Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2878/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-11-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 2
journal: Dz.U. 2015 poz 2058
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jednolity
article: art. 11 ust. 4
journal: Dz.U. 2003 nr 153 poz 1503
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Olga Żurawska - Matusiak (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia del. WSA Ewa Kręcichwost – Durchowska Protokolant asystent sędziego Anna Armińska po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 września 2016 r. sygn. akt II SA/Kr 747/16 w sprawie ze skargi Zakładu Opiekuńczo-Leczniczego w K. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w K. z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia informacji publicznej oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 12 września 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 747/16, po rozpoznaniu skargi Zakładu Opiekuńczo-Leczniczego w [...]., uchylił decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] z [...] maja 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia informacji publicznej oraz poprzedzającą ją decyzję tego organu z [...] kwietnia 2016 r.

Powyższy wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym sprawy:

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z siedzibą w [...] decyzją nr [...] z [...] kwietnia 2016 r. odmówił udostępnienia informacji publicznej w zakresie udostępnienia ugody zawartej przez MOW NFZ w [...] ze Szpitalem [...] w przedmiocie świadczeń wynikających z wystąpienia pokontrolnego Funduszu dotyczącego umów na chirurgię [...] od stycznia 2013 r. do grudnia 2014 r. oraz chirurgię [...] w latach 2009-2014.

Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 17 ust. 1 i art. 16 ust. 1 i 2 w związku z art. 4 ust. 1 pkt 4 oraz art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2015 r., poz. 2058 ze zm., dalej "u.d.i.p.") w związku z art. 96 ust. 1 oraz w związku z art. 107 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2015 r., poz. 581 ze zm., dalej "ustawa o świadczeniach"), w związku z art. 107 § 1, § 2, § 3 K.p.a.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że wnioskiem z 22 lutego 2016 r. Zakład Opiekuńczo-Leczniczy w [...] zwrócił się o udostępnienie informacji publicznej przez przesłanie kopii opisanej powyższej ugody, powołując się na przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Po otrzymaniu ww. wniosku Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ dokonał ustalenia zakresu dokumentów objętych żądaniem o udostępnienie informacji publicznej i stwierdził, że w przedmiocie rozliczenia świadczeń w zakresie chirurgia [...] - hospitalizacja oraz w zakresie chirurgia [...] - hospitalizacja, będących przedmiotem kontroli prowadzonej w Szpitalu [...], a zakończonej wystąpieniem pokontrolnym [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ zawarł z wymienionym świadczeniodawcą [...] listopada 2015 r.: aneks do ugody z [...] grudnia 2010 r., aneks do ugody z [...] lutego 2011 r. oraz aneks do ugody z [...] października 2012 r.

Organ podał, iż ww. aneksy nie występują w obrocie prawnym samodzielnie lecz stanowią integralną część wcześniej zawartych ugód, tj. z [...] grudnia 2010 r., z [...] lutego 2011 r. oraz z [...] października 2012 r. Tym samym zakres przedmiotowy wniosku obejmuje zarówno aneksy z [...] listopada 2015 r., zawarte w celu rozliczenia skutków przeprowadzonej kontroli u świadczeniodawcy, jak i pierwotne ugody zawarte pomiędzy [...] Oddziałem Wojewódzkim Narodowego Funduszu Zdrowi, a Szpitalem [...]. Wskazał, że z analizy treści § 3 aneksów do ugód zawartych [...] listopada 2015 r. wynikają ustalenia stron, iż o treści aneksu każda ze stron ma prawo poinformować sąd rozpoznający ich wzajemne spory. W pozostałym zakresie, strony uznały treść aneksu za poufną, zobowiązując się do nieujawniania jej osobom trzecim, wyjąwszy sytuacje, gdy obowiązek jej ujawniania wynikałby z przepisów prawa. Jednocześnie organ zauważył, że pismem z [...] marca 2016 r. zwrócił się z zapytaniem do Dyrektora Szpitala [...], czy wyraża zgodę na udostępnienie wnioskowanych ugód wraz z aneksami do nich. W odpowiedzi na powyższe Dyrektor Szpitala [...] w piśmie z [...] marca 2016 r. wskazał, iż nie widzi podstaw do wyrażenia zgody na udostępnienie wnioskowanych ugód wraz z aneksami do nich. Organ dodał, że jednocześnie w związku z otrzymanym analogicznym wnioskiem Zakładu Opiekuńczo - Leczniczego w [...] o udostępnienie kopii ugody zawartej ze Szpitalem [...] w przedmiocie świadczeń wynikających z wystąpienia pokontrolnego Funduszu dotyczącego umów na chirurgię [...] od stycznia 2013 r. do grudnia 2014 r. oraz chirurgię [...] w latach 2009-2014, Dyrektor Szpitala [...] pismem z [...] marca 2016 r. znak: [...] zwrócił się do [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z siedzibą w [...] o zajęcia stanowiska wobec przedmiotowego wniosku, z uwzględnieniem treści § 3 aneksu, zawartego [...] listopada 2016 r. W odpowiedzi na otrzymane pismo Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ w piśmie z [...] marca 2016 r., znak: [...] poinformował Dyrektora Szpitala [...], iż ze swej strony nie wyraża sprzeciwu na udostępnienie wnioskowanych informacji przez Szpital [...].

