Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 1195/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-10-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6302 Kontyngenty taryfowe, pozwolenia, cła  antydumpingowe i inne ograniczenia w obrocie towarowym z zagranicą
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 174 pkt 1, art. 177 § 1, art. 183 § 1-2, art. 185 § 1, art. 203 pkt 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art. 67, art. 201 ust. 1 lit. a, ust. 2, art. 214 ust. 1
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.
journal: Dz.U.UE.L 2011 nr 194 poz 6 art. 1 ust. 3
law: Rozporządzenie Wykonawcze Rady (UE) NR 723/2011 z dnia 18 lipca 2011 r. rozszerzające ostateczne cło antydumpingowe nałożone  rozporządzeniem (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na  przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji*
journal: Dz.U.UE.L 2012 nr 275 poz 1 art. 3
law: Rozporządzenie Wykonawcze Rady (UE) NR 924/2012 z dnia 4 października 2012 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 91/2009 nakładające  ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 29 poz 1 art. 1 ust. 2
law: Rozporządzenie Rady (WE) NR 91/2009 z dnia 26 stycznia 2009 r. nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych  elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 343 poz 51 art. 2, art. 11 ust. 8, art. 13 ust. 3, art. 14 ust. 5
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 1225/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych  z krajów niebędących członkami Wspólnoty Europejskiej (wersja ujednolicona)
journal: Dz.U.UE.L 2001 nr 201 poz 10 art. 1 ust. 1 lit. a, art. 3
law: Rozporządzenie Rady  (WE) NR 1515/2001 z dnia 23 lipca 2001 r. w sprawie środków, które Wspólnota może podjąć po przyjęciu przez organ  ds. rozstrzygania sporów WTO sprawozdania dotyczącego zagadnień antydumpingowych i antysubsydyjnych

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Jagielska Sędzia NSA Zofia Przegalińska Sędzia NSA Czesława Socha (spr.) Protokolant Michał Stępkowski po rozpoznaniu w dniu 15 października 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Celnej w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 9 maja 2013 r. sygn. akt III SA/Gd 199/13 w sprawie ze skargi C. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie cła antydumpingowego oraz podatku od towarów i usług 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w G.; 2. zasądza od C. B. na rzecz Dyrektora Izby Celnej w G. 3652 (trzy tysiące sześćset pięćdziesiąt dwa) złote tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 9 maja 2013 r. o sygn. III SA/Gd 199/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...]; [...] w przedmiocie cła antydumpingowego, w sprawie ze skargi C. B. Stwierdził również, że decyzja ta nie może być wykonana oraz orzekł o kosztach postępowania.

Sad I instancji przyjął, że organy celne, ustalając wysokość cła antydumpingowego dla towarów sprowadzonych z Malezji (wyrobów ze stali węglowej, niegwintowanych podkładek wg. DIN 125), błędnie zastosowały stawkę ostatecznego cła antydumpingowego w wysokości 85%, wynikającą – w dacie zgłoszenia celnego, tj. [...] grudnia 2010 r. – z rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 z dnia 26 stycznia 2009 r. nakładającego ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych innych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz. Urz. UE L 2009.29.1 ze zm.). Zdaniem Sądu, w sprawie należało zastosować obowiązującą w dacie wydania decyzji przez organ II instancji, tj. [...] stycznia 2013 r., nową, obniżoną stawka cła antydumpingowego (74,1%), ustanowiona rozporządzeniem wykonawczym Rady (UE) nr 924/2012 zmieniającym rozporządzenie (WE) nr 91/2009 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz. Urz. UE L 2012.275.1).

