Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 531/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2011-09-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 134, art. 152, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art.3 pkt 1 lit. a i pkt 2
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: § 12 i 13
journal: Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marek Szumilas Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek Protokolant st. sekr. sąd. Monika Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2011 r. sprawy ze skargi A.W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego oraz nałożenia obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej A.W. kwotę 500 zł (pięćset złotych), tytułem zwrotu kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

W dniu [...] czerwca 2008r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane wydał postanowienie nr [...], którym wstrzymał prowadzenie robót budowlanych w warunkach samowoli budowlanej polegającej na rozbudowie budynku letniskowego położonego na terenie działki nr [...] oraz nałożył na R. i J.J. obowiązek przedstawienia w terminie 30 dni od daty otrzymania postanowienia następujących dokumentów:

1. zaświadczenia wydanego przez Burmistrza Miasta i Gminy o zgodności rozbudowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy.

2. czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami. pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi.

3. oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Ponieważ w wyznaczonym terminie, tj. w dniu [...] czerwca 2008r. J.J. przedłożył wymagane w/w postanowieniem dokumenty, organ I instancji uznał, że zaistniała podstawa do wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych, pod warunkiem uiszczenia przez inwestora opłaty legalizacyjnej w terminie i wysokości wynikających z przepisów prawa budowlanego.

Przed rozbudową powierzchnia zabudowy domku letniskowego wynosiła 37,90 m2

a pod rozbudowie 58,90 m2, powierzchnia użytkowa tego domku wynosiła 31,90 m2

a po rozbudowie 50,95 m2, kubatura przed rozbudową 111 m3 a po rozbudowie 174,15 m3. Po rozbudowie domek posiadać będzie 5 pokoi (poprzednio 3) oraz powiększoną łazienkę z 2,04 m2 do 5,60 m2.

W związku z powyższym w dniu [...] sierpnia 2008r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał postanowienie nr [...], którym na podstawie art. 49 ust. 1 pkt 3 oraz ust. 2 Prawa budowlanego ustalił opłatę legalizacyjną w wysokości 25.000 zł (słownie: dwadzieścia pięć tysięcy złotych) za rozbudowę budynku letniskowego położonego na terenie działki nr [...], bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę.

Postanowieniem ostatecznym z dnia [...] stycznia 2009r. znak: [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy w/w postanowienie nr [...] PINB z dnia [...] sierpnia 2008r.

W dniu [...] stycznia 2009r. zobowiązani wpłacili ustalona kwotę opłaty legalizacyjnej na konto Urzędu Wojewódzkiego.

Następnie, decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2009r. znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 49 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane zatwierdził projekt budowlany dotyczący rozbudowy budynku letniskowego położonego na terenie działki nr [...].

Decyzją z dnia [...] grudnia 2009r. znak: [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu wniosku A.W., stwierdził nieważność w/w decyzji nr [...] PINB z dnia [...] lutego 2009r. Organ kontrolny wskazał, że przedstawiony przez inwestora projekt budowlany budynku letniskowego nie był kompletnym projektem budowlanym według przepisów prawa budowlanego. Organ powiatowy naruszył wymóg art. 49 ust. 5 Prawa budowlanego, ponieważ w rozstrzygnięciu decyzji zatwierdzającej projekt budowlany samowolnie wybudowanej części obiektu budowlanego nie nałożył na inwestora, wbrew nakazowi wynikającemu z tego przepisu, obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Dodatkowo WINB wskazał, że decyzja skierowana została do niewłaściwego podmiotu. Organ prowadził bowiem postępowanie legalizacyjne wobec inwestora - R. i J.J., nakładając na nich określone obowiązki, po czym decyzję z dnia [...] lutego 2009r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego niewłaściwie skierował wyłącznie do J.J..

W dniu [...] maja 2010r. J.J. złożył w PINB wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na użytkowanie dobudowanej części budynku letniskowego położonego na terenie działki nr [...].

