Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 168/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-06-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi Z. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia oddala skargę


UZASADNIENIE

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem Nr [...] z dnia [...] września 2013r po rozpatrzeniu zażalenia E. i Z. S. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] Nr [...] z dnia [...] lipca 2013r o nałożeniu na E. i Z. S. grzywny w wysokości 53.868,10 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku wynikającego z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] Nr [...] z dnia [...] lutego 2012r nakazującej dokonanie rozbiórki samowolnie rozbudowanej i nadbudowanej części parterowej oficyny mieszkalnej znajdującej się na nieruchomości przy ul. P. w W. tj. rozbudowanej części mieszkalnej o nieregularnym kształcie od strony południowej ( podwórka ) o wymiarach ok. 6,08m x 8,66m i tarasu, od strony zachodniej – szczytowej dobudowanej piętrowej części mieszkalnej o wymiarach ok. 5,70mx2,52m oraz nadbudowanej kondygnacji poddasza użytkowego - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Organ odwoławczy ustalił, iż E. i Z. S. nie wykonali obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] Nr [...] z dnia [...] lutego 2012r.

W związku z powyższym, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] wystosował do nich w dniu 28 marca 2013r upomnienie wzywające do wykonania w zakreślonym terminie nałożonego obowiązku.

Upomnienie zobowiązana E. S. otrzymała w dniu 3 kwietnia 2013r natomiast Z. S. zostało doręczone w dniu 16 kwietnia w trybie art. 44 § 4 k.p.a.

Ponieważ zobowiązani i nie podjęli żadnych kroków by zrealizować ciążący na nich obowiązek dlatego powiatowy organ nadzoru budowlanego wszczął postępowanie egzekucyjne wystawiając w dniu [...] czerwca 2013r tytuł wykonawczy nr [...], którego doręczenie zobowiązanym w dniu [...] czerwca 2013r wszczęło przedmiotowe postępowanie egzekucyjne.

W dniu 3 lipca 2013r przedstawiciel organu powiatowego dokonał czynności kontrolnych w wyniku których stwierdził, że egzekwowany obowiązek nie został wykonany.

Wobec powyższego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] postanowieniem Nr [...] z dnia [...] lipca 2013r nałożył na zobowiązanych E. i Z. S. grzywnę w wysokości 53.868,10 zł w celu przymuszenia do wykonania egzekwowanego obowiązku.

Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego.

W przypadku gdy zobowiązany uchyla się od wypełnienia nałożonych obowiązków organ administracyjny zgodnie z art. 6 ust 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ma obowiązek wszcząć postępowanie egzekucyjne.

Postanowienie o nałożeniu grzywny spełnia wymogi art. 122 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a kwotę grzywny wyliczono zgodnie z art. 121 § 5 w/w ustawy.

W odpowiedzi na argumenty zawarte w zażaleniu organ odwoławczy wskazał, iż w myśl art. 29 ust 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

Organ odwoławczy podkreślił, iż decyzja rozbiórkowa została utrzymana w mocy przez organ II instancji, a skarga zobowiązanych została odrzucona postanowieniem WSA w Warszawie z dnia 28 lutego 2013r, sygn. akt. VII SA/Wa 1833/12

Organ odwoławczy wyjaśnił , iż w przypadku wykonania obowiązku na wniosek zobowiązanego ściągnięta lub uiszczona grzywna w celu przymuszenia może w uzasadnionych przypadkach zostać zwrócona w całości lub części.

Skargę na powyższe postanowienie, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli E. i Z. S.

Skarżący zarzucili organom brak uwzględnienia faktu, że sprawa jest nierozstrzygnięta wyrokiem sądu. Ponadto zarzucili nieuwzględnienie aktualnej sytuacji polegającej na tym, że budynek jest eksploatowany i wykonanie nakazanych prac rozbiórkowych mogłoby doprowadzić do katastrofy budowlanej.

Wskazali, iż organ pomimo ich próśb nie wyjaśnił, które ściany i na jaką wysokość mają być rozebrane.

Nieprawdą także jest, że przedstawiciel organu dokonał w dniu 7 lipca 2o013r czynności kontrolnych ponieważ " kontroler zajechał tylko na sąsiednią posesję i nie mógł zobaczyć zdjętej osłony plastikowej ganku przed drzwiami(...)".

W odpowiedzi na skargę, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko wnosząc o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.

Stosownie zaś do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzki sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dnia [...] września 2013r Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji o nałożeniu na skarżących grzywny w wysokości w wysokości 53.868,10 zł w celu przymuszenia do wykonania robót budowlanych wymienionych w ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] Nr [...] z dnia [...] lutego 2012r.

Roboty te polegają na rozbiórce samowolnie rozbudowanej i nadbudowanej części parterowej oficyny mieszkalnej znajdującej się na nieruchomości przy ul. P. w W. tj. rozbudowanej części mieszkalnej o nieregularnym kształcie od strony południowej ( podwórka ) o wymiarach ok. 6,08m x 8,66m i tarasu, od strony zachodniej – szczytowej dobudowanej piętrowej części mieszkalnej o wymiarach ok. 5,70mx2,52m oraz nadbudowanej kondygnacji poddasza użytkowego.

