Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2336/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-06-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6151 Lokalizacja dróg i autostrad
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 3 ust 1, art 5 ust 1 pkt 6, art 7 ust 2, art 9 ust 1
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 721
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
article: art 107 par 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński, Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Protokolant Joanna Kurek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi E. J., J. J. i A. W. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie lokalizacji drogi publicznej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. Minister Budownictwa, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa oraz art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. Nr 80, poz. 721 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2006 r., którą ustalono lokalizację odcinka nr [...] krajowej drogi ekspresowej [...] pomiędzy węzłami "K." i "Z." od km [...] do km [...].

Do jej wydania doszło w następującym stanie faktycznym:

W dniu [...] grudnia 2004 r., na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, został złożony z upoważnienia Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad wniosek o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji dla przedmiotowej inwestycji.

Na podstawie powyższego wniosku Wojewoda [...] przeprowadził postępowanie administracyjne, zakończone wydaniem w dniu [...] marca 2005 r. decyzji ustalającej lokalizację wyżej wymienionego odcinka drogi.

W wyniku rozpoznania kilkunastu odwołań od powyższej decyzji Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] lipca 2005r. znak: [...] uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] w całości i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia.

Organ odwoławczy stwierdził, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie odpowiada wymogom przepisu art. 107 § 3 Kpa, ponieważ nie wskazano przyczyn z powodu, których organ przychylił się do wniosku inwestora i uznał za słuszne jego argumenty, nie wyjaśniając, dlaczego nie uznał argumentów przeciwników planowanego przedsięwzięcia.

Zdaniem Ministra kwestia braku aktualności mapy zasadniczej powinna być przez organ pierwszej instancji dokładnie wyjaśniona, z uwagi na to, że na mapie tej przedstawiono również budynki do wyburzenia. Istotne jest dla właścicieli nieruchomości, aby wszystkie budynki istniejące obecnie na terenie przeznaczonym pod inwestycję zostały ujawnione na mapie.

Sygn. akt IVSA/Wa 2336/06

Wojewoda [...] po przeprowadzeniu postępowania uzupełniającego w sprawie wydał w dniu [...] lutego 2006r. decyzję ustalającą lokalizację przedmiotowej drogi i zatwierdzającą projekt podziału nieruchomości oraz nadał jej rygor natychmiastowej wykonalności.

Od decyzji tej złożono 114 odwołań. W odwołaniach wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody [...] lub o stwierdzenie jej nieważności oraz o uchylenie nadanego je rygoru natychmiastowej wykonalności.

W uzasadnieniu odwołań skarżący podnieśli, iż nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nastąpiło z naruszeniem art. 8 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowywania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych. Wskazali, że inwestor dopiero w trakcie postępowania po uchyleniu decyzji z dnia [...] marca 2005r. wystąpił o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, a w zaskarżonej decyzji nie wykazano, że niezwłoczne jest jej wprowadzenie w życie. Ich zdaniem organ pierwszej instancji powinien mieć na względzie interesy wszystkich stron oraz konsekwencje materialne i niematerialne natychmiastowego wykonania decyzji.

Odwołujący się stwierdzili, że zgłoszone przez nich uwagi i wnioski w toku postępowania nie zostały rozpatrzone przez Wojewodę [...], a wydanej decyzji zarzucili:

• brak rzetelnego zbadania prognoz obciążenia ruchem, zbadania alternatywy tunelowej oraz określenia kosztów inwestycji,

• szkody społeczne wynikające z nieuwzględnienia w postępowaniu obecnie obowiązującej ustawy Prawa ochrony środowiska,

• brak ochrony dla zabytkowych kościołów w L. i M.,

• brak ochrony interesów osób trzecich, w tym roszczeń odszkodowawczych w związku z pogorszeniem warunków życia na skutek realizacji i eksploatacji planowanej drogi,

• brak uzasadnienia dla lokalizacji drogi krajowej ekspresowej w dokumentach planowania przestrzennego.

