Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 416/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-09-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Sękowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Rząsa, sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2020 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] z/s w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Burmistrz Miasta i Gminy [...] decyzją z [...] czerwca 2015 r. w sprawie [...] w pkt 1 zezwolił Wspólnocie Mieszkaniowej przy ul. [...] w [...] na usunięcie z działki o nr. ew. [...] obręb [...] położonej w [...] dwupniowego wiązu o obwodach pni wynoszących 107 cm i 130 cm w terminie do dnia 31 grudnia 2015 r., w pkt 2 ustalił opłatę za usunięcie dwupniowego wiązu o obwodach pni wynoszących 107 cm i 130 cm w wysokości 80 271,43 zł i odroczył termin jej uiszczenia na okres trzech lat pod warunkiem dokonania na nieruchomości o nr. ew. [...] obręb [...] położonej w [...] nasadzenia następczego dwóch sztuk rodzimych gatunków drzew liściastych właściwych dla tego siedliska o obwodzie pnia minimum 14 cm w terminie do dnia 30 kwietnia 2016 r.

Pismem z 26 kwietnia 2019 r. Wspólnota Mieszkaniowa ul. [...] w [...] wniosła o stwierdzenie nieważności ww. decyzji, wskazując że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, a przy tym nie została skierowana do osoby, będącej stroną w sprawie. Decyzja nigdy nie została wysłana na adres Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...]w [...], a R. B., który odebrał decyzję nie posiadał przewidzianego prawem umocowania do działania w imieniu Wspólnoty tj. nie był jej pełnomocnikiem, zgodnie z powszechnie obowiązującymi przepisami. Zdaniem Wnioskodawców decyzja została wydana z naruszeniem zasad postępowania administracyjnego: zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), zasady praworządności (art. 6 k.p.a.), zasady informowania (art. 9 k.p.a.), czy też zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a.), a ponadto z naruszeniem szeregu przepisów postępowania takich jak sposób ustanawiania pełnomocnika procesowego.

Decyzją z [...] grudnia 2019 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] odmówiło stwierdzenia nieważności ww. decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...].

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że Wspólnota Mieszkaniowa jest tzw. małą wspólnotą mieszkaniową (do siedmiu lokali). Zgodnie z art. 6 ustawy o własności lokali wspólnota mieszkaniowa może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywana, a stosownie do art. 17 tej ustawy odpowiada bez ograniczeń za zobowiązania dotyczące nieruchomości wspólnej. Z powyższej regulacji wynika, że wspólnota mieszkaniowa może być podmiotem praw i obowiązków oraz wchodzić w stosunki prawne z innymi podmiotami, mimo nie posiadania osobowości prawnej. Oznacza to, że co do zasady może ona mieć przymiot strony w rozumieniu art. 28 i 29 kpa.

Organ administracji publicznej zwrócił uwagę na to, że czym innym jest kwestia legitymacji do występowania w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony, a czym innym jest zagadnienie reprezentacji wspólnoty i występowania w jej imieniu na zewnątrz. Co do zasady podmiotem uprawnionym do występowania w postępowaniu administracyjnym w imieniu wspólnoty mieszkaniowej jest zarząd tej wspólnoty. Ma to miejsce wówczas, gdy wspólnota mieszkaniowa jest tzw. dużą wspólnotą mieszkaniową, tj. gdy liczba wyodrębnionych lokali przekracza siedem. Jeśli lokali jest mniej niż siedem wspólnota nie musi posiadać wyodrębnionego zarządu. Podkreślono, że w przedmiotowej sprawie uchwałą nr [...] z [...] stycznia 2011 r. powołano Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w [...], nie określono jednak sposobu zarządu w umowie lub w uchwale. W takiej sytuacji do zarządu nieruchomością wspólną mają odpowiednie zastosowanie przepisy k.c. i k.p.c. o współwłasności. Uchwałą Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w [...] nr [...] na podstawie art. 23 ust. 1 ustawy o własności lokali wyrażono zgodę na podjęcie czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu tj. zgodę wycinkę drzewa znajdującego się na posesji wspólnej i wyznaczono osobę która miała się zajmować kwestiami zieleni niskiej i wysokiej na terenie posesji należącej do wspólnoty. Uchwałą tą jednomyślnie podjęto decyzję o wycince drzewa z terenu wspólnego i jednomyślnie powierzono zadanie związane z zielenią i wysoką i niską na tym terenie R. B.. Uchwała nie wymieniała poszczególnych czynności, którymi miał zajmować się ww., ale odnosiła się do spraw związanych z zielenią wysoką, zatem można uznać, że także do sprawy wycięcia drzewa, co do którego została uchwała została podjęta. Uchwała podpisana przez wszystkich członków Wspólnoty zawierała umocowanie do dokonania czynności przekraczającej zwykły zarząd.

