Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1370/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-04-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a
journal: Dz.U. 2017 poz 1260
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednoloty
article: Art. 40 par. 2 , art. 107  par. 3, art. 108 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek (spr.) Sędziowie WSA Janusz Kasprzycki WSA Hanna Knysiak-Sudyka Protokolant Małgorzata Krasowska-Świt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 3 października 2017 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami kat. B skargę oddala.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 2017 r. nr [...] Starosta cofnął S. M. uprawnienia do kierowania pojazdami kat. B z uwagi na to, że w okresie 2 lat od wydania po raz pierwszy uprawnień do kierowania popełnił on przestępstwa z art. 173, art. 174, art. 177 § 1 lub 2 Kodeksu karnego, art. 355 § 1 lub 2 Kodeksu karnego (wyrok Sądu Rejonowego sygn. akt [...]). Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

W odwołaniu od powyższej decyzji organu I instancji S. M. wniósł o jej uchylenie i umorzenie postępowania oraz wstrzymanie na podstawie art. 135 k.p.a. natychmiastowego wykonania tej decyzji do czasu ukończenia postępowania odwoławczego. Decyzji organu I instancji odwołujący się zarzucił naruszenie:

1. art. 10 § 1 w zw. z art. 40 § 2 k.p.a., poprzez wydanie zaskarżonej decyzji w wyniku postępowania przeprowadzonego przez organ I instancji z naruszeniem zasady czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania, a to w związku z pominięciem pełnomocnika radcy prawnego skarżącego w postępowaniu przed organem I instancji oraz nie doręczeniem mu decyzji organu I instancji.

2. art. 107 § 3 k.p.a., poprzez brak precyzyjnego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej tej decyzji, co uniemożliwia właściwe zapoznanie się z motywami działania organu pierwszej instancji, zrozumienie tych motywów, a w rezultacie ustosunkowanie się do nich w rzeczowy i wyczerpujący sposób.

3. art. 108 § 1 w zw. z art. 107 § 2 i art. 7 k.p.a., poprzez bezpodstawne i dowolne opatrzenie tej decyzji rygorem natychmiastowej wykonalności bez powołania się na interes społeczny.

4. art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1260) polegające na przyjęciu, że w niniejszej sprawie znajduje zastosowanie regulacja przewidziana w tym przepisie.

Decyzją z dnia 3 października 2017 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257) oraz art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1260 z późn. zm.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Starosty z dnia [...] 2017 r. nr [...]. W ocenie Kolegium organ I instancji prawidłowo uznał, że w sprawie zachodzą przesłanki do wydania decyzji o cofnięciu odwołującemu się uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B. Do organu prowadzącego postępowanie w dniu 11 lipca 2017 r. wpłynął bowiem wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji o cofnięcie odwołującemu się uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B z uwagi na fakt, że popełnił w okresie dwóch lat od wydania mu po raz pierwszy prawa jazdy przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji (wyrok Sądu Rejonowego sygn. akt [...]). Kolegium podniosło, że zgodnie z art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie stwierdzenia, na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć, że kierujący pojazdem silnikowym w okresie 2 lat od dnia wydania mu po raz pierwszy prawa jazdy popełnił przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, przy czym decyzja o cofnięciu uprawnienia jest wydawana na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji. W związku z powyższym po zaistnieniu ustawowych przesłanek starosta ma obligatoryjnie wydać decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami. Decyzja ta nie podlega zatem tzw. uznaniu administracyjnemu. Odnosząc się do twierdzeń odwołującego się, że art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a ustawy - Prawo o ruchu drogowym - może mieć zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdy wszystkie okoliczności określone w jego dyspozycji zaistniały po dniu 18 maja 2015 r., Kolegium stwierdziło, że do zastosowania wymienionego wyżej przepisu wystarczającym jest, że przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji zostało popełnione po dniu 18 maja 2015 r. tj. po wejściu w życie przedmiotowego przepisu oraz że zostało ono popełnione w okresie 2 lat od wydania po raz pierwszy prawa jazdy, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie. Gdyby bowiem wolą ustawodawcy było objęcie sankcją przewidzianą w tym przepisie jedynie osób, które uzyskały po raz pierwszy prawo jazdy po dniu wejścia w życie przepisów ustawy, to zapewne uregulowałby to w przepisach intertemporalnych, a tego w żaden sposób nie uczynił. Kolegium nie uwzględniło również zarzutu naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., gdyż organ prowadzący postępowanie podał podstawę prawną i faktyczną wydanej decyzji oraz w sposób należyty sporządził uzasadnienie. W ocenie organu II instancji, na uwzględnienie nie zasługuje także zarzut, że organ prowadzący postępowanie bezpodstawnie i dowolnie opatrzył decyzję rygorem natychmiastowej wykonalności bez powołania się na interes społeczny. Kolegium stwierdziło, że decyzja o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami, wydawana obligatoryjnie ze względu na popełnienie w określonym czasie przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji zawsze ma na celu ochronę zdrowia lub życia ludzkiego, co niewątpliwie leży w interesie społecznym. Nie ma zatem przeszkód dla nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności zgodnie z art. 108 § 1 k.p.a. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 10 § 1 w zw. z art. 40 § 2 k.p.a. poprzez pominięcie pełnomocnika odwołującego się w postępowaniu przed organem l instancji oraz nie doręczeniem mu przedmiotowej decyzji, Kolegium stwierdziło, że zgodnie z art. 40 § 2 k.p.a., organ prowadzący postępowanie miał taki obowiązek. Jednakże w stanie faktycznym sprawy, pomimo niedoręczenia decyzji pełnomocnikowi odwołującego się doszło do skutecznego złożenia odwołania, które przygotował ów pełnomocnik. W związku z powyższym Kolegium uznało, że odwołujący się nie poniósł negatywnych skutków prawnych niedoręczenia decyzji ustanowionemu pełnomocnikowi. W tej sytuacji, zdaniem Kolegium, niekorzystnym dla odwołującego się byłoby przekazanie sprawy organowi l instancji do ponownego rozpoznania, które spowodowałoby przedłużenie przedmiotowego postępowania. W związku z powyższym Kolegium stwierdziło, że organ l instancji prawidłowo uznał, że zachodzą przesłanki do wydania decyzji o cofnięciu odwołującemu się uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B.

