Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2346/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-12-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 51 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2016 poz 290
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Monika Kramek (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Sylwia Rosińska- Czaykowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki fragmentu ogrodzenia I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego Stowarzyszenia [...] w [...] kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowanego w [...] (dalej jako: organ powiatowy" lub "PINB") po ponownym rozpoznaniu sprawy decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...], na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz.U. z 2016 r., poz. 290 ze zm. - dalej jako: "Prawo budowlane") oraz art. 104 k.p.a. nakazał - członkom Stowarzyszenia Przyjaciół Osiedla "[...]" reprezentowanym przez Zarząd, w imieniu którego działają M. S. i R. Ł., oraz M. K., G. K., M. M., E. M., A. B., M. C., A. J., M. L., A. Ł., S. P., H. S., A. S., M. S., sj Z. Ś., Z. W., R. K., K. K., D. K., D. K., U. M., B. M., J. S., M. S., P. W., S. G., W. W., I. W. - rozbiórkę fragmentu ogrodzenia na szerokości drogi wewnętrznej (drogi wewnętrznej o nr [...] oznaczonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego symbolem 28 KDW) oddzielającego działkę gruntu o nr ewid. [...], objętej księgą wieczystą KW nr WA1 [...], która stanowi drogę wewnętrzną na terenie osiedla [...], położonej w miejscowości [...], gm. [...], powiat [...] od działki gruntu nr ewid. [...] stanowiącej własnoś M. i G. K., objętej księgą wieczystą KW nr WA1 [...] położonej w miejscowości [...], gm. [...].

W uzasadnieniu organ powiatowy wyjaśnił, że jakkolwiek zgodnie z obowiązującymi przepisami Prawa budowlanego budowa ogrodzeń wewnętrznych nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, jak również zgłoszenia właściwemu organowi, to inwestor nadal związany jest zasadami kształtowania zabudowy terenu zawartymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie zaś z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego północnej części wsi [...] zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] marca 2014r., opublikowaną w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] z dnia [...] maja 2014r., poz. [...], teren działki nr ewid. [...] oznaczony jest symbolem 28 KDW .

Zgodnie z zapisami § 6 ust. 1 pkt 8 lit. g uchwały na terenach oznaczonych symbolem KDW plan zakazuje lokalizowania ogrodzeń. Organ wskazał, że z załącznika graficznego będącego fragmentem ww. planu miejscowego wynika, że przedmiotowe ogrodzenie usytuowane jest w linii rozgraniczającej teren 25 KDW od terenu 28 KDW (tereny dróg wewnętrznych). W ocenie organu przedmiotowego ogrodzenia nie można doprowadzić do stanu zgodnego z przepisami, bez dokonania jego rozbiórki, w związku z tym, że jest ono usytuowane w drodze oraz wykonane w sposób istotnie odbiegający od warunków określonych w przepisach (art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego) tj., niezgodnie z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującego teren o symbolu 28 KDW, na którym zakazuje się budowy ogrodzeń.

Odwołanie od tej decyzji złożył D. K. oraz Stowarzyszenie Przyjaciół Osiedla "[...]".

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako: "organ odwoławczy" lub "WINB") decyzją z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił ustalenia poczynione przez PINB, że sporne ogrodzenie narusza obowiązujący plan zagospodarowania przestrzennego obszaru północnej części wsi [...]. W związku z tym, odwołując się do treści art. 51 Prawa budowlanego oraz orzecznictwa sądowoadministracyjnego organ odwoławczy wskazał, że jeżeli nie jest możliwe doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem organ ma obowiązek nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.

Za niezasadne WINB uznał zarzuty odwołania, z których wynika, że nie zachodzi niezgodność przedmiotowego ogrodzenia z planem miejscowym z uwagi na fakt, że zostało ono wykonane przed wejściem w życie aktualnie obowiązujących przepisów planistycznych. W tym zakresie organ odwoławczy stanął na stanowisku, że akceptacja stanu, w którym dany obiekt budowlany, czy też urządzenie budowlane istnieje wbrew obowiązującym przepisom planistycznym prowadziłaby de facto do sankcjonowania naruszenia prawa, co stoi w ewidentnej sprzeczności z zasadami ogólnymi, którymi organ administracji publicznej winien się kierować, tj. zasadą praworządności oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do państwa. Ponadto wskazał, że ze znajdującej się w aktach sprawy kopii projektu zagospodarowania terenu zatwierdzonego decyzją Starosty [...] nr [...] z dnia [...] września 2006 r., wydaną w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę drogi osiedlowej - działka nr ewid. [...] położonej w miejscowości [...], gm. [...] wynika, że nie przewidywała ona istnienia ogrodzenia drogi wewnętrznej od działki nr ewid. [...]. W związku z powyższym nie można uznać, że ogrodzenie to powstało przy aprobacie organu architektoniczno - budowlanego, co w konsekwencji rodzi po stronie organu nadzoru budowlanego obowiązek jego zbadania z aktualnie obowiązującymi przepisami prawa, do których zaliczyć należy m.in. przepisy planistyczne.

