Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 1105/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2016-02-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 153, art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 85 ust. 2 i 3, art. 33, art. 79 ust. 1, art. 66
journal: Dz.U. 2013 poz 1235
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jakub Zieliński Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Protokolant ref. stażysta Edyta Rurarz - Kwietniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lutego 2016 r. sprawy ze skargi M. L. i L. G na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2015r. Nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań oddala skargę


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 2 czerwca 2009 r., złożonym 4 czerwca 2009 r., M. S. i M. S. wystąpili do Wójta Gminy (dalej powoływanego jako "Wójt") o ustalenie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na budowie chlewni tuczników na około 1600 sztuk na rusztach żelbetowych, zbiornika na gnojowicę pod budynkiem oraz dwóch silosów paszowych. We wniosku wskazano, że jest to przedsięwzięcie, które zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 43 z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. Nr 257, poz. 2573) kwalifikuje się jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, dla którego sporządzenie raportu o oddziaływaniu na środowisko jest wymagane.

Do wniosku dołączono kartę informacyjną, mapę oraz wypis z rejestru gruntów dotyczący działki inwestorów – [...] w miejscowości B. Do akt złożono także mapę zasadniczą z oznaczonym terenem inwestycji, mapę ewidencyjną z oznaczeniem działek, na które przedsięwzięcie może oddziaływać ([...]) oraz wypisy uproszczone z rejestru gruntów dotyczące tych działek.

Następnie pismem z dnia 15 czerwca 2009 r. organ zawiadomił strony (według wypisów z ewidencji gruntów) o wszczęciu postępowania, natomiast kolejnym pismem z tego samego dnia Wójt zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (dalej powoływanego jako "RDOŚ") oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (dalej powoływanego jako "PPIS") o wyrażenie opinii co do kwalifikacji przedsięwzięcia.

Z akt administracyjnych wynika, że informacja o wszczęciu postępowania została podana do publicznej informacji poprzez:

– przekazanie Sołtysowi Wsi B. (dalej powoływanemu jako "Sołtys") celem wywieszenia na tablicy ogłoszeń w pobliżu inwestycji,

– umieszczenie w Biuletynie Informacji Publicznej (dalej: "BIP") od dnia 16 czerwca 2009 r.,

– wywieszenie na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy w dniach od 15 czerwca 2005 r. do 29 czerwca 2009 r.

Dnia 3 lipca 2009 r. Wójt otrzymał opinię sanitarną z 30 czerwca 2009 r., w której PPIS potwierdził, że sporządzenie raportu dla przedsięwzięcia jest wymagane oraz określił jego zakres.

Pismem z dnia 1 lipca 2009 r., RDOŚ poinformował, że przedsięwzięcie kwalifikuje się do przedsięwzięć wymagających sporządzenia raportu.

Następnie od dnia 1 lipca 2009 r. wpłynęło szereg uwag zainteresowanych osób, wyrażających zastrzeżenia, co do projektowanej inwestycji.

Dnia 22 lipca 2009 r. wpłynęło do Wójta pismo postanowienie RDOŚ z dnia [...] lipca 2009 r., w którym organ ten wydał opinię co do zakresu raportu.

Dnia 14 lipca 2009 r. udział w postępowaniu zgłosiła organizacja ekologiczna Stowarzyszenie [...].

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. Wójt dopuścił Stowarzyszenie do udziału w postępowaniu (organ powołał się na art. 44 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, Dz.U. Nr 199, poz. 1227 ze zm., zwanej dalej "u.u.i.ś.", oraz art. 31 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, obecnie Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., zwanej dalej: "K.p.a.").

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. Wójt - działając na podstawie art. 69 ust. 3 u.u.i.ś. oraz powołując się na dostarczone opinie RDOŚ i PPIŚ - określił zakres raportu dla wnioskowanego przedsięwzięcia.

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r., Wójt - działając na podstawie art. 69 ust. 4 u.u.i.ś. - zawiesił postępowanie do czasu przedłożenia przez M. S. i M. S. raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

Informacja o ustaleniu zakresu raportu oraz o zawieszeniu postępowania została podana do publicznej wiadomości poprzez:

– przekazanie Sołtysowi celem wywieszenia na tablicy ogłoszeń w pobliżu inwestycji,

– umieszczenie w BIP dnia 24 lipca 2009 r.,

– wywieszenie na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy w dniach od 24 lipca 2009 r. do dnia 7 sierpnia 2009 r.

Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2009 r. Wójt – powołując się na art. 69 ust. 4 u.u.i.ś. – podjął zawieszone postępowanie administracyjne.

Dnia 3 grudnia 2009 r. Wójt wystosował ogłoszenie mające na celu podanie do publicznej wiadomości informacji o przystąpieniu do przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, zamieszczając w nim informacje określone w art. 33 u.u.i.ś. W ogłoszeniu poinformowano, między innymi, o możliwości składania uwag w ciągu 21 dni od upubliczenia informacji.

Wójt polecił upublicznić ogłoszenie dnia 15 grudnia 2009 r. Informacje o podjęciu postępowania oraz przystąpieniu do oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko zostały podane do publicznej wiadomości przez:

– przekazanie Sołtysowi celem wywieszenia na tablicy ogłoszeń w pobliżu inwestycji (została wywieszona w dniach od 4 do 21 grudnia 2009 r.);

– umieszczenie w BIP dnia 3 grudnia 2009 r.;

– wywieszenie na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy (w dniu 3 grudnia 2009 r. wywieszono informację o podjęciu postępowania, a w dniu 15 grudnia 2009 r. informację o przystąpieniu do przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko).

Pismami z dnia 3 grudnia 2009 r. Wójt wystąpił do RDOŚ oraz PPIS o uzgodnienie inwestycji stosownie do art. 77 ust. 1 pkt 1 i 2 u.u.i.ś.

Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2009 r. uzgodnił pozytywnie warunki przedsięwzięcia w zakresie wymagań higienicznych i zdrowotnych. Zwrócił uwagę na konieczność spełnienia wymagań wynikających z rozwiązań projektowych określonych w raporcie o oddziaływaniu inwestycji na środowisko.

Kilka osób, w tym skarżący (M. L.), zwróciło się o udostępnienie raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

Następnie zainteresowane osoby złożyły uwagi do inwestycji. Uwagi złożył L. G; wspólnie: R. Z., M. Z., D. Z., M. Z., D. Z., Z. K. i M. K.; Stowarzyszenie; R. P.; wspólnie: B. D. i B. D.; J. J.; wspólnie M. L., J. L.; wspólnie P.M. i L. M., wspólnie: J. S. i A. S.; wspólnie M. L. i M. L.; S. O.; M. K.; S. K.; wspólnie A. P. i K. P.; Z. P. i S. P.; M. G.; Z. G. i M. G.

Do akt sprawy załączono następnie dwie uwagi: B. B. oraz wspólnie: A. K. i Z. K. Uwagi te opatrzono następnie adnotacją: "po terminie".

Pismem z dnia 6 stycznia 2010 r. M. S. i M. S. przedstawili umowę zbycia gnojowicy zawartą z J. I. w dniu 5 stycznia 2010 r.

Pismem z 4 stycznia 2010 r. RDOŚ przedłużył termin uzgodnienia do 2 lutego 2010 r.

Pismem z dnia 5 stycznia 2010 r. RDOŚ zwrócił się o informację o sposobie zagospodarowania terenu sąsiadującego z planowaną inwestycją.

Wraz z pismem z dnia 11 stycznia 2010 r. Wójt przesłał sporządzoną listę osób składających uwagi do RDOŚ i PPIS z prośbą o zajęcie stanowiska.

W piśmie z dnia 11 stycznia 2010 r. Wójt sporządził listę uwag złożonych przez społeczeństwo po wszczęciu postępowania oraz listę uwag złożonych do raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Listę tą przesłał następnie M. S. i M. S. z prośbą o zajęcie stanowiska oraz, dodatkowo, o zajęcie stanowiska w odniesieniu do pisma RDOŚ dnia 5 stycznia 2010 r.

Pismem z dnia 19 stycznia 2010 r. RDOŚ wezwał M. S. i M. S. o uzupełnienie danych o planowanym przedsięwzięciu.

Dnia 26 stycznia 2010 r. złożono przygotowane przez A. S. – [...] opracowanie uzupełniające raport (niepodpisane).

Pismem z dnia 5 lutego 2010 r. M.S. i M. S. wystąpili o zawieszenie postępowania ze względu na konieczność uzupełnienia raportu stosownie do wezwania RDOŚ z dnia 19 stycznia 2010 r.

Pismem z dnia 10 lutego 2010 r. Wójt poinformował strony o wniosku o zawieszenie postępowania.

Pismami z dnia 17 i 18 lutego 2010 r. L. G., M. L. i J. L., J. J., L. M., M. L. i M. L. sprzeciwili się zawieszeniu postępowania.

Pismem z dnia 2 marca 2010 r. M. S. i M. S. cofnęli wniosek o zawieszenie postępowania i przedłożyli opracowanie uzupełniające raport stosownie do wezwania RDOŚ z dnia 19 stycznia 2010 r.

Pismem z dnia 22 marca 2010 r. M. S. i M. S. wystąpili o rozszerzenie zakresu postępowania o projektowaną studnię głębinową na potrzeby planowanej inwestycji.

O złożonym wniosku inwestorów poinformowano strony postępowania pismem z dnia 31 marca 2010 r.

Postanowieniem z dnia [...] marca 2010 r. Wójt, powołując się na art. 63 ust. 1 i 4, art. 66, art. 68 i art. 69 ust. 3 u.u.i.ś., rozszerzył zakres raportu stwierdzając, że powinien on uwzględniać możliwość budowy otworu studziennego służącego do ujmowania wód podziemnych z utworów czwartorzędowych na potrzeby zaopatrzenia w wodę projektowanej chlewni tuczników o łącznej ilości 280 DJP.

Dnia 28 czerwca 2010 r. złożono do akt uzupełnienie raportu - charakterystykę hydrograficzną terenu, budowę geologiczną i warunki hydrogeologiczne.

Pismami z dnia 6 lipca 2010 r. Wójt wystąpił do RDOŚ i PPIS o uzgodnienie warunków realizacji przedsięwzięcia.

Dnia 6 lipca 2010 r. Wójt polecił podać do publicznej wiadomości informację o uzupełnieniu raportu, oraz, m.in., o możliwości składania uwag i wniosków w terminie 21 dni od ogłoszenia.

Informacja o uzupełnieniu raportu oraz o możliwości składania uwag została doręczona stronom postępowania. Ponadto została ona podana do publicznej wiadomości przez:

– przekazanie Sołtysowi celem wywieszenia na tablicy ogłoszeń w pobliżu inwestycji (została wywieszona w dniach od 6 lipca do 4 sierpnia 2010 r.);

– umieszczenie w BIP dnia 6 lipca 2010 r.;

– wywieszona na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy (w dniach od 6 lipca 2010 r. do 4 sierpnia 2010 r.).

Następnie zainteresowane osoby przedstawiły swoje uwagi i wnioski: przedsięwzięciu sprzeciwili się: wspólnie: J. J., J. J., J. J., J. J. oraz J. J.; wspólnie B. D., B. D., P. D., D. D., Ł. D., W. J. i C. J. Dodatkowo we wspólnym piśmie z dnia 24 lipca 2010 r. zastrzeżenia do raportu wniosły 64 osoby - mieszkańcy B., zamieszkujący w sąsiedztwie inwestycji.

Wraz z pismem z dnia 30 lipca 2010 r. Wójt przesłał uwagi zgłoszone uwagi społeczeństwa do RDOŚ i PPIS, wnosząc jednocześnie o zajęcie stanowiska.

Pismem z dnia 12 sierpnia 2010 r. Stowarzyszenie udzieliło poparcia mieszkańcom B.

Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r. RDOŚ, działając na podstawie art. 77 ust. 1 pkt 1, ust. 3, 4 oraz 7 u.u.i.ś. uzgodnił realizację przedsięwzięcia i określił jego warunki.

Pismem z dnia 3 września 2010 r. PPIS poinformował, że wydał opinię w sprawie raportu, w której uzgodnił już warunki inwestycji w zakresie wymagań higienicznych i zdrowotnych do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Dnia 21 grudnia 2010 r. Wójt zawiadomił strony o rozprawie administracyjnej zaplanowanej na 13 stycznia 2011 r.

Informacja o rozprawie podana została do publicznej wiadomości poprzez:

– przekazanie Sołtysowi celem wywieszenia na tablicy ogłoszeń w pobliżu inwestycji oraz przekazanie podanie kurendy mieszkańcom wsi B. (informacja została wywieszona dnia 27 grudnia 2010 r. i tego samego dnia rozwieziona do poszczególnych dzielnic; Sołtys zwrócił też kurendy z poszczególnych dzielnic z podpisami mieszkańców B.)

– umieszczenie w BIP dnia 21 grudnia 2010 r.

– wywieszenie na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy (w dniach od 21 grudnia 2010 r. do 14 stycznia 2011 r.).

Dnia 21 stycznia 2011 r. M. S. przedstawiła opracowanie sporządzone przez autora raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisku, w którym ustosunkował on do zastrzeżeń społeczeństwa.

Pismem z dnia 31 stycznia 2011 r. J. J. wniosła o uznanie jej za stronę postępowania o ustalenie środowiskowych uwarunkowań dla projektowanej inwestycji. Wniosła o dopuszczenie dowodu z opinii lekarza alergologa na okoliczność negatywnych skutków zdrowotnych, jakie projektowana inwestycja przyniesie dla jej rodziny i mieszkańców wsi.

Dnia 10 lutego 2011 r. Wójt wezwał J. J. o sprecyzowanie wniosku.

