Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 288/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2020-09-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6161 Lasy oraz zalesianie gruntów rolnych
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Lasy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 13 ust. 1, ust. 2, ust. 3 pkt 2
journal: Dz.U. 2018 poz 2129
law: Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 30 par. 4, art. 145 par. 1 pkt 5, art. 151 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 9 września 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Robert Adamczewski, Asesor WSA Anna Dębowska, , Protokolant Pomocnik sekretarza Aleksandra Banasiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 września 2020 roku sprawy ze skargi M. S. i E. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie zmiany lasu na użytek rolny oddala skargę. A. P.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] (powinno być [...]) nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu odwołania E. S. i M. S., utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z [...] nr [...], znak: [...].

Jak wynika z akt sprawy decyzją z [...] nr [...] Starosta [...], na podstawie art. 13 ust. 2 i ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz.U. z 2018 r., poz. 2129 z późn.zm. – w skrócie "u.o.l.") i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 z późn.zm. – w skrócie "k.p.a."), po rozpatrzeniu wniosku L. S., orzekł o zmianie lasu o powierzchni 0,1704 ha, położonego na działce nr ew. 101/2 w obrębie geodezyjnym [...] w gm. D. na użytek rolny. Decyzja ta uzyskała przymiot ostateczności.

Postanowieniem z [...] Starosta [...], w trybie art. 145 § 1 pkt 5, art. 149 § 1 i 2 oraz art. 150 § 1 k.p.a. wznowił postępowanie w sprawie zmiany lasu na użytek rolny, zakończone decyzją z [...].

Decyzją z [...] organ pierwszej instancji, na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz art. 13 ust. 2 i ust. 3 pkt 2 u.o.l., uchylił decyzję Starosty [...] z [...] zezwalającą na zmianę lasu na użytek rolny i odmówił zmiany lasu położonego na działce nr 101/2 na użytek rolny.

Powyższe rozstrzygniecie decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...], wydaną w toku postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. w zw. art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 13 ust. 2 i ust. 3 pkt 2 u.o.l., zostało uchylone w całości a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Kontynuując postępowanie decyzją z [...] Starosta [...], na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz art. 13 ust. 2 i ust. 3 pkt 2 u.o.l., pkt 1 - uchylił własną decyzję z [...] nr [...], zezwalającą na zmianę lasu położonego na działce nr 101/2 w obrębie geodezyjnym [...], gm. D., na użytek rolny; pkt 2 - odmówił zmiany lasu położonego na działce nr 101/2 w obrębie geodezyjnym [...], gm. D., na użytek rolny.

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ pierwszej instancji stwierdził, że w sprawie załatwionej decyzją nr [...] zaistniała ustawowa przyczyna wznowienia postępowania w postaci wyjścia na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.). W świetle tych nowych okoliczności i dowodów nie zachodzą "szczególnie uzasadnione potrzeby właściciela lasu", wskazane w art. 13 ust. 2 u.o.l. jako przesłanka warunkująca możliwość zmiany lasu na użytek rolny.

W odwołaniu od decyzji M. S. i E. S. wnieśli o jej uchylenie i umorzenie postępowania, podnosząc zarzuty naruszenia: art. 7, art. 77, art. 30 § 4 i art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Zdaniem odwołujących nieprawdziwe jest twierdzenie organu, iż wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję w postaci zamiaru budowy domu, a nie produkcja rolna w celu poprawy sytuacji materialnej L. S. Organ pominął fakt, że już 9 września 2016 r. L. S. informowała Starostę [...] o zamiarze budowy domu na wspomnianej działce. Było to więc przed złożeniem wniosku o odlesienie działki. Fakty te istniały zatem w dniu orzekania o odlesieniu działki. Jednocześnie odwołujący podnieśli, że nie są następcami prawymi L. S. (poprzedniej właścicielki).

