Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 360/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2023-01-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 81 c ust 2
journal: Dz.U. 2021 poz 2351
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Rogalski Sędzia WSA Michał Ruszyński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 19 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi T.G., W.G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., znak [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z [...] kwietnia 2022 r., znak: [...], powołując się na przepis art. 81c ust. 2 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 1, art. 51 ust. 7 ustawy z dnia

7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2011 r., poz. 2351 ze zm.,dalej jako u.p.b.) oraz art. 124 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej jako k.p.a.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako PINB albo organ I instancji) nałożył na T. i W.G., A.Ż. oraz A. i K.S. obowiązek dostarczenia, w terminie do 60 dni licząc od dnia otrzymania postanowienia, ekspertyzy technicznej urządzenia kanalizacyjnego, w tym odcinki kanalizacji łączące poszczególne budynki z głównym kolektorem, w skład którego wchodzą: przyłącze kanalizacyjne położone na działkach o nr ewid. [...] odprowadzające ścieki z budynków mieszkalnych jednorodzinnych położonych przy ul. [...] wraz z "przykanalikami" znajdującymi się na działce nr ewid. [...] - w zakresie zgodności wykonanego urządzenia z przepisami techniczno-budowlanymi, w szczególności dotyczących zachowania wymaganej przepustowości i spadku, a w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości wskazania sposobu naprawy i doprowadzenia urządzenia do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami.

W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że pismem z [...] stycznia 2018 r. T. i W.G., reprezentowani przez pełnomocnika zwrócili się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego "o przeprowadzanie kontroli nieruchomości położonych w [...] (działka nr [...]) oraz przy [...] (działka nr [...]) w zakresie legalności wybudowania na tychże działkach i legalności korzystania z urządzeń przesyłowych, doprowadzonych do nieruchomości przy ul. [...], m.in. części sieci rurociągowej wodnokanalizacyjnej oraz sieci gazowej, przebiegających przez ww. działki, w tym także sprawdzenie, czy w tymże zakresie została w całości dochowana procedura administracyjna związana z budową i użytkowaniem tych urządzeń, zwłaszcza jeżeli chodzi o obowiązki dotyczące zgłoszenia ich budowy i uzyskania na nie pozwolenia budowlanego przez osoby korzystające z tych urządzeń".

W dniu [...] marca 2018 r. organ I instancji przeprowadził kontrolę w sprawie wykonanego przyłącza kanalizacyjnego z budynku mieszkalnego nr [...] położonego przy ul. [...]. Ustalono, że właścicielem nieruchomości jest A.Ż. Organ stwierdził, że na działce nr [...] istnieją trzy studzienki kanalizacyjne; do studzienki nr [...] włączone jest przyłącze kanalizacyjne z budynku przy ul. [...], od studzienki nr [...] dostudzienki nr [...] istnieje przyłącze kanalizacyjne odprowadzające ścieki bytowe

z budynku nr [...] przy ul. [...] i z budynku usługowego nr [...] przy ul. [...]. W studzience nr [...] widoczna jest rura kanalizacyjna dodatkowa ukierunkowana na budynek [...].W dniu [...] marca 2018 r. PINB przeprowadził oględziny w sprawie "kamerowania odcinka rury kanalizacyjnej od studzienki nr [...] do budynku nr [...]". W protokole zapisano: "oględziny potwierdziły, że rura kanalizacyjna z mieszkania [...] była wykonana w okresie budowy studzienki nr [...]." Obecne podczas oględzin strony, oświadczyły, że kanalizacja mogła być wykonana w tym samym okresie co kanalizacja Państwa G. Pismem z dnia [...] marca 2018r. PINB zwrócił się do Gminy z prośbą o przekazanie wszelkiej korespondencji w sprawie zbycia działki nr [...] w związku z prowadzonym postępowaniem w przedmiocie wykonania przyłączy kanalizacyjnych z budynku przy ul. [...] do kanalizacji usytuowanej na działce [...] i dalej do kanalizacji miejskiej. W dniu 22 marca 2018 r. do PINBwpłynęła żądana dokumentacja. Kolejnymi pismami z dnia [...] kwietnia 2018 r., [...] kwietnia 2018 r. i [...] kwietnia 2018r. pełnomocnik T. i W.G., zwrócił się do PINBz wnioskami dowodowymi, załączając m.in, mapy geodezyjne. Następnie pismem z dnia [...] października 2018r. wniósł o wydanie wobec właścicieli nieruchomości korzystających z samowolnie wybudowanych przyłączy (przyłączy nieuwidocznionych na mapach), tj. wobec właścicieli nieruchomości położonych

w [...] przy ul. [...], decyzji administracyjnej nakazującej rozbiórkę. Jednocześnie wniósł o zwrócenie się do Starosty w sprawie udzielenia informacji czy właściciel nieruchomości położonej przy ul. [...] uzyskał jakiekolwiek pozwolenia na budowę (lub dokonał zgłoszeń budowy) jakichkolwiek urządzeń przesyłowych, w tym przyłączy, a jeśli tak to jakich oraz jak położonych, prowadzących do tej nieruchomości, a biegnących przez nieruchomość przy ul. [...].

W piśmie z [...] października 2018r. Starostwo Powiatowe, poinformowało, że Starosta nie udzielił pozwolenia na budowę, ani nie przyjął zgłoszenia robót na działce o nr ewid. [...] położonej przy ul. [...] w okresie od [...] stycznia 2004r. do chwili obecnej. Dodatkowo wskazano, że do dnia 31 grudnia 2003r. na podstawie zawartego porozumienia wydawanie decyzji o pozwoleniu na budowę na terenie Gminy należało do kompetencji Burmistrza. Następnie pismem z dnia [...] listopada 2018r. PINBzwrócił się do Burmistrza o udzielenie wyjaśnień, czy na nieruchomości w miejscowości [...] przy ul. [...] oraz przy ul. [...] wydano kiedykolwiek pozwolenie na budowę lub przyjęto zgłoszenie budowy sieci kanalizacyjnej oraz urządzeń przesyłowych. W odpowiedzi pismem z dnia [...] grudnia 2018r. wskazano, że archiwum zakładowe posiada w zasobie decyzję nr [...] dotyczącą zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę wewnętrznej instalacji gazowej wraz z montażem piecyka gazowego w lokalu mieszkalnym znajdującym się w budynku położonym w [...], dla inwestora S.P. Archiwum nie dysponuje natomiast dokumentacją dotyczącą budowy sieci kanalizacyjnej oraz urządzeń przesyłowych na nieruchomościach usytuowanych przy [...]. W związku z powyższym, PINB zwrócił się do Archiwum Państwowego z pytaniem czy dla nieruchomości w miejscowości [...] przy [...] wydano kiedykolwiek pozwolenie na budowę lub dokonano zgłoszeń budowy sieci kanalizacyjnej oraz urządzeń przesyłowych. Pismami z dnia [...] stycznia 2019r. PINBzwrócił się również do Powiatowej Stacji Sanitarno - Epidemiologicznej oraz do Starostwa Powiatowego o przesłanie wyjaśnień w sprawie. Pismem z [...] stycznia 2019 r. organ ten zwrócił się również do Zakładu Usług Wodno - Ściekowych o udzielenie wyjaśnień.W odpowiedzi, w piśmie z dnia [...] stycznia 2019r. działający z upoważnienia Starosty Naczelnik Wydziału Administracji Architektonicznej i Budowlanej w Starostwie Powiatowym poinformował, że organ nie udzielił pozwolenia na budowę oraz nie przyjął zgłoszeń robót budowlanych dotyczących rozpatrywanych nieruchomości w okresie od dnia

[...] stycznia 2004r. Natomiast Prezes Zarządu Zakładu Usług Wodno - Ściekowych poinformował o zawartych umowach z tytułu dostawy wody i odbioru ścieków, a Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny podał, iż nie posiada dokumentacji sprawy.

Następnie postanowieniem z [...] lutego 2019 r. PINB odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w powyższej sprawie. Postanowienie to zostało uchylone postanowieniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej jako WINB, organ odwoławczy albo organ II instancji) z dnia [...] lutego 2019 r., a sprawa przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Następnie PINB decyzją z [...] czerwca 2019 r. umorzył przedmiotowe postępowanie z powodu braku przedmiotu postępowania i podstaw do nałożenia dodatkowych obowiązków. WINB wydał [...] sierpnia 2019 r. decyzję, którą uchylił powyższe orzeczenie PINB i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...] sierpnia 2020 r., nr [...] PINB powołując się na art. 51 ust. 1 pkt 2 u.p.b. stwierdził, że nie zachodzi konieczność nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia do zgodności z prawem robót budowlanych polegających na budowie przyłącza wodno-kanalizacyjnego i przyłącza gazowego na działkach o nr ewid. [...], położonych przy ul. [...].

