Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 201/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 71 ust. 1, art. 77 , art. 80 ust. 1 i 2,
journal: Dz.U. 2018 poz 2081
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jedn.
article: art. 135
journal: Dz.U. 2020 poz 310
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 24 listopada 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Zieliński Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska – Tylewicz (spr.) Sędzia WSA Jan Szuma po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 listopada 2021 roku sprawy ze skargi B. D. - J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań oddala skargę


UZASADNIENIE

Burmistrz Miasta i Gminy J. (dalej też jako Burmistrz lub organ I instancji) decyzją z dnia [...] października 2020 r. nr [...], działając na podstawie art. 66, art. 71 ust. 1 i 2 pkt 1, art. 72 ust. 1 pkt 3, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 77, art. 78 ust. 1 pkt 2, art. 79, 80 ust. 1 pkt 1, 2 i 3, 85 ust. 1, ust. 2 pkt 1 i ust.3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2020 r. poz. 283 z późn. zm. dalej u.u.i.ś.), a także § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U.2019.1839 dalej jako Rozporządzenie), w związku z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm. dalej k.p.a.), po rozpatrzeniu wniosku pani B. D.-J. (dalej też jako skarżąca lub strona) oraz z uwzględnieniem decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr [...] z dnia [...] stycznia 2020 r. orzekł o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na budowie chlewni tuczników o łącznej obsadzie 273.7 DJP wraz z obiektami towarzyszącymi, na działce nr [...] w m. J. , gm. [...].

Z uzasadnienia decyzji wynika, że w dniu [...] lipca 2015 r. do organu I instancji wpłynął wniosek pani B. D.-J. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na: Budowie chlewni tuczników o łącznej obsadzie 273,7 DJP wraz z obiektami towarzyszącymi, na działce nr [...] w m. J. , gm. J., [...]. Wnioskodawczyni, zgodnie z art. 74 ust. 1 u.u.i.ś. dołączyła do wniosku raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 51 Rozporządzenia należy do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, dla którego przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko jest wymagane.

Planowane przedsięwzięcie obejmuje budowę chlewni z częścią magazynową oraz mieszkalno-socjalną. Ponadto w ramach inwestycji zaplanowano budowę: 4 silosów paszowych o pojemności ok. 12,1 ton każdy, zbiornika magazynowego gnojowicy o pojemności ok. 1234 m3, zbiornika na ścieki socjalno-bytowe o pojemności ok. 10 m3 i drogi wewnętrznej. Przewiduje się również wykonanie przyłącza elektroenergetycznego, wodociągowego z odpowiednimi instalacjami oraz wykonanie instalacji tłocznej gnojowicy z pompownią służącą do napełniania zbiornika magazynowego. W projektowanej chlewni zastosowana będzie technologia chowu trzody chlewnej na rusztach.

W sprawie wydano już szereg decyzji, kolejno: decyzja Burmistrza z [...] marca 2016 r. (w aktach nie ma nr decyzji- uw. Sądu) o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia, która została uchylona decyzją SKO w L. z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...], następnie Burmistrz wydał decyzję z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia, po rozpoznaniu odwołań Kolegium wydało decyzję z dnia [...] marca 2018 r. którą uchyliło decyzję Burmistrza w całości i przekazało organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Następnie Burmistrz wydał decyzję z dnia [...] listopada 2019 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań, która została uchylona przez SKO w L. decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...]

Pismem z dnia [...] czerwca 2020 r. Burmistrz wezwał B. D.-J. do uzupełnienia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Uzupełnienie nie zostało przedłożone przez skarżącą w związku z czym organ prowadził postępowanie na podstawie posiadanych materiałów oraz dnia [...] sierpnia 2020 r. zwrócił się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w R. (w skrócie PPIS) i Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. (w skrócie RDOŚ) o uzgodnienie i wydanie opinii dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Do pism o uzgodnienie załączono rozporządzenie Wojewody W. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2020 r. w sprawie ustanowienia strefy ochronnej ujęcia wody podziemnej S. w gminie J. (Dz. U. Woj. Wlkp. z 2020 r., poz. 3547) oraz uzupełnienia składane przez wnioskodawcę.

RDOŚ w P. postanowieniem znak: [...] z dnia [...] sierpnia 2020 r. odmówił uzgodnienia w toku postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie chlewni tuczników o obsadzie 273.7 DJP wraz z obiektami towarzyszący mi na działce nr [...]. obręb J..

