Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2207/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-03-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 35 lit a, art. 64 ust. 1 i 2, art. 140aa, art. 140ab, art. 61
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 76, art. 7, art. 77 par. 1, art. 80
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 41,
journal: Dz.U. 2013 poz 260
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Dariusz Zalewski Sędziowie: Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.) Protokolant: ref. staż. Julia Murawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 marca 2015 r. sprawy ze skargi A.S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 - dalej k.p.a.), art. 64 ust. 1 i 2, art. 64c, art. 140 aa ust. 1,3 i 4, art. 140 ab ust. 1 pkt 2, ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm. – dalej prd), art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 260 ze zm. – dalej upd), po rozpatrzeniu odwołania A. S. (strona, skarżący) od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 15000 (słownie: piętnaście tysięcy) złotych, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał między innymi, że w dniu [...] października 2013 r., na drodze krajowej nr [...] na obwodnicy miasta P. zatrzymano do kontroli pojazd członowy składający się z dwuosiowego ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] oraz trzyosiowej naczepy marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem kierował P. K., który wykonywał przejazd z ładunkiem blachy stalowej w imieniu i na rzecz A. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą ‘T." A. S. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...].

W wyniku kontroli ustalono, że nacisk pojedynczej osi napędowej pojazdu członowego wynosił 12,65 t. i przekraczał dopuszczalną normę o 2,65 t., co skutkowało koniecznością posiadania zezwolenia kategorii VII, którego strona nie przedstawiła.

Decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na A. S. karę pieniężną w wysokości 15000 zł. W odwołaniu strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania oraz przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego z przesłuchania świadka P. K. Ponadto zarzuciła decyzji organu I instancji naruszenie art. 7, art. 8 k.p.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, art. 75 § 1 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie zebrania materiału dowodowego z uwagi na nieprzeprowadzenie dowodów zmierzających do ustalenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, art. 140 aa ust. 4 pkt 1 prd poprzez jego niezastosowanie w sprawie.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] kwietnia 2014r. organ wskazał między innymi, że: droga nr [...] (na odcinku na którym dokonano kontroli), została zaliczona do kategorii dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 ton, a w rozpatrywanej sprawie nacisk pojedynczej osi napędowej wyniósł 12,65 t. (po odjęciu błędu w wysokości 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) – przekroczenie o 2,65 t.

W ustalonym stanie faktycznym karę pieniężną należy nałożyć jak za brak zezwolenia kategorii VII, które stosownie do Ip. 7 załącznika nr 1 do prd jest wydawane na przejazd pojazdu po wyznaczonej trasie wskazanej w zezwoleniu:

a) Wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych w kategoriach I – VI,

b) O naciskach osi przekraczających wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t.

Zgodnie z kolei z art. 140 ab ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości:

1) 1500 zł - za brak zezwolenia kategorii I i II;

2) 5000 zł - za brak zezwolenia kategorii lll-VI;

3) za brak zezwolenia kategorii VII:

a) 500 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%,

b) 2000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%,

c) 15 000 zł - w pozostałych przypadkach.

Stosownie do treści art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c) ustawy - Prawo o ruchu drogowym karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości 15000 zł - za brak zezwolenia kategorii VII- w pozostałych przypadkach. W niniejszej sprawie kara pieniężna wynosi: 15000 złotych.