Skarżący pomimo upomnienia nie wykonali nałożonego obowiązku, co wynika z protokołu kontroli przeprowadzonej w dniu 3 lipca 2013r dlatego uzasadnione było wszczęcie postępowania egzekucyjnego poprzez doręczenie skarżącym tytułu wykonawczego.

W przypadku niewykonania obowiązku o charakterze niepieniężnym możliwe jest zastosowanie dwóch, spośród określonych w art. 1a pkt 12b ustawy z dnia 17 czerwca 1966r o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( zwanej dalej " ustawą" ) środków egzekucyjnych tj. grzywny w celu przymuszenia i wykonania zastępczego. Dokonując wyboru właściwego środka, organy zobowiązane są uwzględniać zasady postępowania egzekucyjnej wyrażone w art. 7 § 2 i 3 ustawy. Zgodnie z art. 7 § 2 ustawy obowiązkiem organów jest zastosowanie takiego środka, który prowadzi bezpośrednio do wykonania obowiązku i jest najmniej uciążliwy dla zobowiązanego.

Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki do zastosowania środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia, jako środka najmniej uciążliwego dla skarżących, prowadzącego do wykonania przez nich nakazanych robót budowlanych.

Organy egzekucyjne trafnie wskazały, że środek egzekucyjny w postaci grzywny w celu przymuszenia jest, co do zasady środkiem łagodniejszym od wykonania zastępczego.

Wykonanie obowiązku określonego w decyzji ostatecznej powoduje bowiem bezprzedmiotowość uiszczania grzywny, a w przypadku jej uiszczenia możliwość ubiegania się o jej zwrot.

Zgodnie z art. 125 § 1 ustawy w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu. natomiast stosownie do art. 126 ustawy na wniosek zobowiązanego, który wykonał obowiązek, grzywny uiszczone lub ściągnięte w celu przymuszenia mogą być w uzasadnionych przypadkach zwrócone w wysokości 75 % lub w całości.

Wykonanie zastępcze wiąże się natomiast z koniecznością poniesienia przez zobowiązanego kosztów wykonania obowiązku.

Przy egzekucji dotyczącej obowiązków wynikających z prawa budowlanego zasadniczo w pierwszej kolejności należy stosować grzywnę w celu przymuszenia.

Orzeczona grzywna w celu przymuszenia została obliczona prawidłowo zgodnie z § 5 art. 121 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Zgodnie z brzmieniem § 5 powyższej regulacji " w przypadku obowiązku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części, wysokość grzywny stanowi iloczyn powierzchni zabudowy budynku lub jego części i 1/5 ww. ceny 1m2 powierzchni użytkowej".

Wysokość ceny 1m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, o którym mowa w art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji została określona w Komunikacie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 23 maja 2013r na kwotę 4.019,00 zł.

Zatem wysokość grzywny w celu przymuszenia została wyliczona na kwotę 53.868,10 zł w następujący sposób ( 6,08 x 8,66 +5,70 x 2,52 ) x ( 4.019,00 :5 ) = ( 52.6528+14,364) x 803,80= 67.0168 x 803,80 =53.868.10 zł.

Nieuzasadniony jest zarzut dotyczący braku uwzględnienia faktu, że sprawa jest nierozstrzygnięta wyrokiem sądu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 28 lutego 2013r, sygn. akt. VII SA/Wa 1833/12 odrzucił skargę E. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2012r, Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję rozbiórkową Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] Nr [...] z dnia [...] lutego 2012r.

Natomiast skarga Z. S. została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 października 2013r, sygn. akt. VII SA/Wa 1833/12.

Z kolei Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 2 grudnia 2015r, sygn. akt. II OSK 844/14 oddalił wniesione skargi kasacyjne uznając, że nie zasługują na uwzględnienie..

W uzasadnieniu stwierdził, że Sąd I instancji słusznie wskazał, że skarżący dopuścili się samowoli budowlanej ( rozbudowa i nadbudowa oficyny mieszkalnej bez wymaganego zezwolenia ), a następnie w ramach prowadzonego postępowania legalizacyjnego nie wykonali nałożonych obowiązków. Tym samym na podstawie art. 48 ust 4 ustawy – Prawo budowlane organy zobligowane były do orzeczenia wobec skarżących nakazu rozbiórki.

Zgodnie z art. 29 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( tekst jedn. Dz. U. z dnia 18 lipca 2002r Nr 110, poz. 968 z późn. zm. ), organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

Oznacza to, że organ egzekucyjny nie może badać zasadności lub wadliwości decyzji bądź postanowienia będących podstawą egzekucji gdyż nie może ingerować w kwestie merytoryczne które rozstrzygnął inny organ. Z tego względu podnoszone przez skarżących okoliczności kwestionujące zasadność nałożonego obowiązku nie podlegają badaniu przez organ egzekucyjny.

W świetle powyższych wywodów, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa, a zatem stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz 1270 ze zm ), skargę oddalił.