Dnia 8 lutego 2011 r. M. S. złożyła do akt aneks do umowy zawartej z J.I. dnia 5 stycznia 2010 r. na odbiór gnojowicy (datowany na 26 stycznia 2011 r.).

Pismem z dnia 9 lutego 2011 r. M.S. i M. S. wystąpili o pozostawienie bez rozpoznania dalszych wniosków społeczeństwa i przypomnieli, że informację o przystąpieniu do oceny o oddziaływaniu przedsięwzięcia podano do publicznej wiadomości w dniach od 15 grudnia 2009 r. do 5 stycznia 2010 r. i w terminie 21 dni (art. 33 ust. 1 pkt 7 u.u.i.ś.) mogły być składane uwagi i wnioski.

W piśmie z dnia 15 lutego 2011 r. J. J przedstawiła uzasadnienie swojego uprzedniego wniosku dotyczące oddziaływania inwestycji na życie i zdrowie ludzi.

Wnioskiem z dnia 15 lutego 2011 r. M. L. i L. G. wnieśli o dopuszczenie dowodu z zeznań świadka J. I. na okoliczność warunków odbioru gnojowicy w wykonaniu umowy z dnia 5 stycznia 2010 r.

Postanowieniem z dnia 24 lutego 2011 r. Wójt dopuścił dowód z zeznań świadka J. I. na okoliczność podpisanej z inwestorem umowy zbycia nawozu naturalnego.

Pismem z dnia 28 lutego 2011 r. Wójt poinformował strony o posiedzeniu, na którym nastąpi przesłuchanie świadka.

Dnia 15 marca 2011 r. odbyło się przesłuchanie świadka J. I.

Dnia 4 kwietnia 2011 r. Wójt poinformował strony o zebraniu materiału dowodowego w sprawie oraz o możliwości zapoznania się i wypowiedzenia co do zebranych w sprawie dowodów.

Powyższa informacja podana została do publicznej wiadomości przez:

– przekazanie Sołtysowi celem wywieszenia na tablicy ogłoszeń w pobliżu inwestycji (informacja została wywieszona dnia 5 kwietnia 2011 r.)

– umieszczenie w BIP dnia 4 kwietnia 2011 r.

– wywieszenie na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy (w dniach od dnia 4 kwietnia 2011 r. do dnia 19 kwietnia 2011 r.).

Dnia 20 kwietnia 2011 r. Wójt zawiadomił strony o nowym terminie załatwienia sprawy - do dnia 22 maja 2011 r.

Decyzją z dnia [...] maja 2011 r. Wójt ustalił środowiskowe uwarunkowania dla realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie chlewni tuczników na około 1600 szt. na rusztach żelbetowych, zbiornika na gnojowicę pod budynkiem oraz dwa silosy paszowe, to jest 224 DJP (łączna obsada w gospodarstwie wynosić będzie 2000 szt., to jest 280 DJP). Organ wskazał, że brał pod uwagę wyniki uzgodnień i opinii, uzgodnienia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz w uzupełnieniach wniesionych do raportu oraz wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa.

W podstawie prawnej decyzji powołano między innymi art. 71 ust. 1 i ust. 2 pkt 1, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 80 ust. 1, art. 82 oraz art. 85 ust. 1, ust. 2 pkt 1, ust. 3 u.u.i.ś. oraz § 2 ust. 1 pkt 43 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r.

Wójt wskazując na art. 82 u.u.i.ś. ustalił następujące warunki realizacji przedsięwzięcia:

I. Rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia:

Planowane przedsięwzięcie polegać będzie na budowie chlewni tuczników na ok. 1600 sztuk na rusztach żelbetowych, zbiornika na gnojowicę pod budynkiem i silosów paszowych w ilości 2 szt. Projektowana chlewnia ma mieć powierzchnię około 1500 m2 i będzie oddalona od istniejącej już chlewni o ok. 15 m. Zbiornik na gnojowicę pod rusztami zostanie zagłębiony na ok. 1,5 m. W projektowanym budynku prowadzony będzie chów trzody chlewnej na rusztach o obsadzie łącznej 224 DJP. Całkowita obsada tuczników w gospodarstwie po zakończeniu przedsięwzięcia (istniejąca i nowa chlewnia) wynosić będzie łącznie 2000 szt. (280 DJP). W projektowanej inwestycji zasadnicze znaczenie będzie miała zastosowana technologia chowu trzody - tj. chów bezściółkowy (rusztowy). Jedynym kierunkiem działalności będzie produkcja żywca wieprzowego. Przewiduje się cykl produkcyjny otwarty, nieciągły przez cały rok. Technologia chowu w tym przypadku polega na trzymaniu trzody na rusztach. Gnojowica będzie okresowo gromadzona w zbiornikach bezodpływowych. Powstałe w gospodarstwie rolnym nawozy naturalne wykorzystywane będą do nawożenia gruntów inwestora oraz gruntów innych właścicieli. Użyczenie gruntów innych niż grunty inwestora do celów nawożenia winno nastąpić na podstawie stosownej umowy zawartej pomiędzy inwestorem a właścicielami gruntów.

W związku z tym, że technologia chowu polega na trzymaniu trzody w kojcach grupowych na rusztach, nowoprojektowany budynek inwentarski będzie składał się z 6 komór, a każda z komór będzie miała 4 kojce. W każdym z kojców będzie trzymane 66 tuczników. W konsekwencji w jednej komorze będzie 264 sztuk tuczników o średniej wadze około 105 kg. Planowane przedsięwzięcie realizowane będzie na działce nr [...] położonej w obrębie miejscowości B., w gminie C. Obecnie na przedmiotowej działce znajduje się budynek inwentarski o łącznej obsadzie ok. 56 DJP. W bezpośrednim sąsiedztwie inwestycji występują tereny zabudowy mieszkaniowej i zagrodowej.

Działka, na której realizowane będzie przedsięwzięcie nie jest objęta obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego. W sąsiedztwie lub w bezpośrednim zasięgu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia nie znajdują się zabytki chronione na podstawie przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Planowana inwestycja zlokalizowana będzie w odległości około 3 km od potencjalnego specjalnego obszaru ochrony siedlisk Natura 2000 w L. Obszar ten charakteryzuje bardzo liczna populacja kumaka nizinnego oraz ważek, dla którego głównym zagrożeniem dla tego terenu jest możliwość zmiany jego charakteru przez ewentualnych nowych właścicieli. Ze względu na lokalizację planowanej inwestycji poza chronionym obszarem, nie przewiduje się znaczącego negatywnego oddziaływania planowanej inwestycji na spójność obszaru a także na siedliska przyrodnicze oraz gatunki roślin i zwierząt, dla ochrony których został on wyznaczony.

II. Warunki wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich:

1. Stosować chów trzody chlewnej na rusztach, o łącznej obsadzie nie większej niż 2000 szt. tj. 280 DJP.

2. Utrzymywać w pomieszczeniach inwentarskich sprawny system wentylacji oraz odpowiednią temperaturę i wilgotność powietrza.

3. Odpowiednio sterować procesem hodowli, tj. stosować mieszanki paszowe, zawierające witaminy i aminokwasy syntetyczne, dostosowane do wieku i grupy zwierząt celem ograniczenia emisji amoniaku do powietrza.

4. Stosować hermetyczny i bezpyłowy przeładunek paszy do silosów magazynowych oraz transport paszy do pomieszczeń inwentarskich.

5. Nasadzić roślinność ochronną na terenie działki inwestora.

6. Zbiornik na gnojowicę wykonać szczelnie i posadowić pod rusztową posadzką chlewni. Nadto wyposażyć w drenaż opaskowy umożliwiający wczesne wykrycie nieszczelności zbiornika. Zbiornik na gnojowicę winien mieć pojemność zapewniającą gromadzenie gnojowicy w okresie, o którym mowa w ustawie z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu (Dz. U. z 2007 r. Nr 147 poz. 1033).

7. Drenaż opaskowy połączyć ze studzienką rewizyjną zbiornika zamontowaną na zewnątrz zbiornika.

8. Regularnie kontrolować szczelność zbiornika na gnojowicę.

9. Gnojowicę wywozić na pola tylko przy użyciu wozów asenizacyjnych posiadających aplikatory doglebowe celem ograniczenia emisji amoniaku i odorów do atmosfery.

10. Wodę na cele pojenia zwierząt pobierać z projektowanego ujęcia wód podziemnych, zlokalizowanego na terenie nieruchomości należącej do inwestora oraz z sieci wodociągowej poprzez projektowane przyłącze na podstawie warunków i umowy określonych przez zarządcę sieci wodociągowej.

11. Ścieki bytowe odprowadzać do szczelnego zbiornika bezodpływowego, a po jego zapełnieniu zapewnić ich wywóz do oczyszczalni ścieków.

12. Pomieszczenia inwentarskie czyścić przy użyciu wody pod wysokim ciśnieniem bez dodatku substancji czynnych.

13. Utrzymywać w czystości i porządku zlewnię wód opadowych i roztopowych z terenu przedsięwzięcia.

14. Prowadzić monitoring zużycia wody. Wszelkie wykryte nieszczelności wewnętrznego systemu wodociągowego niezwłocznie usuwać.

15. Wody popłuczne powstające w trakcie uzdatniania wody odprowadzać do szczelnego zbiornika bezodpływowego, a po jego zapełnieniu zapewnić ich wywóz do oczyszczalni ścieków.

16. Zapewnić właściwe gospodarowanie odpadami poprzez minimalizację ich ilości, selektywne magazynowanie w wydzielonych miejscach, w sposób zabezpieczający środowisko gruntowo-wodne przed ewentualnymi zanieczyszczeniami oraz przekazywanie odpadów podmiotom posiadającym wymagane prawem zezwolenia w zakresie gospodarowania odpadami.

17. Padnięte sztuki zwierząt natychmiast usuwać z budynków inwentarskich. Odpad magazynować w zamkniętym i szczelnym kontenerze w wydzielonym pomieszczeniu o utwardzonym podłożu. Przekazanie padliny do utylizacji winno nastąpić maksymalnie w ciągu 24 godzin od jej wykrycia.

18. Wentylatory konserwować zgodnie z zaleceniami producenta.

19. W projektowanych obiektach zamontować po 8 szt. wentylatorów ściennych o poziomie mocy akustycznej do 77,9 dB oraz po 4 szt. wentylatorów szczytowych o poziomie mocy akustycznej do 91 dB.

III. Dokumentacja wymagana do projektu budowlanego dotycząca ochrony środowiska:

1. W rozwiązaniach projektowych rozbudowy spełnić wszystkie wymagania wynikające z raportu oddziaływania na środowisko ze szczególnym uwzględnieniem ochrony środowiska glebowego i wodnego (w tym prawidłowej gospodarki powstającymi ściekami komunalnymi i produkcyjnymi), ochrony powietrza atmosferycznego, prawidłowej gospodarki, powstającymi odpadami komunalnymi i produkcyjnymi (m.in. padnięte zwierzęta), ochrony klimatu akustycznego oraz zapobieganiem ograniczaniem pozostałych negatywnych oddziaływań na środowisko.

2. Zastosować technologie, urządzenia i materiały, które zapewnią ograniczenie oddziaływania przedsięwzięcia na stan środowiska w fazie realizacji i eksploatacji oraz przestrzeganie przepisów prawnych z zakresu ochrony środowiska.

3. Zapewnić minimalizację uciążliwości zapachowych poprzez zastosowanie specjalnych urządzeń oczyszczających powietrze usuwane z budynku chlewni (np. biofiltry lub inne urządzenia o podobnym działaniu).

4. Zastosować właściwą instalację wentylacyjną z uwzględnieniem konieczności zapewnienia obowiązujących standardów jakości środowiska w zakresie emisji hałasu i zanieczyszczeń powietrza atmosferycznego.

5. Zastosować rozwiązania chroniące środowisko określone w rozdziale II decyzji.

6. Wszystkie materiały i urządzenia muszą posiadać atesty i certyfikaty dopuszczające do użytkowania dla tego typu obiektów.

IV. Wymogi w zakresie przeciwdziałania skutkom awarii przemysłowych w odniesieniu do przedsięwzięć zaliczanych do zakładów stwarzających zagrożenie wystąpienia poważnych awarii:

Planowane przedsięwzięcie nie podlega rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 9 kwietnia 2002 roku w sprawie rodzajów i ilości substancji niebezpiecznych, których znajdowanie się w zakładzie decyduje o zaliczeniu do zakładu o zwiększonym ryzyku, albo zakładu o dużym ryzyku wystąpienia poważnych awarii przemysłowej (Dz. U. Nr 58 poz. 535 ze zm.).

V. Wymogi w zakresie ograniczenia transgranicznego oddziaływania na środowisko: "Rodzaj przedsięwzięcia i jego lokalizacja wyklucza jakiekolwiek oddziaływanie transgraniczne".

VI. Wymogi w sprawie stwierdzenia konieczności utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania: W oparciu o art. 135 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 ze zm.) nie stwierdzono konieczności utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania.

VII. Ze względu na zakres przedłożonego raportu nie stwierdzono konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.

VIII. Charakterystykę przedsięwzięcia określa Załącznik nr 1, który stanowi integralną część decyzji.

W uzasadnieniu decyzji Wójt bardzo obszernie przedstawił wszystkie czynności w toku postępowania i jego przebieg. Przedstawił także uwagi przedstawione w toku postępowania z udziałem społeczeństwa.