Organ wskazał, że przedmiotowym pojazdem przewożono blachę stalową (ładunek podzielny). Powyższe wynika z protokołu kontroli nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. oraz z fotografii pojazdu załączonych do akt sprawy. Ustalając kategorię wymaganego zezwolenia organ kieruje się wymiarami, masą, naciskami osi pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii l-VII oraz drogi, po których pojazdy te mogą się poruszać. Powyższe warunki zostały określone przez ustawodawcę w załączniku nr 1 do prd. Następnie organ dokonuje wyboru kategorii zezwolenia, której posiadanie zwalniałoby stronę postępowania z konsekwencji prawnych wynikającymi z treści art. 140ab ust. 1 prd. Przy dokonywaniu kwalifikacji kategorii zezwolenia bez znaczenia jest okoliczność w postaci podzielności ładunku. Stosownie bowiem do treści art. 140ab ust. 2 prd w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Organ wyjaśnił ponadto, iż miejsce ważenia legitymuje się protokołem z pomiaru pochylenia równości terenu na stanowisku kontroli pojazdów z dnia [...] września 2013 r., który zatwierdza stanowisko do ważenia pojazdów. Pojazd został zważony przy pomocy przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10 C o numerach fabrycznych [...] i [...]. Wagi legitymowały się w chwili kontroli ważnymi świadectwami legalizacji ponownej, wydanymi przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w P. z terminem ważności do dnia [...] maja 2014 r. Kierowca został również poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz przysługujących mu uprawnieniach. Powyższe dokumenty zostały okazane kierowcy przed dokonaniem ważenia. Pojazd zważono jednokrotnie, kierowca nie wnosił o ponowne ważenie. Powyższy stan faktyczny ustalono na podstawie: dokumenty CMR, dowodu rejestracyjnego pojazdu, prawa jazdy i dowodu osobistego kierowcy, karty kierowcy, wpisu z licencji nr [...] na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy oraz dokumentacji fotograficznej.

Odnosząc się do argumentu strony o braku określenia sposobu wyznaczenia wysokości kary organ zauważył, iż art. 140ab ust. 2 prd jednoznacznie stanowi, że w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Tym samym karę pieniężną nakłada się zgodnie z art. 140ab ust. 1 prd. Treść tego przepisu określa wysokość kar za brak posiadanego zezwolenia. Natomiast parametry dotyczące każdej kategorii zostały określone w załączniku nr 1 do prd.

Odnosząc się do argumentu strony, że ustawodawca nie zdefiniował pojęcia "dopuszczalnych wartości", co przekłada się na niejasny sposób wymierzenia kary za brak zezwolenia kategorii VII, organ podniósł, iż parametry dopuszczalnych nacisków pojedynczej osi zostały określone w art. 41 udp oraz Rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (Dz. U. z 2012 r. poz. 1061).

Odnosząc się do zarzutu strony dotyczącego mierzenia pojazdu, organ wskazał, iż czynności pomiarowe wykonywane podczas kontroli drogowej nie mają charakteru czynności administracyjnych określonych w utd i aktach wykonawczych. Ważenie pojazdów jest tylko czynnością techniczną zmierzającą do uzyskania pomiaru, który ma wykazać, czy dany pojazd spełnia określone normy, czy też nie. Ponadto w trakcie kontroli nie stwierdzono przekroczenia nacisku osi wielokrotnej oraz dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu członowego, a podstawą zakwalifikowania stwierdzonego stanu faktycznego było przekroczenie nacisku pojedynczej osi napędowej. Zatem rozważania na temat wyznaczenia masy całkowitej oraz nacisku osi wielokrotnych pojazdu przy pomocy wag przenośnych jest niecelowe.

Odnosząc się do wniosku dowodowego strony dotyczącego przesłuchania świadka P. K. na okoliczność przebiegu załadunku towaru, brak możliwości stwierdzenia przez kierowcę podczas załadunku, iż doszło do przekroczenia nacisku na którąkolwiek z osi pojazdu, iż kierowca podczas załadunku zachował należytą staranność i pomimo to nie miał możliwości stwierdzenia naruszenia dotyczącego masy i rozmieszczenia ładunku organ wskazał, że w rozpatrywanej sprawie nie ma potrzeby przeprowadzania ww. dowodów, bowiem ze znajdującego się w aktach przedmiotowej sprawy materiału dowodowego wynika jednoznacznie, iż strona nie dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem.

Odnosząc się do zarzutu obrazy przepisów postępowania, tj. art. 7, 8, 75 i 78 k.p.a. organ odwoławczy stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie organ I instancji nie naruszył ww. przepisów postępowania, bowiem w pierwszej kolejności wypełnił obowiązek wynikający z art. 7 i 77 k.p.a. i zgromadził w aktach sprawy dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem.