Odwołujący się stwierdzili, że planowana obwodnica będzie sprzyjała powstawaniu stanów smogowych w mieście, a jej realizacja naruszy ich interesy prawne. Podkreślili, że projekt w wersji naziemnej nie ma akceptacji społecznej oraz, że powinien on być rozpatrywany kompleksowo i wariantowo dla obu odcinków z

Sygn. akt IVSA/Wa 2336/06

uwzględnieniem wersji tunelowej. W dalszej części uzasadnienia odwołania skarżący wskazali, że postępowanie w sprawie wydania decyzji lokalizacyjnej przeprowadzono z naruszeniem art. 7 Kpa, ponieważ nie podjęto wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zarzucili, że organ nie skorzystał z możliwości wskazanej w przepisie art. 32 ust. pkt 2 ustawy Prawo ochrony środowiska i nie przeprowadził otwartej dla społeczeństwa rozprawy administracyjnej oraz nie określił wpływu inwestycji na obszar Natura 2000 (B.). Podkreślili ponadto, iż nie rozpatrzył ich wniosków zgłaszanych w postępowaniu lokalizacyjnym oraz nie przeprowadził konsultacji społecznych.

Odwołujący się wnieśli również o zmianę decyzji w zakresie zobowiązania inwestora do wykupu ich posesji wraz z budynkami przeznaczonymi do zmiany sposobu użytkowania i określenie w decyzji terminu wykupu. W uzasadnieniu odwołania stwierdzili, że projekt wykonano w oparciu o zaniżone wskaźniki ruchu w 2020 roku, ponieważ nie uwzględniono ruchu tranzytowego, nakładania się ruchu z odcinka I i II projektowanej drogi. Zdaniem odwołujących się nie zbadano szczegółowego oddziaływania drogi w okresie budowy.

Uzasadniając kolejny zarzut braku ochrony dla zabytkowych kościołów w L. i M. odwołujący się wskazali na naruszenie przepisu art. 52 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska, który wskazuje, że raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać m. in. opis istniejących w sąsiedztwie lub w bezpośrednim zasięgu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia zabytków chronionych na podstawie przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz analizę i ocenę możliwych zagrożeń i szkód dla zabytków. Tymczasem w raporcie brak jest informacji na temat zabytkowego kościoła w L. oraz w M.. Brak też, w ocenie odwołujących się, pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków na wykonywanie robót budowlanych w otoczeniu kościoła w L., co ich zdaniem narusza art. 36 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.

Minister Budownictwa jako organ właściwy w sprawie, analizując w trakcie przeprowadzonego postępowania odwoławczego dokumenty zgromadzone przez organ pierwszej instancji oraz badając wydaną przez Wojewodę [...] decyzję z dnia [...] lutego 2006r. stwierdził, iż zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z przepisami prawa oraz przepisami procedury administracyjnej.

Sygn. akt IVSA/Wa 2336/06

W ocenie organu odwoławczego po uchyleniu pierwszej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2005 r. ustalającej lokalizację ww odcinka drogi ekspresowej [...], inwestor uzupełnił materiały do wniosku z dnia [...] grudnia 2004r., a następnie przekazał skoordynowane materiały, gdzie proponowany przebieg drogi i linie rozgraniczające przedstawiono na zaktualizowanej mapie, wyjaśniając kwestię wyburzenia lub rozbiórki budynków oraz dojazdów do nich. Uzupełniono również raport oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko rozszerzając opis wariantu polegającego na niepodejmowaniu przedsięwzięcia wraz z pomiarami hałasu na ul. [...] i analizując wariant tunelowy.

W dniu [...] września 2005 r. Wojewoda [...] zorganizował rozprawę administracyjną, na której wyjaśniono zebranym, co zostało zmienione w sprawie projektowanej drogi wobec zastrzeżeń wysuniętych przez Ministra Infrastruktury oraz odniesiono się do uwag i wniosków wnoszonych w trakcie postępowania i w odwołaniach.

