Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 40/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2009-06-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 48, art. 49
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 99
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1271
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 153
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Protokolant Sekretarz sądowy Agnieszka Jurek po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi G. W. na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia [...] nr [...] znak [...] w przedmiocie rozbiórki budowli 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] z dnia [...]., nr [...], znak [...], 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.


UZASADNIENIE

G. W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia [...], nr [...], znak [...], utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] z dnia [...], nr [...], znak [...], nakazującą skarżącej rozbiórkę samowolnie wykonanej zatoki postojowej o powierzchni 154m2, do parkowania samochodów przy pawilonie handlowym "A" przy ul. [...] w K. na działkach nr B i C k.m. [...].

Wydanie zaskarżonej decyzji poprzedziło postępowanie o następującym przebiegu:

Kierownik Urzędu Rejonowego w K., po wszczęciu z urzędu w dniu 11 grudnia 1996 r. postępowania obejmującego m.in. wykonanie przez G. W. parkingu bez wymaganego zezwolenia, decyzją z dnia [...], opartą o przepis art. 48 ustawy z dnia z dnia 7 lipca 1994r. (Dz. U. Nr 89, poz.414 ze zm.), nakazał rozbiórkę parkingu w terminie trzech miesięcy od daty ostateczności decyzji, wskazując w uzasadnieniu, że w październiku 1996 r., czyli pod rządami ustawy Prawo budowlane z 1994 r., od strony ul. [...] w K. wzdłuż sklepu samoobsługowego, pomiędzy budynkiem a chodnikiem, wykonane zostało utwardzenie z kostki polbruk o wymiarach 48,2m x 4,2m natomiast wcześniej, prawdopodobnie przed rokiem 1995, wykonane zostało obniżenie krawężnika jezdni na długości 25m, umożliwiające wjazd samochodu. Do tego obniżenia dostosowano poziom chodnika wykonanego z płytek chodnikowych o łącznej szerokości 2,20m., poprzez przełożenie płytek. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewodę Opolskiego decyzją z dnia [...].

W wyniku wniesionej przez G. W. skargi, Naczelny Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 19 maja 1999r., sygn. akt II SA/Wr 532/97, uchylił decyzje obu instancji z przyczyn proceduralnych, akcentując ogólnikowe sformułowanie nakazu rozbiórki, wskazując przy tym w uzasadnieniu, że organ pierwszej instancji dokonał prawidłowego ustalenia, że skarżąca wybudowała bez wymaganego zezwolenia parking, stąd na zasadzie art. 3 pkt 9 ustawy Prawo budowlane należy potraktować go jako obiekt budowlany, na wykonanie którego inwestor powinien był posiadać decyzję o pozwoleniu na jego wybudowanie. Sąd stwierdził, że wzniesienie obiektu budowlanego w tych warunkach nie może spowodować innych działań organu nadzoru budowlanego, jak tylko zastosowanie sankcji z art. 48 ustawy Prawo budowlane.

Ponownie rozpatrzywszy sprawę, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., jako organ właściwy po reformie ustrojowej Państwa od roku 1999, decyzją z dnia [...], działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 4 ustawy Prawo budowlane z 1994 r., nakazał G. W. przedłożenie w terminie do 31 grudnia 2000r. inwentaryzacji budowlanej wraz z oceną stanu technicznego wykonanych robót budowlanych przy budowie parkingu w K. przy ulicy [...], działka nr B i C, stwierdzając samowolne wykonanie w roku 1992 zatoki postojowej o wymiarach 25,60mx5,40m, poprzez obniżenie istniejącego chodnika oraz jego poszerzenie o ok. 0,70m, natomiast w roku 1996 samowolne poszerzenie tej zatoki poprzez rozbiórkę płyt chodnikowych i ułożenie kostki brukowej oraz ustawienie słupków ze zmianą organizacji ruchu pieszego.

