Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 677/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2022-01-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony akt
Powołane przepisy: article: art. 44 ust. 3; art. 88 ust 4; art. 93 ust. 1 (Dz.U.2021.1882 t.j. ze zm.)
journal: Dz.U. 2020 poz 360
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tj.
article: art. 3 § 2 pkt 4
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędziowie: Asesor sądowy Brygida Myszyńska-Guziur Sędzia WSA Anna Strzelec (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi H. P. na akt Komendanta Miejskiego Policji w [...] z dnia [...] września 2021 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby uchyla zaskarżony akt.


UZASADNIENIE

Raportem z dnia 24 lutego 2021 r. H. P. (dalej też jako "skarżący") wniósł do Komendanta Miejskiego Policji w L. (dalej też jako "organ") o zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby na trasie K.- L. informując o cenie biletu miesięcznego na tej trasie obsługiwanej przez firmę A. B. w kwocie [...]zł.

Pismem z dnia 26 maja 2021r. organ wyraził zgodę na zwrot kosztów dojazdu we wskazanej przez skarżącego kwocie [...]zł, począwszy od dnia 2 marca 2021 r. (tj. od wpływu raportu).

Następnie pismem z dnia 6 września 2021 r. organ poinformował skarżącego o zmianie sposobu naliczania zwrotu kosztów dojazdu wskazując, że zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby będzie od 1 września 2021 r. naliczany w kwocie [...]zł (cena biletu miesięcznego PKP Polregio).

Organ pouczył również skarżącego, że na niniejszy akt administracyjny przysługuje prawo złożenia skargi do sądu.

H. P. złożył skargę na przedmiotowy akt do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. W skardze skarżący podnosił, że dotychczas wykorzystywany przez niego środek transportu – pojazdy firmy A.-B. (z K.), jest dla niego najdogodniejszą formą transportu, z uwagi na umiejscowienie przystanków, co skraca podróż do i z miejsca pracy. Skarżący uzasadniał, że przemieszczenie się pieszo z Dworca PKP przy ul. [...] w L. do miejsca pełnienia służby (Komisariatu [...] Policji w L. przy ul. [...]) trwa 40 minut (3,3 km zgodnie z mapami google), natomiast przemieszczenie się z przystanku autobusowego przy skrzyżowaniu przy ul. [...] z Al. [...] do Komisariatu [...] Policji w L. trwa 21 minut (1,7 km zgodnie z mapami google). Z odwołaniem do orzecznictwa skarżący podkreślał, że analiza treści art. 93 ust. 1 ustawy o Policji prowadzi do wniosku, że przyznane w tym przepisie uprawnienie jest uprawnieniem alternatywnym w zakresie środka transportu lecz to policjantowi, a nie organowi, pozostawiono wybór jednej z możliwych dwóch opcji narzuconych przez ustawodawcę.