W ocenie Ministra Budownictwa, ustalona zaskarżoną decyzją lokalizacja drogi [...] zgodna jest z korytarzem zarezerwowanym na ten cel w planach miasta, jak również w planie zagospodarowania przestrzennego województwa [...]. Ponadto zdaniem organu, za przyjętą lokalizacją przemawia fakt wykonania fragmentów drogi [...], tj. przygranicznego odcinka [...], węzła "[...]" oraz innych odcinków na terenie Z., jak również brak kolizji z potencjalnymi obszarami Natura 2000.

Rozpatrując zarzuty wniesione w odwołaniach oraz analizując zgromadzone podczas postępowania organu pierwszej instancji dokumenty, Minister Budownictwa uznał natomiast, że podnoszone w odwołaniach zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.

W ocenie Ministra Budownictwa wniosek o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności został właściwie uzasadniony, ponieważ wskazano w nim, że w interesie społecznym leży jak najszybsze zrealizowanie projektu, który stanowi część korytarza paneuropejskiego i ma ogromne znaczenie dla ruchu tranzytowego na osi południowej. Inwestycja ta, zdaniem organu, będzie miała wpływ na rozwój transportu zwłaszcza w kierunku południowym. Fakt natomiast, że wniosek został złożony po uchyleniu pierwszej decyzji Wojewody [...] nie ma w tej sprawie znaczenia, ponieważ przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. oraz

Sygn. akt IVSA/Wa 2336/06

Kodeksu postępowania administracyjnego nie precyzują terminu złożenia takiego wniosku.

Minister Budownictwa wskazał, iż nie zasługuje na uwzględnienie zarzut braku rzetelnego zbadania prognoz obciążenia ruchem. Jak wynika z materiałów uzupełniających do wniosku oraz z wyjaśnień udzielonych przez inwestora, prognoza ruchu na rok 2020, przyjęta do raportu opracowanego w 2004 roku, oparta była na pomiarach natężenia ruchu przeprowadzonych w 2000r. Generalny Pomiar Ruchu przeprowadzony w 2005 roku miał zostać opracowany i opublikowany dopiero w połowie 2006r. W ocenie organu rzeczywisty wpływ drogi na poszczególne elementy środowiska można będzie określić dopiero po oddaniu drogi do eksploatacji i wykonaniu stosownych badań, omówionych w analizie porealizacyjnej.

Nie znajduje uzasadnienia zdaniem organu również zarzut dotyczący braku rzetelnego zbadania alternatywy tunelowej drogi. Z dokumentów zgromadzonych podczas postępowania organu pierwszej instancji wynika, iż analiza wariantu tunelowego prowadzona była od dawna. W dniu [...] czerwca 2003r. w Urzędzie Miejskim w B. odbyło się spotkanie, na którym przedstawiono analizy eksperckie dotyczące wariantowego przebiegu drogi w wersji tunelowej i naziemnej. Już wtedy stwierdzono, że wariant tunelowy nie eliminuje konfliktów i skutków środowiskowych, a koszty tej wersji znacznie przewyższają koszty wersji naziemnej. Przedstawione w odwołaniach żądanie opracowania porównywalnego rozwiązania projektowego dla wersji tunelowej, w ocenie organu nie ma również uzasadnienia w przepisach ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych. Ponadto podkreślono, iż organy prowadzące postępowanie nie są uprawnione do zmiany przedstawionych we wniosku przez wnioskodawcę rozwiązań dotyczących planowanego przedsięwzięcia. Przepisy powyższej ustawy nie nakładają również na inwestora obowiązku przedstawiania organowi kalkulacji kosztów realizacji projektu, dlatego też zarzut braku rzetelnego określenia kosztów inwestycji, zdaniem Ministra, nie zasługuje na uwzględnienie.

