Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 911/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-11-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 130a ust. 10h i 10i
journal: Dz.U. 2018 poz 1990
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), , Sędzia WSA Mirosław Montowski, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Protokolant sekr. sąd. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2019 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] lutego 2019 r. znak [...] w przedmiocie zobowiązania do zapłaty kosztów usunięcia i przechowywania pojazdu oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi M. K. ("skarżący") jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] ("SKO") z [...] lutego 2019 r., znak [...], wydana w sprawie dotyczącej zobowiązania do zapłaty kosztów usunięcia i przechowywania pojazdu w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Decyzją z [...] września 2018 r., znak [...] Starosta [...] ("Starosta") zobowiązał skarżącego do zapłaty kosztów w wysokości 9.135 zł w związku z usunięciem z drogi i parkowaniem na parkingu pojazdu marki [...], numer [...].

SKO decyzją z [...] października 2018 r., znak [...] uchyliło ww. decyzję Starosty, nakazując mu ustalenie, czy skarżący jest właścicielem pojazdu.

Po podjęciu próby przeprowadzenia 15 listopada 2018 r. rozprawy administracyjnej, na którą skarżący się nie stawił, Starosta wydał [...] stycznia 2019 r. decyzję znak [...], którą na podstawie art. 130a ust. 10h, 10i, 10j ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2018 r., poz. 1990, "u.p.r.d.") zobowiązał skarżącego do zapłaty kosztów w wysokości 8.281 zł w związku z usunięciem z drogi i parkowaniem na parkingu pojazdu marki [...], numer [...].

W uzasadnieniu decyzji Starosta wskazał, że przedmiotowy pojazd został usunięty z drogi [...] października 2017 r. zgodnie z dyspozycją nr [...] "w związku z kierowaniem pojazdem w stanie nietrzeźwości".

Powiadomienie właściciela wg § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 22 czerwca 2011 r. w sprawie usuwania pojazdów, których używanie może zagrażać bezpieczeństwu lub porządkowi ruchu drogowego albo utrudniających prowadzenie akcji ratowniczej (Dz.U.2011.143.846), jest obowiązkiem podmiotu wydającego dyspozycję usunięcia. Powiadomienie zostało wystawione 1 października 2017 r. i dołączone do akt sprawy z adnotacją o odmowie podpisu przez skarżącego.

Pismem z 3 stycznia 2018 r. podmiot prowadzący parking (Regionalne Centrum Pomocy Drogowej J. R., S., ul. [...]) powiadomił urząd o nieodebraniu przedmiotowego pojazdu z parkingu w okresie trzech miesięcy od dnia holowania. W związku z tym organ 8 stycznia 2018 r. skierował pismo do skarżącego z informacją o przechowywaniu pojazdu na parkingu i konieczności jego odebrania, wskazując na rosnące koszty za parking. Pismo to zostało odebrane 9 stycznia 2018 r.

Dalej organ podał, że Sąd Rejonowy w [...] [...] Wydział Cywilny [...] lipca 2018 r. na wniosek Starosty z 21 lutego 2018 r. postanowieniem sygn. akt [...] orzekł przepadek na rzecz Powiatu przedmiotowego pojazdu.

Pismem z 9 sierpnia 2018 r. organ wysłał do skarżącego zawiadomienie w sprawie obciążenia kosztami za usunięcie z drogi i parkowanie na parkingu pojazdu. Pismo zostało odebrane 10 sierpnia 2018 r.

Stan techniczny pojazdu ocenił i zawarł w raporcie oceny technicznej nr [...] z 13 sierpnia 2018 r. uprawniony rzeczoznawca. Przedmiotowy pojazd został odebrany z parkingu strzeżonego i przekazany do stacji demontażu pojazdów 25 sierpnia 2018 r.

Zgodnie z art. 130a ust. 10h u.p.r.d. koszty związane z usuwaniem przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu. Decyzję o zapłacie kosztów wydaje starosta. Zgodnie z art. 130a ust. 10i tej ustawy, jeżeli w chwili usunięcia pojazd znajdował się we władaniu osoby dysponującej nim na podstawie innego niż własność tytułu prawnego, osoba ta jest zobligowana solidarnie do pokrycia kosztów.

