Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1997/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2005-11-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 634  Sprawy kombatantów, świadczenia z tytułu pracy przymusowej
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą

SENTENCJA

Sygn. akt IISA/ Kr 1997/ 01 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 listopada 2005r Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Niecikowski Sędziowie: WSA Grażyna Firek ( spr. ) WSA Barbara Pasternak Protokolant: Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2005 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] 2001r., Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich I. uchyla zaskarżoną decyzję jak i utrzymaną nią w mocy decyzję tego samego organu z dnia [...] 2000 r., II. zasądza od Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. na rzecz skarżącego S. S. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

II SA/Kr 1997/01

Uzasadnienie

Decyzją z dnia [...] 2000 r. nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na podstawie art. 22 ust. l w zw. z art. l ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. Nr 142 z dnia 27 listopada 1997 r. póz. 950 ze zm.) odmówił S. S. przyznania uprawnień kombatanckich, wskazując, że warunek z art. l ust 2 pkt 3 cyt ustawy , który za działalność kombatancką uznaje pełnienie służby w polskich podziemnych formacjach i organizacjach, w tym w działających w ramach tych organizacji oddziałach partyzanckich w okresie wojny 1939-1945 w odniesieniu do w/wymienionego nie zachodzi. Zd. organu analiza złożonych dokumentów wykazała, że przedstawione oświadczenia świadków nie spełniają wymogu materiału dowodowego. Świadkowie, jak wynika z ich relacji, nie byli obecni przy składaniu przysięgi, a potwierdzają jedynie kontakty z wnioskodawcą w jego rodzinnym domu , nie wspominając o żadnych wspólnych akcjach. Ponadto, zd. Kierownika, istnieją we wniosku różnice pomiędzy relacją wnioskodawcy i świadków, które powodują wątpliwości co do ich wiarygodności oraz podkreślił, iż z informacji zawartych we wniosku wynika raczej współpraca wnioskodawcy z organizacją a nie pełnienie w niej służby i dlatego w zaistniałej sytuacji Kierownik Urzędu, na mocy art. 22 ust. l stanowiącego, że uprawnienia przyznaje się na postawie udokumentowanego wniosku zainteresowanej osoby oraz rekomendacji stowarzyszenia właściwego dla danego rodzaju działalności kombatanckiej lub represji uznał wniosek za nieudokumentowany i odmówił przyznania uprawnień.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...] 2001 r. Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na podstawie art. 127 § 3 i 138 § l pkt l kpa oraz art. 22 ust. l w zw, z art. l ust.2 pkt 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997 r., Nr 142 póz. 650 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję własną z dnia 06.07.2000 r. o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich, wskazując raz jeszcze, iż w dokumentacji przedstawionej w sprawie wystąpiło szereg nieścisłości, które zostały wymienione w zaskarżonej decyzji o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich z dnia [...] 2000 r. Wskazał także, iż w ramach prowadzonego postępowania w dniu [...] 2001 T. wystosował do świadków i wnioskodawcy pisma z dodatkowymi pytaniami dotyczącymi działalności konspiracyjnej i świadek T. K. nie nadesłał odpowiedzi, a fakty podane przez świadka E. M. i wnioskodawcę są sprzeczne w stosunku do twierdzeń zawartych we wcześniejszych oświadczeniach i w związku z tym nie można było uznać ich twierdzeń za wiarygodne. Zd. Kierownika Urzędu ponowna analiza materiału wskazała na niesienie pomocy organizacji i pozwoliła uznać, iż wnioskodawca współpracował jedynie z organizacją podziemną, a nie wchodził w skład i pełnił służbę w NSZ, zaś tego rodzaju działalność zgodnie z przepisami cytowanej ustawy nie mogła stanowić podstawy do przyznania uprawnień kombatanckich. Kierownik Urzędu powołał się także na stanowisko NSA wyrażone w analogicznych sprawach (sygn. V SA 796/94 z dnia 12.04.1996 r. oraz SA/Sz 675/99 ), a stwierdzające , że współpraca ludności cywilnej z partyzantką nie jest jednoznaczna z działalnością kombatancką określoną w ustawie.

W skardze od powyższej decyzji skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego S. S. zarzucił, że zaskarżona decyzja jest krzywdząca oraz podkreślił, że różnice występujące w materiale dowodowym tj. w zeznaniach św. E. M. i jego samego wynikają z upływu czasu, a także i z tego, że są starszymi ludźmi, których pamięć może już zawodzić.

W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych domagał się jej oddalenia , wskazując, że zaskarżona decyzja znajduje uzasadnienie w treści art. 25 ust.2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, który pozbawił uprawnień kombatanckich osoby, które uzyskały je wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze uczestników walk o utrwalanie władzy ludowej, a taka sytuacja zachodziła w odniesieniu do skarżącego, który uprawnienia uzyskał wyłącznie z tytułu udziału w wałkach zbrojnych w ramach ORMO o utrwalanie władzy ludowej od [...] stycznia do [...] grudnia 1947 r. Kierownik Urzędu wskazał także, iż decyzją z dnia [...] 2000 r. Nr [...] odmówił skarżącemu przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu służby w NSZ oraz , że decyzję tę utrzymał w mocy po ponownym rozpoznaniu sprawy decyzją z dnia [...] 2001 r. Nr [...].

Sąd zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art.97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dlatego też właściwym do rozpoznania skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w K.

Zgodnie z treścią art. 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi / art. 134 ustawy/.

Skarga jest uzasadniona.