Wskazując na powyższe organ stwierdził, iż wobec jednoznacznej woli Szpitala [...] wyrażonej m.in. w § 3 ww. aneksów, przy braku innych sytuacji, o których mowa w ww. paragrafach, rodzących obowiązek ujawnienia zastrzeżonych treści, a ponadto mając na względzie stanowisko Dyrektora Szpitala [...] wyrażone w piśmie z [...] marca 2016 r., w niniejszej sprawie został spełniony element formalny tajemnicy przedsiębiorcy.

W ocenie organu dane zawarte w ww. ugodach (wraz z aneksami) stanowiące m.in. informacje o kwotach faktycznie wypłaconych przedsiębiorcy z tytułu zrealizowanych świadczeń opieki zdrowotnej, informacje o zobowiązaniu Funduszu do wypłaty konkretnej kwoty z tytułu wykonanych i sprawozdanych świadczeń lub informacje o zasadach rozliczenia skutków przeprowadzonych kontroli, stanowią dane, które obrazują sytuację finansową przedsiębiorcy. Dane ukazujące sytuację finansową przedsiębiorcy, jego zyski lub zobowiązania, stanowią natomiast tajemnicę przedsiębiorcy. Organ wyjaśnił przy tym, że zupełnie inny charakter niż dane zawarte w ww. ugodach posiadają informacje publikowane przez Oddział Funduszu na stronie internetowej na podstawie art. 135 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach, określające: rodzaj, liczbę, cenę zakupionych świadczeń oraz maksymalną kwotę zobowiązania Funduszu wobec konkretnego świadczeniodawcy. Dane te mają charakter jawny i nie dają obrazu sytuacji finansowej świadczeniodawcy, a jedynie obrazują dostępność i cenę świadczeń opieki zdrowotnej określone w umowie - są to dane wyłącznie dot. zobowiązań stron, a nie dane dotyczące faktycznego poziomu realizacji kontraktu i należnego z tego tytułu wynagrodzenia.

Zakład Opiekuńczo-Leczniczy w [...] złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i udostępnienie żądanej informacji, tj. treści trzech ugód i aneksów do nich zawartych [...] listopada 2015 r.

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z siedzibą w [...] decyzją nr [...] z [...] maja 2016 r. utrzymał w mocy ww. decyzję.

Organ rozpatrując wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy podtrzymał swoje stanowisko oraz powtórzył wcześniej wskazywane argumenty.

Stwierdził również, że Szpital [...], będący samodzielnym publicznym zakładem opieki zdrowotnej, nie traci przymiotu przedsiębiorcy, o którym mowa w art. 5 ust. 2 u.d.i.p., z racji posiadanej formy organizacyjnej podmiotu leczniczego, tj. SP ZOZ. W związku z powyższym podmiot jakim jest Szpital [...] nie traci uprawień wynikających z art. 5 ust. 2 u.d.i.p., jak również z przepisów statuujących tajemnicę przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2003 r., Nr 153, poz. 1503 ze zm.) i w kontekście tych przepisów należy oceniać zasadność złożonego wniosku.

Wskazał także, że art. 135 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach nie nakłada na Fundusz obowiązku publikacji lub ujawniania całej treści umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oraz informacji o sposobie ich wykonania. W zakresie niewskazanym przez art. 135 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach, dostęp do informacji publicznej realizowany jest w oparciu o przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, m.in. biorąc jednocześnie pod uwagę ograniczenia wynikające z art. 5 ust. 2 ww. ustawy odnośnie tajemnicy przedsiębiorcy.

Zakład Opiekuńczo–Leczniczy w [...] wniósł na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wnioskując o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją z [...] kwietnia 2016 r.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] wniósł o jej oddalenie, w pełni podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w powołanym na wstępie wyroku, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z [...] kwietnia 2016 r.

Sąd I instancji wskazał, że szpitale w zakresie świadczenia usług medycznych, z uwagi na przyjęty w Polsce model ochrony zdrowia i jego finansowania, nie są nieskrępowanym uczestnikiem gry rynkowej, a umowy na finansowanie świadczeń opieki zdrowotnej mogą i muszą zawierać tylko i wyłącznie z Narodowym Funduszem Zdrowia. Tym samym, w ocenie Sądu, nie jest uzasadnione stanowisko, że treść przedmiotowych ugód wraz z aneksami zawiera informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą dla Szpitala [...] w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wykazał, by wnioskowane informacje mogły zostać objęte tajemnicą przedsiębiorcy, o której mowa w art. 5 ust. 2 u.d.i.p.

Zwrócił uwagę, że generalną zasadą jest realizowanie konstytucyjnego prawa dostępu do informacji publicznej przez jej udostępnianie w ramach społecznej kontroli. Wyjątki przewidziane w art. 5 u.d.i.p., pozwalające na ograniczenie prawa przewidzianego w ustawie zasadniczej, winny być wykładane możliwie wąsko. W szczególności niedopuszczalna jest taka interpretacja art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w zw. z art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, która niweczyłaby realny dostęp do informacji publicznej wprost wymienionej w art. 6 ust. 1 u.d.i.p., o:

- pkt 2 ppkt f - majątku, którym dysponują podmioty, o których mowa w art. 4 ust. 1,

- pkt 5 ppkt c - majątku publicznym, w tym o majątku jednostek samorządu terytorialnego oraz samorządów zawodowych i gospodarczych oraz majątku osób prawnych samorządu terytorialnego, a także kas chorych (obecnie odpowiednio – oddziałów NFZ).