Pismem z dnia [...] maja 2010r. PINB zawiadomił uczestników postępowania o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego dotyczącego rozbudowy, bez pozwolenia na budowę obiektu letniskowego położonego na terenie działki nr [...]. Jednocześnie odrębnym pismem z dnia [...] maja 2010r. organ zawiadomił strony postępowania o możliwości zapoznania i wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego.

W dniu [...] lipca 2010r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję nr [...] znak: [...]. Decyzją tą, powołując się na art. 49 ust. 4 pkt 2 i art. 49 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), organ I instancji zatwierdził projekt budowlany rozbudowy obiektu letniskowego położonego na terenie działki nr [...] oraz nałożył na inwestora – J.J. obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie w/w rozbudowy.

W uzasadnieniu powyższej decyzji organ I instancji wskazał, że rozbudowany obiekt letniskowy nie jest budynkiem, gdyż posadowiony jest na bloczkach żelbetowych

o wymiarach 30cm x 40cm położonych na gruncie. Wynika to z inwentaryzacji powykonawczej - projektu podstawowego domku letniskowego zatwierdzonego decyzją Starosty z dnia [...] lipca 1999r. Powyższe w ocenie PINB oznacza, że w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania przepis zawarty w § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, dotyczący sytuowania budynków w odległości 3m (ścianą bez otworu) lub 4m (ściana z otworem) od granicy działki. Dodatkowo organ powiatowy wskazał, że rozbudowa i nadbudowa obiektu letniskowego J.J. nie narusza § 13 w/w rozporządzenia, ponieważ wysokość przesłaniania równa 2,45m jest mniejsza niż odległość między budynkiem przesłanianym A.W., a budynkiem przesłaniającym J.J., która wynosi nie mniej niż 4.5m.

Decyzją z dnia [...] października 2010r. znak: [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił w całości powyższą decyzję z dnia [...] lipca 2010r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W uzasadnieniu WINB wskazał, że czynności dowodowe, na podstawie których PINB oparł podstawowe ustalenia w sprawie, przeprowadzone zostały z naruszeniem zasad postępowania administracyjnego. Mianowicie organ nie skierował do A.W. oraz do T. i S.M. - właścicieli działek sąsiadujących z działką nr [...], zawiadomienia z dnia [...] marca 2008r. oraz z dnia [...] kwietnia 2008r. o terminie oględzin w przedmiotowej sprawie, ze skutkiem braku uczestnictwa w/w osób w oględzinach.

Ponadto dokumenty przedłożone przez J.J. celem legalizacji omawianej rozbudowy nie spełniały wymagań prawa. W myśl art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego, do którego odsyła art. 48 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

W toku ponownego rozpatrywania sprawy, pismem z dnia [...] grudnia 2010r. organ I instancji zawiadomił uczestników postępowania o wyznaczeniu na dzień [...] stycznia 2011r. terminu oględzin w przedmiotowej sprawie.

W protokole oględzin PINB zapisał, że na działce nr [...] położonej w [...] znajduje się obiekt letniskowy o wymiarach około 8,6 x 7.28m i maksymalnej wysokości około 3,4 m, konstrukcji drewnianej z dachem dwuspadowym pokrytym gontem. Od strony wschodniej działki nr [...], której właścicielką jest A.W. znajduje się łazienka o wymiarach wewnętrznych około 4"33 x 1,23m z drzwiami wejściowymi w ścianie południowej. W narożniku południowo-wschodnim na podwalinie drewnianej o wymiarach 8 x 16 cm spoczywają dwa słupki 7 x 7cm. Organ I instancji wskazał, że z uwagi na fakt, iż bloczki betonowe stanowiące według projektu oparcie drewnianej konstrukcji obiektu nie są widoczne odkopano bloczek w narożniku północno-zachodnim wskazany przez J.J.. Organ ustalił, że wierzch bloczka i spód deskowania ściany zewnętrznej znajdują się na tym samym poziomie.