Po utrzymaniu tej decyzji w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu decyzją z dnia [...], a następnie zaskarżeniu decyzji organu odwoławczego przez G. W., Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2003r., sygn. akt II SA/Wr 1565/2000, uchylił decyzje organów obu instancji, wskazując na nieuzasadnione odstąpienie od stosowania art. 48 ustawy Prawo budowlane i przyjęcie konstrukcji z art. 51 tej ustawy. W uzasadnieniu Sąd podkreślił, że kontrolowane decyzje wydane zostały w konsekwencji wyroku z dnia 19 maja 1999 r. i zaakcentował wynikający z art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym fakt związania Sądu oraz organu oceną prawną wyrażoną w tym wyroku, w którym zawarto jednoznaczną ocenę prawną, iż na zrealizowanie spornego obiektu, określanego jako "parking", wymagane było pozwolenie budowlane i że skarżąca wybudowała go bez wymaganego pozwolenia, co uzasadnia potrzebę zastosowania art. 48 ustawy Prawo budowlane. Wobec ustalonego przez organ faktu wybudowania parkingu w dwóch etapach tj. w roku 1992 i 1996, orzekający ponownie Sąd nakazał rozważenie konieczności zastosowania wyłącznie przepisów ustawy Prawo budowlane z 1994 r., czy – poprzez art. 103 ust. 2 tej ustawy w odniesieniu do zatoki postojowej zrealizowanej w 1992 r. - również przepisów ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Poza tym Sąd zwrócił uwagę na okoliczność, że od dnia zakończenia budowy spornego obiektu upłynął okres 5 lat, co uzasadnia uwzględnienie treści przepisu art. 49 ustawy Prawo budowlane z 1994 r.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...], opartą o przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nakazał G. W. przedłożenie w terminie do 31 marca 2004r. inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych wraz z oceną stanu technicznego zatoki parkingowej przy pawilonie handlowym "A" w K. przy ulicy [...], działka nr B i C w celu doprowadzenia samowolnie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskanie pozwolenia na użytkowanie zatoki parkingowej. W uzasadnieniu organ wskazał na fakt dokonania przez G. W. w 1992 roku obniżenia krawężnika wzdłuż ulicy [...] i wykonania w miejscu istniejącego chodnika zatoki postojowej o długości 25,0m i szerokości 2,5m za zgodą Urzędu Miejskiego w K. i wcześniejszym uzgodnieniu z pracownikiem Wydziału Działalności Gospodarczej Urzędu Wojewódzkiego w Opolu, jednakże bez wymaganego pozwolenia na budowę, natomiast w roku 1996 - dokonania dalszej przebudowy już istniejącej zatoki, przy czym na powyższą budowę nie zostało przedłożone pozwolenie, poprzez znaczne jej poszerzenie oraz ułożenie kostki brukowej na całej powierzchni od krawężnika do budynku pawilonu na szerokość 7,10m i wydzielenie powierzchni zatoki o długości 27,50m i szerokości. 5,60m stalowymi słupkami. Organ wywiódł nadto, iż w aktualnym planie zagospodarowania przestrzennego miasta K. niniejsza zatoka postojowa jest oznakowana jako istniejąca i nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym. Organ uznał, że zakres robót przy wykonaniu zatoki postojowej w roku 1996 wymagał pozwolenia na budowę, jednakże roboty te należy zakwalifikować jako inne niż określone w art. 48 ustawy Prawo budowlane.

Na skutek odwołania wniesionego przez G. W., która zarzucała nieprawidłowe wyjaśnienia stanu faktycznego wywodziła, że wszystkie roboty wykonywała na podstawie decyzji, Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu decyzją z dnia [...] uchylił decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej terminu przedłożenia inwentaryzacji, a w pozostałym zakresie utrzymał tę decyzję w mocy, powołując się w uzasadnieniu na przepis art. 139 K.p.a. i stwierdzając, że zastosowanie procedury z art. 48 ustawy Prawo budowlane byłoby niekorzystne dla strony, gdyż organ nadzoru budowlanego musiałby wydać postanowienie ustalające wysokość opłaty legalizacyjnej.

W wyniku wniesionej przez G. W. skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wyrokiem z dnia 13 czerwca 2005 r., sygn. akt II SA/Op 145/04, stwierdził nieważność decyzji obu instancji. Powołując się na przepis art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), dotyczący związania Sądu i organów oceną prawną wyrażoną w wyroku z dnia 19 maja 1999r. Sąd stwierdził w uzasadnieniu, że odmienna ocena materiału dowodowego stanowi prawnie niedopuszczalną polemikę z prawomocnym wyrokiem. Sąd podkreślił, że w poprzednio zapadłych w sprawie wyrokach uznano, że na zrealizowanie spornego obiektu, określanego jako "parking", inwestor powinien był posiadać decyzję o pozwoleniu na budowę, jakim skarżąca nie legitymowała się, co skutkowało koniecznością zastosowania procedury wynikającej z art. 48 ustawy Prawo budowlane, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji.

Postanowieniem z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie [...], na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane, wstrzymał prowadzenie robót budowlanych oraz nałożył na G. W. obowiązek przedłożenia w terminie do 15 stycznia 2006 r. dokumentów w postaci zaświadczenia Burmistrza [...] o zgodności budowy z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego, czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami oraz oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Następnie decyzją z dnia [...] organ nakazał rozbiórkę samowolnie wykonanej zatoki postojowej, wskazując jako podstawę prawną przepis art. 48 ustawy Prawo budowlane z dnia 17 sierpnia 2006 r. (Dz. U. Nr 156 poz. 1118). Wobec wniesienia przez G. W. odwołania od tej decyzji, Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu decyzją z dnia [...], nr [...], utrzymał tę decyzję w mocy, natomiast po zaskarżeniu przez G. W. tego rozstrzygnięcia do tut. Sądu, wydał w dniu [...], nr [...], którą uwzględnił w całości skargę, uchylając zarówno zaskarżoną decyzję własną z dnia [...], jak i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji z powodu rozbieżności co do wielkości utwardzonej powierzchni zatoki postojowej. Wskazał przy tym na konieczność zastosowania w sprawie przepisu art. 48 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania pierwszej decyzji zaskarżonej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego we Wrocławiu, tj. decyzji z dnia [...]