Z powyższą decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie zgodził się S. M. i pismem z dnia 15 października 2017 r. wniósł na nią skargę, domagając się stwierdzenia jej nieważności wraz z decyzją organu I instancji, ewentualnie jej uchylenia wraz z decyzją organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:

1. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez brak stwierdzenia nieważności decyzji przez organ II instancji, która została wydana z rażącym naruszeniem prawa, poprzez pominięcie pełnomocnika skarżącego przy wydaniu decyzji i doręczenie decyzji tylko stronie zamiast pełnomocnikowi;

2. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 10 § 1 w zw. z art. 40 § 2 k.p.a. poprzez utrzymanie zaskarżonej decyzji w wyniku prowadzenia postępowania przez organ I instancji z naruszeniem zasady czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania, a to w związku z pominięciem pełnomocnika skarżącego w postępowaniu przed organem I instancji oraz nie doręczeniem mu decyzji organu I instancji;

3. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez utrzymanie decyzji, która nie zawierała precyzyjnego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej tej decyzji, co uniemożliwiało właściwe zapoznanie się z motywami działania organu I instancji, zrozumienie tych motywów, a w rezultacie ustosunkowanie się do nich w rzeczowy i wyczerpujący sposób;

4. art. 135 k.p.a. poprzez niewstrzymanie natychmiastowej wykonalności decyzji pomimo faktu, że decyzja została wydana z naruszeniem z art. 108 § 1 w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 40 § 2 k.p.a. oraz art. 107 § 2 i art. 7 k.p.a., co skutkuje faktem, że skarżący został pozbawiony uprawnień do kierowania pojazdami kategorii B.

5. art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1260) polegające na przyjęciu, że w niniejszej sprawie znajduje zastosowanie regulacja przewidziana w tym przepisie, podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że w niniejszym stanie faktycznym jego zastosowanie było zdecydowanie nieuprawnione.

