Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 176/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2006-10-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 97 § 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia Andrzej Jurkiewicz Sędziowie Sędzia Barbara Gorczycka-Muszyńska Roman Ciąglewicz /spr./ Protokolant Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 25 października 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 listopada 2005 r., sygn. akt IV SA/Wa 1560/05 w sprawie ze skargi B. W. na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] czerwca 2005 r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Uzasadnienie.

Wyrokiem z dnia 14 listopada 2005 r., sygn. akt IV SA/Wa 1560/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] czerwca 2005 r., nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta W., z dnia [...] maja 2005 r., nr [...], o zawieszeniu postępowania w sprawie o wymeldowanie.

Wyrok wydany został w następujących okolicznościach sprawy.

Wojewoda Mazowiecki, po rozpatrzeniu zażalenia B. W. od postanowienia Prezydenta W., z dnia [...] maja 2005 r., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie o wymeldowanie P. P. z pobytu stałego, z lokalu nr [...], przy ul. G. w W. Organy administracyjne ustaliły, że P. P. od jesieni 2004 r. nie mieszkał w w/w lokalu. W dniu 10 marca 2005 r. B. W. wszedł w posiadanie lokalu i wymienił zamki w drzwiach wejściowych. P. P. wniósł do sądu powszechnego pozew o ochronę naruszonego posiadania. W tej sytuacji organy oceniły, że zbadanie zasadności zarzutu o zmuszeniu osoby do opuszczenia lokalu powinno nastąpić w postępowaniu cywilnym. Skoro postępowanie sądowe nie zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem, należało na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., zawiesić postępowanie o wymeldowanie.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł B. W. Podniósł, że P. P. opuścił lokal w sposób dobrowolny i trwały. Skarżący przypomniał, że jest właścicielem spornego lokalu mieszkalnego. Do lokalu wszedł, gdy zaistniała konieczność udostępnienia instalacji gazowej w mieszkaniu pracownikom gazowni, z powodu awarii w budynku nr [...]. Zdaniem B. W. , sprawa o rzekome naruszenie posiadania nie powinna stanowić zagadnienia wstępnego w sprawie o wymeldowanie. Sprawa ta nie wiąże organu administracji, zwłaszcza że meldunek potwierdza tylko faktyczne przebywanie osoby w lokalu mieszkalnym.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Mazowiecki wniósł o oddalenie skargi. Podtrzymał wywody zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Powołał się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazujące na konieczność ustalenia dobrowolności opuszczenia lokalu i uwzględnienia faktu podjęcia przez osobę środków prawnych w celu ochrony prawa do przebywania w lokalu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie za bezsporny uznał fakt opuszczenia spornego lokalu przez P. P. jesienią 2004 r. Okoliczności opuszczenia lokalu nie wiązały się z działaniem bądź zaniechaniem innych osób, w tym zwłaszcza B. W. Kwestia wymiany zamków i uniemożliwienie P. P. wejścia do lokalu w okresie późniejszym nie ma, zdaniem Sądu pierwszej instancji, znaczenia w postępowaniu o wymeldowanie. Sąd wyraził pogląd, że nie każde rozstrzygnięcie sprawy przed sądem powszechnym o naruszenie posiadania lokalu jest zagadnieniem wstępnym w sprawie o wymeldowanie. Chodzi tylko o takie naruszenia, które pozbawiły użytkownika posiadania lokalu, a nie takie, które uniemożliwiają mu ponowne wejście w jego posiadanie. Zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. było więc, w ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy błędne. Uchylając zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji, Sąd powołał się na przepis art. 145 § 1 pkt 1c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Skargę kasacyjną wniósł P. P. Zaskarżył wyrok w całości i wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Skargę kasacyjną oparł na naruszeniu prawa materialnego – art. 15 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, przez błędną jego wykładnię, w tym błędne przyjęcie, że skarżący opuścił w sposób dobrowolny i trwały miejsce stałego pobytu, co ma uzasadniać wydanie decyzji o wymeldowaniu. W uzasadnieniu skarżący stwierdził, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie niesłusznie zakwestionował prawidłowość rozstrzygnięcia Wojewody Mazowieckiego i poprzedzającego postanowienia Prezydenta W. w przedmiocie zawieszenia postępowania. Według skarżącego, Sąd pierwszej instancji błędnie przyjął, iż wniesione powództwo do Sądu Rejonowego W. o przywrócenie naruszonego posiadania lokalu nie jest zagadnieniem wstępnym, w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Skarżący stwierdził nadto, że Sąd błędnie przyjął, iż skarżący dobrowolnie opuścił lokal. Nawiązując do orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, w tym m.in. do wyroku z dnia 8 listopada 2001 r., sygn. akt V SA 794/01, P. P. wskazał na zasadność zawieszenia postępowania o wymeldowanie do czasu zakończenia sprawy o naruszenie posiadania przed sądem powszechnym.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną B. W. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Przepis art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. Od razu stwierdzić należy, że nie zachodzą, w niniejszej sprawie, okoliczności skutkujące nieważność postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 – 6 P.p.s.a.