Po przeprowadzeniu w dniu 29 sierpnia 2008 r. oględzin zatoki postojowej, ustalono jej powierzchnię wynoszącą 154m2 (długość 27,5m, szerokość - 5,60m i szerokość chodnika - 1,57m), ułożoną z kostki brukowej, oddzielonej od chodnika przebiegającego przy budynku "A" słupkami stalowymi w ilości 18 sztuk, stwierdzając, że powierzchnia ta nie zmieniła się w stosunku do pomiarów dokonanych w roku 2001. Na tej podstawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] decyzją z dnia [...], nr [...], nakazał G. W.j rozbiórkę samowolnie wykonanej zatoki postojowej o powierzchni 154m2, do parkowania samochodów przy pawilonie handlowym "A" przy ul. [...] w K. na działkach nr B i C k.m. [...], wskazując, że roboty powinny obejmować rozbiórkę kostki brukowej wraz z podbudową na długości 27,50m i szerokości 5,60m o powierzchni 154m2, zdemontowanie 18 szt. metalowych słupków oddzielających zatokę postojową od wydzielonego przejścia dla pieszych bezpośrednio przy budynku, podwyższenie krawężnika pomiędzy jezdnią ul. [...], a powierzchnią zatoki, na długości 27,50m, do poziomu istniejącego krawężnika przy ul. [...]. Jako podstawę prawną wskazano przepis art. 48 ustawy Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.). W uzasadnieniu organ przedstawił szczegółowo przebieg dotychczasowego postępowania i stwierdził, że kierował się ustaleniami poczynionymi w toku ostatnio przeprowadzonych oględzin oraz oceną prawną i wskazaniami wyrażonymi w trzech wyrokach sądowych, tj. z dnia 19 maja 1999 r., z dnia 1 kwietnia 2003 r. oraz z dnia 13 czerwca 2005 r., przytaczając jako cytat z powyższych wyroków stwierdzenie, iż "na realizację obiektu określonego jako - zatoka postojowa, który zgodnie z art. 3 pkt. 9 ustawy Prawo budowlane z 7 lipca 1994r. (Dz. U. nr 89 poz. 414 ze zm.) należy traktować jako obiekt budowlany - inwestor powinien posiadać decyzję na budowę. Takiego pozwoleniem Pani G. W. nie posiadała, co winno skutkować wydaniem decyzji z art. 48 Prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym w 1997roku ".

Od decyzji tej G. W. wniosła odwołanie, w którym podtrzymała wcześniej formułowane twierdzenia, że nie popełniła samowoli budowlanej, a przedkładane przez nią dowody nie zostały należycie ocenione.

W wyniku rozpatrzenia odwołania Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu decyzją z dnia [...], nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, stwierdzając w uzasadnieniu, że została ona wydana przez organ pierwszej instancji zgodnie z oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w trzech orzeczeniach sądowych, na podstawie art. 48 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dniu [...]. Przytaczając brzmienie tego przepisu, zawierającego nakaz rozbiórki, organ stwierdził, że G. W. wybudowała zatokę postojową w latach 1992-1996 bez pozwolenia na budowę, podczas gdy przepisy art. 28. ust. 1 i ust. 2 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dniu [...] stanowiły, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.