Sąd wskazał, że analizując zakres informacji dotyczącej szpitali podlegającej udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie o informacji publicznej, w kontekście potencjalnej tajemnicy przedsiębiorcy, należy mieć na względzie również regulacje zawarte w ustawie o świadczeniach oraz ustawie o finansach publicznych. Podał, że art. 135 ust. 2 ustawy o świadczeniach określa dodatkowy sposób upubliczniania danych nią objętych, a sam przepis ma charakter szczególny i uzupełniający wobec ustawy o dostępie do informacji publicznej. Oznacza to, że wszelkie dane, poza tajemnicą przedsiębiorcy, winny być co do zasady dostępne i formach najbardziej szerokich.

Zwrócił uwagę, że oceniane w przedmiotowej sprawie ugody i aneksy, dotyczą wykonania umowy, o której mowa w art. 135 ustawy o świadczeniach, a także związane są z wystąpieniem pokontrolnym wydanym w wyniku kontroli wykonania takiej umowy. Informacje zaś zawarte w przedłożonych Sądowi dokumentach (ugody i aneksy) tematycznie i merytorycznie powiązane są z kategoriami wprost wymienionymi w art. 135 i art. 136 ustawy o świadczeniach, jako ujawniane przez publikację w Internecie.

Zdaniem Sądu I instancji zasadnie strona skarżąca zarzuciła organowi niewystarczające uzasadnienie zastosowania wyjątku i odmowę udostępnienia informacji publicznej, będące skutkiem uznania, że żądane informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Sąd podał, że z uwagi, iż zastrzeżenie tajemnicy przedsiębiorcy stanowi wyjątek od zasady jawności, organ powinien dokonać wnikliwiej i wszechstronnej oceny zakresu informacji objętej złożonym przez Szpital zastrzeżeniem pod kątem rzeczywistego istnienia tajemnicy przedsiębiorcy w żądanych informacjach. Warunkiem koniecznym do uznania istnienia tajemnicy przedsiębiorcy jest bowiem wskazanie konkretnych informacji technicznych, technologicznych lub organizacyjnych przedsiębiorstwa lub też innych posiadających wartość gospodarczą. Wykładnia zaproponowana przez organ prowadzi natomiast do wypaczenia sensu i celu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, jak również art. 135 ustawy o świadczeniach. Oba te uregulowania służą bowiem zapewnieniu transparentności w postępowaniach o zawarcie umów o świadczenie usług zdrowotnych z NFZ, a także wykonaniu i kontroli tych umów, jako że NFZ realizując konstytucyjnie zagwarantowane prawo obywateli w zakresie ochrony zdrowia, wykorzystuje na ten cel znaczne środki publiczne. Doprowadziłoby to do praktycznego wyłączenia dostępu do danych publicznych bez jakiejkolwiek kontroli w każdej sytuacji, w której taką klauzulę nadałby przedsiębiorca.

W ocenie Sądu analiza treści przedmiotowej decyzji i przedłożonych akt administracyjnych prowadzi do wniosku, że organ nie dokonał ustaleń koniecznych do zdefiniowania elementu materialnego tajemnicy przedsiębiorcy. W uzasadnieniu decyzji co prawda przytoczone zostały szeroko poglądy orzecznictwa odnośnie tego, co składa się na element materialny tajemnicy przedsiębiorcy, jednakże do poglądów tych organ w praktyce się nie zastosował. Swoje rozstrzygnięcie oparł on na woli Szpitala, nie dokonując wystarczających ustaleń, mających umożliwić ocenę, czy dana informacja może być uznana za tajemnicę przedsiębiorcy z uwagi na jej element materialny. Z akt administracyjnych nie wynika bowiem, aby organ podjął jakiekolwiek działania mające na celu wyjaśnienie, czy podane w ugodach informacje mają charakter: technicznych, technologicznych, organizacyjnych przedsiębiorstwa lub innych posiadających wartość gospodarczą. Organ ograniczył się w tym aspekcie do stwierdzenia, że informacje o kwotach faktycznie wypłaconych przedsiębiorcy z tytułu zrealizowanych świadczeń opieki zdrowotnej, informacje o zobowiązaniu Funduszu do wypłaty konkretnej kwoty z tytułu wykonanych i sprawozdanych świadczeń lub informacje o zasadach rozliczenia skutków przeprowadzonych kontroli stanowią dane, które obrazują sytuację finansową przedsiębiorcy, jego zyski lub zobowiązania. Nie jest to jednak wystarczające do uznania, że informacje te stanowią tajemnicę przedsiębiorcy.

Sąd I instancji podniósł także, że również Szpital motywując odmowę udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej w piśmie z [...] marca 2016 r. nie wyjaśnił dlaczego informacjom, o których udostępnienie wnosiła strona skarżąca, nadano walor tajemnicy przedsiębiorcy i dlaczego zasada ochrony tej tajemnicy jest tak istotna dla przedsiębiorstwa, iż usprawiedliwia złamanie zasady transparentności działań podmiotów wykonujących zadania publiczne.

