Postanowienie NSA, sygn. akt II OSK 476/05
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2005-07-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 185 § 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Teza: Jeżeli skarżący został uznany za stronę postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę tylko dla jednego z fragmentów układu drogowego /przebudowa ulicy/ to niedopuszczenie go do udziału we wszystkich postępowaniach dotyczących realizacji tej inwestycji stanowi ograniczenie zdolności występowania przed sądem administracyjnym jako strona. Zdolność sądowa /art. 25 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ jest przymiotem właściwym każdej osobie i nie może być w żaden sposób ograniczona.

TEZY

Jeżeli skarżący został uznany za stronę postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę tylko dla jednego z fragmentów układu drogowego /przebudowa ulicy/ to niedopuszczenie go do udziału we wszystkich postępowaniach dotyczących realizacji tej inwestycji stanowi ograniczenie zdolności występowania przed sądem administracyjnym jako strona. Zdolność sądowa /art. 25 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ jest przymiotem właściwym każdej osobie i nie może być w żaden sposób ograniczona.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Nowakowski po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Z. O. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 stycznia 2005 r. sygn. akt II SA/Gd 826/04 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi Z. O. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] lipca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę postanawia uchylić zaskarżone postanowienie.


UZASADNIENIE

Uzasadnienie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 18 stycznia 2005 r. sygn. akt II SA/Gd 826/04 odrzucił skargę Z. O. W uzasadnieniu Sąd podniósł, iż Z. O. wniósł skargę na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] lipca 2004 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Gdańska z dnia [...] czerwca 2004 r. nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą inwestorowi [A] S.A. z siedzibą w G. pozwolenia na przebudowę między innymi ulicy [...] od ulicy [...] oraz sieci kanalizacji deszczowej. Sąd uznał, że w przedmiotowej sprawie Z. O. nie miał zdolności sądowej albowiem w tej sprawie nie miał podmiotowości administracyjnoprawnej. Zdaniem Sądu ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w art. 28 ust. 2 zawiera katalog podmiotów, które mogą być stroną w postępowaniu administracyjnym, zgodnie z którym stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę jest inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się na obszarze oddziaływania obiektu. Sąd przytoczył ocenę Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Gdańsku z dniu 6 lutego 2003 r., który po zapoznaniu się z raportem oddziaływania na środowisko uzgodnił projekt budowlany [...] wskazując w uzasadnieniu, iż realizacja i eksploatacja [...] nie spowoduje istotnego negatywnego wpływu na poszczególne elementy środowiska. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny postanowieniem dnia [...] maja 2004 r. wyraził opinię, że dla inwestycji przebudowy ulicy [...] od ulicy [...] oraz sieci kanalizacji deszczowej można odstąpić od opracowania raportu oddziaływania na środowiska. Z wyrysu z mapy wynika, iż działka nr [...] należąca do Z. O. w stosunku do projektowanej inwestycji jest w odległości około 300 m, nadto z opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego wynikało, iż nie jest wymagany raport o oddziaływaniu na środowisko. W piśmie z dnia 20 maja 2004 r. Organ I instancji powiadomił Z. O., iż z analizy obszaru oddziaływania wynika, iż planowane przedsięwzięcie w żaden sposób nie ogranicza zagospodarowania terenu należącego do niego.

W skardze kasacyjnej na to postanowienie Z. O., reprezentowany przez radcę prawnego T. B., wniósł o jego uchylenie i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, zarzucając mu:

- naruszenie art. 25 § 1, art. 50 § 1 i 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oraz art. 45 ust. 5 Konstytucji RP, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, poprzez uznanie, że skarżący nie posiada zdolności sądowej,

- naruszenie art. 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, poprzez niedokonanie oceny stanowisk organów administracyjnych odnośnie okoliczności mających znaczenie dla uznania skarżącego za stronę postępowania w niniejszej sprawie,

- naruszenie 141 § 4 w zw. z art. 166 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia przyczyn, dla których Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący nie jest stroną postępowania, co uniemożliwia przeprowadzenie kontroli instancyjnej w tym zakresie,

- naruszenie art. 134 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, poprzez uznanie, że skarżący nie jest stroną postępowania bez uprzedniego rozważenia zarzutów skargi w zakresie konieczności uznania, że sprawa nie dotyczy odrębnego zamierzenia budowlanego od budowy [...] i jego układu drogowego.

Zdaniem skarżącego, ma on zarówno materialnoprawny (art. 28 ust. 2 prawa budowlanego), jak i formalnoprawny (art. 50 § 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) interes w udziale w niniejszym postępowaniu. Skarżący jest właścicielem nieruchomości - działki budowlanej, położonej w Gdańsku przy ulicy [...] (działka nr [...]), dla której Sąd Rejonowy w Gdańsku prowadzi księgę wieczystą nr KW [...]. W bezpośrednim sąsiedztwie tej działki [A] S.A. zamierza zbudować wielkopowierzchniowe centrum handlowe wraz z towarzyszącą mu infrastrukturą, w tym również przebudową istniejącego układu drogowego ulic [...] i [...]. Inwestycja ta stanowi jedno zamierzenie budowlane, które - zapewne w celu ograniczenia zainteresowanym możliwości udziału w postępowaniu - zostało sztucznie podzielone na kilka części, dla których równolegle prowadzone są postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Potwierdza to fakt, że skarżący został uznany za stronę postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę tylko dla jednego z fragmentów układu drogowego (przebudowa ulicy [...] od [...] do skrzyżowania z ulicą [...]).

Przedmiotowe przedsięwzięcie ma charakter inwestycji mogącej znacząco oddziaływać na środowisko, a jej realizacja może wiązać się z poważnymi konsekwencjami dla możliwości zagospodarowania działki należącej do skarżącego. Wiąże się to zwłaszcza z poziomem zanieczyszczeń, hałasu oraz natężeniem ruchu drogowego generowanego przez projektowane centrum, a .także utrudnieniami związanymi z przebiegiem procesu budowlanego. Niedopuszczenie skarżącego do udziału we wszystkich postępowaniach dotyczących realizacji inwestycji prowadzi do pozbawienia go prawa do obrony swych interesów prawnych, zagrożonych przez ewentualną realizację inwestycji w sposób niezgodny z obowiązującymi normami.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy.

Art. 25 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowi, iż osoba fizyczna i osoba prawna ma zdolność występowania przed Sądem administracyjnym jako strona – jest to tzw. zdolność sądowa. Przymiot ten jest więc właściwy każdej osobie i nie może być w żaden sposób ograniczony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, iż Z. O. nie ma zdolności sądowej w niniejszej sprawie. Jest to pogląd oczywiście bezzasadny. Przyjęcie go jako podstawy dla odrzucenia skargi powoduje wadliwość postanowienia z dnia 18 stycznia 2005 r. i wskazuje na konieczność jego uchylenia i ponownego rozpoznania sprawy przez Sąd I instancji.

Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 185 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.