Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 3140/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-03-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Sylwester Golec (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Sławomir Kozik, sędzia WSA Beata Sobocha, Protokolant referent stażysta Joanna Wodzińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2017 r. sprawy ze skargi H. O. przy udziale B. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego na 2014 r. oddala skargę


UZASADNIENIE

Wójt Gminy R. (dalej "organ I instancji"), decyzją z [...] listopada 2014 r. Nr [...] ustalił H.O. oraz B.O. (dalej "Podatniczki") wysokość łącznego zobowiązania podatkowego na 2014 r. w podatku od nieruchomości i podatku rolnym w kwocie 668,00 zł, od nieruchomości położonej w miejscowości R. przy ul. [...].

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że zgodnie z danymi uzyskanymi w dniu 6 października 2014 r. z ewidencji gruntów i budynków Starostwa Powiatowego w P., H.O. oraz B.O. są współwłaścicielkami działki ewidencyjnej nr [...] położonej w miejscowości R., przy ul. [...] o powierzchni 0,9622 ha, klasyfikowanej według zestawienia gruntów jako grunty orne (R ) Klasa IVb – 0,7115 ha i grunty pozostałe (B) – 0,2507 ha, na której znajduje się budynek mieszkalny o powierzchni zabudowy 101,00 m2 i budynki produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa o łącznej powierzchni zabudowy 389 m2 (k. 84 akt administracyjnych). Podatniczki złożyły informacje w sprawie podatku od nieruchomości, rolnego, leśnego, którym organ I instancji dał wiarę w zakresie wskazanej powierzchni użytkowej budynków posadowionych na przedmiotowej działce, natomiast nie dał wiary co do prawidłowości klasyfikacji zgłoszonych gruntów. Zdaniem organu I instancji, dopóki podatnicy nie wystąpią o zmianę danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, za podstawę opodatkowania gruntów organ przyjmuje dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Organ wskazał, że organem właściwym do dokonania zmian w ewidencji jest tylko właściwy starosta. Organy podatkowe samodzielnie w toku postępowania podatkowego nie mogą dokonywać klasyfikacji gruntów.

Podatniczki złożyły odwołania od powyższej decyzji, w których wniosły o jej uchylenie i zwrot uiszczonego podatku podnosząc, że ustalenia organu I instancji są nieprawidłowe. Zdaniem Podatniczek powierzchnia przedmiotowej nieruchomości wynosi 0,99 ha, na którą składają się grunty orne o powierzchni 0,87 ha i rolne zabudowane o powierzchni 0,12 ha. Na potwierdzenie swojego stanowiska przedstawiły umowę darowizny przedmiotowej nieruchomości sporządzoną [...] września 1992 r. w formie aktu notarialnego o nr rep. [...] przed notariuszem B.B. (k. 6-9, 17-25 akt administracyjnych) oraz wypis z rejestru gruntów z 16 grudnia 1991 roku (k.10, 26 akt administracyjnych).

Decyzją z [...] września 2015 r., Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (dalej "SKO") na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015, poz.613 j.t, dalej "O.p.") utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji SKO wskazało, że według informacji w sprawie podatku od nieruchomości, rolnego, leśnego I-NRL na lata 2009-2014 dotyczących nieruchomości położonej w miejscowości R. działka ew. nr 1737, złożonych do organu podatkowego, zadeklarowane zostały następujące wielkości w zakresie podatku od nieruchomości: budynki mieszkalne powyżej 2,20 m - 101,90 m2 oraz budynki mieszkalne od 1,40 do 2,20 m — 43,63 m2, nieruchomości zwolnione - 201,00 m2 (stodoła 87 m2, stajnia 56,22 m2, budynek gospodarczy 57,78 m2) oraz szklarnia nieużytkowana 181,50 m2, natomiast w zakresie podatku rolnego podano grunty orne 0,87 ha w tym klasa IVb 0,79 ha, klasa V 0,08 ha oraz zabudowa 0,12 ha, łącznie 0,99 ha (k. 78-82 akt administracyjnych).

Jak wynika z akt niniejszej sprawy w zaskarżonej decyzji organ I instancji przyjął do opodatkowania następujące wielkości: w podatku rolnym grunt o pow. 0,7115 ha fizycznych; - 0,5692 ha przeliczeniowych, w podatku od nieruchomości budynki mieszkalne 101,90 m2, budynki mieszkalne 1,40- 2,20 - 43,63, budynki pozostałe zwolnione 382,50 m2; grunty pozostałe - 2.507,00 m2. Organ I instancji ustalił wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego na podstawie przeprowadzonego postępowania podatkowego, złożonych informacji w sprawie podatku od nieruchomości, rolnego, leśnego I-NRL oraz danych z ewidencji gruntów i budynków. Wskazano, że organ podatkowy dał wiarę, że powierzchnia użytkowa budynków posadowionych na przedmiotowym gruncie jest taka jaka została zgłoszona przez podatniczki.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu SKO powołało się na art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawa geodezyjnego i kartograficznego (Dz.U. 2010, nr 193 poz. 1287 j.t. ze zm., dalej p.g.k.), który stanowi, że podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. SKO podkreśliło, że kategoryczny charakter normy prawnej zawartej w cytowanym przepisie i nakaz respektowania jej przez organy podatkowe nie budzi wątpliwości w orzecznictwie sądów administracyjnych, ponieważ jednolicie przyjmuje się, że dane zawarte w ewidencji mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 O.p., a podważenie tych zapisów bądź też ich zmiana może nastąpić w postępowaniu prowadzonym przed właściwymi w tej sprawie organami administracji. SKO wskazało, że w decyzji organu pierwszej instancji przyjęto klasyfikację gruntów i ich powierzchnię według stanu widniejącego w ewidencji gruntów i budynków.