Reasumując SKO w [...] wywiodło, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do naruszenia prawa, tym bardziej do rażącego naruszenia prawa, na które wskazywał Wnioskodawca. Strona decyzji została prawidłowo określona i była nią była Wspólnota Mieszkaniowa [...] w [...]. Decyzję odebrał R. B.. Wspólnota Mieszkaniowa wiedziała o wydanej decyzji i godziła się z nią. Nie kwestionowała wycięcia drzewa. Nie zgłaszała ani w trakcie wycinania ani także przez prawie cztery lata od wycięcia żadnym służbom nielegalnego, bez zezwolenia usunięcia drzewa z terenu wspólnego.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] grudnia 2019 r. znak [...] wywiodła Wspólnota Mieszkaniowa [...] z siedzibą w [...], dalej "skarżąca", zaskarżając ją w całości i zarzucając ww. decyzji naruszenie przepisów postępowania:

1. art. 7 i art. 77 § 1 i art. 80 - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.) przez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sposób swobodny i niepodjęcie niezbędnych kroków do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i w konsekwencji nieuzasadnione przyjęcie, że:

- Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...] w [...] udzieliła R. B. ważnego pełnomocnictwa i tym samym, że Uchwała nr [...] z [...] kwietnia 2015 r. stanowi ważne pełnomocnictwo i jednocześnie, że zapis "zajmowania się zielenioną wysoką na posesji" stanowi pełnomocnictwo do działania przed organami administracyjnymi w sytuacji, w której z akt niniejszego postępowania, a w szczególności z treści Uchwały nr [...] z [...] kwietnia 2015 r. w żadnym zakresie nie można wywieść, że R. B. udzielono pełnomocnictwa do działania w imieniu Wspólnoty przed organami administracyjnymi;

- zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w [...] wiedział o toczącym się postępowaniu administracyjnym i o warunkach tegoż postępowania, w sytuacji w której decyzja z [...] czerwca 2015 r. w sprawie [...] nigdy nie została im skutecznie doręczona i tym samym strona postępowania nie miała możliwości zapoznać się z jej treścią.

2. art. 32 k.p.a. w zw. z art. 33 § 2 i 3 k.p.a. poprzez uznanie, że R. B. był skutecznie umocowanym pełnomocnikiem strony do działania przed organami administracji, a pełnomocnictwo zostało udzielone w sposób prawidłowy, w sytuacji w której w aktach sprawy brak jest prawidłowo sporządzonego i dołączonego pełnomocnictwa lub potwierdzenia tego umocowania przez stronę.

3. art. 64 § 2 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie, że organ wydający decyzję z [...] czerwca 2015 r. w sprawie [...] winien wezwać stronę do uzupełnienia braków formalnych wniosku o zgodę na wycięcie drzewa poprzez przedłożenie organowi prawidłowego umocowania - pełnomocnictwa.