Skargę na powyższą decyzję wniosło Stowarzyszenie Przyjaciół Osiedla "[...]" zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy tj.:

- art. 6 k.p.a. w zw. z art. art. 4 ust. 1 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych z dnia 20 lipca 2000 r. (Dz.U. Nr 62, poz. 718 ze zm.), w zw. z § 30 Uchwały nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] marca 2014 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] północnej części wsi [...] (dz. Urz. Woj. [...]. z dnia [...] maja 2014 r., poz. [...]) poprzez przyjęcie, że zapisy planu zagospodarowania przestrzennego obowiązują także do przedsięwzięć budowlanych, które wykonane zostały przed wejściem w życie przepisów prawa miejscowego i zgodnie z prawem;

- art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane poprzez niewłaściwą ich interpretację i zastosowanie do oceny możliwości zalegalizowania budowy ogrodzenia, mimo braku ku temu podstaw.

Z uwagi na powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania w sprawie.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że uchwalenie planu wyznacza jedynie zachowanie na przyszłość w zakresie korzystania z uprawnień właścicielskich, ale żadnych zachowań nie wymusza, a w szczególności nie wymusza zagospodarowania zgodnie z nowo określonym przeznaczeniem. Plan uzależnia jedynie możliwość realizacji określonych zamierzeń dotyczących nieruchomości od ich zgodności z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego, nie może więc działać wstecz, a działa na przyszłość. W ocenie Stowarzyszenia do zgłoszenia rozpoczęcia budowy ogrodzenia doszło 17 kwietnia 2001 r., zatem inwestor ([...] Sp. z o.o.) spełnił wymagania określone w przepisach, co skutkuje brakiem możliwości zakwalifikowania takich działań jako bezprawnych tj. samowolnych.

Decyzja nakazu rozbiórki winna być wydana w sytuacji jednoczesnego wystąpienia dwóch przesłanek: wybudowania ogrodzenia niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy oraz znajdowanie się tego obiektu w miejscu, które zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego nie jest przeznaczone pod tego rodzaju zabudowę. Przesłanka pierwsza tj. wybudowanie obiektu bez wymaganego pozwolenia na budowę, badana według stanu prawnego z daty budowy nie zaistniała, natomiast druga przesłanka zadaniem Stowarzyszenia, ustalana według stanu prawnego z daty wydania rozstrzygnięcia jest niewystarczająca.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga podlegała uwzględnieniu bowiem zaskarżona, jak i poprzedzająca ją decyzja nie odpowiadają prawu.

Przedmiotem skargi jest decyzja [...] WINB z dnia [...] lipca 2017 r. utrzymująca w mocy decyzję organu powiatowego z dnia [...] kwietnia 2017 r., którą nałożono m.in. na skarżące Stowarzyszenie Przyjaciół Osiedla "[...]" rozbiórkę fragmentu ogrodzenia na szerokości drogi wewnętrznej oddzielającego działkę gruntu nr ewid. [...] stanowiącej drogę wewnętrzną na terenie Osiedla [...], od działki gruntu nr ewid. [...] stanowiącej własność M. i G. K. w miejscowości [...], gm. [...].

Oceniając zaskarżoną decyzję należy wskazać, że organy obu instancji rozpoznając przedmiotową sprawę nie uczyniły zadość przepisom procedury administracyjnej i nie wyjaśniły dokładnie stanu faktycznego sprawy naruszając dyspozycje ww. art. 7, art. 77 § 1, 80 i 107 § k.p.a. Należy przy tym podkreślić, że zadaniem sądu administracyjnego nie jest ustalanie stanu faktycznego, lecz jedynie wskazanie, które ustalenia organu spełniają wymagania postępowania administracyjnego, a które wymagają ponownego rozpatrzenia.

Odnosząc powyższe do okoliczności rozpoznawanej sprawy Sąd uznał, że ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny nie daje podstawy do wydania nakazu rozbiórki fragmentu ogrodzenia, a organy nie rozpoznały należycie sprawy i dopuściły się błędu subsumpcji, co skutkuje koniecznością uchylenia obu decyzji.

