Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 473/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-11-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 154
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak (spr.), , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Protokolant specjalista Monika Gąsińska - Goc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2018 r. sprawy ze skargi [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowej z siedzibą w [...] i [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2017 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez "[...]" Spółka z o.o. spółka komandytowa z siedzibą w [...] i K.D. jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] grudnia 2017 r. (dalej: GINB, organ odwoławczy) znak: [...], utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Nadzoru Budowlanego (dalej: W[...]INB, organ I instancji) z dnia [...] września 2017 r. odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 1979 r.

Stan sprawy przedstawia się następująco:

Naczelnik Dzielnicy [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 1979 r., znak: [...], działając na podstawie art. 38 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38 poz. 229) nakazał rozbiórkę pawilonu handlowego, jako tymczasowego obiektu budowlanego przy ul. [...] w [...], w terminie do [...] czerwca 1979 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że ww. obiekt tymczasowy podlega rozbiórce, ponieważ koliduje z zamierzoną realizacją budowy osiedla mieszkaniowego i zamierzeniami porządkowymi trasy [...],

a poza tym upłynął termin, na jaki został wzniesiony.

Wskazana decyzja została skierowana do następujących osób: H.S., R.O., Z. P., H. L., K. P., A. P., J.J., K. W. i M. S.- celem jej wykonania.

Prezydent [...], po rozpatrzeniu odwołania od ww. decyzji użytkowników pawilonu, decyzją z dnia [...] lipca 1979 r. znak: [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia [...] kwietnia 1979 r., znak: [...], z warunkiem zagwarantowania lokali zastępczych dla zakładów usługowych (dalej: decyzja ostateczna, decyzja z 27 lipca 1979 r.).

K. D. (dalej: skarżący, strona) pismem z dnia [...] maja 2016 r. wniósł

o uchylenie decyzji z dnia [...] lipca 1979 r. na podstawie art. 154 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm., zwanej dalej: k.p.a.). Skarżący we wniosku podniósł, że decyzja ostateczna

o zarządzeniu rozbiórki pawilonów nie jest zgodna z aktualnym stanem prawnym, jak również przeznaczeniem nieruchomości. Obecnie teren działek nr [...] i [...], które są własnością skarżącego, jest przeznaczony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Rejonu [...] część I, uchwalonym Uchwałą Rady Miasta [...] Nr [...], pod plac publiczny z możliwością zachowania istniejącej zabudowy do czasu realizacji zamierzeń urbanistycznych, w tym realizacji III linii warszawskiego metra.

Decyzją z [...] grudnia 2016 r. [...]WINB odmówił zmiany decyzji ostatecznej, powołując się na treść art. 154 k.p.a. Na skutek odwołania skarżącego, decyzją z [...] lutego 2017 r., znak: [...], GINB uchylił zaskarżoną decyzję

i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia stron w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzwyczajnym na podstawie art. 154 k.p.a.

Ponownie przeprowadzając postępowanie, organ I instancji prawidłowo ustalił strony postępowania oraz ich adresy. Właścicielem działek nr [...] i [...] jest skarżący,

a działki nr [...] i [...] są własnością Miasta [...].

Decyzją z [...] września 2017 r. Nr [...] [...]WINB, działając na podstawie art. 154 § 2 k.p.a., odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta [...]

z dnia [...] lipca 1979 r., znak: [...].

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił przesłanki z art. 154 k.p.a., które muszą zaistnieć kumulatywnie, aby można było skutecznie zmienić lub uchylić decyzję ostateczną: decyzja nie może przysparzać prawa lub nakładać obowiązku, przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Na mocy decyzji z [...] lipca 1979 r., której uchylenia domaga się strona – [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia [...] kwietnia 1979 r., zarządzającą rozbiórkę zespołu pawilonów rzemieślniczo - usługowych przy ul. [...] w [...] z warunkiem zagwarantowania lokali zastępczych dla zakładów usługowych.