4. art. 156 § 1 pkt 2 - odmowę stwierdzenia nieważności decyzji, w sytuacji w której organ tj. Burmistrz Miasta i Gminy [...] rażąco naruszył prawo tj. wydał decyzję bez wniosku i wiedzy strony, a w oparciu o wniosek osoby nieumocowanej i nieupoważnionej do działania w imieniu strony;

5. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 83 ust. 16 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, dalej: u.o.p. - poprzez jego niezastosowanie i nieprzyjęcie, że decyzja z [...] czerwca 2015 r. w sprawie [...] została wydana bez wniosku uprawnionej strony.

Mając na uwadze tak sformułowane zarzuty strona skarżąca wniosła o nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z [...] czerwca 2015 r. w sprawie [...]. oraz o zasądzenie kosztów postępowania administracyjnego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi podkreślono, że jedynym dokumentem wydanym w sprawie obszaru zielonego na terenie Wspólnoty, była podjęta uchwała podjęta w dniu [...] kwietnia 2015 r. uchwała nr [...]. Zaznaczono, że Wspólnota nie podejmowała kolejnych czynności celem umocowania R. B. do reprezentowania jej w postępowaniu administracyjnym, ani żadnym innym. Zarząd Wspólnoty w ogóle nie podjął takiej decyzji. W szczególności Wspólnota nie udzieliła Panu B. pełnomocnictwa do dokonania określonej czynności przed organem administracji samorządowej, ani też do reprezentowania Wspólnoty w postępowaniu administracyjnym, w tym do zainicjowania takowego postępowania.

Dalej wskazano, że pod koniec czerwca 2015 r. dokonano ścięcia drzew objętych wnioskiem i nasadzenia innych drzew w to miejsce. Wskazanymi czynnościami zajmował się R. B.. Pozostali członkowie, ani sam zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej nie posiadali żadnej wiedzy o toczącym się postępowaniu administracyjnym. Wspólnota, w tym jej zarząd nie posiadała wiedzy, w tym prawniczej, iż do dokonania wycinki drzewa konieczna jest decyzja administracyjna i zainicjowanie postępowania administracyjnego. Wskazano, że być może wycinka została dokonana bez wymaganej legalizacji, natomiast w tamtym czasie Wspólnota nie miała takich informacji - zarówno w obszarach konieczności uzyskania zezwolenia, jak i ewentualnej kary wskutek wycięcia drzewa bez zezwolenia. Jedyną wiedzę jaką wówczas posiadała Wspólnota dotyczyła oględnego przekonania o konieczności dokonania nasadzenia następczego, jednakże bez konieczności wszczynania jakiejkolwiek procedury administracyjnej. Natomiast jakie skutki administracyjno-skarbowe pociągnęłoby za sobą to działanie to z całą pewnością ta okoliczność nie powinna być przedmiotem rozważań niniejszego postępowania.

Wspólnota do dnia wszczęcia postępowania sprawdzającego w lipcu 2018 r., nie posiadała jakiejkolwiek wiedzy, iż została wydana decyzja w sprawie wycinki drzewa, a w szczególności że została nałożona na Wspólnotę opłata odroczona w czasie w wysokości ponad 80 tys. zł.

Podniesiono, że w aktach postępowania niniejszej sprawy brak jest jakiejkolwiek wzmianki, ażeby którykolwiek z członków Wspólnoty lub jej zarządu uczestniczył do lipca 2018 r. w postępowaniu administracyjnym, bądź żeby organ przesłał adekwatną korespondencję, w tym decyzję z [...] czerwca 2015 r. na adres Wspólnoty. Wobec czego twierdzenia w tym zakresie SKO należy uznać za fałszywe i naruszające przepisy art. 7, 77 i 80 k.p.a.