Należy zaznaczyć, że sprawa rozstrzygana w przedmiotowym postępowaniu toczyła się przed organami nadzoru budowlanego w trybie naprawczym z art. 50-51 ustawy Prawo budowlane, a jej przedmiotem była prawidłowość wykonania ogrodzenia oddzielającego działkę nr ewid. [...] od działki [...].

Normy z art. 50-51 Prawa budowlanego znajdują zastosowanie w innych przypadkach niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1, a które stanowią roboty budowlane prowadzone

1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub

2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub

3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub

4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach.

Powyższe wynika z treści art. 50 ust. 1 pkt 1-4 oraz art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego, przy czym tryb naprawczy znajduje zastosowanie zarówno do robót budowlanych, które zostały ukończone jak nieukończone. Przepisy art. 50-51 mają także odpowiednie zastosowanie w odniesieniu do obiektów budowlanych, na wykonanie których nie jest wymagane uzyskanie pozwolenie na budowę lub zgłoszenie, o ile ich realizacja wyczerpuje którąś z przesłanek wskazanych w art. 50 ust. 1, w tym np. odbiegają istotnie od przepisów (art. 50 ust. 1 pkt 4 in fine).

Z kolei art. 29 ust. 1 pkt 23 ustawy Prawo budowlane stanowi, że budowa ogrodzeń – co do zasady – została zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, a w ograniczonym zakresie została poddana reżimowi zgłoszenia.

W aktach rozpoznawanej sprawy znajduje się kopia zawiadomienia z dnia 17 kwietnia 2001 r. złożonego przez inwestora [...] Sp. z o.o. do Urzędu Gminy w [...] o zamiarze rozpoczęcia budowy ogrodzenia. Na dokonanie tego zgłoszenia tj. oświadczenia woli inwestora o zamiarze przystąpienia do realizacji konkretnej inwestycji budowlanej wskazywało skarżące Stowarzyszenie w odwołaniu od decyzji organu I instancji sygnalizując konieczność ustalenia w jakiej dacie powstało sporne ogrodzenie, gdyż data ta ma znaczenie z punktu widzenia jego legalności. Tymczasem żaden z organów orzekających w sprawie nie odniósł się do tego dowodu, jak również nie ustalił, czy do zgłoszenia został wniesiony sprzeciw, tj. czy zgłoszenie zostało dokonane skutecznie i czy ogrodzenie zostało zrealizowane zgodnie ze zgłoszeniem.

Ocena natomiast tego, czy miała miejsce w danej sprawie samowola budowlana dokonywana jest zawsze według przepisów prawa budowlanego obowiązujących w dacie wykonania danych robót budowlanych, a data wykonania spornego ogrodzenia nie została ustalona. Podkreślić trzeba, że z samowolą budowlaną mamy do czynienia wówczas, gdy obiekt budowlany lub urządzenie budowlane są w budowie albo zostały wybudowane bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Powyższe oznacza, że organy nadzoru budowlanego oceniając zaistnienie samowoli budowlanej mają obowiązek sięgnięcia do przepisów Prawa budowlanego obowiązujących w dacie realizacji obiektu. Z akt sprawy mogłoby wynikać, że sporne ogrodzenie powstało w 2001 r., na tę bowiem datę wskazuje, poza zgłoszeniem o zamiarze rozpoczęcia jego budowy także znajdująca się w aktach sprawy decyzja PINB w [...] z dnia [...] października 2016 r. umarzająca postępowanie w sprawie nielegalności usytuowania spornego ogrodzenia (uchylona decyzją [...] WINB z dnia [...] grudnia 2016 r.), jak i treść pism skarżącego Stowarzyszenia "[...]" znajdujących się w aktach sprawy w tym odwołania od decyzji organu I instancji, z których wynikało, że w czasie kiedy członkowie Stowarzyszenia nabywali swoje domy na ww. osiedlu tj. w latach 2001 – 2006 całe osiedle było ogrodzone, ogrodzeniem istniejącym obecnie.