Uzasadniając zarzut naruszenia art 156 § 1 pkt 2 k.p.a. skarżący podał, że jest on związany z naruszeniem przez organ I instancji art. 10 § 1 w zw. z art. 40 § 2 k.p.a. Skarżący zaznaczył, że organ I instancji wysłał do niego decyzję z pominięciem jego pełnomocnika, co wynika wprost z treści decyzji, pomimo faktu, że w dniu 31 lipca 2017 r. pełnomocnik wystosował wraz ze złożeniem pełnomocnictwa pismo do organu z wnioskiem o umorzenie postępowania. Organ sam wystosował pismo do pełnomocnika, że nie przychyla się do wniosku, a w sprawie zostanie wydana decyzja do dnia 17 sierpnia 2017 r. Zdaniem skarżącego, wykładnia art. 40 § 2 k.p.a. wskazując, iż doręczenie decyzji stronie z pominięciem pełnomocnika jest bezskuteczne, ma na celu ochronę strony przed negatywnymi, arbitralnymi działaniami organów administracji publicznej tak, aby nie pozbawić strony prawa do sądu. Skarżący wskazał, że doręczenie decyzji stronie zamiast ustanowionemu przez nią pełnomocnikowi ma - w stosunku do tej strony - wymiar wyłącznie informacyjny. Natomiast skutki prawne związane z doręczeniem rozpoczynają się dopiero z datą skutecznego doręczenia pisma (orzeczenia) ustanowionemu przez stronę pełnomocnikowi. Skarżący uważa zatem, że decyzja organu I instancji nie jest aktem administracyjnym, ponieważ nie występuje w obrocie prawnym, a co za tym idzie nie wywołuje ona żadnych skutków prawnych, a tym bardziej nie może podlegać natychmiastowemu wykonaniu, ani nie może zostać utrzymana przez organ II instancji. W uzasadnieniu zarzutu naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art 107 § 3 k.p.a. skarżący podniósł, że decyzja organu I instancji nie zawierała precyzyjnego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej zaskarżonej decyzji, co uniemożliwiło właściwe zapoznanie się z motywami działania tego organu l instancji, zrozumienie tych motywów, a w rezultacie ustosunkowanie się do nich w rzeczowy i wyczerpujący sposób. Zdaniem skarżącego, z treści decyzji wynika, że wydana ona została przez Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji, a nie Starostę. Organ w ogóle nie odniósł się natomiast do kwestii podnoszonej przez pełnomocnika skarżącego w zakresie braku podstaw do wszczęcia postępowania. Organ odwoławczy również nie odniósł się do faktu, że decyzja organu I instancji zawierała błędną podstawę prawną, ponieważ w decyzji wskazano, że materialnoprawną podstawą jej wydania jest art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137), podczas gdy w obrocie prawnym nie występuje taka ustawa z takim numerem w dzienniku ustaw. W dalszej kolejności skarżący wskazał, że wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 108 § 1 w zw. z art. 107 § 2 i art. 7 k.p.a., polegającym na bezpodstawnym i dowolnym przyjęciu, że bliżej niesprecyzowany interes społeczny uzasadniał opatrzenie tej decyzji rygorem natychmiastowej wykonalności. Zdaniem skarżącego, doszło również do naruszenia przez organy I i II instancji wynikającej z art. 7 k.p.a. zasady uwzględniania z urzędu słusznego interesu strony (pierwszeństwa tego interesu przed interesem społecznym). Za prawnie irrelewantne skarżący uznał uzasadnienie przez organ II instancji, że w przypadku przestępstw dotyczących bezpieczeństwa komunikacji interes społeczny istnieje niejako z urzędu. Skarżący wskazał, że organ II instancji dla uzasadnienia swojego twierdzenia przywołał przykład, w którym nadano rygor natychmiastowej wykonalności decyzji, która została wydana w wyniku popełnienia przestępstwa związanego z prowadzeniem pojazdu przez nietrzeźwego kierowcę. Skarżący zauważył, że w przypadku popełnienia przestępstwa z art. 178a Kodeksu karnego, to sąd orzeka o zakazie prowadzenia pojazdów na okres nie krótszy niż 3 lata. Natomiast decyzja starosty jest konsekwencją orzeczonego zakazu, a więc ma tak naprawdę deklaratoryjne znaczenie, a nadanie jej rygoru natychmiastowej wykonalności jest normalną konsekwencją, skoro skazany ma orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów. Skarżący stwierdził, że w niniejszej sprawie taka sytuacja nie zachodzi, gdyż skarżący nie dopuścił się przestępstwa z art. 178a Kodeksu karnego, a wypadku komunikacyjnego, który jest przestępstwem nieumyślnym, a nie jak jazda w stanie nietrzeźwości - przestępstwem umyślnym. W ocenie skarżącego, organ II instancji nie wykazał aby zachodziły przesłanki do nadania decyzji organu I instancji rygoru natychmiastowej wykonalności. Skarżący podał, że codziennie dojeżdża do pracy ponad 30 km i jego praca związana jest z pozostawaniem do dyspozycji jako kierowca. W przypadku cofnięcia uprawnień pomimo – jego zdaniem - braku istnienia materialnoprawnej podstawy, zaskarżona decyzja może skutkować zwolnieniem skarżącego z pracy, co będzie dla niego pociągało dotkliwe skutki - konieczność poszukiwania nowej pracy (co jest stosunkowo trudne w okolicy, z której pochodzi skarżący), wymierne straty finansowe oraz związane z tym problemy rodzinne. Ponadto skarżący uważa, że mając na uwadze powyższe wywody odnośnie braku występowania "nieaktu" w obrocie prawnym, tym bardziej organ odwoławczy powinien wstrzymać zaskarżoną decyzję, a nie utrzymać w mocy i opatrzyć uzasadnieniem nie przystającym do okoliczności sprawy. Uzasadniając zarzut naruszenia art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a ustawy - Prawo o ruchu drogowym skarżący podniósł, że uzyskał po raz pierwszy uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii B z dniem 12 lutego 2015 r., a więc 3 miesiące przed wejściem w życie przepisu, na który powołują się organy l i II instancji. Przepis ten został dodany na mocy art. 4 pkt 9 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 541) i obowiązuje od dnia 18 maja 2015 r. Dopiero moment popełnienia przestępstwa (25 marca 2016 r.) jak i wydanie wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne (27 września 2016) nastąpiły już po wejściu w życie ustawy zmieniającej. Zdaniem skarżącego, przyjęcie, że w kontrolowanej sprawie znajduje zastosowanie regulacja przewidziana w art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a ustawy - Prawo o ruchu drogowym, w brzmieniu nadanym mocą art. 4 pkt 9 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. prowadzi do naruszenia zasady lex retro non agit. W ocenie skarżącego, przepis art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a ustawy - Prawo o ruchu drogowym może mieć zastosowanie wyłącznie wtedy, gdy wszystkie okoliczności określone w jego dyspozycji zaistniały po dniu 18 maja 2015 r. W realiach niniejszej sprawy nie wszystkie jednak przesłanki zostały spełnione, ponieważ skarżący uzyskał prawo jazdy przed dniem 18 maja 2015 r., a więc organy I i II instancji nie mogły zastosować powyższego przepisu w zakresie cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami kategorii B.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko i wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm., zwanej dalej p.p.s.a.), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 z późn. zm.), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