Organ odwoławczy nie dopatrzył się również przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 140aa ust. 4 prd. Strona, pouczona w zawiadomieniu z dnia [...] października 2013 r., o treści art. 140aa ust. 4 nie dostarczyła także takich dowodów, z których wynikałoby wyłączenie jej odpowiedzialności za brak zezwolenia, w oparciu o ww. regulację. Strona w toku postępowania, ani na etapie odwoławczym, nie przedstawiła dowodów wskazujących, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz nie miała wpływu na powstanie naruszenia. Zdaniem organu odwoławczego mając na uwadze powyższe regulacje prawne oraz treść zgłaszanych przez stronę wyjaśnień, w przedmiotowej sprawie, nie zachodzi możliwość uwolnienia się podmiotu wykonującego przejazd od odpowiedzialności, gdyż brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć. Nie wystarczy tylko zakwestionować swojej odpowiedzialności. W tym miejscu koniecznym wydaje się dodać, iż to przecież podmiot wykonujący przejazd decyduje o wyborze trasy, czy zachowaniu się na drodze podczas wykonywania przewozu i musi on uwzględniać w swych rachubach bezpieczeństwo zarówno kierowcy wykonującego transport jak i innych uczestników ruchu. Dopracowanie się sprawnego systemu załadunku pojazdów, w którym powinien uczestniczyć zarówno załadowca jak i podmiot wykonujący przewóz, tak by nie przekraczane były normy wymagane przepisami o drogach publicznych, leży niewątpliwie w interesie podmiotu wykonującego przejazd. Normy w zakresie dopuszczalnych parametrów pojazdu mają bowiem charakter bezwzględnie obowiązujący, a fakt ich naruszenia skutkuje koniecznością nałożenia kary pieniężnej.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł A. S. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie od strony przeciwnej na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Decyzji zarzucił:

- naruszenie przepisu art. 140aa ust. 4 pkt 1 prd poprzez jego niezastosowanie w sprawie,

- naruszenie przepisów art. 64 ust. 2, art. 140aa ust. 1, art. 140aa ust. 3 pkt 1, art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c oraz art. 140ab ust. 2 prd poprzez ich zastosowanie w sprawie,

-naruszenie art. 7, art. 8, art. 75 § 1 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez:

a. nienależyte, niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy,

b. zaniechanie zebrania wyczerpującego materiału dowodowego,

c. nieprzeprowadzenie dowodów zmierzających do ustalenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, pomimo stosownych wniosków dowodowych złożonych przez skarżącego.

W uzasadnieniu skargi rozwinął poszczególne zarzuty wskazując między innymi, że przewoźnik w przedmiotowej sprawie nie miał jakiegokolwiek wpływu na powstanie naruszenia, gdyż przygotowaniem ładunku do przewozu oraz doborem jego wielkości obciążony jest załadowca. Za załadunek towaru odpowiada nadawca przesyłki. To on wykonuje czynności faktyczne polegające na doborze ładunku i jego rozmieszczeniu na środku transportu. Kierowca asystujący w załadunku może zgłosić swoje zastrzeżenia co do sposobu wykonywania podobnych czynności, o ile istnieje faktyczna możliwość dostrzeżenia ewentualnych nieprawidłowości – a takiej zdaniem skarżącego w przedmiotowej sprawie nie było.

Odnosząc się do twierdzenia organu, iż skarżący nie wykazał, że spełnione zostały okoliczności warunkujące umorzenie postępowania na podstawie art. 140aa ust. 4 prd, A. S. zarzucił, iż organ nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności sprawy i nie wykazał się należytą starannością przy zbieraniu materiału dowodowego dotyczącego istotnych okoliczności sprawy. Podniósł, iż złożył szereg wniosków dowodowych, których celem było wykazanie, iż kierowca skarżącego dochował należytej staranności w związku z realizowanym przewozem i czynnościami załadunkowymi podjętymi przez nadawcę przesyłki. Organ odwoławczy nie uwzględnił zgłoszonych przez skarżącego dowodów, w tym dowodów z przesłuchania wskazanych przez skarżącego świadków.