A.W. oświadczyła do protokołu, że bloczek nie jest bloczkiem, ponieważ nie ma regularnych wymiarów (kształtów). Jej zdaniem związany jest z ziemią lub zalany jest betonem. Natomiast M.G. (pełnomocnik A.W.) oświadczyła, że dom jest trwale związany z gruntem, a fundamenty przysypane są ziemią, czyli są pod powierzchnią gruntu. Nie ma możliwości przeniesienia domku bez wykonania robót ziemnych.

Do protokołu oględzin dołączona została sporządzona przez PINB dokumentacja fotograficzna oraz szkic sytuacyjny obiektu z którego wynika, iż odległość pomiędzy rozbudowaną częścią domku letniskowego małżeństwa J. a granicą z działką A.W. wynosi 0.85 m.

W dniu [...] stycznia 2011r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał postanowienie nr [...] znak: [...], którym na podstawie art. 49 ust. 3 Prawa budowlanego nałożył na J.J. obowiązek uzupełnienia, w terminie do dnia 15 lutego 2011r., wniosku z dnia [...] maja 2010r. o zatwierdzenie projektu budowlanego rozbudowy obiektu letniskowego położonego na terenie działki nr [...], wykonanej bez pozwolenia na budowę o następujące dokumenty:

1) oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością - działką nr [...] - na cele budowlane.

2) dowód wniesienia opłaty skarbowej w wysokości 47zł za zatwierdzenie projektu budowlanego odrębną decyzją.

W dniu 1 lutego 2011r. w siedzibie organu I instancji J.J. złożył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

W dniu [...] lutego 2011r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję nr [...] znak: [...]. Decyzją tą, powołując się na art. 49 ust. 4 pkt 2 i art. 49 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), organ I instancji zatwierdził projekt budowlany rozbudowy obiektu letniskowego położonego na terenie działki nr [...] oraz nałożył na inwestora – J.J. obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie w/w rozbudowy.

W uzasadnieniu powyższej decyzji organ l instancji wskazał, że rozbudowany

i nadbudowany obiekt letniskowy nie jest budynkiem gdyż posadowiony jest na bloczkach betonowych. Nie ma przy tym znaczenia czy bloczek ma regularny kształt czy nie oraz to, czy bloczek spoczywa spodem na gruncie czy jest obsypany gruntem do wierzchu. Wynika to z projektu zatwierdzonego decyzją Starosty z dnia [...] lipca 1999r. Powyższe w ocenie PINB oznacza, że w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania przepis zawarty w § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury

z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, dotyczący sytuowania budynków w odległości 3m od granicy sąsiedniej działki w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy, gdyż przepis ten dotyczy budynku.

Dodatkowo organ powiatowy wskazał, że rozbudowa i nadbudowa obiektu letniskowego J.J. nie narusza § 13 w/w rozporządzenia, ponieważ wysokość przesłaniania równa 2,45m jest mniejsza niż odległość między budynkiem przesłanianym A.W., a budynkiem przesłaniającym J.J.. która wynosi nie mniej niż 4,5 m.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2011r., uzupełnionym następnie pismem z dnia [...] kwietnia 2011r., odwołanie od decyzji PINB z dnia [...] lipca 2010r. wniosła A.W., reprezentowana przez adwokata M.G.. Zaskarżonej decyzji zarzucono:

– naruszenie art. 7 Kpa, polegające na zaniechaniu przez organ dążenia do szczegółowego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

– naruszenie art. 6 Kpa, polegające na przekroczeniu przez PINB obowiązku działania tylko w takim zakresie, w jakim jest do tego upoważniony przez konkretne przepisy prawa i wydanie decyzji bezprawnie oraz rażąco naruszającej uprawnienia strony.

– naruszenie art. 11 Kpa, poprzez zaniechanie wyjaśnienia przesłanek, którymi organ kierował się wydając decyzję, ograniczając się jedynie do ogólnikowego powtórzenia twierdzeń zawartych w poprzednich decyzjach wydanych w tej sprawie.

– naruszenie art. 32 Konstytucji oraz art. 8 Kpa, poprzez nierówne traktowanie stron postępowania, wyrażające się wydaniem decyzji, która całkowicie pomija prawa jednej strony.