Sąd I instancji wskazał, że z pkt 9 preambuły rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 924/2012 wynika, że jego celem jest doprowadzenie do zgodności między rozporządzeniem Rady (WE) nr 91/2009, a zaleceniami i orzeczeniami organu ds. rozstrzygania sporów Światowej Organizacji Handlu. Zatem, skoro Rada Unii Europejskiej uznała, że cło antydumpingowe powinno wynosić 74,1%, a nie 85%, to taka stawka cła stanowiła gwarancję zabezpieczenia rynku unijnego przy imporcie towarów wymienionych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 91/2009. Wobec tego, ustalając wysokość cła antydumpingowego w tej sprawie, organy nie mogły odwołać się do treści art. 201 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 1992.302.1 ze zm.), czyli do daty zgłoszenia celnego, gdyż w tej dacie rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 723/2011 z dnia 18 lipca 2011 r. rozszerzające ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji (Dz. Urz. UE L 2011.194.6) jeszcze nie obowiązywało. Importowany przez skarżącego towar był jednak objęty rejestracją na podstawie rozporządzenia Komisji (UE) nr 966/2010.

Sąd I instancji podkreślił, że z art. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1515/2001 z dnia 23 lipca 2001 r. w sprawie środków, które Wspólnota może podjąć po przyjęciu przez organ ds. rozstrzygania sporów WTO sprawozdania dotyczącego zagadnień antydumpingowych i antysubsydiarnych (Dz. Urz. UE L 2001.201.10 ze zm.) wynika, że wszelkie środki przyjęte na podstawie tego rozporządzenia stają się skuteczne od daty ich wejścia w życie i nie stanowią podstawy do zwrotu opłat celnych pobranych przed tą datą, chyba że ustalono inaczej. Zdaniem Sądu, przepis ten nie uzasadnia odstąpienia przez organ celny II instancji od zasady bezpośredniego stosowania prawa materialnego obowiązującego w dacie orzekania – w sytuacji gdy z samej istoty sprawy, wynika niemożność stosowania przepisów prawa obowiązujących w dacie zgłoszenia celnego.

Sąd stwierdził, że zastosowanie przez organ II instancji stawki celnej wynikającej z pierwotnej wersji rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009, stanowiło akt stosowania prawa, które nie obowiązywało w żadnej z istotnych dla ustalenia stanu prawnego dat – ani w dacie dokonania zgłoszenia celnego, ani w dacie orzekania przez organ II instancji. W ocenie Sądu, organ II instancji miał obowiązek orzekania na gruncie stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania przez ten organ decyzji. Zasada zgodnej interpretacji prawa unijnego z Porozumieniem Antydumpingowym (ADA) stoi na przeszkodzie stosowaniu aktów wtórnego prawa Unii, w takim zakresie w jakim naruszają one normy zawarte w Porozumieniu. Niezgodność rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 w istotnym dla sprawy zakresie z Porozumieniem ADA została uznana przez Komisję Europejską, co doprowadziło do wydania rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 924/2012. Również z tego powodu, nie można było zaakceptować powołania się przez organ II instancji na stan prawny, uznany przez właściwy organ Unii Europejskiej za wadliwy w odniesieniu do jej zobowiązań wynikających z umowy międzynarodowej. A zatem, nie stosując przy ustalaniu wysokości cła antydumpingowego rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 924/2012, organ II instancji naruszył przepisy prawa materialnego w sposób mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

Zdaniem Sądu I instancji, organ II instancji, działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.), powinien uchylić decyzję organu I instancji i orzec merytorycznie, ustalając na nowo wysokość cła antydumpingowego z uwzględnieniem przepisów określających wysokość tego cła obowiązujących w dacie rozstrzygania sprawy w II instancji. Skoro tak nie uczynił, tylko utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, to uznać należało, że naruszył art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, stosując go pomimo braku ku temu podstaw prawnych.

W tych okolicznościach należało uchylić zaskarżoną decyzję.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Dyrektor Izby Celnej w G. Domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1515/2001, art. 297 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (dawny art. 254 TWE) w zw. z art. 2 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 924/2012, art. 1, art. 2 zd. 2 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 924/2012 w zw. z art. 2 oraz art. 207 ust. 1 TFUE, art. 210 ust. 2 w zw. z art. 67 oraz art. 214 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, art. 233 § 1 w zw. z art. 210 § 1 pkt 4 i § 4, art. 207 § 2 Ordynacji podatkowej oraz niezastosowanie art. 11 ust. 8 rozporządzenia Rady (WE) nr 1225/2009, art. 67 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, art. 19 ust. 7 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, 1054 ze zm.), art. 1 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 w zw. z art. 1 ust. 1 i 3 rozporządzenia wykonawczego Rady (WE) nr 723/2011 – obu w brzmieniu sprzed wejścia w życie rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 924/2012.