W obszernej skardze na powyższą decyzję G. W. domagała się uchylenia decyzji organów obu instancji, zarzucając rażące naruszenie prawa, w tym konstytucyjnej zasady legalizmu art. 7 Konstytucji i art. 6 K.p.a. i nierozpatrzenie odwołania przez organ odwoławczy. Zarzuciła, że toczące się od roku 1996 postępowanie dotyczyło parkingu zlokalizowanego na działce nr B, po czym przedmiot sprawy został przekształcony na zatokę postojową zlokalizowaną głównie na działce C. Wywiodła, że Urząd Rejonowy w K. był niewłaściwy do orzekania w sprawie, gdyż z uwagi na charakter drogi (wojewódzka) postępowanie powinien prowadzić Urząd Wojewódzki w Opolu, a następnie Główny Urząd Nadzoru Budowlanego. Podniosła nadto, że w lutym 1997 r. organ odwoławczy powziął wiadomość, iż inwestorem wykonanych w roku 1996 robót była firma D S.A., która wynajmowała tę nieruchomość, zatem skarżącej nie można zarzucać samowolnego wykonywania robót. Skarżąca przyznała, że w roku 1992 wykonała roboty polegające na obniżeniu i poszerzeniu istniejącego chodnika, jednak w wyniku tego nie powstał odrębny, samodzielny obiekt budowlany. Podniosła, że zgodnie z protokołem sporządzonym w dniu 26 lutego 1997 r. nie istniała w tym miejscu zatoka postojowa a wyłącznie obniżenie chodnika. Wskazała też, że w dniu 2 lipca 1997 r. została wydana decyzja o nakazie remontu, która dotyczyła chodnika a nie zatoki postojowej. Podniosła, że organ pierwszej instancji nie dowiódł istnienia odrębnego obiektu budowlanego w pasie drogowym i nie udowodnił, że roboty wykonane w roku 1992 wymagały pozwolenia na budowę. Zarzuciła również niewykonanie wyroku z dnia 1 kwietnia 2003 r., sygn. akt II SA/Wr 1565/2000, poprzez niewskazanie który przepis został naruszony. Zdaniem skarżącej w sprawie winny mieć zastosowanie przepisy ustaw o drogach publicznych, o ruchu drogowym oraz prawa budowlanego z 1974 r. Poza tym wskazała, że po roku 1992 inne podmioty na podstawie posiadanych decyzji legalnie wykonywały roboty budowlane, takie jak budowa sieci telefonicznej wraz ze studzienkami, i w ich wyniku dokonane przez skarżącą obniżenie i poszerzenie istniejącego chodnika uległo rozbiórce, a ponadto roboty te doprowadziły do nieodwracalnych skutków prawnych, co uzasadnia umorzenie postępowania odnośnie robót wykonanych w roku 1992. Stwierdziła również, że postawienie słupków na prywatnej posesji nie wymagało pozwolenia na budowę, co przesądza o niemożliwości nakazania ich rozbiórki. Odnosząc się do wcześniejszych wyroków sądowoadministracyjnych skarżąca wywiodła, że sądy nie rozpoznają spraw pod względem merytorycznym ale proceduralnym. Dodała końcowo, że decyzja jest niewykonalną, gdyż jej wykonanie skutkuje poniesieniem odpowiedzialności karnej z tytułu niszczenia cudzej własności oraz sprowadzenia zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia w ruchu drogowym.

W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i podając, że wszystkie uchybienia postępowania, wskazywane dotychczas przez sądy orzekające w sprawie, zostały naprawione.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.). Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Godzi się dodatkowo podkreślić, iż – stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. - rozstrzygając w granicach sprawy, sąd nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną w niej podstawą prawną. Ponadto, zgodnie z art. 153 tej samej ustawy, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Ta sama zasada, z mocy art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), zgodnie z którym ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r. wiąże w sprawie wojewódzki sąd administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia, obejmuje również rozstrzygnięcia wydane przez Naczelny Sąd Administracyjny przed reformą sądownictwa administracyjnego, jaka nastąpiła od dnia 1 stycznia 2004 r.

Ostatnio wskazana zasada łączy się z pewnymi elementami uzasadnienia orzeczenia sądu administracyjnego. Mimo bowiem użycia w art. 153 P.p.s.a. określenia "orzeczenie" chodzi w nim nie o sentencję, lecz o uzasadnienie orzeczenia. Ocena prawna rozstrzygnięcia wiąże się bowiem przede wszystkim z wykładnią prawa, a ta może mieścić się jedynie w uzasadnieniu wyroku sądowego (por. T. Woś [w]: T. Woś, H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska "Postępowanie sądowoadministracyjne", Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004r., s. 364). Natomiast wskazania do dalszego postępowania polegają na określeniu sposobu i kierunku uzyskania pełnego materiału faktycznego i dowodowego.

Według utrwalonego stanowiska doktryny i orzecznictwa, które Sąd podziela, przez pojęcie "ocena prawna" rozumie się zawartą w uzasadnieniu wyroku wykładnię przepisów prawnych, zarówno prawa procesowego jak i materialnego, polegającą na wyjaśnieniu ich istotnej części oraz sposobu zastosowania ich w konkretnym wypadku związanym z rozpoznawaną sprawą. W zakresie oceny prawnej mieści się nie tylko krytyka zaskarżonego rozstrzygnięcia w aspekcie prawnym, ale i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie prawa zostało w danym wypadku uznane przez sąd administracyjny za błędne oraz jakie, zdaniem sądu, zastosowanie lub interpretacja przepisów prawnych powinny mieć miejsce, aby rozstrzygnięcie organu administracyjnego mogło być uznane za zgodne z prawem. Zasada zawarta w omawianym przepisie art. 153 P.p.s.a. oznacza w istocie, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające zarówno poza zakres tego postępowania sądowoadministracyjnego, w którym zostało wydane, jak i poza zakres poprzedzającego je postępowania administracyjnego, gdyż zasięgiem oddziaływania tego wyroku zostaje objęte również przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie, jakie nastąpi w razie uchylenia zaskarżonej decyzji. Zasada ta oznacza również, że w przyszłości, ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd (np. w przypadku zaskarżenia rozstrzygnięcia wydanego w powtórnym postępowaniu prowadzonym po uchyleniu przez sąd poprzednio wydanej decyzji), sąd administracyjny będzie nadal związany oceną prawną wyrażoną w tym wyroku, jeżeli nie zmieniły się okoliczności sprawy powodujące nieaktualność tej oceny. Wyłączenie związania przewidzianego tym przepisie jest dopuszczalne jedynie w przypadku zmiany przepisów prawnych stanowiących podstawę oceny w danej sprawie lub w razie zmiany faktycznego sprawy albo uchylenia orzeczenia w prawem określonym trybie (por. T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 364-366 oraz wyrok SN z dnia 25 lutego 1998 r., sygn. akt III RN 130/97, OSP 1999, z. 5, poz. 101 i uchwała 7 sędziów NSA z dnia 21 czerwca 1999 r., sygn. akt OPS 4/99, ONSA 1999, nr 4, poz. 118).