Skarżący wskazał ponadto, iż przedmiotem wszczętego postępowania nie jest w istocie brak zezwolenia kategorii VII-ej na przejazd po drodze publicznej pojazdem nienormatywnym, bo takiego by nie otrzymał, a – naruszenie określone w art. 64 ust. 2 prd, czyli naruszenie zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny penalizowanego karą nakładaną jak za przejazd bez zezwolenia. Przepis powyższy nie rozstrzyga natomiast o przejazd której kategorii chodzi. Zatem nieuzasadniony jest pogląd, że kara w tego typu przypadkach winna zostać nałożona za brak zezwolenia takiej kategorii, którego można by uzyskać w przypadku przewozu ładunku niepodzielnego. Nałożenie kary w takim przypadku zawsze będzie obciążone wadą, która dotyczyć będzie wysokości kary. Nie określono bowiem w przepisach algorytmu jej wyznaczenia.

Skarżący podniósł ponadto, iż w czasie kontroli z dnia [...] września 2013 r. stwierdzono przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi napędowej na drogę. Wyniósł on 12,65 t., natomiast – zdaniem organu - dopuszczalny, maksymalny nacisk tej osi na drogę na której dokonano zatrzymania pojazdu to 10 t. Jeśliby odnieść pomierzony nacisk osi do "dopuszczalnych wartości" dla danej drogi, to przekroczenie nacisku osi było większe niż 20%. Inaczej jednak byłoby gdyby odnieść pomierzony nacisk osi napędowej do dopuszczalnej wartości określonej w definicji warunków umożliwiających uzyskanie kategorii VII. Zezwolenie to wydaje się bowiem dla pojazdu o naciskach osi przekraczających wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t. Gdyby zatem odnieść pomierzony nacisk osi do wartości definiującej wymogi dla zezwolenia kategorii VII i uprawniającej do jego uzyskania, to przekroczenie zamknęło by się w przedziale 10% i nałożona kara byłaby wielokrotnie mniejsza – wyniosłaby, zgodnie z treścią art. 140ab ust. 1 pkt 1 prd, jedynie 500 zł.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia.

W działaniu organów wydających decyzję Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.

Definicja pojazdu nienormatywnego, zawarta w art. 2 pkt.35 lit.a prd stanowi, że pojazd nienormatywny to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej

drogi w przepisach niniejszej ustawy, albo którego wymiary i masa wraz z ładunkiem

lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach o ruchu

drogowym, z wyłączeniem autobusów w zakresie nacisków osi.

W myśl art. 64 ust. 1 prd., ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy (pkt 1) oraz przestrzegania warunków przejazdu określonych w zezwoleniu, o którym mowa w pkt 1 (pkt 2).

Zgodnie z treścią art. 64 ust.2 prd zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II.

Jak stanowi art. 41 udp (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.), po drogach publicznych dopuszcza się ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3. Minister właściwy do spraw transportu ustala, w drodze rozporządzenia, wykaz:

1. dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t,

2. dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t,

– mając na uwadze potrzebę ochrony dróg oraz zapewnienia ruchu tranzytowego.

Droga krajowa nr [...] na obwodnicy miasta P. po której poruszał się kontrolowany pojazd, została zaliczona do kategorii dróg po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t.

Zgodnie z art. 140aa ust. 1 p.r.d. za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 prd, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej.

Jak stanowi ust. 3 karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na:

1. podmiot wykonujący przejazd;

2. podmiot wykonujący inne czynności związane z przewozem drogowym, a w szczególności na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę lub spedytora, jeżeli okoliczności lub dowody wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia określonego w ust. 1.

