Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 921/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2013-03-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28
journal: Dz.U. 2009 nr 205 poz 1585
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Przemysław Dumana, Sędziowie WSA Beata Kozicka, Anna Tyszkiewicz-Ziętek (spr.), Protokolant Paulina Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2013 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną z decyzją [...] r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych na podstawie art. 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję ZUS z dnia 26 października 2011 r., którą odmówiono A. M. umorzenia zaległości z tytułu nieopłaconych w terminie składek w części finansowanej przez płatnika składek w łącznej wysokości 31.487,77 zł, w tym:

1) składek na ubezpieczenia społeczne za okres do listopada 2005 r. do lutego 2009, lipiec 2009 r. oraz maj i czerwiec 2010 r. – 31.487,77 zł,

2) składek na ubezpieczenie zdrowotne za grudzień 2010 r. – 233 zł

3) składek na FP i FGŚP za okres od stycznia 2006 r. do lutego 2009 r., lipiec 2009 r. oraz maj i czerwiec 2010 r. – 1597,25 zł

4) odsetki za zwłokę w wysokości 9.453 zł naliczone na dzień 30 czerwca 2011 r.

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazano na wstępie, że decyzją z dnia 26 października 2011 r. ZUS Oddział w C. odmówił stronie umorzenia należności z tytułu nieopłaconych w terminie składek, ponieważ uznał, że nie wystąpiła w sposób bezsporny żadna z przesłanek określonych w art. 28 ust. 3 pkt

1 - 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, a zobowiązany nie wykazał, iż ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną uregulowanie należności wpłatami własnymi lub w ramach układu ratalnego wiązałoby się z brakiem możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych jego rodziny.

Następnie organ II instancji odnotował, że pismem z dnia 18 listopada 2011 r. poinformowano stronę o wszczęciu postępowania w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz o możliwości uzupełnienia go o dokumenty przedstawiające aktualną sytuację gospodarstwa domowego wnioskodawcy. Mimo wskazanego pisma zobowiązany nie dostarczył żadnych dokumentów.

Następnie pismem z dnia 12 grudnia 2011 r. poinformowano wnioskodawcę o możliwości czynnego udziału w sprawie oraz możliwości uzyskania wszelkich informacji dotyczących faktycznych i prawnych okoliczności związanych z rozpatrzeniem niniejszego wniosku, a także o tym, że może stawić się w Oddziale ZUS w celu zapoznania się z aktami sprawy oraz złożenia dodatkowych wyjaśnień i dokumentów odnośnie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Mimo tego pisma zobowiązany nie stawił się w Oddziale ZUS i nie zapoznał się z aktami sprawy.

W dalszych wywodach zaskarżonej decyzji wskazano, iż w myśl art. 28 ust. 3a z zastrzeżeniem art. 30 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych należności z tytułu składek (w tym także odsetki za zwłokę, koszty upomnienia, opłata dodatkowa) mogą być umarzane tylko w przypadku stwierdzenia ich całkowitej nieściągalności. Całkowita nieściągalność zachodzi, gdy:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze;

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

W kontekście przywołanej regulacji organ II instancji stwierdził, że organ I instancji, tj. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. prawidłowo uznał, iż w niniejszej sprawie nie wystąpiła całkowita nieściągalność. Działalność gospodarcza jest nadal przez stronę prowadzona i jak dotąd nie stwierdzono braku majątku, z którego może być prowadzone postępowanie egzekucyjne. Nie jest także wykluczone, że w postępowaniu egzekucyjnym uzyska się kwoty przekraczające wydatki egzekucyjne. Z oczywistych przyczyn nie wystąpiły także przesłanki określone w art. 28 ust. 3 pkt 1,2,4 i 4a.