Uwzględniając przytoczone zasady oceny dokonywanej przez sądy administracyjne, należy stwierdzić, iż skarga zasługiwała na uwzględnienie, choć nie wszystkie sformułowane w niej zarzuty były zasadne.

Przystępując do oceny zaskarżonej decyzji od razu należy wskazać, że w przedmiotowej sprawie zapadły już trzykrotnie wyroki skutkujące powrotem sprawy na drogę postępowania administracyjnego, w związku z czym dyspozycja wynikająca z art. 153 P.p.s.a. oraz art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) oznacza, że zarówno Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie [...], jak i Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu, winien był bezwzględnie zastosować się do wytycznych zawartych w uzasadnieniach powyższych wyroków. Z drugiej strony, również skład Sądu orzekający obecnie w sprawie ze skargi na decyzję organu odwoławczego z dnia [....], jest związany stanowiskiem zawartym w poprzednich wyrokach, co oznacza obowiązek zweryfikowania wykonania wspomnianych zaleceń przez organ w toku ponownego rozpatrywania sprawy.

Na gruncie powyższego, nie można zgodzić się ze stwierdzeniem zawartym w skardze co do rozpoznawania spraw przez sądy wyłącznie pod względem proceduralnym. Faktem jest, że w niniejszej sprawie kasacyjne rozstrzygnięcia sądowoadministracyjne zapadały z przyczyn formalnoprawnych, w związku z dostrzeżonymi istotnymi wadami proceduralnymi, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Nie może jednak nie może ujść uwadze, że już w wyroku z dnia 19 maja 1999r. dokonana została przez Sąd kwalifikacja prawna wykonanych robót, według której będący przedmiotem postępowania parking uznany został za obiekt budowlany, o jakim mowa w art. 3 pkt 9 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r., którego realizacja nastąpiła bez wymaganego zgodnie z art. 28 tej ustawy pozwolenia na budowę, a zatem wykonanym w ramach samowoli budowlanej i z tego względu podlegającym rozbiórce w trybie art. 48 tejże ustawy. W wyroku z dnia 1 kwietnia 2003r., powołując się na związanie oceną prawną zwartą we wcześniejszym wyroku, dodatkowo podkreślono, że fakt wykonania robót w dwóch etapach, tj. w roku 1992 (zatoki postojowej) i następnie w roku 1996 (parking) rodzi potrzebę rozważenia możliwości zastosowania w sprawie samowoli budowlanej przepisów obowiązujących w pierwszej z wymienionych dat. Wskazano ponadto na przepis art. 49 ustawy Prawo budowlane, zawierający zakaz nakładania obowiązku rozbiórki w odniesieniu do samowolnie wykonanych obiektów, jeśli od daty ich realizacji minął okres pięciu lat, akcentując fakt upływu pięcioletniego terminu określonego w tym przepisie. W wyroku z dnia 13 czerwca 2005 r. powoływano się również na związanie oceną prawną wyrażoną w poprzednich orzeczeniach i z tego względu na konieczność zastosowania procedury wynikającej z art. 48 ustawy Prawo budowlane, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji.

Reasumując należy uznać, że dotychczas orzekające sądy jednoznacznie przyjmowały, że na wykonanie robót objętych postępowaniem skarżąca winna legitymować się pozwoleniem na budowę, którego w toku postępowania nie przedłożyła. Przedstawianych przez skarżącą dokumentów nie można uznać za pozwolenie na budowę, o jakim mowa w art. 28 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. W związku z powyższym należy przyjąć, że nie nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych ani zmiana stanu prawnego, która wyłączyłaby obowiązek podporządkowania się organów ocenie prawnej dokonanej w tym zakresie w wyrokach z dnia 19 maja 1999 r., z dnia 1 kwietnia 2003 r. oraz z dnia 13 czerwca 2005 r., wiążącej na przyszłość organ w sprawie będącej przedmiotem rozstrzygnięcia i mogłaby mieć wpływ na sformułowaną tam ocenę prawną w kwestii kwalifikacji wykonanych robót oraz właściwości organów orzekających w sprawie.

Na tle uzasadnienia zaskarżonej decyzji i decyzji pierwszej instancji nie można odeprzeć jednak zarzutu skarżącej, że przez organy nie zostały zrealizowane zalecenia zawarte w uzasadnieniu wyroku z dnia 1 kwietnia 2003 r. W decyzjach tych, opartych o przepis art. 48 ustawy Prawo budowlane z 1994 r., mowa jest bowiem o robotach wykonanych w latach 1992-1996, podczas gdy w powołanym wyroku akcentowano konieczność rozważenia zastosowania w odniesieniu do robót wykonanych w roku 1992 przepisów ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) przy zastosowaniu przepisu art. 103 ustawy Prawo budowlane z 1994 r.