W ocenie strony skarżącej nie można przyjąć, że treść uchwały odpowiada udzieleniu przez Wspólnotę pełnomocnictwa Panu R. B., a w szczególności pełnomocnictwa do reprezentacji przed organem. Podkreślono, że R. B. przekroczył swoje umocowanie do "zajmowania się sprawami zieleni" i tym samym działał przed organami administracji samorządowej bez umocowania (pełnomocnictwa), ale to wyłącznie organ odpowiedzialny jest za skutki zarówno prawne, jak i materialne wydanej przez siebie decyzji. Organ bowiem zgodnie z obowiązkiem wynikającym z art. 64 § 2 k.p.a. winien wezwać Wspólnotę do dołączenia, lub potwierdzenia udzielenia pełnomocnictwa dla Pana B. wraz z nadesłaniem stosownych dokumentów, czego organ nie uczynił. Tym samym Burmistrz Miasta i Gminy [...] wydał decyzję obarczoną brakami, mającymi charakterach rażących, jako że do wydania decyzji w trybie ustawy o ochronie przyrody z art. 83 i nast. wymagany jest wniosek strony. Decyzja taka nie może zostać wydana z urzędu, co skutkuje w tej sprawie jej bezwzględną nieważnością.

W odpowiedzi na skargę organ administracji publicznej wniósł o jej oddalenie.

Na rozprawie w dniu 3 września 2020 r. pełnomocnik strony skarżącej na pytanie Sądu wyjaśnił, że członkowie Wspólnoty powzięli zamiar wycięcia drzew i co do zasady dokonane wycięcie było zgodne z planami i z wolą tychże członków. Na żadnym etapie członkowie nie zgłaszali protestów przeciwko dokonywanej wycince, ani też nie byli zaskoczeni tą wycinką.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu.

W pierwszym rzędzie należy przypomnieć, że poddana kontroli Sądu decyzja wydana została w postępowaniu nadzwyczajnym dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji (art. 156 – 159 kpa). W trybie nieważnościowym organ nie załatwia ponownie sprawy administracyjnej zakończonej kontrolowaną decyzją, tzn. nie bada sprawy zakończonej decyzją ostateczną merytorycznie pod kątem przesłanek i przyczyn podjęcia przez organ rozstrzygnięcia w postępowaniu zwykłym, ale orzeka, czy taki akt administracyjny jest obarczony jedną z wad określonych w art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa. Powyższe determinuje zakres kontroli sądowoadministracyjnej, ograniczając ją do zbadania zgodności z prawem decyzji organu nadzorczego. Stąd też rzeczą Sądu w niniejszym postępowaniu nie jest kontrola decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z 2015 r. pod kątem zasadności czy też celowości jej wydania, a jedynie ocena legalności (zgodności z prawem) odmowy stwierdzenia nieważności tej decyzji przez SKO. Innymi słowy, Sąd władny jest w niniejszej sprawie do zbadania, czy prawidłowo stwierdziło Kolegium w zaskarżonej do sądu decyzji, że decyzja Burmistrza Miasta i Gminy [...] nie jest obarczona jedną z wad wymienionych właśnie w art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa.

W tym miejscu przypomnieć należy, że wobec omówionego wyżej celu nadzwyczajnego trybu postępowania administracyjnego, jakim jest postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oraz faktu, że tryb ten umożliwia weryfikację również ostatecznych orzeczeń organów administracji publicznej, stanowiąc wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznych, sformułowanej w art. 16 § 1 kpa, w orzecznictwie wyrażany jest ugruntowany pogląd, że nie jest dopuszczalna rozszerzająca wykładnia przesłanek nieważnościowych. Z tego też powodu wykładnia tych przesłanek winna mieć charakter ścieśniający. Oznacza to, że nie każdy (nawet uzasadniony) zarzut naruszenia prawa może być skuteczną podstawą wzruszenia decyzji w tym trybie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 402/10, LEX nr 952029). Jest to zastrzeżenie o tyle istotne, że w istocie Sąd rozumie i podziela tę część zarzutów skargi, która zmierza do wykazania, że w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji przez Burmistrz Miasta i Gminy [...] doszło do naruszenia przepisów, w szczególności przepisów postępowania. Stąd właśnie w toku postępowania zwykłego, postępowania odwoławczego, zarzuty postawione we wniosku o stwierdzenie nieważności, a w szczególności w skardze mogły odnieść zamierzony skutek. Jednak w realiach postępowania nadzorczego, organy administracji publicznej związane są przepisami regulującymi to postępowanie. W konsekwencji również kontrola dokonywana przez Sąd ograniczona jest – jak wyżej to było podniesione – jedynie do oceny wystąpienia przesłanek warunkujących stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej. Wystąpienia takich przesłanek Sąd jednak się nie dopatrzył, stąd skarga podlegała oddaleniu.