RDOŚ w postanowieniu wskazał że działka, na której planowana jest inwestycja znajduje się na terenie ochrony pośredniej strefy ochronnej ujęcia wody podziemnej [...] w gminie J.. Zgodnie z § 3 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia, na terenie ochrony pośredniej zakazuje się lokalizowania term chowu lub hodowli zwierząt. W związku z powyższym planowane przedsięwzięcie polegające na budowie chlewni tuczników o łącznej obsadzie 273.7 DJP wraz z obiektami towarzyszącymi, na działce nr [...], obręb J., gmina J. nie może zostać zrealizowane z powodu jego niezgodności z obowiązującym na dzień wydania niniejszego postanowienia prawem miejscowym.

PPIS w R. nie wydał opinii w wymaganym terminie co zgodnie z art. 78 ust. 4 u.u.i.ś. należy traktować jako brak zastrzeżeń.

Na podstawie uzyskanych dokumentów oraz uzyskanych uzgodnień Burmistrz biorąc pod uwagę ww. zakaz wynikający z aktów prawa miejscowego, wydał opisaną we wstępie decyzje o odmowie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia objętego wnioskiem skarżącej.

B. D.- J. odwołała się od ww. decyzji Burmistrza, wnosząc o jej uchylenie i ustalenie środowiskowych uwarunkowań dla planowanej przez nią inwestycji. Jednocześnie na podstawie art. 142 k.p.a., skarżąca zaskarżyła w całości postanowienie RDOŚ w P. z dnia [...] sierpnia 2020 r. (znak: [...] odmawiające uzgodnienia przedmiotowej inwestycji. W ocenie skarżącej kwestia zakazu lokalizacji tego rodzaju inwestycji, wynikająca z rozporządzenia nr [...] Wojewody W. z dnia [...] kwietnia 2020 r., nie może stanowić samoistnej podstawy do wydania postanowienia w przedmiocie odmowy uzgodnienia planowanej inwestycji.

Uzasadniając swoje stanowisko skarżąca podała, że wniosek o wydanie decyzji środowiskowej został złożony w 2015 r., a więc blisko 5 lat przed wydaniem aktu prawa miejscowego przez Wojewodę. A zatem w chwili złożenia przedmiotowego wniosku nie istniało ograniczenie wskazane w ww. rozporządzeniu.

Dalej wyjaśniono, iż okoliczności, które należy brać pod uwagę przy wydawaniu decyzji środowiskowej, zostały enumeratywnie określone w art. 80 u.u.i.ś. Do okoliczności tych należą m.in. wyniki uzgodnień i opinii organów opiniujących i uzgadniających inwestycję, ustalenia raportu środowiskowego, wyniku postępowania toczącego się z udziałem społeczeństwa czy też kwestia zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jak wynika jednoznacznie z powyższego, niezgodność inwestycji z aktem prawa miejscowego w postaci rozporządzenia wojewody nie stanowi podstawy do wydania decyzji negatywnej, a tym samym ww. niezgodność nie może stanowić samoistnej podstawy do wydania decyzji odmawiającej ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia, tym bardziej, iż niniejsze postępowanie zostało wszczęte na długo przed wydaniem ww. rozporządzenia. Skarżąca podkreśliła, że dla inwestycji został sporządzony raport środowiskowy, którego ustalenia nie zostały przez organ zakwestionowane.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji.

W pierwszej kolejności Kolegium opisało szczegółowo tok postępowania począwszy od 2015 r. aż do wydania decyzji przez Burmistrza z dnia [...] października 2020 r. nr [...]

Następnie, motywując zapadłe rozstrzygnięcie wskazało, że odwołanie nie jest zasadne, bowiem analiza zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji oraz poprzedzającego ją postanowienia RDOŚ w P. prowadzi do uznania, że są one zgodne z prawem.