Przede wszystkich należy zwrócić uwagę , że przedmiotem skargi była decyzja z dnia [...] 2001 r. Nr [...], co jednoznacznie wynika z uzasadnienia skargi i dołączonych do niej dokumentów, a nie decyzja z dnia [...] 2000 r. Nr [...] na treść , której powołał się Kierownik Urzędu w odpowiedzi na skargę.

Skarżący oparł swój wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich na przepisie art. l ust. 2 pkt 3 ustawy o kombatantach. Zgodnie z tym przepisem, za działalność kombatancką uznaje się pełnienie służby w polskich podziemnych formacjach i organizacjach, w tym działających w ramach tych organizacji oddziałach partyzanckich w okresie wojny 1939-1945. W przepisie tym nie zdefiniowano zakresu przedmiotowego pojęcia "pełnienie służby", w związku z tym musi być ono oceniane na tle konkretnego stanu faktycznego. Treść zawartych w skardze zarzutów sprowadza się w istocie do zakwestionowania oceny dowodów dokonanej przez Kierownika Urzędu na podstawie art. 80 kpa. Swobodna ocena dowodów w rozumieniu tego przepisu musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem określonych reguł oceny. W myśl tych zasad ustalenia faktyczne muszą być dokonane w całokształcie materiału dowodowego, zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § l kpa), a więc przy podjęciu wszystkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego dla wydania prawidłowej decyzji. Spełnienie tego warunku wymaga również przekonującego uzasadnienia decyzji z zachowaniem wymagań określonych w art. 107 § 3 kpa.

Zaskarżona decyzja nie odpowiada tym wymogom, ponieważ zawarta w niej ocena dowodów jest dowolna, gdyż ustalenia faktyczne są oparte na materiale dowodowym niekompletnym i nie w pełni rozpatrzonym. Kierownik Urzędu utrzymując w mocy swoja poprzednią decyzję wskazał, że ponowna analiza materiału dowodowego pozwoliła stwierdzić, że S. S. niósł pomoc organizacji NSZ oraz wykluczył możliwość wejścia przez w/wymienionego w skład i pełnienie służby w NSZ. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji poza tym ogólnikowym stwierdzeniem nie wskazuje, które dowody pozwoliły na wyciągnięcie takich wniosków tym bardziej, że z zeznań świadków oraz samego zainteresowanego wynika, że złożył on przysięgę w listopadzie 1943 r., przed kim ta przysięga została złożona , jaki otrzymał pseudonim oraz przydział.

Zwrócić też należy uwagę, że dokonana ocena dowodów jest bardzo lakoniczna, sprowadza się jedynie do stwierdzenia, że fakty podane przez E. M. /a nie jak wskazano w uzasadnieniu E. M./i wnioskodawcę są sprzeczne w stosunku do twierdzeń zawartych we wcześniejszych oświadczeniach, przy czym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w ogóle nie wskazano na czym te sprzeczności miałyby polegać. Tymczasem zarówno zeznania wnioskodawcy, jak i świadków złożone w toku postępowania przed wydaniem decyzji z dnia [...] 2000 r., jak i te zawarte w pismach złożonych w odpowiedzi na wystąpienie Kierownika Urzędu przed wydaniem zaskarżonej decyzji są wzajemnie zgodne w zasadniczych dla rozstrzygnięcia sprawy fragmentach, a pewne nieścisłości występują jedynie w zakresie dotyczącym przedmiotu działania wnioskodawcy w ramach NSZ: te złożone później w szerszym zakresie przedstawiają przebieg podejmowanych przez wnioskodawcę w ramach NSZ działań. Należy jednak zwrócić uwagę, że pytania zawarte w wystąpieniu Kierownika były sformułowane bardzo precyzyjnie , w taki sposób, że obligowały do szerokiej, konkretnej, wypowiedzi, podczas gdy wcześniejsze zeznania złożone na typowym druku odnosiły się do "działalności zaliczanej do uprawnień kombatanckich", czyli pytanie było mało konkretne i precyzyjne, a i trudno przyjąć, by świadkom była znana kwestia , które rodzaje działań podjętych w ramach NSZ stanowiły o działalności zaliczanej do uprawnień kombatanckich.

Nadto wydanej decyzji nie może uzasadniać argument, że św. T. K. nie nadesłał odpowiedzi na skierowane do niego pismo z dnia [...] 2001r., gdyż Kierownik Urzędu nie zwrócił uwagi na to, że jakkolwiek pismo to powróciło z relacją "zwrot nie podjęto w terminie tj. doręczenie tego pisma miało charakter zastępczy/ art. /44 kpa/ to prawidłowość tego doręczenia budzi wątpliwości: nie wynika bowiem z żadnej adnotacji, dlaczego przesyłkę awizowano i gdzie pozostawiono awizo. /vide k. 33/ Zwrócić też należy uwagę, że przedmiotowe pismo przesłano świadkowi na adres jaki uzyskano w ewidencji, podczas gdy świadek sam wskazał adres zamieszkania w O. przy ul. [...], a zatem uzasadnionym było skierowanie przedmiotowego pisma na obydwa adresy. Wreszcie należy wskazać, że Kierownik Urzędu wbrew wymogom z art. 107 §3 kpa nie odniósł się w uzasadnieniu decyzji w żaden sposób do opinii wyrażonej przez stowarzyszenie kombatanckie zawartej w piśmie na k. 19 akt sprawy.

Mając na uwadze przytoczone okoliczności orzeczono jak w sentencji wyroku na zasadzie art. 145 §1 pkt l c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ppsa, a o kosztach postępowania na zasadzie art.200 cyt. ustawy.