W doktrynie i orzecznictwie prezentowany jest natomiast pogląd, że decyzje nakładające na stronę obowiązek są decyzjami, na mocy których strony nabywają prawo (por. wyrok NSA z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt II GSK 478/09, wyrok WSA z dnia 22 marca 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 2321/11). Jeśli więc decyzja ostateczna jest decyzją, na mocy której strona nabyła prawo, to tym samym w przedmiotowej sprawie niedopuszczalne jest zastosowanie procedury określonej w art. 154 k.p.a.

Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie podnosząc, że realizowana

w pobliżu pawilonów inwestycja dotycząca budowy osiedla mieszkaniowego nie wymagała zajęcia terenu pod pawilonami, a planowana trasa [...] nie została zrealizowana. Nie zachodzi więc potrzeba rozbiórki pawilonów. Ponadto skarżący

w odwołaniu podniósł, że nie zgadza się z oceną organu I instancji, że decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu tymczasowego - pawilonu handlowego, jest decyzją, która tworzy prawa nabyte.

Decyzją z [...] grudnia 2017 r., znak: [...] GINB, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji GINB wskazał na charakter przepisu art. 154 k.p.a. oraz przesłanki jego zastosowania. W ocenie organu odwoławczego, decyzja ostateczna jest decyzją, która tworzy prawa nabyte, co jest sprzeczne z art. 154 § 1 k.p.a. Prawa nabyte z decyzji utożsamia się z każdą korzyścią, jaką strona wyciąga pod względem prawnym

z załatwienia jej sprawy decyzją administracyjną. Korzyści te powstają w sferze prawa materialnego, dopuszczając określone działanie, zaniechanie. Jako korzyści należy także traktować określenie obowiązków jednostki, co do ich rodzaju, charakteru

i wielkości.

GINB podniósł, że decyzja podjęta na podstawie art. 38 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38 poz. 229, zwanej dalej: P.b. z 1974 r.) ma charakter związany. Organ był zobligowany do wydania przymusowej rozbiórki obiektu tymczasowego - zespołu pawilonów handlowych przy ul. [...]

w [...] ponieważ upłynął termin, do którego oznaczono istnienie tego obiektu. Decyzje administracyjne nakładające na stronę obowiązek w celu przywrócenia porządku prawnego, a więc wymuszenia stanu zgodnego z prawem, nie mogą być uchylane lub zmieniane w trybie art. 154 k.p.a.

Odnosząc się do treści wniosku inicjującego postępowanie, organ odwoławczy wskazał, że wprawdzie uchylenie decyzji ostatecznej leży w interesie skarżącego, to jednak w świetle art. 154 k.p.a. interesu tego nie można zakwalifikować jako słusznego interesu strony (obiektywnie słusznego, a nie tylko zgodnego z oczekiwaniem strony). Tym bardziej za zastosowaniem art. 154 k.p.a. w przedmiotowej sprawie nie przemawia interes społeczny, którym niewątpliwie było wykonanie nakazu rozbiórki zespołu pawilonów w oznaczonym w decyzji terminie.

Organ odwoławczy zauważył, że zastosowanie art. 154 k.p.a. nie może naruszać przepisów szczególnych, prowadzić do wydania decyzji sprzecznej z przepisami prawa, ani też stanowić gratyfikacji za łamanie prawa. Podkreślił, że termin nakazu rozbiórki przedmiotowego obiektu tymczasowego - zespołu pawilonów handlowych upłynął

w dniu [...] grudnia 1984 r. (na podstawie decyzji Prezydenta [...] z [...] czerwca 1981 r., znak: [...]) i od tej daty w świetle prawa istnienie zespołu pawilonów przy ul. [...] jest nielegalne. Poza tym przepis art. 154 k.p.a. może mieć zastosowanie tylko do decyzji uznaniowych, a nie związanych, jaką jest decyzja z [...] lipca 1979 r.