W wyniku rozpatrzenia odwołania, decyzją z [...] listopada 2020 r., znak [...] WINB uchylił powyższą decyzję PINB i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Sprzeciw od tej decyzji wniosła A.Ż., który został oddalony wyrokiem WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 28 stycznia 2021 r., sygn. akt II SA/Go 762/20. NatomiastNSA wyrokiem z dnia 26 sierpnia 2021 r., sygn. akt II OSK 1313/21 oddalił skargę kasacyjną A.Ż. od powołanego orzeczenia WSA

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2022 r., nr [...] PINB nałożył na T. i W.G. obowiązek dostarczenia, w terminie do 60 dni licząc od dnia otrzymania postanowienia, ekspertyzy technicznej całego przyłącza kanalizacyjnego, położonego na działce o nr ewid. [...], odprowadzającego ścieki z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...], z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...] oraz budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...], do granicy działki o nr ewid. [...], tj. działki drogowej - ul. [...]-

w zakresie zgodności wykonanego przyłącza z przepisami techniczno-budowlanymi, w szczególności dotyczących zachowania wymaganej przepustowości i spadku, a w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości wskazania sposobu naprawy

i doprowadzenia przyłącza do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami. Jednocześnie organ zaznaczył, że ekspertyza techniczna powinna zostać wykonana przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności lub przez rzeczoznawcę budowlanego.W wyniku rozpatrzenia zażalenia T. i W.G., powyższe postanowienie zostało uchylone postanowieniem WINB z dnia [...] marca 2022 r., znak: [...].

Ponownie rozpoznając sprawęPINB stwierdził, że na urządzenie kanalizacyjne znajdujące się na działkach o nr ewid. [...] składają się: przyłącza kanalizacyjne łączące poszczególne budynki mieszkalne jednorodzinne znajdujące się przy ul. [...], z pierwszymi studzienkami rewizyjnymi znajdującymi się na działce nr [...] oraz "przykanalikami", które łączą studzienki rewizyjne na działce nr ewid. [...]

z głównym kolektorem, znajdującym się na działce drogowej o nr ewid. [...]. Podał, że powyższe urządzenie zostało wykonane w warunkach samowoli budowlanej

i znajduje się pod ziemią (teren działki jest wyrównany i wysiany trawą), co wyklucza możliwość odniesienia się do poprawności wykonanego urządzenia oraz jego stanu technicznego, tj., szczelność, przepustowości oraz spadku. Dlatego w ocenie organu I instancji zasadnym było wydanie postanowienia na podstawie art. 81c ust. 2u.p.b. Z kolei adresatami nałożonego obowiązku organ I instancji uczynił właścicieli poszczególnych elementów rozpatrywanego urządzenia kanalizacyjnego, to jest: T. i W.G. - faktyczny inwestor oraz właściciel wykonanego urządzenia kanalizacyjnego na działce o nr ewid. [...], A.Ż. - właściciela działki o nr ewid. [...] i przyłącza kanalizacyjnego odprowadzającego ścieki z budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego przy ul. [...] do pierwszej studzienki położonej na działce nr [...] oraz K. i A.S. - właścicieli działki o nr ewid. [...] i przyłącza kanalizacyjnego odprowadzającego ścieki z budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego przy [...] do pierwszej studzienki położonej na działce nr [...].

Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli T. i W.G. wnosząc o jego uchylenie i orzeczenie co do istoty sprawy przez wydanie postanowienia w trybie art. 81c ust. 2 u.p.b., ewentualnie uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W zażaleniu zarzucono, iż wbrew zaleceniom zawartym w postanowieniu kasacyjnym WINB z [...] marca 2022 r., znak: [...] organ I instancji przed wydaniem postanowienia nie przeprowadził dodatkowych ustaleń faktycznych, między innymi w drodze rozprawy administracyjnej, w zakresie dotyczącym przedmiotu wydanego postanowienia. Organ ten nie wykazał również w sposób wystarczający przesłanek do zastosowania w sprawie art. 81c ust. 2 u.p.b. ze względu na brak wykazania "uzasadnionych wątpliwości" co do jakości robót lub stanu technicznego obiektu. Ponadto w zażaleniu zarzucono między innymi: błędne uznanie W. i T. G. za inwestorów, a tym samym uczestników procesu budowlanego w zakresie wzniesienia przyłącza kanalizacyjnego położonego na działce o nr ewid. [...] odprowadzającego ścieki z budynków położonych na działkach nr ewid. [...] oraz pominięcie faktu, że faktycznym wykonawcą prac budowlanych w zakresie wniesienia przedmiotowego przyłącza kanalizacyjnego jest - jako między innymi ówczesny właściciel przedmiotowej nieruchomości - Gmina. Zdaniem żalących się stron organ I instancji naruszył również art. 2 pkt 5 i pkt 6 oraz art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r.

o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzeniu ścieków (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 2028; dalej jako u.z.z.w.).przez jego niezastosowanie, wedle którego to odbiorca usługi odpowiada za niezawodne działanie instalacji i przyłączy wodociągowych lub instalacji i przyłączy kanalizacyjnych. PINB nie wykazał także, że nie posiadał możliwości wyjaśnienia wątpliwości co do wykonanego zakresu robót we własnym zakresie.

WINB postanowieniem z [...] czerwca 2022 r., znak [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 k.p.a. uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej określenia terminu dostarczenia ekspertyzy technicznej i orzekł w tym zakresie o wyznaczeniu terminu przedłożenia ekspertyzy technicznej na 3 (trzy) miesiące od daty otrzymania postanowienia, a w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy wyjaśnił, że organ

I instancji prawidłowo określił przedmiot żądanej ekspertyzy jako "urządzenie kanalizacyjne, w tym odcinki kanalizacji łączące poszczególne budynki z głównym kolektorem, w skład którego wchodzą: przyłącze kanalizacyjne położone na działkach o nr ewid. [...] odprowadzające ścieki z budynków mieszkalnych jednorodzinnych położonych przy ul [...] wraz z "przykanalikami" znajdującymi się na działce nr ewid. [...]". WINB zauważył, że pojęcie: "przyłącze kanalizacyjne" posiada definicję ustawową, zawartą w art. 2 ust. 5 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Stosownie do tego przepisu przyłącze kanalizacyjne to odcinek przewodu łączącego wewnętrzną instalację kanalizacyjną w nieruchomości odbiorcy usług z siecią kanalizacyjną, za pierwszą studzienką, licząc od strony budynku, a w przypadku jej braku do granicy nieruchomości gruntowej. Tego rodzaju definicji legalnej brak natomiast

w odniesieniu do terminu "przykanalik". W tym zakresie organ odwoławczy powołał się na nieobowiązujące już rozporządzenie Ministrów Budownictwa oraz Gospodarki Komunalnej z dnia 9 października 1956 r. w sprawie urządzeń instalacji wodociągowych i kanalizacyjnych (Dz.U. Nr 48, poz. 216 ze zm.), gdzie w § 15 ust. 1 przewidziano przyłączenie domowych urządzeń kanalizacyjnych do kanału publicznego przez wybudowanie przykanalika, od granic nieruchomości do kanału. Zestawiając zaś z obecnie obowiązującą definicją legalną przyłącza kanalizacyjnego organ ten stwierdził, że przyłącze kanalizacyjne (jako termin z języka prawnego) powinno być rozumiane jako odcinek przewodu kanalizacyjnego pomiędzy instalacją wewnętrzną a pierwszą studzienką kanalizacyjną od strony budynku na nieruchomości lub granicą nieruchomości jeżeli na nieruchomości nie ma studzienki, zaś przykanalik (już jako termin z języka prawniczego) rozumieć można jako odcinek przewodu kanalizacyjnego pomiędzy przyłączem poza nieruchomością a kanałem sanitarnym.

Organ odwoławczy podkreślił, że intencją wnioskodawcy było sprawdzenie legalności urządzeń odprowadzających między innymi ścieki sanitarne

z nieruchomości przy ul. [...]. Jakkolwiek w dotychczasowym postępowaniu jego przedmiot został określony jako "przyłącze kanalizacyjne" to jednak działania wyjaśniające winny obejmować całość urządzeń kanalizacyjnych, o których mowa we wniosku inicjującym postępowanie, to jest: przyłącze kanalizacyjne wraz z "przykanalikami", w tymw szczególności odcinkami kanalizacji łączącymi poszczególne budynki z głównym kolektorem przyłącza. Bez wątpienia przyłącze kanalizacyjne wraz z przykanalikami tworzą w omawianym przypadku całość techniczno-użytkową, zaś jej wykonanie w warunkach samowoli budowlanej może budzić wątpliwości co jakości robót budowlanych. W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowane jest bowiem stanowisko, że uzasadnione wątpliwości, o których mowa w art. 81c ust. 2 u.p.b. występować będą w razie samowolnego zrealizowania robót budowlanych przez osoby, które nie mają stosownych uprawnień budowlanych. Natomiast dokumenty dotyczące wykonanych robót budowlanych, w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub art. 49b ust. 1, takie jak ocena techniczna, bądź ekspertyza, stanowią element postępowania dowodowego i mogą stanowić, zależnie od ich treści, podstawę do podjęcia przez organ decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 u.p.b.

