Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 363/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-07-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne: Żołnierze zawodowi
Skarżony organ: Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 111 pkt 3
journal: Dz.U. 2003 nr 179 poz 1750
law: Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych
article: art. 156
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędziowie WSA Ewa Pisula-Dąbrowska (spraw.), WSA Jacek Fronczyk, Protokolant Bartosz Piwoński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lipca 2008 r. sprawy ze skargi Z. D. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę


UZASADNIENIE

Minister Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Dowódcy Wojsk Lądowych z dnia [...] października 2007 r. nr [...] odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności rozkazu Dowódcy Śląskiego Okręgu Wojskowego nr [...] z dnia [...]. w sprawie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej Z. D. z mocy prawa, wskutek stwierdzenia przez Terenową Wojskową Komisję Lekarską w L., prawomocnym orzeczeniem nr [...] z dnia [...], trwałej niezdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej, jako wydanego dla celów ewidencyjnych.

W uzasadnieniu organ wskazał, że Dowódca Śląskiego Okręgu Wojskowego decyzją z dnia [...] nr [...] wypowiedział Z. D. na podstawie art. 78 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 1997 r. Nr 10, poz. 55 z późn. zm.) oraz § 137 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 grudnia 1996 r. w sprawie służby wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 1997 r. Nr 7, poz. 38 z późn. zm.), stanowisko służbowe z powodu likwidacji zajmowanego stanowiska i odmowy wyrażenia pisemnej zgody na wyznaczenie go na niższe stanowisko służbowe. Wyjaśnił, że zwolnienie skarżącego zostało stwierdzone rozkazem Dowódcy Śląskiego Okręgu Wojskowego z dnia [...] nr [...], wydanym dla celów ewidencyjnych.

Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w L. orzeczeniem z dnia [...] nr [...] uznała Z. D. za trwale niezdolnego do służby.

Wnioskiem z dnia [...] r. Z. D. wystąpił o stwierdzenie nieważności wyżej wskazanej decyzji z dnia [...] r. zwalniającej go ze służby wojskowej.

Dowódca Wojsk Lądowych, decyzją z dnia [...] r. nr [...], stwierdził nieważność decyzji Dowódcy Śląskiego Okręgu Wojskowego z dnia [...] r. wskazując, że wypowiedzenie Z. D. stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej nastąpiło przedwcześnie. Z uwagi na treść orzeczenia Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej z [...] r. Dowódca Śląskiego Okręgu Wojskowego rozkazem z dnia [...] nr [...], wydanym dla celów ewidencyjnych, zwolnił Z. D. z zawodowej służby wojskowej, na podstawie art. 111 pkt 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750). Organ wskazał, że w obrocie prawnym funkcjonuje orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w L. z dnia [...] r., stwierdzające, że skarżący jest trwale niezdolny do zawodowej służby wojskowej. Wyjaśnił, że okoliczność ta obligowała organ do zwolnienia skarżącego ze służby z mocy prawa.

Wnioskiem z dnia [...] r. skarżący zwrócił się do Dowódcy Wojsk Lądowych o stwierdzenie nieważności "zwolnienia go z zawodowej służby wojskowej na podstawie orzeczenia Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w L. z dnia [...]." Dowódca Wojsk Lądowych decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 158 § 1 w zw. z art. 157 § 1 i 2 kpa, odmówił stwierdzenia nieważności rozkazu Dowódcy Śląskiego Okręgu Wojskowego z dnia [...] r. nr [...], wydanego do celów ewidencyjnych. Minister Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] r. nr [...] uchylił powyższą decyzję Dowódcy Wojsk Lądowych i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia, wskazując przy tym, że skoro rozkaz personalny z dnia [...] r. nr [...] został wydany dla celów ewidencyjnych, to nie mógł podlegać merytorycznej ocenie w oparciu o art. 156 kpa. Minister Obrony Narodowej stwierdził, iż organ I instancji winien był odmówić wszczęcia postępowania w tej sprawie.

Ponownie rozpatrując sprawę, Dowódca Wojsk Lądowych, realizując wytyczne organu II instancji, decyzją z dnia [...] października 2007 r., odmówił wszczęcia przedmiotowego postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności rozkazu z dnia [...] r. Wskazał, że rozkaz miał charakter ewidencyjny, stwierdzający określony fakt, nie był decyzją administracyjną, a zatem nie podlegał ocenie na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W konkluzji stwierdził, iż niedopuszczalne było wszczęcie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności przedmiotowego rozkazu.

Minister Obrony Narodowej po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] utrzymał wyżej wskazaną decyzję w mocy.

Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi Z. D. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W jej uzasadnieniu skarżący podniósł, że nie wnosił o stwierdzenie nieważności rozkazu o zwolnieniu go ze służby, a o stwierdzenie nieważności orzeczenia Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w L. z dnia [...] r. nr [...]. Podkreślił, że Minister Obrony Narodowej zajął w jego sprawie dwa odmienne stanowiska. Dodatkowo podniósł, że orzeczenie lekarskie zostało mu wydane jako żołnierzowi w rezerwie, że został na badania skierowany na własny wniosek przez WKU, więc nie powinno mieć ono zastosowania przy zwalnianiu żołnierza z zawodowej służby wojskowej. Twierdził, że w zaistniałej sytuacji powinien być ponownie skierowany na badania przed wojskową komisją lekarską. Skarżący podniósł również, że zwalniające go orzeczenie zatytułowane jest "decyzja", a zatem powinno podlegać zaskarżeniu.