Jak wynika z treści tego przepisu Starosta został zobligowany do wydania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty kosztów powstałych w związku z procedurą przepadku pojazdu.

Organ podkreślił, że zapewnił stronie czynny udział w postępowaniu oraz rozpatrzył materiał dowodowy rzetelnie. Ponadto rozpoznając ponownie sprawę dokonał wyjaśnień wszystkich możliwych kwestii w sposób sumienny na podstawie obowiązujących przepisów prawa, wydając decyzję w oparciu o posiadane dokumenty. Organ powołał się przy tym na art. 81 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096, "k.p.a."), zgodnie z którym okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów.

Starosta wskazał, że na podstawie faktów ustalonych w postępowaniu niezaprzeczalnym jest, iż skarżący w dniu holowania pojazdu znajdował się w jego władaniu, albowiem kierował nim w miejscowości Ł., co potwierdza dyspozycja usunięcia pojazdu wystawiona przez Komendę Miejską Policji w S.. Powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 25 października 2018 r., sygn. akt II SA/Sz 724/18 organ podkreślił, że osobę która kierowała pojazdem nie będąc jego właścicielem uznaje się za współodpowiedzialną za koszty spowodowane koniecznością usunięcia pojazdu z drogi powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania. Wystarczające jest ustalenie, że osoba ta władała pojazdem i nie jest jego właścicielem.

Organ dodał, że według uchwały Rady Powiatu w [...] z [...] września 2016 r. opłatę za usunięcie z drogi motocykla ustala się na rok 2017 na kwotę 218 zł, natomiast za parkowanie motocykla na rok 2017 - w wysokości 26 zł za jedną dobę parkowania. Koszt za parkowanie pojazdu od 2 października 2017 r. do 31 grudnia 2017 r. (91 dni parkowania) wynosi 2.366 zł. Zgodnie z uchwałą Rady Powiatu w [...] z [...] września 2017 r. opłatę za usunięcie z drogi motocykla ustala się na rok 2018 na kwotę 223 zł, natomiast za parkowanie motocykla na rok 2018 - w wysokości 27 zł za jedną dobę parkowania. Koszt za parkowanie pojazdu od 1 stycznia 2018 r. do 30 lipca 2018 r. (211 dni parkowania) wynosi 5.697 zł. Suma powyższych należności wynosi 8.281 zł i należy ją uiścić w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna.

W wyniku wniesienia odwołania przez skarżącego SKO decyzją z [...] lutego 2019 r., znak [...] utrzymało w mocy rozstrzygnięcie Starosty.

W uzasadnieniu SKO opisało przebieg postępowania, a następnie wskazało, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy Starosta zasadnie zastosował art. 130a ust. 10h, 10i i 10j u.p.r.d. Organ podkreślił przy tym związany charakter decyzji wydawanej na podstawie art. 130a ust. 10h tej ustawy.

Dalej, organ wskazał, że z treści materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy oraz uzasadnienia decyzji Starosty z [...] stycznia 2019 r. wynika, że obciążenie skarżącego kosztami usunięcia i parkowania pojazdu organ I instancji uzasadnił przesłanką wynikającą z art. 130a ust. 10i u.p.r.d., a więc koszty ten organ nałożył na osobę, która w jego ocenie znajdowała się we władaniu pojazdu na podstawie tytułu innego niż prawo własności. Ustalenia te zostały zakwestionowane przez skarżącego w odwołaniu, w którym napisał on, że był jedynie kierowcą pojazdu, czyli krótkotrwale nim władał, co w żaden sposób nie przesądza o tytule prawnym do tego posiadania.

Odnosząc się do tego zarzutu SKO podniosło, że bezsporne jest, iż [...] października 2017 r. wydano dyspozycję nr [...], dotyczącą usunięcia pojazdu marki [...] nr VIN [...], z której wynika, że pojazd ten został odebrany od skarżącego, który poruszał się nim znajdując się w stanie nietrzeźwości. Przedmiotowy pojazd nie posiadał numeru rejestracyjnego oraz nie ustalono jego właściciela i okoliczności te nie były przez skarżącego kwestionowane.