Z uwagi na charakter sprawy oraz treść podniesionych zarzutów, Sąd skupi swoje rozważania na przesłance określonej w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, tj. wydaniu decyzji administracyjnej z rażącym naruszeniem prawa. Co prawda przepis ten mówi również o wydaniu decyzji bez podstawy prawnej, jednak ani ze skargi ani z okoliczności sprawy nie wynika, że kwestia istnienia podstawy prawnej do wydania badanej w trybie nadzorczym decyzji, stanowi kwestię sporną.

Przechodząc do badania zaistnienia przesłanki rażącego naruszenia prawa, podkreślić należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że brak jednoznacznych dowodów w postępowaniu prowadzonym w trybach nadzwyczajnych, zezwalających na podważenie ustaleń zawartych w decyzjach ostatecznych, które charakteryzuje cecha trwałości, stanowi negatywną przesłankę do ich wzruszenia. Przy tym wszelkie wątpliwości co do ustaleń, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa należy rozstrzygać na korzyść legalności zaskarżonej decyzji (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 stycznia 1999 r., sygn. akt IV SA 1342/98, LEX nr 45699; z 24 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1415/09).

Z uwagi na ścieśniającą interpretację przesłanek nieważnościowych, wyeliminowanie z obrotu prawnego orzeczenia administracyjnego wymaga bezspornego ustalenia, że decyzja ta w sposób oczywisty naruszała w chwili jej wydania przepis prawa. Należy również mieć na względzie, o czym również była mowa powyżej, że zakres postępowania nadzorczego w sposób istotny odbiega od postępowania zwykłego, w którym gromadzi się materiał w celu rozstrzygnięcia sprawy co do istoty. W toku postępowania wywołanego wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji, organ nie prowadzi postępowania dowodowego mającego na celu ponowne ustalenie stanu faktycznego sprawy. Bada jedynie, czy przyjęty stan faktyczny rzeczywiście spełniał przesłanki pozwalające na zastosowanie przepisu przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia. Brak jest zatem podstaw do ponownego ustalania w toku takiego postępowania stanu faktycznego sprawy zakończonej wydaniem kontrolowanej decyzji.

Wyjaśnić również trzeba, że cechą rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa jest to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z przepisami prawa poprzez proste ich zestawienie ze sobą. Przy czym nie chodzi w tego typu przypadkach o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny, gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa.

W orzecznictwie przyjmuje się dodatkowo, że o rażącym naruszeniu prawa decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze w postaci skutków, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na widocznej sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może bowiem zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności – skutki gospodarcze lub społeczne naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa.

Uwzględniając przedstawione powyżej rozważania co do specyfiki postępowania nieważnościowego należało podzielić stanowisko organu, że weryfikowana w tym postępowaniu decyzja nie jest dotknięta wadą kwalifikowaną rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się bowiem do tego czy słusznie uznało Kolegium w kontrolowanej przez Sąd decyzji, że Burmistrz Miasta i Gminy [...], wydając w 2015 r. decyzję orzekającą o zezwoleniu na wycinkę drzew oraz ustalającą opłatę za usunięcie drzew i odraczającą termin jej uiszczenia, nie naruszył prawa w sposób rażący. Przy tym skarżący wskazuje przede wszystkim na naruszenie przepisów procesowych wobec nieprawidłowego ustalenia, że decyzja z 2015 r. została wydana na skutek wniosku złożonego przez R. B. działającego jako pełnomocnika Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w [...], które to pełnomocnictwo zostało udzielone w drodze Uchwały nr [...] z [...] kwietnia 2015 r. W konsekwencji zaś, w ocenie strony skarżącej, doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 83 ust. 16 ustawy o ochronie przyrody, wobec wydania decyzji z 2015 r. bez wniosku uprawnionej strony.