Gdyby zatem w tym okresie doszło do budowy spornego ogrodzenia, to obowiązujący wówczas przepis ustawy Prawo budowlane w art. 30 ust. 1 pkt 2 (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze z.) przewidywał, że zgłoszenia właściwemu organowi wymaga budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych oraz o wysokości powyżej 2,20 m. Jednakże w przedmiotowej sprawie organy, poza ustaleniem, że ogrodzenie ma wysokość około 1,70 m, nie prowadziły postępowania dowodowego i nie ustalały w sprawie stanu faktycznego biorąc pod uwagę ten przepis, a zatem nie można w tej sprawie na tym etapie stwierdzić, czy usytuowane pomiędzy działką nr ewid. [...], a działką nr ewid. [...] ogrodzenie, jest ogrodzeniem, o którym mowa w przywołanym przepisie, a tym samym - czy ogrodzenie to wymagało dokonania zgłoszenia, czy też nie. Gdyby jednak okazało się, że ogrodzenie zostało zrealizowane na podstawie prawidłowego zgłoszenia, do którego nie wniesiono sprzeciwu, to nie byłoby podstaw do wydania decyzji merytorycznej. Jednakże Sąd nie może dokonać samodzielnie takich ustaleń, ponieważ przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dopuszczają co do zasady jedynie uprawnienia kontrolne sądów administracyjnych i nie dają im kompetencji do zastępowania organów administracji publicznej w wykonywaniu ich zadań orzeczniczych.

Odrębnym zagadnieniem jest natomiast przyjęcie właściwego trybu postępowania sanacyjnego tj. trybu legalizacyjnego albo trybu naprawczego. Stanowisko takie jest ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, gdzie podkreśla się, że sama okoliczność, czy dany obiekt stanowi samowolę budowlaną, podlega ocenie z daty jego budowy (realizacji), natomiast możliwość legalizacji oceniana jest na datę wydawania decyzji w procedurze sanacyjnej (np. wyroki NSA 23 lutego 2018 r. sygn. akt II OSK 1879/17, 2 grudnia 2010 r. sygn. akt II OSK 1974/10 – publ. Cbosa pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy w tym miejscu dodać, że art. 50 ust. 1 ustawy Prawo budowlane ma zastosowanie do robót budowlanych wykonywanych w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, a także w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach. W orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości, że "przepisy", o których mowa w art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane to także postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (por. m.in. wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2017 r., sygn. akt II OSK 151/17 – Lex nr 2450641). Jednakże nie do pogodzenia z zasadami konstytucyjnymi, zwłaszcza z wynikającą z zasady państwa prawnego, zasadą zaufania obywatela do państwa i prawa, zasadą ochrony własności byłoby orzeczenie nakazu rozbiórki z powodu niezgodności obiektu budowlanego z obowiązującymi w dacie orzekania przez organy z przepisami o planowaniu przestrzennym z pominięciem oceny przeznaczenia terenu w okresie wcześniejszym (por. uchwałę NSA z dnia 16 grudnia 2013 r. sygn. akt II OPS 2/13 – publ. Cbosa).

W rozpoznawanej sprawie organy nakazały rozbiórkę spornego fragmentu ogrodzenia przyjmując, że jest ono sprzeczne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego północnej części wsi [...] zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy [...] z dnia [...] marca 2014 r. pomijając, że ten sam organ I instancji – PINB w [...] w wydanej w sprawie decyzji z dnia [...] października 2016 r. umarzającej postepowanie w sprawie nielegalności spornego ogrodzenia (uchylonej decyzją [...] WINB z dnia [...] grudnia 2016 r.) zauważył, że budowa ogrodzenia rozpoczęła się pod rządami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] grudnia 1994 r.

Zatem poza ustaleniem daty w jakiej powstało ogrodzenie oddzielające działkę gruntu nr ewid. [...] będącą drogą wewnętrzną na terenie Osiedla [...], od działki gruntu nr ewid. [...] stanowiącej własność M. i G. K., poza oceną dokonanego zgłoszenia organy winny były także ustalić, czy istotnie w dacie powstania ogrodzenia obowiązywał plan miejscowy, a jeśli tak to, czy dopuszczał on lokalizację ogrodzenia na działce [...].

Wbrew natomiast stanowisku organu odwoławczego bez znaczenia w przedmiotowej sprawie pozostaje decyzja Starosty [...] z dnia [...] września 2006 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę drogi osiedlowej na działce nr ewid. [...] w [...]. Z analizy projektu zagospodarowania terenu zatwierdzonego tą decyzją organ odwoławczy wywiódł brak aprobaty organu architektoniczno – budowlanego dla powstałego ogrodzenia. Otóż wyjaśnić należy, że decyzja ta zgodnie z wnioskiem inwestora dotyczyła wyłącznie budowy drogi osiedlowej (co potwierdza część opisowa projektu) i nie mogła swym zakresem obejmować spornego ogrodzenia, zatem bez względu na to, czy zatwierdzony tą decyzją projekt budowlany przewidywał ogrodzenie, czy też nie to decyzja ta nie przesądzałaby o jego legalności.