W niniejszej sprawie należało zatem wyjaśnić czy postępowanie poprzedzające nałożenie kary pieniężnej zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy oraz czy organ prawidłowo zastosował przesłanki odpowiedzialności skarżącego. Okoliczności i dowody muszą być jednoznaczne, a więc niewątpliwe. Tak więc podstawowe znaczenie mają ustalenia dotyczące stanu faktycznego, stwierdzone w toku kontroli, w protokole kontroli z dnia [...] października 2013 r. Zasadniczo bowiem jedynie na tym etapie postępowania strona ma możliwość wpływu na ocenę, czy nastąpiło określone naruszenie przepisów powołanej wyżej ustawy oraz na kwalifikację tego przekroczenia.

Sporządzenie protokołu z kontroli znajduje umocowanie w art. 74 ustawy o transporcie drogowym. W myśl powołanego przepisu z przeprowadzonych czynności kontrolnych inspektor sporządza protokół, a jego kopię doręcza się kontrolowanemu (ust. 1). Protokół podpisują inspektor i kontrolowany. Do protokołu kontroli, kontrolowany może wnieść zastrzeżenia (ust. 2). Odmowę podpisania protokołu przez kontrolowanego odnotowuje się w protokole (ust. 3).

Jako dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 k.p.a., sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe, w ich zakresie działania, stanowi dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Protokół korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń z tego jeszcze względu, że sporządzany jest z udziałem przedstawiciela podmiotu kontrolowanego, który ma prawo wnieść do niego zastrzeżenia. Protokół obrazuje stan faktyczny, który później może być trudny do odtworzenia. Orzecznictwo sądowe przywiązuje istotne znaczenie do funkcji dowodowej protokołu z kontroli drogowej (m.in. wyrok WSA w Warszawie z 8 września 2005 r., VI SA/Wa 1224/04 LEX nr 205475, wyrok WSA w Warszawie z 13 maja 2004 r sygn. akt II SA 4151/02, LEX nr 148941).

W wyniku kontroli stwierdzono, że nacisk pojedynczej osi napędowej pojazdu wynosił 12,65 t, i przekraczał dopuszczalną normę o 2,65 t, co skutkowało koniecznością posiadania zezwolenia kategorii VII, którego strona nie przedstawiła. W ustalony stanie faktycznym karę pieniężną należy nałożyć jak za brak zezwolenia kategorii VII, które stosownie do lp. 7 załącznika nr 1 do prd jest wydawane na przejazd pojazdu po wyznaczonej trasie wskazanej w zezwoleniu:

a. wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych w kategoriach I-VI,

b. o naciskach osi przekraczających wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11.51.

Zgodnie z kolei z art. 140 ab ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości:

1) 1500 zł - za brak zezwolenia kategorii I i II;

2) 5000 zł - za brak zezwolenia kategorii III-VI;

3) za brak zezwolenia kategorii VII:

a) 500 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%,

b) 2000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%,

c) 15 000 zł - w pozostałych przypadkach.

Stosownie do treści art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c) ustawy - Prawo o ruchu drogowym karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości 15000 zł - za brak zezwolenia kategorii VII- w pozostałych przypadkach. W niniejszej sprawie kara pieniężna wynosi: 15000 złotych.

Przedmiotowym pojazdem przewożono blachę stalową (ładunek podzielny). Przy dokonywaniu kwalifikacji kategorii zezwolenia bez znaczenia jest okoliczność w postaci podzielności ładunku. Stosownie bowiem do treści art. 140ab ust. 2 prd w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia,

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy, że kontrola drogowa, w toku której dokonano ważenia pojazdu, została przeprowadzona sposób prawidłowy, miejsce ważenia legitymowało się dokumentem potwierdzającym spełnienie wszelkich warunków koniecznych do wykonywania pomiarów nacisków osi pojazdów, wagi miały świadectwo legalizacji, a kierowca podpisał protokołu kontroli bez wskazania zastrzeżeń.