Przypomnieć należy, że zgodnie z interpretacją art. 103 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.), dokonaną przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 31 stycznia 1996 r. (sygn. akt K 9/1995, OTK 1996 nr 1, poz. 2) przepis ten, stanowiący, że do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie tej ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy ustawy (ust. 1) z zastrzeżeniem, że przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne i do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe (ust. 2), różnicuje sytuację prawną sprawców tzw. samowoli budowlanej w zależności od tego, czy zakończenie budowy obiektu bez pozwolenia budowlanego nastąpiło przed dniem 1 stycznia 1995 r., a więc przed dniem wejścia w życie przepisów ustawy Prawo budowlane z 1994 r. Jeśli więc budowa została zakończona przed dniem 1 stycznia 1995 r., inwestor ponosi konsekwencje samowoli budowlanej według stosowanych odpowiednio przepisów ustawy Prawo budowlane z 1974 r.

Wracając do ustaleń organów w niniejszej sprawie, podkreślić przyjdzie, że w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji brak jest jednoznacznego stwierdzenia, czy roboty budowlane wykonane w roku 1992 zostały zniwelowane w całości w wyniku robót przeprowadzonych w październiku 1996 r. Organy nie rozważyły zatem możliwości zastosowania przepisów ustawy Prawo budowlane z 1974 r., a tym samym nie wykonały zaleceń zawartych w wyroku z dnia 1 kwietnia 2003 r., czym naruszyły przepis art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (...).

Dodać w tym miejscu wypada, że z lektury akt wynika, iż roboty budowlane polegające na wykonaniu nawierzchni placu przy sklepie "A" w K. zostały rozpoczęte w październiku 1996 r. i w tym czasie wykonano remont istniejącej zatoki postojowej, natomiast w sierpniu 1997 r. dokonano na istniejącej zatoce wymiany nawierzchni płytek chodnikowych na kostkę betonową oraz wydzielenia osobnego pasa ruchu dla pieszych, na co wskazuje treść zalegających w aktach dwóch inwentaryzacji powykonawczej wraz z oceną stanu technicznego z dnia 27 grudnia 2000 r. oraz z dnia 25 kwietnia 2001 r. Poza tym organy nie odniosły do podawanego przez skarżącą argumentu, wynikającego również z treści powołanych wyżej dokumentów, że inwestorem zadania objętego inwentaryzacją była firma D P. Wobec tych argumentów organy winny szczegółowo wyjaśnić przyczynę skierowania decyzji właśnie do skarżącej.

Powyższe uchybienia stanowią naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej K.p.a., statuujących zasadę praworządności, obligujących organ do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, jak również do uzasadnienia decyzji ze wskazaniem faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.

Odnośnie możliwości i prawidłowości zastosowania w przedmiotowej sprawie przepisu art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane zauważyć przyjdzie, że wbrew stwierdzeniom zawartym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, w żadnym z wymienianych tam wyroków nie zawarto wskazania, że w sprawie należy stosować przepisy obowiązujące w dacie wydania pierwszej zaskarżonej decyzji, czyli w dniu [...]. W wyroku z dnia 13 czerwca 2005 r. określono, że organ winien był zastosować przepis art. 48 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji.