Przechodząc do oceny merytorycznych aspektów sprawy Wójt wskazał, że ze zgromadzonego materiału wynika, iż działalność zakładu M. S. i M. S. nie będzie powodowała przekroczenia dopuszczalnych wartości odniesienia oraz poziomów substancji w powietrzu zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. z 2010 r. Nr 16, poz. 87) oraz z dnia 3 marca 2008 r. w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. z 2008 r. Nr 47 poz. 281, ze zm.). Organ wskazał, że w wyniku działalności rolniczej związanej z hodowlą zwierząt, do powietrza uwalniane są związki zapachowe, tzw. "odory". Emisja z systemu wentylacyjnego to głównie emisja gazu "odorów", których typowymi składnikami są amoniak i siarkowodór. Wójt przyjął, iż utrzymanie odpowiedniej temperatury i wilgotności wewnątrz budynków inwentarskich pozwoli zapewnić stężenia niższe niż dopuszczalne w zakresie amoniaku i siarkowodoru. W związku z tym, określono w decyzji warunki realizacji przedsięwzięcia mające na celu minimalizację powstawania substancji odorowych w pomieszczeniach inwentarskich oraz ich wydalania do powietrza systemem wentylacyjnym, poprzez zastosowanie specjalnych urządzeń oczyszczających powietrze (np. biofiltry lub inne urządzenia o podobnym działaniu). Organ dodał też, że w celu ograniczenia rozprzestrzeniania się substancji odorowych i niezorganizowanej emisji towarzyszącej pojazdom poruszającym się po terenie działki i poza jej teren nałożono na inwestora warunek nasadzenia roślinności ochronnej w obrębie działki, na której zlokalizowana będzie chlewnia. W celu zminimalizowania emisji amoniaku do powietrza narzucono warunek stosowania pasz niskobiałkowych z aminokwasami oraz dodatków paszowych powodujących lepsze przyswajanie pokarmu. Ponadto zobowiązano inwestora, aby powstałą gnojowicę wywozić na pola tylko przy użyciu wozów asenizacyjnych posiadających aplikatory doglebowe celem ograniczenia emisji amoniaku i odorów do atmosfery.

Wójt wyjaśnił, że w toku postępowania ustalono, iż inwestor będzie pobierał wodę z wodociągu gminnego (cele socjalno-bytowe) oraz z planowanego własnego ujęcia wód podziemnych (zaopatrywanie chlewni, w tym pojenie zwierząt). Ścieki bytowe będą odprowadzane do szczelnego zbiornika bezodpływowego. Wody opadowe i roztopowe będą w sposób niezorganizowany odprowadzane do gruntu na terenie działki należącej do inwestora. Wójt podkreślił przy tym, że w uzupełnieniu do raportu inwestor zapewnił, że gnojowica będzie gromadzona zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu (Dz. U. Nr 147, poz. 1033) w szczelnym zbiorniku (pod budynkiem chlewni) o pojemności umożliwiającej gromadzenie co najmniej 4 miesięcznej produkcji tego nawozu. Inwestor w raporcie zobowiązał się do działań mających na celu ochronę środowiska gruntowo-wodnego, w tym wykonania drenażu opaskowego na całym obwodzie dna zbiornika na gnojowicę, który wyłapie wycieki, jakie mogłyby powstać w wyniku ewentualnego rozszczelnienia zbiornika lub drugiej warstwy geomembrany. Drenaż ten będzie połączony ze studnią rewizyjną zamontowaną na zewnątrz zbiornika umożliwiającą wczesne wykrycie nieszczelności zbiornika. Inwestor będzie kontrolował szczelność zbiornika na gnojowicę poprzez dokonywanie okresowych oględzin zbiornika i sprawdzał szczelność oraz oznaki ewentualnego ubytku gnojowicy. Ponadto będzie miał obowiązek utrzymania w czystości i porządku zlewni wód opadowych i roztopowych z terenu przedsięwzięcia. Wody popłuczne, powstające w trakcie uzdatniania wody, będą odprowadzane do szczelnego zbiornika bezodpływowego, a po jego zapełnieniu nastąpi wywóz ścieków do oczyszczalni. W ocenie Wójta zaproponowane przez inwestora rozwiązania techniczne znalazły swoje odzwierciedlenie w warunkach realizacji inwestycji. Ponadto zobowiązano go do prowadzenia monitoringu zużycia wody oraz niezwłocznego usuwania wszelkich wykrytych nieszczelności wewnętrznego systemu wodociągowego.

W opinii organu wyżej opisane środki techniczne, a także ustalone warunki realizacji przedsięwzięcia zawarte w niniejszym postanowieniu, pozwolą na ochronę środowiska gruntowo-wodnego przed zanieczyszczeniami.

Następnie Wójt wskazał, że z uwagi na profil działalności zobowiązano inwestora do właściwego gospodarowania odpadami poprzez minimalizację ich ilości, selektywne magazynowanie w wydzielonych miejscach w sposób zabezpieczający środowisko gruntowo-wodne przed ewentualnymi zanieczyszczeniami oraz przekazywanie odpadów podmiotom posiadającym wymagane prawem zezwolenia w zakresie gospodarowania odpadami. Ponadto określono warunek, aby padnięte sztuki zwierząt natychmiast usuwano z budynków inwentarskich i magazynowano w zamkniętym, szczelnym kontenerze w wydzielonym pomieszczeniu chłodniczym o utwardzonym podłożu, maksymalnie 24 godziny, a następnie przekazywano uprawnionym do odbioru podmiotom, w celu unieszkodliwiania.

Wójt stwierdził, że w dał wiarę zawartym w raporcie i uzupełnieniu zapewnieniom inwestora, iż część nawozów naturalnych powstałych na terenie rozbudowanego gospodarstwa wykorzysta na gruntach własnych, a pozostałą ilość przekaże podmiotom zewnętrznym, z którymi zawrze stosowne umowy na podstawie ustawy o nawozach i nawożeniu.

Odnosząc się do innych aspektów inwestycji Wójt wyjaśnił, że analiza akustyczna została przeprowadzona dla najbardziej niekorzystnych warunków pracy chlewni. Zgodnie z deklaracją inwestora, po terenie inwestycji w tym samym czasie mogą poruszać się dwa samochody ciężarowe w porze dziennej oraz jeden pojazd w porze nocnej. Najbliższe tereny ochrony akustycznej znajdują się w odległości 80-100 m od granicy działki inwestycyjnej i są to tereny zabudowy zagrodowej oraz jeden budynek mieszkalny jednorodzinny będący w trakcie budowy. Organ uznał, że z przedstawionej w raporcie i uzupełnieniu do raportu analizy wpływu planowanej inwestycji na klimat akustyczny wynika, iż przy spełnieniu warunków przedstawionych w decyzji, inwestycja nie będzie powodowała przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu na terenach objętych ochroną akustyczną zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. Nr 120 poz. 826) zarówno w porze dnia jak i w porze nocy. W celu zmniejszenia uciążliwości związanej z emisją hałasu, na inwestora nałożono obowiązek okresowej konserwacji wentylatorów zgodnie z zaleceniami producenta. W związku z tym, iż analiza akustyczna została przeprowadzona przy uwzględnieniu wentylatorów o określonych parametrach akustycznych, które to parametry zapewniają zachowanie akustycznych standardów ochrony środowiska, wpisano jako warunek konieczność zastosowania wentylatorów o określonych poziomach mocy akustycznych.

Z przedstawionej w raporcie oraz uzupełnieniu do raportu informacji wynika, że planowane przedsięwzięcie zlokalizowane jest poza obszarami Głównych Zbiorników Wód Podziemnych. Użytkowymi poziomami wodonośnymi jest poziom międzyglinowy piętra czwartorzędowego oraz poziom mioceński. Najbliżej położonym ujęciem wód podziemnych jest ujęcie w miejscowości C. z średnią głębokością studni 114,5 i 115,0 m. Z uwagi na znaczną miąższość warstw słabo przepuszczalnych w postaci glin zwałowych i iłów dla studni nie zostały wyznaczone strefy ochrony pośredniej. W celu ochrony środowiska gruntowo-wodnego zobowiązano inwestora, aby zbiornik na gnojowicę wykonał jako szczelny posadowiony pod rusztową posadzką chlewni wyposażony w drenaż opaskowy umożliwiający wczesne wykrycie nieszczelności zbiornika. Drenaż powinien być połączony ze studzienką rewizyjną zamontowaną na zewnątrz zbiornika.

Wójt zauważył też, że zgodnie z poczynionymi w toku postępowania ustaleniami wynika, iż planowane przedsięwzięcie zlokalizowane jest poza obszarami podlegającymi ochronie prawnej, w odległości około 3 km od granic proponowanego obszaru mającego znaczenie dla Wspólnoty "Glinianki w L.".

W opinii organu projektowana instalacja będzie nowoczesna i dostosowana do wymagań Najlepszej Dostępnej Techniki BAT, która dla ferm produkcyjnych oznacza stosowanie dobrej rolniczej praktyki w zakresie odżywiania oraz warunków bytowania zwierząt. Zastosowane rozwiązania technologiczne w znacznym stopniu ograniczą oddziaływania na ludzi, zwierzęta, rośliny, wodę i powietrze. W trakcie typowego funkcjonowania przedmiotowej instalacji nie przewiduje się ponadnormatywnego wpływu na środowisko.

Organ ustalił, iż planowane przedsięwzięcie powstanie na bazie istniejącej fermy tuczników. Teren, na którym będzie realizowana inwestycja należy do regionów rolniczych, więc instalacje do chowu i hodowli zwierząt wpisane są w krajobraz.

W oparciu o materiał zgromadzony w sprawie organ stwierdził, że przy przestrzeganiu zasad dobrej praktyki hodowlanej i uwzględnieniu zastrzeżeń zawartych w niniejszej decyzji nastąpi minimalizacja negatywnego wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko.

W dalszej części uzasadnienia Wójt podkreślił, że uwzględnienie w projekcie budowlanym przedstawionych w decyzji rozwiązań technicznych, warunków realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia daje gwarancję, że zamierzona inwestycja spełni wymogi stawiane przez przepisy u.u.i.ś. oraz ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 ze zm.).

Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli w dniu 13 czerwca 2011 r. M.L. oraz L.G.

Pismem z dnia 15 czerwca 2011 r. skarżący uzupełnili odwołanie zarzucając zaskarżonej decyzji rażące naruszenie art. 62 u.u.i.ś. przez brak odniesienia się w decyzji do wpływu planowanej inwestycji na życie i zdrowie ludzi oraz dóbr materialnych; art. 80 u.u.i.ś. poprzez rozbieżność pomiędzy decyzją a raportem; art. 85 u.u.i.ś. poprzez niewzięcie pod uwagę wniosków i uwag zgłoszonych przez społeczeństwo. Dodatkowo podniesiono zarzut naruszenia: art. 10 i 30 K.p.a. poprzez brak zawieszenia postępowania do czasu ustalenia następców prawnych właścicieli nieruchomości [...] położonej w B.; art. 10 i 28 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie kręgu stron postępowania – ograniczenie go do właścicieli nieruchomości sąsiednich; art. 33 ust. 1 u.u.i.ś. poprzez jego błędne zastosowanie, jak również naruszenie zasad ogólnych postępowania administracyjnego określonych w art. 6, 7, 8, 12, 75 oraz 77 § 1 K.p.a.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

Na powyższą decyzję skargę złożyli M. L. oraz L. G.

Wyrokiem z dnia 3 lipca 2012 r., II SA/Po 1025/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzję Kolegium z dnia [...] sierpnia 2011 r., [...].

Sąd zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 82 ust. 1 pkt 2 lit. b u.u.i.ś., w przypadku gdy potrzeba taka wynika z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w decyzji należy zobowiązać inwestora do podjęcia działań służących zapobieganiu, ograniczaniu oraz monitorowaniu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W sprawie, na stronie 27 raportu oddziaływania inwestycji na środowisko zawarto zalecenie, co do konieczności zainstalowania w planowanej chlewni 24 sztuk wentylatorów asymetrycznych. Raport został następnie przedłożony do uzgodnienia RDOŚ, który w dniu [...] sierpnia 2010 r. uzgodnił planowaną inwestycję wskazując jednocześnie, iż w planowanej chlewni należy zamontować po 8 sztuk wentylatorów ściennych oraz po 4 sztuki wentylatorów szczytowych. Ustalenia powyższe zostały powtórzone w decyzji organu Wójta, w której również zobowiązano inwestora do zamontowania 8 sztuk wentylatorów ściennych oraz po 4 sztuki wentylatorów szczytowych. Sąd stwierdził, że tym samym powstała sprzeczność pomiędzy ustaleniami raportu, a uzgodnieniem RDOŚ oraz decyzją Wójta. Sąd zauważył następnie, że uzgodnienie RDOŚ w zakresie wentylatorów stanowiło oczywistą omyłkę organu. Wskazuje na to fakt wydania w dniu [...] czerwca 2011 r. postanowienia RDOŚ, w którym sprostował on uzgodnienie dotyczące wentylacji prowadzonej chlewni zastępując uzgodnienie dotyczące konieczności zamontowania 8 sztuk wentylatorów ściennych oraz po 4 sztuki wentylatorów szczytowych zapisem wskazującym na konieczność zainstalowania w planowanej chlewni 24 sztuk wentylatorów dachowych. Postanowienie powyższe zostało jednakże wyeliminowane z obrotu prawnego postanowieniem Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] grudnia 2011 r. (postanowienie to zostało przedłożone do akt sądowych w sprawie II SA/Po 1025/11), który uznał, że zaistniała omyłka nie powinna być naprawiana w trybie sprostowania.

Zdaniem Sądu w tym stanie rzeczy rolą Kolegium było rozważenie konieczności zmiany decyzji Wójta w zakresie sposobu wentylacji nowo projektowanej chlewni.

W uzasadnieniu wyroku zawarto następnie wskazania, w jaki sposób zmiana decyzji powinna nastąpić. W szczególności organ powinien, w trybie art. 142 K.p.a. skontrolować prawidłowość uzgodnienia, a w przypadku stwierdzenia, iż jest ono oczywiście wadliwe, uchylić decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia w zakresie, w jakim nie odpowiadała ona zapisom przedłożonego raportu oraz orzec w tym zakresie co do istoty.

