodne nawet w formie opłaty stałej, naliczanej wg maksymalnej ilości określonej w pozwoleniu wodnoprawnym - obciążają podmiot, który uzyskał pozwolenie niezależnie od tego czy ma on realną możliwość poboru wód. Wg skarżącej strony pobieranie opłaty w takim stanie faktycznym stanowiłoby naruszenie art. 9 u.P.w. Opłaty za usługi wodne uiszcza się za pobór wód podziemnych lub powierzchniowych co musi oznaczać, że podmiot uprawniony do poboru wód musi mieć co najmniej potencjalną możliwość wykonywania swych uprawnień wynikających z pozwolenia wodnoprawnego. W zaskarżonej decyzji Dyrektor w żaden sposób nie odniósł się do sygnalizowanego przez Przedsiębiorstwo braku rzeczywistej możliwości poboru wody ze studni S - 6 i S – 7. Pomimo, że w pozwoleniu wodnoprawnym określono wartości odnoszące się do dopuszczalnych wielkości poboru wód podziemnych, to jednocześnie w uzasadnieniu wskazano wprost, że w razie konieczności może być dodatkowo pobierana z dwóch studni awaryjnych, które dotychczas nie były wykorzystywane i nie są przyłączone do wodociągu zakładu. Ta kwestia została zupełnie pominięta przez Dyrektora w informacji rocznej o ustaleniu wysokość opłaty za usługi wodne. Z uwagi na brak połączenia wodociągowego w ocenie strony skarżącej opłata stała powinna być ustalana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego, lecz z uwzględnieniem faktu, że strona nie ma technicznej możliwości pełnego poboru wody na podstawie pozwolenia w 2021 r. Takie stanowisko wyraził WSA w Rzeszowie wyroku z dnia 12 lutego 2021 roku o sygn. akt II SA/Rz 733/20 dotyczącym opłaty stałej dla Przedsiębiorstwa za rok 2020, i którego to stanowiska Dyrektor Zlewni nie uwzględnił pomimo związania zgodnie z art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Organ reprezentowany przez radcę prawnego w odpowiedzi na skargę w wniósł o jej oddalenie, jako oczywiście bezzasadnej. Hipoteza art. 271 ust. 5b u.P.w. nie znajduje wypełnia w niniejszej sprawie, bowiem przepis ten wyraźnie wskazuje na przypadek realizacji przedsięwzięcia w zakresie obiektów liniowych, podczas gdy sprawa dotyczy pozwolenia na eksploatowanie istniejących już studni. Trudno mówić, aby studnie S - 6 i S - 7 były objęte przypadkiem realizacji przedsięwzięcia w zakresie obiektów liniowych Realność użytkowania studni S - 6 i S – 7, jest akcentowana w nieprawomocnym wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 12 lutego 2021 r., sygn. II SA/Rz 733/20, i nie znajduje oparcia ani w przepisach prawa ani w okolicznościach sprawy. Otwory tych studni awaryjnych zakończone stosownym zabezpieczeniem ze stali górniczej można podpiąć do węża z pompą i agregatem albo cysterny i użytkować. Brak drogi asfaltowej do nich nie oznacza, że nie mają dojazdu, są bowiem awaryjnymi studniami. Organ nie jest zobligowany badać w terenie realność poboru ze studni, które sam we wniosku o wydanie pozwolenia umieścił skarżący, bo istotą opłaty stałej i analizowanych przepisów jest właśnie działanie przeciwne oparte na treści pozwolenia, a nie analiza kwestii technicznych. Trzeba odróżnić faktyczny brak możliwości ujmowania wód jak np. studni znajdującej się na gruncie, do którego podmiot nie miał dostępu albo ich brak w terenie, od okoliczności niniejszej sprawy, gdzie podmiot z własnej woli nie korzysta ze studni. Dla Organu niezrozumiały jest upór z jakim Zakład dąży do zajmowania zasobów wód podziemnych, a teraz nie zamierza z nich korzystać. Opłata stała w niniejszej sprawie nie została uzależniona od okoliczności korzystania z rzeczonych studni awaryjnych, a brak infrastruktury nie może wpływać na istnienie obowiązku zapłaty.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył co następuje:

Skarga została uwzględniona, bowiem okazała się zasadna.

Sądowa kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Ta kontrola jest wykonywana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; zwana dalej P.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto Sąd na podstawie art. 135 p.p.s.a. uprawniony jest stosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto Sąd na podstawie art. 135 p.p.s.a. uprawniony jest stosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Objęta skargą decyzja okazała się wadliwa z powodu naruszenia przez Organ przepisów K.p.a. obligujących do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy administracyjnej, a więc przepisów art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. Dostrzeżone uchybienia nie pozwalały na wydanie decyzji w określonym kształcie, bowiem nie rozważono w sposób wymagany możliwości zastosowania wobec strony art. 271 ust. 5b u.P.w.