W konsekwencji Sąd stwierdził, iż w niniejszej sprawie uzasadnienia podjętych rozstrzygnięć nie wskazują na dokonanie przez organ wyważenia proporcji między potrzebą ochrony tajemnicy przedsiębiorcy, a obywatelskim prawem do informacji, z którego wynikałoby, że wnioskowane umowy zawierają informacje tworzące sferę tajemnicy przedsiębiorcy i konieczność jej ochrony jest proporcjonalnie większa, niż racje przemawiające za jej udostępnieniem. Organ odmawiając udostępnienia informacji objętej wnioskiem złożonym, oparł swoje rozstrzygnięcia na ustaleniu, że żądana informacja nie może zostać udostępniona z uwagi na ochronę tajemnicę przedsiębiorcy. Z powodów wyżej wskazanych stanowisko to i dalsza argumentacja organu, nie jest trafna, bowiem organ nie wykazał podstawy do nieuwzględnienia przedmiotowego wniosku.

W skardze kasacyjnej Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] zaskarżył powyższy wyrok w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie:

art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w zw. z art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, przez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że utajnione informacje nie stanowią tajemnicy przedsiębiorcy lub tajemnicy przedsiębiorstwa;

art. 5 ust. 2 w zw. z art. 6 ust. 1 u.d.i.p., przez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że niedopuszczalna jest taka interpretacja ww. przepisów, która niweczyłaby realny dostęp do informacji publicznej wprost wymienionej w art. 6 ust. 1 tej ustawy,

art. 135 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach, przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, z uwagi na przyjącie, że utajnione dane są jawne na podstawie ww. przepisów,

- art. 136 ustawy o świadczeniach, przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, z uwagi na przyjęcie, że utajnione dane są jawne na podstawie tego przepisu,

- art. 145 § 1 pkt 1 lit c) w zw. z art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz 107 § 1 i § 3 K.p.a. w zw. z art. 16 ust. 2 u.d.i.p., przez przyjęcie, że organ nie wyjaśnił wszystkich okoliczności sprawy oraz nie zebrał wystarczającego materiału dowodowego, podczas gdy organ dokonał ustaleń w zakresie potrzebnym do rozstrzygnięcia sprawy, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu uchylonych decyzji.

Wskazując na powyższe organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi w tym zakresie, bowiem istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, albo uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Jednocześnie wniósł o zasądzenie kosztów, postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych, jak również rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie na podstawie art. 176 § 2 P.p.s.a.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ podniósł, iż o zawarcie umowy z Funduszem o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych Szpital konkuruje ze wszystkimi świadczeniodawcami, w tym z wszystkimi podmiotami wykonującymi działalność leczniczą w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej, niezależnie czy podmioty te mają charakter publiczny, czy prywatny. Wszystkie te podmioty w trybie konkursu ofert lub w trybie rokowań i na takich samych zasadach ubiegają sie o zawarcie umowy z Naradowym Funduszem Zdrowia. Dlatego też nie można uznać, aby dane obrazujące sytuację finansową Szpitala nie zasługiwały na ochronę, z uwagi iż podmiot ten nie prowadzi działalności na zasadach rynkowych.

Wskazał także, że zakres danych, które ustawodawca uznaje, m.in. w ustawie o działalności leczniczej za jawne, wpływa na ocenę tego, co może stanowić tajemnice szpitala. W ocenie organu wpływ ten polega na tym, że dane niewymienione wyraźnie w tych przepisach (tj. dane, których dotyczy przedmiotowa sprawa) nie są objęte zasadą jawności na mocy ustawy o świadczeniach i mogą zostać utajnione, jeżeli spełniają przesłanki tajemnicy przedsiębiorcy lub przedsiębiorstwa.

W ocenie organu dane zawarte w ugodach (wraz z aneksami) stanowiące m.in. informację o kwotach faktycznie wypłaconych przedsiębiorcy z tytułu zrealizowanych świadczeń opieki zdrowotnej, informacje o zobowiązaniu Funduszu do wypłaty konkretnej kwoty z tytułu wykonywanych i sprawozdanych świadczeń lub informacje o zasadach rozliczenia skutków przeprowadzonych kontroli stanowią dane, które obrazują sytuację finansową przedsiębiorcy (wszystkie te dane pośrednio lub bezpośrednio obrazują sytuację finansową Szpitala [...]). Dane zaś obrazujące sytuację finansową przedsiębiorcy, jego zyski lub zobowiązania stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w tym przepisie, przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 P.p.s.a.).

Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy.

Naczelny Sąd Administracyjny, ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich bądź w inny sposób korygować. Do autora skargi kasacyjnej należy wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które w jego ocenie naruszył Sąd pierwszej instancji i precyzyjne wyjaśnienie, na czym polegało ich niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja, w odniesieniu do prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez sąd pierwszej instancji.

W skardze kasacyjnej zarzucono zarówno naruszenie przepisów postępowania, jak i naruszenie prawa materialnego. W sytuacji, kiedy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania (por. wyroki NSA: z 27 czerwca 2012 r., II GSK 819/11, z 26 marca 2010 r., II FSK 1842/08, z 4 czerwca 2014 r., II GSK 402/13).

Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że nie została ona oparta na usprawiedliwionych podstawach.

Na uwzględnienie nie zasługiwał zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 16 ust. 2 u.d.i.p.