Organ odwoławczy pokreślił, iż nie znajdują również uzasadnienia zarzuty dotyczące naruszenia przepisu art. 52 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska. Wskazał, iż w aktach sprawy znajduje się opinia Wojewódzkiego Konserwatora Ochrony Zabytków w K., która pozytywnie opiniuje wniosek inwestora. W opinii stwierdzono, że teren którego dotyczy wniosek nie jest wpisany do rejestru

Sygn. akt IVSA/Wa 2336/06

zabytków jak również, że nie występują na nim zabytki wpisane do rejestru zabytków. Wskazano w niej na usytuowane na trasie projektowanej drogi obiekty będące zabytkami ujętymi w wojewódzkiej ewidencji zabytków, na stanowiska archeologiczne oraz obiekty sakralne, tj. kościół parafialny w L. oraz cmentarz ewangelicki przy ul. [...]. Natomiast w zaskarżonej decyzji zobowiązano inwestora do prowadzenia budowy pod nadzorem archeologicznym. Jak wynika z raportu oddziaływania na środowisko Kościół p.w. [...] w L. oddalony będzie 40 m. od trasy, która przebiegać będzie po estakadzie. Aby ograniczyć poziom hałasu w otoczeniu kościoła do poziomu poniżej 55 db w ciągu dnia zaprojektowano ekran akustyczny o wysokości 4 m. W ocenie organu, otoczenie kościoła nie zostanie zatem naruszone realizacją projektowanej drogi.

Odnosząc się do kolejnego zarzutu dotyczącego braku ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich Minister wskazał, iż decyzja o ustaleniu lokalizacji drogi krajowej nie orzeka o sprawach własnościowych i odszkodowawczych, dlatego również i ten zarzut nie zasługuje na uwzględnienie.

Organ drugiej instancji podkreślił, iż przedmiotowa inwestycja nie będzie wywierała wpływu na obszar Natura 2000.

W ocenie organu wszelkie wnioski stron, jak również wyjaśnienia inwestora były przez organ analizowane. Stronom udzielono wyjaśnień zarówno pisemnych, jak również ustnych podczas rozprawy administracyjnej, a organ ponownie, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, bardzo obszernie odniósł się do wnoszonych uwag.

Na powyższą decyzję Ministra Budownictwa wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga A. O. oraz jednobrzmiąca skarga podpisana przez 113 osób fizycznych oraz przez Radę Rodziców przy Szkole Podstawowej Nr [...] w B., Radę Rodziców przy Gimnazjum Nr [...] w B. i Parafię Rzymsko-Katolicką [...]. Skargi wniesione przez 110 osób fizycznych, w tym skarga A. O., jak również skargi w/w Rad Rodziców i Parafii, zostały prawomocnymi postanowieniami sądu odrzucone. Rozpoznaniu podlegały zatem skargi skutecznie wniesione przez E. J., J. J. i A. W.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, że organ drugiej instancji nie wziął pod uwagę intencji art. 107 § 3 Kpa oraz nie dostosował się do wymogów zawartych

Sygn. akt IVSA/Wa 2336/06

w decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2005 r., zalecających wnikliwe ponowne rozpatrzenie sprawy.

Skarżący podnieśli analogiczne zarzuty jak w odwołaniach dotyczące wadliwego nadania decyzji organu pierwszej instancji rygoru natychmiastowej wykonalności, braku alternatywnego sposobu rozwiązań komunikacyjnych, szkodliwego wpływu i oddziaływania planowanej drogi na zdrowie mieszkańców oraz środowisko naturalne.

W ocenie skarżących w zaskarżonej decyzji nie przedstawiono i nie rozważono wariantów tunelowych oraz nie ustosunkowano się wyczerpująco do propozycji zaniechania inwestycji ze względu na przejecie ruchu tranzytowego przez będącą w trakcie realizacji drogę ekspresową [...] i planowaną autostradę [...].

Zdaniem skarżących ustalając lokalizacje przedmiotowej drogi nie wzięto pod uwagę, iż w pobliżu planowanej inwestycji znajduje się szereg nowych budynków mieszkalnych, jedyna szkoła podstawowa oraz zabytkowy kościół parafialny. Usytuowanie drogi w bliski otoczeniu tych obiektów, w ocenie skarżących, stanowić będzie zagrożenie zarówno dla stanu architektonicznego budynków jak również zdrowia i bezpieczeństwa ich właścicieli.