W skardze na decyzję GINB skarżący oraz "[...]" Spółka z o.o. spółka komandytowa z siedzibą w [...] (dalej: spółka) zarzucili zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów: art. 77, art. 104, art. 138 § 1 i § 2, art. 154 k.p.a. oraz art. 38 ust. 1 i ust. 2 P.b. z 1974 r. i wnieśli o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi wskazali w szczególności na fakt, że decyzją z dnia [...] czerwca 1981 r. Prezydent [...], działając na podstawie art. 154 k.p.a., zmienił własną decyzję z dnia [...] lipca 1979 r., nadając jej następującą treść: "utrzymuję w mocy zarządzenie Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia [...] kwietnia 1979 r. nr. A[...] nakazujące rozbiórkę zespołu pawilonów przy ul. [...] z tym, że ich rozbiórkę można odroczyć do [...].12.1984 r." Brzmienie przepisu art. 154 k.p.a. nie uległo zmianie, a obecnie organy nadzoru budowlanego wykluczają możliwość zmiany decyzji o rozbiórce w tym trybie ze względu na nabyte przez strony prawa i obowiązki. W dacie wydania decyzji podjętej przez Prezydenta [...] na podstawie art. 154 k.p.a. organ nie widział potrzeby dokonania rozbiórki pawilonów, wskazując na konieczność wydania kolejnej "ostatecznej" decyzji orzekającej rozbiórkę, ale dopiero po wskazaniu użytkownikom zamiennych lokali.

W związku z powyższym, wydanych w przedmiotowej sprawie decyzji w sprawie rozbiórki nie można uznać za ostateczne i kategoryczne rozstrzygnięcia, nakładające na strony obowiązek wykonania rozbiórki pawilonów, a zatem nie wywołały one praw

i obowiązków stron i mogą być zmienione przez organ, który je wydał.

Poza tym w aktualnym stanie prawnym organ samorządowy dysponuje lokalami usługowymi i lokalizacjami pod ich budowę w drodze przetargów i konkursów ofert

i przydzielanie takowych jako lokali zamiennych nie jest możliwe. Za uchyleniem przedmiotowej decyzji przemawiają również następujące okoliczności i fakty prawne:

- nie jest obecnie realizowana, ani planowana inwestycja, której realizacja wymagałaby rozbiórki pawilonów,

- obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego rejonu[...] Cz. I, zatwierdzony Uchwałą Rady Miasta [...] z dnia

[...] listopada 2014 r., dopuszcza dotychczasowy sposób użytkowania ww. terenu

i funkcjonowanie pawilonów do czasu realizacji zamierzeń urbanistycznych, tj. wyjścia ze stacji III Linii Metra,

- grunt działki ewid. nr [...] w obrębie [...], na którym znajduje się pawilon, został oddany przez Miasto [...] w użytkowanie wieczyste skarżącemu na podstawie umowy z dnia [...] kwietnia 2014 r., Rep.[, wraz ze sprzedażą samego pawilonu za cenę odpowiadającą jego rynkowej wartości, jako budynek

o stałym przeznaczeniu.

Spółka wstąpiła w prawa strony do niniejszego postępowania, ponieważ nabyła własność nieruchomości zabudowanej przedmiotowym pawilonem, stanowiącą część przedsiębiorstwa na podstawie umowy przeniesienia przedsiębiorstwa z dnia [...] grudnia 2017 r. Rep. A nr [...] co uzasadnia interes prawny spółki w dochodzeniu uchylenia wydanych w odmiennej sytuacji prawnej i urbanistycznej decyzji w sprawie rozbiórki pawilonu.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej: p.p.s.a.).

W niniejszym postępowaniu tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły.

Podstawę prawną kontrolowanego rozstrzygnięcia stanowił art. 154 § 1 k.p.a., zgodnie z którym decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. W przypadkach określonych w § 1 właściwy organ wydaje decyzję w sprawie uchylenia lub zmiany dotychczasowej decyzji (§ 2).

Postępowanie prowadzone w tym trybie stanowi jeden z elementów systemu nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego i umożliwia wzruszenie decyzji ostatecznych, co stanowi odstępstwo od zasady trwałości takich decyzji, wyrażonej

w art. 16 k.p.a. O ile wzruszenie decyzji ostatecznej w drodze wznowienia postępowania, czy też stwierdzenia jej nieważności, dotyczy decyzji dotkniętych wadami kwalifikowanymi, tak przepis art. 154 k.p.a. (jak i art. 155 k.p.a.) dotyczy wzruszenia (uchylenia, zmiany) decyzji dotkniętych wadami niekwalifikowanymi oraz decyzji prawidłowych - niedotkniętych żadnymi wadami. W postępowaniu tym nie jest dopuszczalna weryfikacja ostatecznej decyzji z uwagi na wadliwość merytorycznego rozstrzygnięcia.

