Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 1067/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2020-11-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 64e par. 1, par. 3, par. 5
journal: Dz.U. 2018 poz 1314
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędzia WSA Adam Nita, Asesor WSA Katarzyna Stuła – Marcela (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 listopada 2020 r. sprawy ze skargi A s.c. M. P., A. P., A. P. w B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych uchyla zaskarżone postanowienie.


UZASADNIENIE

1. Skarżąca F.H.U. A s.c. w B. (dalej: skarżąca, spółka lub zobowiązana) wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej: organ nadzoru) z [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych.

2. Stan sprawy.

2.1. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B. (dalej: organ egzekucyjny) prowadził postępowanie egzekucyjne wobec skarżącej w oparciu o tytuły wykonawcze, wystawione w dniu [...] r. przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S., obejmujące podatek akcyzowy za miesiące grudzień 2015 r. i od stycznia do maja 2016 r. w kwocie [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę.

W wyniku prowadzonego postępowania egzekucyjnego powstały koszty egzekucyjne w wysokości [...] zł.

Pismem z 28 czerwca 2019 r., skarżąca powołując się na art. 64e § 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (aktualnie: t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1427, ze zm. u.p.e.a.) zwróciła się do organu egzekucyjnego z wnioskiem o umorzenie kosztów egzekucyjnych.

2.2. Organ egzekucyjny postanowieniem z [...] r. odmówił spółce umorzenia kosztów egzekucyjnych.

2.3. Na powyższe rozstrzygnięcie organu egzekucyjnego, skarżąca wniosła zażalenie, w którym zarzuciła wydanemu rozstrzygnięciu organu egzekucyjnego :

1) rażące naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, art. 7a § 1, art. 7 b, art. 8 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm. – k.p.a.) poprzez niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu sprawy, wydanie rozstrzygnięcia bez uwzględnienia interesu społecznego oraz słusznego interesu obywateli, poprzez obciążenie zobowiązanego kosztami egzekucji, podczas gdy egzekucja została wszczęta przed wydaniem decyzji dotyczącej rozłożenia zobowiązania zobowiązanego na raty,

2) rażące naruszenie przepisów postępowania, a to art. 64 e § 2 pkt 1 i 3 u.p.e.a., poprzez odmowę umorzenia kosztów egzekucji pomimo, że zobowiązany nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucji bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej oraz pomimo, że za umorzeniem przemawia ważny interes publiczny, albowiem należne opłaty zostały zobowiązanemu naliczone ze względu na nierzetelnie działającą firmę podatkowo-rachunkową.

2.4. Postanowieniem z [...] r. organ nadzoru uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji z uwagi na fakt, iż postanowienie to nie zawierało pełnego uzasadnienia faktycznego ani prawnego w części odnoszącej się do przesłanek umorzenia kosztów egzekucyjnych w kontekście przepisów dotyczących udzielenia pomocy publicznej.

2.5. Organ egzekucyjny, po analizie zebranego w sprawie materiału dowodowego, wydał w dniu [...] r. postanowienie o nr [...], którym odmówił umorzenia kosztów egzekucyjnych.

2.6. W wyniku wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie z tożsamymi zarzutami co wcześniej, organ nadzoru wymienionym na wstępie postanowieniem z [...] r. utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu wskazał, że w przypadku złożenia wniosku o umorzenie kosztów postępowania egzekucyjnego przez podmiot gospodarczy prowadzący działalność gospodarczą jakim niewątpliwie jest skarżąca, organy egzekucyjne są zobligowane zbadać czy ewentualnie udzielona pomoc będzie stanowić pomoc publiczną. Umorzenie kosztów postępowania egzekucyjnego kwalifikuje się jako pomoc publiczną jeśli spełnione są warunki art. 107 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) - poprzednio art. 87 ust. 1 TWE. Jak słusznie zauważył organ egzekucyjny, w przedmiotowej sprawie nie mają zastosowania przepisy dotyczące udzielenia pomocy publicznej, ponieważ spółka nie prowadzi działalności związanej z wymianą handlową między państwami Unii Europejskiej.