W dalszej części skargi skarżący wskazali, iż nie sposób zgodzić się z argumentacją przedstawioną w zaskarżonej decyzji, iż wersja tunelowa przedmiotowej inwestycji jest prawie dwukrotnie wyższa od wersji naziemnej, bowiem z przeprowadzonej ekspertyzy wynika, że będzie ona droższa jedynie o 50 %. Zdaniem skarżących planowana inwestycja wpłynie znacząco na zwiększenie stanów smogowych, czego nie uwzględniono w wymaganiach dotyczących ochrony środowiska.

Wskazując na szkodliwy wpływ planowanej drogi na zdrowie mieszkańców skarżący podkreślili, iż w zaskarżonej decyzji jak również w decyzji organu pierwszej instancji nie wskazano obszarów ograniczonego użytkowania, nie określono także kwoty odszkodowań jaka będzie przysługiwała właścicielom nieruchomości znajdujących się w bezpośrednim sąsiedztwie z planowana drogą. W ocenie skarżących przy określeniu wskaźników dotyczących emisji hałasu zaniżono te wskaźniki, nie uwzględniono również zjawiska nakładania się hałasu z dróg istniejących i projektowanych. W ocenie skarżących lokalizacja przedmiotowej drogi powinna być rozpatrywana kompleksowo i wariantowo z uwzględnieniem wersji tunelowych najmniej szkodliwych dla miast. Zdaniem skarżących nie można zgodzić

Sygn. akt IVSA/Wa 2336/06

się również ze stwierdzeniem organu odwoławczego, iż w rejonie projektowanej drogi nie występują zwierzęta i rośliny chronione. Przeczą temu zapisy raportu o oddziaływaniu przedmiotowej inwestycji na środowisko, z ich treści wynika bowiem, iż na terenie objętym planowaną inwestycją żyje wiele gatunków płazów i roślin, znajdujących się pod ścisła ochroną.

Nadto w ocenie skarżących, wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło z naruszeniem art. 7 Kpa , gdyż nie podjęto wszelkich kroków zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do załatwienia sprawy mając na względzie ważny interes społeczny i słuszny interes obywateli. Faktem wystarczającym do uchylenia zaskarżonej decyzji jest również, jak podkreślono, niezorganizowanie otwartej dla społeczeństwa rozprawy administracyjnej, a w konsekwencji nierozpatrzenie wszystkich przedstawionych przez strony postępowania wniosków. Organ odwoławczy, wydając zaskarżoną decyzję złamał postanowienia Rady Europy 97/11/EC z dnia 3 maja 1997 r., nie przeprowadził bowiem konsultacji społecznych, natomiast na rozprawę administracyjną wezwał jedynie osoby, które złożyły odwołania. Wskazane naruszenia, w ocenie skarżących, dają podstawę do uchylenia w całości zaskarżonej decyzji oraz nadanego jej rygoru natychmiastowej wykonalności.

Minister Budownictwa w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skargi nie są zasadne, ponieważ zaskarżona decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa.

Utrzymana w mocy zaskarżonym rozstrzygnięciem decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2006 r. wydana została na podstawie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721 ze zm.), w jej brzmieniu obowiązującym wdacie wydawania decyzji.

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych określa zasady i warunki przygotowania inwestycji w zakresie dróg krajowych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych ( Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze

Sygn. akt IVSAM/a 2336/06

zm.), w tym warunki lokalizacji i nabywania nieruchomości na ten cel, oraz budowy tych dróg, a także organy właściwe w tych sprawach. Ustawa ta wprowadza m.in. szczególną procedurę dotyczącą określenia przebiegu dróg krajowych (ich lokalizację). Modyfikacje dotyczą m.in. uproszczenia, w związku z treścią art. 11 ustawy, procedury ocen oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia w stosunku do wynikającej z ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz.U. Nr 62, poz. 627 ze zm.), czy rezygnacji w szeregu przypadków z wymagania dokonania określonych uzgodnień z innymi organami administracji publicznej, na rzecz jedynie wyrażenia przez nie opinii (art. 5 ust. 3 ustawy), która jako forma stanowiska niewiążącego organu jej zasięgającego, daje temu organowi większą swobodę przy podejmowaniu decyzji. Przewidziano również uproszczoną formę informowania stron o wszczęciu postępowania oraz doręczania decyzji (art. 5 ust. 5 i art. 7 ust. 2). Ustawa modyfikując wymagania proceduralne dotyczące legalizacji przebiegu dróg, w stosunku do innych przedsięwzięć, nie wprowadza szczególnych zmian w zakresie wymagań materialnoprawnych wynikających z regulacji szczególnych. Do wymagań takich należy na przykład konieczność uwzględnienia ograniczeń wynikających z objęcia określonych terenów szczególnymi formami ochrony przyrody w trybie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92, poz. 880), czy konieczność uwzględnienia parametrów technicznych dróg o odpowiedniej klasie w rozumieniu przepisów o drogach publicznych.

Wskazane wyżej uwarunkowania pozwalają na ogólną konkluzję, iż lokalizacja dróg krajowych na podstawie ustawy modyfikuje tylko w pewnym zakresie wymagania dotyczące ustalania lokalizacji inwestycji celu publicznego. Jednocześnie zwraca uwagę szeroki zakres następstw prawnych wynikających z wydania decyzji o lokalizacji drogi krajowej. Z jednej strony jej skutkiem jest ograniczenie praw podmiotów dysponujących gruntami w zasięgu przebiegu drogi krajowej. Ograniczenie tych praw może wynikać z bezpośredniego wywłaszczenia nieruchomości w pasie drogi na zasadach określonych w rozdziale 3 ustawy jak i ze skutków realizacji drogi dla możliwości użytkowania nieruchomości sąsiednich, np. w przypadku konieczności ustanowienia obszarów ograniczonego użytkowania w rozumieniu art. 135 ustawy - Prawo ochrony środowiska (gdy na terenach sąsiednich nieruchomości nie byłyby dotrzymane standardy jakości środowiska). Z drugiej strony skutkiem wydania decyzji, która przesądza określony wariant przebiegu drogi, jest wydatkowanie środków publicznych zarówno na wykup nieruchomości, jak i, w

Sygn. akt IVSA/Wa 2336/06

późniejszym terminie, związane z innymi roszczeniami np. dochodzonymi w trybie art. 136 ustawy - Prawo ochrony środowiska w związku z utworzeniem obszarów ograniczonego użytkowania. W tej sytuacji wydanie decyzji, w której przesądza się o lokalizacji drogi, powinno być poprzedzone wnikliwą analizą wynikających stąd skutków formalnoprawnych, biorąc pod uwagę wskazany w art. 7 K.p.a. obowiązek uwzględnienia interesu publicznego oraz słusznego interesu obywateli. Niezbędnym warunkiem spełnienia wymagań w tym zakresie jest właściwe ustalenie stanu faktycznego - w tym przypadku skutków, jakie decyzja spowoduje zarówno w sferze ograniczenia praw obywateli jak i w sferze koniecznych kosztów realizacji przedsięwzięcia w zakładanym wariancie.

Dokonując oceny legalności decyzji Ministra Budownictwa z dnia [...] sierpnia 2006 r. należy stwierdzić, iż organ prawidłowo przyjął, iż wniosek inwestora o nadanie decyzji organu pierwszej instancji rygoru natychmiastowej wykonalności, był uzasadniony. W ocenie Sądu za prawidłowe należy uznać również stanowisko organu, iż stosownie do treści art. 108 § 2 Kpa rygor natychmiastowej wykonalności może być nadany decyzji również po jej wydaniu, zatem wniosek inwestora złożony po uchyleniu przez Ministra pierwszej decyzji Wojewody [...] był dopuszczalny.

W ocenie Sądu zarzut skarżących nieustosunkowania się przez organy do propozycji wariantu tunelowego również nie znajduje uzasadnienia.