Jednocześnie zaznaczyć trzeba, że przedmiotem postępowania prowadzonego na podstawie art. 154 k.p.a. nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy

(w przeciwieństwie do postępowania głównego), lecz przeprowadzenie weryfikacji wydanej już decyzji ostatecznej z jednego tylko punktu widzenia: czy w danych okolicznościach sprawy zachodzą przesłanki wymienione w § 1 tego artykułu.

Zauważyć więc raz jeszcze należy, że zmiana lub uchylenie decyzji na podstawie art. 154 k.p.a. jest możliwa, jeżeli decyzja ta jest decyzją ostateczną, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Dopiero łączne wystąpienie wymienionych przesłanek uprawnia organ do zastosowania ww. przepisu.

Organy obu instancji, orzekając o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej z [...] lipca 1979 r., uwzględniły charakter kwestionowanej decyzji i prawidłowo w konsekwencji podniosły, że tryb uregulowany w art. 154 k.p.a. nie może znaleźć zastosowania

w niniejszej sprawie. Ocenę tę Sąd w pełni podziela i przyjmuje ją za własną.

Omawiany w sprawie tryb wzruszania decyzji ostatecznych dotyczy tylko takich decyzji, na mocy których strona nie nabyła prawa, a to należy oceniać na podstawie treści rozstrzygnięcia zawartego w decyzji ostatecznej. Przez nabycie prawa z decyzji ostatecznej należy rozumieć każde przysporzenie (każdą korzyść) w sferze prawnej.

W przypadku decyzji, na mocy której nałożono na stronę obowiązek, tym "przysporzeniem w sferze prawnej" jest skonkretyzowanie co do treści i rozmiaru spoczywającego na stronie obowiązku. "Nabycie praw" użyte w omawianym przepisie należy bowiem rozumieć szeroko przyjmując, że każde indywidualne rozstrzygnięcie prawne, które ma znamiona rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie i kształtuje sytuację prawną strony, należy traktować jako rozstrzygnięcie, na podstawie którego strona "nabyła prawo".

Należy podkreślić, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się jednolicie, że decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu budowlanego wiąże się

z uprawnieniniami stron, co wyklucza definitywnie dopuszczalność zmiany lub uchylenia takiej decyzji na mocy art. 154 k.p.a. (por. wyroki NSA z dnia 14 lutego 2002 r., sygn. akt IV SA 1076/00, z dnia 26 maja 2011, sygn. akt II OSK 912/10, z dnia 29 kwietnia 2012, sygn. akt II OSK 200/11, z dnia 23 lutego 2016 r., sygn. akt II SK 1529/14, wszystkie wyroki publ. cbosa).

Pomimo pozornego braku nabycia jakichkolwiek praw przez stronę zobowiązaną do wykonania rozbiórki w rzeczywistości jest tak, że strona zobowiązana nie tylko ma określone decyzją obowiązki, ale – tak jak w kontrolowanej decyzji ostatecznej – uzyskuje pewne uprawnienia, np. z określenia terminu do wykonania rozbiórki, czy też warunku obejmującego zagwarantowanie lokali zastępczych dla zakładów usługowych. Przy czym, jak wskazano wyżej, nawet decyzje nakładające obowiązek są decyzjami, na podstawie których strona nabywa prawo do wykonania tylko obowiązków wskazanych

w decyzji, a nie innych (zob.: J. Borkowski, (w:) A. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz 2009, str. 561-562, podobnie wyroki WSA w Warszawie z dnia 20 stycznia 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 996/11, publ. Lex nr 1695260, z dnia 22 marca 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 2321/11, publ. Lex nr 1155957, z dnia 20 września 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 2440/16, publ. Lex nr 2463225, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 20 marca 2014 r., sygn. akt II SA/Po 921/13, publ. cbosa).