Podkreślić należy, że zgodnie z art. 33 § 1 kpa pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych. W przedmiotowej sprawie nie postawiono zarzutów, że R. B. – bezspornie osoba fizyczna – nie posiada zdolności do czynności prawnych. Stosownie do art. 33 § 2 kpa pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie, w formie dokumentu elektronicznego lub zgłoszone do protokołu, a w myśl art. 33 § 3 zdanie 1 kpa pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Ponadto wykazanie przez pełnomocnika procesowego umocowania do reprezentowania strony będącej osobą prawną, wymaga złożenia nie tylko dokumentu pełnomocnictwa podpisanego przez osoby działające w imieniu tej osoby prawnej, ale także dokumentu potwierdzającego umocowanie tych osób do działania w imieniu tejże osoby prawnej (por. wyrok NSA z 24 czerwca 2008 r., II OSK 704/07).

Nie ulega wątpliwości, że kontrolowana w trybie nadzorczym decyzja Burmistrza Miasta i Gminy [...] z 2015 r. została wydana po rozpoznaniu wniosku złożonego przez R. B., przy czym organ traktował R. B. jako osobę działającą w charakterze pełnomocnika Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w [...]. Zdaniem Sądu wynika to jednoznacznie z treści uzasadnienia tej decyzji (pierwszy akapit uzasadnienia decyzji z [...] czerwca 2015 r.).

Nie ulega również wątpliwości, że w aktach sprawy poprzedzających wydanie kontrolowanej w trybie nadzorczym decyzji brak jest dokumentu pełnomocnictwa do reprezentowania Wspólnoty przez R. B.. Stąd zarzuty naruszenia art. 32 i 33 § 2 i 3 oraz art. 64 § 2 kpa są prawidłowe. Naruszenie tych przepisów nie może jednak przesądzić o uchyleniu zaskarżonej decyzji. Jak zasadnie wywiodło bowiem Kolegium, na podstawie Uchwały nr [...], udzielono zgody na wycinkę drzewa znajdującego się na posesji wspólnej i wyznaczono osobę (pana R. B.), która miała się zajmować kwestiami zieleni niskiej i wysokiej na terenie posesji należącej do Wspólnoty. Należy również zauważyć, że z akt sprawy wynika, że decyzja z 2015 r. zezwalająca na wycinkę drzew została skonsumowana. Mianowicie Wspólnota dokonała tejże wycinki, jak również dokonała nasadzeń zastępczych (vide: uzasadnienie decyzji o pobraniu opłaty za usunięcie drzew z [...] października 2018 r., Nr [...]). Dalej, pełnomocnik Wspólnoty, na rozprawie przed WSA w Warszawie w dniu 3 września 2020 r., wskazał, że członkowie Wspólnoty powzięli zamiar wycięcia drzewa i co do zasady dokonane wycięcie było zgodne z planami i z wolą tychże członków. Na żadnym też etapie członkowie nie zgłaszali protestów przeciwko dokonywanej wycince, ani też nie byli zaskoczeni tą wycinką.