Sąd na podstawie akt sprawy ustalił, że skarżące Przedsiębiorstwo pobiera wody podziemne za pomocą 7 studni wierconych: S-1, S-2, S-3, S-4, S-5 (studnie podstawowe), S-6, S-7 (studnie awaryjne). Studnie te służą do poboru wód z otworów czwartorzędowych (zob. wniosek przedsiębiorstwa o wydanie pozwolenia wodnoprawnego z dnia [...] stycznia 2019 r). Dostrzec też należało, iż Dyrektor Zarządu Zlewni w [...] na mocy decyzji z dnia [...] lutego 2019 r., o nr [...], udzielił przedsiębiorstwu pozwolenia wodnoprawnego na usługę wodną polegającą na poborze wód podziemnych m.in. z istniejących studni wierconych o podanych wyżej oznaczeniach, orzekając jednoznacznie o tym, że pobór ma odbywać się dla potrzeb funkcjonowania wodociągu gminnego w ilości nieprzekraczających określonych w tej decyzji wartości. W przypadku studni S-6 zasoby eksploatacyjne tej studni określono na 45 m³/h, zaś studni S-7 na 22 m³/h. Wydane przez Dyrektora Zarządu Zlewni pozwolenie wodnoprawne obowiązuje na okres 30 lat od dnia wydania, kiedy decyzja ta stała się ostateczna.

W uzasadnieniu decyzji podkreśla się, iż Przedsiębiorstwo prowadzi działalność polegającą głównie na wydobywaniu i uzdatnianiu i hurtowej sprzedaży wody pitnej, zaś głównymi odbiorcami tych wód są trzy zakłady wodociągowe gmin [...], [...], [...], które zajmują się dystrybucją zakupionej wody dla poszczególnych gmin. Woda wydobywana jest z pięciu studni głębinowych, a w razie konieczności może być pobierana dodatkowo z dwóch studni określanych mianem awaryjnych, tj. S - 6 i S-7. Pobór wód za pomocą tych właśnie studni jest kwestionowany przez skarżące Przedsiębiorstwo, które powołuje się na art. 271 ust. 5b u.P.w.

W myśl art. 271 ust. 2 u.P.w., wysokość opłaty stałej za pobór wód podziemnych ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i maksymalnej ilości wody podziemnej wyrażonej w m3/s, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego, z uwzględnieniem stosunku ilości wody podziemnej, która może być pobrana na podstawie tych pozwoleń, do dostępnych zasobów wód podziemnych. Zasadniczy problem w niniejszej sprawie sprowadzał się do ustalenia czy w odniesieniu do studni wierconych o numerach S - 6 oraz S – 7, przytoczony wyżej przepis prawa materialnego może być zastosowany i stanowić podstawę ustalenia opłaty za pobór wód podziemnych.

Sąd działając w niniejszej sprawie podziela stanowisko judykatury, które opłatę stałą charakteryzuje jako abonament za korzystanie z usług wodnych będący odzwierciedleniem gotowości środowiska wodnego do udostępniania lub obciążenia zasobów wodnych. Opłata stała, co podkreśla już użyta w ustawie nazwa, ma charakter daniny niezmiennej i ryczałtowej, a więc kwoty o ustalonej z góry wysokości. Nie jest związana z rzeczywistą ilością pobranej wody, gdyż taki charakter należy wiązać z drugą istniejącą na gruncie przepisów ustawy opłatą nazwaną w przepisach opłatą zmienną. Porównanie przepisów o opłacie stałej i zmiennej wskazuje wyraźnie, iż wielkości podane w pozwoleniu wodnoprawnym stanowią podstawę do ustalenia opłaty stałej. W przypadku opłaty zmiennej ustawodawca nie odwołuje się do określonej w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalnej ilości wód, jakie mogą być pobrane, a zatem tylko w tym przypadku odgrywa znaczenie ilość rzeczywiście pobranej wody podziemnej (zob. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 28 marca 2019 r., o sygn. IV SA/Po 1023/18, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 22 sierpnia 2018 r., o sygn. II SA/Go 454/18, wyrok WSA w Kielcach z dnia 12 lipca 2018 r., sygn. I SA/Ke 134/18, WSA w Gliwicach z dnia 12 lutego 2021 r., o sygn. II SA/Gl 891/20, opubl. LEX, CBOSA).

Powyższy wniosek potwierdza wykładnia literalna art. 271 ust. 5a u.P.w. Przepis ten stanowi: Opłatę stałą ponosi się za okres od dnia, w którym pozwolenie wodnoprawne albo pozwolenie zintegrowane stało się ostateczne do dnia jego wygaśnięcia, cofnięcia lub utraty mocy bez względu na przyczynę. W świetle tego przepisu momentem aktywizującym obowiązek odpłatności jest uzyskanie cechy ostateczności przez decyzję, zezwalającą na korzystanie z wód zaś momentem kończącym stosunek obligacyjny jest moment, w którym pozwolenie wodnoprawne zostaje usunięte z obrotu prawnego w wyniku wygaśnięcia, cofnięcia bądź utraty mocy.