Skład orzekający, odnosząc się do przytoczonej podstawy kasacyjnej uznał, że Sąd pierwszej instancji nie naruszył prawa materialnego przez błędną jego wykładnię. Przede wszystkim, kontrolując legalność zaskarżonego postanowienia o zawieszeniu postępowania administracyjnego, Sąd pierwszej instancji nie stosował prawa materialnego, ale przepisy postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1c P.p.s.a. w związku z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej P. P. stwierdził, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie błędnie przyjął, iż powództwo o ochronę naruszonego posiadania nie jest zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Argumentacja zawarta w skardze kasacyjnej nie może być jednak utożsamiana z podstawami kasacyjnymi. Przepis art. 176 P.p.s.a., określający wymogi skargi kasacyjnej stanowi, że skarga kasacyjna powinna zawierać m.in. "przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie". Oznacza to, w powiązaniu z treścią art. 174 P.p.s.a., że uzasadnienie skargi kasacyjnej jest rozwinięciem i uszczegółowieniem podstaw kasacyjnych. Uzasadnienie nie może być zatem odczytywane jako treść zawierająca, oprócz tego rozwinięcia i uszczegółowienia, wskazanie innych podstaw, niż wskazane wcześniej jako podstawy skargi kasacyjnej. Nie jest rzeczą Naczelnego Sądu Administracyjnego doprecyzowanie zarzutów wadliwie sporządzonej kasacji i "poszukiwanie" przepisów z którymi można by powiązać, wskazywaną dopiero w uzasadnieniu, wadliwość wykładni przepisów procedury administracyjnej dokonanej przez Sąd (patrz: wyrok NSA z dnia 26 kwietnia 2005 r., sygn. akt OSK 1436/04, niepublikowany). W efekcie skład orzekający przyjął, iż omawiana cześć uzasadnienia, nie stanowiła, wymaganego przepisem art. 174 P.p.s.a., zgłoszenia podstawy, w postaci naruszenia przepisów postępowania. Ocena ta prowadzi do wniosku, ze powołana przez skarżącego podstawa kasacyjna jest wadliwa. Zaznaczyć warto, iż wadliwość powołanej podstawy nie powoduje odrzucenia skargi kasacyjnej, tak jak niepowołanie podstawy skargi w ogóle (por. Bogusław Gruszczyński [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Kantor Zakamycze, Kraków 2005, s.).

Brak usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej, według art. 184 P.p.s.a, skutkuje oddaleniem skargi kasacyjnej. W przepisie art. 184 zawarta jest jeszcze druga hipoteza determinująca dyspozycję. Oddalenie skargi kasacyjnej następuje także wówczas, gdy zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Obie hipotezy pozostają wobec siebie w stosunku logicznym alternatywy rozłącznej (rozdzielone są słowem "albo"). Z zestawienia treści norm art. 176 P.p.s.a. oraz art. 184 P.p.s.a. wynika więc, że jeśli skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, zbędne i niedopuszczalne jest badanie, czy odpowiadające prawu orzeczenie jest prawidłowo uzasadnione. Uwagę tę skład orzekający zamieścił w związku z tymi zarzutami skargi kasacyjnej, które dotyczą błędnego stanowiska Sądu pierwszej instancji w zakresie dobrowolnego opuszczenia lokalu przez P. P.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.