Organ podkreślił, że zgodnie z najnowszym orzecznictwem sądów administracyjnych, przywołanym również przez organ I instancji, art. 130a ust. 10i u.p.r.d. nakazuje pociągnąć do współodpowiedzialności za koszty spowodowane koniecznością usunięcia pojazdu z drogi powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania osobę, w której władaniu znajdował się faktycznie pojazd w czasie wystąpienia zdarzenia uzasadniającego usunięcie pojazdu. Chodzi tu o osobę, która kierowała pojazdem, nie będąc jego właścicielem. Wystarczające jest ustalenie, że osoba ta władała pojazdem i nie jest jego właścicielem (wyrok Wojewódzkiego Administracyjnego w Szczecinie z 25 października 2018 r., sygn. akt II SA/Sz 724/18, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 25 września 2018 r., sygn. akt II SA/Ol 565/18). Tym samym odpowiedzialność skarżącego za koszty powstałe w związku z usunięciem z drogi i parkowaniem pojazdu nie wymaga ustalenia tytułu prawnego, na podstawie którego kierował przedmiotowym pojazdem.

Organ wyjaśnił również, że relacja art. 130a ust. 10h do ust. 10i u.p.r.d. została ukształtowana na zasadzie reguły i wyjątku, tzn. zasadą jest ponoszenie kosztów związanych z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałych od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania przez osobę będącą właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji jego usunięcia, zaś wyjątkiem sytuacja, gdy w chwili usunięcia pojazdu znajdował się on we władaniu posiadacza zależnego, tj. osoby dysponującej nim na podstawie innego niż własność tytułu prawnego, a zatem nie właściciela. W tej sytuacji przepis prawa wprost statuuje, że współodpowiedzialność posiadacza zależnego pojazdu w chwili wydania dyspozycji jego usunięcia jest solidarna z właścicielem tegoż pojazdu. Przepisy u.p.r.d. nie zawierają definicji zobowiązania solidarnego, stąd też należy posłużyć się w tym zakresie definicją tej instytucji zawartą w przepisie art. 366 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2018 r., poz. 1025 ze zm., "k.c."), stosownie do którego kilku dłużników może być zobowiązanych w ten sposób, że wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych (solidarność dłużników) (§ 1) i że aż do zupełnego zaspokojenia wierzyciela wszyscy dłużnicy solidarni pozostają zobowiązani (§ 2). Zatem z definicji instytucji solidarności dłużników wynika, że jest ona z założenia statuowana w interesie wierzyciela, gdyż zwiększa grono współdłużników. Z drugiej zaś strony, z definicji zwiększa odpowiedzialność każdego z dłużników solidarnych, skoro wierzyciel może żądać całości świadczenia od każdego z dłużników z osobna i że aż do zupełnego zaspokojenia wierzyciela wszyscy dłużnicy solidarni pozostają zobowiązani, niezależnie od treści istniejącego między współdłużnikami stosunku prawnego, czyli prawa regresu unormowanego w art. 376 k.c. Solidarności dłużników (tzw. biernej) nie można domniemywać, co wprost potwierdza art. 369 k.c. stanowiący, że zobowiązanie jest solidarne, jeżeli to wynika z ustawy lub z czynności prawnej.

W związku z powyższym organ administracyjny, mając ustawowe umocowanie w treści art. 130a ust. 10i u.p.r.d., może nałożyć obowiązek zwrotu kosztów usunięcia, przechowywania i oszacowania pojazdu zarówno na samego właściciela, na samego użytkownika oraz na nich łącznie. Stąd też brak ustalenia w niniejszym postępowaniu właściciela pojazdu nie stoi na przeszkodzie w obciążeniu kosztami wyłącznie użytkownika. Nie budzi również wątpliwości, że rozstrzygnięcie o kosztach winno nastąpić po zakończeniu postępowania przed sądem powszechnym w sprawie orzeczenia przepadku pojazdu na rzecz powiatu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 u.p.r.d., a zatem może dotyczyć wyłącznie kosztów powstałych do "zakończenia postępowania". Są to zatem koszty wyliczone wyłącznie do dnia uprawomocnienia się postanowienia sądu powszechnego o przepadku. Wszelkie natomiast koszty powstałe po tym dniu powinien ponosić, po orzeczeniu przepadku, jego właściciel – czyli powiat. W sprawie niniejszej opłata prawidłowo obliczona została od 2 października 2017 r. do 30 lipca 2018 r. (data uprawomocnienia się postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z [...] lipca 2018 r.).