Biorąc pod uwagę powyższe SKO postanowiło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji, gdyż podzieliło stanowisku organu I instancji.

Kwestionując powyższą decyzję H.O. (dalej "Skarżąca") złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji bądź jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Skarżąca podniosła, że w wyniku błędnej wykładni art. 21 ust. 1 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne nie zastosowano art. 138 § 1 ust. 2 Kodeksu postępowania administracyjnego i utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżąca, podtrzymując stanowisko prezentowane w odwołaniu, wskazała, że SKO nie uzasadniło powodów pominięcia informacji wynikających z wypisu rejestru gruntów z 16 grudnia 1991 roku. W ocenie Skarżącej zaskarżona decyzja opierająca się na wypisie z rejestru gruntów z 6 października 2014 roku zawiera dane niezgodne ze stanem faktycznym, bowiem wskazuje, że nieruchomość położona jest przy ul. [...], a nie przy ul. [...]. Ponadto wskazana przez SKO powierzchnia przedmiotowej nieruchomości jest sprzeczna z danymi zawartymi w umowie darowizny przedmiotowej nieruchomości sporządzonej [...] września 1992 r. w formie aktu notarialnego o nr rep. [...] przed notariuszem B.B.

W odpowiedzi na skargę, SKO podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

skarga jest bezzasadna.

Zarzuty podniesione w skardze są bezzasadna, gdyż organ pierwszej instancji ustalił podatek od nieruchomości i podatek rolny według danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków. W decyzji organu pierwszej instancji wykazane zostały grunty, których powierzchnię i klasyfikacje organ przyjął według stanu wynikającego z ewidencji gruntów i budynków na podstawie wypisu z dnia 6 października 2014 r. Oparcie decyzji wymiarowej z dnia 28 listopada 2014 r. w zakresie gruntów na wypisie z ewidencji gruntów i budynków było działaniem prawidłowym, gdyż organ przy wymiarze podatku od nieruchomości i podatku rolnego był związany treścią zapisów w ewidencji gruntów i budynków. Związanie to wynika z treści art. 21 p.g.k., który stanowi, że podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Związanie organu w zakresie klasyfikacji gruntów, zapisami w ewidencji gruntów i budynków wynika także z treści art. 1a ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2016r., poz. 716 ze zm.), który stanowi, że przez użyte w ustawie określenia:

1) użytki rolne,

2) lasy,

3) nieużytki,

4) użytki ekologiczne,

5) grunty zadrzewione i zakrzewione,

6) (uchylony),

7) grunty pod wodami powierzchniowymi stojącymi oraz grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi,

8) grunty pod morskimi wodami wewnętrznymi

- rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków.

Naczelny Sąd Administracyjny w dotychczasowym orzecznictwie wielokrotnie podkreślił, że organy podatkowe ustalając wysokość zobowiązań w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku, niż dane wskazane w ewidencji (por. wyroki NSA: z dnia 14 czerwca 2013 r., II FSK 1950/2011, z dnia 11 lipca 2012 r., II FSK 2632/2010, z dnia 20 czerwca 2012 r., II FSK 2511/2010, z dnia 5 listopada 2009 r., II FSK 836/2008, z dnia 15 kwietnia 2008 r., II FSK 372/2007, z dnia 12 marca 2009 r., II FSK 49/2008, z dnia 2 kwietnia 2009 r., II FSK 1949/2007; wszystkie powołane orzeczenia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://www.orzeczenia.nsa.gov.pl/). Oznacza to, że dane znajdujące się ewidencji gruntów i budynków są dla organów podatkowych wiążące. Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki. Dane zawarte w ewidencji gruntów mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm. dalej powoływanej, jako O.p.) i zgodnie z tym przepisem stanowią one dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Ustalenia oparte o treść tych dokumentów urzędowych stanowią istotny element określenia podatkowego stanu faktycznego. W związku z tym organ podatkowy nie ma podstaw do pomijania tych danych w postępowaniu podatkowym. Podważenie zapisów w ewidencji gruntów i budynków bądź też ich zmiana może nastąpić w postępowania prowadzonym przed właściwymi starostami, którzy na podstawie art. 7d pkt 1 i art. 22 ust. 1 p.g.k. są organami właściwymi do prowadzenia ewidencji gruntów i budynków ( zob. wyroki NSA: z dnia 26 czerwca 2013 r., sygn. akt II FSK 2043/11 i z dnia 19 lipca 2016 r., sygn. akt II FSK 1571/14). W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe, ponieważ organy podatkowe nie zostały wymienione, jako uprawnione do tych działań w treści przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz wydanego na jego podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2001 r. Nr 38, poz. 454). Chcąc podważyć treść zapisów ujętych w ewidencji, zainteresowany powinien uruchomić stosowny tryb ich korekty (zmiana, aktualizacja, sprostowanie), powołując się na to, że wypis z ewidencji gruntów odbiega od stanu rzeczywistego. Przyjęcie innego zapatrywania godziłoby w pewność obrotu prawnego, deprecjonując rangę dokumentu urzędowego, a tym samym - pełnioną przezeń funkcję. Posługiwanie się dokumentem urzędowym ma bowiem uprościć i przyspieszyć postępowania, w żadnym zaś wypadku komplikować jego bieg.