Przechodząc zatem na grunt przepisów materialnych, regulujących kwestię umorzenia kosztów egzekucyjnych organ nadzoru zauważył, iż w myśl art. 64e § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny może umorzyć w całości lub w części przypadające na jego rzecz koszty egzekucyjne. Wyliczenie przesłanek umorzenia kosztów postępowania egzekucyjnego zawarte jest w art. 64e § 2 u.p.e.a. i jest wyczerpujące. Zgodnie z art. 64e § 2 pkt 1-3 koszty egzekucyjne mogą być umorzone, jeżeli:

1) stwierdzono nieściągalność od zobowiązanego dochodzonego obowiązku lub gdy zobowiązany wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej;

2) za umorzeniem przemawia ważny interes publiczny;

3) ściągnięcie tylko kosztów egzekucyjnych spowodowałoby niewspółmierne wydatki egzekucyjne.

Treść powołanych powyżej przepisów wskazuje na uznaniowy charakter podejmowanych przez organ rozstrzygnięć w tym przedmiocie.

Przenosząc powyższe rozważania na stan faktyczny niniejszej sprawy w pierwszej kolejności wskazano, że w toku postępowania egzekucyjnego na poczet zaległości objętej tytułami wykonawczymi, organ egzekucyjny uzyskał kwotę (wpłata dokonana przez zobowiązanego w [...] Urzędzie Skarbowym w B.): [...] zł, w tym na należność główną: [...] zł, odsetki: [...] zł i koszty egzekucyjne: [...] zł, kończąc tym samym postępowanie egzekucyjne, na co wskazał również organ pierwszej instancji w zaskarżonym postanowieniu. Zatem nie może być mowy o ich nieściągalności od zobowiązanego. Niemniej jednak przesłanka umorzenia kosztów egzekucyjnych wynikająca z art. 64e § 2 pkt 1 u.p.e.a. winna być rozpatrzona także w kontekście wykazania przez zobowiązanego, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej. Z treści ww. przesłanki wynika, że dotyczy ona co do zasady kosztów, które nie zostały zapłacone, a których zapłata dopiero mogłaby wpłynąć na sytuację zobowiązanego. Należy jednak zauważyć, że ww. kwestia stanowi przedmiot odmiennych poglądów wyrażanych przez sądy administracyjne, dlatego pomimo, że koszty postępowania egzekucyjnego w niniejszej sprawie zostały w 100% uregulowane, przez zobowiązanego zauważano, że z formularza informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis, przekazanego do organu egzekucyjnego wynika, że firma nie odnotowuje rosnących strat, obroty podmiotu nie maleją, niewykorzystany potencjał świadczonych usług nie ulega zwiększeniu, zmniejsza się przepływ środków finansowych, zwiększa się suma zadłużenia podmiotu, wartość aktywów netto podmiotu nie zmniejsza się, zaistniały inne okoliczności wskazujące na trudności w zakresie płynności finansowej tj. zobowiązana spółka starała się o rozłożenie na raty zapłaty akcyzy w Urzędzie Skarbowym i w związku z nieotrzymaniem takiej możliwości oraz zablokowaniem rachunku bankowego spółka utraciła płynność finansową. W tym miejscu zauważono, że owszem zablokowanie rachunku bankowego może spowodować utratę płynności finansowej, jednak w przedmiotowej sprawie zajęcie rachunku bankowego nie miało wpływu na płynność finansową spółki, bowiem z informacji uzyskanej z B S.A., którego zajęcia organ egzekucyjny dokonał w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego - saldo zajętego rachunku bankowego wynosiło [...] zł.

Ponadto, jak wynika z akt sprawy, zajęcie rachunku bankowego organ egzekucyjny dokonał w dniu [...] r., a zawiadomieniem z dnia [...] r. uchylił zajęcie rachunku bankowego. Zatem nie można powiedzieć, że zajęcie to, które trwało 8 dni w sposób istotny zaburzyło płynność finansową spółki. Skarżący zarówno we wniosku, jak i w zażaleniu wskazywał, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej, co stanowi jedną z przesłanek udzielenia ulgi. Podkreślono jednak, że nie każdy uszczerbek dla sytuacji finansowej strony uzasadnia przyznanie ulgi, ale uszczerbek o charakterze kwalifikowanym. W art. 64e u.p.e.a. chodzi o taki uszczerbek, którego skutki znacznie przewyższają normalne skutki związane z uszczupleniem majątkowym.

