Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 183/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2021-04-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6349 Inne o symbolu podstawowym 634
Hasła tematyczne: Kombatanci
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 19 ust. 1, art. 19a ust. 3 i 6
journal: Dz.U. 2018 poz 276
law: Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego - tekst  jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy pieniężnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych (dalej: Szef Urzędu) decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r., Nr [...], uchylił decyzję własną z dnia [...] listopada 2020 r., Nr [...], przyznającą D. K. pomoc pieniężną w wysokości 1800 zł i przyznał D. K. doraźną pomoc pieniężną w wysokości 3800 zł, zaliczając na poczet przyznanej pomocy kwotę 1800 zł, wypłaconą na podstawie uchylonej decyzji.

Decyzja Szefa Urzędu wydana została przy następujących ustaleniach stanu faktycznego i ocenie prawnej sprawy.

D. K. wnioskiem z dnia [...] września 2020 r. wystąpiła o przyznanie jej jednorazowej pomocy pieniężnej ze środków budżetowych będących w dyspozycji Szefa Urzędu, w związku z trudną sytuacją zdrowotną oraz na dofinansowanie zakupu nowego mieszkania spełniającego wymogi osoby niepełnosprawnej.

Prowadząc postępowanie jako organ I instancji Szef Urzędu ustalił, że D. K. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Zainteresowana utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego wypłacanego z ZUS, które wraz z przysługującym dodatkiem pielęgnacyjnym wynosi łącznie 1897,91 zł. Zgodnie z zasadami przyznawania pomocy pieniężnej określonymi w art. 19e ust. 1a ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 517; dalej: ustawa), dodatku pielęgnacyjnego nie wlicza się do dochodu, a zatem dochód strony brany pod uwagę wynosi 1668 zł miesięcznie. Stosownie do art. 19a ust. 1 pkt 1 ustawy jednorazowa pomoc pieniężna może być udzielona osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty odpowiadającej 220 % najniższej emerytury - od 1 marca 2020 r. kwota ta wynosi 2640 zł. Ponadto zgodnie z art. 19a ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy pomoc pieniężna jednorazowa może być przyznana, jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej lub dochód na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty odpowiadającej 300% najniższej emerytury, tj. od 1 marca 2020 r. kwoty 3600 zł, w przypadku gdy strona jest osobą całkowicie niezdolną do pracy i do samodzielnej egzystencji. Do akt sprawy dołączono kopię orzeczenia o niepełnosprawności w stopniu znacznym. Zatem dochód wnioskującej nie przekracza kryteriów dochodowych podanych w przepisach cytowanej ustawy.

Dnia [...] listopada 2020 r. Szef Urzędu wydał decyzję Nr [...] przyznającą stronie jednorazową pomoc pieniężną w maksymalnej, przewidzianej w przepisach ustawy, kwocie 1800 zł, a udzielanej w związku z trudną sytuacją zdrowotną i materialną wnioskodawczyni. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że wysokość przyznanej kwoty na mocy powyższej decyzji została określona po dokonaniu przez Urząd oceny sytuacji życiowej i potrzeb strony, przy uwzględnieniu wielkości puli środków, jaka znajduje się w dyspozycji Szefa Urzędu oraz konieczności zapewnienia sprawiedliwego traktowania osób uprawnionych do pomocy.

Pismem z dnia [...] listopada 2020 r. D. K. zwróciła się o ponowne rozpatrzenie sprawy, wnosząc o przyznanie wyższej kwoty pomocy, argumentując to trudną sytuacją zdrowotną (niepełnosprawność znacznego stopnia w związku z ograniczona sprawnością ruchową) oraz trudnymi warunkami mieszkaniowymi (lokal mieszkalny na drugim piętrze, bez windy).

