Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 728/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: par. 12,  par. 13
journal: Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
article: art. 28,  art. 33
journal: Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Leszek Kobylski, Protokolant Justyna Kapusta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi H. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2008 r. nr [...] w przedmiocie zmiany pozwolenia na budowę budynku gospodarczego polegającego na zatwierdzeniu zmiennego projektu budowlanego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

Decyzją Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2007r. Prezydent Miasta R. działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r., nr 207 poz. 2016 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze. zm.), dalej kpa, po rozpatrzeniu wniosku złożonego w dniu [...] lipca 2007r. przez inwestora A. T. zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na realizację inwestycji polegającej na budowie budynku gospodarczego usytuowanego na działce o numerze ewidencyjnym [...], położonej przy ulicy F. [...] w R.

Decyzją Nr [...] z dnia [...] lipca 2008r. Prezydent Miasta R. działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy Prawo budowlane oraz art. 104 kpa, po rozpatrzeniu wniosku złożonego w dniu [...] kwietnia 2008r. przez inwestora A. T. zatwierdził zamienny projekt budowlany dotyczący budowy budynku gospodarczego na działce o numerze ewidencyjnym [...], położonej przy ulicy F. [...] w R.

W uzasadnieniu decyzji Prezydent Miasta R. podał, że inwestor A. T. złożyła wniosek o zatwierdzenie projektu zamiennego zatwierdzonego decyzją Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2007r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku gospodarczego. Do wniosku inwestor przedstawił zamienny projekt architektoniczno – budowlany opracowany przez osobę uprawnioną. Zmiana projektu - w odniesieniu do wcześniej zatwierdzonego - polegała na zmianie linii zabudowy ściany frontowej budynku – od strony północnej działki inwestora oraz likwidacji ściany pełnej pomiędzy działkami nr [...] i [...]. Organ uznał, iż dokonana w projekcie zmiana nie będzie miała wpływu na istniejącą na sąsiedniej nieruchomości zabudowę. Jednocześnie organ stwierdził, iż złożony projekt zamienny nie narusza uzasadnionych interesów osób trzecich i jest zgodny z warunkami technicznymi i planem zagospodarowania przestrzennego przedmiotowego terenu.

Decyzją nr [...] z dnia [...] września 2008r. Wojewoda [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 5 ust. 1, art. 7 ust. 1 pkt 1, art. 28, art. 33 ust. 1 i 2, art. 34, art. 35 ust. 1 i 4, art. 36 i art. 36a ustawy Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez H. M. i R. M. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu swego stanowiska organ odwoławczy wskazał, iż działka inwestora o szerokości około [...] m i długości około [...] m zabudowana jest budynkiem mieszkalnym i nie ma możliwości sytuowania planowanego budynku gospodarczego na tej działce. Południowa granica działki inwestora jest zabudowana budynkiem H. M. i R. M. W ścianie budynku w/w znajduje się okno kuchenne. Organ ustalił, iż spełnione zostały warunki techniczne, pozwalające na sytuowanie planowanej inwestycji w granicy z działką H. M. i R. M.

Powołując treść § 12 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz. U z 2002r. Nr 75, poz. 690 ze zm.), dalej zwanej rozporządzeniem Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych organ odwoławczy wskazał, że w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę granicy, dopuszcza się sytuowanie budynku w odległości 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną lub bezpośrednio przy granicy, jeżeli nie jest możliwe zachowanie odległości 3 m, z uwagi na rozmiary działki. Ponadto stosownie do postanowień § 12 ust. 4 pkt 2 powołanego rozporządzenia, dopuszczalne jest sytuowanie budynku przy granicy działki, o ile na działce sąsiedniej istnieje budynek przy granicy.