Zdaniem autora skargi kasacyjnej, Sąd I instancji błędnie przyjął, że przepis art. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1515/2001 odnosi się jedynie do postępowań zakończonych decyzją ostateczną, a w konsekwencji, że zmiana wysokości stawki cła antydumpingowego określona w rozporządzeniu wykonawczym Rady (UE) nr 924/2012 wywołuje skutek ex tunc. Ponadto, Sąd dokonał błędnej wykładni art. 297 TFUE w zw. z art. 2 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 924/2012, skutkującej złamaniem zasady nieretroakcji bez podstawy prawnej wynikającej z przepisu określającego datę wejścia w życie aktu prawnego, a wbrew treści przepisu. Zdaniem organu, niezgodne ze stanem faktycznym i nielogiczne jest założenie, że skoro dokonanie przedmiotowej zmiany stawki cła antydumpingowego nastąpiło w trybie sprostowania błędu, to zmieniona stawka obowiązuje ex tunc.

Dalej wskazano, że błędna wykładnia art. 1, art. 2 zd. 2 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 924/2012 w zw. z art. 2 oraz art. 207 ust. 1 TFUE doprowadziła do złamania zasady równości i jednolitości traktowania, a w konsekwencji do przyjęcia normy prawnej skutkującej niejednolitym traktowaniem i dyskryminacją fiskalną podmiotów w związku z niewykorzystaniem przez nich administracyjnych środków odwoławczych lub w zależności od, niezależnego od strony, czasu zakończenia odwoławczej procedury administracyjnej.

W ocenie kasatora, naruszenie art. 201 ust. 2 w zw. z art. 67 oraz art. 214 ust. 1 WKC polegało na błędnym uznaniu, że przepisy te nie regulują kwestii cła antydumpingowego, i że dla zastosowania właściwej stawki cła antydumpingowego należy przyjąć stawki obowiązujące w dniu wydania decyzji a nie właściwe daty złożenia zgłoszenia o dopuszczenie do obrotu.

Natomiast, błędna wykładnia wskazanych w petitum skargi kasacyjnej przepisów Ordynacji podatkowej, przejawia się w przyjęciu, że organ podatkowy II instancji może dokonać zmiany prawidłowej od strony formalno-materialnoprawnej deklaratoryjnej decyzji organu I instancji, stwierdzającej powstanie obowiązku z mocy prawa, w związku ze zmianą przepisu dotyczącego stawki obciążenia fiskalnego, bez podstawy prawnej w postaci przepisu intertemporalnego nakazującego zastosowanie nowej stawki do stanów faktycznych zaszłych przed wejściem w życie zmienionych przepisów oraz brew wyżej wymienionym przepisom WKC ustalającym dzień powstania długu celnego na dzień zgłoszenia celnego o dopuszczenie do obrotu.

W ocenie kasatora, w sprawie należało zastosować art. 11 ust. 8 rozporządzenia Rady (WE) nr 1225/2009 do ustalenia trybu postępowania w sprawie wniosków o zwrot cła antydumpingowego. Natomiast, dla ustalenia momentu powstania obowiązku w zakresie cła antydumpingowego oraz podatku VAT, powinny mieć zastosowanie przepisy art. 67 WKC i art. 19 ust. 7 ustawy o podatku od towarów i usług. Prawidłowa wysokość należności z tytułu cła antydumpingowego, powinno być określone na podstawie art. 1 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 w zw. z art. 1 ust. 1 i 3 rozporządzenia wykonawczego Rady (WE) nr 723/2011 w brzmieniu sprzed wejścia w życie rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 924/2012.

Wnoszący skargę kasacyjną przedłożył także pod rozwagę Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek o skierowania pytania prejudycjalnego do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w zakresie stosowania właściwych stawek cła antydumpingowego, po zmianie przepisów zaistniałej po dokonaniu zgłoszenia celnego.