Kolejną kwestią, na którą zwrócił uwagę Sąd w wyroku II SA/Po 1025/11 była kwestia obowiązku wskazanego w raporcie na stronie 71, dotyczącego zawarcia przez inwestora umowy z innymi rolnikami na udostępnienie do nawożenia dodatkowo 89 – 90 ha gruntów. Analizując decyzję Wójta Sąd wskazał, że nie zawarto w rozstrzygnięciu zobowiązania inwestorów do zawarcia umowy. Zdaniem Sądu należy zobowiązywać inwestora do podejmowania działań, które służyć mają zapobieganiu, ograniczaniu oraz monitorowaniu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Organ powinien - mając na względzie art. 82 u.u.i.ś. – rozważyć konieczność uzupełnienia decyzji Wójta o stosowny zapis dotyczący wywozu powstałej gnojownicy.

W dalszej części uzasadnienia Sąd – rozpatrując zarzuty skargi - zwrócił uwagę także na szereg innych kwestii, które powinny być uwzględnione w dalszym toku postępowania administracyjnego.

Po pierwsze, Sąd uznał trafność zarzutu naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania przez Kolegium. Zaznaczył, że pomimo, iż w ramach prowadzonego, już od ponad 3 lat postępowania zgromadzono niezwykle obszerny materiał dowodowy, a w samym odwołaniu podniesiono szereg zarzutów zarówno merytorycznych, dotyczących prawidłowości samej decyzji środowiskowej, jak i ogólnych – dotyczących prawidłowości czynności podejmowanych w postępowaniu, organ odwoławczy, w niezwykle lakoniczny sposób wskazał na prawidłowość zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu rolą Kolegium było szczegółowe przeanalizowanie akt sprawy oraz odniesienie się do podniesionych przez skarżących zarzutów. Odzwierciedleniem powyższych czynności powinna być decyzja, w której Kolegium zobowiązane było wskazać na dowody, którym dało wiarę przy rozstrzyganiu zawisłej sprawy, oraz wyjaśnić dlaczego, poszczególne zarzuty skarżących okazały się zasadne, względnie niezasadne. Decyzja organu odwoławczego winna przedstawić tok rozumowania organu odwoławczego i nie mogła sprowadzać się wyłącznie do wskazania, iż organ pierwszej instancji w toku prowadzonego postępowania umożliwił stronom i społeczeństwu udział na każdym jego etapie oraz uwzględnił wszelkie sprzeciwy poprzez określenie szczegółowych warunków realizacji przedsięwzięcia.

Sąd stwierdził też, że decyzja Kolegium z dnia [...] sierpnia 2011 r. naruszyła art. 107 § 3 K.p.a. Nie ulegało wątpliwości Sądu, iż decyzja ta nie spełniała wymogów określonych w tym przepisie, gdyż wybiórczo i lakonicznie odnosiła się do podniesionych przez stronę zarzutów odwołania, jak i samego postępowania. Zdaniem Sądu Kolegium w szczególności nie dokonało samodzielnej oceny przedłożonego raportu oddziaływania na środowisko oraz nie zbadało zgodności decyzji z uzgodnieniami organów opiniujących. Zdaniem Sądu de facto organ odwoławczy nie odniósł się więc, co do legalności zgromadzonego materiału dowodowego.

Sąd zwrócił uwagę, że nie rozpoznano zarzutu naruszenia prawa do udziału społeczeństwa w postępowaniu w przedmiocie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Sąd zwrócił uwagę, że w szczególności zakwestionowano prawidłowość zawiadomienia o wszczęciu postępowania z dnia 15 czerwca 2009 r. oraz zawiadomienia o przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko z dnia 3 grudnia 2009 r. Organ odwoławczy nie odniósł się jednakże do powyższych zarzutów wyjaśniając jedynie, iż organ pierwszej instancji w toku prowadzonego postępowania umożliwił stronom i społeczeństwu udział na każdym jego etapie. W szczególności Kolegium nie wyjaśniło więc, czy do publicznej informacji została podana informacja o każdej czynności wymienionej w art. 33 u.u.i.ś. oraz nie ustosunkowało się do podnoszonych przez skarżących zarzutów. Co więcej, Kolegium nie wskazało na konkretne dokumenty znajdujące się w aktach sprawy. Zdaniem Sądu było to o tyle istotne, iż ich analiza wskazuje na braki w dokumentach niektórych doręczeń. Sąd przykładowo wskazał też, że dokumentacji dotyczącej podania do publicznej informacji przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko brak było potwierdzenia sołtysa wsi B. o podaniu ogłoszenia do publicznej wiadomości. W aktach sprawy znajdowała się jedynie informacja podpisana przez E. K. o wywieszeniu ogłoszenia oraz o jego zdjęciu. Brak było jednak informacji o tym, kim jest osoba, która wywiesiła powyższą informację. Podobnie w aktach sprawy brak było informacji o wywieszeniu zawiadomienia w Urzędzie Gminy – w aktach sprawy znajdowała się tylko informacja o jego wywieszeniu, przy czym niemożliwe było określenie, kiedy obwieszczenie zostało zdjęte.

Zdaniem Sądu, wobec zakwestionowania przez skarżących prawidłowości zastosowania art. 33 u.u.i.ś., obowiązkiem Kolegium było podjęcie szczegółowych wyjaśnień, w tym odniesienie się do stwierdzonych braków zawiadomień. Konieczne było również rozważenie zasadności uzupełnienia materiału dowodowego, o dokumenty potwierdzające fakt zawiadomienia społeczeństwa o toczącym się postępowaniu. Wyjaśnienia również wymagało, czy ewentualna wadliwość zawiadomień, o jakich mowa w art. 33 u.u.i.ś. powinna skutkować wadliwością całego postępowania.

Sąd wyjaśnił, iż u.u.i.ś. nie zawiera normy prawnej, która wskazywałaby, iż naruszenie zasad dotyczących udziału społeczeństwa w postępowaniu powinno skutkować bezwzględną eliminacją z obrotu prawnego wydanych rozstrzygnięć. Oznacza to, iż ewentualne naruszenie musi podlegać ocenie pod kątem ustalenia, czy mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu jest to o tyle istotne, iż postępowanie toczyło się z czynnym udziałem społeczeństwa. Zarówno ilość składanych wniosków i sprzeciwów, jak i fakt przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, o której mieszkańcy zostali zawiadomieni w formie kurendy, wskazuje, iż mieszkańcom zapewniono czynny udział w postępowaniu oraz informowano ich o podejmowanych działaniach. Stąd też Sąd zwrócił Kolegium uwagę, by podczas ponownego rozpoznawania sprawy w pierwszej kolejności uzupełniło materiał dowodowy o dokumenty potwierdzające prawidłowość dokonanych zawiadomień, a w przypadku, gdyby okazało się to niemożliwe, do dokonania oceny, czy braki powyższe są na tyle istotne, że uzasadniają wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji organu pierwszej instancji.

Sąd zwrócił uwagę, że Kolegium nie odniosło się należycie do podniesionego w odwołaniu zarzutu naruszenia art. 49 K.p.a. Jednocześnie zauważył, że stosowanie art. 49 K.p.a. w postępowaniu w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest znacząco ograniczone. Wskazując na pogląd wyrażony w wyroku z dnia 4 listopada 2010 r., II OSK 1297/10 Sąd zaznaczył, że art. 33 u.u.i.ś. stanowi lex specialis w stosunku do regulacji przewidzianej w K.p.a., a to z kolei oznacza, że bieg 21-dniowego terminu do składania uwag i wniosków, o którym mowa w art. 33 ust. 1 pkt 7 u.u.i.ś. rozpoczyna się z dniem podania go do publicznej wiadomości.

W ocenie Sądu organ odwoławczy nie odniósł się również do podnoszonego zarzutu naruszenia art. 62 u.u.i.ś. poprzez zaniechanie rozważenia wpływu inwestycji na życie i zdrowie ludzi oraz dobra materialne. Choć zarówno w przedłożonym przez inwestora raporcie, jak i w decyzji Wójta znalazły się odniesienia do powyższej kwestii, to jednak organ zaniechał podjęcia własnych ustaleń. W szczególności nie odniósł się do podniesionego zarzutu oraz nie wyjaśnił, czy w jego ocenie wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie przyczyni się do ewentualnego zagrożenia życia i zdrowia ludzi oraz dóbr materialnych.

Uzupełniająco Sąd odniósł się także do zagadnienia dotyczącego ustalenia stron postępowania, co oznacza konieczność sięgnięcia do ustaleń raportu, w którym określony jest zakres oddziaływania inwestycji zarówno na środowisko, jak i na nieruchomości sąsiednie. Dopiero jego analiza umożliwia ustalenie kręgu stron postępowania, a więc ustalenia właścicieli nieruchomości, na które będzie oddziaływać planowana inwestycja. Sąd podkreślił jednocześnie, iż w powyższym zakresie za przydatne uznać należy znajdujące się w raporcie mapy, na które naniesiono zakresy stężeń substancji uciążliwych oraz hałasu. Poddając pod wątpliwość prawidłowość ustalone kręgu stron Sąd zwrócił zwłaszcza uwagę na to, że nie jest jasne dlaczego decyzje obu instancji zostały doręczone J. J. oraz P. Z., a więc osobom, które nie są właścicielami nieruchomości sąsiadujących z terenem planowanej inwestycji.

Sąd nie uznał natomiast zarzutu skarżących dotyczącego braku dopuszczenia dowodu z opinii biegłego laryngologa.

Za nietrafny Sąd uznał też zarzut naruszenia art. 30 K.p.a. poprzez brak zawieszenia postępowania do czasu ustalenia następców prawnych właścicieli nieruchomości [...] położonej w B.

Po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 3 lipca 2012 r., II SA/Po 1025/11 decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. Kolegium, powołując się m.in. na art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a.,

– uchyliło pkt II.9 decyzji Wójta z dnia [...] maja 2011 r. i w to miejsce orzekło: "Zawrzeć umowy na odbiór gnojowicy z innymi rolnikami na udostępnienie do nawożenia 90 ha gruntów; gnojowicę wywozić na pola przy użyciu wozów asenizacyjnych posiadających aplikatory doglebowe celem ograniczenia emisji amoniaku i odorów do środowiska";

– uchyliło pkt II.19 decyzji zaskarżonej decyzji i w to miejsce orzekło: "W projektowanym obiekcie zamontować 24 sztuki wentylatorów dachowych o poziomie mocy akustycznej 53 dB";

– pozostałym zakresie Kolegium utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

Skargę od decyzji z dnia [...] stycznia 2013 r. złożyli L. G. i M. L. Wnieśli oni o jej uchylenie i uchylenie poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy z dnia [...] maja 2011 r. Zażądali również zasądzenia na ich rzecz kosztów postępowania.

Wyrokiem z dnia 23 października 2013 r. o sygn. akt II SA/Po 448/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, jakie elementy winien zawrzeć organ odwoławczy w swojej decyzji. Tymczasem, choć Kolegium rozpoznając ponownie odwołanie po uchylającym wyroku Sądu z dnia 3 lipca 2012 r., II SA/Po 1025/11 w istotnej części zrealizowało zawarte tam wskazania, to jednak wnikliwa analiza materiału sprawy prowadzi do wniosku, że uzasadnienie decyzji z dnia [...] stycznia 2013 r. nadal zawiera braki relewantne z punktu widzenia przepisów u.u.i.ś.

Zdaniem Sądu, organ odwoławczy w swojej kolejnej decyzji nie odniósł się w żadnym fragmencie do treści art. 80 ust. 1 i art. 85 u.u.i.ś., które określają szczególne wymogi decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Kolegium zdaje się też nie dostrzegać, co z kolei trafnie uwypuklają skarżący, że w decyzji Wójta z dnia [...] maja 2011 r. uwagi i wnioski społeczeństwa zostały w gruncie rzeczy tylko wymienione, a stanowisko do nich zostało przedstawione przez przywołanie stanowiska inwestora.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Samorządowe Kolegium wydało w dniu [...] czerwca 2014r, decyzję nr [...], którą:

- uchyliło pkt II 9 decyzji organu I instancji i orzekło:" Zawrzeć umowy na odbiór gnojowicy z innymi rolnikami na udostępnienie do nawożenia 90 ha gruntów; gnojowicę wywozić na pola przy użyciu wozów asenizacyjnych posiadających aplikatory doglehowe celem ograniczenia emisji amoniaku i odorów do środowiska ",

- uchyliło pkt II 19 decyzji organu I instancji orzekło - " W projektowanym obiekcie zamontować 24 sztuki wentylatorów dachowych o poziomie mocy akustycznej 53 dB".

- W pozostałym zakresie utrzymało decyzję organu I instancji w mocy.

Skargę na powyższą decyzję wnieśli M. L. oraz L.G. powtarzając zarzuty podnoszone w odwołaniu oraz dotychczas składanych skargach do sądu administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 09 grudnia 2014r. (sygn. akt II SA/Po 1034/14) uchylił zaskarżoną decyzję, rozstrzygnął o kosztach postępowania oraz określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Sąd stwierdził, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie zrealizowało należycie części wskazań zawartych w wydanych uprzednio w sprawie prawomocnych wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 3 lipca 2012 r., II SA/Po 1025/11 oraz z dnia 23 października 2013 r. o sygn. II SA/Po 448/13.

