Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2029/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-11-08 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od uiszczenia wpisu sądowego
Powołane przepisy: article: art. 246  par. 1  pkt 2 w zw. z art. 258 par. 2  pkt  7
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi E.S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak : [...] w przedmiocie : odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia : I. przyznać E. S. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi w wysokości 200,00 złotych oraz ustanowienie adwokata, II. w pozostałym zakresie wniosek oddalić.


UZASADNIENIE

W dniu 4 października 2012 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez E.S. formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się ze stałego dochodu z tytułu renty w wysokości 360,00 złotych oraz z jednorazowego dochodu jaki uzyskał z tytułu sprzedaży zboża w lipcu 2012 r. w wysokości 1.600,00 złotych. Wnioskodawca podał, że posiada dom o powierzchni 60 m ² (wymagający remontu) oraz nieruchomość rolną o powierzchni 18 ha. Innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych wnioskodawca oznajmił, że nie posiada.

W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca podał, iż sam prowadzi gospodarstwo rolne, które położone jest na bardzo słabych glebach. Oświadczył, iż orzeczeniem komisji lekarskiej KRUS w Z. z dnia [...] został uznany za czasowo niezdolnego do pracy w gospodarstwie, dlatego zmuszony jest do ograniczenia produkcji do mniej dochodowej oraz do wynajmowania pracowników do najcięższych prac w gospodarstwie. Zaznaczył, że posiadane budynki gospodarcze są stare i niefunkcjonalne, co utrudnia i uniemożliwia rozwój hodowli. Oświadczył, iż przeciwko niemu prowadzone są 4 postępowania egzekucyjne przez komornika sądowego i komornika skarbowego. Dodał, iż posiada zadłużenia u osób prywatnych i instytucji publicznych na kwotę 13.000,00 złotych.

Zarządzeniem z dnia 10 października 2012 r. wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy, które wnioskodawca nadesłał przy piśmie z dnia 1 listopada 2012 r.

Z nadesłanych informacji wynika, że koszty jakie wnioskodawca ponosi związane z utrzymaniem domu wynoszą około 380,00 złotych miesięcznie z czego za energię elektryczną w wysokości około 160,00 złotych, za wodę w wysokości około 30,00 złotych, za telefon w wysokości około 150,00 złotych, wywóz nieczystości w wysokości 36,00 złotych.

Wnioskodawca oświadczył, iż na rok 2012 r. jeszcze nie otrzymał tzw. dopłat unijnych, które jak wynika z nadesłanych do sprawy o sygn. akt (VII SA/Wa 686/12) w dniu 28 maja 2012 r. dodatkowych wyjaśnień w 2011 r. wyniosły 21.400,00 złotych. Wnioskodawca podał, iż obecnie utrzymuje 8 sztuk bydła w tym 4 krowy zaznaczając, że od 2011 r. nie prowadzi już sprzedaży mleka. Oznajmił, że nie uzyskuje żadnych innych dochodów oprócz dochodu ze sprzedaży bydła oraz ze sprzedaży zboża. Wskazał, że w styczniu 2012 r. sprzedał jałówkę za kwotę 1.800,00 złotych, a w sierpniu 2012 r. zboże za kwotę 1.600,00 złotych. Wnioskodawca oświadczył, iż za wydzierżawioną nieruchomość rolną w czerwcu 2012 r. otrzymał czynsz w wysokości 1.000,00 złotych. Wyjaśnił, iż z tytułu prowadzonych przeciwko niemu 4 postępowań egzekucyjnych nie jest potrącana żadna kwota miesięcznie, gdyż nie posiada stałych dochodów. Dodał, że w lipcu 2011 r. komornik dokonał zajęcia 3 sztuk bydła, by sprzedać je w drodze licytacji. Wnioskodawca oświadczył, iż nie otrzymuje żadnej pomocy od rodziny, organizacji społecznych lub państwowych.

W niniejszej sprawie zważono, co następuje :

Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek.

Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. W niniejszej sprawie wnioskodawca wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego samodzielnie. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie.

Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka –Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594).

Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych.

Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy uznano, że poniesienie jednorazowo wydatku w wysokości 200,00 złotych tytułem uiszczenia wpisu sądowego od skargi, jak również ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru jest to wydatek, który mógłby spowodować uszczerbek w niezbędnych kosztach utrzymania koniecznego wnioskodawcy, którego jedynym stałym źródłem dochodu jest renta w wysokości 360,00 złotych miesięcznie.

Z tego względu, celem zapewnienia wnioskodawcy prawa do Sądu, zwolniono go od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi, który w niniejszej sprawie wynosi 200,00 złotych oraz ustanowiono adwokata z urzędu. Rozstrzygnięcie takie zabezpiecza bowiem wnioskodawcy prawo do Sądu, a jednocześnie nie skutkuje przerzuceniem na współobywateli konieczności ponoszenia pełnych kosztów prowadzonego postępowania sądowego. Z ich bowiem środków pochodzą dochody budżetu państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia skarżącego z obowiązku ich ponoszenia.

Jednocześnie stwierdzono, że wnioskodawca będzie w stanie ponieść ewentualne pozostałe koszty sądowe samodzielnie i w tym zakresie wniosek oddalono.

Uznano, że sytuacja finansowa wnioskodawcy nie jest na tyle trudna by nie był on w stanie ponieść choćby części kosztów związanych z zainicjowanym postępowaniem sądowym. Wskazać należy, że strona wnosząc sprawę do Sądu winna w procedurze planowanych wydatków uwzględnić również środki na poniesienie kosztów sądowych i poczynić konieczne na ten cel oszczędności. Dla wydatków związanych z prowadzeniem procesu strona powinna znaleźć pokrycie w swych dochodach oraz poprzez odpowiednie ograniczenie innych wydatków nie będących niezbędnymi do utrzymania.

Zaznaczyć należy, że wnioskodawca oprócz stałego dochodu uzyskiwanego z tytułu renty uzyskuje także dochody z tytułu sprzedaży bydła oraz zboża, za które jak oświadczył otrzymał łącznie 3.400,00 złotych (1.800,00 złotych za sprzedaż jałówki, 1.600,00 złotych za sprzedaż zboża). Ponadto, wnioskodawca otrzymuje także dopłaty bezpośrednie z Unii Europejskiej, których jeszcze w tym roku nie otrzymał, co może zatem nastąpić niebawem, a które w 2011 r. wyniosły 21.400,00 złotych.

Stwierdzono zatem, że wnioskodawca ze środków uzyskanych ze sprzedaży bydła czy zboża, jak również z dodatkowych środków finansowych jakie może wkrótce otrzymać z Unii Europejskiej tytułem tzw. dopłat bezpośrednich do posiadanego gospodarstwa rolnego będzie w stanie ponieść ewentualne pozostałe koszty sądowe, których wysokość nie przekracza kwoty 100,00 złotych. Dodać należy, że ewentualne pozostałe koszty sądowe, takie jak ewentualna opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku czy wpis od skargi kasacyjnej lub od ewentualnego zażalenia bądź inne, mogą w sprawie wystąpić, jak również nie pojawić się w ogóle, co zależy też od działań samego wnioskodawcy.

Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.