SKO wskazało, że decyzja, której domaga się skarżąca, określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia i może być wydana tylko wówczas, gdy realizacja przedsięwzięcia na danym terenie jest w ogóle dopuszczalna, to znaczy nie zakazują jej przepisy odrębne, w szczególności takie, których celem - podobnie jak w przypadku postępowania uregulowanego w ustawie - jest ochrona środowiska naturalnego człowieka. Kolegium wskazało, że u.u.i.ś. określając przypadki wydania odmownej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie zawiera odesłania do przepisów odrębnych (za wyjątkiem ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli został uchwalony), to ratio legis uregulowań w niej zawartych, którym jest ochrona środowiska naturalnego, nakazuje sięgać do innych przepisów, które w sposób bezwzględnie obowiązujący zakazują lokalizowania na danym terenie pewnych inwestycji właśnie z uwagi na ochronę środowiska. O dopuszczalności realizacji inwestycji decyduje nie tylko raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, ale także uregulowania zawarte w innych obowiązujących powszechnie aktach prawnych, które w niektórych przypadkach zakazują lokalizacji pewnych inwestycji na terenach objętych szczególną ochroną ze względu na zachowanie jakości zasobów naturalnych środowiska przyrodniczego. Reasumując, wydanie decyzji środowiskowej jest dopuszczalne w razie jej zgodności z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (z wyjątkami określonymi w art. 80 ust. 2 - które nie mają zastosowania w niniejszej sprawie) i gdy nie zakazują jej przepisy odrębne.

Zdaniem Kolegium taka sytuacja ma miejsce w niniejszym przypadku wobec wydania przez Wojewodę W. w dniu [...] kwietnia 2020r., Rozporządzenia nr [...] w sprawie ustanowienia strefy ochronnej ujęcia wody podziemnej [...] w gminie J., które zakazuje lokalizowania przedsięwzięć planowanych przez skarżącą. Ujęcie wód podziemnych [...] jest źródłem wody dla potrzeb pitnych i gospodarczych oraz socjalno-bytowych użytkowników wiejskiego wodociągu grupowego. Wodociąg grupowy obejmuje miejscowości gminy J.: [...] oraz miejscowości północnej części gminy M.: [...].

Dalej Kolegium wskazało, iż wydanie przedmiotowego rozporządzenia wywołane było koniecznością zahamowania dalszej, postępującej degradacji wód podziemnych ujęcia [...] i podjęcia działań, których celem ma być doprowadzenie powierzchni terenu stanowiącego teren obszaru zasilania ujęcia [...] do stanu możliwie zbliżonego do stanu pierwotnego, poprzez wyeliminowanie zanieczyszczeń powierzchniowych powstałych głównie na wskutek wylewania nieczystości z ferm hodowli zwierząt, w tym głównie ferm trzody chlewnej. Zanieczyszczenia te. wskutek specyficznych, unikalnych uwarunkowań budowy geologicznej tego terenu (dolina kopalna) i warunków hydrogeologicznych są przyczyną powodującą degradację jakościową wód podziemnych.

Organ odwoławczy zwrócił uwagę, iż w opracowaniach poprzedzających wydanie Rozporządzenia Nr [...] Wojewody W. podkreślono, iż dopuszczenie do dalszej degradacji jakości wód podziemnych występujących w części doliny kopalnej - ujęcie [...], której zasoby eksploatacyjne wód podziemnych z nadmiarem zabezpieczają potrzeby wodne użytkowników wodociągu wiejskiego grupowego, w najbliższej przyszłości może doprowadzić do wyeliminowania tego ujęcia jako źródła wody pitnej dla ludności. By temu zapobiec konieczne jest ustanowienie strefy ochronnej przedmiotowego ujęcia składającej się z terenu ochrony bezpośredniej i terenu ochrony pośredniej i wprowadzenia w tej ostatniej nakazów i zakazów, których głównym celem jest ochrona jakościowa ujęcia wody podziemnej [...].

Zdaniem Kolegium utworzenie strefy ochronnej na podstawie powyższego rozporządzenia ma służyć zapewnieniu odpowiedniej jakości wód ujmowanych do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi oraz zapewnieniu właściwego poziomu jakościowego i ilościowego wody w ujęciu wody [...]. Bezspornym jest, że działka nr ewid. [...] obręb J., gmina J., a więc teren na którym planowane jest przedmiotowe przedsięwzięcie, znajduje się w pośredniej strefie ochronnej ujęcia wody podziemnej źródła w [...]. Nie budzi w sprawie też wątpliwości, iż planowane przedsięwzięcie którego dotyczy wniosek, stanowi przedsięwzięcie, którego bezpośrednio i wprost dotyczy zakaz zawarty w § 3 ust. 2 pkt 5 Rozporządzenia Wojewody W.. Wobec tego nie może zostać zrealizowane z powodu jego niezgodności z przepisami obowiązującego prawa miejscowego.