– dowolną wykładnię przepisów ustawy Prawo budowlane, w szczególności definicji pojęcia budynek.

– dowolną wykładnię przepisów.

– wybiórcze stosowanie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

– naruszenie art. 48 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 49 ustawy Prawo budowlane

w związku z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r., polegającą na tym, że przedmiotowy budynek nie może być doprowadzony do stanu zgodnego z prawem, gdyż znajduje się za blisko granicy sąsiedniej nieruchomości.

W szczególności powołując się na zasadę równości stron w postępowaniu administracyjnym organ wziął pod uwagę tylko interes uczestnika postępowania, który w warunkach samowoli budowlanej dopuścił się do naruszenia przepisów prawa budowlanego. Całkowicie bowiem pominął, że takie usytuowanie domku letniskowego w tak bliskiej odległości od granicy działki powoduje dyskomfort w korzystaniu

z sąsiedniej nieruchomości, która została zabudowana zgodnie z prawem.

Zarówno hałasy dochodzące z sąsiedniej nieruchomości, zaciemnienie działki sąsiedniej, ale także względy bezpieczeństwa i przepisy przeciwpożarowe powinny być respektowane przy zabudowie. W ocenie skarżącej mamy do czynienia w niniejszej sprawie z budynkiem, który jest trwale z gruntem związany i bez znaczenia jest rodzaj fundamentów. Wystarczy, iż budynek ten fundament posiada i dlatego przepisy rozporządzenia normujące odległość sąsiadujących budynków na działkach sąsiednich ma w sprawie zastosowanie.

Mając powyższe na względzie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji

i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji oraz zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.

Po rozpoznaniu sprawy, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzja z dnia [...] czerwca 2011 r. Nr [...], na podstawie art.60 kpa, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W pierwszej kolejności organ odwoławczy nie podziela stanowiska przedstawionego w odwołaniu przez skarżącą w kwestii kwalifikacji obiektu stanowiącego przedmiot postępowania legalizacyjnego.

W przedmiotowej sprawie, zdaniem organu II instancji, mamy do czynienia z obiektem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. W świetle tego przepisu obiektem budowlanym może być budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi albo budowla stanowiąca całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, albo obiekt małej architektury. Będący przedmiotem niniejszej sprawy obiekt określony przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego jako "budynek letniskowy" nie może być uznany za budynek, może być natomiast uznany niewątpliwie za budowlę, co też potwierdzają ustalenia dokonane podczas oględzin w dniu [...] stycznia 2011r.

W myśl przepisu art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego budynek to obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Pojęcie budowli zdefiniowane w art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane nie oznacza natomiast, że jest to budynek wzniesiony od podstaw i trwale związany z gruntem. Jest to każdy inny obiekt wolnostojący. służący między innymi do sezonowego zamieszkiwania i użytkowany jako domek letniskowy (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13.03.2009r. sygn. akt II OSK 348/08). Fakt, że przedmiotowy obiekt nie posiada fundamentów (nie jest trwale związany z gruntem), a jest oparty jedynie na bloczkach betonowych, stanowi

o tym, że należy zaliczyć go do budowli, a nie budynków (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 18 kwietnia 2007r. sygn. akt II SA/Go 547/06). Zarówno jednak budowle jak i budynki zaliczają się do obiektów budowlanych, zgodnie z cytowaną powyżej definicją zawartą w art. 3 pkt 1.

