Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 2587/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2004-12-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 605  Ewidencja ludności, dowody tożsamości, akty stanu cywilnego, imiona i nazwisko, obywatelstwo, paszporty
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący NSA Jacek Hyla Sędziowie WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka NSA Anna Orłowska (spr.) Protokolant – Hanna Tarnawska po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi J.B. na decyzję Wojewody z dnia 11 września 2002 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca stałego pobytu uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

3 II SA/Gd 2587/02

U z a s a d n i e n i e

Zaskarżoną decyzją z dnia 11 września 2002 r., Wojewoda, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 KPA w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (j. t. Dz. U. Nr 87 z 2001 r. poz. 960), po rozpatrzeniu odwołania M.B. od decyzji Burmistrza Miasta z dnia 16.07.2002 r. [...] orzekającej o wymeldowaniu odwołującej się z pobytu stałego w lokalu nr [...] przy ul. [...] w M. uchylił w całości decyzję organu I instancji i orzekł o odmowie wymeldowania M.B. ze wskazanego lokalu.

W uzasadnieniu decyzji organ podał, między innymi, co następuje:

postępowanie w sprawie wszczęte zostało na wniosek J.B. zamieszkującego w lokalu nr [...] przy ul. [...] w M..

Za bezsporny organy obu instancji uznały fakt nieprzebywania M.B. w mieszkaniu, o którym mowa, jednak organ odwoławczy przyjął, że M.B. nie opuściła lokalu w sposób trwały.

Organ uznał, że w sprawie mógłby znaleźć zastosowanie przepis art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych z dnia 10 kwietnia 1974 r. (publ. jw.), zdanie pierwsze, stanowiący, że podmiotem decyzji o wymeldowaniu może być jedynie osoba, która – utraciła uprawnienie do przebywania w lokalu, którego dotyczy postępowanie (a ta część przepisu z dniem 19.06.2002 r. utraciła moc w związku z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27.05.2002 r. sygn. akt K 20/01 – Dz. U. Nr 78 z 2002 r. poz. 716) oraz – lokal ten opuściła bez dopełnienia obowiązku wymeldowania się z niego.

Zacytowany przepis upoważnia organ administracji do orzeczenia o wymeldowaniu po opuszczeniu lokalu, a zgodnie z utrwalonym orzecznictwem NSA przesłankę opuszczenia lokalu uznaje się za spełnioną w przypadku stwierdzenia, że opuszczenie lokalu ma charakter trwały i dobrowolny.

W niniejszej sprawie nie można – zdaniem organu – przyjąć, że odwołująca się zrezygnowała z przedmiotowego lokalu, czy też przejawiała taki zamiar. Bez wątpienia skarżąca wymaga stałej opieki i wsparcia przez osoby najbliższe. W spornym lokalu nie może takiej opieki uzyskać, zatem kolejno przebywa w domach najbliższych krewnych. Doświadczenie życiowe każe uznać, że istotnie w wieku odwołującej się i w związku ze stanem zdrowia uzasadnione są częste i długotrwałe pobyty M.B. poza miejscem stałego zameldowania.

Należało zatem uznać, że skarżąca faktycznie z powodu stanu swojego zdrowia nie korzysta ze swego mieszkania. Nie znaleziono natomiast dowodów, które by w sposób pewny i jednoznaczny świadczyły o stałym opuszczeniu lokalu przez M.B. , co oznacza, że nie została spełniona przesłanka wymeldowania.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego o uchylenie decyzji Wojewody wniósł J.B. zarzucając, że decyzję podjęto bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz z naruszeniem przepisów o ewidencji ludności.

Skarżący podniósł, że w roku 2000 macocha skarżącego, M.B. dobrowolnie opuściła wspólnie zajmowane mieszkanie i wyprowadziła się do mieszkania córki.

Decyzja odmawiająca wymeldowania M.B. narusza prawa skarżącego, który opłaca czynsz za całe mieszkanie mimo, iż w jego części – pokoju na piętrze znajdują się zamknięte na klucz rzeczy M.B..

