Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 543/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2008-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 210 par. 1 pkt 1, art. 215
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz, Sędziowie WSA Małgorzata Fita (sprawozdawca), NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant Referent stażysta Julita Urbaś, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi R. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2008 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] nr [...]; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz R. H. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...], nr [...], wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 i art. 21 § 5 Ordynacji podatkowej oraz art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz uchwały Nr [...] Rady Miasta z dnia [...] w sprawie określenia wysokości rocznych stawek podatku od nieruchomości na 2008 r. po rozpatrzeniu odwołania R. H. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2008 r. w kwocie 392,00 zł, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że zaskarżoną decyzją organ podatkowy pierwszej instancji ustalił dla R. H. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2008 r. w kwocie 392,00 zł dla nieruchomości położonej w L. przy ul. L. o powierzchni 0,039 ha.

Od tej decyzji R. H. wniósł odwołanie, w którym zarzucił organowi naruszenie postanowień art. 210 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, poprzez brak jednoznacznego i wyczerpującego wskazania organu podatkowego, który wystawił decyzję podatkową. Jak wskazał odwołujący, zaskarżona decyzja zawiera jedynie sformułowanie "Prezydent Miasta" bez podania adresu do prowadzenia korespondencji czy złożenia odwołania. Zdaniem odwołującego decyzja nie zawiera również oznaczenia strony. Zamieszczona informacja o tym kto otrzymuje pismo w miejscu poniżej podpisu i pieczątki wydającego decyzję nie spełnia wymogów oznaczenia strony w rozumieniu art. 210 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Odwołujący wskazał również na brak uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji w części dotyczącej uszczegółowienia sposobu uiszczania daniny na rachunek bankowy i wyodrębnione tylko dla przedmiotowej decyzji konto bankowe, a nie na ogólne urzędu. Zdaniem odwołującego, organ podatkowy nie ma uprawnień do stanowienia prawa w kwestii narzucenia podatnikowi odmiennej niż obowiązującej formy uiszczania daniny. Przymuszenie podatnika poprzez decyzję do takiej formy uiszczania daniny generuje u podatnika dodatkowe koszty obsługi podatku. Ponadto według odwołującego zaskarżona decyzja nie zawiera poprawnego pouczenia o dopuszczalności wniesienia odwołania gdyż zarówno w oznaczeniu organu podatkowego wydającego decyzję, jak i w pouczeniu brakuje adresu organu, za pośrednictwem którego wnosi się odwołanie do organu podatkowego drugiej instancji. Decyzja zawiera także dwa numery, co powoduje niejednoznaczność w oznaczeniu decyzji. Zdaniem odwołującego, organ podatkowy z jednej strony uchyla się od wskazania w wydanej przez siebie decyzji podatkowej jednoznacznego i niepowtarzalnego numeru decyzji, z drugiej strony we wszelkiej korespondencji związanej z postępowaniem w sprawie, przywołuje numer decyzji.

Rozpatrując odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołując się na art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, stwierdziło, że brak jest podstaw do kwestionowania zaskarżonej decyzji, która wydana została zgodnie z regułami postępowania podatkowego i przepisami ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Organ podatkowy dokonał prawidłowego wymiaru podatku w oparciu o aktualne dane ujawnione w urzędowym rejestrze, jakim jest ewidencja gruntów i budynków, oraz złożonej przez podatnika informacji podatkowej, z zastosowaniem właściwych stawek podatku.

Odnosząc się do zarzutu odwołania dotyczącego braku oznaczenia strony w zaskarżonej decyzji Kolegium podkreśliło, że z treści decyzji oraz z umieszczonego na końcu treści decyzji rozdzielnika korespondencji, wskazującego na podmioty, którym decyzja powinna zostać doręczona, wynika w sposób jasny i niewątpliwy, że adresatem decyzji, a tym samym stroną postępowania (podatnikiem) jest odwołujący. Zwróciło uwagę, że co prawda brak oznaczenia strony wyłącza możliwość uznania danego dokumentu za decyzję, jednakże brak taki może mieć charakter pozorny (względny) w sytuacji, gdy z jej treści wynika w sposób niewątpliwy, że zobowiązanym do uiszczenia podatku jest dający się określić konkretny podatnik.