Ze znajdującego się w aktach sprawy opisu obiektu letniskowego oraz dokumentacji fotograficznej wynika, że mamy do czynienia z budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit "b" i pkt 3 ustawy - z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Posadowienie obiektu letniskowego na fundamentach punktowych wykonanych z bloczków betonowych, które nie wiążą go z gruntem (pozwalają jedynie na utrzymanie jego właściwego poziomu i stabilności - istnieje zatem możliwość przeniesienia go przy pomocy odpowiednio ciężkiego sprzętu w inne miejsce) stanowi przesłankę uniemożliwiającą zakwalifikowanie takiego obiektu jako obiektu budowlanego. Sama bowiem technologia uformowania fundamentu zmienia charakter obiektu jako obiektu budowlanego. Niewątpliwie bowiem sporny obiekt letniskowy nie został posadowiony na fundamentach - nie jest trwale połączony z gruntem, w związku z czym nie może stanowić, iż jest budynkiem. Zatem skoro przedmiotowego obiektu nie można zaliczyć do budowli, brak jest podstaw do stosowania w odniesieniu do niego przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Treść odwołania oraz innych pism i oświadczeń skarżącej składanych w toku postępowania administracyjnego wskazuje, iż domaga się ona rozbiórki spornego obiektu letniskowego z uwagi na fakt, iż jego rozbudowa spowodowała przysłanianie jej budynku letniskowego. Jak słusznie wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji obiekt będący przedmiotem niniejszego postępowania nie powoduje przysłaniania obiektu letniskowego A.W.. Zgodnie bowiem z § 13 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie mającym zastosowanie do oceny budynku A.W. w kontekście budowy rozpatrywanej budowli na działce sąsiedniej "wysokość przesłaniania mierzy się od dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyżej zacienianej krawędzi obiektu przesłaniającego lub jego przesłaniającej części". Natomiast zgodnie z § 13 ust. 1 litera a "odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń - co uznaje się za spełnione, jeżeli między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35m". Warunek ten jest spełniony, gdyż wysokość przesłaniania równa 2,45 m jest mniejsza niż odległość między budynkiem przesłanianym A.W. a obiektem przesłaniającym J.J., która wynosi mniej niż 4,5 m, co wynika z projektu zagospodarowania działki sporządzonej na mapie do celów projektowych -rysunek Z1. Zatem należy stwierdzić, że lokalizacja obiektu letniskowego J.J. nie powoduje sytuacji, w której budynek A.W. nie odpowiadałby przepisom w/w rozporządzenia.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skarżącej, iż zaskarżona decyzja oraz jej uzasadnienie naruszają przepisy postępowania administracyjnego, to jest art. 6, 7, 8

i 11 Kpa, wskazać należy, iż w opinii organu odwoławczego poczynione przez organ I instancji ustalenia wynikają z zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaś dokonana przez ten organ ocena tego materiału w kontekście zastosowanych przepisów ustawy nie budzi zastrzeżeń. Zdaniem WINB organ powiatowy wyczerpująco zbadał wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadził dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa. W tych okolicznościach zarzuty odwołania podważają ustalenia, na jakich podjęte zostało zaskarżone rozstrzygnięcie, zaś organ II instancji nie dopatrzył się nieprawidłowości w działaniu organu wydającego decyzję, tak gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Zaskarżona decyzja, wbrew zarzutom skarżącej, nie nosi cech dowolności. Organ poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne oraz należycie uzasadnił treść rozstrzygnięcia. Analizując niniejszą sprawę, WINB nie dopatrzył się naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, czy naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w sposób, który miałby istotny wpływ na wynik sprawy.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wniosła A.W.. Wydanej decyzji zarzuciła:

– błędną wykładnię przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane polegającej na dowolnej interpretacji przepisów w szczególności definicji pojęcia budynek.

– błędną wykładnię przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U . Nr 75 poz. 690) polegająca na wybiórczym stosowaniu przepisów tego rozporządzenia.

– naruszenie art. 48 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 49 ustawy prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r. Nr 156 poz. 1118) w zw. § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury

z dnia 12 kwietnia 2002 r. – polegająca na tym, że przedmiotowy budynek nie może być doprowadzony do stanu zgodnego z prawem gdyż narusza przepisy prawne w ten sposób że znajduje się za blisko granicy sąsiedniej nieruchomości.