Stan taki świadczy o trwałym i dobrowolnym opuszczeniu mieszkania przez M. B., a niezależnie od tego, skoro zameldowanie odzwierciedlać ma faktyczne miejsce pobytu danej osoby, to utrzymywanie zameldowania M.B. w przedmiotowym lokalu tworzy fikcję i pozostaje w sprzeczności z poglądami wyrażonymi w przytaczanym przez organ orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego.

Wniesiono o uchylenie decyzji, ew. przeprowadzenie dowodu z zeznań wskazanych świadków.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

skarga jest uzasadniona.

Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest przez sądy administracyjne pod względem zgodności z prawem /art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz. U. Nr 153 poz. 1269 w zw. z art. 3 § 1 cyt. wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153 poz. 1270/.

Uwzględniając skargę Sąd uchyla decyzję jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub – naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – p.o.p.p.s.a.

Jak wynika z przedstawionych Sądowi akt organy obu instancji całkowicie odmiennie oceniły stan faktyczny sprawy, albowiem organ I instancji orzekł o wymeldowaniu M.B. ze spornego lokalu przyjmując, że po orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27.05.2002 r. w sprawie sygn. akt K 20/01 w postępowaniu wyjaśniającym kwestie wymeldowania należy ustalić jedynie fakt niezamieszkiwania osoby, której dotyczy postępowanie, w danym lokalu.

W toku postępowania ustalono, że M.B. nie zamieszkuje w lokalu nr [...] przy ul. [...] w M. od listopada 2000 r., co potwierdziła sama zainteresowana.

W odwołaniu od tej decyzji M.B. napisała, że w omawianym mieszka-niu nie przebywa ale "posiada uprawnienia samoistne do przebywania w nim", u córki przebywa ze względu na stan zdrowia. Ma 70 lat i rentę I grupy. Orzeczeniem ZUS-u odwołującą uznano za osobę całkowicie niezdolną do pracy i do samodzielnej egzystencji, wymagającą opieki, której J.B. nie zapewnia.

Odwołująca się przyznała również, że w pokoju na piętrze zgromadziła swoje sprzęty, mieszkanie odwiedza raz w miesiącu ale gdy przyjedzie do M. do lekarza chce mieć gdzie się zatrzymać i odpocząć.

W tak ustalonym stanie faktycznym sprawy przyjęcie, że M.B. zamieszkuje w M. przy ul. [...] z zamiarem stałego przebywania (art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych – publ. jw.) czyli – że lokalu tego nie opuściła, jest dowolne.

Zarówno z oświadczenia strony złożonego w trakcie przesłuchania przed organem I instancji jak i z treści cyt. wyżej odwołania wynika, że M.B. lokal nr [...] przy [...] w M. trwale i dobrowolnie opuściła lecz chciałaby mieć do mieszkania tego w każdym czasie dostęp (wizyty u lekarza czy nieporozumień z rodziną – k - 4 akt adm.).

Celowi takiemu nie może jednak służyć utrzymywanie zameldowania w lokalu na pobyt stały, gdyż pobytem takim, zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji.... jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania.

Mając na uwadze treść przepisów regulujących ewidencję ludności, organ odwoławczy winien szczegółowo ocenić zebrany w sprawie bądź – uzupełniony, materiał dowodowy, a wyniki tej oceny zawrzeć w uzasadnieniu decyzji w myśl art. 80 i 107 § 1 i 3 KPA.

Zaskarżona decyzja nie odpowiada w szczególności wymogom art. 107 § 3 KPA albowiem odwołując się (skądinąd słusznie) tak do poglądów orzecznictwa organów administracji i NSA jak i do doświadczenia życiowego, pomija stan faktyczny sprawy.

Podjęte rozstrzygnięcie narusza zatem również art. 15 ust. 2 zd. pierwsze ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (publ. jw.), gdyż wbrew przeprowadzonym dowodom organ odwoławczy stwierdza, że M.B. nie opuściła podmiotowego lokalu bez dopełnienia obowiązku meldunkowego.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na mocy art. 145 § 1 pkt 1 a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W związku z zarzutami podniesionymi w skardze wyjaśnić należy, te spory dotyczące regulowania czynszu za lokal nie mają wpływu na ocenę legalności decyzji o wymeldowaniu, a uprawnienie do przebywania w lokalu nie wynika z faktu zameldowania.