W ocenie Sądu, skarga jest nieuzasadniona.

Jest poza sporem okoliczność, że materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji jest art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1260 z późn. zm.), który stanowi:

"Art. 140. 1. Decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie:

3a) stwierdzenia, na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć, że kierujący pojazdem silnikowym w okresie 2 lat od dnia wydania mu po raz pierwszy prawa jazdy popełnił:

a) przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji,"

Powyższy przepis został dodany przez art. 4 pkt 9 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 541) i obowiązuje od dnia 18 maja 2015 r. Przepis ten kreuje obowiązek wydania tzw. decyzji związanej, czyli obowiązek cofnięcia uprawnień w wypadku ziszczenia się wymienionych w nim przesłanek.

Stan faktyczny sprawy jest – zdaniem Sądu - także bezsporny. Jak wynika z akt sprawy skarżący uzyskał uprawnienie do kierowania pojazdami kat. B w dniu 12 lutego 2015 r. W dniu 25 marca 2016 r. skarżący popełnił przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji z art. 173, art. 174, art. 177 § 1 lub 2 Kodeksu karnego, art. 355 § 1 lub 2 Kodeksu karnego, co zostało potwierdzone wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 27 września 2016 r. sygn. akt [...] warunkowo umarzającym postępowanie.

Kwestią sporną jest natomiast to, czy przepis art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a ustawy - Prawo o ruchu drogowym mógł zostać zastosowany w niniejszej sprawie skoro prawo jazdy skarżący otrzymał przed wejściem w życie tego przepisu. Zdaniem skarżącego, przepis ten może mieć zastosowanie tylko wtedy, gdy wszystkie wymienione w nim okoliczności miały miejsce po dniu jego wejścia w życie, tj. po 18 maja 2015 r. Natomiast organ II instancji stoi na stanowisku, że do zastosowania omawianego przepisu wystarczającym jest okoliczność, że przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji zostało popełnione przez skarżącego po dniu 18 maja 2015 r. oraz że zostało ono popełnione w okresie 2 lat od wydania skarżącemu po raz pierwszy prawa jazdy.

Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko organu odwoławczego. Podkreślić należy, że cofnięcie uprawnień do prowadzenia pojazdów jest sankcją administracyjną za określone w przepisach prawa zachowania, w tym m.in. za popełnienie przestępstw przeciwko bezpieczeństwo w komunikacji. Oczywistym jest, że – co do zasady – niedopuszczalne jest nałożenie sankcji, jeżeli nie była ona przewidziana w przepisach obowiązujących w dacie określonego naruszenia prawa. W niniejszej sprawie do naruszeń prawa, czyli zachowań (zdarzeń) skutkującego określoną sankcją administracyjną w postaci cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami doszło jednak w dniu 25 marca 2016 r., już w dacie obowiązywania art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a ustawy - Prawo o ruchu drogowym, bowiem po dniu 18 maja 2015 r. Przyjąć natomiast należy, że to moment zaistnienia zdarzenia wyznacza prawo właściwe, jako prawo obowiązujące w dniu jego realnego wystąpienia. O zakresie praw i obowiązków decydują zatem przepisy prawa materialnego w brzmieniu obowiązującym w dacie powstania określonego zdarzenia. Z datą zdarzenia, którego skutkiem jest sankcja administracyjna, dochodzi niewątpliwie do nawiązania stosunku administracyjnoprawnego pomiędzy stroną a organem administracji publicznej, ponieważ ten moment wyznacza treść obowiązku administracyjnoprawnego – w omawianym przypadku w postaci cofnięcia uprawnienia i zwrotu dokumentu prawa jazdy. Decyzja orzekająca zatem o cofnięciu uprawnienia do prowadzenia pojazdów i nakładająca obowiązek zwrotu dokumentu prawa jazdy jest decyzją o charakterze deklaratoryjnym, konkretyzującym stosunek administracyjnoprawny. Decyzja taka i sankcja nią nałożona jest konsekwencją zdarzenia naruszającego prawo.

W związku z powyższym, skoro do popełnienia przestępstwa przeciwko bezpieczeństwo w komunikacji doszło już w czasie obowiązywania art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a ustawy - Prawo o ruchu drogowym, to tym samym przepis ten znajdował zastosowanie wobec skarżącego. Data uzyskania po raz pierwszy uprawnienia do prowadzenia pojazdów miała tylko takie znaczenie, że skarżący w chwili zdarzenia skutkującego nałożeniem sankcji administracyjnoprawnej był osobą, która po raz pierwszy uzyskała prawo jazdy w okresie dwóch lat przed zdarzeniem, co powoduje z kolei stwierdzenie, że zostały wyczerpane wszystkie przesłanki zawarte w przytoczonym wyżej art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym.

W konsekwencji zatem w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia zasady niedziałania prawa wstecz, poprzez zastosowanie prawa nowego do zdarzenia, które miało miejsce jeszcze przed jego wejściem w życie. Organy obu instancji prawidłowo więc orzekły na podstawie przepisów obowiązujących w dacie popełnionego przestępstwa przeciwko bezpieczeństwo w komunikacji, nie naruszając zasady lex retro non agit i słusznie orzekły o cofnięciu skarżącemu uprawnień do prowadzenia pojazdów kategorii B. Za niezasadny należy zatem uznać podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a ustawy - Prawo o ruchu drogowym.

Jeżeli chodzi o podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania to za uzasadniony Sąd uznał zarzut naruszenia art. 40 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257) - Kodeks postępowania administracyjnego (k.p.a.). Zgodnie z tym przepisem:

"Art. 40. § 2. Jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Jeżeli ustanowiono kilku pełnomocników, doręcza się pisma tylko jednemu pełnomocnikowi. Strona może wskazać takiego pełnomocnika."

Obowiązek doręczania wszelkiej korespondencji skutecznie ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi stanowi formę zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu (art. 10 § 1 k.p.a.). Od chwili ustanowienia pełnomocnika strona działa więc za jego pośrednictwem z pełnym skutkiem prawnym, a wobec tego również wszystkie pisma doręcza się pełnomocnikowi, a nie stronie. Przepis art. 40 § 2 k.p.a. nie dopuszcza żadnych wyjątków i zgodnie z przyjętą w k.p.a. zasadą oficjalności doręczeń obarcza organy administracji prowadzące postępowanie obowiązkiem doręczania wszystkich pism procesowych, w tym orzeczeń (decyzji i postanowień), pełnomocnikowi ustanowionemu w sprawie. W niniejszej sprawie decyzja organu I instancji została doręczone skarżącemu a nie ustanowionemu przez niego pełnomocnikowi, co niewątpliwie stanowiło naruszenie art. 40 § 2 k.p.a.