A nadto naruszenie art. 7, 6, 11 i 8 kpa poprzez zaniechanie ustalenia stanu faktycznego i wydania decyzji bezprawnej oraz naruszenie art. 32 Konstytucji poprzez nierówne traktowanie stron postępowania wyrażającej się wydaniem decyzji która całkowicie pomija prawa jednej stroni i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podtrzymała argumenty wyrażone w odwołaniu od decyzji organu I instancji.

Skarżąca nie godzi się na uznanie, iż domek letniskowy małżeństwa J. nie jest budynkiem lecz budowlą. Podaje ponadto, iż nawet jeśli tak przyjąć to w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony został pogląd, iż nawet do obiektów które

nie spełniają wszystkich wymaganych przez prawo budowlane cech budynku

jak np. wiata mają zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (wyrok WSA w Warszawie z 19 stycznia 2010 r., sygn. akt SA/Wa 553/09). W ocenie skarżącej przepisy tego rozporządzenia co do zasady mają zastosowanie do budynków, natomiast do innych budowli nadziemnych i podziemnych wówczas gdy spełniają one warunki użytkowe budynków.

Definicja budynku zawarta jest w art. 3 pkt 2 prawa budowlanego i jest obiekt budowlany który jest trwale z gruntem związany wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. W warunkach niniejszej sprawy trudno uznać, iż domek letniskowy nie posiada cech charakterystycznych odpowiadających definicji budynku. Posiada on fundamenty i jest trwale z gruntem związany, co potwierdziły oględziny i odkopanie fragmentu boku tego budynku.

Skarżąca powołuje się na stanowisko Ministra Budownictwa, iż obiekt budowlany posiadający prefabrykowany lub murowany fundament, którego dolna płaszczyzna znajduje się pod powierzchnią ziemi i którego przeniesienie na inne miejsce lub rozebranie wymaga wykonania robót ziemnych jest budynkiem w rozumieniu ustawy prawo budowlane. Wymóg trwałego związania budynku z gruntem oznacza posadowienie budynku na gruncie budowlanym w sposób zapewniający trwałość

i stateczność. Zgodnie więc z powyższą interpretacją budynek letniskowy o konstrukcji drewnianej posadowiony na belkach betonowych lub palach jest budynkiem, gdyż nie jest obiektem tymczasowym, posiada przegrody budowlane i dach a także fundamenty w postaci pali lub bloków.

W związku z rozbudową łazienki od strony skarżącej zmuszona ona została do postawienia wysokiego parkanu i posadzenia wysokich roślin co także wpłynęło na zaciemnienie salonu skarżącej, a nie musiałaby tego robić gdyby sąsiad przestrzegał odległości prawem przewidziane od granicy działki. Nadto została ona narażona na hałasy dochodzące z łazienki jak spuszczana woda w toalecie czy trzaskanie drzwiami. Zdaniem skarżącej także względy bezpieczeństwa przeciwpożarowego wymagają zachowania przepisami prawa określonej odległości od granicy budynków. Skarżąca zaznacza, że we wcześniejszym postępowaniu dotyczącym budowy przedmiotowego domku w mniejszej, niż przewidziana prawem odległość od granicy działek została zaakceptowana warunkowo o ile właściciele sąsiednich działek wyrażą zgodę na to. Dokumenty na te okoliczność nie zachowały się.

Według skarżącej w sprawie brak jest ustalenia dokładnego stanu faktycznego sprawy, a organy bez podstawy w obowiązujących przepisach prawa dokonały legalizacji samowolnej rozbudowy pomimo, że obiekt ten nie spełnia wymaganych prawem norm. Tym samym została naruszona zasada praworządności i prawdy obiektywnej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :

Skarga jest zasadna.

Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r., - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, co do zasady, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem i polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.

Wyjaśnić również należy, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – "ppsa", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest to czy domek letniskowy położony na działce nr [...] jest budynkiem w rozumieniu ustawy Prawo budowlane.

W ocenie Sądu nie można podzielić stanowiska organu, iż przedmiotowy obiekt budowlany nie jest budynkiem.