Na postawie § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, organ uznał, iż planowana inwestycja nie ogranicza dostępu naturalnego oświetlenia do pomieszczenia kuchennego, bowiem w ramionach wyznaczonego kąta 600 nie znajduje się obiekt przesłaniający (budynek gospodarczy). Obliczenie czasu nasłonecznienia nie było istotne w niniejszej sprawie, z uwagi na okoliczność, iż otwór okienny znajduje się w północnej ścianie budynku. Nadto organ podał, iż dokonana analiza oceny wpływu zamierzonej inwestycji na budynek mieszkalny skarżących wykazała, iż budynek gospodarczy nie będzie ograniczał dostępu światła dziennego do okna kuchennego.

W konkluzji Wojewoda [...] stwierdził, iż brak jest podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji nie doszło bowiem do naruszenia przez Prezydenta Miasta R. przepisów obowiązującego prawa. Przedstawione w zaskarżonej decyzji stanowisko organu I instancji w przedmiocie zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego, oceny dołączonych doń dokumentów oraz wpływu budynku gospodarczego na budynek mieszkalny usytuowany na sąsiedniej działce uznał za prawidłowe.

Skargę na powyższą decyzję do sądu administracyjnego złożyła H. M. wnioskując o uchylenie w całości zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Wydanemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego – art. 5 ust. 1 pkt 8 i 9 ustawy Prawo budowlane w związku z § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, poprzez wydanie decyzji mimo, iż na sąsiedniej działce bezpośrednio przy granicy sytuowany jest budynek ze ścianą z otworem okiennym, oraz art. 5 ust. 1 pkt 8 i 9 ustawy Prawo budowlane w związku z § 13 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, poprzez wydanie decyzji mimo, iż inwestycja ograniczy naturalne oświetlenie pomieszczenia kuchennego jej budynku mieszkalnego.

Skarżąca podniosła, iż wydając zaskarżoną decyzję organ pominął fakt, iż na jej działce w granicy z działką inwestora znajduje się budynek z otworem okiennym, sytuowanie budynku garażowego w granicy jest więc prawnie niedopuszczalne, bowiem spowoduje zaciemnienie całego pomieszczenia kuchennego. Uniemożliwi także skarżącej dostęp i bieżącą konserwację drewnianej ściany budynku, która zostanie "zakryta" przez sporny budynek. Wskazała, iż błędne są ustalenia decyzji stwierdzające, iż parametry ([...]x[...]) oraz sposób zabudowy działki należącej do inwestora nie pozwalają na inne położenie planowanej inwestycji aniżeli w granicy działek.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. zwanej dalej p.p.s.a,) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez Sąd przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] września 2008r., utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia [...] sierpnia 2007r. w przedmiocie zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego, którą organ ten uznał za możliwe usytuowanie planowanego budynku gospodarczego w granicy działki o numerze ewidencyjnym [...], ze względu na niewielkie parametry nieruchomości.

Istotnym dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest ustalenie, czy nastąpiło naruszenie przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie niniejszej tj. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. o warunkach technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Normy regulujące zachowanie odpowiednich odległości od granicy działki zawarte są w § 12 ust. 1 pkt 1 i 2 tego rozporządzenia. Z przepisu tego wynika, że budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż: 4m w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy, 3m – w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Jednocześnie ustęp 3 pkt 2 cytowanego przepisu przewiduje wyjątek od powyższej zasady, dopuszcza bowiem sytuowanie ściany budynku pozbawionej otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką jeżeli: wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo nie jest możliwe zachowanie odległości, o której mowa w ust. 1 pkt 2 ze względu na rozmiary działki. § 13 ust. 1 powołanego rozporządzenia stanowi z kolei, iż odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń. Warunek ten jest spełniony, jeżeli między ramionami kąta 600, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż wysokość przesłaniania.