Wskazaną na wstępie decyzją z [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 13 ust. 2 u.o.l., utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W jej uzasadnieniu organ odwoławczy odnosząc się do podniesionej w odwołaniu kwestii ustalenia stron postępowania w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją z [...] stwierdził, że interes prawny nabywców działki nr 101/2 – M. S. i E. S. w postępowaniu prowadzonym w trybie wznowienia postępowania zakończonego decyzją nr [...] wynika z faktu, że wskutek umowy darowizny zawartej z L. S. - jedyną stroną postępowania zakończonego tą decyzją, stali się oni jej następcami prawnymi w odniesieniu do nieruchomości stanowiącej przedmiot postępowania w sprawie zmiany lasu na użytek rolny. Tym samym to im, a nie poprzedniej właścicielce działki nr 101/2 i znajdującego się na niej lasu, przysługuje obecnie interes prawny we wznowionym postępowaniu, ponieważ to ich sfery prawnej będą dotyczyć skutki ewentualnego uchylenia decyzji w tym trybie. Starosta [...] prawidłowo przypisał status strony nabywcom działki nr 101/2, co oznacza, że w tym zakresie zarzut podniesiony w odwołaniu jest niezasadny.

Następnie Kolegium przywołało regulację art. 16, art. 145 § 1 pkt 5, art. 146, art. 147, art. 149 § 1 i 2, art. 151 § 1 k.p.a. i wyjaśniło istotę oraz charakter postępowania wznowieniowego. W dalszej zaś kolejności stwierdziło, że po przeprowadzeniu oceny, czy w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty [...] z [...] zachodzi przesłanka wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., podzieliło konkluzję organu pierwszej instancji, że w sprawie tej wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody, które istniały w dniu wydania decyzji, nie były znane organowi, który wydał decyzję, a jednocześnie były istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Zdaniem organu drugiej instancji, takimi "nowymi" okolicznościami faktycznymi są:

1) wystąpienie przez L. S. 2 listopada 2016 r., a więc przed złożeniem 15 listopada 2017 r. wniosku o zmianę lasu na użytek rolny, z wnioskiem do Wójta Gminy D. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego z niezbędnymi urządzeniami infrastruktury technicznej na działce nr 101/2 w obrębie [...];

2) wydanie przez ten organ, po rozpatrzeniu wzmiankowanego żądania, decyzji z [...] nr [...] o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla projektowanej inwestycji, w której jako przyczynę odmowy wskazano okoliczność, że inwestycja miałaby zostać realizowana na gruncie leśnym. "Nowymi" dowodami są zaś dokumenty potwierdzające ww. fakty, czyli stosowny wniosek i określona powyżej decyzja.