Zakres i charakter prawa do informacji publicznej określają przepisy art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, która stanowi jednocześnie w art. 61 ust. 3, że "Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa". Konstytucyjne prawo do informacji publicznej zawarte w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji służy niewątpliwie realizacji jednej z podstawowych wartości państwa demokratycznego, tj. jawności działania instytucji publicznych, umożliwiając kontrolę społeczną nad funkcjonowaniem tych instytucji. Niezależnie jednak od tego, prawo, o którym mowa, nie może być rozumiane w sposób absolutny, tj. jako prawo obywateli do uzyskiwania nieograniczonego dostępu do każdego bez wyjątku dokumentu czy każdej informacji wytworzonej, odnoszącej się czy będącej w posiadaniu podmiotu publicznego, w tym organu władzy publicznej. Do wprowadzania ograniczeń ww. prawa wyraźnie upoważnia wyżej cytowany art. 61 ust. 3 Konstytucji. Przepisem częściowo implementującym na gruncie ustawy cytowaną wyżej normę konstytucyjną jest art. 5 u.d.i.p., który wskazuje, że prawo do informacji podlega ograniczeniu ze względu na ochronę informacji niejawnych lub tajemnic ustawowo chronionych (na zasadach określonych w odpowiednich ustawach – ust. 1 ww. przepisu), a także ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy (ust. 2).

Chociaż zatem prawo do uzyskania informacji publicznej nie ma charakteru absolutnego, to ograniczenie dostępu do informacji publicznej z uwagi na wyżej wskazane wartości i podstawy wyłączenia określonych informacji z jawności musi znajdować odbicie w uzasadnieniu decyzji organu, który z powołaniem się na przesłanki ograniczenia tego prawa wydaje decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej.

Ustanowione w przepisie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. wyłączenia mają charakter wyjątkowy, a jako takie, nie mogą być wykładane rozszerzająco. Zgodzić się należy z wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 5 kwietnia 2013 r., I OSK 192/13 twierdzeniem, że wskazanie konkretnej podstawy i zakresu "utajnienia" danej informacji jest konieczne ze względu na specyficzny charakter objęcia ochroną tajemnicy przedsiębiorcy. Kontrola sądowa w tym zakresie nie może być iluzoryczna, a w związku z tym musi być ona w zasadzie prowadzona na podstawie dokumentów źródłowych. W takich przypadkach organ musi szczegółowo określić, biorąc pod uwagę podstawy ochrony tajemnicy przedsiębiorcy, z czego wywodzi daną przesłankę odmowy i w czym znajduje ona uzasadnienie. Dopiero taka argumentacja organu, w połączeniu z udostępnionymi sądowi administracyjnemu materiałami źródłowymi, umożliwia temu sądowi ocenę zasadności zastosowanych przesłanek utajnienia danej informacji publicznej.

Nie jest zatem dopuszczalne w świetle przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej powoływanie się na przesłankę wyłączenia informacji z obowiązku jej udostępnienia, bez wskazania konkretnej argumentacji, uzasadniającej przyczyny uznania, że zachodzą szczególne okoliczności wskazane w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Tylko jasne, nieabstrakcyjne i szczegółowe przedstawienie stanowiska może oprzeć się zarzutowi naruszenia w decyzji przepisu art. 107 § 3 K.p.a. Takie stanowisko prezentowane jest także w piśmiennictwie. Zgodnie z nim podmiot odmawiający udostępnienia informacji publicznej - z powołaniem się na tajemnicę przedsiębiorcy - obowiązany jest wyjaśnić, czy żądane dokumenty zawierają informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności, a więc, czy chodzi tu o kwestie wynalazcze, związane z działalnością marketingową, czy może o tzw. know - how produkcyjne, ewentualnie know - how handlowe bądź inne. Niewystarczającym jest powołanie się jedynie na tajemnicę przedsiębiorcy, bez jakiegokolwiek rozwinięcia, w jakim aspekcie tajemnicę tę należałoby oceniać. Ważnym jest, by decyzja odmowna poparta była określonymi dowodami. Istnienie tajemnicy przedsiębiorstwa w określonym przypadku musi być oczywiste i weryfikowalne, by mogło uzasadniać odmowę udostępnienia informacji publicznej (por. A. Ostapski, Udzielanie informacji publicznej o działalności spółki z o.o. (w której udziały ma powiat) prowadzącej NZOZ działający na podstawie kontraktu z NFZ, Nowe Zeszyty Samorządowe, 2013 r., nr 2, s. 15).

Z tych względów nie można było Sądowi I instancji skutecznie zarzucić naruszenia przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., skoro słusznie dostrzegł on podstawy do jego zastosowania w wyniku uchybienia przepisom postępowania w zakresie wyjaśnienia motywów podjętej przez organ decyzji. Dla przedsiębiorcy wszystko, co wiąże się z jego funkcjonowaniem, może mieć wartość gospodarczą, jednakże nie wszystko będzie stanowiło tajemnicę przedsiębiorcy. Stąd w motywach decyzji odmownej powinno być szczegółowo i precyzyjnie wyjaśnione, na czym – w przypadku danej informacji - polega tajemnica przedsiębiorcy. Tajemnica przedsiębiorcy nie jest wartością będącą celem samym w sobie, lecz ma chronić przedsiębiorcę przed negatywnymi skutkami, jakie mogłoby dla prowadzonej przez niego działalności wywołać udzielenie określonych informacji, żądanych w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. W związku z tym, aby ograniczyć dostęp do informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy, podmiot zobowiązany do udostępniania informacji publicznej musi wykazać w sposób bezdyskusyjny, że żądana informacja stanowi tajemnicę przedsiębiorcy. W innym przypadku, tajemnicą przedsiębiorcy byłoby wszystko, co arbitralnie on za nią uzna, także w drodze czynności kwalifikowanych (np. przez zamieszczenie odpowiedniej klauzuli w umowie). Adresat wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie może więc dowolnie, wedle sobie tylko znanych kryteriów kwalifikować informacji jako informacji objętych tajemnicą przedsiębiorcy. Muszą to być konkretne, racjonalne i weryfikowalne motywy, natomiast uzasadnienie decyzji musi spełniać wymogi określone w art. 107 § 1-3 K.p.a. [(zob. J. Zimmermann: Znaczenie uzasadnienia rozstrzygnięcia organu administracji publicznej dla orzecznictwa sądowoadministracyjnego, "Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego" 2010, nr 5-6, s. 511-524), por. wyrok NSA z 18 maja 2018 r., I OSK 684/17)].