Uzasadnienie organów obydwu instancji w przedmiocie usytuowania budynku gospodarczego jest lakoniczne i niewystarczające nadto uzasadnienie decyzji Wojewody zawiera wzajemne sprzeczności. Organ I instancji w swej decyzji w ogóle nie wskazuje na jakiej podstawie prawnej zdecydowano o lokalizacji budynku w granicy. Jak wynika z powołanych wyżej przepisów usytuowanie budynku w granicy jest wyjątkiem a więc powinno zawierać szczegółowe uzasadnienie w tym zakresie. Natomiast stwierdzenie organu odwoławczego, iż z uwagi na parametry działki przedmiotowy budynek gospodarczy nie może być sytuowany w innym miejscu na działce inwestora aniżeli w granicy z nieruchomością skarżącej jest całkowicie dowolne. W przedmiotowym postępowaniu organy administracji architektoniczno - budowlanej nie raczyły nawet przeprowadzić oględzin nieruchomości będącej przedmiotem zainwestowania i usytuowanego na niej budynku. W ocenie Sądu okoliczność, iż sytuowanie planowanej inwestycji w innym miejscu, na nieruchomości inwestora, ze względu na rozmiaru działki nie jest możliwe, nie została udowodniona. Ponadto należy nadmienić, iż przeprowadzona w sprawie analiza nie jest rzetelna, nie odpowiada bowiem wymogom przewidzianym w § 12 i 13 powołanego rozporządzenia, a odległości przedstawione na mapie dla celów projektowych nie pozwalają na rozstrzygnięcie wątpliwości zgłaszanych przez skarżącą w przedmiocie umiejscowienia budynków i odległości pomiędzy nimi. Prawidłowo wykonana analiza powinna zawierać wszystkie elementy o których mowa w powołanych wyżej przepisach rozporządzenia zarówno w wersji opisowej jak i graficznej.

Jest zasadą w postępowaniu administracyjnym, że wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie, stosownie do art. 7 i 77 kpa. Zgodnie natomiast z art. 107 § 3 kpa decyzja powinna być należycie uzasadniona z podaniem między innymi dowodów, na podstawie których określone fakty organ przyjął za udowodnione, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Obowiązek zebrania całego materiału dowodowego – art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. - oznacza, że organ administracji publicznej winien z własnej inicjatywy gromadzić w aktach dowody, które jego zdaniem będą konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy.

Tymczasem z uzasadnienia organu I instancji nie wynika by, nie tylko rzetelnie, ale w jakikolwiek sposób rozważył on, czy istotnie rozmiary działki wymuszają usytuowanie budynku w granicy działki. Twierdzenie takie jest uzasadnione tym bardziej, iż organ I instancji nie dokonał faktycznych ustaleń, co do parametrów i sposobu zagospodarowania działek będących przedmiotem zainwestowania. Nie zostały w szczególności określone rzeczywiste odległości między usytuowaniem planowanej inwestycji i budynkiem mieszkalnym skarżących. Brak wszechstronnych ustaleń w tym przedmiocie powoduje, iż rozstrzygnięcie poczynione przez organy jest dowolne i co najmniej przedwczesne. Powyższa okoliczność powinna w sposób dokładny zostać rozpatrzona przez organ I instancji, co zdaniem Sądu wymaga przeprowadzenia oględzin nieruchomości. Jednocześnie, jak podniesiono wyżej, Wojewoda w swej decyzji z jednej strony powołuje § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, a więc przepis w którym mowa o budynku ze ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych, a następnie stwierdza, iż w ścianie drewnianego budynku skarżących znajduje się okno o kuchni, co się nawzajem wyklucza.

Ponownie rozpoznając sprawę organ zobligowany jest ustalić i rozważyć zagadnienia podniesione w uzasadnieniu niniejszego wyroku, będąc związany na podstawie art. 153 p.p.s.a. oceną prawną i wskazaniami, co do dalszego postępowania. Należy też wziąć pod uwagę zmiany w stanie prawnym cytowanego wyżej rozporządzenia.

Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1c p.p.s.a. orzekł jak w pkt I wyroku.

Na podstawie art. 152 p.p.s.a Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia.

-----------------------

6