W tej sytuacji uprawnione jest twierdzenie, że jakkolwiek brak pełnomocnictwa do reprezentowania Wspólnoty, stanowi brak formalny i jako taki powinien zostać uzupełniony w trybie art. 64 § 2 kpa, to jednak nie przesądza o rażącym naruszeniu prawa wobec wydania decyzji z 2015 r. na wniosek złożony przez osobę działającą bez stosownego pełnomocnictwa. Brak dokumentu pełnomocnictwa w aktach sprawy nie zawsze oznacza bowiem jego nieistnienie i jakkolwiek stanowi uchybienie, to nie w każdym przypadku prowadzi do nieważności decyzji administracyjnej. Zdaniem Sądu w sytuacji gdy z okoliczności sprawy wynika, że dana osoba posiadała umocowanie do działania w imieniu strony postępowania, to uchybienia polegającego na braku w aktach pełnomocnictwa, nie można uznać za rażące naruszenie przepisów postępowania, skutkujące nieważnością decyzji administracyjnej. Wynika to stąd, że pojęcie "pełnomocnictwo" ma dwojakie znaczenie. Z jednej strony oznacza ono pochodzące od mocodawcy umocowanie pełnomocnika do działania w jego imieniu, a z drugiej strony – dokument obejmujący (stwierdzający) to umocowanie. Udzielenie pełnomocnictwa (rozumianego jako umocowanie) może zatem nastąpić w dowolnej formie, w tym także ustnej, nie tylko pisemnej. Dokument pełnomocnictwa stanowi zaś dowód potwierdzający istnienie umocowania pełnomocnika do działania w imieniu strony, niezbędny dla wykazania tego umocowania przed sądem czy organem.

Ponadto zaś, należy mieć na uwadze, że wobec nadrzędności zasady trwałości decyzji ostatecznej, naruszenie przepisów proceduralnych, nawet rażące, może doprowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji tylko w sytuacji, gdy dane uchybienie proceduralne w sposób niebudzący wątpliwości rzutowało na treść decyzji kontrolowanej w trybie nadzwyczajnym bądź na możliwość jej wydania w ogóle (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 marca 2016 r., I OSK 1336/14 oraz z 13 stycznia 2016 r., II GSK 847/14 – publ. jw.). Zdaniem Sądu jednak, dokonanie takiej oceny na kanwie rozpoznanej sprawy nie jest uprawnione. Stąd za niezasadny Sąd uznał zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Okoliczności sprawy, w szczególności zamiar Wspólnoty wycięcia drzewa objętego kontrolowaną w trybie nadzorczym decyzją, dokonanie tej wycinki, brak sprzeciwu wobec niej i wreszcie wykonanie (choć niezgodnie z warunkami decyzji) nasadzeń zastępczych, świadczą bez wątpienia o tym, że R. B. występując do Burmistrza Miasta i Gminy [...] z wnioskiem o wycinkę drzewa z działki o nr. ew. [...] obręb [...] położonej w [...], działał z umocowania Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w [...]. Bez znaczenia w tym kontekście pozostaje podnoszona w skardze okoliczność, że Wspólnota i jej członkowie nie mieli świadomości, że usunięcie drzew z nieruchomości wymaga wydania decyzji oraz że nie dokonanie nasadzeń, z godnie z wymogami decyzji, spowoduje obciążenie właściciela nieruchomości opłatą. Przepisy w tym względzie stanowią bowiem przepisy powszechnie obowiązujące, a zasadą jest że nieznajomość prawa szkodzie. Ponadto opisane wyżej okoliczności, świadczą co najmniej o dorozumianej zgodzie Wspólnoty na działanie R. B. w charakterze jej pełnomocnika. W konsekwencji nie doszło również do naruszenia wskazanego w skardze przepisu prawa materialnego, tj. art. 83 ust. 16 ustawy o ochronie przyrody.

Sąd raz jeszcze podkreśla, że kwestionowana decyzja SKO w [...] wydana została nie w postępowaniu "zwykłym", lecz nadzorczym. W tym zaś postępowaniu regułą jest, że z rażącym naruszeniem prawa nie może być utożsamiane każde naruszenie prawa, a jedynie dyskwalifikujące decyzję w takim stopniu, że niezbędne jest zniweczenie wszelkich jej następstw, w taki sposób, jakby gdyby od początku nie została wydana. W rozpatrywanej sprawie Sąd takich naruszeń się nie dopatrzył.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uznał że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2020 r., poz. 2325) orzekł jak w sentencji.