Zdaniem organu odwoławczego, zakaz, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Nr [...] Wojewody W. z dnia [...].04.2020r. i brak możliwości skorzystania z jakiegokolwiek odstępstwa od tego zakazu, nie pozwolił RDOŚ na uzgodnienie warunków realizacji przedsięwzięcia. Stąd po analizie przedmiotowego postanowienia RDOŚ w P. z dnia [...] sierpnia 2020r. Kolegium uznało, że jest ono w pełni uzasadnione i znajduje potwierdzenie w obowiązujących przepisach prawa. Kolegium zwróciło uwagę, że nie ma znaczenia w sprawie, że przedmiotowe rozporządzenie wprowadzające stosowne zakazy wydane zostało prawie pięć lat od złożenia przez skarżącą wniosku .

Zamierzone przedsięwzięcie jest niezgodne z zapisami przedmiotowego rozporządzenia stanowiącego przepisy prawa miejscowego i wobec tego SKO orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu B. D.- J. podała, że wnosi o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, poprzedzającej ją decyzji Burmistrza Miasta i Gminy J. oraz o zasądzenie kosztów postępowania na jej rzecz. W skardze podniosła następujące zarzuty:

1 . Naruszenie przepisów prawa materialnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 80 u.u.i.ś., poprzez jego błędną wykładnię i tym samym wydanie decyzji odmawiającej ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowego przedsięwzięcia z uwagi na zakaz lokalizacji tego rodzaju inwestycji wynikający z rozporządzenia nr [...] Wojewody W. z dnia [...] kwietnia 2020 r., podczas gdy:

a. dyspozycja ww. przepisu nie uzależnia wydania decyzji pozytywnej od zgodności projektowanej inwestycji z aktem prawa miejscowego w postaci rozporządzenia wojewody,

b. Inwestor złożył wniosek w przedmiocie wydania decyzji środowiskowej na długo przed wydaniem ww. rozporządzenia.

2. naruszenie art. 8 § 1 1 i 2 k.p.a. poprzez wydanie decyzji mającej cechy dowolności i naruszającej prawo

Naruszenie art. 6 k.p.a. poprzez wydanie decyzji z naruszeniem prawa.

W skardze podtrzymano stanowisko zawarte w odwołaniu, że niezgodność inwestycji z rozporządzeniem Wojewody W. nie może stanowić podstawy odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Podkreślono również, że wniosek złożono na wiele lat przed wydaniem rozporządzenia przez Wojewodę.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Uczestnik postępowania A. W. w piśmie procesowym z dnia [...] kwietnia 2021 r. (k.39-40) wniosła o oddalenie skargi, podzielając stanowisko SKO.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga podlega oddaleniu.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu (decyzji lub postanowienia) nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.

Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. dalej p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2021 r. utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy J. o odmowie ustalenia na wniosek B. D.- J. środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na budowie chlewni tuczników o łącznej obsadzie 273,7 DJP wraz z obiektami towarzyszącymi na dz. nr [...] w miejscowości J., gmina J., [...].

Istota sporu sprowadza się do oceny, czy zasadnie odmówiono skarżącej ustalenia środowiskowych uwarunkowań ww. inwestycji z powołaniem się na postanowienie o odmowie uzgodnienia inwestycji przez RDOŚ z uwagi na ustalenia Rozporządzenia Wojewody W. nr [...] o ustanowieniu strefy ochronnej ujęcia wody podziemnej [...] w gminie J..

Materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 283 ze zm.), powoływanej w niniejszym uzasadnieniu także jako: "u.u.i.ś.".

Stosownie do art. 71 ust. 1 u.u.i.ś. decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Według ust. 2 tego artykułu uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych 1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Z kolei zgodnie z art. 61 ust. 1 pkt 1 u.u.i.ś. w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przeprowadza się ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

W świetle natomiast art. 59 ust. 1 u.u.i.ś. przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko wymaga realizacja przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko: 1) planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1.