C. B. nie skorzystał z prawa do wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna została oparta na usprawiedliwionych podstawach i zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze.

Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

Z zarzutów opartych na podstawie wskazanej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. wynika, że istota sporu prawnego w rozpatrywanej sprawie odnosi się do kwestii prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Dyrektora Izby Celnej w G. w przedmiocie cła antydumpingowego oraz podatku od towarów i usług stwierdził, że decyzja ta nie jest zgodna z prawem, bowiem Dyrektor Izby Celnej w G. nie uwzględnił, że w dacie, w której rozpatrywał odwołanie strony od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w G., rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 924/2012 wprowadzało, z dniem 11 października 2012 r., stawkę ostatecznego cła antydumpingowego dla produktów wytwarzanych przez "Wszystkie inne przedsiębiorstwa" (dodatkowy kod Taric – A999) na poziomie 74,1%, a więc niższym niż stawka 85%, która zastosowana została przez organy celne, jako wynikająca z postanowień rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 723/2011. Według Sądu I instancji, wskazana zmiana stanu prawnego powinna była być uwzględniona w rozpatrywanej sprawie przez organ odwoławczy.

Podważając zasadność tego stanowiska, Dyrektor Izby Celnej w G. wywodził natomiast, że postanowienia rozporządzeń, na które powołał się Sąd I instancji tj. rozporządzenia Rady (UE) nr 924/2012 oraz rozporządzenia Rady (WE) nr 1515/2001, z uwagi odpowiednio na treść ich art. 2 i art. 3, nie mogły mieć zastosowania w rozpatrywanej sprawie. Podkreślał, że z punktu widzenia przedmiotu sprawy, który stanowiło określenie niezaksięgowanej kwoty ostatecznego cła antydumpingowego podlegającej retrospektywnemu zaksięgowaniu przy zastosowaniu właściwej stawki rozszerzonego ostatecznego cła antydumpingowego, zasadnicze znaczenie dla ustalenia mających w niej zastosowanie przepisów prawa miał art. 67 WKC. Zgodnie bowiem z wyrażoną na jego gruncie zasadą, jeżeli szczególne przepisy nie stanowią inaczej, datą, którą należy uwzględniać przy stosowaniu wszelkich przepisów regulujących procedurę celną, do której zgłaszane są towary, jest data przyjęcia zgłoszenia celnego.

Wobec tak zarysowanej istoty sporu prawnego, postawione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego przez ich błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie można i należy rozpatrzeć łącznie.

Zarzuty skargi kasacyjnej są usprawiedliwione, a zatem podlega ona uwzględnieniu.

Przypomnienia wymagają zasadnicze i istotne dla rozstrzygnięcia sprawy elementy stanu faktycznego. Otóż dokonane w dniu [...] grudnia 2010 r. zgłoszenie celne, następnie przyjęte przez organ celny z kwotą długu celnego określonego przy zastosowaniu preferencyjnej stawki celnej 0%, na podstawie art. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 966/2010, poddane zostało rejestracji. W związku z tym zaś, że w konsekwencji prowadzonego dochodzenia, Rada Unii Europejskiej rozporządzeniem wykonawczym nr 723/2011 rozszerzyła ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem Rady (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, także na towary sprowadzone przed jego wejściem w życie i poddane rejestracji na podstawie rozporządzenia Komisji (UE) nr 966/2010, wszczęte zostało z urzędu postępowanie w sprawie kontroli zgłoszenia celnego z dnia [...] grudnia 2010 r. w zakresie cła antydumpingowego nałożonego na towary objęte tym zgłoszeniem, co skutkowało określeniem niezaksięgowanej kwoty ostatecznego cła antydumpingowego podlegającej retrospektywnemu zaksięgowaniu przy zastosowaniu 85% stawki rozszerzonego ostatecznego cła antydumpingowego.