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Szef Urzędu decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r., Nr [...], uchylił decyzję własną z dnia [...] listopada 2020 r., Nr [...], przyznającą D. K. pomoc pieniężną w wysokości 1800 zł i przyznał D. K. doraźną pomoc pieniężną w wysokości 3800 zł, zaliczając na poczet przyznanej pomocy kwotę 1800 zł, wypłaconą na podstawie uchylonej decyzji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że ponowna analiza akt sprawy wykazała, że D. K. posiada znaczny stopień niepełnosprawności i ze względu na stan zdrowia wymaga stałego leczenia, przyjmowania leków oraz opieki osób drugich. Z uwagi na istniejące schorzenia (stan po operacji stawu biodrowego i kręgosłupa) wnioskująca ponosi wydatki na opiekę oraz dojazdy do lekarzy specjalistów. Ponadto zainteresowana oświadczyła, iż mieszkanie, które zajmuje, znajduje się na drugim piętrze a budynek nie posiada windy, przez co nie jest dostosowane do potrzeb osoby z ograniczoną sprawnością ruchową. Stąd wnioskująca podniosła potrzebę zakupu nowego mieszkania spełniającego wymogi osoby niepełnosprawnej.

Zdaniem organu odwoławczego, z art. 19 ust. 1 - 2 i 4 ustawy wynika, że wdowom lub wdowcom pozostałym po kombatantach i innych osobach uprawnionych znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej, zdrowotnej oraz w związku z zaistnieniem zdarzeń losowych może być przyznana jednorazowa pomoc pieniężna. Pomoc taka może być przyznana w szczególności na częściowe pokrycie kosztów zakupu wózka inwalidzkiego, sprzętu rehabilitacyjnego lub wyrobów medycznych, a także dostosowanie pomieszczeń mieszkalnych do rodzaju niepełnosprawności. Z powyższego zapisu wynika więc, iż ustawodawca nie przewidział udzielania pomocy pieniężnej na dofinansowanie zakupu nowego mieszkania spełniającego wymogi osoby niepełnosprawnej oraz inne usługi nie mające związku z dostosowaniem pomieszczeń mieszkalnych do potrzeb osoby niepełnosprawnej. Stosownie do art. 19a ust. 3 i 6 ustawy pomoc pieniężną w formie pomocy jednorazowej przyznaje się nie częściej niż raz na 12 miesięcy do wysokości 150% najniższej emerytury (od marca 2020 r. jest to kwota 1800 zł), przy czym na częściowe pokrycie kosztów zakupu wózka inwalidzkiego, sprzętu rehabilitacyjnego, wyrobów medycznych lub dostosowanie pomieszczeń mieszkalnych do rodzaju niepełnosprawności jest przyznawana do wysokości 300% najniższej emerytury, tj. od 1 marca 2020 r. do kwoty 3600 zł. Szczególna opieka państwa nad kombatantami, ofiarami represji i pozostałymi po nich wdowami lub wdowcami realizowana jest poprzez wypłatę comiesięcznych dodatków do rent i emerytur, natomiast doraźną pomocą pieniężną mogą zostać dodatkowo objęte wyżej wymienione osoby znajdujące się w wyjątkowo trudnej sytuacji życiowej.

Zdaniem organu wnioskodawczyni, jako kombatantka, jest uprawniona do otrzymywania wraz ze świadczeniem emerytalno-rentowym, stałych dodatków: kombatanckiego, kompensacyjnego i ryczałtu energetycznego w łącznej wysokości 435,81 zł miesięcznie (od 1 marca 2020 r.). Wypłacana stronie z tego tytułu każdego miesiąca kwota w skali rocznej wynosi 5229,72 zł. Ryczałt energetyczny stanowiący kwotę 171,41 zł miesięcznie (2056,92 zł rocznie) przeznaczony jest na takie cele jak opłaty za gaz, energię elektryczną, zakup opału. Oprócz tego kombatantom i innym osobom uprawnionym, pobierającym emeryturę lub rentę albo uposażenie w stanie spoczynku bądź uposażenie rodzinne przysługują ulgi taryfowe w wysokości 50 % przy przejazdach środkami komunikacji miejskiej oraz ulga w wysokości 51 % (od 18 maja 2014 r.) w komunikacji krajowej przy przejazdach środkami publicznego transportu zbiorowego kolejowego w 1 i 2 klasie pociągów osobowych i pospiesznych i autobusowego w komunikacji zwykłej i przyspieszonej na podstawie biletów jednorazowych oraz w 2 klasie pociągów innych niż osobowe i pospieszne - na podstawie biletów jednorazowych (art. 20 ust. 1 -2 pkt 1 ustawy).