Z akt administracyjnych zgromadzonych przez organ pierwszej instancji wynika, iż od momentu złożenia wniosku przez inwestora Wojewoda [...] czynił rozważania odnośnie wariantu tunelowego planowanej inwestycji. Po uchyleniu pierwotnej decyzji Wojewody [...] inwestor, zgodnie z wytycznym zawartymi w orzeczeniu Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2005 r., uzupełnił materiał dowodowy dołączając Raport oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, w którym zawarto analizę wariantu tunelowego. W materiałach tych opisano oba warianty przebiegu drogi, uzasadniono również w sposób wyczerpujący wybór wariantu naziemnego. Do kwestii tej odniósł się również Wojewoda [...] w uzasadnieniu swojej decyzji z dnia [...] lutego 2006 r., wskazując argumenty przemawiające za przyjęciem do realizacji wersji naziemnej drogi.

Należy również podzielić stanowisko organu, iż przepisy ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji dróg krajowych nie upoważniają organów orzekających do oceny racjonalności lub słuszności rozwiązań przyjętych we wniosku o ustalenie lokalizacji drogi krajowej. Organy te mają

Sygn. akt IVSA/Wa 2336/06

obowiązek dokonać jedynie oceny, czy wnioskowane ustalenie lokalizacji drogi krajowej nie pozostaje w sprzeczności z prawem powszechnie obowiązującym. W tym zakresie organy orzekające w sprawie dokonały takiej oceny i ocena ta, w uznaniu Sądu, nie narusza prawa.

Lokalizacja planowanej krajowej drogi ekspresowej [...] ustalona została, jak wskazały organy, na terenie od dawna zarezerwowanym na ten cel w poprzednio obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego, dlatego skarżący musieli liczyć się z ustaleniami dopuszczalnego sposobu zagospodarowania tego terenu, jaki mógł wynikać z ustaleń planu. Ponadto, przepisy ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji dróg krajowych nie określają obowiązku inwestora drogi krajowej do przedstawienia różnych wariantów przebiegu planowanej inwestycji, dlatego też organy orzekające miały obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem takiego wariantu, jaki przedstawił wnioskodawca.

Planowana inwestycja drogowa, z racji swojej funkcji, negatywnie oddziaływuje na środowisko, co potwierdza dołączony do decyzji Raport o oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Wymogiem wynikającym z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji dróg krajowych, jak również z innych przepisów dot. ochrony środowiska, jest jednak określenie takich rozwiązań technologicznych planowanej inwestycji, aby wyeliminować lub zminimalizować negatywne oddziaływanie planowanej inwestycji na środowisko. Organ pierwszej instancji w swej decyzji z dnia [...] lutego 2006 r. wskazał na ewentualne zagrożenia wynikające z oddziaływania projektowanej drogi na środowisko (załącznik A do decyzji), w załączniku B do decyzji wyszczególnił natomiast warunki jakie musi spełnić przyszły projekt techniczny drogi, aby oddziaływania te zostały zminimalizowane. W decyzji określono rozwiązania, wynikające z Raportu o oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia na środowisko, zarówno co do uciążliwości akustycznych poprzez zastosowanie ekranów akustycznych, jak również co do zanieczyszczeń pochodzących z planowanej drogi ekspresowej. Wskazano również na konieczność przedłożenia analizy porealizacyjnej dla rozpoznania dalszych uciążliwości, jakie mogą wystąpić po oddaniu drogi do użytkowania, mimo zastosowanych rozwiązań.

Powyższe spełnia także wymagania dotyczące uzasadnionych interesów osób skarżących w zakresie ochrony środowiska. Natomiast wobec przysługującego skarżącym prawa własności nieruchomości, należy wskazać, iż planowana

Sygn. akt IVSA/Wa 2336/06

inwestycja drogi krajowej jest celem publicznym, co uzasadnia dopuszczalność objęcia jego lokalizacją nieruchomości skarżących, skutkując w przyszłości koniecznością ich nabycia w sposób ustawowo określony w drodze umowy lub wywłaszczenia. Ponadto art. 13 ust. 3 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji dróg krajowych nakłada również na inwestora obowiązek nabycia tych części nieruchomości, które położone są poza liniami rozgraniczającymi drogę, o ile wykluczają racjonalne gospodarowanie na tych pozostałościach, ze względu na areał, kształt, położenie.