Decyzja o nakazie rozbiórki nie jest więc decyzją, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa w rozumieniu art. 154 § 1 k.p.a. (por. również wyrok NSA z dnia 14 lutego 2002 r., sygn. akt IV SA 1076/00, publ. Lex nr 80587, wyrok NSA z dnia 24 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1188/04, publ. Lex nr 164973, wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 listopada 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 81/17, publ. cbosa).

Skarżący wystąpił o uchylenie na podstawie ww. przepisu decyzji ostatecznej z [...] lipca 1979 r., utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Dzielnicy [...] z [...] kwietnia 1979 r., nakazującą rozbiórkę pawilonu handlowego jako tymczasowego obiektu budowalnego, położonego przy ul. [...]

w [...], w terminie do [...] czerwca 1979 r., z zastrzeżeniem warunku zagwarantowania lokali zastępczych dla zakładów usługowych. Decyzja ostateczna nie zmieniła więc (pomimo zamieszczenia w sentencji dodatkowego warunku) istoty decyzji rozbiórkowej. W dalszym ciągu podtrzymała nakaz rozbiórki pawilonu handlowego wzniesionego jako tymczasowy obiekt budowlany.

Nakaz rozbiórki orzeczono na podstawie art. 38 ust. 1 i ust. 2 P.b. z 1974 r., zgodnie z którym inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części albo urządzenia, objętego nakazem przymusowej rozbiórki (ust. 1). Przepis ust. 1 stosuje się również do obiektów budowlanych, podlegających rozbiórce ze względu na upływ czasu oznaczony w pozwoleniu na budowę lub na jaki zostały wzniesione (ust. 2).

Jak wynika z akt administracyjnych, decyzją Kierownika Działu Nadzoru Wydziału Architektury i Budownictwa Urzędu Dzielnicy [...] z [...] listopada 1957 r., znak: [...], udzielono pozwolenia na wykonanie robót budowlanych na nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], związanych ze wzniesieniem budynku parterowego, murowanego, przeznaczonego na pawilon usługowo-handlowy, zawierający [...] lokali, pod warunkiem zastosowania się do uwag zamieszczonych w klauzuli zatwierdzanego projektu, przerwania użytkowania, rozebrania budynku oraz usunięcia gruzu z posesji po dniu [...] grudnia 1960 r. na każde żądanie władz budowlanych.

Decyzja Naczelnika Dzielnicy [...] o rozbiórce tymczasowego obiektu budowlanego (w terminie do [...] czerwca 1979 r.), zmieniona nieznacznie decyzją ostateczną (w zakresie zagwarantowania lokali zastępczych dla zakładów usługowych), jest decyzją związaną, wynikającą z konieczności nakazu rozbiórki obiektu tymczasowego po upływie terminu, na jaki został wzniesiony. Z decyzją związaną mamy zaś do czynienia wówczas, gdy organ administracji ma obowiązek wydać rozstrzygnięcie określonej treści, gdy spełnione zostaną wskazane w przepisie prawa przesłanki. Organ nie może odstąpić od wydania takiej decyzji, uzasadniając to np. względami społecznymi.

W sytuacjach, gdy ustawodawca w sposób sztywny i bezwarunkowy narzuca organom określone rozwiązanie, art. 154 k.p.a. nie znajduje zastosowania. Uchylenie lub zmiana decyzji w omawianym trybie może zajść zatem jedynie wtedy, gdy ustawodawca w przepisie materialnoprawnym przewidzi pewien "luz decyzyjny",

w obszarze którego wzgląd na interes społeczny lub słuszny interes strony może doprowadzić do uchylenia lub zmiany decyzji (por. wyrok NSA z 19 kwietnia 2017 r., sygn. akt II OSK 2115/15, publ. Lex nr 2316006, wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 lipca 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 1781/15, publ. Lex nr 2113886).