Zatem, w ocenie organu odwoławczego adresatem postanowienia wydanego w trybie art. 81c ust. 2 u.p.b. winny być wszystkie podmioty władające przedmiotem ekspertyzy, a więc nie tylko faktyczny inwestor i właściciel przyłącza, lecz również inwestorzy lub właściciele bądź zarządcy odcinków kanalizacji łączących poszczególne budynki z głównym kolektorem analizowanego przyłącza. Wynika to

z tego, że zgodnie z art. 3 pkt 9 u.p.b. przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków stanowią urządzenie budowlane, przez które to należy rozumieć urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. W świetle natomiast § 122rozporządzenia Ministra Infrastruktury

z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie instalację kanalizacyjną stanowi układ połączonych przewodów wraz z urządzeniami, przyborami i wpustami odprowadzającymi ścieki oraz wody opadowe do pierwszej studzienki od strony budynku. Z dotychczasowych ustaleń organu I instancji wynika, że właśnie w taki sposób (do pierwszej studzienki) budynki przy [...] zostały połączone z kolektorem pełniącym funkcję przyłącza kanalizacyjnego.W związku z powyższym, w ocenie organu odwoławczego nietrafny jest zarzut zawarty w zażaleniu, iż rozpatrywane przyłącze kanalizacyjne na działce nr [...] stanowi własność Gminy. W szczególności okoliczności takiej w żadnym razie nie można wywieść z treści "Protokołu zakończenia i odbioru robót wodociągowo- kanalizacyjnych" z dnia [...] grudnia 2001 r., w którym jednoznacznie określono, iż inwestorem robót związanych z wykonaniem powyższych przyłączy jest T.G. i jednocześnie oświadczono, że: przyłącze wodociągowe i kanalizacyjne do posesji Zakład Usług Wod.-Ściek, przyjmuje do użytkowania. Dokument ten oznacza nic innego, jak potwierdzenie wykonania przyłączy oraz podłączenia ich do systemu sieci miejskich i nie świadczy o okoliczności, o której mowa w art. 31 ust. 1 u.z.z.w., to jest o odpłatnym - na warunkach uzgodnionych w umowie - przekazaniu przedmiotowego urządzenia kanalizacyjnego przez osobę, która je wybudowała z własnych środków, Gminie czy też działającemu w jej imieniu przedsiębiorstwu wodociągowo-kanalizacyjnemu. O takiej okoliczności nie świadczą też rozliczenia finansowe pomiędzy wnoszącymi zażalenie a Gminą związane z kupnem przez nich w roku 1999 działki nr [...] w celu poprawy zagospodarowania posiadanej przez nich nieruchomości.

Jednocześnie organ odwoławczy podniósł, że stosownie do art. 5 ust. 2 u.z.z.w. jeżeli umowa o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków nie stanowi inaczej, odbiorca usług odpowiada za zapewnienie niezawodnego działania posiadanych instalacji i przyłączy wodociągowych lub instalacji i przyłączy kanalizacyjnych z urządzeniem pomiarowym włącznie. Stosownie zaś do art. 2 pkt 3 "odbiorcą usługi" jest "każdy, kto korzysta z usług wodociągowo-kanalizacyjnych

z zakresu zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na podstawie pisemnej umowy z przedsiębiorstwem wodociągowo- kanalizacyjnym.

W omawianym przypadku będą to właściciele budynków, które obsługuje rozpatrywane urządzenie kanalizacyjne, a których to PINB uczynił adresatami zaskarżonego postanowienia. Ponadto znajdujące się w aktach organu powiatowego kopie umów w powyższym zakresie (między innymi: umowa nr [...] z dnia [...].01.1999r. - dokument nr [...] w aktach PINB) jednoznacznie określają, że obowiązek konserwacji i naprawy wewnętrznej sieci kanalizacyjnej wraz z przyłączem do sieci ulicznej ("w granicach posesji, lokalu, obiektu") należy do "dostawcy ścieków", czyli osoby, która wprowadza ścieki do sieci miejskiej. Zatem, niezależnie od przedmiotu postępowania, w toku którego wydano zaskarżone postanowienie, dotyczącego wykonania określonych robót budowlanych, uprawnione jest stanowisko, iż podmiotami zobowiązanymi do utrzymywania rozpatrywanego urządzenia kanalizacyjnego w należytym stanie technicznym, są solidarnie wszyscy właściciele budynków korzystający z przedmiotowego urządzenia.

WINB podzielił stanowisko PINB, że uzasadnione wątpliwości dotyczące jakości powyższych robót budowlanych, uprawniające w świetle art. 81c ust. 2u.p.b. do żądania przedłożenia oceny technicznej w tym zakresie, wynikają między innymi

z okoliczności, że przyłącze znajduje się pod ziemią (obecnie teren działki wyrównany, wysiany trawą), co wyklucza możliwość wyjaśnienia przez organ powiatowy kwestii dotyczących poprawności wykonanego przyłącza oraz jego stanu technicznego tj. szczelności, przepustowości oraz spadku.

W związku z powyższym organ odwoławczy zauważył, żepomimo braku ustawowej definicji "ekspertyzy technicznej", to należy uznać, że zadaniem "ekspertyzy technicznej", oprócz opisu określonych zdarzeń, zjawisk lub procesów jest również wskazanie przyczyn zaistniałych nieprawidłowości oraz wskazania skutecznych sposobów ich usunięcia. To "ekspertyza techniczna" winna podać przyczyny uszkodzeń oraz zaproponować zalecenia i wariantowe sposoby wzmocnienia uszkodzonych elementów obiektu oraz formułować wnioski końcowe. Bez wątpienia wnioski z "ekspertyzy technicznej" mogą stanowić podstawę do ustalenia dalszego postępowania z obiektem lub konstrukcją budowlaną, w tym

w szczególności mogą stanowić podstawę do określenia przez organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 51 ust. 1pkt 2 u.p.b. zakresu obowiązku robót lub czynności naprawczych w sytuacji wykonania samowolnych robót budowlanych.Jednocześnie ocena zgodności z przepisami techniczno-budowlanymi omawianych robót może być dokonana wyłącznie w oparciu o przepisy, które obecnie obowiązują. Skoro w przedmiotowej sprawie nie złożono wniosku o pozwolenie na budowę, ani też nie zgłoszono wykonania rozpatrywanego urządzenia kanalizacyjnego będącego w istocie przyłączeniem kanalizacyjnym, to organ nadzoru budowlanego przy doprowadzeniu do zgodności z prawem samowolnych robót, zobligowany jest do posługiwania się przy ich ocenie przepisami obowiązującymi w dniu orzekania w omawianej sprawie.

Dalej WINB podkreślił, że postanowienie nakładające obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz wydawane jest w toku postępowania prowadzonego w stosunku do konkretnych robót i ma na celu uzupełnienie materiału dowodowego w rozpoznawanej sprawie. W przypadku powstania wątpliwości w tym zakresie, co w przedmiotowej sprawiewynika z sytuacji, iż wykonane bez nadzoru osoby uprawnionej roboty uległy już zakryciu (a tym samym: nie jest możliwa ich bezpośrednia ocena w drodze oględzin, o których mowa w art. 85 k.p.a., czy też kontroli budowy lub obiektu, o której mowa w art. 81 ust. 4 u.p.b.), to właśnie ekspertyza techniczna osoby posiadającej wiedzę specjalistyczną będzie niezbędnym dowodem prowadzącym do poczynienia ustaleń w zakresie pełnej i wyczerpującej kwalifikacji oraz zakresu wykonanych robót budowlanych. Zdaniem organu odwoławczego nie zawsze można na początkowym etapie postępowania w sposób jednoznaczny przesądzić o charakterze określonego zakresu robót budowlanych, zwłaszcza w kwestii poprawności jakości tych robót

w sytuacji, gdy roboty te uległy zakryciu. Natomiast ocena lub ekspertyza techniczna, wespół z innymi przeprowadzonymi dowodami, umożliwia poczynienie takich ustaleń i w konsekwencji - dalsze właściwe ukierunkowanie postępowania naprawczego prowadzonego przez właściwy organ nadzoru budowlanego. Wbrew treści zażalenia, zakres przedmiotowy żądanej ekspertyzy dotyczy określonego urządzenia budowlanego, w odniesieniu do którego ewentualna ocena jakości robót oraz poprawności funkcjonowania z całą pewnością wykracza poza zakres wiedzy, jaką

z zasady dysponują pracownicy organu nadzoru budowlanego. Przede wszystkim organ odwoławczy wskazał, że roboty w tym zakresie objęte są odrębną specjalnością uprawnień budowlanych (specjalność instalacyjna w zakresie sieci

i instalacji sanitarnych). Pomijając wskazany wcześniej aspekt zakrycia robót, nie jest również w omawianym przypadku możliwa ocena jakości robót, bez uwzględnienia obowiązujących dla rozpatrywanych robót norm i warunków, co wiąże się

z wykonaniem specjalistycznych obliczeń i analiz. Możliwe będzie również w żądanej ekspertyzie jednoznaczne określenie przebiegu odcinka przyłącza do budynku przy ul. [...].