Podstawą umorzenia kosztów egzekucyjnych w postępowaniu egzekucyjnym w administracji może być zatem wyłącznie obawa wystąpienia uszczerbku o charakterze istotnym, znacznym, czy też szczególnie dotkliwym, pozostającym jednocześnie w bezpośrednim związku przyczynowym z wymiarem kosztów egzekucyjnych. Taka sytuacja nie występuje w sprawie, ponieważ zobowiązany nie wykazał bezpośredniego związku przyczynowego między ewentualnym znacznym uszczerbkiem dla swojej sytuacji finansowej, a wymiarem kosztów egzekucyjnych.

Dalej wskazano, że nie może Skarb Państwa i całe społeczeństwo (podatnicy) ponosić negatywnych konsekwencji zatrudnienia przez zobowiązaną spółkę firmy, która nierzetelnie prowadziła jej sprawy podatkowe. Przychylenie się do wniosku strony i umorzenie kosztów egzekucyjnych, przerzuciłoby bowiem taką odpowiedzialność na ogół społeczeństwa. Istotnym jest również, że uiszczenie wymagalnych zobowiązań, w tym także tych publicznoprawnych, stanowi nieodłączny element ryzyka towarzyszącego prowadzeniu działalności gospodarczej. W tym miejscu nadmieniono, że oceniając przesłankę interesu publicznego należy uwzględnić takie wartości wspólne dla całego społeczeństwa jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów państwa, a także wyeliminowanie sytuacji, gdy rezultatem zapłaty należności będzie obciążenie Skarbu Państwa kosztami pomocy. Organ wskazał, że nie znalazł w świetle ww. wartości okoliczności, które uzasadniałyby umorzenie kosztów. Ponadto - w ocenie organu - udzielenie wnioskowanej ulgi byłoby sprzeczne z interesem innych podmiotów gospodarczych, które regulują swoje zobowiązania w sposób terminowy, a w przypadku postępowań egzekucyjnych regulują opłaty z nimi związane. Z uwagi na powyższe okoliczności organ nadzoru uznał, że przesłanka interesu publicznego nie została w niniejszej sprawie spełniona.

Nadmieniono również, że w niniejszej sprawie nie zachodzi przesłanka wynikająca z art 64e § 2 pkt 3 u.p.e.a. gdyż przedmiotowe koszty egzekucyjne zostały już wyegzekwowane.

3.1. Powyższe postanowienie zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.

Zarzucono mu:

1) naruszenie przepisów postępowania, a to art. 7, 7a § 1, 7b. 8 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu sprawy, wydanie rozstrzygnięcia bez uwzględnienia interesu społecznego oraz słusznego interesu obywateli, poprzez obciążenie skarżącego kosztami egzekucji, podczas gdy egzekucja została wszczęta przed wydaniem decyzji dotyczącej rozłożenia zobowiązania skarżącego na raty, a ponadto cała kwota zobowiązania została dobrowolnie zapłacona przed podjęciem jakichkolwiek działań przez organy egzekucyjne.

2) rażące naruszenie przepisów postępowania, a to art. 64e § 2 pkt 1 i 3 u.p.e.a. poprzez odmowę umorzenia kosztów egzekucji, pomimo że skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucji bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej oraz pomimo że za umorzeniem przemawia ważny interes publiczny, albowiem należne opłaty zostały skarżącemu naliczone ze względu na nierzetelnie działającą firmę podatkowo-rachunkową, natomiast egzekucja została wszczęta przed rozstrzygnięciem organu w zakresie rozłożenia zobowiązania na raty.

Wniesiono o zmianę zaskarżonego postanowienia i umorzenie kosztów egzekucyjnych.

W uzasadnieniu podano, że organ błędnie zakłada, że w niniejszej sprawie uszczerbek związany z zapłatą kosztów egzekucyjny nie jest znaczny dla sytuacji finansowej spółki, w związku z czym w sprawie nie znajduje zastosowania przesłanka określona w art. 64e § 2 pkt 1 u.p.e.a. Otóż wyjaśnienia wymaga, że spłata niniejszych kosztów, wiązała się ze znacznym uszczerbkiem, albowiem skarżąca straciła płynność finansową i została zmuszona do zadłużenia. Obecnie wszystkie nieprzewidziane wydatki sprawiły, że spółka z trudem reguluje bieżące koszty prowadzonej działalności, natomiast spłata zadłużenia została wstrzymana. Trudno taki stan faktyczny uznać za nieznaczny uszczerbek. Wręcz przeciwnie - wydaje się, że powstające zadłużenie stanowi jeszcze większy uszczerbek, niż problemy czy opóźnienia w spłacie bieżących zobowiązań.