Wybór środka transportu, za który przysługuje funkcjonariuszowi zwrot kosztów podróży ma być w jego ocenie, a nie w ocenie organu, środkiem najdogodniejszym, a w tym pojęciu mieści się zdecydowanie, zdaniem skarżącego, element położenia przystanków (stacji) - najbliżej miejsca zamieszkania i najbliżej miejsca pełnienia służby.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Organ wyjaśnił, że po dokonanej w sierpniu 2021 r. analizie wskazał alternatywny tańszy środek transportu na trasie K.-L.-K.. Uzasadniał, że analiza rozkładów jazdy dwóch przewoźników tj.: spółki A.-B. w K. oraz spółki Polregio w L. potwierdziła fakt, iż K. względem L. to miejscowość pobliska, o jakiej mowa w art. 88 ust 4 ustawy o Policji. Następnie organ przedstawił tabelaryczne zestawienie rozkładów jazdy wskazanych przewoźników w odniesieniu do godzin pełnionych przez skarżącego służb w miesiącu wrześniu i październiku i skonkludował, że rozkład jazdy Polregio cechuje większa częstotliwość kursów na trasie K.-L.-K. (zarówno w dni powszednie jak i święta) w odniesieniu do kursów busów w firmie A.-B.. Organ podniósł również, że wnioskowany przez skarżącego przewoźnik od 11 listopada 2021 r. wprowadził zmiany w swoim rozkładzie jazdy ograniczając się do 6 kursów na trasie K.-L., które odbywają się w godzinach od 6:03 do 16:00 oraz do 6 kursów na trasie L. (przystanek przy ul [...]) - K. w godzinach 7:17 do 18:12. Natomiast sugerowany przez organ przewoźnik (spółka Polregio) na trasie K.- L. ma 11 kursów w godzinach 5:03 do 19:40 oraz 16 kursów na trasie L.-K. w godz. 5:33-20:00. To zaś wskazuje, że zakres czasowy komunikacji kolejowej Polregio jest szerszy i jest bardziej dopasowany do godzin pełnienia służby, co skutkuje pozostawaniem przez krótszy okres poza miejscem zamieszkania. Organ zwrócił równie uwagę, że w świetle wytycznych z dnia 22 września 2016 r. Zastępcy Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. i z dnia 29 sierpnia 2014 r. L. Komendanta Wojewódzkiego Policji oraz Zarządzenia nr [...] L. Komendanta Wojewódzkiego Policji, jeżeli możliwy jest dojazd do miejsca pełnienia służby tańszym i droższym środkiem transportu, to przy braku biletów zasadne i racjonalne jest poniesienia mniejszego wydatku. Taki też wymóg stawia ustawa o finansach publicznych z dnia 27 sierpnia 2009 r. W myśl art. 44 ust. 3 tej ustawy wydatki publiczne powinny być dokonywane w sposób celowy i oszczędny, z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu celów.

W kontekście argumentacji skargi organ wyjaśnił, że rozkład jazdy wybranego przez skarżącego przewoźnika w powiązaniu z godzinami służby funkcjonariusza nie daje policjantowi możliwości dojechania na służbę na godz. 7 i 7:30 w soboty, a w drodze powrotnej problematyczne jest z kolei zakończenie służby w godzinach: 22:00, 23:00, gdyż ostatni kurs firmy A.-B. z L. z ul. [...] w kierunku K. jest o godz. 18:12, a pierwszy o godz. 7:17, 8:57 (Sb, Nd). Także, w ocenie organu, oczekiwanie na powrotny wybrany środek transportu, kiedy służba zakończona jest o godz. 15:30 jest mniej korzystne dla skarżącego.

Organ podkreślił, że interpretacja czasu dojazdu nie może być dokonana w oderwaniu od czasu pełnienia służby przez policjanta. Dlatego też mając na względzie godziny pełnionych służb zgodnie z grafikami organ przyjął stanowisko iż rozkład czasu jazdy Polregio jest dogodniejszy, mimo że stacja L. G. nie jest przystankiem położonym najbliżej miejsca pełnienia służby policjanta (KP4). Dlatego też

organ dokonał zmiany sposobu naliczania zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na inne niż określone w pkt 1-3 (tj. decyzje administracyjne oraz wskazane postanowienia wydawane w postępowaniu administracyjnym i egzekucyjnym) akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 4).

Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli danego aktu lub czynności sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W ocenie sądu zaskarżoną w niniejszej sprawie formę działania Komendanta Miejskiego Policji w L. z dnia 6 września 2021 r. należy zakwalifikować jako akt, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Nie jest bowiem w sprawie kwestionowane, że od marca do września 2021 r. skarżący pobierał zwrot kosztów dojazdu, którego podstawę naliczenia stanowiła wskazana przez skarżącego kwota [...]zł, odpowiadająca cenie biletu miesięcznego wybranego przez niego przewoźnika. Na zwrot kosztów dojazdu w tej kwocie organ wyraził zgodę pismem z dnia 26 maja 2021 r. z podaniem podstawy prawnej. Następnie organ, jak wskazał w odpowiedzi na skarg, po analizie alternatywnego i tańszego środka transportu, na trasie K.–L.–K., pismem z dnia 6 września 2021 r. poinformował skarżącego o zmianie sposobu naliczania zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby wskazując, iż od dnia 1 września 2021 r. zwrot kosztów dojazdu będzie naliczany w wysokości [...] zł, co stanowi cenę kolejowego biletu miesięcznego wskazanego przez organ przewoźnika – spółki Polregio. Tym samym organ w istocie odmówił skarżącemu wypłaty stosownej, w ocenie skarżącego, kwoty w ramach należnego mu zwrotu kosztów dojazdu.