Jednocześnie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 80 ust. 1 u.u.i.ś. jeżeli była przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, biorąc pod uwagę: pkt 1 - wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1; pkt 2 - ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko; pkt 3 - wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa; pkt 4 - wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone. Właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony (art. 80 ust. 2 u.o.o.ś.). Zgodnie zaś z art. 77 ust. 1 pkt 1, ust. 3 i ust. 7 u.u.i.ś. jeżeli jest przeprowadzana ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do wydania tej decyzji uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska, uzgodnień tych dokonuje się w drodze postanowienia, do którego nie stosuje się przepisów art. 106 § 3, 5 i 6 k.p.a. Postanowienie wydane w tym trybie jest niezaskarżalne w drodze zażalenia, niemniej jednak w świetle art. 142 k.p.a. postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji.

Podkreślić należy, że w przepisie art. 77 ust. 1 u.u.i.ś. ustawodawca wprowadził wyraźne rozróżnienie pomiędzy uzgodnieniem a opinią organu współdziałającego w wydaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Istotne jest zatem rozróżnienie mocy wiążącej opinii i uzgodnienia dla postępowania głównego. W tej materii już wielokrotnie wypowiadały się sądy administracyjne, wskazując, że uzgodnienie - w przeciwieństwie do opinii - jest formą o znaczeniu stanowczym, bowiem wiąże organ administracyjny rozstrzygający w postępowaniu głównym. Postępowanie uzgodnieniowe ma charakter akcesoryjny i jest częścią szeroko rozumianego postępowania w sprawie głównej; przy czym jego wynik jest niezbędny dla organu prowadzącego postępowanie główne i nie może być przez ten organ samodzielnie weryfikowany nawet wówczas gdy postępowanie uzgodnieniowe obarczone jest wadami proceduralnymi (por. wyrok NSA z dnia 20 czerwca 2007 r., sygn. akt II OSK 922/06, a także wyrok WSA w Łodzi z dnia 20 października 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 810/11, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przenosząc powyższe na grunt kontrolowanej sprawy i zarazem podzielając przywołane powyżej poglądy sądów administracyjnych Sąd w składzie niniejszym potwierdza zasadność stanowiska Kolegium, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia uzależniona jest od istotnie kształtującego ją postanowienia RDOŚ w przedmiocie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia. Brak pozytywnego uzgodnienia uniemożliwia wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Natomiast zakwestionowanie takiego postanowienia i jego ponowna ocena jest możliwa w toku postępowania toczącego się na skutek odwołania od decyzji środowiskowej. Uwzględnienie odwołania może jednak nastąpić jedynie wtedy, gdy naruszenie prawa przy wydawaniu postanowienia, na które nie służy zażalenie, miało wpływ na wynik sprawy (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 13 października 2018 r., sygn. akt II SA/Ke 456/18, dostępny w bazie orzeczeń CBOSA). W niniejszej sprawie sytuacja taka nie miała miejsca, bowiem organ II instancji wnikliwie przeanalizował postanowienie RDOŚ i zasadnie uznał, że takie naruszenia prawa nie występują.

W rozważanym aspekcie z pola widzenia nie może umykać, że u podstaw zaskarżonej decyzji legło negatywne stanowisko organu uzgadniającego (RDOŚ) w kwestii zgodności inwestycji objętej wnioskiem z przepisem § 3 ust. 2 pkt 5 Rozporządzenia nr [...]. Z powołanego przepisu wynika zakaz lokalizowania na terenie ochrony pośredniej ujęcia wody [...] ferm chowu lub hodowli zwierząt. Oznacza to, co słusznie stwierdziły organy, brak możliwości zlokalizowania przez skarżącą chlewni tuczników na działce nr [...], która znajduję się na terenie ww. strefy ochronnej.

Wyjaśnić trzeba, że zgodnie z art. 121 w zw. z art. 135 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2020 poz. 310, dalej prawo wodne) strefa ochronna stanowi obszar ustanowiony, na którym obowiązują nakazy, zakazy i ograniczenia w zakresie użytkowania gruntów oraz korzystania z wód. Strefę ochronną obejmującą:

1. wyłącznie teren ochrony bezpośredniej ustanawia właściwy organ (...) w drodze decyzji;

2. teren ochrony bezpośredniej i teren ochrony pośredniej ustanawia wojewoda w drodze aktu prawa miejscowego.