Podano też, że nie sposób uznać, że działanie organu było prowadzone w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów administracji. Wręcz przeciwnie trudno nawet za akceptowalne uznać działania zmierzające do rozłożenia zobowiązania na raty i jednoczesnego wszczęcia egzekucji. Niniejsze czynności skutkowały bardzo negatywnymi konsekwencjami dla skarżącego, albowiem skarżący nigdy nie ukrywał majątku. Organ miał zatem możliwość zajęcia wszelkich kont bankowych, ruchomości, a nawet nieruchomości będących własnością/współwłasnością skarżącego.

Spółka ustalała z jednym organem warunki rozłożenia należności na raty, natomiast drugi organ wszczynał prowadzenie egzekucji. Co więcej, kiedy skarżący dowiedział, że organ egzekucyjny wszczął postępowanie - pomimo odmiennych ustaleń z pracownikiem organu administracyjnego - to w najszybszym możliwym terminie spłacił zobowiązanie.

3.2. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.

4. Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie podniesione w niej zarzuty uznać należy za zasadne.

W niniejszej sprawie przedmiotem wniesionej skargi skarżąca spółka uczyniła postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach o odmowie umorzenia kosztów egzekucyjnych w wysokości [...] zł powstałych w związku z postępowaniem egzekucyjnym prowadzonym wobec skarżącej na podstawie tytułów wykonawczych obejmujących podatek akcyzowy.

5. Podstawę materialnoprawną wydanego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Zgodnie z treścią art. 64e § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny może umorzyć w całości lub w części przypadające na jego rzecz koszty egzekucyjne. W myśl § 2 przywołanego przepisu koszty egzekucyjne mogą być umorzone, jeżeli:

1) stwierdzono nieściągalność od zobowiązanego dochodzonego obowiązku lub gdy zobowiązany wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej;

2) za umorzeniem przemawia ważny interes publiczny;

3) ściągnięcie tylko kosztów egzekucyjnych spowodowałoby niewspółmierne wydatki egzekucyjne.

Ponadto stosownie do treści art. 64e § 3 u.p.e.a. koszty egzekucyjne powstałe w egzekucji należności pieniężnych mogą być umorzone w przypadkach określonych w § 2 pkt 1, jeżeli obciążenie wierzyciela obowiązkiem uiszczenia tych kosztów byłoby gospodarczo nieuzasadnione.

Na postanowienie w sprawie umorzenia kosztów egzekucyjnych służy zażalenie zobowiązanemu i wierzycielowi niebędącemu jednocześnie organem egzekucyjnym (art. 64e § 5 u.p.e.a.).

Powyżej przywołany przepis reguluje przesłanki, których zaistnienie daje organowi egzekucyjnemu możliwość podjęcia rozstrzygnięcia w zakresie umorzenia należnych mu kosztów egzekucyjnych. Przy czym, katalog tych przesłanek jest katalogiem zamkniętym, a każda z nich posiada samodzielny byt, co oznacza, iż wystąpienie choćby jednej z w/w przesłanek upoważnia organ egzekucyjny do wydania rozstrzygnięcia o umorzeniu powstałych kosztów egzekucyjnych. Należy również wskazać, że rozstrzygnięcie podejmowane na podstawie art. 64e u.p.e.a. ma charakter uznaniowy, o czym świadczy użyty przez ustawodawcę zwrot "może". Powyższe oznacza, że stwierdzenie przez organ egzekucyjny w sprawie istnienia określonych przesłanek może, lecz nie musi prowadzić do rozstrzygnięcia uwzględniającego wniosek strony. Pamiętać należy jednak, że tego rodzaju konstrukcja uznania administracyjnego nie wyraża się w swobodzie oceny w danym stanie faktycznym sprawy, ale w możliwości negatywnego dla wnioskodawcy rozstrzygnięcia, nawet przy ustaleniu istnienia przesłanek umorzenia.

Ugruntowane jest także stanowisko, że skuteczne jest złożenie wniosku o umorzenie kosztów egzekucyjnych nawet po ich wyegzekwowaniu, jak to miało miejsce w kontrolowanej sprawie (por. wyrok NSA z dnia 26.07.2016 r., sygn. akt II FSK 1746/14; www.cbois.nsa.gov.pl).