Zdaniem organu istotnym jest również, że stosownie do art. 47c ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1398), kombatanci, inwalidzi wojenni i wojskowi mają prawo do korzystania poza kolejnością ze świadczeń opieki zdrowotnej oraz usług farmaceutycznych udzielanych w aptekach. Świadczenia opieki zdrowotnej udzielane są w dniu zgłoszenia, na podstawie prowadzonej przez zakłady opieki zdrowotnej (świadczeniodawcy) listy oczekujących. W przypadku gdy udzielenie świadczenia nie jest możliwe w dniu zgłoszenia, świadczeniodawca wyznacza inny termin poza kolejnością przyjęć, który w zakresie ambulatoryjnej opieki specjalistycznej, nie może być dłuższy niż 7 dni roboczych od dnia zgłoszenia. Ponadto zgodnie z cytowaną ustawą o kombatantach, kombatantom przysługuje również pierwszeństwo do środowiskowej opieki socjalnej w miejscu zamieszkania oraz uzyskania miejsc w domach pomocy społecznej, w szczególności w domach przeznaczonych dla kombatantów (art. 18).

Również zgodnie z art. 43a ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, osobie, która ukończyła 75 rok życia, przysługuje bezpłatne zaopatrzenie w leki, środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyroby medyczne określone w wykazie, o którym mowa w art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o refundacji lęków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 357) na podstawie recepty wystawionej przez lekarza podstawowej opieki zdrowotnej, pielęgniarkę podstawowej opieki zdrowotnej albo lekarza posiadającego prawo wykonywania zawodu, który zaprzestał wykonywania zawodu i wystawił receptę dla siebie albo dla małżonka, wstępnych lub zstępnych w linii prostej oraz rodzeństwa. Minister właściwy do spraw zdrowia wskazuje spośród leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych określonych w wykazie, o którym mowa w art. 37 ust. 1 ustawy o refundacji (...), leki, środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyroby medyczne, które są wydawane bezpłatnie świadczeniobiorcom.

Dalej organ wyjaśnił, że Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych dysponuje ograniczonym budżetem przeznaczonym na pomoc socjalną. Nie jest zatem możliwe pozytywne rozpatrzenie wszystkich wniosków i udzielenie każdemu wnioskodawcy pomocy zgodnie z oczekiwaniami zwłaszcza, że stronie decyzją z dnia [...] listopada 2020 r., Nr [...], przyznano pomoc w kwocie 1800 zł. Pomoc Szefa Urzędu jest dodatkowa w stosunku do otrzymywanych przez kombatantów i wdowy po nich świadczeń i stanowi formę doraźnego wsparcia finansowego dla kombatantów i innych osób uprawnionych znajdujących się w szczególnie trudnej sytuacji życiowej. Pomoc ta jest przyznawana indywidualnie w zależności od udokumentowanych okoliczności przedstawionych we wniosku. Analizowane są dokumenty dające podstawę do ustalenia stanu zdrowia, sytuacji rodzinnej i materialnej. Ponadto jest ona świadczeniem fakultatywnym, a nie obowiązkowym co oznacza, że Szef Urzędu może udzielić wnioskodawcy wsparcia finansowego, ale nie jest do tego zobowiązany. Zatem biorąc pod uwagę zarówno fakultatywny charakter pomocy, jak i fakt, iż organ działa w granicach uznania administracyjnego oraz uwzględniając własne możliwości finansowe, Szef Urzędu nie jest w stanie przyznać pomocy zgodnie z oczekiwaniami.

W ocenie organu zauważyć jednak należy, że zgodnie z art. 19d ustawy o kombatantach, w szczególnie uzasadnionych przypadkach Szef Urzędu może przyznać pomoc pieniężną na innych warunkach. Po dokonaniu analizy przedłożonej dokumentacji oraz mając na względzie stan zdrowia zainteresowanej i jej stosunkowo niski dochód, a także podniesione trudne warunki mieszkaniowe nie spełniające wymogów osoby niepełnosprawnej, Szef Urzędu, pomimo udzielonego na mocy niezadowalającej decyzji, jednorazowego wsparcia finansowego w maksymalnej kwocie 1800 zł, a przyznawanego w związku z trudną sytuacją materialną i zdrowotną, uznał sytuację bytową D. K. jako przypadek szczególny. Mając więc na względzie powyższe, postanowiono uchylić decyzję własną i przyznać stronie wyższą jednorazową pomoc pieniężną, w kwocie oznaczonej w rozstrzygnięciu decyzji.