Istota zarysowanego w niniejszej sprawie problemu prawnego sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, które najogólniej rzecz ujmując odnosi się do przepisów prawa jakie w tej sprawie znajdują zastosowanie, na podstawie których to mogła i powinna być dokonywana zarówno prawna kwalifikacja ustalonych w niej faktów, jak i ustalanie ich konsekwencji prawnych. Innymi słowy, rzecz dotyczy stanu prawnego rozpatrywanej sprawy, który Sąd I instancji zobowiązany był uwzględnić dokonując kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w G.

Uwzględniając przedmiot rozpatrywanej sprawy oraz przedmiot wydanego w niej rozstrzygnięcia, nie może budzić wątpliwości, że w analizowanym zakresie zasadnicze znaczenie miał art. 67 WKC. Stosownie do tej normy, jeżeli szczególne przepisy nie stanowią inaczej, datą, którą należy uwzględniać przy stosowaniu wszelkich przepisów regulujących procedurę celną, do której zgłaszane są towary, jest data przyjęcia zgłoszenia przez organy celne. Nadto, jak stanowi art. 201 ust. 1 lit. a) oraz ust. 2 WKC, dług celny w przywozie powstaje w wyniku dopuszczenia do swobodnego obrotu towaru podlegającego należnościom przywozowym; dług celny powstaje z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego. Ponadto, co do zasady, kwota należności celnych przywozowych jest określana na podstawie elementów kalkulacyjnych właściwych dla towaru w chwili powstania długu celnego (art. 214 ust. 1 WKC).

Z przywołanej regulacji jednoznacznie wynika, że to moment zaistnienia określonego nią zdarzenia, z którym przepis prawa wiąże określone skutki prawne, ma zasadnicze znaczenie dla ustalenia właściwego reżimu prawnego ("prawa właściwego") stosowanego dla prawnej oceny tego zdarzenia oraz ustalenia jego konsekwencji prawnych. Podkreślając, że zgłoszenie celne ma ze swej istoty charakter deklaracji zawierającej oświadczenie wiedzy odnośnie do zgłaszanego towaru, jego wartości i pochodzenia, z czym z kolei wiąże się uprawnienie organów celnych do ewentualnego zweryfikowania (również następczego) tego zgłoszenia w celu ustalenia prawidłowości zawartych w nim danych, w kontekście zastrzeżenia zawartego w art. 67 WKC, zwrócić należy uwagę na to, że dzień przyjęcia zgłoszenia celnego jest także wyznacznikiem dla zastosowania wobec towarów objętych zgłoszeniem celnym środków polityki handlowej, jeżeli takie mają zastosowanie do danego towaru. Chodzi mianowicie o środki pozataryfowe, takie jak środki antydumpingowe w postaci ceł antydumpingowych, wprowadzane na mocy rozporządzeń Rady (WE) w wyniku postępowania antydumpingowego prowadzonego przez Komisję Europejską, jeżeli postępowanie takie wykaże stosowanie praktyk dumpingowych w przywozie określonego towaru na wspólnotowy obszar celny.

Uwzględniając tę właśnie konsekwencję wypływającą z przywołanej regulacji WKC podkreślić należy, że w rozpatrywanej sprawie, w dacie zgłoszenia celnego, objęte nim towary stanowiły przedmiot prowadzonego na podstawie przywołanego powyżej rozporządzenia Komisji (UE) nr 966/2010 dochodzenia dotyczącego możliwego obchodzenia środków antydumpingowych nałożonych rozporządzeniem Rady (WE) nr 91/2009. Zgodnie też z jego art. 2, na podstawie art. 14 ust. 5 rozporządzenia Rady (WE) nr 1225/2009 objęte zgłoszeniem towary podlegały rejestracji w celu dopilnowania, aby, jeśli w wyniku dochodzenia zostałoby stwierdzone obchodzenie środków, cło antydumpingowe mogło być pobrane w odpowiedniej wysokości z mocą wsteczną od dnia rejestracji przywozu wysyłanego z Malezji. W związku z tym, że dochodzenie prowadzone na podstawie rozporządzenia Komisji (UE) nr 966/2010 ujawniło istnienie praktyki obchodzenia cła antydumpingowego nałożonego na przywóz towarów w postaci złącznych elementów z żeliwa lub stali pochodzących z Malezji – a więc takich, jak te w rozpatrywanej sprawie – rozporządzeniem wykonawczym Rady (UE) nr 723/2011 doszło do rozszerzenia ostatecznego cła antydumpingowego w wysokości 85% mającego zastosowanie do "wszystkich pozostałych przedsiębiorstw", a nałożonego w art. 1 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali, innych niż ze stali nierdzewnej, pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej, także na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali, innych niż ze stali nierdzewnej, wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji. Zgodnie z art. 1 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 723/2011, pobór cła rozszerzonego od przywozu produktów wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, dotyczył towarów zarejestrowanych zgodnie z art. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 966/2010 oraz art. 13 ust. 3 i art. 14 ust. 5 rozporządzenia Rady (WE) nr 1225/2009.