Co do zarzutu nieprawidłowego oznaczenia organu w decyzji, Kolegium podniosło, że zaskarżona decyzja zawiera prawidłowe oznaczenie organu podatkowego. Zgodnie z art. 13 § 1 Ordynacji podatkowej organem podatkowym stosownie do swojej właściwości jest między innymi prezydent miasta - jako organ pierwszej instancji. Właściwość rzeczową organów podatkowych ustala się według przepisów określających zakres ich działania, a właściwość miejscową organów podatkowych ustala się według miejsca zamieszkania albo adresu siedziby podatnika, płatnika, inkasenta lub podmiotu, jeżeli ustawy podatkowe nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 1 c ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w sprawach podatków unormowanych niniejszą ustawą organem właściwym jest wójt, burmistrz, prezydent miasta. Natomiast według art. 6 ust. 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, organem podatkowym ustalającym podatek od nieruchomości jest organ właściwy ze względu na miejsce położenia nieruchomości. Biorąc pod uwagę położenie nieruchomości, jako organ wydający decyzję wskazano Prezydenta Miasta, w podpisie uwidoczniona jest osoba wskazana z nazwiska i imienia oraz stanowiska służbowego, działająca z upoważnienia Prezydenta Miasta.

Odnosząc się do zarzutu braku uzasadnienia faktycznego i prawnego w części dotyczącej uszczegółowienia sposobu uiszczania podatku ustalonego przedmiotową decyzją organ odwoławczy zauważył, że wskazanie w decyzji numeru rachunku bankowego, na który należy uiszczać ustalony podatek nie jest elementem koniecznym uzasadnienia faktycznego bądź prawnego decyzji, a jedynie dodatkową informacją. Wskazanie w decyzji unikatowego numeru rachunku bankowego, który jest rachunkiem bankowym dla dokonywania płatności podatku ustalonego tą decyzją nie narusza żadnych przepisów. Rozwiązanie to ma na celu ułatwienie podatnikom dokonywanie płatności i usprawnienie działania urzędu. Dodatkowo wskazać należy, że podatnik, niezależnie od wskazanego w decyzji numeru rachunku bankowego, może dokonać płatności na ogólne konto podatków i opłat lokalnych, którego numer jest podany na stronie internetowej Urzędu Miasta.

Co do zarzutu narzucania podatnikowi przez organ podatkowy pierwszej instancji odmiennej niż ogólnie obowiązująca formy uiszczania podatku poprzez wskazanie możliwości wpłacania daniny bezpośrednio w kasie urzędu należy zaznaczyć, że jest to tylko dodatkowa informacja, z której podatnicy mogą korzystać.

Odpowiadając na zarzut dotyczący braku poprawnego pouczenia o dopuszczalności wniesienia odwołania od decyzji Kolegium zaznaczyło, iż w zaskarżonej decyzji widnieje zapis o możliwości wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego za pośrednictwem Wydziału Podatków i Egzekucji Urzędu Miasta, którego adres znajduje się w uzasadnieniu decyzji.

Odwołujący podniósł również, że zaskarżona decyzja posiada dwa numery, co powoduje niejednoznaczność w jej oznaczeniu. Odpowiadając na powyższe wskazać należy, że numer [...] jest numerem decyzji umieszczonym zwyczajowo w lewym górnym rogu decyzji, zawiera oznaczenie wydziału, referatu, rodzaju podatku i unikatowy numer. Natomiast drugi numer [...] jest numerem geodezyjnym oznaczenia nieruchomości.

Na powyższą decyzję R. H. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, w której wniósł o stwierdzenie jej nieważności.

Zaskarżonej decyzji zarzucił rażące naruszenie ar. 210 Ordynacji podatkowej poprzez błędną jego interpretację.