Skargę na powyższą decyzję, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wniosła D. K., w której zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania i przepisów prawa materialnego, które pozbawiły ją prawa do przyznania w całości jednorazowej pomocy pieniężnej.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu skargi skarżący wyjaśniła, że zaskarżona decyzja narusza jej prawa i słuszne żądania i skarżąca jest z niej niezadowolona. Z uwagi zaś na chorobę nie jest ona w stanie odnieść się szczegółowo do wszystkich punktów zaskarżonej decyzji, a uczyni to w postępowaniu sądowym.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; dalej: "p.p.s.a.") sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Natomiast stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Sąd w niniejszej sprawie, z punktu widzenia kryterium legalności, jest zaskarżona decyzja Szef Urzędu z dnia [...] grudnia 2020 r., Nr [...], która uchyliła decyzję własną z dnia [...] listopada 2020 r., Nr [...], przyznającą D. K. pomoc pieniężną w wysokości 1800 zł i przyznała D. K. doraźną pomoc pieniężną w wysokości 3800 zł, zaliczając na poczet przyznanej pomocy kwotę 1800 zł, wypłaconą na podstawie uchylonej decyzji.

Materialnoprawną podstawę dla wydania przedmiotowych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 517; dalej: ustawa).

W ocenie Sądu, w stanie faktycznym niniejszej sprawy nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, które miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo dawałoby podstawę do wznowienia postępowania. Organy administracji obu instancji ustaliły istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, zastosowały prawidłową podstawę prawną, a także uzasadniły swoje rozstrzygnięcia zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a.

Zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy, kombatantom i innym osobom uprawnionym, znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej, zdrowotnej oraz w związku z zaistnieniem zdarzeń losowych, może być przyznana pomoc pieniężna - jednorazowa lub okresowa. Z ust. 2 wskazanego przepisu wynika zaś, że pomoc pieniężna jednorazowa może być przyznana w szczególności na: 1) częściowe pokrycie kosztów zakupu wózka inwalidzkiego, sprzętu rehabilitacyjnego lub wyrobów medycznych; 2) dostosowanie pomieszczeń mieszkalnych do rodzaju niepełnosprawności.

W sprawie nie budzi wątpliwości, że wnioskodawczyni we wniosku z dnia [...] września 2020 r. ubiega się o przyznanie jej pomocy pieniężnej jednorazowej i jak sama zaznaczyła w tym wniosku, ma to być pomoc na dostosowanie pomieszczeń mieszkalnych do rodzaju inwalidztwa. Z kolei w piśmie z dnia [...] listopada 2020 r. wniosek swój sprecyzowała w ten sposób, że chodzi jej o przyznanie pomocy finansowej z przeznaczeniem na poprawę warunków mieszkaniowych polegających na sprzedaży jej dotychczasowego mieszkania w C. (na drugim piętrze) i zakupie innego mieszkania w B. (na parterze). W sprawie poza sporem pozostaje też, że skarżąca spełnia warunki do otrzymania pomocy na podstawie przepisów ustawy o kombatantach (jest kombatantem, spełnia też kryterium dochodowe). Spór w sprawie dotyczy właściwie kwestii wysokości przyznanej pomocy pieniężnej. Przy czym zauważenia wymaga, że podniesione w tej kwestii przez skarżącą zarzuty w skardze nie zostały sprecyzowane. Powołała się ona bowiem na naruszenie przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego nie wskazując jednocześnie tych przepisów. W kontekście więc całej sprawy, w tym przede wszystkim biorąc pod uwagę obowiązujące przepisy prawa materialnego mające zastosowanie oraz ocenę zebranych przez organy materiałów dowodowych, poczynionych przez nie ustaleń i wyprowadzonych wniosków, stwierdzić należy, że zarzuty skarżącej są całkowicie niezasadne.