W przedmiotowej sprawie Sąd I instancji zasadnie uznał, że nie zostały poczynione wystarczające ustalenia pozwalające na przyjęcie, że wnioskowane informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorcy. Organ oparł się na wyrażonej przez Szpital woli zachowania żądanych danych w tajemnicy, nie analizując, czy w istocie dane te, odnoszące się do określonego, i jak się wydaje niewielkiego wycinka działalności Szpitala, ukazują sytuację finansową tego podmiotu, i w związku z tym mogą zostać objęte tajemnicą przedsiębiorstwa. Stwierdził jedynie, że dane obrazujące sytuację finansową przedsiębiorcy, jego zyski lub zobowiązania, stanowią tajemnicę przedsiębiorcy. Na poparcie swego stanowiska odwołał się do orzeczeń Sądu Antymonopolowego i Krajowej Izby Odwoławczej, które jednak odnosiły się do innych sytuacji faktycznych i nie mogły być relewantne w okolicznościach przedmiotowej sprawy. Podkreślenia wymaga, że rolą sądu administracyjnego, na co Sąd I instancji zasadnie zwrócił uwagę, nie jest analiza przedstawionej dokumentacji i wyprowadzanie własnych wniosków, tylko konfrontacja argumentacji organu z dowodami zgromadzonymi w sprawie. Argumentacja taka winna być zaprezentowana w zaskarżonej decyzji, która podlega kontroli sądu, a nie w innych, a zwłaszcza późniejszych pismach procesowych organu. Zgodzić się należy ze skarżącym kasacyjnie, że dane zawarte w ugodach mają inny charakter niż informacje publikowane przez Oddział Funduszu na stronie internetowej na podstawie art. 135 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, aczkolwiek to poprawne stanowisko organu w żadnym razie nie przesądza o charakterze żądanej informacji. Nie zasługiwał zatem na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a., skoro zasadnie Sad I instancji zanegował kompletność ustaleń koniecznych do zidentyfikowania elementu materialnego tajemnicy przedsiębiorcy w sprawie niniejszej.

Nietrafny okazał się zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Zarzut ten został postawiony nieprawidłowo, gdyż powyższy przepis nie może tworzyć samodzielnej podstawy kasacyjnej, co w orzecznictwie jest utrwalone, zwłaszcza na gruncie uchwały 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r., II FPS 9/09 (ONSAiWSA 2010/3/39). Wedle jej tezy przepis art. 141 § 4 P.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną wyjątkowo, a mianowicie tylko wtedy, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Taka sytuacja w sprawie nie ma miejsca. Poza tym za pomocą zarzutu jego naruszenia niepodobna podważać ustaleń faktycznych ani zastosowania czy wykładni prawa materialnego. Generalnie reguluje on materię konstrukcji uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego. Wedle jego brzmienia uzasadnienie winno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisko pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jest więc przepisem o charakterze formalnym, zaś o jego naruszeniu można mówić przede wszystkim wówczas, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie obejmuje choćby jednego z ustawowych wyżej wymienionych elementów, a wada ta może mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W drodze zarzutu naruszenia przepisu art. 141 § 4 P.p.s.a. można kwestionować "techniczną kompletność" uzasadnienia, a nie prawidłowość merytoryczną, bowiem temu celowi służą zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wymogi i standardy, o których stanowi art. 141 § 4 P.p.s.a. Przedstawiono w nim stan faktyczny sprawy, zrelacjonowano sformułowane w skardze zarzuty, szczegółowo odniesiono się do nich oraz wskazano i wyjaśniono podstawę prawną rozstrzygnięcia. W orzecznictwie panuje pogląd, wedle którego tylko wówczas, gdy konstrukcja uzasadnienia nie pozwala na odtworzenie toku myślowego sądu I instancji, można mówić o skutkującym ewentualnym wzruszeniem orzeczenia uchybieniu art. 141 § 4 P.p.s.a. (por. m.in. wyrok NSA z 22 marca 2013 r., II OSK 2259/11). W tej sprawie takich okoliczności nie dostrzeżono, bo uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie uchyla go spod kontroli instancyjnej. Zauważa się też, że jakkolwiek czynność procesowa sporządzenia pisemnego uzasadnienia dokonywana jest już po rozstrzygnięciu sprawy i ma sprawozdawczy charakter, a więc sama przez się nie może wpływać na to rozstrzygnięcie jako na wynik sprawy, to niemniej tylko uzasadnienie spełniające określone ustawą warunki stwarza podstawę do przyjęcia, że będąca powinnością sądu administracyjnego kontrola działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem rzeczywiście miała miejsce i że prowadzone przez ten sąd postępowanie odpowiadało przepisom prawa (por. wyrok NSA z 2 lutego 2006 r., II FSK 325/05). Jak stwierdził NSA w wyroku z 9 grudnia 2016 r., I OSK 382/15, zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach: gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy, wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku nie wymaga przy tym szczegółowego odniesienia się przez sąd I instancji do wszystkich zarzutów skargi oraz podniesionej w niej argumentacji, a jedynie w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego.