Od powyższej reguły ustawodawca w art. 271 ust. 5b u.P.w. wprowadził dnia 23 listopada 2019 r. wyraźny wyjątek. Otóż jak stanowi ten przepis w przypadku realizacji przedsięwzięcia w zakresie obiektów liniowych, opłatę stałą ponosi się za okres od dnia przystąpienia do użytkowania urządzenia wodnego służącego do realizacji usług wodnych. Zacytowany przepis dotyczy wyłącznie obiektów liniowych umożliwiających korzystanie z wód w sytuacji, w której przystąpiono do użytkowania urządzenia wodnego po czasie uzyskania przez pozwolenie wodnoprawne cechy ostateczności.

Organ "Wód Polskich" określając w zaskarżonej decyzji wysokość opłaty za pobór wód podziemnych stwierdził w jej uzasadnieniu, że odstępstwo od reguły wskazanej w cyt. powyżej art. 271 ust. 5b u.P.w., dotyczące realizacji przedsięwzięcia w zakresie obiektów liniowych nie znajduje zastosowania. Zwrócono też uwagę, iż istniejące ujęcia wodne jako zespół urządzeń wodnych studni wierconych zostały wykonane w przeszłości, a Przedsiębiorstwo z wnioskiem o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego objęło wszystkie studnie. Brak wskazanych w reklamacji Przedsiębiorstwa elementów infrastruktury, które nie są przedmiotem pozwolenia wodnoprawnego nie spełnia przesłanek do zastosowania przytoczonej regulacji u.P.w. Kategorycznie uznano też, że pozwolenie wodnoprawne z dnia [...] lutego 2019 r., [...], nie jest związane z realizacją przedsięwzięcia w zakresie jakichkolwiek obiektów liniowych. Skarżące Przedsiębiorstwo w reklamacji wniosło o dokonanie korekty kwot podkreślając, że studnie S-6 i S-7 nie zostały uruchomione ze względu na brak wykonania ich połączenia wodociągowego z zakładem produkcji wody. Nie wykonano zasilania energetycznego, kabli sterowniczych oraz dróg dojazdowych. W odpowiedzi na te argumenty oraz wskazane w skardze zarzuty pełnomocnik organu wywodzi, że otwory studni awaryjnych zakończone stosownym zabezpieczeniem ze stali górniczej można podpiąć do węża z wodą i agregatem albo cysterny i użytkować zaś brak drogi asfaltowej nie oznacza, że nie ma dojazdu, gdyż są to studnie awaryjne. Podkreśla się także konieczność odróżnienia faktycznego braku możliwości ujmowania wód jak np. studni znajdującej się na gruncie, do których podmiot nie miał dostępu albo ich brak w terenie od okoliczności niniejszej sprawy gdzie podmiot z własnej woli jedynie nie korzysta z pozwolenia wodnoprawnego. Brak infrastruktury analogicznej do tej, jaką posiadają studnie od S-1 do S-6, wobec istnienia możliwości poboru nie może wpływać na odstąpienie od obowiązku zapłaty, który to obowiązek opiera się wyłącznie na pozwoleniu.

Zdaniem Sądu, nie można podzielić zapatrywania Organu co do tego, że studnie wiercone o nr S-6 i S-7 nie zostały stworzone dla potrzeb funkcjonowania obiektu liniowego, a tym samym że nie zaistniały podstawy faktyczne do zastosowania art. 271 ust. 5b u.P.w. Należało w sprawie zwrócić bowiem uwagę na fakt, że wydane na rzecz Strony pozwolenie wodnoprawne generujące obowiązek ponoszenia opłaty za pobór wód przyznaje prawo do korzystania z usług wodnych polegających na poborze wód podziemnych z istniejących studni wierconych dla potrzeb wodociągu gminnego. Takie rozstrzygnięcie wyraża pkt II osnowy decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni w [...]. W świetle treści decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] studnie o nr S-6 i S-7, są urządzeniami umożliwiającymi pobór wód podziemnych, a funkcjonującymi w powiązaniu z wodociągiem gminnym. Ujęcia tych studni mają zaspokajać potrzeby wodociągu gminnego. Nie może zaś ulegać wątpliwości, że wodociągi gminne stanowią w świetle prawa obiekt liniowy. Studnia jest zaś urządzeniem wodociągowym o jakim mowa w przepisach ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz.U. z 2020 r. poz. 2028 ze zm.; zwana dalej u.z.z.w.). Na mocy art. 2 pkt 16 tej ustawy, urządzenia wodociągowe to ujęcia wód powierzchniowych i podziemnych, studnie publiczne, urządzenia służące do magazynowania i uzdatniania wód, sieci wodociągowe, urządzenia regulujące ciśnienie wody. Nie ulega zaś wątpliwości, iż urządzenia wodociągowe w tym studnie w świetle art. 2 pkt 7 u.z.z.w., współtworzą elementy obiektu liniowego w postaci sieci wodociągowej. Sieć wodociągowa to przewody wodociągowe lub kanalizacyjne wraz z uzbrojeniem i urządzeniami, którymi dostarczana jest woda lub którymi odprowadzane są ścieki, będące w posiadaniu przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego. Urządzenia wodociągowe są więc przedsięwzięciami funkcjonującymi w zakresie obiektu liniowego, jakim jest sieć wodociągowa służąca wspólnocie lokalnej. Miał tego świadomość Organ określając w pozwoleniu, że rzeczone studnie mają zaspokajać potrzeby wodociągu gminnego.