Przy czym, co już należy zasygnalizować, a o czym mowa będzie szerzej mowa w dalszej części uzasadnienia, organ w żaden sposób nie uzasadnił przyjętego stanowiska, nie dokonał wskazanej w odpowiedzi na skargę analizy alternatywnych połączeń, co stanowi o istotnej wadzie podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Dopiero w odpowiedzi na skargę organ przedstawił swoją argumentację, jednakże odpowiedź na skargę, jest jedynie pismem procesowym w postępowaniu przed sądem administracyjnym, które nie może uzupełniać stanowiska zawartego przez organ w akcie, będącym przedmiotem sądowej kontroli (por. wyrok w sprawie III SA/Lu 219/18 - orzeczenia.nsa.gov.pl. – dalej CBOSA).

Materialnoprawną podstawę zaskarżonego aktu sprawy stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. 2021. poz. 1882 ze zm.). Zgodnie z art. 93 ust. 1 tej ustawy policjantowi, który zajmuje lokal mieszkalny w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby, przysługuje zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby w wysokości ceny biletów za przejazd koleją lub autobusem.

Zgodnie z art. 88 ust. 4 ustawy o Policji miejscowością pobliską jest miejscowość, z której czas dojazdu do miejsca pełnienia służby i z powrotem środkami publicznego transportu zbiorowego, zgodnie z rozkładem jazdy, łącznie z przesiadkami, nie przekracza w obie strony dwóch godzin, licząc od stacji (przystanku) położonej najbliżej miejsca zamieszkania do stacji (przystanku) położonej najbliżej miejsca pełnienia służby bez uwzględnienia czasu dojazdu do i od stacji (przystanku) w obrębie miejscowości, z której policjant dojeżdża, oraz miejscowości, w której wykonuje obowiązki służbowe.

W okolicznościach niniejszej sprawy nie jest sporne, że K. (miejsce zamieszkania skarżącego) względem L. (miejsce pełnienia służby), jest miejscowością pobliską w rozumieniu art. 88 ust. 4 ustawy o Policji.

Możliwość domagania się zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby powstaje z mocy ustawy, na co wskazuje użycie przez ustawodawcę zwrotu "przysługuje" w art. 93 ust. 1 ustawy o Policji. Przepis ten określa również wystarczająco dokładnie wysokość świadczenia poprzez odniesienie do ceny biletów za przejazd koleją lub autobusem. Takie skonstruowanie uprawnienia, to jest przyznanie go bezpośrednio z mocy ustawy w wysokości wystarczająco skonkretyzowanej, sprawia, że nie zachodzi konieczność konkretyzacji normy prawnej przez organ administracji publicznej przez wydanie decyzji administracyjnej. Stanowisko to jest jednolite w orzecznictwie.