Z akt sprawy przekazanych Kolegium wynika przy tym bezspornie, że owe okoliczności faktyczne i dowody, niewątpliwie istniejące w dacie wydania decyzji nr [...], nie były wówczas znane Staroście [...], który dowiedział się o nich dopiero z pisma Wójta Gminy D. z [...]. Uzupełniająco należy nadmienić, że organ pierwszej instancji po raz pierwszy powziął wątpliwości w tym zakresie, gdy Wójt Gminy D. przesłał mu w celu zaopiniowania, w załączeniu do pisma z 10 sierpnia 2018 r., projekt decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji tożsamej z wyżej wymienioną, przewidzianej do realizacji na działce nr 101/2 w obrębie [...], w ramach postępowania wszczętego na wniosek M. S. Natomiast teza o istotności ustalonych w ten sposób okoliczności faktycznych i potwierdzających je dowodów dla rozstrzygnięcia sprawy dotyczącej zmiany lasu usytuowanego na ww. gruncie na użytek rolny znajduje oparcie w treści art. 13 ust. 2 u.o.l., to jest przepisu będącego podstawą prawną decyzji nr [...], uzasadnieniu tej decyzji oraz argumentacji przytoczonej w podaniu L. S., którą Starosta [...] uznał za wiarygodną i przemawiającą za wnioskowaną przez nią zmianą sposobu użytkowania działki nr 101/2. Zmiana lasu na użytek rolny w oparciu o art. 13 ust. 2 u.o.l. jest dopuszczalna wyłącznie w przypadkach szczególnie uzasadnionych potrzeb właścicieli lasów, a decyzja wydawana w tym przedmiocie ma charakter uznaniowy. W złożonym 15 listopada 2017 r. wniosku o zmianę lasu znajdującego się na działce nr 101/2 na użytek rolny L. S. argumentowała, że planuje wykorzystać ten grunt w celu produkcji paszy dla zwierząt hodowlanych oraz wypasu bydła, co pozwoli jej na zwiększenie dochodów z prowadzonego gospodarstwa rolnego. Do swojego podania załączyła m.in. dokumenty świadczące o trudnej sytuacji finansowej jej rodziny. Starosta [...] przychylił się do tej argumentacji i uwzględnił jej wniosek, a motywując rozstrzygnięcie o zmianie lasu na użytek rolny, wskazał, że z zebranych w sprawie dowodów wynika, że L. S. ma na utrzymaniu dwoje dzieci a dochody uzyskiwane przez jej gospodarstwo domowe nie przekraczają minimum socjalnego, dlatego też potrzeba ich zwiększenia ma charakter szczególnie uzasadniony. Zmiana lasu na użytek rolny spowoduje zwiększenie areału użytków zielonych oraz ułatwienie ich dostępności, skutkiem czego powinna nastąpić poprawa warunków użytkowania i dostępności użytków wykorzystywanych na potrzeby prowadzonego gospodarstwa, a co za tym idzie poprawa warunków bytowych rodziny. W kontekście oceny przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. organ odwoławczy za istotne uznał, że L. S. składając wniosek, na podstawie art. 13 ust. 2 u.o.l., zataiła fakt, iż rok wcześniej starała się bezskutecznie o uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy dla działki nr 101/2, a przyczyną odmowy jej wydania przez Wójta Gminy D. było występowanie na tym gruncie lasu. Okoliczność ta, gdyby była znana Staroście [...] w dacie wydania decyzji nr [...], byłaby zaś bezsprzecznie istotna dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż co najmniej poddawałaby w wątpliwość wyrażone przez wnioskodawczynię zamiary co do przyszłego sposobu użytkowania działki nr 101/2. Z dużym prawdopodobieństwem można przyjąć, czego pośrednim potwierdzeniem jest choćby treść uzasadnienia decyzji pierwszej instancji, że organ, który wydał decyzję nr [...], nie dałby wówczas wiary argumentom właścicielki lasu i zanegował istnienie po jej stronie "szczególnie uzasadnionych potrzeb" przemawiających za zmianą lasu na użytek rolny.

Dalej SKO stwierdziło, że pismem z 9 września 2016 r. L. S. wniosła uwagi do projektu inwentaryzacji stanu lasu dla działki nr 101/2 w W. informując jednocześnie, że planuje budowę domu mieszkalnego na przedmiotowej działce. Decyzją z [...] nr [...], zgodnie z art. 19 ust. 3 u.l., Starosta [...] określił L. S. zadania z zakresu gospodarki leśnej dla przedmiotowej działki. W uzasadnieniu decyzji Starosta odnosząc się do uwag strony wyjaśnił, że wniosek jest bezzasadny gdyż przedmiotowy grunt jest lasem, w rozumieniu definicji lasu z ustawy o lasach i nałożył na właścicielkę obowiązek wykonywania zadań z zakresu gospodarki leśnej. Równocześnie w uzasadnieniu decyzji wskazano, że "Realizacja budowy domu będzie możliwa, jeśli dopuszcza ją plan zagospodarowania terenu lub decyzja o warunkach zabudowy - po uzyskaniu od Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Ł. decyzji na wyłączenie gruntów z produkcji leśnej". Biorąc powyższe pod uwagę organ odwoławczy stwierdził, że L. S. składając wniosek o zmianę lasu na użytek rolny miała pełną wiedzę o warunkach jakie winna spełnić aby zrealizować budowę domu na przedmiotowej działce. Będąc świadomym powyższego, Starosta [...] trafnie (na tamtym etapie postępowania) uznał za nieuprawnione wnioskowanie, iż cel zmiany lasu na użytek rolny jest inny niż deklarowany w uzasadnieniu wniosku pierwotnego. Organ pierwszej instancji nie mógł zakładać, że wnioskodawczyni celowo wprowadza go w błąd. Można było zakładać, że świadomość braku możliwości budowy domu m. in. spowodowała wniosek o zmianę lasu na użytek rolny.