Motywy zaskarżonego wyroku takiej wady nie zawierają, gdyż Sąd meriti odniósł się do zarzutów skargi, natomiast to, czy stanowisko Sądu i argumentacja przywołana na jego poparcie jest zasadna i przekonująca, jest innym zagadnieniem i nie może być kwestionowane omawianym zarzutem.

Nie okazał się również usprawiedliwiony zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w zw. z art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.

Jak wskazano powyżej ustanowione w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP prawo do uzyskania informacji publicznej nie ma charakteru absolutnego. Może podlegać ograniczeniu ale wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa. Stosownie do art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw. Zainteresowany dostępem do informacji publicznej, bez względu na jego własny interes w jej uzyskaniu, zobowiązany jest poddać się rygorom wynikającym z istniejących ograniczeń (por. wyrok NSA z 13 kwietnia 2016 r., I OSK 2950/14).

Z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. wynika zasada jawności informacji publicznej. Ograniczenia prawa do informacji publicznej ustanowione zostały w art. 5 u.d.i.p., który w ust. 1 ustanawia ograniczenia ze względu na inne akty prawne chroniące wskazane w nich tajemnice, natomiast przepis art. 5 ust. 2 u.d.i.p. przewiduje możliwość ograniczenia prawa do informacji publicznej z uwagi na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa.

Przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie zawierają definicji pojęcia tajemnica przedsiębiorcy. Przy akceptacji orzecznictwa i doktryny na potrzeby stosowania art. 5 ust. 2 u.d.i.p. przyjmuje się definicję pojęcia tajemnica przedsiębiorstwa, którą zwiera przepis art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Zgodnie z jego treścią, przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności.

Wskazać należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych zarysowały się dwa stanowiska, jeśli idzie o rozumienie użytego w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. pojęcia tajemnica przedsiębiorcy. Zgodnie z pierwszym z nich, pojęcie tajemnica przedsiębiorcy, o jakiej mowa wart. 5 ust. 2 u.d.i.p., utożsamia się z pojęciem tajemnica przedsiębiorstwa, której definicję zawiera art. 11 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Zgodnie z drugim stanowiskiem na tajemnicę przedsiębiorcy składają się dwa elementy: materialny (np. szczegółowy opis sposobu wykonywania usługi, jej koszt) oraz formalny (wola utajnienia danych informacji). Pojęcie tajemnica przedsiębiorcy wyprowadza się z tajemnicy przedsiębiorstwa, której definicję zwiera art. 11 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji i przyjmuje się, że pojęcia te w zasadzie pokrywają się zakresowo, ale w niektórych sytuacjach tajemnica przedsiębiorcy może być rozumiana szerzej. Przyjmuje się, że tajemnicę przedsiębiorcy stanowią informacje znane jedynie określonemu kręgowi osób i związane z prowadzoną przez przedsiębiorcę działalnością, wobec których podjął on wystarczające środki ochrony w celu zachowania ich poufności (nie jest wymagana przesłanka gospodarczej wartości jak przy tajemnicy przedsiębiorstwa). Informacja staje się tajemnicą, kiedy przedsiębiorca przejawi wolę zachowania jej jako niepoznawalnej dla osób trzecich. Nie traci natomiast swojego charakteru przez to, że wie o niej pewne ograniczone grono osób zobowiązanych do dyskrecji (np. pracownicy przedsiębiorstwa). Utrzymanie danych informacji jako tajemnicy wymaga podjęcia przez przedsiębiorcę działań zmierzających do wyeliminowania możliwości dotarcia do nich przez osoby trzecie w normalnym toku zdarzeń, bez konieczności podejmowania szczególnych starań (por. wyroki NSA z 5 kwietnia 2013 r., I OSK 192/13, z 13 kwietnia 2016 r., I OSK 2950/14).

W niniejszej sprawie Sąd I instancji opowiedział się za drugim z ww. stanowisk co do rozumienia pojęcia tajemnica przedsiębiorstwa i Naczelny Sąd Administracyjny takie rozumienie tajemnicy przedsiębiorcy w pełni aprobuje.

Jakkolwiek przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej gwarantują ochronę danych stanowiących tajemnicę przedsiębiorcy i zezwalają na odmowę udostępnienia określonych informacji z uwagi na ww. tajemnicę, to jednak jej istnienie musi być w konkretnych przypadku rzeczywiste i niewątpliwe. Opierając decyzję na art. 5 ust. 2 u.d.i.p. z powołaniem się na tajemnicę przedsiębiorcy, konieczne jest więc wykazanie, na co zwrócono uwagę wcześniej, że dane, których udostępnienia na podstawie przepisów ww. ustawy żąda strona, nie mogą zostać ujawnione ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy. Tajemnica przedsiębiorcy musi być oceniana w sposób obiektywny, oderwany od woli danego przedsiębiorcy. Nie wystarczy, by żądana informacja dotyczyła przedsiębiorcy, tj. by odnosiła się do prowadzonej działalności gospodarczej i by była wolą przedsiębiorcy objęta tajemnicą. W takim bowiem przypadku tajemnicą przedsiębiorcy objęte byłoby wszystko, co przedsiębiorca arbitralnie uzna za taką tajemnicę, także na podstawie czynności kwalifikowanych.