Nadmienić w związku z tym należy, że podstawową i niekwestionowaną zasadą postępowania administracyjnego jest stosowanie przepisów prawa materialnego obowiązujących w dniu wydawania decyzji. Przepisy te decydują również o tym, czy i w jakim zakresie organ ten powinien ewentualnie stosować przepisy poprzednio obowiązujące. Z kolei organ odwoławczy winien ocenić sprawę według przepisów prawa materialnego obowiązujących w dniu wydawania swej decyzji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 grudnia 1999 r., sygn. akt IV SA 2079/97, LEX nr 48737). Zasada ta ma istotne znaczenie w sprawach, w których postępowanie toczy się długotrwale, jak miało to miejsce w niniejszej sprawie. W czasie prowadzenia postępowania przez organy obu instancji, doszło do kolejnych nowelizacji ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, która pierwotnie przyjmowała w art. 48 zasadę, że sankcją za samowolę budowlaną jest rozbiórka obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Jednocześnie od tejże zasady ustawodawca wprowadzał w art. 49 wyjątek w postaci braku możliwości nakazania rozbiórki, jeżeli od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części upłynęło pięć lat (ust. 1). Na właścicielu spoczywał wówczas obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego. Jeżeli jednak właściciel obiektu budowlanego nie uzyskał pozwolenia na użytkowanie, przepis art. 48 stosowany był odpowiednio (ust. 2). Przepis ten od dnia 24 grudnia 1997 r. został zmieniony ustawą z dnia 22 sierpnia 1997r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane, ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych ustaw (Dz. U. Nr 111, poz. 726 ze zm.) i zgodnie z jego brzmieniem właściwy organ nie mógł nakazać rozbiórki, jeżeli upłynęło pięć lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części, a jego istnienie nie naruszało przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Najistotniejsze zmiany w ustawie Prawo budowlane wprowadzone zostały nowelą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz.718), która w art. 7 zawierała normy intertemporalne określające regułę stosowania przepisów dotychczasowych do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie tejże ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną (ust. 1) z zastrzeżeniem ust. 2, wedle którego do postępowań - dotyczących obiektów budowlanych lub ich części będących w budowie albo wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ - wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy art. 1 pkt 37-39 oraz - w części odnoszącej się do art. 48 ust. 2 ustawy, o której mowa w art. 1 - art. 1 pkt 41. Innymi słowy, w niniejszej sprawie, objętej niewątpliwie hipotezą przepisu art. 7 ust. 2 noweli z dnia 27 marca 2003 r., należałoby stosować przepisy nowe. W tym miejscu, w ocenie składu orzekającego, podnieść należy, że z chwilą wykonania bez uprzedniego uzyskania pozwolenia robót budowlanych, które w świetle obowiązujących przepisów prawa wymagały pozwolenia na budowę, pomiędzy inwestorem a organem nadzoru budowlanego doszło do nawiązania stosunku materialnoprawnego. Od tego czasu trwa sprawa administracyjna rozstrzygana następnie w postępowaniu administracyjnym mającym doprowadzić do usunięcia skutków samowoli budowlanej (por. Tadeusz Woś "Pojęcie "sprawy" w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego", Acta Uniwersitatis Wratislaviensis, Nr 1022, Prawo CLXVIII, Wrocław 1990, s. 334). Do takiej sprawy należałoby zatem stosować przepis art. 7 ust. 1 noweli z dnia 27 marca 2003 r., gdyby nie zastrzeżenie z art. 7 ust. 2 tej ustawy. Wyrokiem z dnia 18 października 2006 r., sygn. akt P 27/05 (OTK-A 2006 r., nr 9, poz. 124), Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw, w zakresie w jakim wyłącza stosowanie art. 49 ust.1 Prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003 r., do budowy obiektu budowlanego lub jego części, mimo że pięcioletni termin od zakończenia budowy upłynął do dnia 10 lipca 2003 r., jest niezgodny z art. 32 Konstytucji RP. W uzasadnieniu Trybunał wskazał, że wszystkie podmioty, które przed dniem wejścia w życie ustawy - tj. przed 11 lipca 2003 r. - spełniały warunki uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu, powinny być traktowane w ten sam sposób w zakresie legalizacji samowoli budowlanej. Trybunał orzekł niekonstytucyjność wspomnianych dwóch przepisów w takim zakresie, w jakim dotyczą samowoli budowlanych sprzed 11 lipca 2003 roku, jako naruszających konstytucyjną zasadę równości wobec prawa.

W rezultacie organy administracyjne, ponownie rozpoznające sprawy z zakresu samowoli budowlanej, mają obowiązek zastosowania przepisu art. 49 ust.1 Prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003 r. Dodać jeszcze trzeba, iż na przeszkodzie tej ocenie nie stoi przepis art. 2 ust.1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 93, poz.888), skoro w punkcie 2 wyroku z dnia 18 października 2006 r. Trybunał zakwestionował ten sam brak regulacji przejściowej, której niekonstytucyjność przyjął co do art. 7 ust. 2 noweli z dnia 27 marca 2003 r. Stanowisko o istnieniu w dalszym postępowaniu administracyjnym, podstawy do zastosowania przepisu art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003 r., jest nie tylko postulatem wynikającym z powołanego wyroku Trybunału. Przypomnieć jeszcze warto, że wyrokiem z dnia 18 października 2006 r. Trybunał Konstytucyjny nie orzekł o utracie mocy obowiązującej przepisu art. 7 ust. 2 noweli z dnia 27 marca 2003 r., ale stwierdził niezgodność tego przepisu z art. 32 Konstytucji RP, w zakresie, w jakim w art. 7 ust.2 wyłączono dalsze stosowanie dawnego art. 49 ust.1 Prawa budowlanego do niektórych samowoli budowlanych. Zaaprobować zaś trzeba pogląd, według którego skutkiem orzeczenia stwierdzającego niekonstytucyjność zaskarżonego przepisu w zakresie, w jakim pomija określone regulacje, nie jest utrata mocy obowiązującej zakwestionowanego przepisu, ale potwierdzenie - wynikającego z Konstytucji - obowiązku ustanowienia regulacji prawnych niezbędnych dla realizacji norm konstytucyjnych (por. wyrok NSA z dnia 28 listopada 2003 r., sygn. akt III SA 131/03, Monitor Podatkowy 2004 nr 3, poz. 38). W obowiązującym i niezakwestionowanym przez Trybunał ustawodawstwie można odszukać normy prawne pozwalające na realizację postulatów zapewnienia ochrony konstytucyjnej, zawartych w orzeczeniu Trybunału. Taką normę w omawianej sprawie stanowi przepis art. 7 ust.1 noweli z dnia 27 marca 2003 r. Przepis ten ustanawia regułę stosowania przepisów dotychczasowych do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie tejże ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną.