Powyższe ma istotne znaczenie z punktu widzenia rezultatu kontroli zgodności z prawem zaskarżonego wyroku Sądu I instancji.

Skoro bowiem – jak już powyżej to podkreślono – data przyjęcia zgłoszenia celnego stanowi również wyznacznik stosowania wobec towarów objętych przedmiotowym zgłoszeniem odpowiednich środków antydumpingowych, które w zakresie istotnym dla rozpatrywanej sprawy ustanowione zostały przywołanymi rozporządzeniami unijnymi – a zaznaczyć wypada, że ich stosowanie na podstawie rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 723/2011 w odniesieniu do przywozu towarów wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, jakkolwiek z mocą wsteczną, nie sięgało jednak dalej niż wejście w życie obowiązującego w dacie przyjęcia tego zgłoszenia celnego rozporządzenia Komisji (UE) nr 966/2010 wszczynającego dochodzenie w sprawie obchodzenia środków antydumpingowych nałożonych rozporządzeniem Rady (WE) nr 91/2009, na podstawie którego doszło do rejestracji towarów objętych tymże zgłoszeniem celnym – to stwierdzić należy, że wyznaczone datą przyjęcia zgłoszenia celnego oraz rejestracją objętych nim towarów ramy stanu prawnego rozpatrywanej sprawy, powinny być dostrzeżone przez Sąd I instancji, zaś przyjęte na jego gruncie unormowania stanowić powinny wzorzec kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w G. (por. również wyrok TSUE z dnia 6 czerwca 2013 r. w sprawie o sygn. akt C-667/11, LEX nr 1318159).

W związku z powyższym, za niezasadne uznać należy stanowisko Sądu I instancji odnośnie do potrzeby uwzględniania przez Dyrektora Izby Celnej w G., na etapie rozpatrywania odwołania strony od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w G., okoliczności w postaci – jak to wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku – "zmiany stanu prawnego" tj. rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 924/2012. Wbrew stanowisku Sądu I instancji, w świetle powyżej przedstawionych argumentów, w rozpatrywanej sprawie nie doszło do zmiany stanu prawnego, który jak wynika z treści przywołanej już regulacji unijnej, ostatecznie ukształtowany został datą przyjęcia zgłoszenia celnego oraz rejestracji objętych nim towarów. Zatem to ukształtowanym zaistnieniem wskazanych zdarzeń stanem prawnym, a nie "stanem prawnym obowiązującym w dacie rozpatrywania odwołania od decyzji organu celnego I instancji", związany był, z mocy przywołanych regulacji unijnych, organ odwoławczy.

Formułując tezę, że organ odwoławczy zobowiązany był uwzględnić w swoim rozstrzygnięciu treść postanowień zawartych w rozporządzeniu wykonawczym Rady (UE) nr 924/2012 Sąd I instancji nie dość, że nie uwzględnił konsekwencji wypływających z treści już przywoływanych aktów prawa unijnego, to również pominął szereg istotnych elementów normatywnych tkwiących w samym rozporządzeniu wykonawczym i w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1515/2001. W ich świetle, nie można było przyjąć, że wymienione akty prawa unijnego miały zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, stanowiąc wzorzec kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w G.