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, powołując się na swoje wcześniejsze ustalenia prawne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Wskazać przede wszystkim należy, że stosownie do treści art. 111 pkt 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.), żołnierza zawodowego zwalnia się z zawodowej służby wojskowej wskutek ustalenia przez wojskową komisję lekarską niezdolności do służby. Zgodnie z art. 115 pkt 2 cyt. ustawy zwolnienie z zawodowej służby wojskowej w przypadkach, o których mowa m.in. w art. 111 pkt 3, następuje z mocy prawa z dniem uprawomocnienia się odpowiedniego orzeczenia lub decyzji albo zaistnienia okoliczności stanowiącej podstawę zwolnienia żołnierza zawodowego ze służby. W przypadkach, o których mowa w ust. 2, dowódca jednostki wojskowej, w której żołnierz pełni służbę, stwierdza fakt zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej rozkazem personalnym, wydanym dla celów ewidencyjnych (art. 115 ust. 3).

Wykładnia łączna przepisu art. 111 pkt 3 i art. 115 pkt 2 wyżej cyt. ustawy, prowadzi do wniosku, że wydany na podstawie art. 111 pkt 3 cyt. ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, rozkaz personalny nr [...] Dowódcy Śląskiego Okręgu Wojskowego z dnia [...] r. o zwolnieniu skarżącego z zawodowej służby wojskowej, w związku z prawomocnym orzeczeniem Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w L. nr [...] z dnia [...]r., jest rozkazem wydanym dla celów ewidencyjnych. Powyższy rozkaz oznacza jedynie stwierdzenie zaistniałego faktu potwierdzającego, że stosunek służbowy żołnierza zawodowego został rozwiązany. Rozkazu tego nie można zakwalifikować jako decyzji administracyjnej wywołującej skutki w sferze zewnętrznej. Nie kształtuje on ani nie zmienia sytuacji prawnej skarżącego. Z uwagi na to, że omawiany rozkaz (wydany dla celów ewidencyjnych), nie mógł być poddany kontroli w administracyjnym toku instancji, to niedopuszczalne było również badanie go pod kątem wystąpienia przesłanek warunkujących dopuszczalność stwierdzenia jego nieważności (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 maja 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 137/08).

Dlatego też, zdaniem Sądu, zarówno organ I instancji, wydając na podstawie art. 157 § 3 kpa decyzję o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności rozkazu Dowódcy Śląskiego Okręgu Wojskowego nr [...] z dnia [...] r. w sprawie zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej z mocy prawa, wskutek stwierdzenia przez Terenową Wojskową Komisję Lekarską w L. prawomocnym orzeczeniem z dnia [...] r. nr [...] trwałej niezdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej, jak i organ II instancji, który utrzymał decyzję w mocy, rozstrzygnęły przedmiotową sprawę w sposób prawidłowy.

Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze, jakoby organ nie rozpoznał prawidłowo żądania skarżącego zawartego we wniosku z dnia [...] r., wskazać należy, iż w jego treści skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zwolnienia go z zawodowej służby wojskowej z mocy prawa na podstawie orzeczenia Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] r. (k.-[...]). Podkreślić należy, że skarżący został zwolniony ze służby, na podstawie orzeczenia komisji lekarskiej, rozkazem nr [...] Dowódcy Śląskiego Okręgu Wojskowego z dnia [...] r. wydanym dla celów ewidencyjnych. Twierdzenia skarżącego, że wnioskował on o stwierdzenie nieważności nie rozkazu ewidencyjnego, a samego orzeczenia Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w L., nie znajdują potwierdzenia w treści wniosku skarżącego z dnia [...] r.

Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut skarżącego, dotyczący zajmowania przez Ministra Obrony Narodowej dwóch różnych stanowisk w jego sprawie. Podkreślić należy, że Minister Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] r. nr [...] uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, trafnie wskazując na nieprawidłowość decyzji organu I instancji o odmowie stwierdzenia nieważności rozkazu wydanego dla celów ewidencyjnych. MON stwierdził, że w takiej sytuacji należało odmówić wszczęcia postępowania w tym zakresie.

Przedmiotową zaskarżoną decyzją Minister utrzymał w mocy decyzję Dowódcy Wojsk Lądowych odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wydanej dla celów ewidencyjnych. Zdaniem Sądu treść powołanych wyżej rozstrzygnięć nie tylko nie jest sprzeczna, ale wskazuje, że organ konsekwentnie podtrzymuje swoje stanowisko w sprawie. Nie zasługiwały również na uwzględnienie zarzuty skarżącego w przedmiocie wydania decyzji w oparciu o orzeczenie komisji lekarskiej, wydane żołnierzowi rezerwy. Wyjaśnić należy (co słusznie podnosił organ w postępowaniu administracyjnym), że nie istnieje kategoria "prywatnych orzeczeń lekarskich". Stwierdzenie przez komisję lekarską trwałej niezdolności do służby wojskowej obligowało organ z mocy prawa do wydania rozkazu ewidencyjnego o zwolnieniu skarżącego z zawodowej służby wojskowej - art. 115 ust. 3 ustawy pragmatycznej.

Stwierdzić należy, iż od decyzji ewidencyjnej (w przedmiocie zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej z mocy prawa k.-[...]), nie przysługiwał środek zaskarżenia. Skoro skarżącemu w ogóle nie przysługiwało prawo do zaskarżenia decyzji ewidencyjnej w trybie zwykłym, tym bardziej brak było podstaw do weryfikacji tej decyzji w trybie art. 156 kpa.

Z tych wszystkich względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.