Celem ustanowienia strefy ochronnej wód jest zapewnienie odpowiedniej jakości ujmowanej wody do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia oraz zaopatrzenia zakładów wymagających wody wysokiej jakości, a także ochrona zasobów wodnych. Dlatego też ustawa - Prawo wodne nie wprowadza zamkniętego katalogu zakazów, nakazów i ograniczeń, które mogą obowiązywać na terenie strefy ochronnej. W związku z powyższym dopuszczalne jest ustanawianie innych zakazów niż wymienione w ustawie. Zakazy te nie mogą być dowolne, lecz muszą być związane z celem, dla którego zostały ustanowione i służyć jego realizacji, tj. zapobieganiu zmniejszenia przydatności ujmowanej wody lub wydajności ujęcia. Ustanowienie zakazu niespełniającego powyższego wymagania należy uznać za niezgodne z ustawą - Prawo wodne. Dodać trzeba, że te zakazy, nakazy i ograniczenia mogą dotyczyć dwóch dziedzin: użytkowania gruntów oraz korzystania z wody. Chodzi tutaj zarówno o grunty, jak i wody mieszczące się w ramach strefy ochronnej (tak : wyrok WSA w Kielcach z dnia 19 listopada 2008 r., II SA/Ke 674/08, CBOSA, zob. komentarz do art. 52 Prawa wodnego [w:] Rakoczy Bartosz (red.), Prawo wodne. Komentarz, Lex 2013).

Sąd nie ma więc wątpliwości, że Rozporządzeniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2020 r. zakaz lokalizowania określonych przedsięwzięć na terenach ochrony pośredniej mógł być ustanowiony. Przedmiotowe rozporządzenie Wojewody zostało wydane na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 133 ust. 2 pkt 1 oraz art. 130 ust. 1 pkt 1-4, 7-8, 9-15, 18, 24 i 25 Prawa wodnego oraz art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie (Dz. U. z 2019 r. poz. 1464). Stanowi ono akt prawa miejscowego, a więc źródło powszechnie obowiązującego prawa. Przepisy ww. Rozporządzenia nie mogły być więc "zignorowane" przez RDOŚ przy uzgadnianiu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wręcz przeciwnie, płynące z nich zakazy, jak słusznie stwierdził RDOŚ, uniemożliwiają lokalizację inwestycji planowanej przez B. D. -J.. W tym kontekście nie ma znaczenia okoliczność, iż Rozporządzenie nr [...] z dnia [...] kwietnia 2020 r. zostało przyjęte wiele lat po pierwotnym złożeniu wniosku. W dacie wydania decyzji przez organy obu instancji, jak i uzgodnień RDOŚ Rozporządzenie nr [...] obowiązywało, co oznacza że organy były zobligowane do jego zastosowania.

Mając powyższe na uwadze, Sąd po przeanalizowaniu zebranego w sprawie materiału dowodowego i przedstawionej przez organy orzekające w sprawie oceny tego materiału, podzielił w całości stanowisko organów obu instancji zaprezentowane w motywach podjętych rozstrzygnięć, że ustanowienie strefy ochronnej, na której obowiązuje zakaz lokalizacji ferm chowu lub hodowli zwierząt powodował konieczność odmowy uzgodnienia decyzji przez RDOŚ, a to z kolei obligowało organ do odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań.

W tym kontekście wskazać trzeba, że nie ma racji skarżąca twierdząc, że to jedynie niezgodność z postanowieniami planu miejscowego stanowi podstawę do odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Uzgodnienie będące mocniejszą formą współdziałania organów administracji co do zasady wiąże swoim stanowiskiem organ prowadzący postępowanie główne. Negatywne uzgodnienie w zasadzie prowadzić musi do odmowy wydania decyzji zgodnej z żądaniem strony. W orzecznictwie wskazuje się, że postępowanie uzgodnieniowe ma charakter akcesoryjny i jest częścią szeroko rozumianego postępowania w sprawie głównej; przy czym jego wynik jest niezbędny dla organu prowadzącego postępowanie główne i nie może być przez ten organ samodzielnie weryfikowany nawet wówczas gdy postępowanie uzgodnieniowe obarczone jest wadami proceduralnymi (vide: wyrok NSA z dnia 20 czerwca 2007 r. sygn. akt II OSK 922/06 - LEX nr 340121, wyroki WSA: w Rzeszowie z dnia 3 grudnia 2010 r. sygn. akt II SA/Rz 625/10, w Bydgoszczy z dnia 13 grudnia 2007 r. sygn. akt II SA/Bd 742/07 CBOSA).