W końcu organ zwrócił uwagę, że nie była kwestionowana przez skarżącego wysokość ustalonych kosztów. Zgodnie z art. 130a ust. 5f u.p.r.d. usuwanie pojazdów oraz prowadzenie parkingu strzeżonego dla pojazdów usuniętych w przypadkach, o których mowa w ust. 1-2, należy do zadań własnych powiatu. Starosta realizuje te zadania przy pomocy powiatowych jednostek organizacyjnych lub powierza ich wykonywanie zgodnie z przepisami o zamówieniach publicznych. Stosownie do obowiązującego ust. 5c pojazd usunięty z drogi, w przypadkach określonych w ust. 1-2, umieszcza się na wyznaczonym przez starostę parkingu strzeżonym do czasu uiszczenia opłaty za jego usunięcie i parkowanie. W myśl ust. 6 tego przepisu rada powiatu, biorąc pod uwagę konieczność sprawnej realizacji zadań, o których mowa w ust. 1-2 oraz koszty usuwania i przechowywania pojazdów na obszarze danego powiatu, ustala corocznie, w drodze uchwały, wysokość opłat za usunięcie pojazdu i jego parkowanie. Ustawodawca określił maksymalne stawki opłat w ust. 6a art. 130a u.p.r.d. Zgodnie z art. 130a ust. 6b u.p.r.d. maksymalne stawki opłat, określone w ust. 6a, obowiązujące w danym roku kalendarzowym ulegają corocznie zmianie na następny rok kalendarzowy w stopniu odpowiadającym wskaźnikowi cen towarów i usług konsumpcyjnych w okresie pierwszego półrocza roku, w którym stawki ulegają zmianie, w stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego. Jak stanowi art. 130a ust. 6c u.p.r.d., na każdy rok kalendarzowy minister właściwy do spraw finansów publicznych ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" maksymalne stawki opłat, o których mowa w ust. 6a, z uwzględnieniem zasady określonej w ust. 6b, zaokrąglając je w górę do pełnych złotych. Wskaźnik cen, o którym mowa w ust. 6b, ustala się na podstawie komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego ogłoszonego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", w terminie 20 dni od dnia jego ogłoszenia.

W tej sytuacji łączna opłata prawidłowo została ustalona przez organ I instancji na kwotę 8.281 zł w oparciu o dwie przywołane uchwały Rady Powiatu w [...].

W skardze do Sądu na ww. decyzję SKO z [...] lutego 2019 r. skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o jej uchylenie oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji, a także o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

- art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu przez organ I instancji całego materiału dowodowego oraz niepodjęciu wszelkich czynności dowodowych mających na celu dokładne wyjaśnienie sprawy, tj. nieustalenie danych personalnych właściciela pojazdu oraz tytułu prawnego skarżącego do posiadania pojazdu, przez co nie zebrano w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i nie ustalono wszystkich okoliczności faktycznych, na których powinno być oparte rozstrzygnięcie,

- art, 138 § 2 k.p.a., polegające na pominięciu przez organ II instancji okoliczności, że organ I instancji nie zastosował zaleceń jakie otrzymał przy uchyleniu decyzji i nie podjął w tym zakresie żadnych czynności dowodowych w celu ustalenia właściciela pojazdu,

- art. 130a ust. 2 pkt 1a w zw. z art. 130a ust. 10h w zw. z art. 130a ust. 10i u.p.r.d. poprzez ich błędne zastosowanie i obciążenie skarżącego kosztami usunięcia z drogi i parkowania na parkingu przedmiotowego pojazdu,

- "art. 130" ust. 10b u.p.r.d. poprzez jego niezastosowanie w przypadku, gdy zachodzą ku temu podstawy, albowiem przedmiotowy pojazd nie jest zarejestrowany w żadnym z państw członkowskich UE.