Ponadto zdaniem organu odwoławczego nietrafny jest zawarty w zażaleniu zarzut, iż wbrew zaleceniom zawartym w postanowieniu kasacyjnym WINB z dnia [...] marca 2022r. organ I instancji przed wydaniem postanowienia nie przeprowadził dodatkowych ustaleń faktycznych, między innymi w drodze rozprawy administracyjnej, w zakresie dotyczącym przedmiotu wydanego postanowienia. Zalecenie to nie miało bowiem w żadnym razie charakteru obligatoryjnego, zaś zgromadzony dotychczas materiał dowodowy pozwalał na zastosowanie w omawianej sprawie art. 81c ust. 2 u.p.b. Przy czym organ powiatowy może przeprowadzić powyższy dowód (rozprawę administracyjną) w dalszym ciągu postępowania, mając na względzie wynik sporządzonej i dostarczonej temu organowi ekspertyzy technicznej. Natomiast na obecnym etapie postępowania dowodowego brak jest ustaleń w zakresie, jaki stanowi przedmiot żądanej ekspertyzy. Na ich brak wskazały też sądy administracyjne obu instancji orzekając w sprawie sprzeciwu wniesionego przez stronę postępowania A.Ż. od decyzji kasacyjnej WINB z dnia [...] listopada 2020r. przez oddalenie sprzeciwu (wyrok z dnia 28 stycznia 2021 r., sygn. akt II SA/Go 762/20), a następnieoddalenie skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny (wyrok z dnia 26 sierpnia 2021 r., sygn. akt II OSK 1313/21). W związku z tym WINB zauważył, że z akt sprawy nie wynikało, aby stan faktyczny sprawy od czasu wydania powyższych wyroków uległ zmianie poprzez pozyskanie dowodu jednoznacznie i wyczerpująco wyjaśniającego te kwestie, zwłaszcza w drodze współpracy stron postępowania z organem powiatowym, który wyczerpał swoje możliwości administracyjne w zakresie zebrania konkretnych dowodów. Przy czym stanowisko sądów administracyjnych, które orzekały w niniejszej sprawie jednoznacznie wskazuje na brak możliwości dokonania samodzielnych i wyczerpujących ustaleń przez organy nadzoru budowlanego odnośnie oceny zgodności przyłącza z obowiązującymi przepisami prawa, w tym w szczególności z przepisami techniczno-budowlanymi, skoro przeprowadzone w sprawie oględziny przez pracowników PINB- zarówno w dniu [...] marca 2018 r., jak również w dniu [...] stycznia 2022r., a więc już po otrzymaniu odpisów wymienionych wcześniej wyroków sądów administracyjnych, nie dały i nie mogą dać takiego wyniku. W takiej zaś sytuacji zdaniem WINB uzasadnione było w omawianym przypadku skorzystanie przez organ I instancji z dyspozycji art. 81c ust. 2u.p.b. przez wydanie zaskarżonego postanowienia w przedmiocie nałożenia obowiązku przedstawienia ekspertyzy technicznej.Jednocześnie organ I instancji wypełnił zalecenia i uwzględnił stanowisko zawarte w poprzednim postanowieniu kasacyjnym z dnia [...] marca 2022r. odnośnie meritum w kwestii nałożenia obowiązku wtrybie art. 81c ust. 2 u.p.b.

Reasumując WINB uznał zarzuty podniesione w zażaleniu za nieuzasadnione, albowiem w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym, jak i prawnym, organ I instancji właściwie zastosował art. 81c ust. 2 w związku z art. 51 ust. 1 i ust. 7 u.p.b., nie dopuszczając się przy tym do naruszenia przepisów procesowych zawartych w k.p.a.

Jednocześnie WINBwyjaśnił, że wobec faktu zaskarżenia przedmiotowego postanowienia oraz złożenia wraz z zażaleniem wniosku o jego wstrzymanie, mógł wpłynąć na wątpliwości stron postępowania będących współadresatami tego postanowienia, co do pewności bytu prawnego postanowienia organu powiatowego. W związku z tym, mając na względzie konieczność prowadzenia przez organy administracji działań administracyjnych, tak aby nie rodziły one dla stron niekorzystnych dla nich skutków, zgodnie z uprawnieniem wynikającym z art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 k.p.a., organ odwoławczy uchylił zaskarżone postanowienie PINB nr [...] z [...] kwietnia 2022r. w części dotyczącej określenia terminu przedłożenia żądanej ekspertyzy technicznej, orzekając w tym zakresie, jak

w sentencji niniejszego postanowienia, a w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu powiatowego. Zdaniem organu odwoławczego wyznaczony termin dostarczenia ekspertyzy (trzy miesiące od daty otrzymania niniejszego postanowienia odwoławczego) jest wystarczający dla wykonania przedmiotowego obowiązku. Przy czym termin ten został określony

w dłuższej granicy czasowej niż przez organ I instancji (o jeden miesiąc), mając na względzie konieczność podjęcia przez adresatów nałożonych obowiązków działań

w celu uzgodnienia pomiędzy sobą kwestii dotyczących wykonawcy żądanego dokumentu oraz ewentualnych wzajemnych rozliczeń finansowych. Ponadto, mając na względzie dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego w omawianej sprawie, WINB zauważył, że współpraca strony z organem nie może polegać wyłącznie na kwestionowaniu ustaleń organu bez przedstawienia konkretnych przeciwdowodów. Przy czym organ nie jest też zobowiązany do prowadzenia postępowania wyjaśniającego w sposób nieograniczony, a jedynie do momentu, gdy zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwala na podjęcie prawidłowego rozstrzygnięcia. Natomiast zdaniem organu odwoławczego sporządzenie przedmiotowej ekspertyzy i jej dostarczenie właściwemu miejscowo i rzeczowo organowi nadzoru budowlanemu pozwoli na rozstrzygnięcie sprawy w sposób zgodny z oczekiwaniem stron postępowania na załatwienie sprawy w myśl obowiązującego prawa. Nałożenie na podstawie art. 81c ust. 2 u.p.b.dostarczenia stosowej oceny technicznej lub ekspertyzy służy wyjaśnieniu kwestii technicznych

i ustaleniu stanu faktycznego. Ma ono dostarczyć materiału dowodowego niezbędnego do dokonania porównania stanu faktycznego z wzorcem wynikającym

z przepisów do prawa budowlanego i wystarczającego do podjęcia jednej z decyzji przewidzianej przez te przepisy.

Wnosząc skargę do WSA w Gorzowie Wlkp. na postanowienie WINB T. i W.G., reprezentowani przez pełnomocnika zażądali jego uchylenia, względnie stwierdzenie jego nieważności, a ponadto domagali się jego uchylenie bądź ewentualnie stwierdzenie nieważności poprzedzającego postanowienia organu I instancji. Ponadto skarżący wnieśli o zwrot kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.