Jednocześnie, zgodnie z art. 28 ust. 3 a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności, jeżeli przemawia za tym ważny interes osoby zobowiązanej do ich opłacenia. Zasady umarzania należności z tytułu składek na podstawie art. 28 ust. 3 a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych określa Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz.U. Nr 141, poz. 1365). Umorzenie jest możliwe, jeżeli:

- opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych,

- opłacenie składek mogłoby pozbawić przedsiębiorcę, który poniósł straty w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia możliwości dalszego prowadzenia działalności;

- przewlekła choroba zobowiązanego lub konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, uniemożliwia przedsiębiorcy uzyskanie pozbawiającej dochodu i opłacenie składek.

W świetle przywołanej regulacji organ II instancji skonstatował, że organ I instancji, tj. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. prawidłowo uznał, iż wnioskodawca nie wykazał, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną spłata należności w dłuższym czasie wiązałaby się z brakiem możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych jego rodziny. Zobowiązany nadal prowadzi działalność gospodarczą, z której (jak oświadczył we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) uzyskuje dochód w wysokości 4.000 zł, stanowiący jedyne źródło utrzymania 3-osobowej rodziny. Wcześniej wnioskodawca uzyskiwał miesięczny dochód w kwocie ok. 7.000 zł, czego jednak nie udokumentował żadnym zaświadczeniem. Stałe, miesięczne wydatki gospodarstwa domowego wnioskodawcy wynoszą 4.895,76 zł, w których – jak odnotował organ II instancji – uwzględniono wydatki na żywność w kwocie 2.500 zł, co zdecydowanie przekracza wydatki na wyżywienie w przeciętnym polskim gospodarstwie domowym.

Biorąc powyższe pod uwagę organ II instancji uznał, że wnioskodawca nie spełnia przesłanek określonych w art. 28 ust. 3 a w/w ustawy oraz w w/w Rozporządzeniu z dnia 31 lipca 2003 r.

Organ II instancji zaznaczył także, iż decyzje w sprawach umorzenia podejmowane są w ramach tzw. uznania administracyjnego, co oznacza, że nawet w razie stwierdzenia przesłanek umorzenia zaległości ZUS nie jest zobowiązany do uwzględnienia wniosku strony. Wyjaśnił również, że umorzenie należności z tytułu składek oznacza rezygnację ZUS z całości lub części należnych mu zobowiązań, w związku z czym zastosowanie omawianej instytucji mogą zatem uzasadniać jedynie wyjątkowe okoliczności, tj. takie, na które płatnik nie miał wpływu lub które były niezależne od sposobu jego postępowania, co w niniejszej sprawie nie zostało wykazane. Organ podkreślił także, iż wnioskodawca podejmując się wykonywania działalności gospodarczej wziął na siebie obowiązek zapoznania się z przepisami prawnymi i respektowania ich tak, aby nie dochodziło do naruszeń prawa. Zatem skutki finansowe jego działalności nie mogą być przerzucane na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, a więc na ogół obywateli. Nie można nadto z instytucji umorzenia zaległości z tytułu składek czynić powszechnie stosowanego środka prowadzącego do zwolnienia z długu.

W skardze na powyższą decyzję, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, pełnomocnik skarżącego podniósł zarzut naruszenia art. 28 ust. 3 a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez przyjęcie, że skarżący nie wykazał, że za umorzeniem jego należności wobec ZUS przemawia ważny interes zobowiązanego oraz że nie wykazał, iż opłacenie należności pozbawiłoby go i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Wskazał także na naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności oraz brak wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego. Wytknął również Prezesowi ZUS naruszenie przepisów dotyczących terminów rozpatrywania spraw, tj. art. 35 i art. 36 k.p.a.