Brzmienie art. 77 ust. 1 pkt 1 u.u.i.ś. nie pozostawia wątpliwości co do tego, iż zawarty w nim wymóg "uzgodnienia" – czyli osiągnięcie przez organy współdziałające konsensusu dotyczy wyłącznie przypadku wydania decyzji pozytywnej, określającej środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Powyższy wymóg nie dotyczy natomiast decyzji negatywnej. Organ występujący o uzgodnienie powinien za każdym razem dokonywać weryfikacji stanowiska organu współdziałającego, gdyż to on ponosi ostateczną odpowiedzialność za końcowy wynik postępowania, a zatem również za warunki przedsięwzięcia określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (K. Gruszecki, Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku, jego ochronie (...), Wrocław 2009 r., str. 229 oraz wyrok WSA w Poznaniu z dnia 18 kwietnia 2018 r./ sygn. IV SA/Po 199/18, CBOSA)

Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela powyższy pogląd wskazując przy tym, że wiążący charakter stanowiska zajętego przez organ uzgadniający wyraża się w niemożności wydania decyzji pozytywnej w przypadku negatywnego stanowiska organu uzgadniającego, a także w niedopuszczalności określenia w decyzji pozytywnej warunków realizacji przedsięwzięcia w sposób odmienny niż uczynił to organ uzgadniający (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 10 marca 2011 r., IV SA/Po 751/10 oraz w wyroku z dnia 20.02.2014r., sygn. IV SA/Po 1214/13, CBOSA). Oznacza to, iż organ prowadzący postępowanie w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, po uzyskaniu negatywnego uzgodnienia z RDOŚ nie może wydać decyzji pozytywnej. W rozpoznawanej sprawie z uwagi na odmowę uzgodnienia inwestycji Burmistrz Miasta i Gminy J. był więc zobligowany do odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań.

Należy też wskazać, że decyzja o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia może być wydana jedynie w przypadkach określonych w u.u.o.ś. Przesłanki odmowy stanowią wyłącznie: niezgodność lokalizacji przedsięwzięcia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (art. 80 ust. 2 u.u.o.ś.), odmowa uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez organ współdziałający (art. 80 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 77 ust. 1 u.u.o.ś.), brak zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w innym wariancie proponowanym przez wnioskodawcę, w sytuacji, gdy organ skorzysta z możliwości określonej w art. 81 ust. 1 u.u.o.ś., wykazanie znaczącego negatywnego oddziaływania na obszar Natura 2000 przy jednoczesnym braku spełnienia przesłanek z art. 34 u.o.p. (art. 81 ust. 2 u.u.o.ś.), wykazanie, że przedsięwzięcie może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza, przy jednoczesnym braku spełnienia przesłanek z art. 38j p.w. (art. 81 ust. 3 u.u.o.ś.). Jeśli żadna z w/w/ okoliczności nie zachodzi, organ jest obowiązany do określenia środowiskowych uwarunkowań. (tak WSA w Łodzi w wyroku z dnia 14.06.2013r. o sygn. II SA/Łd 285/13, , WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 07.06.2017r. o sygn. IV SA/Po 121/17, CBOSA).

W przedmiotowej sprawie ziściła się przesłanka odmowy uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez organ współdziałający (art. 80 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 77 ust. 1 u.u.i.ś.), zatem odmowa ustalenia w drodze decyzji przez organ I instancji środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia była uzasadniona, a jej utrzymanie w mocy przez organ odwoławczy w drodze decyzji z dnia [...] stycznia 2021 r. zgodne z prawem.

Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez organy prawa procesowego. Wydana w sprawie decyzja nie nosi cech dowolności i wydana została zgodnie z ww. przepisami prawa materialnego. W tym zakresie zarzuty skargi okazały się niezasadne.

Należy również wskazać, że oceny w niniejszej sprawie nie zmienia brak zakwestionowania przez organ sporządzonego raportu środowiskowego. Powodem odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań nie były zastrzeżenia wobec raportu, a wiążąca organ odmowa uzgodnienia decyzji.

Z powyższych względów, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.