W uzasadnieniu skarżący podkreślił, że wyroki, na które powołał się organ II instancji, nie stanowią przełamania/zmiany linii orzeczniczej, a jedynie są wyjątkami odbiegającymi od ugruntowanej linii orzeczniczej, z której wynika, osoba władająca pojazdem bez tytułu prawnego (kierujący) odpowiadać solidarnie na zasadzie określonej w art. 130a ust. 10i u.p.r.d. nie może, gdyż przepis statuuje odpowiedzialność solidarną osoby dysponującej pojazdem na podstawie innego niż własność tytułu prawnego (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 29 czerwca 2017 r., sygn. akt III SA/Gd 351/17, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 7 czerwca 2017 r., sygn. akt II SA/Go 119/17 oraz z 15 lutego 2017 r., sygn. akt II Sa/Go 972/16).

Ponadto wskazał, że kierowanie pojazdem jest jedynie faktycznym, krótkotrwałym władztwem nad rzeczą i nie stanowi tytułu prawnego. Tytułem prawnym mogłaby być np. umowa najmu, użyczenia czy leasingu.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Organ podkreślił w niej, że rozstrzygał sprawę w oparciu o aktualne orzecznictwo sądów administracyjnych, które nie stanowi wyjątku od ugruntowanej linii orzeczniczej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] lutego 2019 r., znak: [...], utrzymująca w mocy decyzję Starosty z [...] stycznia 2019 r. orzekającą o zobowiązaniu skarżącego do zapłaty kwoty 8.281,00 zł tytułem zwrotu kosztów związanych z usunięciem z drogi i parkowaniem na parkingu pojazdu marki Alfa o wskazanym w tej decyzji numerze VIN.

Po analizie tej decyzji i decyzji ją poprzedzającej Sąd stwierdza, że organy orzekające w sprawie dokonały wyczerpujących ustaleń faktycznych kierując się przy tym właściwą wykładnią art. 130a ust. 10h i ust. 10i ustawy Prawo o ruchu drogowym; w konsekwencji zasadnie przyjęły, że koszty związane z usunięciem i przechowywaniem pojazdu ponosi co do zasady osoba będąca właścicielem pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, a na zasadzie wyjątku (i odpowiedzialności solidarnej) – osoba, w której władaniu znajdował się faktycznie pojazd w czasie wystąpienia zdarzenia uzasadniającego jego usunięcie z drogi. Dlatego też Sąd uznał, że orzeczenia te nie naruszają prawa, a zarzuty skargi nie są zasadne.

Rozwijając tę ocenę Sąd zauważa, że zgodnie z art. 130a ust. 2 pkt 1 lit. a u.p.r.d. pojazd może być usunięty z drogi na koszt właściciela, jeżeli nie ma możliwości zabezpieczenia go w inny sposób, w przypadku gdy kierowała nim osoba znajdująca się w stanie nietrzeźwości lub w stanie po użyciu alkoholu albo środka działającego podobnie do alkoholu. Usunięty z drogi pojazd umieszcza się na wyznaczonym przez starostę parkingu strzeżonym do czasu uiszczenia opłaty za jego usunięcie i parkowanie (ust. 5c ww. art. 130a). Zgodnie z ust. 7 wskazanego przepisu wydanie pojazdu następuje po okazaniu dowodu uiszczenia opłaty, o której mowa w ust. 5c, a w przypadku, o którym mowa w ust. 1a, również dowodu uiszczenia kaucji. Stosownie zaś do ust. 10 starosta w stosunku do pojazdu usuniętego z drogi, w przypadkach określonych w ust. 1 lub 2, występuje do sądu z wnioskiem o orzeczenie jego przepadku na rzecz powiatu, jeżeli prawidłowo powiadomiony właściciel lub osoba uprawniona nie odebrała pojazdu w terminie 3 miesięcy od dnia jego usunięcia. Powiadomienie zawiera pouczenie o skutkach nieodebrania pojazdu. Starosta występuje z wnioskiem, o którym mowa w ust. 10, nie wcześniej jednak niż przed upływem 30 dni od dnia powiadomienia (ust. 10a). Na podstawie art. 130a ust. 10e omawianej ustawy, w sprawach o przepadek pojazdu sąd stwierdza, czy zostały spełnione wszystkie przesłanki niezbędne do orzeczenia przepadku, w szczególności, czy usunięcie pojazdu było zasadne i czy w poszukiwaniu osoby uprawnionej do jego odbioru, dołożono należytej staranności oraz czy orzeczenie przepadku nie będzie sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Stosownie zaś do art. 130a ust. 10h tej ustawy, koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i. Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta.