Skoro na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 października 2006 r., sygn. akt P 27/05, zastrzeżenie wynikające z art. 7 ust.2 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz.718) nie obejmuje wyłączenia stosowania przepisu art. 49 ust.1 Prawa budowlanego w brzmieniu do dnia 10 lipca 2003 r., do budowy obiektu budowlanego mimo, że pięcioletni termin od zakończenia budowy upłynął do dnia 10 lipca 2003 r., to znaczy, że w tym zakresie obowiązuje intertemporalna reguła ogólna zawarta w art. 7 ust.1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane (...). Reguła ta nakazuje stosowanie, do spraw wszczętych, przepisów dotychczasowych, a więc także art. 49 ust.1 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003 r. Należy zauważyć, że omówiony wyżej wyrok Trybunału Konstytucyjnego zapadł już po wydaniu przez tut. Sąd wyroku z dnia 13 czerwca 2005 r. Orzeczenie przez Trybunał Konstytucyjny o niezgodności z Konstytucją wskazanych w nim przepisów prawa odczytywać należy jako zmianę stanu prawnego tego rodzaju, która wyłącza związanie organów oceną prawną, o jakiej mowa w art. 153 P.p.s.a., przy czym jednak, w ocenie Sądu, w wyroku z dnia 13 czerwca 2005 r., który zapadł w odniesieniu do decyzji wydanych już po nowelizacji ustawy Prawo budowlane wprowadzonej od dnia 11 lipca 2003 r., nie przesądzono o konieczności zastosowania przepisu art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, ale wskazywano na konieczność zastosowania wynikającej z niego procedury, która niewątpliwie obejmuje również przepis art. 49 ust. 1 tej ustawy. W tym miejscu wskazać należy, że w orzecznictwie prezentowany był słuszny pogląd o niesamodzielnym charakterze przepisu art. 49 ustawy Prawo budowlane, wprowadzającego tzw. przedawnienie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. Stwierdzenie to wywodzono z faktu, że stosowanie omawianego przepisu jest możliwe wyłącznie w sytuacjach, w których spełnione są przesłanki ustawowe określone w art. 48 ustawy Prawo budowlane, a nadto upłynął pięcioletni okres liczony od zakończenia budowy obiektu budowlanego. Podkreślano przy tym, że wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie rozbiórki obiektu budowlanego nie przerywa biegu pięcioletniego terminu, określonego w art. 49 ust. 1 tej ustawy (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 października 2004r., sygn. akt IV SA 1588/03, LEX nr 160741oraz z dnia 8 grudnia 2005 r., sygn. akt II OSK 266/05, LEX nr 190985).

Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że organy obu instancji, powołując się na fakt związania oceną prawną wyrażoną w zapadłych w sprawie wyrokach sądowoadministracyjnych, pominęły treść orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, mającego doniosłe znaczenie w niniejszej sprawie i wywierającego skutki także w odniesieniu do dalszego postępowania administracyjnego, przy czym bezspornym w sprawie jest, że z uwagi na przedłużające się postępowanie administracyjne, niewątpliwie do dnia 10 lipca 2003 r. upłynął pięcioletni okres, o jakim mowa w art. 49 ustawy Prawo budowlane, liczony od października 1996 r., a nawet od sierpnia 1997 r. Okoliczność upływu pięcioletniego okresu sygnalizowana była już zresztą w wyroku z dnia 1 kwietnia 2003 r., jednak została przez organy zignorowana.

Wskazana wyżej wadliwość stanowi naruszenie prawa materialnego, które niewątpliwie miało wpływ na wynik sprawy.

Z przedstawionych wyżej względów, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 153 P.p.s.a i art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 135 P.p.s.a., należało uchylić zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Orzeczenie dotyczące niewykonywania zaskarżonej decyzji oparto o przepis art. 152 P.p.s.a.

O kosztach nie orzeczono, gdyż skarżąca, prawidłowo pouczona w tym przedmiocie, nie wnosiła o ich zasądzenie.

Wobec kasacyjnego charakteru niniejszego wyroku sprawa winna podlegać ponownemu rozpatrzeniu przez organ pierwszej instancji. Zalecenia do dalszego postępowania wynikają wprost z rozważań przedstawionych w niniejszym uzasadnieniu i sprowadzają się do usunięcia wszystkich opisanych naruszeń prawa poprzez należyte wyjaśnienie stanu faktycznego, rozważenie możliwości zastosowania w sprawie przepisów prawnych zawartych ustawie Prawo budowlane z 1974 r. oraz zastosowania przepisu art. 49 ust. 1 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym do dnia 11 lipca 2003 r. i wydania decyzji spełniającej wymogi wynikające z art. 107 § 3 K.p.a.