Niewątpliwe w przypadku kolizji prawa do tajemnicy przedsiębiorcy z prawem do informacji publicznej nie można przyjąć a limine, że prawo przedsiębiorcy do zachowania tajemnicy ma zawsze pierwszeństwo przed prawem do informacji publicznej. Tajemnica przedsiębiorcy z uwagi na ochronę innych zasad i wartości konstytucyjnych może być przedmiotem ingerencji. Jak się wskazuje w literaturze przedmiotu wkraczanie w tę sferę musi być jednak dokonywane w sposób ostrożny i wyważony, z należytą oceną racji, które przemawiają za taką ingerencją (por. M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznej w orzecznictwie sądów administracyjnych (wybrane problemy), ZNSA 1/2014, s. 23).

W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji dokonując prawidłowej interpretacji pojęcia "tajemnica przedsiębiorcy", uznał, że w sprawie nie zostały wykazane istotne okoliczności faktyczne, które pozwalałyby na zastosowanie wyłączenia przewidzianego art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Ocena zastosowania tego przepisu będzie możliwa dopiero wówczas, gdy organ, stosując się do wytycznych Sądu I instancji, dokładnie wyjaśni okoliczności faktyczne sprawy.

Zarzut naruszenia art. 6 ust. 1 u.d.i.p. nie mógł zostać uwzględniony z uwagi na jego niepoprawne sformułowanie. W sytuacji gdy przepis, którego dotyczy zarzut skargi kasacyjnej, zawiera kilka czy kilkanaście norm prawnych, należy wyraźnie wskazać, która z tych norm została zdaniem skarżącego kasacyjnie naruszona. Powołanie się na całość przepisu w powyższej sytuacji nie pozwala na prawidłowe ustalenie granic zaskarżenia, gdyż nie wyznacza kierunku, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny powinien dokonywać kontroli zaskarżonego orzeczenia, a zatem uchybienie w tym zakresie stanowi naruszenie wymagań konstrukcyjnych skargi kasacyjnej (por. wyrok NSA z 9 lutego 2006 r., I GSK 1348/05). Art. 6 ust. 1 u.d.i.p. składa się z szeregu dalszych jednostek redakcyjnych, zawierających przykładowy katalog informacji i dokumentów stanowiących informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Sąd I instancji odwołując się do tego przepisu przy interpretacji art. 5 ust. 2 u.d.i.p., analizował jego określony zakres, stąd podważanie interpretacji całego przepisu, która w istocie nie została dokonana nie mogło odnieść zamierzonego skutku.

Na uwzględnienie nie zasługiwały także zarzuty naruszenia art. 135 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 oraz art. 136 ustawy o świadczenia opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Do zarzutu naruszenia art. 136 ww. ustawy odnieść należy poczynione powyżej uwagi, albowiem przepis ten składa się także z kilku jednostek redakcyjnych, a skarżący kasacyjnie nie podaje, do której z nich skierowany jest zarzut. Można jedynie wskazać, że Sąd I instancji nie zajął stanowiska, jakoby utajnione informacje miały być jawne na podstawie art 136 ww. ustawy. Odnosząc się do treści art. 136 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej Sąd tylko określił ogólnie, że elementy umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej ujęte w tym przepisie mogą być dostępne w ramach realizacji wniosku o udostępnienie informacji publicznej i pogląd ten jest prawidłowy. Takie stanowisko co do jawności utajnionych informacji nie zostało przedstawione przez Sąd także w odniesieniu do art. 135 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ww. ustawy. Dodatkowo zauważyć trzeba, że powoływanie jako naruszonego art. 135 ust. 2 pkt 2 ustawy nie pozostaje w związku ze sprawą, albowiem przedmiotem wniosku były ugody zawarte pomiędzy Szpitalem [...] a [...] Oddziałem Wojewódzkim Narodowego Funduszu Zdrowia i aneksy do nich, a nie oferty. Sąd I instancji stwierdził ogólnie, że analizując zakres informacji dotyczącej szpitali podlegającej udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej w kontekście potencjalnej tajemnicy przedsiębiorcy, należy mieć na względzie również regulacje zawarte w ustawie o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Zdaniem Sądu wszelkie dane, poza tajemnicą przedsiębiorcy, winny być co do zasady dostępne i to w formach najbardziej szerokich. Sąd nie wykluczył zatem, aby informacje wnioskowane w sprawie nie mogły być objęte klauzulą "tajemnica przedsiębiorcy", co jest stanowiskiem zbieżnym z poglądem przedstawionym w skardze kasacyjnej. W przedmiotowej sprawie istotnym jest natomiast aby organ w sposób przekonujący wykazał, że żądane informacje taką klauzulą mogą być objęte, co nie zostało uczynione.

Mając powyższe względy na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na zasadzie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.