Wobec powyższych zarzutów pełnomocnik skarżącego wniósł o:

1. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości jako naruszającej prawo,

2. wstrzymanie wykonania decyzji do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia spawy,

3. zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi wskazano na wstępie, że skarżący wniósł o umorzenie należności z tytułu składek za okres od 1 listopada 2005 r. do 28 lutego 2009 r., podnosząc we wniosku, że zaległości w ich opłacaniu wyniknęły z zawarcia w dobrej wierze umowy o pracę nakładczą, realizowaną co miesiąc, zgodnie z umową i możliwościami stron. Skarżący dokonał wyboru ubezpieczenia na podstawie obowiązujących wówczas przepisów prawa, a w latach 2005-2009 była to praktyka powszechnie stosowana i nie wywołująca ówcześnie wątpliwości prawnych. Dopiero w okresie późniejszym Prezes ZUS zakwestionował tego rodzaju praktyki, a skarżącemu nie udało się skutecznie przekonać ZUS i sądów, że wspomniana umowa nie została zawarta dla pozoru. W konsekwencji nastąpiła zmiana tytułu ubezpieczenia i naliczenie składek na ubezpieczenie społeczne z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w kwocie należności głównej 19.592,62 zł + odsetki. Zobowiązany z uwagi na swoją sytuację majątkową nie był i nie jest w stanie spłacić jej bez uszczerbku dla zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych swojej rodziny.

Przedstawiona powyżej geneza powstania zaległości skarżącego nie została – jak dalej podkreślił autor skargi – uwzględniona przez Prezesa ZUS oraz organ I instancji wbrew dyspozycji art. 28 ust. 3 a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, który stanowi, że należności z tytułu składek mogą być umarzane w uzasadnionych przypadkach. Treść przytoczonego przepisu, wyklucza, zdaniem pełnomocnika skarżącego, kierowanie się wyłącznie rozporządzeniem wykonawczym wydanym na jego podstawie.

Autor skargi odniósł się także do zawartego w zaskarżonej decyzji twierdzenia, że wykazana przez wnioskodawcę kwota 2500 zł przeznaczana na wyżywienie trzyosobowej rodziny znacznie przekracza średnie wydatki ponoszone w polskich gospodarstwach domowych na żywność. Wskazał, że wynikająca z tej sumy dzienna kwota 27,80 zł na osobę nie jest wygórowana, zważywszy, na postępujący wzrost cen podstawowych artykułów spożywczych. Zaznaczył, że suma ta obejmuje także wydatki na artykuły codziennego użytku, czego wnioskodawca nie wyspecyfikował w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątkowym oraz sytuacji materialnej. Zarzucił także organowi, że nie wskazał jakie jego zdaniem są średnie wydatki na żywność przeciętnego gospodarstwa domowego, w związku z czym trudno odnieść się precyzyjnie do jego stanowiska w tym zakresie.

W dalszych wywodach skargi pełnomocnik skarżącego podkreślił, że z przedłożonego przez skarżącego oświadczenia niewątpliwie wynika, że opłacenie zaległości wobec ZUS pozbawiłoby jego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, którą to okoliczność pominięto z naruszeniem art. 28 ust. 3 a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Istotne jest nadto, że prowadzenie przez skarżącego działalności gospodarczej winno być okolicznością przemawiającą na jego korzyść, zważywszy, że przysparza Państwu dochodu i zapewnia utrzymanie trzyosobowej rodzinie, które w razie odmowy wnioskowanego umorzenia stanie się problemem Państwa.

Dalej autor skargi podkreślił, że podejmując decyzję w ramach uznania administracyjnego organ zobowiązany jest do bezwzględnego przestrzegania przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, w tym wymogów wynikających z art. 7, art. 77 § 1, art. 80, a także art. 107 § 3 tej ustawy, które w niniejszej sprawie naruszono.