Zgodnie z utrwalonym na kanwie tego przepisu orzecznictwem art. 93 ust. 1 ustawy o Policji nie przewiduje również żadnych dodatkowych obowiązków, od których spełnienia zależy pozytywne załatwienie omawianego żądania policjanta. W szczególności ustawodawca nie wprowadził wymogu udokumentowania wydatków poniesionych przez funkcjonariusza Policji w celu skorzystania ze środków transportu. Nie ulega również wątpliwości, że policjant może dokonać wyboru określonego sposobu dojazdu do miejsca pełnienia służby. W orzecznictwie ukształtowane jest także stanowisko, że nie zawsze najkrótsze lub najtańsze połączenie jest najkorzystniejszym dla policjanta. W sprawie zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby z miejscowości pobliskiej nie można abstrahować od przesłanki dogodności dojazdu. O "dogodności" decydować mogą nie tylko czynniki obiektywne ale również i czynniki subiektywne, przy czym, nielogiczne byłoby przyjęcie poglądu, zgodnie z którym ocena jaki dojazd do miejsca pełnienia służby jest dogodniejszy dla policjanta pozostawiona zostałaby organowi. Zawsze bowiem o tym, które połączenie jest dla policjanta w danym przypadku "dogodniejsze", decyduje on sam, a nie organ zobowiązany do zwrotu kosztów dojazdu (por. orzeczenia w sprawach sygn. akt: I OSK 314/15, I OSK 315/15, I OSK 2830/13, II SA/WA 1193/18, czy III SA/Lu 219/18 – CBOSA).

Jak wskazano organ administracji publicznej nie może co do zasady wiążąco określić środka komunikacji lub połączenia, które w jego ocenie byłyby najtrafniejsze dla danego funkcjonariusza Policji. Kwestia ta powinna być pozostawiona swobodnej ocenie policjanta ubiegającego się o zwrot kosztów dojazdu.

Tymczasem w okolicznościach niniejszej sprawy organ wskazał skarżącemu na inny niż wybrany przez niego środek transportu - PKP i istotne przy tym jest to, że nie przedstawiał żadnych argumentów na poparcie swojego stanowiska. Swoje stanowisko organ uzasadnił dopiero w odpowiedzi na skargę. Z treści zaskarżonego aktu z dnia 6 września 2021 r. nie sposób ustalić toku rozumowania organu przy ustaleniu okoliczności faktycznych i zastosowaniu normy prawa materialnego - art. 93 ust. 1 ustawy o Policji. Zaskarżone do sądu pismo organu z dnia 6 września 2021 r. nie spełnia wymogów formalnych aktu zaskarżalnego do sądu. Nie zawiera żadnej podstawy prawnej i żadnego uzasadniania, a w konsekwencji nie rozstrzyga sprawy co do meritum poza lakonicznym stwierdzeniem, że zwrot kosztów będzie naliczany od 1 września 2021 r. w wysokości [...] zł. Organ powinien w zaskarżonym piśmie zarówno powołać podstawę prawną, jak i zawrzeć uzasadnienie swojego stanowiska, czyli uzewnętrznionej woli nadać charakter sformalizowany. Brak uzasadnienia świadczy o jego arbitralnej postawie i arbitralności zajętego stanowiska, a próba wyjaśnienia kluczowej kwestii, dopiero w odpowiedzi na skargę nie konwaliduje braków rozstrzygnięcia. Okoliczność szczegółowego wyjaśnienia zajętego stanowiska w zakresie zmiany (pomniejszenia) zwrotu kosztów dojazdu w odpowiedzi na skargę nie może sama w sobie zastępować aktu poddanego sadowej kontroli pod względem legalności. Nie może zastępować braków w zakresie postępowania oraz wyjaśnienia podstaw podjętego rozstrzygnięcia. Również zawarcie w aktach administracyjnych analizy służby skarżącego pod kątem rozpoczęcia i zakończenia służby i istniejących połączeń przewoźnika wybranego przez skarżącego i wskazanego przez organ dokonanej jak wynika z jego treści po złożeniu przez skarżącego skargi, nie może mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia, skoro analiza ta nie została poddana ocenie przez organ w zaskarżonym akcie. Ze znajdującej się zaś w aktach administracyjnych notatki służbowej z dnia 13 sierpnia 2021 r., wynika tylko tyle, że na trasie K.-L. istnieje alternatywny środek transportu PKP tj. Polregio oddział w L., którego cena biletu miesięcznego wynosi [...] zł. W zaskarżonym akcie organ odwołał się jedynie do Zarządzenia nr [...] L. Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 22 kwietnia 2015 r., a w odpowiedzi na skargę podkreślił swój obowiązek do stosowania nie tylko przedmiotowego zarządzenia ale również i wytycznych z dnia 22 września 2016 r. Zastępcy Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. i z dnia 29 sierpnia 2014 r. L. Komendanta Wojewódzkiego Policji, a także ustawy o finansach publicznych. Organ argumentował, przy tym, że okazanie biletów stanowi bezsporny dowód podniesienia ściśle określonego co do wysokości wydatku, który będzie podlegał zwrotowi oraz że w świetle wytycznych jeżeli możliwy jest dojazd do miejsca pełnienia służby tańszym i droższym środkiem transportu, to przy braku biletów zasadne i racjonalne jest poniesienia mniejszego wydatku.