Organ pomijając treść wydanego w sprawie pozwolenia wodnoprawnego, potwierdzającego twierdzenia strony o pozostawaniu studni w zakresie funkcjonowania obiektu liniowego (studnia jest urządzeniem wodociągowym co potwierdza art. 2 pkt 16 u.z.z.w.), nie obalił zarzutów reklamacji naprowadzających na konieczność zastosowania w sprawie wyżej przytoczonego odstępstwa – art. 271 ust. 5b u.P.w. W reklamacji wyraźnie jest mowa o tym, że studnie traktowane jako awaryjne, nie zostały dotychczas uruchomione ze względu na niewykonanie ich połączenia wodociągowego z zakładem produkcji wody. Nie wykonano także zasilenia energetycznego, kabli sterowniczych oraz dróg dojazdowych. Na skutek niedostrzeżenia treści pozwolenia traktującego studnie jako elementy sieci wodociągowej, twierdzenia Przedsiębiorstwa nie zostały przez Organ zweryfikowane stosownymi dowodami. Według twierdzeń Przedsiębiorstwa studnie nie są użytkowane co mogło prowadzić do uznania wystąpienia okoliczności, o których mowa art. 271 ust. 5 b u.P.w. Przepis ten mógł stanowić podstawę dla wydania decyzji o ustaleniu opłaty, bowiem został dodany do ustawy dnia 23 listopada 2019 r. zaś kwestionowana decyzja dotyczy okresu poboru wody podziemnej od [...] stycznia 2021 r. do [...] grudnia 2021 r.

Reasumując, Organ "Wód Polskich" rozpoznając reklamację wniesioną przez Przedsiębiorstwo nie wyjaśnił w pełni istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych dotyczących tego czy urządzenia wodne w postaci studni awaryjnych są przez Przedsiębiorstwo użytkowane w sposób umożliwiający żądanie wnoszenia opłaty stałej. Ponieważ studnie mają w założeniach funkcjonować w ramach wodociągu gminnego, to pozostają w zakresie obiektu liniowego, jakim jest sieć wodociągowa – zob. art. 2 pkt 7, pkt 16 u.z.z.w. Zatem jak stanowi art. 271 ust. 5b u.P.w. opłatę stałą Przedsiębiorstwo może ponosić, lecz tylko za okres przypadający od dnia przystąpienia do użytkowania studni awaryjnych. W konsekwencji należało w sprawie ustalić czy prawdziwe są twierdzenia strony o tym, że studnie S-6 i S-7, nie zostały przyłączone do zakładu produkcji wody.

Stwierdzone przez sąd naruszenia przepisów o postępowaniu wyjaśniającym w postaci art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. w zw. z art. 271 ust. 5b, art. 2 pkt 7, pkt 16 u.z.z.w., mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w kontekście wyjątku przewidzianego w art. 271 ust. 5b u.P.w. W tych okolicznościach należało zgodzić ze skargą, że nie wykazano zaistnienia przesłanek uzasadniających skonkretyzowanie art. 271 ust. 2 u.P.w. wobec wszystkich 7 studni ujętych w pozwoleniu wodnoprawnym, to jest ze studni S-6 i S-7.

Ponownie rozpoznając reklamację Organ "Wód Polskich" uwzględni ocenę prawną swych działań wyrażoną w uzasadnieniu (art. 153 P.p.s.a.) i zweryfikuje czy prawdziwe są twierdzenia Strony o tym, że studnie S-6 i S-7 nie zostały przyłączone do sieci wodociągowej a tym samym do zakładu produkcji wody.

Z powyższych przyczyn WSA orzekł jak w sentencji wydanego wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. Rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania znajduje zaś oparcie w art. 200 P.p.s.a.