Definicję budynku jak trafnie wskazują organy obu instancji zawiera art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawa budowlanego (Dz.U. z 2010 r. Nr 243 poz. 1623) i obiekt budowlany będący budynkiem musi spełniać łącznie następujące przesłanki:

– musi być trwale związany z gruntem;

– mieć wydzieloną przestrzeń za pomocą przegród budowlanych oraz

– posiadać fundament i dach.

Jak wynika z akt administracyjnych przedłożonych Sądowi - zarówno z protokołu oględzin, zdjęć i projektu budowlanego przedłożonego do zatwierdzenia, budynek rozbudowany przez uczestników postępowania – jest budynkiem drewnianym

o konstrukcji szkieletowej, wypełniony wełną mineralną i z obu stron obity deską boazeryjną drewnianą z wysuniętym podcieniem wspartym na słupach drewnianych. Dach o konstrukcji krokwiowej, z podsufitką z deski boazeryjnej, kryty gontem bitumicznym z rynnami. Posiada on powierzchnię zabudowy 58,90 m2, powierzchnię użytkową 50,95 m2 i kubaturę 174,15 m3. Ma 5 pokoi, łazienkę i hol. Posiada fundament w postaci belek żelbetonowych o szerokości 30 na 40 cm.

W ocenie Sądu opisane cechy spornego obiektu budowlanego kwalifikują go jako budynek w rozumieniu art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, gdyż jest on niewątpliwie wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych i posiada dach.

Co zaś do związania go z gruntem to zdaniem Sądu bez znaczenia jest rodzaj zastosowanego fundamentu – bloczki betonowe czy też murowany bądź wylewany betonowy fundament.

Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz wojewódzkich sądów administracyjnych trwałość połączenia budynku z gruntem musi być oceniana jako kwestia faktu. Decyduje o tym konstrukcja techniczna budynku,

a połączenie z gruntem musi być w sensie fizycznym na tyle trwałe, że pozwala na pobyt ludzi w celach mieszkalnych i opiera się czynnikom (np. atmosferycznym) mogącym niszczyć tą konstrukcję.

Posadowienie budynku na fundamentach punktowych wykonanych z bloczków betonowych w żadnym wypadku nie stanowi przesłanki uniemożliwiającej zakwalifikowanie takiego obiektu jako budynku. Sama bowiem technologia uformowania fundamentu nie zmienia charakteru obiektu budowlanego jako budynku (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 grudnia 2007r., sygn. akt II OSK 1642/06, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego

z 24 lipca 2007r., sygn. akt II OSK 1096/06, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 7 lipca 2011r., sygn. akt II SA/OI 370/11, http://orzeczenia.nsa.gov.pl i z 5 maja 2011r., sygn. akt II SA/OI 157/11, http://orzeczenia.nsa.gov.pl oraz komentarz do Prawa Budowlanego pod redakcją

Z. Niewiadomskiego, wydanie 4, str. 42-45).

W niniejszej sprawie domek letniskowy posadowiony został właśnie na fundamentach punktowych i w ten sposób jest on trwale połączony z gruntem. Stąd też twierdzenia organu I instancji, iż jest to obiekt budowlany ze sprecyzowaniem, że nie jest to budynek i bez określenia czy jest to budowla czy obiekt małej architektury,

oraz organu II instancji, iż mamy do czynienia w sprawie z budowlą należało uznać

za błędne w świetle spełnienia wszystkich przesłanek o jakich mówi ustawa dla rozumianego obiektu budowlanego jako budynku (art. 3 pkt 1 lit. a i pkt 2 Prawa budowlanego).

Nie można także podzielić stanowiska organu co do tego, iż istnieje możliwość przeniesienia tego obiektu w inne miejsce za pomocą ciężkiego sprzętu i to powoduje, iż sporny obiekt nie może być uznany za budynek. Współczesne technologie

w zakresie budownictwa oraz budowy ciężkich maszyn budowlanych pozwalają bowiem na przeniesienie w inne miejsce takich budynków, w szczególności zabytkowych, w celu ich ochrony przed zburzeniem czy rozebraniem, jak kościoły czy pałace. A zatem ta okoliczność nie może być wyznacznikiem oceny co do charakteru przedmiotowego obiektu.