Organ I instancji wyszedł z założenia, że ustawodawca nie przewidział udzielania pomocy pieniężnej na dofinansowanie zakupu nowego mieszkania spełniającego wymogi osoby niepełnosprawnej oraz inne usługi niemające związku z dostosowaniem pomieszczeń mieszkalnych do potrzeb osoby niepełnosprawnej. Ponadto organ ten stwierdził, że z analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego także pod kątem występowania szczególnie uzasadnionego przypadku, o którym mowa w art. 19d ustawy, nie wynika, aby taki przypadek w sprawie występował. W związku z tym przyznał wnioskodawczyni pomoc w wysokości 1800 zł w związku z jej trudną sytuacją zdrowotną.

Z kolei organ odwoławczy w oparciu o przepisy art. 19a ust. 3 i 6 ustawy wyliczył, że pomoc pieniężna w formie pomocy jednorazowej na częściowe pokrycie kosztów zakupu wózka inwalidzkiego, sprzętu rehabilitacyjnego, wyrobów medycznych lub dostosowanie pomieszczeń mieszkalnych do rodzaju niepełnosprawności jest przyznawana do wysokości 300% najniższej emerytury, tj. od marca 2020 r., do kwoty 3600 zł. W oparciu jednak o przepis art. 19d ustawy, mając na uwadze stan zdrowia wnioskodawczyni, jej dochód a także trudne warunki mieszkaniowe nie spełniające wymogów osoby niepełnosprawnej, organ II instancji uznał sytuację materialną i zdrowotną wnioskodawczyni za przypadek szczególny i w związku z tym przyznał jej kwotę 3800 zł.

W ocenie Sądu stanowisko organu II instancji jest prawidłowe. Niewątpliwie oba organy mają rację, że art. 19 ust. 1 i 2 ustawy nie przewiduje pomocy pieniężnej jednorazowej na zamianę mieszkań. Dostosowanie pomieszczeń mieszkalnych do rodzaju niepełnosprawności (art. 19 ust. 2 ustawy) nie może być bowiem rozumiane jako pomoc w zamianie mieszkań, w tym przede wszystkim jako poniesienie całkowitych kosztów tej zamiany. Zauważenia bowiem wymaga, że jak trafnie wyliczył organ odwoławczy, zgodnie z art. 19a ust. 3 ustawy, pomoc pieniężna jednorazowa m.in. na dostosowanie pomieszczeń mieszkalnych do rodzaju niepełnosprawności przyznawana jest do wysokości 300% najniższej emerytury, czyli nie może przekraczać kwoty 3600 zł. Tymczasem koszty zamiany mieszkań mają się nijak do powyższej kwoty i oscylują w wysokości od kilkudziesięciu do kilkuset tysięcy złotych. Zresztą skarżąca w trakcie postępowania w żaden sposób nie wykazała, o jakie to koszty jej chodzi, jakie już ma na ten cel zgromadzone środki własne i jakiej pomocy oczekuje. Gdyby jednak nawet przyjąć, że koszty zamiany mieszkań do takiej pomocy jednorazowej zaliczyć było można, to i tak wysokość takiej pomocy nie mogłaby przekroczyć kwoty 3600 zł. Trafnie zatem organ odwoławczy widząc, że wnioskodawczyni obiektywnie zasługuje na pomoc w wyższej wysokości niż maksymalna kwota 3600 zł mogąca być przyznana na podstawie art. 19 ust. 1 i 2 ustawy, zastosował podstawę prawną z art. 19d ustawy i potraktował (ocenił) sytuację skarżącej jako szczególnie uzasadniony przypadek, co dało mu możliwość przyznania skarżącej kwoty wyższej, tj. 3800 zł.

W tym miejscu zauważenia wymaga, że jak trafnie podnosi się w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. m.in. wyrok WSA w Lublinie z dnia 25 października 2018 r., sygn. akt II SA/Lu 307/18), treść art. 19d ustawy nie pozostawia wątpliwości co do tego, że decyzje wydawane na jego podstawie są oparte na uznaniu administracyjnym. Ponadto w tej normie prawnej posłużono się niedookreślonym zwrotem "szczególnie uzasadniony przypadek", co oznacza, że organ każdorazowo, na podstawie okoliczności danej sprawy, ocenia, czy sytuacja wnioskodawcy jest na tyle szczególna, że uzasadnia przyznanie pomocy materialnej.

