Postanowienie WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 622/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2017-08-22 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji
Powołane przepisy: article: Art. 61 § 3-5
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Józef Maleszewski po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. N. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi W. N. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki p o s t a n a w i a wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] maja 2017 r. W. N. (dalej jako Skarżąca), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, za pośrednictwem organu administracji, skargę na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego opisaną w rubrum. Zaskarżoną decyzją uchylono w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] stycznia 2017 r., i orzeczono o nakazie rozbiórki [...], w sposób uwidoczniony na załączniku do decyzji. Zaskarżona decyzja została uzupełniona postanowieniem z [...] maja 2017 r.

Skarżąca w skardze zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji. Uzasadniając wniosek napisała, że wykonanie decyzji będzie skutkowało nieodwracalną rozbiórką obiektu i utratą możliwości jego legalizacji. W razie dokonania rozbiórki obiektu, w sytuacji gdy decyzje zostaną uchylone przez Sąd, organy nadzoru budowlanego będą mogły jedynie umorzyć postępowanie wobec dokonania rozbiórki. Zacytowała orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego: postanowienie z dnia 4 listopada 2014 r., sygn. akt II OSK 2911/14, że "Rozbiórka budynku i przywrócenie stanu poprzedniego z reguły łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, co nie wymaga szczegółowego uzasadnienia". Nadto postanowienie NSA z dnia 2 lipca 2014 r., sygn. akt II OZ 646/14, że: "Rozbiórka obiektu budowlanego przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny z reguły łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, z tego powodu, że w razie uwzględnienia skargi może okazać się, że decyzja o nakazie rozbiórki była wadliwa, a wobec tego może powstać kwestia powrotu do stanu, który istniał przed wykonaniem tej decyzji. Rozbiórka obiektu przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd może sprawić, że w razie ewentualnego uwzględnienia skargi kasacyjnej, udzielona właścicielowi obiektu ochrona sądowa może okazać się iluzoryczna. Celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest natomiast ukształtowanie stosunków do czasu prawomocnego rozpoznania skargi, w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom."

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Podstawę prawną wydania przez sąd orzeczenia w przedmiocie wstrzymania wykonania aktu lub czynności stanowi art. 61 § 3-5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm., zwanej dalej – Ppsa). Zgodnie z art. 61 § 1 i § 3 Ppsa sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Natomiast samo wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu. Celem instytucji wstrzymania wykonania nie jest ocena legalności aktu lub czynności, ale ukształtowanie stosunków, do czasu rozpoznania skargi, w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, a więc negatywnym skutkom, które może wywołać decyzja administracyjna (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 października 2007 r. II FSK 1490/07, LEX nr 1011336; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lipca 2008 r. II OZ 741/08, LEX nr 493666).

Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w rozumieniu art. 61 § 3 Ppsa nie musi mieć charakteru materialnego. Przepis ten dotyczy takiej szkody (majątkowej lub niemajątkowej), która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (patrz: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 listopada 2011 r., II FZ 681/11, LEX nr 1070143; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 września 2011 r. II GZ 423/11, LEX nr 1068940; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004 r. GZ 138/04, LEX nr 281811).

Należy stwierdzić, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że decyzja nakazująca rozbiórkę w przypadku jej wykonania a następnie ewentualnego uchylenia przez sąd jest tego rodzaju rozstrzygnięciem, które może spowodować wyrządzenie stronie znacznej szkody i trudne do odwrócenia skutki. Wykonanie rozbiórki obiektu budowlanego przed rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny z reguły łączy się bowiem z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków z tego powodu, że w razie uwzględnienia skargi może okazać się, że nie było podstaw do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę, a wobec tego może powstać kwestia powrotu do stanu, który istniał przed rozpoczęciem rozbiórki budynku, co niewątpliwie będzie wiązało się z koniecznością poniesienia znacznych kosztów. Ponadto rozbiórka każdego obiektu budowlanego, niezależnie od jego wielkości i wartości materialnej, z samej istoty tej czynności, może spowodować trudne do odwrócenia skutki (por. np.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 marca 2013 r. II OSK 779/12, LEX nr 1356247; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2009 r. II OSK 1170/08, LEX nr 597153; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2012 r. II OSK 2755/12 LEX nr 1240722; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2012 r. II OSK 385/12, LEX nr 1138198; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 sierpnia 2008 r. II OZ 800/08, orzeczenia.nsa.gov.pl).

W konsekwencji, na podstawie art. 61 § 3 i 5 Ppsa, orzeczono jak w sentencji postanowienia.