W kontekście powyższego wyjaśnić tylko należy, że sąd nie podważa obowiązku organu, co do racjonalności i oszczędności w wydatkowaniu środków publicznoprawnych, jednakże powołane przez organ wytyczne i zarządzenie mają wyłącznie charakter wewnętrzny. Nie mogą więc stanowić podstawy do formułowania obowiązków wobec skarżącego związanych z uzyskaniem zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby. Nie mogą prowadzić do ograniczania ustawowych uprawnień funkcjonariusza, a jak już wskazano przepisy ustawy o Policji nie nakładają na funkcjonariusza Policji obowiązku udokumentowania kosztów związanych z dojazdem do miejsca pełnienia służby i nie określają, iż zwrot kosztów dojazdu przysługuje za najtańszy i najdogodniejszy środek transportu. Poza tym z zaskarżonego aktu w żaden sposób nie wynika jakimi przesłankami kierował się organ zmniejszając skarżącemu uzasadnioną, jego zdaniem, kwotę tytułem zwrotu kosztów za dojazdy do i z miejsca pełnienia służby.

Organy administracji publicznej zobowiązane są do działania na podstawie i w granicach prawa, co wynika wprost z konstytucyjnych zasad zawartych w art. 2 i art. 7 Konstytucji RP. Wprawdzie art. 107 ani inne przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021, poz. 735 ze zm., dalej "k.p.a") nie znajdują wprost zastosowania do zaskarżonego aktu (art. 1 i 2 k.p.a.), to niemniej jednak ocena jego legalności podjęta z uwzględnieniem ww. zasad Konstytucji RP i w powiązaniu z normami i standardami, jakim powinny odpowiadać działania organu administracji publicznej o charakterze władczym, pozwalają przyjąć, że każda forma załatwienia sprawy indywidualnej, a zwłaszcza niezgodnie z oczekiwaniem strony wymaga od organu szczegółowego uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia. Dodatkowo standardy "dobrej administracji" szerzej reguluje Europejski Kodeks Dobrej Praktyki Administracyjnej, przyjęty przez Parlament Europejski w dniu 6 września 2001 r., który w art. 18 ust. 1 stanowi, że w odniesieniu do każdej wydanej przez instytucję decyzji, która może mieć negatywny wpływ na prawa lub interesy jednostki, należy podać powody, na których opiera się wydana decyzja; w tym celu należy jednoznacznie podać istotne fakty i podstawę prawną podjętej decyzji.

Tym samym obowiązek działania zgodnego z prawem - niezależnie od formy prawnej załatwienia sprawy z zakresu administracji publicznej (decyzja, postanowienie, akty i czynności z zakresu administracji publicznej) - wymaga od organu podjęcia aktywności ukierunkowanej na prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy, zebrania wszystkich istotnych dowodów koniecznych do jej załatwienia oraz ich wnikliwej oceny. Prawidłowe ustalenie stanu faktycznego pozwala natomiast na zastosowanie właściwych norm prawa materialnego.