Zaskarżonemu postanowieniu, jak i orzeczeniu je poprzedzającemu zarzucili:

I. rażące naruszenie prawa proceduralnego, tj.:

1. art. 156 § 1 pkt 2 i 4-7 k.p.a. przez nieuwzględnienie przez organ wydania poprzedzającego zaskarżone postanowienie orzeczenia w warunkach nieważności i tym samym orzeczenie również w warunkach nieważności postanowienia, podczas gdy m.in. przedmiotowe zaskarżone orzeczenie jest nieważne - skierowane zostało do skarżących niebędących stronami w sprawie,

a przy tym jest niewykonalne oraz na etapie ewentualnej jego realizacji powodowałoby czyny zagrożone karą;

2. art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. przez niewykonanie przez organ

I instancji wytycznych organu II instancji zawartych w postanowieniu WINB z dnia [...].03.2022 r, znak: [...] oraz uznanie tego przez organ II instancji za działanie prawidłowe i brak co do tego obowiązku po stronie organu I instancji, podczas gdy organ I instancji był zobligowany wziąć je pod uwagę i dostosować się do tychże wytycznych;

3. art. 80 k.p.a. przez zastąpienie zasady swobodnej oceny dowodów dowolną oceną dowodów, a to w szczególności przez orzekanie na kanwie nie w pełni zebranego materiału dowodowego i czysto hipotetycznych przekonań organu oraz w efekcie wydanie postanowienia arbitralnego;

4. art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a. w zw. z art. 89 § 2 k.p.a. przez:

a) uznanie, że zachodzą wątpliwości co do jakości robót budowlanych i stanu technicznego obiektu bez poprzedzenia takowego wniosku wnikliwą analizą stanu technicznego obiektu i bez wykazania tychże wątpliwości, ewentualnie dostatecznego wyjaśnienia tych wątpliwości, a także bez wyjaśnienia, podczas gdy możliwość nałożenia przez organ obowiązków na podstawie art. 81c ust. 2 u.p.b.nie jest dowolna i winna mieć swoje obiektywne uzasadnienie faktyczne co do stanu obiektu, jakości robót oraz brak możliwości wyjaśnienia tych wątpliwości przez organ samodzielnie,

b) nieuzgodnienie interesów stron, a tym samym adresatów postanowienia

i zakresu ekspertyzy, i niepoczynienie w tym względzie dodatkowych ustaleń, ograniczywszy się jedynie do akceptacji przez organ II instancji reinterpretacji przez organ I instancji jego dotychczasowego stanowiska, podczas gdy w ten sposób utrwalone zostają przez organ dotychczasowe mankamentypoprzedniego postanowienia wydanego w oparciu o art. 81c ust. 2 u.p.b.,

c) uznanie T. i W.G. za inwestorów, a tym samym uczestników procesu budowlanego, w zakresie wzniesienia przyłącza kanalizacyjnego, położonego na działce o nr ewid. [...], odprowadzającego ścieki z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...], z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...], podczas gdy T. i W.G. w stanie faktycznym niniejszej sprawy za inwestorów w wyżej wymienionym zakresie uznać nie sposób i brak jest na to jednoznacznych odniesień w materiale dowodowym sprawy,

d) względnie, wskazawszy z dalece posuniętej ostrożności, niewzięciepod uwagę tego, że ostatecznym beneficjentem oraz fundatorem prac budowlanych w zakresie wzniesienia przyłączakanalizacyjnego, położonego na działce o nr ewid. [...], odprowadzającego ścieki z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...], z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...] jest Gmina jako ówczesny właściciel przedmiotowej nieruchomości (działki) i podmiot zobowiązany do wzniesienia wyżej wymienionego przyłącza oraz podmiot, do którego zwrócono się o jego wykonanie i który to wykonanie scedował i zrealizował za pomocą osób trzecich, co też wskazuje Gminę jako jednego z możliwych adresatów zaskarżonego postanowienia,

e) w konsekwencji powyższego niedostateczne wyjaśnienie statusu T. i W.G. w postępowaniu niniejszym oraz w procesie budowlanych związanym z wzniesieniem przyłącza kanalizacyjnego, położonego na działce o nr ewid. [...], odprowadzającego ścieki z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...], z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...], podczas gdy ani wykonawca prac budowlanych, ani inwestor zastępczy nie są uczestnikami procesu budowlanego w myśl art. 17 u.p.b., a wyłącznie taki ewentualny status można by przypisać T. i W.G., o ile kierować się nieuprawnionymi domniemaniami faktycznymi organów w tym względzie, zaś uczestnikami procesu budowlanego w wyżej wymienionym zakresie była Gmina jako inwestor oraz S.P. i jego następcy prawni jako właściciel tego przyłącza,

f) niedostateczne wyjaśnienie i ograniczenie się w tym względzie do ogólnikowych stwierdzeń, ograniczających się do powtórzenia ogólnej argumentacji WSA w Gorzowie Wlkp. w uzasadnieniu wyroku w sprawie

o sygn., akt II SA/Go 762/20 przez organ I instancji wyjątkowości sytuacji oraz wątpliwości organu I instancji leżących u podstaw wydania zaskarżonego postanowienia, podczas gdy organ powinien wykazać, że nałożenie na właściciela obowiązku przedstawienia ekspertyzy technicznej było uzasadnione w świetle przepisu art. 81c ust. 2 u.p.b., jednak tego nie uczynił, a przynajmniej nie uczynił dostatecznie i przekonująco,

g) niewyjaśnienie z czego wynikają wskazywane leżące u podstaw zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia go poprzedzającego wątpliwości, niemożność ustalenia żądanych postanowieniem faktów i okoliczności we własnym zakresie przez organ I instancji, i zastrzeżenia co do jakości prac budowlanych, czy stanu technicznego, w zakresie całego przyłącza kanalizacyjnego, położonego na działce o nr ewid. [...], odprowadzającego ścieki z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...], z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...] oraz budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...], do granicy działki nr ewid. [...], tj. działki drogowej - ul. [...], podczas gdy dotychczas w sprawie sygnalizowane były jedynie zastrzeżenia co do przyłącza kanalizacyjnego, położonego na działce o nr ewid. [...], odprowadzającego ścieki z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...], z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...] (a więc jednego tylko odcinka nieuwidocznionego na mapie), zaś nie poczyniono w tym względzie żadnych dodatkowych ustaleń,

h) pominięcie w swoich ustaleniach kwestii własności przyłącza kanalizacyjnego, położonego na działce o nr ewid. [...], odprowadzającego ścieki z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...], z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...], podczas gdy jego właścicielem jest aktualnie A.Ż. i jest ona jednym z możliwych adresatów zaskarżonego postanowienia jako właściciel tego obiektu budowlanego,

i) w konsekwencji naruszeń powyższych, ustalenie stanu faktycznego w gruncie swej rzeczy na nieuprawnionych domniemaniach, a nie dowodach

w rozumieniu przepisów k.p.a., zwłaszcza w sytuacji gdy w aktach sprawy znajdują się dokumenty o konkurencyjnej względem siebie treści, a strony prezentują sprzeczne stanowiska co do stanu faktycznego sprawy, zaś T.G. zaprzecza jakoby miał być rzekomo inwestorem w zakresie wzniesienia przyłącza kanalizacyjnego, położonego na działce o nr ewid. [...], odprowadzającego ścieki z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...], z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...], zaś organ do tych przeczeń strony się w żaden sposób nie odnosi,

5. art. 8 k.p.a. przez nałożenie na T. i W.G. obowiązku dostarczenia wskazanej ekspertyzy, podczas gdy osoby te nie przyczyniły się do wzniesienia spornych obiektów i odcinków kanalizacyjnych, a wniosków przeciwnych nie poprzedzono wnikliwymi i jednoznacznymi ustaleniami faktycznymi, co stanowi o naruszeniu zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.

II. rażące naruszenie prawa materialnego, tj.:

1. art. 81c ust. 2 u.p.b.przez jego błędne zastosowanie i nałożenie na wszystkie strony obowiązku dostarczenia jednakowej ekspertyzy, bez wskazania czy strony mają dostarczyć trzy konkurencyjne względem siebie ekspertyzy i bez wskazania jakich odcinków kanalizacji mają dotyczyć rzeczone ekspertyzy, których obowiązek dostarczenia został skierowany do wszystkich stron, jak również bez wskazania czy strony winny dostarczyć ewentualnie jedną ekspertyzę łącznie i współdziałać w jej dostarczeniu, a tym samym poprzez nieprecyzyjne określenie zakresu i adresatów ekspertyzy, podczas gdy organ powinien precyzyjnie wskazać, jaką ekspertyzę i w jakim zakresie strona ma przedłożyć;

2. art. 81c ust. 2 u.p.b.przez jego błędną wykładnię i utożsamienie uzasadnionych wątpliwości, o których mowa w ww. przepisie z ewentualnym wzniesieniem obiektów budowlanych w warunkach samowoli budowlanej, czy też bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, podczas gdy sama ewentualna okoliczność wykonania robót w ramach samowoli budowlanej, nie może stanowić samodzielnej i wystarczającej przesłanki nałożenia obowiązków określonych w art. 81c ust. 2 u.p.b.