W stanie faktycznym niniejszej sprawy organ odwoławczy uznał, że sytuacja wnioskodawczyni zasługuje na uznanie jej za szczególnie uzasadniony przypadek ze względu na jej stan zdrowia, stosunkowo niski dochód, a także podniesione trudne warunki mieszkaniowe. W ocenie Sądu trudno się z organem nie zgodzić, że skarżąca w takiej właśnie sytuacji się znajduje. Jednakże z pola widzenia nie można tracić faktu, że uznanie administracyjne w sferze pomocy społecznej obejmuje prawo organu do oceny hierarchii zgłaszanych potrzeb, które należy ustalać w kontekście ogólnej liczby osób ubiegających się o pomoc oraz zgłoszonych przez nie żądań, a także wysokości środków finansowych przeznaczonych na świadczenia. Nie ulega także wątpliwości, że organ nie może zabezpieczyć wszystkich potrzeb osób ubiegających się o pomoc, jak również udzielać świadczeń w oczekiwanej przez te osoby wysokości. Działanie organu w ramach uznania administracyjnego oznacza bowiem załatwienie sprawy zgodnie ze słusznym interesem obywatela, o ile nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny i możliwości organu w zakresie posiadanych uprawnień i środków.

W stanie faktycznym sprawy organ odwoławczy bardzo precyzyjnie opisał sytuację rodzinną, majątkową oraz zdrowotną skarżącej. Wykazał też, jakie przysługują jej świadczenia z różnych podstaw prawnych wynikających z faktu, iż jest ona kombatantem oraz ma określony wiek. Powołał się również na swoje możliwości finansowe i wskazał, że są one ograniczone.

Zdaniem Sądu stanowisko organu odwoławczego w zakresie wysokości przyznanej skarżącej pomocy finansowej na podstawie art. 19d ustawy jest prawidłowe. Wysokość tej pomocy nie może z założenia rażąco odbiegać od ustawowo przyjętej maksymalnej kwoty 3600 zł przyznawanej na podstawie art. 19a ust. 3 ustawy. Nie po to bowiem ustawodawca wprowadził górną granicę wysokości takiego świadczenia, aby organy na podstawie art. 19d ustawy mogły dowolnie kształtować jego wysokość. Świadczenie to i to niezależnie, czy przyznane na podstawie art. 19 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy, czy też na podstawie art. 19d ustawy, służyć ma bowiem pomocą podmiotom uprawnionym w określonych w ustawie sytuacjach oraz w szczególnie uzasadnionych przypadkach, a nie całkowitemu pokryciu kosztów ich uzasadnionych potrzeb. Świadczą o tym sformułowania użyte w art. 19 ust. 2 pkt 1 ustawy: "częściowe koszty" oraz w pkt 2 tego przepisu: "dostosowanie pomieszczeń". Przy czym reguły z art. 19 ust. 2 ustawy mają niewątpliwie zastosowanie do art. 19d ustawy, gdyż z tego ostatniego przepisu wynika, że dla przyznania pomocy społecznej w szczególnie uzasadnionych przypadkach nie stosuje się warunków określonych w art. 19a ust. 1-4. Nie ma tam więc wyłączenia reguł z art. 19 ust. 2 ustawy.

Na koniec wyjaśnić jeszcze należy, że konstrukcja normy art. 19d ustawy wpływa na zakres kontroli sprawowanej przez sąd administracyjny, która sprowadza się do badania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem wyjaśniającym z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej. W szczególności sąd kontroluje, czy w toku postępowania dokładnie wyjaśniono stan faktyczny, czy zebrano wszystkie dowody w celu ustalenia istnienia, bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji uznaniowej oraz czy podjęta na ich podstawie decyzja nie wykracza poza granice uznania administracyjnego, tj. czy nie nosi cech dowolności. W realiach niniejszej sprawy, w ocenie Sądu, organy zadośćuczyniły powyższym obowiązkom, zaś podniesione w skardze zarzuty się nie potwierdziły.

Reasumując, zdaniem Sądu, podniesione w skardze zarzuty okazały się niezasadne, gdyż postępowanie przed organem II instancji zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący i należyty, zaś zgromadzony w sprawie materiał oceniono właściwie. Zostały także prawidłowo zinterpretowane, mające zastosowanie w sprawie, przepisy. Sąd nie doszukał się też innych naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.

Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.