Pełnomocnik skarżącego nadmienił także, iż od złożenia odwołania do wydania decyzji przez Prezesa ZUS minęło ponad pół roku, a więc naruszenie art. 35 i art. 36 k.p.a. jest ewidentne. Istotne jest, że złożenie odwołania nie wstrzymało naliczania odsetek, a w związku ze zwłoką Prezesa ZUS skarżący został narażony na szkodę w wysokości odsetek naliczonych za cały okres od złożenia odwołania do doręczeniu mu decyzji, co nastąpiło w dniu 26 czerwca 2012 r., o których umorzenie, niezależnie od wyniku sprawy, z ostrożności procesowej wniósł.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Akcentując specyfikę rozstrzygnięć opartych na uznaniu administracyjnym zwrócono uwagę, że podstawową przesłanką umorzenia zaległości wobec ZUS jest ich całkowita (trwała i nieodwracalna) nieściągalność, a okoliczności wymienione w art. 28 ust. 3 a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych stanowią wyłom od tej reguły. Autor odpowiedzi na skargę wskazał także, iż decyzję w sprawie umorzenia zaległych składek na ubezpieczenie społeczne podejmuje się w wyniku analizy sytuacji materialnej płatnika składek i jego aktualnej i przyszłej możliwości uzyskiwania dochodów. Organ dysponuje ograniczonym materiałem dowodowym, gdyż brak podstawy prawnej, w oparciu o którą organ rentowy mógłby żądać od płatnika wyjawienia majątku ze skutkami określonymi w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji lub w prawie cywilnym. W przedmiotowej sprawie nie mogą zatem znaleźć zastosowania przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przewidujące możliwość skierowania do innych instytucji (np. banków) zapytań o stan posiadania czy zobowiązania osób wnioskujących o umorzenie należności wobec ZUS. Istotne jest także, iż (jak przyjmuje się powszechnie w ugruntowanym orzecznictwie sądowym, np. w wyroku NSA z 15 stycznia 2008 r., sygn. akt II GSK 321/07, LEX nr 471116) ciężar dowodu wykazania trudnej sytuacji materialnej oraz tego, że stan ten ma charakter trwały i nieodwracalny ciąży na zobowiązanym. Nie ma zatem żadnych podstaw do twierdzenia, że odmawiając uwzględnienia wniosku zobowiązanego organ rentowy zobligowany jest do wykazania, że płatnik jest w stanie spłacić powstałe z jego winy zadłużenie.

Autor odpowiedzi na skargę podkreślił także, iż w postępowaniu zainicjowanym wnioskiem o umorzenie bezwzględne zastosowanie znajdują obok k.p.a. inne ustawy (np. o finansach publicznych, o pomocy publicznej dla przedsiębiorców, łącznie ze stanowiskiem wyrażonym w tym przedmiocie przez Komisję Europejską a także rozporządzenia i zarządzania Ministerstwa Finansów i Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej) mimo, iż ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych nie odsyła do nich wprost. W konsekwencji przepisy prawa, jaki i ich wykładnia dotycząca regulacji uznania administracyjnego ma tu zastosowanie jedynie w takim stopniu, w jakim ich zastosowanie, nie jest ograniczone regulacjami innych ustaw.

Pełnomocnik organu zaznaczył również, iż umorzenie składek powoduje definitywne zwolnienie z długu, a zatem należy zawsze mieć także na uwadze interes ubezpieczonych i rozważyć czy istnieje możliwość spłaty zadłużenia w przyszłości, chociażby niewielkimi kwotami, gdyż sytuacja płatnika może ulec poprawie i będzie on w stanie spłacić zadłużenie przed okresem jego przedawnienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Poddanym kontroli Sądu rozstrzygnięciem Zakład Ubezpieczeń Społecznych po ponownym rozpatrzeniu sprawy odmówił A. M. umorzenia zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w łącznej (wraz z odsetkami) kwocie 31.487,77 zł .

Wniosek skarżącego inicjujący postępowanie w niniejszej sprawie podlegał rozpatrzeniu w oparciu o art. 28 ust. 1-3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, a także w kontekście art. 28 ust. 3 a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz.U. z 2003 r., Nr 141, poz. 1365).

Na mocy art. 28 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności. Warunek ten nie musi być spełniony jedynie w odniesieniu do składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami tych składek, w odniesieniu do których ustawodawca dopuszcza w uzasadnionych przypadkach możliwość umorzenia także pomimo braku całkowitej nieściągalności.