3. art. 81c ust. 2 u.p.b.przez jego błędne zastosowanie i niepowiązanie go

z odpowiednim przepisem prawa, podczas gdy przepis ten winien być stosowany wespół i w związku z odpowiednimi szczegółowymi przepisami ustawy;

4. art. 81c ust. 1 w zw. z art. 17 u.p.b. przez ich błędne zastosowanie i uznanie T. i W.G. za uczestników procesu budowlanego z wzniesieniem przyłącza kanalizacyjnego, położonego na działce o nr ewid. [...], odprowadzającego ścieki zbudynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...],

z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...], podczas gdy ani wykonawca prac budowlanych, ani inwestor zastępczy nie są uczestnikami procesu budowlanego w myśl art. 17 pr. bud., a wyłącznie taki ewentualny status można by przypisać T. i W.G., o ile kierować się nieuprawnionymi domniemaniami faktycznymi organu w tym względzie, zaś uczestnikami procesu budowlanego w wyżej wymienionym zakresie była Gmina jako inwestor oraz S.P. i jego następcy prawni jako właściciele tego przyłącza;

5. art. 81 c ust. 2 u.p.b.przez uczynienie przez organ I instancji adresatem zaskarżonego postanowienia T. i W.G., podczas gdy adresatem zaskarżonego postanowienia mogli być jako wpisujący się w katalog podmiotów wskazanych w art. 81c ust. 1 w zw. z art. 17 u.p.b. Gmina, bądź właściciele przyłącza kanalizacyjnego, położonego na działce o nr ewid. [...], odprowadzającego ścieki z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid, [...], z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...];

6. art. 5 ust. 2 u.z.z.w. przez jego niezastosowanie, pomimo, iż wynika z niego, że odbiorca usług odpowiada za zapewnienie niezawodnego działania posiadanych instalacji i przyłączy wodociągowych lub instalacji i przyłączy kanalizacyjnych z urządzeniem pomiarowym włącznie, a co za tym idzie za przyłącze kanalizacyjne, położone na działce o nr ewid. [...], odprowadzające ścieki z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...], z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...] odpowiada A.Ż. jako posiadacz i właściciel przyłącza;

7. art. 2 pkt 5 i art. 2 pkt 6u.z.z.w. przez jego niezastosowanie, podczas gdy

z wyżej wymienionych przepisów wynika, że przyłącza stanowią własność odbiorcy usług, a co za tym idzie za przyłącze kanalizacyjne, położone na działce o nr ewid. [...], odprowadzające ścieki z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...], z budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ewid. [...] odpowiada A.Ż. jako posiadacz i właściciel przyłącza.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej pod względem legalności przeprowadzonej w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym zgodniez art. 119 pkt 3 i art. 120 ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 259, dalej jako p.p.s.a.) było postanowienie WINB utrzymujące w mocy postanowienie PINB w zakresie w jakim nałożono na skarżących T. i W.G. oraz uczestników postępowania A.Ż. oraz A. i K.S. obowiązek dostarczeniaekspertyzy technicznejurządzenia kanalizacyjnego, w tym odcinki kanalizacji łączące poszczególne budynki z głównym kolektorem, w skład którego wchodzą: przyłącze kanalizacyjne położone na działkach o nr ewid. [...] odprowadzające ścieki z budynków mieszkalnych jednorodzinnych położonych przy ul [...] w [...] wraz z "przykanalikami" znajdującymi się na działce nr ewid. [...] - w zakresie zgodności wykonanego urządzenia z przepisami techniczno-budowlanymi, w szczególności dotyczących zachowania wymaganej przepustowości i spadku, a w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości wskazania sposobu naprawy i doprowadzenia urządzenia do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami. Jednocześnie organuchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej określenia terminu dostarczenia ekspertyzy technicznej i orzekł w tym zakresie o wyznaczeniu terminu przedłożenia ekspertyzy technicznej na 3 miesiące od daty otrzymania postanowienia.

Z treści powyższych postanowień wynika, że żądana ekspertyza dotyczy prawidłowości wykonaniacałości przewodów kanalizacyjnych odprowadzających ścieki z budynków znajdujących się w [...] na działkach nr [...], odpowiednio przy ul. [...], a przechodzących przez działkę nr [...] wraz z studzienkami kanalizacyjnymi.

Podstawę materialną powyższychpostanowień stanowił art. 81c ust. 2 u.p.b., zgodnie z którym organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa

w ust. 1 (tj. uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego) obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia.

W orzecznictwie przyjmuje się, że postanowienie wydane na podstawie art. 81c ust. 2 u.p.b. nie rozstrzyga sprawy co do istoty, nie kończy prowadzonego postępowania administracyjnego, nie jest orzeczeniem merytorycznym. Ma charakter dowodowy, co oznacza, że postępowanie, w którym jest ono podejmowane, stanowi część innego, już toczącego się postępowania przewidzianego w u.p.b.,bądź jest elementem wyjaśnienia przez organ okoliczności, które mogłyby uzasadniać wszczęcie takiego postępowania (por. wyrok NSA z 15 maja 2012 r., II OSK 353/11). W kontrolowanej sprawie mieliśmy do czynienia z tym pierwszym przypadkiem,mianowicie opisane powyżej postanowienie zapadło w postępowaniu naprawczym prowadzonym w trybie art. 50 i nast. u.p.b.

Ze względu na użycie w art. 81c ust. 2 u.p.b. nieostrych pojęć "uzasadnione wątpliwości" oraz "odpowiednie ekspertyzy" zarówno określenie zakresu żądanej przez organ oceny technicznej czy ekspertyzy, jak i uzasadnienie podjętych działań

w trybie komentowanego przepisu muszą być oparte na szczegółowej analizie stanu faktycznego konkretnej sprawy i wymagają wyczerpującego uzasadnienia. Skorzystanie z rozwiązania zawartego w art. 81c ust. 2 u.p.b. musi być powodowane uzasadnionymi wątpliwościami, a ponadto organ powinien precyzyjnie wskazać, jaką ekspertyzę i w jakim zakresie strona ma przedłożyć. Przepis art. 81c ust. 2 u.p.b. daje organowi uprawnienie do nałożenia obowiązku dostarczenia ocen technicznych lub ekspertyz, gdy istnieją uzasadnione wątpliwości, a więc nie jakiekolwiek, lecz

o charakterze kwalifikowanym. Stąd też organ, wydając postanowienie, obowiązany jest udowodnić, że istnieją uzasadnione wątpliwości, czyli wykazać spełnienie ustawowej przesłanki w danym konkretnym stanie faktycznym (por. wyrok NSA z 12 maja 2011 r., II OSK 865/10).

Organ wydający postanowienie o nałożeniu takiego obowiązku musi zatem wykazać, że istnieją uzasadnione wątpliwości dotyczące: 1) jakości wyrobów budowlanych lub 2) jakości wykonywanych robót budowlanych bądź 3)stanu technicznego obiektu budowlanego.

W kontrolowanej sprawie organy ustaliły, że będące przedmiotem sporu przewody kanalizacyjne wraz ze studzienkami, znajdujące na działce nr [...] zostały wybudowane w latach 1997-1999, bez uzyskania pozwolenia na budowę albo bez uprzedniego zgłoszenia zamiaru ich wybudowania. Wówczas bowiem nie obowiązywała procedura budowy przyłączy określona w art. 29a u.p.b., która została wprowadzona dopiero przez art. 1 pkt 7 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. (Dz.U. z 2005 r., nr 163, poz. 1364) zmieniającą u.p.b. z dniem 26 września 2005 r.Powyższe ustalenia wynikają na obecnym etapie postępowania w szczególności z protokołu z [...] stycznia 2022 r.(tom IV akt PINB - k. 93), protokołuzakończenia i odbioru prac wodociągowo kanalizacyjnych z [...] grudnia 2001 r.(t. II akt PINB, załącznik do zażalenia z k. 40) oraz pism: Starosty z [...] października 2018 r. i [...] stycznia 2019 r., Burmistrza z [...] grudnia 2018 r. i Dyrektora Archiwum Państwowego z [...] grudnia 2018 (t. I akt PINB - odpowiednio k. 24, 34, 27, 29).

Okoliczność ta ma istotne znaczenie z punktu widzenia możliwości zastosowania art. 81c ust. 2 u.p.b. Uzasadnione bowiem wątpliwości, o których mowa w tym przepisiez reguły występować będą w razie samowolnego zrealizowania obiektu budowlanego, czy samowolnego wykonania innych robót budowlanych wymagających pozwolenia na budowę lub zgłoszenia (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 15 listopada 2015 r.,II SA/Wr 573/15, wyrok WSA w Poznaniu

z 15 listopada 2013 r. , IV SA/Po 127/13, wyrok WSA w Szczecinie z 15 lutego

2012 r., II SA/Sz 1264/11). Oczywiście prawidłowa wykładnia art. 81c ust. 2 u.p.b. nie pozwala na automatyczne i każdorazowe korzystanie przez organ nadzoru

z omawianego środka w razie stwierdzenia tylko tego, że doszło do samowoli budowlanej (por. wyrok NSA z 13 listopada 2013 r., II OSK 1335/12).