Zdaniem Sądu występujące w niniejszej sprawie związanie organu danymi wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków powodowało, że organy podatkowe nie mogły przyjąć innych danych niż wynikające z tej ewidencji. Dotyczy to klasyfikacji gruntów będących własnością Skarżącej, ich powierzchni i adresu nieruchomości. Związanie organów podatkowych ewidencją gruntów i budynków powodowało, że w sprawie do ustalenia zobowiązania podatkowego nie można było przyjąć okoliczności faktycznych wynikających z aktu notarialnego z [...] września 1992 r. nr rep. [...]. Jeżeli Skarżąca uważa, że stan nieruchomości w zakresie powierzchni działki, wynikający z tego aktu jest zgodny ze stanem rzeczywistym i niezgodny z zapisami w ewidencji gruntów i budynków to powinna wystąpić do starosty prowadzącego ewidencję o uzgodnienie zapisów w ewidencji ze stanem rzeczywistym. Tak samo należało odnieść się do wskazanej w skardze okoliczności wykazania w ewidencji gruntów i budynków, że działka gruntu nr 1737 położona jest w miejscowości R. przy ulicy [...], podczas gdy właściwy adres tej nieruchomości to R. ulica [...]. W rozpoznanej sprawie Skarżąca nie kwestionuje okoliczności bycia współwłaścicielem działki gruntu nr [...]. Skarżąca podnosi, że w ewidencji wskazano błędny adres tej działki. W ocenie Sądu wobec niekwestionowanie przez Skarżącą okoliczności bycia współwłaścicielem działki gruntu nr [...] w obrębie wsi R., okoliczność wskazania w ewidencji innego położenia tej nieruchomości przy innej ulicy niż adres wskazany w decyzji podatkowej nie może być uznana za okoliczność świadczącą o wadzie decyzji wymiarowej organu pierwszej instancji, zwłaszcza, że adres wskazany w decyzji według twierdzeń Skarżącej jest prawidłowy. Zdaniem Sądu numer przedmiotowej działki oraz wskazanie miejscowości jej położenia w stopniu dostatecznym identyfikowały tę nieruchomość dla celów postępowania podatkowego. Uzgodnienie właściwego adresu w ewidencji gruntów i budynków jest kwestią, która może być rozstrzygnięta tylko w postępowaniu prowadzonym z udziałem starosty prowadzącego tę ewidencję.

Okoliczność posłużenia się przez organ pierwszej instancji wypisem z ewidencji gruntów i budynków z dnia 6 października 2014 roku, potwierdzonym, wypisem z dnia 21 lipca 2015 r., zamiast znajdującym się w aktach sprawy wypisem z rejestru gruntów z dnia 16 grudnia 1991 roku nie mogła być uznana za nieprawidłowość, gdyż klasyfikacja gruntów w ewidencji na przestrzeni czasu dzielącej te dwie daty mogła uleć zmianie na skutek aktualizacji (art. 24 ust.2a pkt 1 i 2 p.g.k.) i modernizacji ewidencji gruntów i budynków (art. 24a ust.1-12 p.g.k.). Wypis z dnia 16 grudnia 1991 r. nie mógł być uznany za właściwy przy wymiarze zobowiązania podatkowego, którego dotyczy niniejsza sprawa, gdyż wypis ten dotyczy działki położonej w obrębie wsi R. o numerze [...], podczas gdy obecny numer przedmiotowej nieruchomości to [...] co oznacza, że wypis ten jest nieaktualny. Dlatego Sąd uznał, że organy podatkowe w niniejszej sprawie miały obowiązek posługiwania się jak najbardziej aktualną klasyfikacją gruntów i budynków.

W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że SKO zaskarżoną decyzją zasadnie na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 O.p. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W rozpoznanej sprawie nie miały zastosowania przepisu Kodeksu postępowania administracyjnego i w związku z tym nie można było uznać za zasadny zarzutu naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Odpowiednikiem tego przepisu na gruncie O.p. jest art. 233 § 1 pkt 2 lit. a), jednakże wobec tego, że decyzja organu pierwszej instancji nie naruszała prawa w niniejszej sprawie nie zachodziły przesłanki zastosowania tego przepisu.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) oddalił skargę.