Ten ostatni przepis stanowił podstawę materialnoprawną wydanych w sprawie decyzji, w których to zasadnie przyjęto, że ma on charakter związany, tj. w sytuacji ziszczenia się przesłanek w nim wskazanych, organ obligatoryjnie wydaje decyzję i nie może odstąpić od jej "sformułowania". Zasadnie przy tym uznano, że wystąpiły przesłanki warunkujące wydanie orzeczenia w oparciu o ten przepis.

I tak, nie budzi wątpliwości w sprawie, że 1 października 2017 r. wydano dyspozycję usunięcia przedmiotowego pojazdu, w której to jako przyczynę usunięcia pojazdu wskazano nietrzeźwość kierowcy, a więc wystąpienie zdarzenia, o którym mowa w art. 130a ust. 2 pkt 1 lit. a u.p.r.d. W efekcie pojazd (marki [...] – motocykl, bez numeru rejestracyjnego) został usunięty z drogi i umieszczony na parkingu strzeżonym w miejscowości Ł.(prowadzonym przez Regionalne Centrum Pomocy Drogowej J.R. w S.). Wobec nieodebrania pojazdu z ww. parkingu w odpowiednim terminie, wszczęto procedurę przejęcia pojazdu na rzecz Powiatu; w efekcie Sąd Rejonowy w [...] [...] Wydział Cywilny postanowieniem z [...] lipca 2018 r. o sygn. [...] orzekł przepadek ww. pojazdu, a postanowienie to stało się prawomocne (jak przyjęto i nie jest to kwestionowane) 30 lipca 2018 r. Tym samym z powyższego wynika, że wystąpiły przesłanki do wydania decyzji w oparciu o art. 130a ust. 10h u.p.r.d., zobowiązującej do zapłaty kosztów związanych z usunięciem pojazdu z drogi i jego parkowaniem na parkingu strzeżonym, od momentu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu do zakończenia postępowania. Tak też przyjęto w niniejszej sprawie, prawidłowo przy tym wskazując na to, że ww. sformułowanie, tj. "zakończenie postępowania", użyte w art. 130a ust. 10h, należy odnosić do postępowania w sprawie przepadku pojazdu na rzecz powiatu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 kwietnia 2017 r. sygn. akt I OSK 1959/15). Ustalając koszty, o których mowa w omawianym przepisie, prawidłowo zatem uwzględniono okres od 2 października 2017 r. do 30 lipca 2018 r. Ustalając ich wysokość, kierując się przy tym art. 130a ust. 6 u.p.r.d., prawidłowo zaś uwzględniono stawki wynikające z obowiązujących uchwał Rady Powiatu w S. dotyczących 2017 i 2018 r. Uzasadnienia obu decyzji wydanych w sprawie zawierają pełną argumentację w ww. materii, którą Sąd traktuje za własną, a wobec tego, że skarga nie zawiera żadnych zarzutów w tej kwestii, odstępuje od dokonania głębszej analizy wskazanych powyżej zagadnień.