W rozpoznawanej sprawie poza zaistnieniem powyższej samowoli budowlanej, która - co warto podkreślić - nie odnosiła się jedynie tej części kanalizacji odprowadzającej ścieki z budynków posadowionych na działkach o nr [...], ale całości tej kanalizacji przebiegającej przez działkę nr [...], zachodzą dalsze okoliczności wskazujące na istnienie przesłanki "uzasadnionych wątpliwości". Wynika to jednoznacznie z notatki urzędowej dzielnicowego KPP mł.asp. K.S. z [...] stycznia 2018 r. (t. I akt PINB załącznik do pisma z [...] kwietnia 2018 r. – k. 17), dołączonej do akt administracyjnych na żądanie skarżącego. Wskazuje się w niej na zbyt płytkie posadowienie rury kanalizacyjnej, bez zachowania odpowiedniego spadku, w efekcie czego ścieki nie mają dostatecznego grawitacyjnego spadku, prowadzącego do ich zalegania oraz blokowania w rurze. Ponadto sam skarżący T.G. w rozmowie z wyżej wymienionym wskazał, że "przepustowość instalacji przystosowana jest do odprowadzania ścieków z jednej posesji a nie dwóch przez co może dochodzić do zatorów w rurach". Tym samym całość przewodów kanalizacyjnych, obsługujących w istocie trzy budynki, w tym budynek posadowiony na działce nr [...], nasuwa wątpliwości co do spełniania wymaganych przepisami warunków technicznych, co najmniej w zakresie przepustowości. W konsekwencji zasadnie organy uznały objęcie żądaną ekspertyzą nie tylko przewody kanalizacyjne z budynków znajdujących się na działkach nr [...] do pierwszych studzienek rewizyjnych, lecz całość kanalizacji znajdującej się na działce nr [...]. Ponadto sporna kanalizacja znajduje się pod ziemią i nie ma do niej w przeważającej mierze bezpośredniego dostępu poza studzienkami rewizyjnymi. Stąd jej oględziny są niewątpliwie niewystarczające do stanowczego stwierdzenia, iż została ona wykonana poprawnie w zakresie jej szczelności, przepustowości oraz niezbędnych spadków.Zwróciłzresztą na to uwagę zarówno WSA w Gorzowie Wlkp. w wyroku z dnia 28 stycznia 2021 r., II SA/Go 762/20, jak również NSA w wyroku z 26 sierpnia 2021 r., II OSK 1313/21. W uzasadnieniach powyższych orzeczeń podkreślono bowiem, że rację ma organ odwoławczy, iż"naoczne stwierdzenie przez pracowników PINB w trakcie kontroli w dniu [...] marca 2018 r., iż przyłącze pełni swoją funkcję i jest drożne, to za mało, ażeby mówić o zgodności przyłącza z obowiązującymi przepisami prawa", sugerując jednocześnie celowośćprzeprowadzenia dowodu na postawie art. 81c ust. 2 u.p.b.Zwrócić również należy uwagę, że nie jest znany dokładny przebieg części przewodów kanalizacyjnych, z budynku znajdującego się przy ul. [...] do studzienki nr [...], gdyż nie został ich przebieg uwidoczniony na mapach znajdujących się w aktach. Suma powyższych okoliczności w sposób niebudzący wątpliwości pozwala stwierdzić, że zostały spełnione przesłanki do nałożenia obowiązku wykonania przedłożenia żądanej przez organy nadzoru budowlanego ekspertyzy technicznej na podstawie art. 81c ust. 2 u.p.b. w kształcie zaakceptowanym przez organ odwoławczy.

W orzecznictwie i piśmiennictwie trafnie się podkreśla, że skorzystanie

z pomocy rzeczoznawcy musi odnosić się jedynie do takich sytuacji, gdy wiedza pracowników organu nie jest wystarczająca. Nadzór budowlany jest fachowym pionem administracji publicznej, zatem co do zasady ewentualne wątpliwości powinien rozstrzygać we własnym zakresie, w ramach swoich kompetencji. Przepis art. 81c ust. 2 u.p.b., który faktycznie przerzuca na stronę koszty ustalenia stanu technicznego budynku, powinien być wykorzystywany tylko w sytuacjach wyjątkowych, kiedy organy nadzoru budowlanego nie są w stanie za pomocą posiadanej wiedzy i środków, którymi dysponują, rozstrzygnąć powstałych wątpliwości; omawiany przepis nie może być nadużywany (por. wyrok NSA z 22 maja 2013 r., II OSK 192/12, wyrok NSA z 27 września 2022 r., II OSK 3003/19, M. Wincenciak /w/ A. Plucińska-Filipowicz (red.), M. Wierzbowski (red.), Prawo budowlane. Komentarz aktualizowany,LEX/el. 2022, t. 5 do art. 81c). W ocenie Sądu w kontrolowanej sprawie mamy do czynienia z taką wyjątkową sytuacją, zwłaszcza jeśli się zważy, iż chodzi o ocenę robót, które uległy zakryciu, a dodatkowo przebieg przewodów kanalizacyjnych powstałych w następstwie tych robót nie jest w pełni znany. Trudno oczekiwać, aby to organ wykonywał prace odkrywkowe i dokonywał szczegółowych analiz i obliczeń, zamiast podmiotów w których interesie leży wzniesienie urządzeń kanalizacyjnych zgodniez prawem i sztuką budowlanąpod nadzorem osób mających odpowiednie uprawnienia budowlane oraz zapewnienie ich prawidłowego funkcjonowania. Ponadto słusznie WINB zwrócił uwagę, że przedmiot ekspertyzy wykracza poza zakres wiedzy jaką dysponują pracownicy organu nadzoru budowlanego, nie dotyczy bowiem wiedzy ogólnobudowlanej, lecz wiedzy związanej z odrębną specjalnościąw zakresie sieci i instalacji sanitarnych. Zasadność nakładania obowiązku przedłożenia ekspertyzy w tego rodzaju sytuacjach, przy braku dostarczeniu dokumentacji technicznej dotyczącej urządzeń kanalizacyjnych – podobnie jak w niniejszej sprawie - potwierdza również orzecznictwo (por. powołane powyżej orzeczenia wydane w sprawach o sygn. aktII SA/Sz 1264/11 i II OSK 1335/12). Nie jest przy tym wystarczające dla stwierdzenia zgodność tych prac

z warunkami technicznymi, ich odebranie przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne i faktyczne przyłączenie do sieci kanalizacyjnej.

W ocenie Sądu, prawidłowo również adresatami postanowienia nakładającego obowiązek przedłożenia ekspertyzy uczyniono w kontrolowanej sprawie wszystkich właścicieli nieruchomości, z których odprowadzane są ścieki spornymi urządzeniami kanalizacyjnymi, mianowicie skarżących W. i T.G. (właścicieli działki nr [...] przy ul. [...] – poprzednio działki nr [...]), A.Ż. oraz K. i A.S. (będących właścicielami odpowiednio działek nr [...] przy ul. [...] – poprzednio działka nr [...], a jeszcze wcześniej działka nr [...]).Takie sformułowanie w sferze podmiotowej tego postanowienia pozostaje w zgodzie z powołanym art. 81 ust. 2 w zw. z art. 81 ust. 1 u.p.b. Podkreślić należy, iż jeśli chodzi o obowiązek kierowany do podmiotów wymienionych w art. 81 c ust. 1 u.p.b. nie ma on charakteru ściśle osobistego. Zatem nie wygasa on z chwilą zakończenia procesu budowlanego, lecz rozciąga się, przy spełnieniu warunków określonych w jego pkt 1, 2 lub ust. 2 na właściciela lub zarządcę obiektu według stanu istniejącego w dacie prowadzenia postępowania. Generalnie po zakończeniu inwestycji tylko właściciel (współwłaściciele) obiektu lub jego zarządca władają rzeczą i są za jej stan odpowiedzialni i na nich spoczywa obowiązek zapewnienia obiektowi określonego przepisami prawa bezpieczeństwa oraz umożliwienia organom nadzoru realizacji jego kompetencji w szczególności dotyczących przeciwdziałania samowoli budowlanej (por. wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 21 stycznia 2010 r., II SA/Go 933/09). Nie jest przy tym istotna kwestia zawinienia ani związek przyczynowy pomiędzy działaniami podmiotów, na które ten obowiązek jest nakładany, a wystąpieniem stanów faktycznych stanowiących przesłankę wydania postanowienia przez organ administracji. W szczególności należy uznać, że takie stany faktyczne mogą nastąpić z przyczyn leżących po stronie osób trzecich lub z powodu siły wyższej. Doprowadzenie do stanu stanowiącego przesłankę nałożenia przedmiotowego obowiązku przez osoby trzecie nie stoi na przeszkodzie wydania postanowienia, o którym mowa w art. 81c ust. 2 u.p.b. (por. T. Asman iE. Janiszewska-Kuropatwa /w/ Z. Niewiadomski (red.), Prawo budowlane. Komentarz, Legalis 2022, t. 4 do art. 81c,wyrok NSAz dnia 16 grudnia 2022 r., II OSK 2174/21).