W uzasadnieniu podniósł, że nie kwestionuje kwoty podatku określonej w zaskarżonej decyzji, ani stanu faktycznego, na podstawie którego ustalono wysokość zobowiązania podatkowego na rok 2008. Podtrzymuje natomiast formalne zarzuty jakie postawił w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, czyli brak wyczerpującego wskazania organu podatkowego, który wydał decyzję, brak prawidłowego oznaczenia strony decyzji i brak poprawnego pouczenia o dopuszczalności wniesienia odwołania. Wskazał, iż z identycznym zagadnieniem naruszenia przepisów prawa co do oznaczenia organu podatkowego jak i elementów decyzji zajmował się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w sprawie sygn. akt. I SA/Lu 777/07, który w wyroku z dnia 6 lutego 2008 r. uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta ze względu na wskazane w skardze naruszenia przepisów obowiązującego prawa.

W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, w całości podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Mając na uwadze art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sąd dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w składzie orzekającym podziela stanowisko zawarte w wyroku sądu, na który powołał się w niniejszej sprawie skarżący, wydanym w dniu 6 lutego 2008 r. w sprawie sygn. akt. I SA/Lu 777/07.

W uzasadnieniu tego wyroku wskazano, że decyzja czy postanowienie kończące postępowanie w sprawie jest aktem, który w sposób jednostronny i władczy kształtuje prawa i obowiązki imiennie oznaczonego adresata w indywidualnej sprawie podatkowej. Oczywiste jest zatem, że zobligowany jest do zamieszczenia w decyzji podatkowej wszystkich elementów określonych w art. 210 § 1 Ordynacji podatkowej.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji, należy uznać, że nie spełnia ona wszystkich warunków powołanych w tym przepisie, co częściowo uzasadnia treść zarzutów skargi.

Na uwzględnienie zasługuje zarzut braku oznaczenia strony w decyzji. Jak wynika z art. 210 § 1 Ordynacji podatkowej, strona powinna zostać oznaczona w początkowej części decyzji, przed zawartym w niej rozstrzygnięciem i co najmniej przed podpisem osoby upoważnionej (osób upoważnionych), który zamyka decyzję. Adresat decyzji nie może być oznaczony w sposób dorozumiany. Miejscem jego oznaczenia nie może być to, w którym wskazuje się osoby otrzymujące decyzję, czy też poprzez wskazanie osoby, która wniosła odwołanie.

Trafnie zauważa się, że rozstrzygnięcie decyzji należy tak formułować, aby wyraźnie z niej wynikało, komu i jakie uprawnienia zostały przyznane lub jakie obowiązki na stronę w decyzji nałożono, a to powoduje konieczność określenia strony w pierwszej części decyzji (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 października 2005r. III SA/Wa 1517/ 2005 LEX 185 197).

Skarga słusznie zauważa także niepełne oznaczenie organu wydającego decyzję. Z treści decyzji wynika, że organy nie mają wątpliwości, iż oznaczenie strony o jakim stanowi art. 210 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej oznacza wskazanie jej imienia, nazwiska oraz adresu. Z niezrozumiałego zatem względu odmawia się oznaczenia organu ze wskazaniem także jego adresu, skoro art. 210 § 1 pkt 1 nie stanowi w tej mierze żadnego rozróżnienia. Dokładne oznaczenie organu pozwala na ustalenie, czy decyzję wydał organ właściwy, czyli, że zostały zachowane reguły dotyczące właściwości rzeczowej, miejscowej i instancyjnej.

To uchybienie jednak, nie jest wadą istotną, prowadzącą do wzruszenia ostatecznej decyzji podatkowej. Brak adresu organu należy bowiem traktować jako oczywistą omyłkę podlegającą sprostowaniu w trybie określonym w art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej. Uwaga ta dotyczy także braku adresu organu podatkowego w pouczeniu o złożeniu odwołania od decyzji.

Z tych też względów i na podstawie art.145 § 1 pkt.1 Iit.c ) oraz art.135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U Nr.153, poz.1270 ze zmianami) należało orzec jak w sentencji.

O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152, a o kosztach na podstawie art. 200 powołanej ustawy.