Sąd podziela pogląd organu odwoławczego, iż brak możliwości uzyskania zezwolenia określonej kategorii nie wyklucza możliwości nałożenia kary pieniężnej jak za brak takiego zezwolenia. Organ prawidłowo powołał art. 64 ust. 1 prd stosownie do którego ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II (art. 64 ust. 2 prd). Zgodnie natomiast z treścią art. 140ab ust. 2 prd w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa wyżej, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Właściwie zatem organ przyjął, iż nie ma prawnego znaczenia czy podmiot wykonujący przejazd miał możliwość uzyskania zezwolenia odpowiedniej kategorii. Gdyby nawet możliwe byłoby uzyskanie zezwolenia kategorii I lub II, nie ma przeszkód, by nałożyć na skarżącego karę na brak zezwolenia innej kategorii, o ile oczywiście pojazd spełnia warunki określone dla kategorii VII.

Należy się również zgodzić z organem, iż bezcelowe jest rozważanie dotyczące dopuszczalności dokonywania za pomocą wag SAW 10C pomiaru rzeczywistej masy całkowitej pojazdu oraz nacisku osi wielokrotnych w sytuacji gdy w czasie przedmiotowej kontroli dokonano pomiaru nacisku na pojedynczej osi napędowej.

Nie zachodzi w przedmiotowej sprawie również żadna z przesłanek umorzenia postępowania przewidzianych w przepisie art. 140aa ust. 4 prd. Stosownie do ww. przepisu postępowanie umarza się, jeśli okoliczności sprawy i dowody wskazują , że podmiot wykonujący przejazd dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz nie miał wpływu na powstanie naruszenia lub rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekraczała dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu na przejazd pojazdu nienormatywnego, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu przy przewozie ładunków sypkich oraz drewna. W rozpatrywanej sprawie jedyną przesłanką którą mogłaby być brana pod uwagę byłoby zachowanie należytej staranności przez przewoźnika. Pojęcie to nie jest jednak zdefiniowane w prd. Należy zatem posiłkować się regulacjami zawartymi w k.c. Stosownie do art. 355 § 2 k.c. przy ocenie należytej staranności, w przypadku podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, należy brać pod uwagę zawodowy charakter tej działalności. Co za tym idzie należyta staranność wymagana w stosunkach danego rodzaju będzie musiała być oceniana przy uwzględnieniu wiedzy, doświadczenia i umiejętności praktycznych, jakie wymagane są od przedsiębiorcy podejmującego w tym przypadku działalność w zakresie przewozu drogowego. Oceniając należytą staranność podmiotu profesjonalnie zajmującego się wykonywaniem przewozów należy mieć zatem na uwadze wyższe wymagania, które związane są z zawodowym charakterem tej działalności. Przepis art. 61 prd wyraźnie określa obowiązki w zakresie przewozu ładunku. Brzmienie ust. 2 ww. artykułu wskazuje, że ładunek na pojeździe umieszcza się w taki sposób, aby nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę. Regulacje te wyznaczają zbiór zakazów i nakazów, którymi powinien kierować się podmiot wykonujący przejazd, aby nie doszło do nie normatywności pojazdu. Niedostosowanie się do nich przesądza o braku staranności jak również o wpływie na powstałe naruszenie, świadczy bowiem o nieprzestrzeganiu zasad którymi powinien kierować się podmiot wykonujący przejazd, aby do naruszenia nie doszło. Sposób doboru określonych zasad jest kwestią indywidulaną, a ustawodawca nie narzuca w tym względzie gotowych rozwiązań. A zatem to w gestii podmiotu wykonującego przejazd jest takie zorganizowanie przejazdu i czynności towarzyszących przejazdowi, aby mając na względzie treść ww. obowiązków nie narazić samego siebie na sankcje administracyjne, które są konsekwencją ich naruszenia.

Sąd nie dopatrzył się także naruszenia innych przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego. Decyzje organów obu instancji nie naruszają unormowań kpa, w tym w szczególności art. 7, 77 § 1 oraz 80 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.