Mając na uwadze treść skargi i stanowisko skarżącego konsekwentnie eksponowane w sprawie Sąd zauważa natomiast, że orzekając w oparciu o art. 130a ust. 10h u.p.r.d. organy orzekające miały na uwadze, iż prowadzone postępowanie nie pozwoliło na ustalenie właściciela pojazdu. Zważyć przy tym należy, że pojazd ten – marki [...], nie został zarejestrowany, nadto w dacie wydania dyspozycji usunięcia był kierowany przez skarżącego, a ten na żadnym etapie postępowania nie wskazał jego właściciela, a jednocześnie zaprzeczał aby pojazd należał do niego. Wobec takich okoliczności prawidłowo - zdaniem Sądu - uwzględniono w sprawie art. 130a ust. 10i u.p.r.d., w myśl którego jeżeli w chwili usunięcia pojazd znajdował się we władaniu osoby dysponującej nim na podstawie innego niż własność tytułu prawnego, osoba ta jest zobowiązana solidarnie do pokrycia kosztów, o których mowa w ust. 10h. Stosując ten przepis prawidłowo zaś wywiedziono o możliwości skierowania decyzji zobowiązującej wyłącznie do skarżącego jako władającego pojazdem w dacie wystąpienia zdarzenia, w związku z którym pojazd ten następnie został objęty dyspozycją usunięcia z drogi. Przepis ten nakazuje pociągnąć do współodpowiedzialności za koszty spowodowane koniecznością usunięcia pojazdu z drogi (powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania), osobę, w której władaniu znajdował się faktycznie pojazd w czasie wystąpienia zdarzenia uzasadniającego jego usunięcie. Chodzi tu o osobę, która kierowała pojazdem, nie będąc jego właścicielem. Wbrew przekonaniu skarżącego przepis ten nie nakazuje dochodzić tytułu prawnego, jakim legitymował się kierujący pojazdem; wystarczające jest stwierdzenie, że sprawca władał pojazdem i nie jest jego właścicielem. Te zaś okoliczności pozostają w niniejszej sprawie niesporne, a na ich podstawie – prawidłowo adresatem decyzji uczyniono skarżącego.

Z tego też powodu Sąd nie stwierdził, aby w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania poprzez poczynienie niepełnych ustaleń faktycznych, czy też przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 130a ust. 10h i 10i u.p.r.d. poprzez ich wadliwą interpretację i zastosowanie.

Sąd wyjaśnia jednocześnie, że SKO prawidłowo w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wywiodło (powołując się posiłkowo na definicję zobowiązania solidarnego z Kodeksu cywilnego) o możliwości uczynienia skarżącego jedynym adresatem decyzji na zasadzie art. 130a ust. 10i ww. ustawy. Sąd zgadza się bowiem z tym organem, że wobec treści tego przepisu, obowiązek zwrotu kosztów, o których mowa w art. 130a ust. 10h, może być skierowany: wyłącznie do właściciela pojazdu (w dacie wydania dyspozycji jego usunięcia); do właściciela i użytkownika w dacie zaistnienia zdarzenia skutkującego wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu; tylko do użytkownika – osoby kierującej, a nie będącej właścicielem pojazdu. W efekcie Sąd stwierdza, że nie ustalenia właściciela pojazdu nie stoi na przeszkodzie obciążeniu tego ostatniego (kierującego pojazdem) omawianymi kosztami. Przy czym niespornie i zgodnie z zasadą wynikającą z art. 130a ust. 10h u.p.r.d., koszty te w pierwszej kolejności winny obciążać właściciela pojazdu; niemniej nie sposób wykluczyć i takich sytuacji, w których ustalenie właściciela okaże się utrudnione/niemożliwe; w takim zaś przypadku art. 130a ust. 10i na zasadzie wyjątku umożliwia obciążenie kosztami usunięcia i przechowywania pojazdu osobę kierującą a nie będącą właścicielem, czy inaczej: osobę, która przyczyniła się do wydania dyspozycji usunięcia pojazdu. Biorąc pod uwagę argumentację skargi Sąd zauważa przy tym, że kontrolą sądową objęta była decyzja SKO z [...] lutego 2019 r., a nie wcześniejsza tego organu z [...] października 2018 r. wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (w której to wskazano na konieczność ustalenia tytułu prawnego skarżącego do przedmiotowego w sprawie motoru). Przy czym Sąd dostrzega, że to na skutek ww. decyzji kasacyjnej SKO z [...] października 2018 r. organy obu instancji raz jeszcze orzekały w sprawie zajmując się w istocie jedynie jej stroną podmiotową, a zastosowanie przez te organy – na tym etapie - prawidłowej wykładni art. 130a ust. 10i u.p.r.d., pozwoliło na wydanie "właściwych" decyzji (por. wyrok WSA w Lublinie z 25 września 2018 r., sygn. akt III SA/Lu 135/18).

W tej sytuacji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.