W wyroku z dnia 3 lipca 2012 r., II SA/Po 1025/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, uchylając wcześniejszą decyzję Kolegium o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] sierpnia 2011 r., stwierdził między innymi naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania przez organ odwoławczy. W ocenie Sądu rolą Kolegium było szczegółowe przeanalizowanie akt sprawy oraz odniesienie się do podniesionych przez skarżących zarzutów. Odzwierciedleniem powyższych czynności winna być decyzja, w której organ II instancji zobowiązany był wskazać na dowody, którym dał wiarę przy rozstrzyganiu zawisłej sprawy, oraz wyjaśnić dlaczego, poszczególne zarzuty skarżących okazały się zasadne, względnie niezasadne. Z kolei w końcowej części wyroku z dnia 3 lipca 2012 r. Sąd podkreślił, iż organ odwoławczy winien przy tym rozpoznać sprawę w jej całokształcie, badając dopuszczalność wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, zawrzeć w niej wszystkie konieczne elementy oraz ocenić wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa.

W kolejnym wyroku wydanym w dniu 23 października 2013 r. II SA/Po 448/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylając wcześniejszą decyzję Kolegium o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] stycznia 2013 r., wyjaśnił, iż choć Kolegium rozpoznając ponownie odwołanie po uchylającym wyroku Sądu z dnia 3 lipca 2012 r., w istotnej części zrealizowało zawarte tam wskazania, to jednak wnikliwa analiza materiału sprawy prowadzi do wniosku, że w uzasadnieniu decyzji z dnia 11 stycznia 2013 r. nadal zawiera braki relewantne z punktu widzenia przepisów u.u.i.ś. Kolegium winno było szczegółowego przeanalizować akta sprawy oraz odnieść się do podniesionych przez skarżących w odwołaniu zarzutów.

W wyroku z dnia 23 października 2013 r. Sąd szczegółowo omówił istotę udziału społeczeństwa w postępowaniu dotyczącym wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia stwierdzając, iż decyzja organu odwoławczego tak samo jak decyzja organu I instancji powinna zawierać wyczerpujące omówienie wyników postępowania z udziałem społeczeństwa (art. 85 ust. 2 u.u.i.ś.). Sąd ten zaznaczył, iż obowiązkiem Kolegium było:

– przedstawienie, jakie uwagi i wnioski w toku postępowania z udziałem społeczeństwa zostały złożone,

– czy zostały one złożone w terminie (skarżący w odwołaniu zarzucali, że niektóre uwagi niezasadnie zostały pominięte),

– jakie zarzuty podniesiono w tych uwagach i wnioskach oraz

– jakie znaczenie - zdaniem organu - poszczególne uwagi i wnioski ewentualnie miały dla sprawy.

Ponadto Sąd w wyroku z 23 października 2013 r. wskazał, iż decyzja organu odwoławczego stosownie do art. 62 u.u.i.ś. winna wskazać:

– jakie zagrożenia osoby zgłaszające wnioski i uwagi dostrzegają,

– czy i którzy członkowie społeczeństwa (zgłaszający obawy), względnie ich dobra materialne, są ewentualnie narażeni na oddziaływanie przedsięwzięcia;

– wreszcie, czy zgłaszane obawy konkretnych osób są usprawiedliwione.

Sąd zauważył, że w decyzji z dnia [...] czerwca 2014 r. Kolegium szczerzej niż w poprzednich uchylonych decyzjach odniosło się do tych kwestii. Niemniej w ocenie Sądu organ ten znowu zbyt ogólnie wymienił jakie zarzuty podniesiono w tych uwagach i wnioskach – nie wskazał kto wniósł konkretne zarzuty i wniosku - oraz jakie znaczenie - zdaniem organu - poszczególne uwagi i wnioski ewentualnie miały dla sprawy. Organ nie omówił też, czy zgłaszane obawy konkretnych osób są usprawiedliwione. Innymi słowy organ ten mimo wyraźnych zaleceń, nie wskazał dokładnie, autorów konkretnych uwagi i wniosków oraz ich obaw i nie odniósł się do nich indywidualnie. Na przykład, w zaskarżonej decyzji z [...] czerwca 2014 r. Kolegium nie odniosło się do co do skutków ewentualnej awarii, miejsc nasadzenia roślinności ochronnej - podniesionych w piśmie S. K. z dnia 30 grudnia 2009 r. Organ ten nie odniósł się także do niektórych ze wskazanych przez niego w uzasadnieniu decyzji uwag i wniosków. I tak na stronie 3 decyzji wskazał, iż uwagi dotyczyły m.in. nieuwzględnienia w raporcie środowiskowym tylko jednego kierunku wiania wiatrów (zachodniego) lecz w dalszej części uzasadnia w żaden sposób nie odniósł się do tego czy uwaga ta był słuszna, czy miała wpływ na ustalone inwestorowi parametry. Podobnie organ nie wypowiedział się co do uwag dotyczących nieuwzględnienia emisji zapachów z zbiornika na gnojowice, czy ryzyka zanieczyszczenia mikrobiologicznego.

Dalej zauważyć należy, iż mimo zaleceń Sądu zawartego w wyrokach z dnia 3 lipca 2012 r. oraz 23 października 2013 r. organ odwoławczy nie wyjaśnił w dostatecznym zakresie czy do publicznej informacji została podana informacja o każdej czynności wymienionej w art. 33 u.u.i.ś. W wyroku z dnia 3 lipca 2012 r. wskazano wyraźnie, iż Kolegium powinno było wskazać "na konkretne dokumenty znajdujące się w aktach sprawy". Tymczasem organ ten ponownie wymienił wszystkie czynności określone w art. 33 ust. 1 u.u.i.ś., jednak nie zweryfikował, powołując się na konkretną dokumentację sprawy, czy informacja o nich została należycie podana do publicznej wiadomości. Organ odniósł się jedynie do kwestii prawidłowości zawiadomienia o przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko - przy czym i w tym przypadku ocena dokonana przez Kolegium nie została przeprowadzona w świetle relewantnych przepisów prawa (art. 33 ust. 1 i art. 3 ust. 1 pkt 11 u.u.i.ś.).

Z uzasadnianiu zaskarżonej decyzji Kolegium ogólnie wskazało na jakie kwestie zwróciły w swoim uzgodnieniu uwagę Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska oraz Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny. Organ odwoławczy nie wyjaśnił jednak czy wszystkie te kwestie zostały uwzględnione w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach np. nie wskazał jak spełniono wymagania prawidłowej gospodarki powstałymi odpadami komunalnymi i produkcyjnymi takimi jak padłe zwierzęta.

Dalej zdaniem Sądu Kolegium nie zastosowało się również do wytycznych nakazujących mu ustalenie i wskazanie w decyzji sposobu ustalenia kręgu stron postępowania. W wyroku z dnia 23 października 2013 r. Sąd zaleciał, iż wykonując wskazania wyroku II SA/Po 1025/11 organ odwoławczy powinien przynajmniej określić - uwzględniając dane z raportu - które nieruchomości są objęte oddziaływaniem przedsięwzięcia i czy krąg ich właścicieli odpowiada kręgowi stron postępowania. Tymczasem organ ponownie stwierdził, iż P. Z. nie jest stroną postępowania a jedynie pełnomocnikiem strony D. B., a statusu strony nie posiada J. J. Ponadto organ wyjaśnił ogólnikowo, iż krąg osób mających przymiot strony postępowania ustalono w sposób prawidłowy, uwzględniając właścicieli nieruchomości usytuowanych w sąsiedztwie planowanej inwestycji. Kolegium nie wskazało przy tym co rozumie przez pojęcie sąsiedztwa. Czy chodzi o nieruchomości bezpośrednio graniczące z nieruchomością na której realizowana będzie inwestycja czy także inne nieruchomości. Organ nie wyjaśnił też w oparciu o jakie dane z raportu oddziaływania na środowisko opierał się ustalając w ten sposób krąg stron postępowania. Zatem również to zalecenie Sądu uznać należy za niezrealizowane.

W tym stanie rzeczy, na uwzględnienie zasługiwały te zarzuty skargi, które dotyczyły naruszenia art. 153 p.p.s.a polegające na braku, mimo wytycznych Sądu ustaleń, które uwagi i wnioski zostały skutecznie złożone przez społeczeństwo oraz nie wzięcia pod uwagę wyników postępowania z udziałem społeczeństwa, niepełnego zweryfikowania prawidłowości publikacji informacji o czynnościach w toku postępowania do publicznej wiadomości, nie zweryfikowania w sposób wymagany wpływu inwestycji na życie i zdrowie ludzi i dóbr materialnych (zarzuty naruszenia art. 62 ust. 1 pkt a i b u.u.i.ś.), niepełnej oceny zebranego materiału dowodowego (w zakresie opisanym wyżej) w kontekście przepisów prawa oraz nienależytego zweryfikowania kręgu stron postępowania.

Ponadto sąd zauważył, że z zaskarżonej decyzji nie wynika czy została ona podana do publicznej wiadomości zgodnie z zaleceniem zawartym w wyroku II SA/Po 448/13. Sąd ten wyraził ocenę, zgodnie z którą obowiązek stosowania art. 85 ust. 3 u.u.i.ś. obciąża organy obu instancji, gdyż oba rozpoznają sprawę w całości merytorycznie. Z informacji zawartej na ostatniej stronie zaskarżonej decyzji wynika, iż 3 jej egzemplarze zostały wysłane do Wójta Gminy w celu podania ich do publicznej wiadomości. Jednakże z akt sprawy nie wynika, czy decyzja ta faktycznie została upubliczniona. Brak jest jakiejkolwiek informacji o terminie i sposobie jej upublicznienia, stąd też nie można stwierdzić czy obowiązek ten został zrealizowany.

Jako chybione Sąd uznał te zarzuty skargi, które były już podnoszone we wcześniejszych skargach i które zostały uznane za niezasadne we wcześniejszych prawomocnych orzeczeniach sądowych. Dotyczyły one :

- związania Kolegium stanowiskiem wyrażonym przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w postanowieniu uzgadniającym,

- zastosowania art. 49 K.p.a. wobec składania wniosków i uwag w toku procedury z udziałem społeczeństwa,

- zasadności wniosku J. J. o dopuszczenie w sprawie dowodu z opinii biegłego laryngologa,

- dotyczące ustalenia następców prawnych właścicieli nieruchomości [...] położonej w B.

Zarzuty te były szeroko omówione w powołanych wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 3 lipca 2012 r. i 23 października 2013 r. i ponowne podniesienie tych kwestii w niniejszej sprawie zmierza zatem w istocie do zakwestionowania prawomocnego i wiążącego orzeczenia sądowego (art. 153 P.p.s.a.), co nie może odnieść skutku.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze uwzględniając wytyczne WSA w Poznaniu zawarte w wyroku z dnia 9 grudnia 2014 r., sygn. akt IV SA/Po 1034/14, decyzją z 21 września 2015r.

- uchyliło pkt II. 9 decyzji Wójta z dnia [...] maja 2011 r. i w to miejsce orzekło: "Zawrzeć umowy na odbiór gnojowicy z innymi rolnikami na udostępnienie do nawożenia 90 ha gruntów; gnojowicę wywozić na pola przy użyciu wozów asenizacyjnych posiadających aplikatory doglebowe celem ograniczenia emisji amoniaku i odorów do środowiska";

– uchyliło pkt II.19 zaskarżonej decyzji I instancji i w to miejsce orzekło: "W projektowanym obiekcie zamontować 24 sztuki wentylatorów dachowych o poziomie mocy akustycznej 53 dB";

– pozostałym zakresie Kolegium utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

W motywach rozstrzygnięcia Kolegium argumentowało, że ponownie przystąpiło do oceny zaskarżonej decyzji pod kątem wytycznych zawartych we wcześniej wyrokach.

Niewątpliwie prawidłowe ustalenie stron postępowania jest jednym z podstawowych obowiązków organu prowadzącego postępowanie. Obowiązek ten spoczywa również na organie odwoławczym, który jest zobowiązany zweryfikować ustalenia poczynione przez organ I instancji. Podkreślono, iż organ odwoławczy obowiązany jest każdorazowo z urzędu ustalić krąg stron danego postępowania i nie ma znaczenia czy postępowanie jest wszczęte na wniosek strony czy z urzędu. Zgodnie z wypracowanym w orzecznictwie sądowym oraz doktrynie poglądem, który podziela tut. Kolegium, dla ustalenia kręgu stron postępowania w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, innych, niż wnioskodawca, konieczne jest ustalenie terenu objętego oddziaływaniem planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Przyjmuje się, iż chodzi o każde oddziaływanie, a nie tylko takie, które przekracza określone normy. Te mają znaczenie dla treści decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a nie dla posiadania przymiotu strony postępowania. Stroną przedmiotowego postępowania są zatem: właściciel (ewentualnie podmiot posiadający prawo rzeczowe) nieruchomości położonej na terenie objętym oddziaływaniem planowanego przedsięwzięcia. Zasięg tego przedsięwzięcia określa się w oparciu o raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W tym celu Kolegium wzięło pod uwagę załączone do raportu mapy, na których wskazano możliwy zakres oddziaływania planowanej inwestycji. To z kolei pozwoliło określić, które nieruchomości są narażone na to oddziaływanie, a co za tym idzie pozwoliło określić właściwy krąg stron postępowania. W związku z tym, stroną w tym postępowaniu są właściciele działek o nr [...]. D. B. jest właścicielem działki nr [...], a zatem jest stroną niniejszego postępowania. W aktach sprawy znajduje się pełnomocnictwo udzielone przez D. B., P. Z. Z kolei w ocenie Kolegium nie posiada statusu strony J. J., której działka nie znajduje się w zakresie oddziaływania planowanej inwestycji.