Dla porządku wyjaśnić również należy, że art. 93 ust. 1 ustawy o Policji nie uzależnia wyboru połączenia od godzin służby funkcjonariusza, to bowiem sam wnioskodawca dokonuje wyboru "najdogodniejszego połączenia". Jednakże w orzecznictwie zwraca się uwagę, a sąd to stanowisko podziela, że możliwość żądania zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby nie może mieć charakteru absolutnego. W świetle art. 88 ust. 4 ustawy o Policji wskazuje się, że pojęcie czasu dojazdu użyte w tym przepisie musi uwzględniać najdogodniejsze dla funkcjonariusza połączenie w powiązaniu z godzinami jego służby, tak aby czas pozostawania poza miejscem zamieszkiwania był jak najkrótszy. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie sygn. akt I OSK 932/19, CBOSA - "Dogodny dojazd, to taki, który odpowiada godzinom rozpoczynania i kończenia służby z uwzględnieniem ustawowego prawa do wypoczynku. Godziny wyjazdu i godziny przyjazdu z określonego przystanku muszą być powiązane z godzinami rozpoczęcia i zakończenia służby w taki sposób, aby ewentualnie wyeliminować zbędny czas oczekiwania na rozpoczęcie służby, a po jej zakończeniu - zbędny czas oczekiwania na podróż do miejsca zamieszkania". Organ administracji publicznej powinien zatem obiektywnie ocenić, czy zgłoszony sposób dojazdu policjanta nie wykracza poza uzasadnione oczekiwania co do dogodności komunikacji, pamiętając przy tym, że o dogodności połączenia decydują różne czynniki zarówno obiektywne jak i subiektywne, które mają wpływ "zbędny czas oczekiwania". Taka ocena nie została przez organ dokonana. W skardze skarżący argumentował, że dotychczas wykorzystywany przez niego środek transportu – busy firmy A.-B., jest dla niego najdogodniejszą formą transportu z uwagi na umiejscowienie przystanków, co skraca podróż do i z miejsca pracy. Uzasadniał, że przemieszczenie się pieszo z Dworca PKP przy ul. [...] w L. do Komisariatu [...] Policji w L. przy ul. [...] trwa 40 minut (3,3 km zgodnie z mapami google), natomiast przemieszczenie się z przystanku autobusowego przy skrzyżowaniu przy ul. [...] z Al. [...] do Komisariatu [...] Policji w L. trwa 21 minut (1,7 km zgodnie z mapami google). Zwracał uwagę, że o dogodności środka komunikacji decyduje element położenia przystanków (stancji) – najbliżej miejsca zamieszkania i najbliżej miejsca pełnienia służby.

Swoje stanowisko skarżący przedstawił dopiero na etapie skargi, albowiem na etapie postępowania administracyjnego nie miał takiej możliwości. Organ bez jakiegokolwiek postępowania wyjaśniającego i wbrew obowiązkowi należytego wyjaśniania stanu faktycznego podjął "decyzję" o obniżeniu kwoty zwrotu, a w odpowiedzi na skargę powołując się na różne argumenty, w tym godziny pełnionych służb w miesiącu wrześniu i październiku, ilość istniejących połączeń oferowanych przez obu przewoźników organ postawił tezę, że rozkład czasu jazdy PKP Polregio jest dogodniejszy dla skarżącego, mimo że stacja L. G. nie jest przystankiem położonym najbliżej miejsca pełnienia służby policjanta (KP4). Takiego postępowania organu w świetle podstawowych standardów działania organów administracji nie sposób zaakceptować.