Ponadto jak wskazuje orzecznictwo sądów administracyjnych, domki letniskowe to budynki, a jeśli mamy do czynienia z altanami, kioskami, barakowozami, blaszanymi garażami, kontenerami, wiatami przebudowanymi dla potrzeb zamieszkania w nich w okresie letnim i nie związane trwale z gruntem to są to tymczasowe obiekty budowlane.

Zakwalifikowanie domku letniskowego jako budynku obliguje zatem do zachowania wszystkich wymogów jakie rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75 poz. 690) przewiduje dla tego rodzaju obiektów w tym i dla ich odległości od granicy sąsiedniej działki, co w przedmiotowej sprawie było przedmiotem i odwołania od decyzji organu I instancji jak i skargi do Sądu.

§ 12 ust. 1 tego rozporządzenia określa, że budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 3 m w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych

w stronę tej granicy bądź 1,5 m od granicy lub nawet bezpośrednio przy granicy jeśli wynika to z ustaleń planu miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy lub zagospodarowania terenu.

Z zaświadczenia wystawionego przez Burmistrza Gminy znajdującego się w aktach administracyjnych sprawa wynika jedynie, iż teren działki uczestników postępowania małżonków J. przewidziany jest do zabudowy letniskowej z zachowaniem funkcji leśnej terenów, a wycinanie drzew jest dopuszczalne tylko pod budynkami i infrastrukturę z nimi związaną. Nie ma nic na temat możliwości posadowienia budynku w odległości 1,5m od granicy czy przy samej granicy.

W przedmiotowej sprawie z ustaleń dokonanych przez organ I instancji (bowiem nie zachowały się dokumenty w tym przedmiocie) wynika, iż już w chwili budowy pierwotnej tego budynku, za zgodą właścicieli sąsiedniej działki, odległość od granicy została zmniejszona w stosunku do tej, o której mowa w cytowanym rozporządzeniu.

Z kolei między innymi z protokołu oględzin, przeprowadzonych w dniu [...] stycznia 2011r., znajdującym się w aktach sprawy wynika, że przedmiotowy budynek letniskowy po rozbudowie jest posadowiony w stosunku do spornej granicy z działką skarżącej

w odległości niecałego metra, a więc można powiedzieć, że przy samej granicy.

Naczelny Sąd Administracyjny niejednokrotnie podkreślał, że nawet do obiektów budowlanych nie będących budynkami, w zakresie zachowania odległości od granic działki, należy stosować zasady zawarte w omawianym akcie prawnym (m.in. wyrok

z dnia 10 maja 2005r., sygn. akt OSK 1564/04, niepubl.).

Wobec powyższego, decyzje organów o braku podstaw do zastosowania przepisów cyt. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. są błędne.

Ponadto organy wykazały się w postępowaniu niekonsekwencją. Z jednej strony wskazują na brak zastosowania § 12 w/w rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.

w sprawie warunków technicznych (...) czy nawet całego rozporządzenia, a z drugiej strony utrzymują, że rozbudowa i nadbudowa obiektu letniskowego J.J. nie narusza § 13 tego aktu, ponieważ wysokość przesłaniania równa 2,45m jest mniejsza niż odległość między budynkiem przesłanianym A.W., a budynkiem przesłaniającym J.J., która wynosi nie mniej niż 4.5m. Należało stwierdzić, iż przedmiotowe rozporządzenie ma albo nie ma zastosowania, a nie stosować je wybiórczo, tak żeby tylko "pasowało" do rozstrzygnięcia.

Mając na uwadze powyższe okoliczności stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca, wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą. Na mocy art. 152 ppsa Sąd określił, iż uchylone decyzje nie mogą być wykonane. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 cyt. ustawy.

Rozpoznając ponownie sprawę organ powinien dokonać jej merytorycznej oceny, uwzględniając wskazania wynikające z treści niniejszego wyroku, w szczególności wyrażoną w nim ocenę prawną.