W niniejszej sprawie zgodnie z przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. nr 199, poz. 1227 z późn. zm.) postępowanie w sprawie określenia środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowego przedsięwzięcia toczyło się z udziałem społeczeństwa. W związku z tym, Kolegium wystąpiło dwukrotnie do Wójta Gminy z wezwaniem do nadesłania dokumentów potwierdzających podanie informacji do publicznej wiadomości o każdej czynności z art. 33 ust. 1 powołanej ustawy. W dniu 22 lipca 2015 r. wpłynęło do Kolegium pismo przewodnie wraz z dokumentami. Organ I instancji poinformował, iż do publicznej wiadomości została podana informacja o każdej czynności wymienionej z art. 33 cyt. ustawy. Zapewnił, iż oryginały dokumentów znajdują się w aktach sprawy. Kolegium analizując nadesłane dokumenty stwierdza, iż brak jest dokumentu potwierdzającego wywieszenie informacji o przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko przez sołtysa wsi B. W aktach znajduje się jednak informacja podpisana przez E. K. o wywieszeniu ogłoszenia oraz o jego zdjęciu. W tym miejscu należy podkreślić, iż E. K. pełnił wtedy funkcję p. o. sołtysa wsi B., a następnie od 13 lutego 2001 r. został sołtysem, a zatem to on podał wymagane informacje do publicznej wiadomości. Z akt sprawy wynika, iż zawiadomienie o wydaniu postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zostało wywieszone na tablicy ogłoszeń w dniu 3 grudnia 2009 r., brak zaś informacji kiedy ogłoszenie zostało zdjęte. Jednakże ocena całej dokumentacji zebranej w sprawie pozwala stwierdzić, iż w toczącym się postępowaniu w sprawie określenia środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowego przedsięwzięcia lokalne społeczeństwo brało czynny udział. Przepisy ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko nie zawierają normy prawnej, która wskazywałaby, iż naruszenie zasad dotyczących udziału społeczeństwa w postępowaniu powinno skutkować bezwzględną eliminacją z obrotu prawnego wydanych rozstrzygnięć. W związku z tym każde naruszenie związane z udziałem społeczeństwa musi podlegać ocenie czy miało wpływ na wynik sprawy.

W niniejszym postępowaniu zostało złożonych wiele wniosków i sprzeciwów, przeprowadzono rozprawę administracyjną, o której mieszkańcy zostali powiadomieni w formie kurendy oraz informowano ich o podjętych czynnościach. Mimo wskazanych powyżej braków, należy podkreślić, iż informacja o każdej czynności w przedmiotowym postępowaniu została udostępniona w publicznie dostępnym wykazie danych na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Urzędu Gminy, wywieszona na tablicy ogłoszeń w siedzibie Urzędu Gminy oraz w pobliżu miejsca planowanego przedsięwzięcia. Nadto analiza akt sprawy wskazuje, iż wiele sprzeciwów mieszkańców wsi B. zostało złożonych po podaniu do wiadomości informacji o przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a zatem można założyć, że z informacją tą mogli się zapoznać.

Jak wynika z akt sprawy, w okresie od dnia 3 lipca 2009 r. do dnia 7 sierpnia 2011 r. do organu I instancji wpłynęły sprzeciwy mieszkańców oraz właścicieli nieruchomości z terenu potencjalnego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia. I tak: Państwo J. i M. L. wnieśli zastrzeżenia dotyczące przestrzegania przez inwestora przepisów ustawy Prawo budowlane oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakimi powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wyrazili również obawy spadku cen wartości nieruchomości po zrealizowaniu planowanego przedsięwzięcia. S. K. wniósł o wydanie decyzji odmownej z uwagi na wzrost uciążliwości związanych z zapachem i hałasem, a także na możliwy spadek wartości jego działki. W piśmie z dnia 30 grudnia 2009 r. podniósł, iż w raporcie nie przedstawiono wykresu stężeń zanieczyszczeń powietrza oraz zapachów w przypadku ruchu mas powietrza. W raporcie wskazano, iż w terenie inwestycji wieje prawie wyłącznie wiatr z zachodu, choć w ocenie S. K. wcale tak nie jest. Nie przedstawiono prędkości wiatrów wiejących z innych kierunków ani jak będzie inwestycja oddziaływać w przypadku wiatru z innego kierunku. Jego zdaniem, z raportu wynika, iż zbiorniki na gnojowicę nie będą emitowały żadnych zanieczyszczeń czy zapachów ani w jaki sposób zostaną zabezpieczone przed wydostaniem się odoru, są tylko wskazane warianty jakie można zastosować. Nie wskazano jak będzie wyglądał przegląd i konserwacja zbiorników skoro nie będzie można ich opróżnić aby sprawdzić dno zbiornika. Nie podano na jakim poziomie będzie stężenie zanieczyszczeń i zapachów w momencie wywożenia gnojowicy. Sprzeciwiający dodał, iż w raporcie nie przewidziano w jaki sposób będzie przebiegała wentylacja w przypadku braku prądu, ponieważ inwestor nie planuje zainstalowania własnego agregatu prądotwórczego. W raporcie mowa jest o 5 osobach do obsługi chlewni, a wszelkie obliczenia są poczynione dla dwóch osób. W raporcie nie podano jak często będzie wywożona gnojowica, podana jest tylko powierzchnia gruntów uprawnych, aby stężenie składników mineralnych nie przekroczyło norm powodujących skażenie gruntów. W ocenie S. K. w raporcie brak informacji o ewentualnych awariach czy strefach ochronnych pokrytych roślinnością nisko i wysokopienną. Podkreślił, iż autor raportu dokonał wizji lokalnej pomijając położone w bliskim sąsiedztwie jego działki, działki M. K. i L. G. Nie może zgodzić się z twierdzeniem, iż planowana inwestycja będzie mało uciążliwa dla okolicznych mieszkańców, skoro istniejąca chlewnia na 400 sztuk powoduje okropny fetor, który w przypadku wywożenia gnojowicy utrzymuje się przez kilka dni. Na koniec dodał, iż planowana inwestycja znacznie obniży wartość jego działki, a co za tym idzie wyrządzi mu szkodę. Podobne zastrzeżenia do planowanej inwestycji zgłosili D. i L. G. Ich zdaniem, inwestycja ta pogorszy warunki ich życia z uwagi na uciążliwy fetor, a nadto przyczyni się do zanieczyszczenia wód powierzchniowych i gruntowych, wzrostu częstotliwości dolegliwości zdrowotnych mieszkańców, obniżenia wartości nieruchomości sąsiednich, zablokowania możliwości rozwoju agroturystyki i gospodarstw ekologicznych. M. K. wniósł o wydanie decyzji odmownej z powodu zbyt dużej uciążliwości inwestycji dla środowiska. R. Z. wraz z rodziną wskazał, iż planowana inwestycja przyczyni się do zatrucia środowiska, wzrostu nieprzyjemnego zapachu i hałasu pochodzącego z wentylatorów. Podał, iż planowana inwestycja może nasilić objawy alergii jego syna. M. i Z. K. sprzeciwili się przedsięwzięciu z uwagi na uciążliwości dla środowiska związane z hałasem, zapachem, a także ewentualną plagą gryzoni. K. P. podniósł, iż planowana inwestycja może mieć negatywny wpływ na życie ludzi, środowisko i zwierzęta. Zwiększy również odór, który już jest wyczuwalny z istniejącej hodowli. F. Ł. stwierdził, iż planowana inwestycja spowoduje spadek wartości gruntów, działek budowlanych oraz uniemożliwi powstanie planowanego gospodarstwa agroturystycznego. Z. D. wyraził sprzeciw powstaniu tak dużej chlewni. Jest ona nieestetyczna i będzie zanieczyszczać środowisko. Państwo B. i B. J. podnieśli, iż planowana inwestycja negatywnie wpłynie na zdrowie ich rodziny z uwagi na stwierdzoną chorobę - astmę oskrzelową i rozedmę płuc. Nadto tak duża chlewnia uniemożliwi stworzenie gospodarstwa agroturystycznego. S. R. wyraził sprzeciw wobec przedmiotowego przedsięwzięcia w całości. L. M. oraz M. i M. L. zgłosili zastrzeżenia dotyczące przestrzegania przez inwestorów aktów prawnych: ustawy "Prawo budowlane" oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakimi powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. S. O. wyraził swój sprzeciw z uwagi na m.in. nieprzyjemny zapach, pojawienie się plagi gryzoni, chorób oraz zmniejszenie popytu na sprzedaż działek w miejscowości B. K. G. podniosła, iż planowana inwestycja doprowadzi do mineralizacji gleby, zanieczyszczenie mikrobiologicznego i spowoduje wyczuwanie nieprzyjemnego zapachu. Z. i S. P. wnieśli sprzeciw wobec planowanego przedsięwzięcia, którego realizacja w niedalekim sąsiedztwie od ich posesji będzie uciążliwa dla ich rodziny i całego środowiska. J. i J. J. oraz J.J. wnieśli sprzeciw podnosząc, że planowane przedsięwzięcie w sposób negatywny wpłynie na środowisko i mieszkańców poprzez zapach, w konsekwencji przyczyni się do pogorszenia stanu zdrowia członka ich rodziny chorującego na astmę oskrzelową oraz uniemożliwi rozpoczęcie planowanej hipoterapii z niepełnosprawnymi dziećmi. J. G. podniósł, iż planowana inwestycja wpłynie negatywnie na florę i faunę, zanieczyści powietrze. Z. G. uważa, iż inwestycja negatywnie wpłynie na rozwój wsi B. A. P., E. B., W. T. oraz J. P. wyrazili sprzeciw z uwagi na nieprzyjemny zapach.

Organ I instancji po wnikliwej analizie zgromadzonej w sprawie dokumentacji, mając na względzie charakter przedsięwzięcia, jego usytuowanie, rodzaj i skalę możliwego oddziaływania na środowisko, uwzględniając opinię Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, przy uwzględnieniu zgłoszonych uwag przez mieszkańców wsi B., postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. nałożył na inwestora obowiązek przeprowadzenia raportu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, ustalając jednocześnie zakres raportu, w którym należało określić czynniki mogące skutkować znacznymi szkodami dla środowiska oraz niezbędne działania mające na celu eliminację bądź ograniczenie do wielkości określonych przepisami, z uwzględnieniem możliwych na tym tle konfliktów społecznych. W dniu 7 sierpnia 2009 r. wpłynął wniosek F. S. oraz D. M., którzy wyrazili sprzeciw przeciwko planowanej inwestycji z uwagi na uciążliwy zapach. W dniu 3 grudnia 2009 r. do publicznej wiadomości podano informacje dotyczące przystąpienia do przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przedmiocie decyzji, która ma zostać wydana, organie właściwym do jej wydania oraz organach właściwych do wydania opinii i dokonania uzgodnień, możliwości zapoznania z dokumentacją sprawy, w tym również z raportem o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, możliwości składania uwag i wniosku w terminie 21 dni w formie pisemnej na adres Urzędu Gminy lub ustnie do protokołu albo za pomocą środków komunikacji elektronicznej. W dniach od 29 grudnia 2009 r. do dnia 6 stycznia 2010 r. do organu prowadzącego postępowanie wpłynęło 17 wniosków, w których wnioskodawcy wyrazili swój sprzeciw wobec planowanej inwestycji i wnieśli uwagi do sporządzonego raportu. L. G. zarzucił nieuwzględnienie w opracowanym dokumencie nowo powstającego budynku mieszkalnego na działce nr [...], objętego pozwoleniem na budowę decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r. Zdaniem tego skarżącego nieuwzględnienie tego budynku w obliczeniach dotyczących emisji hałasu, zanieczyszczeń i odorów skutkuje nierzetelnym sporządzeniem danych dotyczących pojemności zbiornika na gnojowicę, brak odpowiedniej ilości gruntów do jej zagospodarowania oraz brak zabezpieczeń odnośnie przewidywanego, nieprzyjemnego zapachu. Z. i M. K. oraz R. i M. Z. wnieśli uwagi do sporządzonego raportu oraz domagają się wydania decyzji odmownej z uwagi na zbyt duże uciążliwości dla środowiska, a także ze względu na ważny interes społeczny i stosunki dobrosąsiedzkie. Wskazali, iż w ich ocenie raport jest niedokładny i zawiera przekłamania, zbyt ogólnikowo przedstawia oddziaływanie przedsięwzięcia na środowisko z zabezpieczeniem interesu inwestora, nie uwzględniając w nim oddziaływania na ich nieruchomość. Uwagi jakie wnieśli powyżsi skarżący dotyczyły m.in. nieuwzględnienia na wykresach stężeń zanieczyszczeń innego wiatru niż zachodni, brak przedstawienia stężeń zanieczyszczeń powietrza i zapachów w momencie wywożenia ze zbiorników gnojowicy, brak odpowiedniej ilości gruntów do wywożenia gnojowicy. Podnieśli, iż wzrost zapotrzebowania na wodę wodociągową może przyczynić się do braku ciągłości dostaw wody dla całego terenu B., a także przedmiotowa inwestycja może przyczynić się do zmniejszenia rozwoju gospodarczego tego terenu. Stowarzyszenie wniosło o wyznaczenie rozprawy administracyjnej, zawieszenie postępowania w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zawieszenie postępowania w przedmiocie określenia środowiskowych uwarunkowań do daty przeprowadzenia rozprawy. R. P., B. i B. D., J. J., M. i J. L., P. i L. M., A. i J. S., M. i M. L., S. O., M. K., S. K., A. i K. P., Z. i S. P., M. G., Z. i M. G. wnieśli uwagi dotyczące w szczególności: rodzaju i miejsca realizacji przedsięwzięcia, krajobrazu i biocenozy objętego wnioskiem terenu, braku informacji o negatywnym oddziaływaniu przedsięwzięcia na zdrowie mieszkańców, opisu wariantów przedsięwzięcia, oddziaływania na powietrze, emisji zanieczyszczeń do atmosfery z budynków inwentarskich, oddziaływania na wody powierzchniowe i podziemne, na krajobraz, nie uwzględniania wszystkich warunków meteorologicznych, sposobu zagospodarowania nawozu - gnojowicy (brak odpowiedniej ilości gruntów), emisji odorów, hałasu, braku pomiarów) stężenia zanieczyszczeń powietrza i zapachów w momencie wywożenia gnojowicy. Ich zdaniem budowa tak dużej chlewni przyczyni się do spadku wartości nieruchomości i uniemożliwi rozwój gospodarczy. Po wyznaczonym terminie wpłynęły wnioski B.B. oraz A. i Z. K. Z uwagi na to, iż nie został zachowany termin, o którym mowa w art. 33 ust. 1 pkt. 7 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2008 r., nr 199, poz. 1227 ze zm.), na podstawie art. 34 tejże ustawy, organ I instancji właściwie pozostawił je bez rozpoznania.