Niedokonanie przez orzekające w sprawie organy ustaleń dotyczących przedstawionych powyżej kwestii świadczy o przeprowadzeniu przez te organy postępowania z naruszeniem podstawowych zasad postępowania. Organ administracji publicznej - zarówno pierwszej, jak i drugiej instancji, stosownie do treści art. 7 k.p.a. zobowiązany jest bowiem do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W tym celu winien on w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.). Ocena, czy dana okoliczność została udowodniona jest bowiem możliwa dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.). Rządząca postępowaniem administracyjnym zasada oficjalności (art. 7, art. 75 k.p.a.) wymaga, by w toku postępowania organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędno co wyjaśnienia i załatwienia sprawy i dopuszczały jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem, a więc by z urzędu przeprowadzały dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Obowiązek zebrania całego materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym oznacza, że organ administracji publicznej winien z własnej inicjatywy gromadzić w aktach dowody, które jego zdaniem będą konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dowody wskazane lub dostarczone przez strony, jeżeli mają one znaczenie dla sprawy. Dostrzec przy tym trzeba, że naruszenie przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. następuje nie tylko w sytuacji, gdy organ dokona oceny okoliczności faktycznych na podstawie niektórych tylko dowodów zgromadzonych w sprawie, ale również wówczas, gdy nie podejmie działań w celu wyczerpującego zebrania materiału dowodowego istotnego dla wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy i wyda rozstrzygnięcie pomimo niekompletnego materiału dowodowego. W postępowaniu administracyjnym ciężar dowodu spoczywa bowiem na organie, który w tym zakresie obowiązany jest między innymi do przeprowadzenia z urzędu dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego sprawy, wystąpienia do strony z żądaniem przedstawienia dowodów na poparcie jej twierdzeń, czy też wystąpienia do innych organów lub instytucji o udzielenie będących w ich posiadaniu informacji bądź udostępnienie dokumentów, mogących przyczynić się do wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych.

Stwierdzone braki w ustaleniach faktycznych, a także nieodniesienie się do zarzutów wniesionego odwołania, w szczególności dotyczących nieustalenia daty budowy spornego ogrodzenia, czy też podnoszonych argumentów o jego legalności, wobec dokonanego w kwietniu 2001 r. zgłoszenia rozpoczęcia robót budowlanych, świadczy o wydaniu zaskarżonej decyzji również z istotnym naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a. Zgodnie bowiem z tym przepisem uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wian/godności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne -wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Obowiązek sporządzenia uzasadnienia decyzji odpowiadającego wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. stanowi wyraz realizacji w postępowaniu administracyjnym zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.).

W wyroku z dnia 22 kwietnia 1998 r., sygn. akt SA/Lu 21/98 (Lex nr 34147) Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że na organie odwoławczym ciąży obowiązek ustosunkowania się do wszystkich podniesionych w odwołaniu zarzutów, zgodnie z wymaganiami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a., przez wskazanie faktów, które uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, dla których odmówił innym dowodom wiarygodności i mocy dowodowej, a także przyczyn, dla których wnioskowanych dowodów nie przeprowadził i dlaczego nie uznał zasadności argumentów podniesionych w odwołaniu. Prawidłowo zredagowane pod względem merytorycznym i prawnym uzasadnienie decyzji administracyjnej ma podstawowe znaczenie dla stosowania zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 k.p.a., a realizowanej na podstawie omawianego art. 107 § 3 k.p.a. Na podstawie wskazanej zasady organ administracyjny jest zobowiązany do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. Właśnie uzasadnienie decyzji winno być więc elementem decydującym o przekonaniu strony, co do trafności rozstrzygnięcia. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie

milczeniem niektóre twierdzenia, nie odniesie się do faktów istotnych dla danej sprawy lub nie przedstawi w sposób wyczerpujący wykładni stosowanych przepisów prawa.

Z uwagi na powyższe Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja [...] WINB z dnia [...] lipca 2017 r. oraz poprzedzająca ją decyzja PINB w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego tj. art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, który to przepis legł u podstaw skarżonej decyzji, jak i z naruszeniem przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i z tych przyczyn - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) orzekł o ich uchyleniu.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.

Ponownie rozpoznając sprawę organ nadzoru budowlanego obowiązany będzie uwzględnić treść powyższych rozważań Sądu. Zgodnie bowiem z art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, cena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Wskazania, co do dalszego postępowania wynikają wprost z treści uzasadnienia.