W związku z powyższym nie mogły odnieść zamierzonego skutku zarzuty skargi sformułowane w tym zakresie, zwłaszcza wskazujące na to, iż to Gminę - jako poprzedniego właściciela działki nr [...]- należałoby nałożyć obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej. Tym bardziej, iż ustalenia poczynione przez organy kto był inwestorem,nie są pozbawiane podstaw i nie noszą cech dowolności. Zważyć bowiem należy, iż w powołanym powyżej protokole zakończenia i odbioru robót z [...] grudnia 2001 r. skarżący został jednoznacznie wskazany jako inwestor urządzeń kanalizacyjnych. Ponadto taka rola skarżącego wynika z jego pisma z [...] czerwca 1999 r., w którym domagał się rozliczenia jako nakładu w cenie działki nr [...], która została nabyta od Gminy w dniu [...] października 1999 r.wykonania przez niego przyłącza kanalizacyjnego do posiadłości S.P. i jego syna (tj. działki nr [...] - wówczas oznaczonej jako działka [...]), co też nastąpiło przez odliczenie od ceny kwoty 3.610 zł (zob. pismo z [...] czerwca 1999 r. i uchwałę zarządu Miejskiego nr [...] września 1999 r., mapę geodezyjną z [...] czerwca 1999 r.– k.21, 23, 13 akt PINB). W związku z tym twierdzenie o tym, że skarżący był jedynieinwestorem zastępczym, działającym na zlecenie Gminy w zakresie wykonanych urządzeń kanalizacyjnych na działce nr [...], nie ma żadnego potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym.

Ponadto z akt sprawy nie wynika, aby doszło do odpłatnego przekazaniaurządzeń kanalizacyjnych znajdujących się na działce nr [...] na gminę lub przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne na podstawie art. 31 u.z.z.w., które zostały wykonane przed wejściem tej ustawy, ani też na podstawie art. 49 § 2Kodeksu cywilnego Niewątpliwie nie jest tego rodzaju umową przekazania wspomniany protokół z [...] grudnia 2001 r., przedłożony przez skarżących. Również faktyczne przyłączenie tych urządzeń do miejskiej sieci kanalizacyjnej nie stanowi podstawy prawnej do przejścia ich na własnośćwyżej wskazanych podmiotów. Podkreślić bowiem należy, że przepis art. 49 Kodeksu cywilnego nie stanowi samoistnej podstawy prawnej przejścia urządzeń służących do doprowadzania lub odprowadzania wody, pary, gazu, prądu elektrycznego oraz innych podobnych urządzeń na własność właściciela przedsiębiorstwa przez ich połączenie z siecią należącą do tego przedsiębiorstwa (por. M. Fras (red.), M. Habdas (red.), Kodeks cywilny. Komentarz. Tom I. Część ogólna (art. 1-125), WKP 2018, t. 5-8 i powołane tamże orzecznictwo i piśmiennictwo).

Powyższej oceny nie zmieniają powołane w skardze przepisy art. 2 pkt 3

(w części wstępnej skargibłędnie wskazany jako pkt 6) i art. 2 pkt 5 oraz art. 5 ust. 2u.z.z.w., których naruszenieskarżący zarzucił. Ten pierwszy definiuje pojęcie odbiorcy usług, natomiast ten drugi przepis definiuje pojęcie przyłącze kanalizacyjne jako odcinek przewodu łączącego wewnętrzną instalację kanalizacyjną

w nieruchomości odbiorcy usług z siecią kanalizacyjną, za pierwszą studzienką, licząc od strony budynku, a w przypadku jej braku do granicy nieruchomości gruntowej. Przyłącze stanowi zatem element pośredni łączący sieć z odpowiednią instalacją wewnętrzną w obiekcie budowlanym. Stosownie zaś do tego trzeciego przepisu, jeżeli umowa o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków nie stanowi inaczej, odbiorca usług odpowiada za zapewnienie niezawodnego działania posiadanych instalacji i przyłączy wodociągowych lub instalacji i przyłączy kanalizacyjnych z urządzeniem pomiarowym włącznie. Jak łatwo zauważyć powyższe przepisy, wbrew stanowisku skargi nie przesądzają o prawie własności,

a jedynie określają zasady odpowiedzialności za niezawodne ich działanie

zwłaszcza w relacjach między odbiorcą usług a przedsiębiorstwem wodno-kanalizacyjnym.

Ponadto należy zauważyć, iż w kontrolowanej sprawie mamy do czynienia nie z modelową sytuacją wynikających z powyższych przepisów, lecz ze specyficznym przypadkiem, kiedy to przewody kanalizacyjne wraz ze studzienkami odprowadzającymi ścieki z budynków posadowionych na działkach nr [...], znajdujące się poza tymi budynkami – na zewnątrz, nie przebiegają przez te działki, lecz w istocie w całości położone są na sąsiedniej działce nr [...]. Do tego nie można tracić z pola widzeniaich wzajemnegopowiązania, w tym również

z przewodami kanalizacyjnymi odprowadzającymi ścieki z budynku, posadowionego na działce nr [...]. Znaczna część tych przewodów jest wspólna dla tych budynków. Podobnie jest ze studzienkami kanalizacyjnymi.Stąd łączne nałożenie obowiązku przedłożenia ekspertyzy na wszystkich właścicieli wymienionych nieruchomości, obejmującej całość powyższej inwestycji, było całkowicie uzasadnione i racjonalne. Fragmentaryzacja ekspertyzyprzez uczynienie jej przedmiotem wyodrębnionych odcinków kanalizacji, służących tylko odprowadzeniu ścieków z poszczególnych budynków zaciemniałaby obraz. Sporządzenie tylko kompleksowej ekspertyzy technicznej,obejmującej całość wybudowanych przewodów kanalizacyjnych wraz ze studzienkami kanalizacyjnymi, do czego w istocie sprowadza się nałożony obowiązek, pozwoli ocenić ich legalność, tj. zgodność z warunkami techniczno-budowlanymi, w szczególności czy mają one wystarczającą przepustowość

i odpowiednie spadki uwzględniające ilość podłączonych budynków i ich przeznaczenie. Wbrew zarzutom skargi zobowiązanie do przedłożeniaekspertyzy tylko właścicieli działek nr [...], niewładających działką nr [...], czyniłoby - w świetle opisanego przebiegu kanalizacji - w istocie nierealne wykonanie tej ekspertyzy. Natomiastto, że istnieje spór między właścicielami, utrudniający im porozumienie w zleceniu takiej ekspertyzy, nie może świadczyć o niewykonalności postanowienia nakładającego obowiązki na podstawie art. 81c ust. 2 u.p.b. Właściciele korzystając z urządzeń kanalizacyjnych w powyżej wskazanym kształcie zobowiązani sąbowiem do współdziałania.

W kontekście powyższych wywodów Sąd stwierdza, iżprawidłowo organyostatecznie uznały, iż nie zachodziłaprzed podjęciem zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia PINB potrzeba przeprowadzenia rozprawy, stosownie do art. 89 § 2 k.p.a. Podkreślić należy, iż WINB w postanowieniu z dnia [...] marca 2022 r. wskazywał jedynie na możliwość skorzystania z tej instytucji. Jednocześnie organ I instancji zastosował się do wskazań organu odwoławczegozawartych w powyższym postanowieniu, a tym samym nie może być mowy o zarzucie naruszenia art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a.Organy dokonały wystarczających ustaleń i prawidłowej oceny zgromadzonego materiału bez naruszenia przepisów art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Trzeba w tym miejscu jeszcze raz przypomnieć, iż postanowienie wydane na podstawie art. 81c ust. 2 u.p.b. nie jest kończącym postępowaniem merytorycznie, a jest jedynie postanowieniem dowodowym.W ocenie Sądu organy dostatecznie uzasadniły swe rozstrzygnięcia, stosownie do art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu umożliwiającym jego kontrolę sądowoadministracyjną. Przeprowadzona powyżej analiza przepisów nie wykazała również naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.