W związku z uzupełnieniem raportu, w dniu 6 lipca 2010 r. podano do publicznej wiadomości informacje o uzupełnieniu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, przedmiocie decyzji, jaka ma zostać wydana, organie właściwym do wydania decyzji oraz organach właściwych do wydania opinii i uzgodnień, możliwości zapoznania się z dokumentacją sprawy, w tym również z raportem o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wraz z jego uzupełnieniem, możliwości składania uwag i wniosków w terminie 21 dni w formie pisemnej na adres Urzędu Gminy lub ustnie do protokołu albo za pomocą środków komunikacji elektronicznej. W zakreślonym czasie wpłynęły wnioski D. i L. G. Państwo J. i J. J. wyrazili swój sprzeciw wobec planowanej inwestycji podkreślając, że inwestycja pogorszy warunki życia mieszkańców wsi B z uwagi na emisję uciążliwego zapachu, zanieczyści wody powierzchniowe i gruntowe, przyczyni się do pogorszenia zdrowia ludzi oraz stanie się zagrożeniem ekologicznym dla pobliskiego lasu. B. i B. D. zarzucili, iż planowane przedsięwzięcie przyczyni się do braku rozwoju agroturystyki, wpłynie na spadek wartości nieruchomości działek sąsiednich oraz wpłynie negatywnie na środowisko i ich zdrowie. W dniu 26 lipca 2010 r. wpłynęło pismo mieszkańców wsi B. oraz właścicieli działek sąsiednich mieszkających w innych miejscowościach wraz z listą podpisaną przez 64 osoby, wyrażające sprzeciw wobec planowanego przedsięwzięcia. Pismem z dnia 12 sierpnia 2010 r. (do Urzędu Gminy wpłynęło w dniu 23 sierpnia 2010 r.) Stowarzyszenie w całości negatywnie zaopiniowało zamierzenie inwestycyjne oraz udzieliło poparcia dla inicjatywy mieszkańców oraz wniosło o oddalenie wniosku inwestora. Z uwagi na to, iż nie został zachowany termin, o którym mowa w art. 33 ust. 1 pkt. 7 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2008 r., nr 199, poz. 1227 ze zm.), na podstawie art. 34 tejże ustawy, organ I instancji pozostawił je bez rozpoznania.

Jak wynika z raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz złożonych wyjaśnień przez autora raportu A. S., planowana inwestycja spełnia normy przewidziane przepisami prawa w zakresie ochrony środowiska. I tak, odnosząc się do uwag zgłoszonych przez S. K. należy stwierdzić, iż dokonując obliczeń rozkładu emisji zanieczyszczeń do atmosfery w raporcie uwzględniono wszystkie kierunki geograficzne wiejących wiatrów. W raporcie zostało to przedstawione na wykresie. Jak wynika z tego wykresu, średnia roczna występowania wiatrów z północy i północnego -wschodu nie przekracza 10 %. Niewielkie różnice w częstotliwości głównych kierunków wiatru zarysowują się pomiędzy poszczególnymi porami roku. Zimą wiatry z północnego -zachodu i południowego - zachodu pojawiają się na całym obszarze z częstotliwością około 20 %, a latem częstotliwość wiatrów z zachodu wynosi około 25 %. Zgodnie z różą wiatrów na podstawie wieloletnich obserwacji meteorologicznych stwierdzono, iż wiatry z kierunku zachodniego i południowo - zachodniego są najczęściej występujące na przedmiotowym terenie. Wiatry z pozostałych kierunków nie mają wpływu na planowaną inwestycję. Należy podkreślić, iż w raporcie uwzględniono również prędkość wiatrów zachodnich w każdym miesiącu roku kalendarzowego. W raporcie wyraźnie stwierdzono, iż nie może zostać przekroczona dawka azotowa 170 kg N/ha, wytworzona gnojowica musi być wykorzystana do nawożenia co najmniej 138,0 ha. A zatem inwestor musi zawrzeć umowę z innymi rolnikami na udostępnienie do nawożenia dodatkowo około 89-90 ha gruntów. Kolejna uwaga dotyczy zbiorników na gnojowicę. Tu należy wskazać, iż zgodnie z raportem gnojowica wyprodukowana w gospodarstwie rolnym po zrealizowaniu planowanego przedsięwzięcia w ilości 7000 m3 rocznie gromadzona będzie w zbiornikach pod rusztami w budynku inwentarskim. Wg raportu zbiornik będzie usytuowany około 1,5 m pod rusztami. Gnojowica nic będzie gromadzona w zbiornikach zewnętrznych (lagunach). Gnojowica powstała w gospodarstwie rolnym w ilości około 7000 m3 rocznie będzie wywożona na pola przy użyciu wozu asenizacyjnego z aplikatorem doglebowym. Metoda ta ograniczy do minimum emisję amoniaku i odorów do atmosfery. Nawozy naturalne będą gromadzone zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu w szczelnych zbiornikach o pojemności umożliwiającej gromadzenie co najmniej 4 miesięcznej produkcji gnojowicy. Inwestor w raporcie zobowiązał się do działań mających na celu ochronę środowiska gruntowo-wodnego, w tym wykonania drenażu opaskowego na całym obwodzie dna zbiornika na gnojowicę, który wyłapie wycieki, jakie mogłyby powstać w przypadku ewentualnego rozszczelnienia zbiornika lub drugiej warstwy geomembrany. Drenaż ten będzie połączony ze studnią rewizyjną zamontowaną na zewnątrz zbiornika umożliwiającą wczesne wykrycie nieszczelności zbiornika. Inwestor będzie dokonywał kontroli szczelności zbiornika na gnojowicę poprzez okresowe oględziny zbiornika i sprawdzanie szczelności oraz obserwację oznak ewentualnego ubytku gnojowicy. Będzie maił obowiązek utrzymywać w czystości i porządku zlewnie wód opadowych i roztopowych z terenu przedsięwzięcia. Wody popłuczne powstające w czasie uzdatniania wody, będą odprowadzane do szczelnego zbiornika bezodpływowego, a po jego napełnieniu nastąpi wywóz ścieków do oczyszczalni. Inwestor zobowiązany jest do monitorowania zużycia wody oraz usuwania wszelkich nieszczelności systemu wodociągowego. Inwestor na dostawę wody z wodociągu gminnego na potrzeby gospodarstwa rolnego po zakończeniu realizacji inwestycji, musi mieć podpisaną umowę na określonych zasadach zapewniających wystarczająca ilość wody. Zużycie wody na cele socjalno- bytowe jest nieznaczne, nie mające istotnego znaczenia na wielkość poboru wody, jak na ilość powstałych ścieków socjalno - bytowych, niezależnie czy to będą dwie czy pięć osób.

Jak wynika z raportu najbliższe pojedyncze zabudowania mieszkalne (jednorodzinne) podlegające ochronie akustycznej zlokalizowane są w odległości około 80 - 200 m od miejsca planowanego przedsięwzięcia. Do obliczeń emisji zanieczyszczeń do atmosfery (amoniak, siarkowodór) jak i emisji hałasu przyjęto do analizy najbliższy budynek mieszkalny sąsiada, zlokalizowany w odległości 100 m. Jak podano, jeżeli stężenie emisji zanieczyszczeń jak i emisji hałasu zgodnie z wyliczeniami raportu będą spełnione w przypadku zabudowy mieszkalnej położonej najbliżej (działka nr 112), to tym bardziej będą spełnione w odległości 101 m, 110 m, 130 m, itd. Dla wszystkich substancji wykonano w raporcie pełen zakres obliczeń rozprzestrzenia się w atmosferze. Obliczenia hałasu w rejonie funkcjonowania gospodarstwa wykonano przy użyciu programu komputerowego HPZ'2001 - wersja listopad 2007. Z wykonanych obliczeń w punktach obserwacyjnych (A, B – granice działki Inwestora, C - budynek mieszkalny) wynika, iż planowana inwestycja nie będzie stanowić w porze dziennej jak i nocnej uciążliwości dla klimatu akustycznego terenów podlegających ochronie akustycznej. Emisja hałasu w punktach A, B i C jest poniżej wartości dopuszczonych w Polsce norm akustycznych. Gospodarstwo rolne położone w miejscowości B, gmina C., nie kwalifikuje się do zakładów o zwiększonym ryzyku albo o dużym ryzyku wystąpienia awarii przemysłowej. Na terenie gospodarstwa mogą wystąpić jedynie sytuacje awaryjne związane z wyciekiem gnojowicy na skutek rozszczelnienia lub przepełnienia zbiornika na gnojowicę, nieprawidłowym funkcjonowaniu wentylacji, pożarem, masowym padnięciem zwierząt, spowodowanym choroba zakaźną. W raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko szeroko opisano metody zabezpieczenia środowiska przed awarią. Odnosząc się do wniosków D. i L. G. należy stwierdzić, iż wody powierzchniowe na terenie gospodarstwa rolnego, ani w jego najbliższym sąsiedztwie nie występują, w związku z tym nie ma bezpośredniego oddziaływania przedsięwzięcia na wody powierzchniowe. Może wystąpić ich pośrednie zagrożenie spływającymi nawozami z pól bądź migracją zanieczyszczeń z wodami gruntowymi. Aby ochronić wody powierzchniowe przed pośrednim oddziaływaniem należy stosować odpowiednie metody nawożenia oraz ochrony wód podziemnych, co szczegółowo określa raport. Inwestor będzie pobierał wodę z wodociągu gminnego (cele socjalno-bytowe) oraz z planowanego własnego ujęcia wód podziemnych (zaopatrzenie chlewni, w tym pojenie zwierząt). Ścieki bytowe będą odprowadzane do szczelnego zbiornika bezodpływowego. Wody opadowe i roztopowe będą w sposób niezorganizowany odprowadzane do gruntu na terenie działki inwestora. Odnosząc się do zarzutu R. Z., B. i B. J., J. i J. J. oraz J. J. dotyczącego negatywnego wpływu przedsięwzięcia na zdrowie należy stwierdzić, iż obecny sposób zagospodarowania terenów przeznaczonych pod przedsięwzięcie oraz obszarów znajdujących się w bezpośrednim sąsiedztwie planowanej inwestycji, a także skala i charakter przedmiotowego przedsięwzięcia według raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko nie wpłynie negatywnie na zdrowie ludzi.

Pozostali sprzeciwiający się mieszkańcy wsi B. wymienieni powyżej podnosili przede wszystkim uciążliwy zapach, jak również spadek wartości ich nieruchomości z uwagi na tak dużą chlewnię. Jak wynika z raportu zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna usytuowana jest w odległości od 80 m do 400 m, po stronie zachodniej, południowej i północnej w stosunku do projektowanej inwestycji. Przy uwzględnieniu róży wiatrów, w której - jak wyżej wskazano - zdecydowana większość to wiatry wiejące z zachodu na wschód, należy stwierdzić, iż dominujący kierunek wiatrów wpływa korzystnie na emisję ewentualnych zanieczyszczeń do atmosfery, w tym zapachów i nasilenie hałasu. Emisja zanieczyszczeń do atmosfery jak i emisja hałasu ze środków transportowych stosowanych w trakcie funkcjonowania planowanej inwestycji nie przekracza norm dopuszczalnych. Podnoszona przez mieszkańców sprawa związana ze spadkiem wartości nieruchomości nie może być przedmiotem niniejszego postępowania.

Kolegium odniosło się również do sprawy związanej z gospodarką odpadami komunalnymi i produkcyjnymi takimi jak padłe zwierzęta. Jak wynika z raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko w skład odpadów wchodzić będzie padlina, czyli padłe i ubite z konieczności zwierzęta podczas trwania całego cyklu produkcyjnego. Odpady te nie powinny przekroczyć w skali roku około 3 % ogólnej obsady zwierząt w gospodarstwie rolnym. Padlina powstająca ewentualnie w gospodarstwie musi być właściwie zagospodarowana lub unieszkodliwiona przez utylizację, aby nie stanowiła lokalnego zagrożenia środowiska przyrodniczego i odbierana przez specjalistyczne, licencjonowane firmy celem przetransportowania do zakładu utylizacyjnego. Padłe zwierzęta nie mogą być zakopywane w ziemi lub zagrzebywane w pryzmach obornika czy kompostu.

Odnosząc się do zarzutu powodowania szkód na chronionych dobrach materialnych Kolegium stwierdza, że analizowany obszar nie podlega ochronie konserwatora zabytków. W zasięgu oddziaływania przedsięwzięcia nie występują "obszary Natura 2000", w pobliżu planowanej inwestycji nie stwierdzono również występowania roślin i zwierząt objętych ochroną gatunkową.

Organ I instancji realizując wymogi przewidziane w ustawie z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko przeprowadził rozprawę administracyjną otwartą dla społeczeństwa, o której zawiadomiono kurendą, ogłoszeniem na stronie internetowej Urzędu Gminy oraz obwieszczeniem. W rozprawie uczestniczyły strony postępowania oraz mieszkańcy, a sama rozprawa pozwoliła wyjaśnić szereg problemów związanych z planowaną inwestycją.