Przesłanki stwierdzenia całkowitej nieściągalności wymienione są enumeratywnie w art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Stanowi je m.in. sytuacja, gdy nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, a także stan, w którym oczywiste jest, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

Skoro skarżący jest aktywną zawodowo trzydziestoklikuletnią osobą, kontynuującą prowadzenie działalności gospodarczej, z której uzyskuje miesięcznie dochód w wysokości 4.000 zł (który według wyliczenia złożonego w dniu 30 czerwca 2011 r. wynosił jeszcze średnio ok. 7.000 zł miesięczne), a także jest współwłaścicielem spółdzielczego mieszkania własnościowego o powierzchni 67,5 m2, to całkowita nieściągalność należności nie może zostać stwierdzona, co zasadnie wskazano w zaskarżonej decyzji.

Stany faktyczne uzasadniające umorzenie należności, mimo niestwierdzenia ich całkowitej nieściągalności, wskazane są przykładowo w § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Stanowi on, że Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Przytoczona regulacja nie pozostawia wątpliwości, że zastosowanie uznania administracyjnego, w ramach którego organ może (ale nie jest zobowiązany) umorzyć zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne poprzedzone być musi szczegółowym przeanalizowaniem ujawnionych przez stronę danych dotyczących jej sytuacji materialnej, osobistej i rodzinnej. Zaznaczyć w tym miejscu trzeba, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek udokumentowania i wykazania ponad wszelką wątpliwość, że zachodzą przesłanki przemawiające za umorzeniem zadłużenia.

W niniejszej sprawie organ przeanalizował przedstawione przez stronę w toku postępowania dane i zestawił wysokość miesięcznego dochodu w kwocie 4.000 zł (którego zresztą znaczne obniżenie w stosunku do pierwszego półrocza 2011 r. nie zostało udokumentowane) z kosztami bieżącego utrzymania trzyosobowego gospodarstwa domowego prowadzonego przez skarżącego wraz z niepracującą żoną i nastoletnią córką. W zestawieniu tym uwzględnił też wysokość miesięcznej raty, którą skarżący spłaca kredyt hipoteczny, czym realizuje swoje zobowiązania wobec wierzyciela cywilnoprawnego. Ocenił także wysokość kwoty przeznaczanej na wyżywienie rodziny, która to ocena w świetle doświadczenia życiowego zasługuje na aprobatę.

Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji, która w sprawach skarg na decyzje uznaniowe obejmuje wyłącznie procedowanie organu poprzedzające rozstrzygnięcie o umorzeniu należności lub odmowie uwzględniania żądania strony, wykazała legalność działania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w niniejszej sprawie. Organ ten rozważył sytuację zobowiązanego oraz wskazane przez niego okoliczności przemawiające, jego zdaniem, za umorzeniem należności i umotywował przyczyny odmowy uwzględnienia rozpatrywanego wniosku. Zasadnie wskazał, że wspomniany w art. 28 ust. 3 a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych szczególny przypadek uzasadniający umorzenie zaległości, która nie okazała się całkowicie nieściągalna nie został przez stronę wykazany.

Stronie zapewniono czynny udział w postępowaniu (co potwierdza m.in. prawidłowe doręczenie zawiadomienia z dnia 8 lipca 2011 r., w którym wyczerpująco poinformowano stronę o wszelkich aspektach postępowania zainicjowanego wnioskiem o umorzenie oraz o wymogu współdziałania z organem w zakresie wykazania przesłanek zastosowania wnioskowanej ulgi).

Zaniechanie wcześniejszego doręczenia zobowiązanemu zaskarżonej decyzji, którą otrzymał on po upływie ok. 6 miesięcy od daty wydania stanowi niewątpliwie naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących terminów załatwiania spraw, ale uchybienie to nie rzutuje na ocenę legalności tego rozstrzygnięcia.

Mając na uwadze powyższe Sąd w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z dnia 14 marca 2012 r., poz. 270 ze zm.).