Charakteru decyzji rozbiórkowej jako decyzji związanej nie zmieniła również, wbrew zarzutom skargi, decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 1981 r., która odroczyła termin rozbiórki zespołu pawilonów do [...] grudnia 1984 r. Zwrócić trzeba uwagę na to, że istota przydatności charakteru decyzji (uznaniowość i związanie) dla wykładni przesłanek art. 154 k.p.a. wynika ze skutków wzruszenia decyzji w trybie określonym w tym przepisie. Istota ta tkwi w stanowisku, według którego zmiana lub uchylenie decyzji na podstawie art. 154 k.p.a. nie może doprowadzić do skutku sprzecznego z prawem (por. wyrok NSA z dnia 8 lutego 2017 r., sygn. akt I OSK 2139/15, publ. Lex nr 2255262 i cytowane tam wyroki NSA z 18 października 2007 r., sygn. akt II OSK 1406/06 i z dnia 12 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 1932/13).

W niniejszej sprawie takim skutkiem sprzecznym z prawem (art. 38 ust. 1 i ust. 2 P.b.

z 1974 r.) byłoby definitywne uchylenie nakazu rozbiórki budynku tymczasowego

w sytuacji, kiedy ten nakaz został wydany w celu przywrócenia porządku prawnego,

a więc wymuszenia stanu zgodnego z prawem.

W konsekwencji w pełni uprawnione jest stwierdzenie organów orzekających

w sprawie, że w trybie art. 154 k.p.a. nie można wzruszyć każdej decyzji ostatecznej,

a jedynie taką, która wydana jest na podstawie przepisu prawa opartego na uznaniu administracyjnym.

Sąd podziela ocenę organów również i w tym zakresie, że jakkolwiek uchylenie decyzji o nakazie rozbiórki obiektu tymczasowego leży w interesie strony, to jednak -

w świetle art. 154 k.p.a. - interesu tego nie można zakwalifikować jako słusznego interesu strony. Nie chodzi tu o sytuację, aby uzyskać rozstrzygnięcie organu administracji o treści zgodnej z wolą strony, ale aby modyfikacja ukształtowanego ostateczną decyzją stosunku administracyjnego była społecznie akceptowalna ze względu na cel, jaki ma zostać przez tę modyfikację osiągnięty (por. wyrok WSA

w Gliwicach z dnia 12 lipca 2016 r., sygn.. akt IV SA/Gl 251/15, publ. Lex nr 2098859, wyrok WSA w Krakowie z dnia 14 maja 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 272/14, publ. Lex nr 1467849). Nie może ujść uwadze okoliczność prawna, wynikająca z wydanych

w sprawie decyzji, że termin nakazu rozbiórki przedmiotowego obiektu tymczasowego – zespołu pawilonów handlowych już dawno upłynął i istnienie tego obiektu w świetle prawa jest nielegalne.

W odniesieniu do zarzutów strony zawartych w skardze należy wskazać, że

w sprawie zastosowania art. 154 k.p.a. nie mają znaczenia zarówno zmiana przepisów prawa miejscowego (ustalenie aktualnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego), jak również zakup pawilonu przez skarżącego od Miasta [...] za cenę odpowiadającą jego rynkowej wartości jako budynku o stałym przeznaczeniu. Natomiast ocena skarżącego, że decyzja nakazująca rozbiórkę przedmiotowego obiektu budowlanego nie jest decyzją tworzącą prawo, w świetle powyższych wywodów, stanowi jedynie polemikę z wnioskami organów i Sądu.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu,

a zarzuty skargi są nieuzasadnione. Tym samym organy orzekające w sprawie nie naruszyły przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ani przepisów prawa materialnego mających wpływ na wynik sprawy, które skutkowałyby uchyleniem zaskarżonej decyzji. Organy uwzględniły wszystkie te aspekty sprawy, które w tym przypadku winny być dostrzeżone i ocenione, bo mogłyby czy też miały wpływ na wynik postępowania. Dlatego Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.

Na marginesie należy zauważyć, że k.p.a. przewiduje jeszcze inne sposoby nadzwyczajnego wzruszenia decyzji ostatecznej, np. z art. 155 k.p.a. (zmiana lub uchylenie decyzji) czy art. 156 § 1 k.p.a. (stwierdzenie nieważności), z których skarżący mogą skorzystać.