Należy wskazać, że wiodącą przesłanką uzasadniającą umorzenie kosztów egzekucyjnych, na którą powoływała się skarżąca, było stwierdzenie, że nie jest ona w stanie ich ponieść bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej. Wskazała też, że za umorzeniem przemawia również interes publiczny.

6. Zgodzić się trzeba z organem nadzoru, że nie każdy uszczerbek dla sytuacji finansowej strony uzasadnia przyznanie ulgi, ale uszczerbek o charakterze kwalifikowanym. W art. 64e u.p.e.a. chodzi o taki uszczerbek, którego skutki znacznie przewyższają normalne skutki związane z uszczupleniem majątkowym. Podstawą umorzenia kosztów egzekucyjnych w postępowaniu egzekucyjnym w administracji może być zatem wyłącznie obawa wystąpienia uszczerbku o charakterze istotnym, znacznym, czy też szczególnie dotkliwym, pozostającym jednocześnie w bezpośrednim związku przyczynowym z wymiarem kosztów egzekucyjnych. Taka sytuacja nie występuje w sprawie, ponieważ zobowiązana nie wykazała bezpośredniego związku przyczynowego między ewentualnym znacznym uszczerbkiem dla swojej sytuacji finansowej, a wymiarem kosztów egzekucyjnych. Oczywistym jest, że poniesienie kosztów egzekucyjnych stanowi dolegliwość i jest odczuwalna w budżecie spółki, jednak zauważyć również należy, że nie każdy uszczerbek dla sytuacji finansowej strony uzasadnia przyznanie ulgi, ale uszczerbek o charakterze kwalifikowanym. W art 64e u.p.e.a. chodzi bowiem o taki uszczerbek, którego skutki znacznie przewyższają normalne skutki związane z uszczupleniem, majątkowym. Faktem jest, że zobowiązanie, które zostało wyegzekwowane od skarżącej jest bez wątpienia wysokie i jego egzekucja pozostanie oczywiście dotkliwa dla zobowiązanej. W niniejszej sprawie jednak ocenie podlega wyłącznie zasadność wniosku o umorzenie kosztów egzekucyjnych, które wyniosły [...] zł.

Zatem zasadnie organy uznały, że sprawie nie zasiniała przesłanka z art. 64e § 1 pkt 1 u.p.e.a., gdyż po pierwsze nie można stwierdzić nieściągalności od zobowiązanego dochodzonego obowiązku, albowiem zobowiązanie zostało ściągnięte. Nadto w obliczu powyższego, zobowiązany nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej.

7. Odnośnie zaś przesłanki, o której mowa w pkt 2 ww. przepisu, to odwołać się należy do treści wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 28 czerwca 2016 r., SK 31/14. W wyroku tym Trybunał orzekł, że art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. w zakresie, w jakim nie określa maksymalnej wysokości opłaty za dokonane czynności egzekucyjne jest niezgodny z wynikającą z art. 2 Konstytucji RP zasadą zakazu nadmiernej ingerencji w związku z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji RP, a nadto, że art. 64 § 6 u.p.e.a. w zakresie, w jakim nie określa maksymalnej wysokości opłaty manipulacyjnej, jest niezgodny z wynikającą z art. 2 Konstytucji RP zasadą zakazu nadmiernej ingerencji w związku z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji. W swoich rozważaniach Trybunał wywiódł, że brak określenia górnej granicy opłat egzekucyjnych oraz opłaty manipulacyjnej powoduje, że w pewnych warunkach (w przypadku należności o znacznej wartości), następuje całkowite zerwanie związku między świadczeniem organu egzekucyjnego, a wysokością ponoszonych za dokonanie tych czynności opłat. Opłaty te nie są wtedy formą zryczałtowanego wynagrodzenia organu prowadzącego egzekucję za podejmowane czynności, ale z perspektywy dłużnika stają się jedynie dodatkową sankcją pieniężną. Trybunał wskazał także, że brak określenia górnej granicy przedmiotowych opłat powoduje, że z punktu widzenia organu egzekucyjnego stają się one formą dochodu nieuzasadnionego wielkością, czasochłonnością czy stopniem skomplikowania podejmowanych czynności egzekucyjnych.