W przedstawionym zakresie, decyzja organu pierwszej instancji nie narusza art. 7 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji dróg krajowych, dlatego też nie narusza tego przepisu także zaskarżona decyzja organu drugiej instancji, utrzymując w mocy decyzję pierwszoinstancyjną.

Akta sprawy potwierdzają również uzyskanie przez inwestora wszystkich opinii wymaganych art. 3 ust. 1 oraz art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji dróg krajowych. Do wniosku o wydanie decyzji załączono także pozostałe dokumenty określone w art. 5 ust. 1 powołanej ustawy. Należy zatem stwierdzić, iż zarzuty wnoszących odwołanie (a obecnie skarżących) co do szkodliwego wpływu i oddziaływania planowanej drogi, z uwagi na wymagania ochrony zdrowia i życia, są niezasadne.

W ocenie Sądu nie można również zgodzić się z zarzutami skarżących, co do błędnego stanowiska organu, zawartego w zaskarżonej decyzji, odnośnie nie występowania roślin i zwierząt chronionych na terenie planowanej inwestycji. Z materiałów uzupełniających Raport oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko wynika, iż inwentaryzacja przeprowadzona w 2005 r. w terenie nie wykazała występowania żadnych roślin i zwierząt znajdujących się pod ochroną. Powołany natomiast przez skarżących raport, dotyczy odcinka drogi ekspresowej od węzła ,, K." do węzła ,, Z.", czyli wspólnego dla odcinka nr [...] (objętego decyzją Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2006 r.) jak również dla odcinka nr [...] (objętego decyzją z dnia [...] października 2004 r.). Należy zatem zgodzić się z poglądem organu odwoławczego, iż stanowisko skarżących co do występowanie roślin i zwierząt chronionych, dotyczy najprawdopodobniej odcinka nr [...] drogi, który nie wchodzi w zakres odcinka drogi, dla którego ustalono lokalizację zaskarżoną decyzją.

Sygn. akt IVSA/Wa 2336/06

Oceniając zarzut skarżących dotyczący braku przeprowadzenia rozprawy administracyjnej otwartej dla społeczeństwa, należy uznać go za uzasadniony. Zarzut ten, choć zasadny nie ma jednak wpływu na ocenę legalności samej zaskarżonej decyzji. Należy jednocześnie zauważyć, iż o wszczęciu postępowania oraz o wydaniu decyzji organu pierwszej i drugiej instancji, zawiadomiono strony, zgodnie z art. 5 ust. 5 i art. 7 ust. 2 ustawy, co potwierdzają znajdujące się w aktach sprawy zwrotne potwierdzenia odbioru, informacje o wywieszeniu stosownych obwieszczeń na tablicy ogłoszeń, zamieszczeniu informacji na stronach internetowych oraz egzemplarze prasy lokalnej.

Za nieuzasadnione należy natomiast przyjąć stanowisko skarżących odnośnie zwiększenia prawdopodobieństwa występowania stanów smogowych. Podkreślenia wymaga, iż projektowana droga uwzględnia nie tylko parametry drogi ekspresowej, ale także zapewnia potrzeby obsługi ruchu miejskiego , a tym samym usprawni ruch lokalny . Wyprowadzenie ruchu tranzytowego z centrum miasta B. przyczyni się również do zmniejszenia zanieczyszczenia powietrza, a w konsekwencji do zmniejszenia generowania smogu.

Nie znajduje również uzasadnienia zarzut skarżących odnośnie naruszenia art. 107 § 3 Kpa. Zaskarżona decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne oraz ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa.

W ocenie Sądu analiza akt postępowania administracyjnego jak i wydanych w tej sprawie decyzji wskazuje, że organy administracji publicznej, prowadząc postępowanie w sposób właściwy, zastosowały przepisy procedury administracyjnej, jak również przepisy prawa materialnego.

Mając powyższe na względzie Sąd, działając na podstawie przepisów art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.