Wobec powyższego, podkreślić należy przede wszystkim, że do kompetencji Komisji realizowanej na podstawie i w trybie rozporządzenia Rady (WE) nr 1515/2001, należy wprowadzanie zmian, między innymi, do środków przyjętych na podstawie rozporządzenia Rady (WE) nr 1225/2009. Powyższe stanowi konsekwencję rozważenia stanowiska zawartego w sprawozdaniu przyjętym przez Organ Rozstrzygania Sporów (ORS) w zakresie odnoszącym się do tychże środków (art. 1 ust. 1 lit. a rozporządzenia).

Co wymaga szczególnego podkreślenia, a co wynika z pkt 6 wprowadzenia do rozporządzenia Rady (WE) nr 1515/2001, zalecenia ujęte w sprawozdaniach przyjętych przez ORS, mają wyłącznie skutek przyszły. Jak wynika z art. 3 tego rozporządzenia, wszelkie środki przyjęte na jego podstawie stają się skuteczne od daty ich wejścia w życie i nie stanowią podstawy do zwrotu opłat celnych pobranych przed tą datą, chyba że ustalono inaczej. Oznacza to, że wprowadzane środki mają co do zasady zastosowanie do oceny zdarzeń przyszłych, nie zaś tych, których stan prawny, tak jak w rozpatrywanej sprawie, został już ukształtowany w przedstawiony powyżej sposób.

W świetle treści tej jednoznacznej regulacji, nie ma podstaw, aby tak jak przyjął to Sąd I instancji, uznać, że ma ona zastosowanie do sytuacji, gdy postępowanie zmierzające do określenia cła antydumpingowego zostało zakończone ostateczną decyzją w okresie obowiązywania przepisów zakwestionowanych przez organ ds. rozstrzygania sporów WTO w jego sprawozdaniu, co w konsekwencji miało prowadzić do wniosku o konieczności uwzględnienia przez Dyrektora Izby Celnej w G., jako organ odwoławczy, treści postanowień rozporządzenia Rady (UE) nr 924/2012, którym zmieniono stawkę celną "dla wszystkich pozostałych przedsiębiorstw dodatkowy kod Taric A999" wynikającą z pierwotnej wersji rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009, obniżając ją z poziomu 85% na 74,1%. Wnioskowanie tego rodzaju, nie dość, że jest wadliwe, to również charakteryzuje się daleko idącą niekonsekwencją w zakresie odnoszącym się do nieuwzględnienia tego aspektu zagadnienia, który związany jest z zawartym w art. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1515/2001 zastrzeżeniem ograniczenia prawa zwrotu opłat celnych pobranych przed datą wprowadzenia środków, chyba że ustalono inaczej. A to z tego powodu, że ustaleń takich nie zawiera rozporządzenie Rady (UE) nr 924/2012, którym środki te (tj. zmianę w tych środkach) wprowadzono. Niekonsekwencji tej nie usuwa bardzo enigmatyczny argument z art. 340 TFUE zwłaszcza, że przedmiotową kwestię wyraźnie reguluje art. 11 ust. 8 rozporządzenia Rady (WE) nr 1225/2009.