W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą skargę, przywołany fragment w swej treści stanowi niewątpliwie argument do rozważenia za istnieniem ważnego interesu publicznego. Sądowi znane jest stanowisko sądów administracyjnych, co do odrębności postępowań w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów egzekucyjnych oraz udzielenia ulgi w spłacie tych kosztów (por. wyrok WSA w Olsztynie z 20 listopada 2019 r., I SA/Ol 631/19). Niemniej jednak mając na uwadze wysokość powstałych w niniejszej sprawie kosztów egzekucyjnych, obliczonych na podstawie przepisów, których zgodność z Konstytucją RP została zakwestionowana, charakter dokonanych przez organ egzekucyjny czynności, nakład pracy z nimi związany w ocenie Sądu koniecznym jest uprzednie rozważenie przez organy egzekucyjne powyższej kwestii podczas rozpatrywania przedmiotowego wniosku.

W szczególności w obliczu argumentu podnoszonego przez skarżącą, iż organ egzekucyjny nie zdążył w niniejszej sprawie podjąć praktycznie żadnych czynności egzekucyjnych, a to wobec niezwłocznego uregulowania przez zobowiązaną całej należności.

Zasadność powyższego stanowiska znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych, gdzie uznaje się, że w postępowaniu w przedmiocie umorzenia kosztów egzekucyjnych organ, w ramach przesłanki ważnego interesu publicznego, powinien również zbadać (pomimo, że ustawodawca nie powiązał kosztów postępowania egzekucyjnego w administracji z jego efektywnością oraz realnymi nakładami pracy organu egzekucyjnego), czy koszty egzekucyjne nie przekształciły się w dokuczliwą sankcję, w sposób nieuzasadniony obciążającą stronę zobowiązaną do ich poniesienia. Co więcej, skoro do obliczenia należności tytułem powstałych kosztów egzekucyjnych doszło na podstawie art. 64 u.p.e.a., tj. przepisów niezawierających stawki maksymalnej opłat za czynności czy opłat manipulacyjnych, zaś przepisy w tym brzmieniu Trybunał Konstytucyjny uznał za naruszające lub mogące naruszać Konstytucję ze wskazaniem warunków prowadzących do takiego naruszenia, a organ władzy ustawodawczej wyroku tego nie wykonał, to tym samym ważnym interesem publicznym, o którym mowa w art. 64e § 2 pkt 2 u.p.e.a. staje się uszanowanie, respektowanie orzeczenia Trybunału, a tym samym i samej Konstytucji RP (por. wyrok WSA w Krakowie z 11stycznia 2017 r., I SA/Kr 1291/16; wyrok WSA w Gliwicach z 19 września 2018 r., I SA/Gl 760/18; wyrok NSA z 28 lutego 2019 r., II FSK 3498/18).

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skoro cytowany wyrok Trybunału Konstytucyjnego, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania i ponownego rozpoznania sprawy z uwzględnieniem wskazań zawartych w wyroku, które powinny być uwzględnione przy ocenie prawnych podstaw wydanej decyzji, to tym bardziej powinien być rozważony w ramach wymienionych wyżej przesłanek umorzenia kosztów egzekucyjnych (por. wyrok NSA z dnia 28 lutego 2019 r., sygn. akt. II FSK 3498/18).

Brak rozważenia tej kwestii jest uchybieniem, które niewątpliwie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

8. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm. - p.p.s.a.) uchylił zaskarżone postanowienie.

9. Rozpoznając sprawę ponownie organ nadzoru uwzględni poczynioną wyżej ocenę prawną i dokona analizy okoliczności sprawy w kontekście stwierdzenia ważnego interesu publicznego, o którym mowa w art. 64e § 2 pkt 2 u.p.e.a. przy uwzględnieniu stanowiska zawartego w wyroku Trybunału Konstytucyjnego wymienionego wyżej oraz przy zachowaniu opisanych tam zasad konstytucyjnych.

W celu ustalenia tego interesu organ przeprowadzi szczegółowe badanie m.in. kwestii związku wysokości spornych kosztów z wyegzekwowanymi należnościami i nakładem pracy organów podatkowych przy ich uzyskaniu.

10. Sąd orzekając na posiedzeniu niejawnym nie zasądził kosztów postępowania, ponieważ pełnomocnik skarżącej, będący adwokatem, nie złożył wniosku w tej materii (art. 210 § 2 p.p.s.a.).