Należy jednak zauważyć, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. sąd uchyla decyzję jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, które mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu, naruszenie w niniejszej sprawie art. 40 § 2 k.p.a. nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Pomimo bowiem tego, że decyzja organu I instancji została doręczona nieprawidłowo skarżącemu, jego pełnomocnik w ustawowym terminie złożył odwołanie, które zostało rozpoznane przez organ II instancji. Naruszenie art. 40 § 2 k.p.a. nie pozbawiło zatem skarżącego jego prawa do wniesienia odwołania. Natomiast uchylenie decyzji organu I instancji przez organ odwoławczy spowodowałoby jedynie, że organ I instancji ponownie wydałby decyzję tożsamej treści, ale doręczył ją pełnomocnikowi strony, a nie bezpośrednio stronie. Tego rodzaju postępowanie spowodowałoby niepotrzebne przedłużenie postępowania administracyjnego i stanowiłoby naruszenie zasady szybkości postępowania sformułowanej w art. 12 § 1 k.p.a.

Sąd nie dopatrzył się naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Decyzja organu II instancji spełniała bowiem wszystkie wymogi przewidziane dla decyzji w tym przepisie. Jeżeli chodzi o decyzję organu I instancji to należy stwierdzić, że pomimo jej lakonicznego uzasadnienia, można na podstawie jej treści ustalić jakie okoliczności faktyczne i prawne legły u podstaw jej wydania. W szczególności, wbrew twierdzeniom skarżącego, z treści tej decyzji nie wynika, że została wydana przez Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji. W nagłówku decyzji wyraźnie wskazano, że została ona wydana przez Starostę, a podpisała ją inspektor Z. K., działająca z upoważnienia Starosty. W treści uzasadnienia swojej decyzji organ I instancji faktycznie podał błędny rok i pozycję Dziennika Ustaw, w którym opublikowano ustawę - Prawo o ruchu drogowym, jednak w podstawie prawnej decyzji wskazano już prawidłowy rok i numer Dziennika Ustaw. Z treści decyzji wyraźnie wynika również, że została ona wydana na wniosek Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji z powodu popełnienia przez skarżącego w okresie 2 lat od wydania po raz pierwszy uprawnień do kierowania pojazdami kategorii B przestępstwa z art. 173, art. 174, art. 177 § 1 lub 2 Kodeksu karnego, art. 355 § 1 lub 2 Kodeksu karnego. Nie można zatem uznać, że decyzja organu I instancji była nieprawidłowa co uniemożliwiało właściwe zapoznanie się z motywami działania organu I instancji.

Sąd nie dopatrzył się również naruszenia art. 135 i art. 108 § 1 k.p.a. Rygor natychmiastowej wykonalności może być nadany decyzji tylko w sytuacji, gdy jest to niezbędne dla ochrony wartości wskazanych w art. 108 § 1 k.p.a. Przesłanką wspólną dla wszystkich przypadków nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności wymienionych w powyższym przepisie, jest "niezbędność" niezwłocznego wdrożenia decyzji w życie. Odwołując się do pojęcia niezbędności niezwłocznego działania, ustawodawca uznaje, że może to nastąpić w takim przypadku, w którym nie można się obejść w danym czasie i istniejącej sytuacji bez wykonania praw lub obowiązków, o których rozstrzyga się w decyzji, ponieważ zwłoka w ich wykonaniu zagraża dobrom chronionym. Przepis art. 108 k.p.a. wymienia kilka rodzajów dóbr, które – każde z osobna – podlegają ochronie przez nadanie decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności. Jeden rodzaj dóbr chronionych stanowi życie lub zdrowie ludzkie, a drugi – określone interesy. W rozpoznawanej sprawie rygor natychmiastowej wykonalności został nadany przy uwzględnieniu pierwszej kategorii dóbr chronionych. Popełnione bowiem przez skarżącego przestępstwo przeciwko bezpieczeństwo w komunikacji wskazywało, że dalsze kierowanie przez niego pojazdami zagrażało życiu i zdrowiu ludzkiemu. Konieczne zatem stało się nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, gdyż leżało to w interesie społecznym. Należy ponadto zauważyć, że postanowieniem z dnia 3 października 2017 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło wstrzymania natychmiastowego wykonania decyzji organu I instancji.

Nie znajdując zatem podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego ani przepisy postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł - jak w sentencji.