Nie dość, że omawianemu wnioskowaniu Sądu I instancji sprzeciwiają się wszystkie dotychczas przedstawione argumenty, to w świetle uwag odnoszących się do już przywołanych postanowień upoważniającego rozporządzenia WTO, nie znajduje ono również żadnego potwierdzenia w treści rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 924/2012. Z jego art. 2 wprost wynika bowiem, że weszło ono w życie następnego dnia po jego opublikowaniu tj. w dniu 11 października 2012 r. Ponadto, uwzględniając konsekwencje wypływające z pkt 6 wprowadzenia do rozporządzenia Rady (WE) nr 1515/2001 oraz z jego art. 3, które odnieść należy do skuteczności – w perspektywie czasu – zmian wprowadzanych do środków, o których mowa w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1225/2009 (zob. również art. 11 tego rozporządzenia), nie można tracić z pola widzenia i tego, że przegląd stosowanych środków został wszczęty w dniu 6 marca 2012 r. poprzez opublikowanie tzw. zawiadomienia o wszczęciu lub inaczej – opublikowania przyjętego w dniu 28 lipca 2011 r. przez ORS sprawozdania Organu Apelacyjnego w sprawie "Wspólnoty Europejskie – Ostateczne środki antydumpingowe wprowadzone względem przywozu niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chin". Co przy tym istotne, Komisja Europejska poinformowała strony dochodzenia, które skutkowało rozporządzeniem Rady (WE) nr 91/2009 ("pierwotne dochodzenie") o przeglądzie i trybie uwzględniania ustaleń zawartych w sprawozdaniach w odniesieniu do rozporządzenia w sprawie ceł ostatecznych. Skoro tak, to w sytuacji, gdy jak to wyżej podkreślono, datą istotną z punktu widzenia ustalenia stanu prawnego mającego zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, jest data [...] grudnia 2010 r., nie ma podstaw, aby zaistniałe w niej zdarzenia prawne – przyjęcie zgłoszenia celnego i rejestracja objętych nim towarów – poddawać ocenie prawnej z punktu widzenia rozporządzenia Rady (UE) nr 924/2012. Rozporządzenia unijne, na które powołał się Sąd I instancji, nie mogły mieć zastosowania do już zamkniętego stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy, lecz dotyczyć mogły wyłącznie przyszłych stanów faktycznych współkształtowanych ich treścią.

Wbrew stanowisku Sądu I instancji, rozporządzenie Rady (UE) nr 924/2012 nie korygowało również wad rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009, lecz wprowadzało do niego zmiany, zaś ocena ich charakteru oraz przyczyn, zakresu i trybu ich wprowadzenia, a także i skutków, nie mogła i nie może pomijać treści zawartego w tym rozporządzeniu "Ujawnienia ustaleń" oraz "Podsumowania". Wynika z nich m.in., że środki antydumpingowe mające zastosowanie do przywozu niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej, nałożonych rozporządzeniem Rady (WE) nr 91/2009, powinny zostać utrzymane. Ponadto, na podstawie ponownej oceny środków stwierdzono, że wyrządzający szkodę dumping stwierdzony w pierwotnym dochodzeniu, został potwierdzony (jednakże jednemu producentowi eksportującemu przyznano zgodę na indywidualne traktowanie zgodnie z zaleceniami dotyczącymi art. 9 ust. 5 rozporządzenia podstawowego, sformułowanymi w sprawozdaniach DSB. Należy zatem odpowiednio zmienić art. 1 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ceł ostatecznych, aby uwzględnić zweryfikowane cła antydumpingowe obliczone dla niektórych przedsiębiorstw wymienionych w tabeli w art. 1 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ceł ostatecznych, jak przedstawiono poniżej).

Ponadto, jak słusznie podniesiono w skardze kasacyjnej, stanowisku Sądu I instancji sprzeciwiają się również racje odwołujące się do zasady nakazującej jednolite stosowanie regulacji celnych stanowiących instrument wspólnej polityki handlowej. Z tego punktu widzenia, zasadnicze znaczenie przyznać należy art. 67 WKC; zawarte na jego gruncie zastrzeżenie odnieść trzeba do przywołanych powyżej postanowień rozporządzenia Komisji (UE) nr 966/2010 oraz rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 723/2011 w zw. z art. 14 ust. 5 rozporządzenia Rady (WE) nr 1225/2009.

Uznając z przedstawionych względów, że zarzuty skargi kasacyjnej oparte zostały na usprawiedliwionych podstawach stwierdzić należy jednocześnie, że w rozpatrywanej sprawie nie ziściły się przesłanki uzasadniające zainicjowanie postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej w trybie pytania prejudycjalnego.

Ponownie orzekając w sprawie ze skargi C. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w G., dokonując kontroli zgodności z prawem tej decyzji, Sąd I instancji zobowiązany będzie uwzględnić ocenę prawną odnośnie do wykładni i stosowania wymienionych przepisów prawa.

W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 203 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.