Ponownie rozpoznając sprawę organ będzie zatem zobowiązany odnieść się do argumentów podnoszonych przez skarżącego. Organ ustali i oceni, w świetle przedstawionych powyżej wywodów, czy połączenia wybranego przez skarżącego przewoźnika zasadniczo korespondują z godzinami pełnionej służby (jak wynika z informacji organu podanych w odpowiedzi na skargę skarżący pełni służbę w różnych godzinach i w różnych dniach tygodnia). Organ dokona również oceny, podnoszonej przez skarżącego okoliczności umiejscowienia przystanków nie tylko co do miejsca pełnienia służby ale i miejsca zamieszkania. Warto w tym kontekście zwrócić uwagę, że jak wynika z wiadomości ogólnodostępnych (google map) przystanek wskazywanego przez skarżącego przewoźnika, jest znacznie bliżej jego miejsca zamieszkania (9 minut pieszo), niż przystanek przewoźnika wskazanego przez organ (obrzeża miasta, brak publicznego środka transportu, dojazd samochodem ok. 19 minut). Poza tym organ będzie miał na względzie, że alternatywa wyboru środka transportu wskazanego w art. 93 ust. 1 ustawy o Policji i "najdogodniejszego połączenia" należy przede wszystkim do policjanta a nie do organu.

W ocenie sądu, jeżeli zasadniczo i w większości istnieją połączenia które korespondują z godzinami pełnienia przez skarżącego służby, nie są całkowicie oderwane od jego czasu pracy, a położenie przystanków zarówno względem miejsca zamieszkania jak i pełnienia służby jest dla niego korzystniejsze z uwagi na czas pozostawania w podroży do i z miejsca pracy i mając na względzie, o czym była już mowa, że o dogodności połączenia decydować mogą, poza najkrótszym i najtańszym połączeniem także inne, subiektywne czynniki (np. zrobienie zakupów, opieka nad dziećmi itp.), to nie można podważyć, bez należytej kontrargumentacji, wyboru przewoźnika dokonanego przez policjanta i jego formy transportu jako najdogodniejszego dojazdu.

Jak wskazano wręcz w wyroku WSA w Łodzi z dnia 21 maja 2019 r., sygn. akt III SA/Łd 231/19, CBOSA – "Ustawa nie nakłada na Policjanta ani obowiązku udokumentowania kosztów związanych z dojazdem z lokalu mieszkalnego położonego w miejscowości pobliskiej do miejsca pełnienia służby, ani obowiązku wykazania, że dojeżdża do pracy środkami publicznego transportu zbiorowego. Uprawnienie do zwrotu kosztów dojazdu powstaje z mocy ustawy jeżeli funkcjonariusz zajmuje lokal mieszkalny w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby i ograniczone jest do wysokości ceny biletów za przejazd środkami publicznego transportu zbiorowego. To natomiast z jakiego faktycznie środka transportu korzysta funkcjonariusz nie ma znaczenia dla rozpoznania jego wniosku. Może on dojeżdżać do pracy własnym środkiem transportu i nie pozbawia to go uprawnienia do żądania zwrotu kosztów dojazdu".

Podsumowując, w ocenie sądu, na obecnym etapie organ nie uzasadnił swojego stanowiska co do zasadności obniżenia kosztów zwrotu dojazdu do i z miejsca pełnienia służby. Nie podważył przy zachowaniu obiektywnej oceny wyboru środka transportu dokonanego przez skarżącego.

Ponownie rozpatrując sprawę organ powinien uwzględnić przedstawioną wyżej ocenę prawną i dokonać szczegółowych ustaleń okoliczności stanu faktycznego sprawy, w miarę potrzeby przeprowadzić postępowanie wyjaśniające i rozstrzygnąć sprawę w sposób zgodny z przepisami prawa oraz pozwalający na skontrolowanie zasadności podjętego aktu lub czynności, w przypadku zaskarżenia do sądu administracyjnego.

W konsekwencji, sąd stwierdził, że organ zmieniając sposób naliczenia zwrotu kosztów dojazdu i odmawiając skarżącemu zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby we wskazanej przez skarżącego wysokości naruszył przepisy prawa, w tym art. 93 ust. 1 ustawy o Policji, co niewątpliwie miało wpływ na wynik sprawy. Dlatego też, sąd działając na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a., zobowiązany był uchylić zaskarżony akt.

Skarga została rozpoznana w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Stosowny wniosek został złożony przez organ, zaś skarżący nie zażądał przeprowadzenia rozprawy.