W związku z zamiarem budowy otworu studziennego służącego do ujmowania wód podziemnych dla potrzeb projektowanego przedsięwzięcia, inwestor został zobowiązany do rozszerzenia zakresu raportu oddziaływania o dokumentację hydrogeologiczną, która po przedłożeniu została przyjęta bez zastrzeżeń przez Starostwo Powiatowe. W toku postępowania, na żądanie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska inwestor przedłożył uzupełnienie raportu obrazujące emisję amoniaku do atmosfery oraz sposoby ograniczenia uciążliwości związanych z tą emisją, zagadnienia gospodarki wodnej oraz gospodarki odpadami. Planowana inwestycja otrzymała pozytywne uzgodnienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (postanowienie z dnia [...] sierpnia 2010 r.) oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (postanowienie z dnia [...] grudnia 2009 r.). w postanowieniu Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego wprowadzono obowiązek uwzględnienia w rozwiązaniach projektowych wszystkich wymagań wynikających z raportu oddziaływania ze szczególnym uwzględnieniem środowiska glebowego, wodnego, ochrony powietrza atmosferycznego, klimatu akustycznego oraz pozostałych negatywnych oddziaływań na środowisko. W postanowieniu Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska określił obowiązek zamontowania w projektowanych obiektach po 8 sztuk wentylatorów ściennych oraz po 4 wentylatory szczytowe. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska sprostował w trybie art. 113 k. p. a. własne postanowienie, które zostało w trybie zażaleniowym uchylone przez Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. W związku z tym istnieje rozbieżność pomiędzy zapisami raportu a nakazami wprowadzonymi przez RDOŚ. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 9 grudnia 2014 r. twierdził, iż organ właściwy w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań nie jest związany uzgodnieniem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, który przecież wydaje uzgodnienie na podstawie raportu. Tym samym dokonanie innych ustaleń niż to wynika z raportu, uprawniało Kolegium do wydania stosownego rozstrzygnięcia. W związku z tym Kolegium wprowadziło odpowiednią zmianę w decyzji organu I instancji.

Na koniec należy podkreślić, iż raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko odpowiada wymogom z art. 66 powołanej wyżej ustawy, odnosi się do wszystkich kwestii, podając jednocześnie jakie oddziaływanie będzie wywierać przedsięwzięcie. Jak wynika z raportu wszelkie oddziaływania zamkną się w granicach działki inwestora. Przedstawione oddziaływanie hałasu w porze dziennej i nocnej wskazuje, że nie zostaną przekroczone dopuszczalne normy. Podobnie przestawia się rysunek emisji maksymalnych stężeń amoniaku i siarkowodoru. W raporcie przyjęto najkorzystniejszą dla środowiska technologię chowu -bezściółkowego, ponieważ odpady ograniczają się jedynie do gnojowicy, która będzie gromadzona w bezodpływowych zbiornikach. Analiza rozstrzygnięcia organu I instancji pozwala stwierdzić, iż organ ten wprowadził do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wszystkie warunki realizacji przedsięwzięcia określone przez organy opiniujące oraz zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Należy podkreślić, że w punkcie II zaskarżonej decyzji zostały szczegółowo określone warunki mające na celu minimalizację emisji odorów oraz zmniejszenie niezorganizowanej emisji towarzyszącej ruchowi pojazdów. Obowiązek przechowywania gnojowicy w szczelnym zbiorniku pod rusztowa posadzką chlewni wzmocniono zobowiązaniem inwestora do wykonania drenażu opaskowego, który umożliwi wczesne wykrycie nieszczelności zbiornika. Z uwagi na to, że inwestor będzie prowadził chów na około 2000 sztuk, jest zobowiązany do zagospodarowania 70 % gnojowicy na gruntach, których jest posiadaczem. Inwestor przedstawił umowę zawartą z J. I. w przedmiocie odbioru gnojowicy. Jednakże konieczne jest zobowiązanie inwestora do zawarcia umów z rolnikami na udostępnienie do nawożenia 90 ha gruntów. Obowiązek ten ma na celu zminimalizowanie dawki azotu na hektar gruntu - dawka ta nie może przekroczyć 170 kg N/ha i został wyraźnie określony w raporcie.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na powyższą decyzję złożyli M. L. i L. G. wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2015 roku i poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy z [...] maja 2011 r. oraz o rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucili:

I. rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest:

1. art. 62 ust. 1 pkt. a, b, d i ust. 2 w zw. z art. 3 ust 2 u.u.i.ś. poprzez ich niezastosowanie i brak ustaleń co do wpływu planowanej inwestycji na życie i zdrowie ludzi oraz na dobra materialne,

2. art. 80 ust. 1 u.u.i.ś. poprzez rozbieżności między raportem oddziaływania na środowisko a treścią zaskarżonej decyzji oraz poprzez nie wzięcie pod uwagę wyników postępowania z udziałem społeczeństwa,

3. art. 85 ust. 1 u.u.i.ś. poprzez niewzięci pod uwagę wniosków i uwag zgłoszonych przez społeczeństwo,

II. rażące i mające wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów o postępowaniu, to jest:

1. art. 138 k.p.a. poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności,

2. art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie,

3. art. 10 § 1 k.p.a. i art. 30 k.p.a. poprzez naruszenie prawa stron do czynnego udziału w postępowaniu w na skutek:

a) nieustalenia właścicieli bądź osób posiadających inny tytuł prawny do nieruchomości, dla której Sąd Rejonowy w Pleszewie prowadzi księgę wieczystą nr KZTP/00006503/1 (działka nr [...] w B.),

b) niedopełnienie obowiązku zabezpieczenia interesów nieobjętego spadku po T. i K. W.,

4. art. 10 § 1 k.p.a. i art. 28 k.p.a. poprzez naruszenie prawa stron do czynnego udziału w postępowaniu na skutek zawężenia kręgu stron poprzez ograniczenie go do właścicieli nieruchomości sąsiadujących i brak ustaleń co do oddziaływania planowanej inwestycji na inne nieruchomości, na które inwestycja będzie oddziaływała,

5. naruszenie prawa do udziału społeczeństwa w postępowaniu poprzez niezastosowanie art. 33 ust. 1 pkt 4, 5, 6, 7, 8 i ust 2 u.u.i.ś. oraz art. 5, 29 i 30 u.u.i.ś. i art. 49 k.p.a. oraz art. 35 u.u.i ś. poprzez jego błędne zastosowanie,

6. naruszenie art. 6 k.p.a. i 7 k.p.a., poprzez pominięcie w toku prowadzonego postępowania niektórych przepisów prawa, których zastosowanie było obligatoryjne,

7. art. 7 k.p.a., poprzez naruszenie obowiązku działania z urzędu celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

8. art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady zaufania obywateli do administracji publicznej,

9. art. 12 k.p.a. w zw. z art. 77 ust. 1 k.p.a. i art. 75 § 1 k.p.a poprzez uchybienie obowiązkowi wnikliwego działania oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz obowiązkowi dopuszczenia s wprawie istotnych dowodów,

10. art. 77 ust. 1 pkt. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko poprzez jego nieprawidłową interpretację i nieprawidłowe zastosowanie,

11. art. 153 p.p.s.a poprzez jego niezastosowanie.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie powołując się na motywy zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Stanowisko skarżących nie wpływa na prawidłowość rozstrzygnięcia organu II instancji, który dostosował się do wytycznych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu zawartych w wyroku z 9 grudnia 2014r. W ocenie Kolegium społeczeństwo brało czynny udział w postępowaniu o czym świadczy liczba zgłoszonych wniosków i uwag, do których organ odwoławczy się odniósł.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga okazała się niezasadna.

W tym miejscu powtórzyć należy, że stosownie do treści art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), dalej "p.p.s.a.", ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Powołany przepis dotyczy zasadniczo "oceny prawnej oraz wskazań co do dalszego postępowania" formułowanych w orzeczeniu wojewódzkiego sądu administracyjnego.

Po ponownym rozpoznaniu niniejszej sprawy Kolegium zgodnie w wytycznymi Sądu, w myśl zasady dwuinstancyjności, ostatecznie szczegółowo przeanalizowało zebrane akta sprawy oraz w obszernej części uzasadnienia odniosło się do zarzutów podnoszonych przez skarżących.

Po pierwsze, Kolegium szeroko opisało w jaki sposób ustaliło strony niniejszego postępowania administracyjnego, w tym wskazało jak ustaliło teren oddziaływania planowanego przedsięwzięcia, który został określony w raporcie o oddziaływaniu na środowisko. Kolegium zgodnie z wytycznymi Sądu, przy określaniu terenu oddziaływania planowanej inwestycji skorzystało z map załączonych do raportu. Określiło co należy rozumieć przez pojęcie "sąsiedztwa" w okolicznościach niniejszej prawy. Przy czym, co najistotniejsze, organ dał wyraz swoim ustaleniom w uzasadnieniu, co było dotychczas największym mankamentem zaskarżanych decyzji. Organ wyjaśnił, zatem którym skarżącym, jako właścicielom działek sąsiednich przyznał przymiot strony postępowania, a którym nie. Ustalenia w tym zakresie uzasadnił.

Następnie, w ocenie Sądu Kolegium wyczerpująco omówiło wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa (art. 85 ust. 2 ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku (...) z 3 października 2008r., Dz.U 2013, poz. 1235 ze zm., dalej "u.u.i.ś").

Kolegium szczegółowo przestawiło, jakie osoby zgłosiły uwagi i wnioski w toku postępowania z udziałem społeczeństwa z oznaczeniem imion i nazwisk, wskazało czyje uwagi zostały zgłoszone w terminie, a czyje uwagi, z powodu zgłoszenia po terminie, zostały pominięte. Następnie organ II instancji opisał czego dotyczyły poszczególne uwagi i wnioski, ustosunkował się do nich i podnoszonych zarzutów oraz ocenił ich znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.

W tym też zakresie Kolegium opisało w jaki sposób poszczególne czynności organu I, jak i II instancji w toku postępowania były udostępnianie społeczeństwu w trybie ogłoszenia (art. 33, art. 79 ust. 1 oraz art. 85 ust. 3 u.u.i.ś.). Wyjaśniło w uzasadnieniu prawidłowość działania E. K, który dokonywał obwieszczeń najpierw jako pełniący obowiązki sołtysa wsi B., a następnie jako jego sołtys. Organ opisał dokonany tryb zawiadomienia społeczeństwa o rozprawie administracyjnej przez kurendę, informowania o wszystkich czynnościach podjętych w postępowaniu (w szczególności o obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu inwestycji na środowisko i jego uzupełnieniu, zakończeniu postępowania, wydaniu decyzji środowiskowej) poprzez obwieszczenie na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Urzędu Gminy, wywieszenie na tablicy ogłoszeń w Urzędzie oraz w pobliżu miejsca inwestycji.

Organ szeroko uzasadnił również swoje stanowisko w zakresie emisji zanieczyszczeń do powietrza z uwzględnieniem wiatrów ze wszystkich kierunków, a nie tylko zachodnich. Zgodnie z zaleceniami poprzednich wyroków organ uzasadnił zasady postępowania z gnojowicą i zabezpieczeniem zbiornika na gnojowicę, a także postępowania w razie awarii związanej z wyciekiem gnojowicy. Odniósł się także do zasad bezpiecznego postępowania z wodami opadowymi i roztopowymi z terenu inwestycji, a także co do nie mających znaczenia z uwagi na niewielka ilość wód socjalno-bytowych zużywanych przez pracowników obsługujących inwestycję nawet w ilości 5 osób. Organ wyraził także w uzasadnieniu decyzji swoje stanowisko w kwestii emisji hałasu dochodzącego z inwestycji, gospodarki odpadami komunalnymi, a także w zakresie oddziaływania inwestycji na gospodarkę hydrologiczną.

W ocenie sądu orzekającego ponownie powyżej przedstawiona ocena ustaleń stanu faktycznego jak i ocena prawna dokonana przez organ odwoławczy jest w pełni wyczerpująca, spójna i kompleksowa i nie ma żadnych podstaw do jej zakwestionowania, wobec czego sąd czyni ją integralną częścią swoich rozważań. Tylko dodatkowo sąd wskazuje, że przedłożony raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko odpowiada wymogom art. 66 powołanej ustawy, odnosi się do wszystkich kwestii podając jednocześnie jakie oddziaływanie będzie wywierać przedsięwzięcie. Jak wynika z raportu wszelkie oddziaływania zamkną się w granicach działki inwestora. W raporcie przyjęto najkorzystniejszą dla środowiska metodę technologię chowu – bezściółkową , a odpady płynne będą gromadzone w bezodpływowych zbiornikach. Analiza oceny rozstrzygnięcia organu I instancji prowadzi do wniosku, że organ ten prawidłowo wprowadził do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wszystkie warunki realizacji przedsięwzięcia określone przez organy opiniujące oraz zawarte w raporcie oddziaływania na środowisko

Ponownie należy wskazać, że chybione są te zarzuty skargi, które były już podnoszone we wcześniejszych skargach i które zostały uznane za niezasadne we wcześniejszych prawomocnych orzeczeniach sądowych. Zarzuty te były szeroko omówione w powołanych wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 3 lipca 2012 r., 23 października 2013 r. i ponowne podniesienie tych kwestii w niniejszej sprawie zmierza zatem w istocie do zakwestionowania prawomocnego i wiążącego orzeczenia sądowego (art. 153 p.p.s.a.), co nie może odnieść skutku.

Zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W świetle tego przepisu Sąd nie dopatrzył się również innych naruszeń przepisów postępowania, które skutkowałoby uchyleniem zaskarżonej decyzji.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, jak orzekł w sentencji wyroku.