Stwierdzenie w niniejszej sprawie ustawowej przyczyny wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., przy jednoczesnym nieupłynięciu okresu pięciu lat od daty doręczenia decyzji nr [...], wiąże się z koniecznością przejścia do drugiej fazy wznowionego postępowania, w której przedmiotem rozpoznania i rozstrzygnięcia jest istota sprawy załatwionej uprzednio tą decyzją, czyli sprawy z wniosku L. S., dotyczącej zmiany lasu znajdującego się na działce nr 101/2 w obrębie [...] na użytek rolny.

Prowadząc postępowanie organ pierwszej instancji zweryfikował: a) czy nabywcy przedmiotowej nieruchomości podtrzymują, czy cofają wniosek złożony przez ich poprzedniczkę prawną; b) jakie ich "szczególnie uzasadnione potrzeby" usprawiedliwiają w aktualnym stanie faktycznym zmianę lasu położonego na działce nr 101/2 na użytek rolny; c) czy podane przez nich argumenty obiektywnie uzasadniają wnioskowaną zmianę i zasadnie nie skorzystał z przysługującego mu w ramach uznania administracyjnego uprawnienia do przekwalifikowania lasu na użytek rolny.

Zdaniem Kolegium, w sprawie aktualnie nie występują, żadne "szczególnie uzasadnione potrzeb właścicieli lasów", co uzasadniało utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi M. S. i E. S. reprezentowani przez adwokata wnieśli o uchylenie decyzji organów obu instancji, umorzenie postępowania i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący podnieśli zarzuty naruszenia art. 7, art. 8, art. 30 § 4, art. 77 § 1 k.p.a. i art. 5 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, powtarzając argumentację z odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Do skargi załączyli oryginał pisma z 9 września 2016 r. skierowanego przez L. S. do Starosty [...].

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w motywach zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie 9 września 2020 r. pełnomocnik skarżących poparł skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2167) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 z późn.zm. - dalej w skrócie "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, że sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz procesowymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Sąd kontrolując w zakreślonych wyżej granicach legalność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego Ł. z [...] (powinno być [...]) utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z [...] orzekającą o uchyleniu własnej decyzji Starosty z [...] zezwalającej na zmianę lasu znajdującego się na działce nr 101/2 na użytek rolny i odmowie zmiany lasu na użytek rolny, stwierdził, że odpowiadają one przepisom obowiązującego prawa, w związku z czym brak jest podstaw do usunięcia ich z obrotu prawnego, jak oczekują tego skarżący.

Przede wszystkim wskazać trzeba, że wspomniane wyżej rozstrzygnięcia organów obu instancji zostały wydane w toku postępowania wznowieniowego. Wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją administracyjną jest jednym z postępowań nadzwyczajnych, którego celem jest weryfikacja decyzji ostatecznej wyłącznie z punktu widzenia wad kwalifikowanych, zdefiniowanych w przepisach art. 145 § 1 k.p.a., art. 145a k.p.a. i art. 145b k.p.a. Wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony z tym, że wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz w art. 145a i art. 145b następuje tylko na żądanie strony (art. 147 k.p.a.). Wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia, które stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 1 i 2 k.p.a.). Organem administracji publicznej właściwym w sprawach wymienionych w art. 149 jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji (art. 150 § 1 k.p.a.). Po przeprowadzeniu postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy właściwy organ wydaje jedną z decyzji, o których stanowi art. 151 § 1 k.p.a.:

1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, albo

2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.

W przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji (art. 151 § 2 k.p.a.). Jak wynika z art. 146 k.p.a., uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 oraz w art. 145a i art. 145b, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat (§ 1). Nie uchyla się decyzji także w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (§ 2).

W rozpatrywanej sprawie organ wznowił postępowanie z urzędu wskazując jako podstawę prawną przepis art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., w myśl którego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.

Z powyższego unormowania jasno wynika, że wznowienie postępowania w trybie przywołanego przepisu nastąpi w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków. Po pierwsze - wyjdą na jaw nowe okoliczności lub nowe dowody, które mają istotne znaczenie dla sprawy. Po drugie - te nowe okoliczności lub nowe dowody istniały w dniu wydania decyzji. Po trzecie - nie były one znane organowi, który wydał decyzję.

W orzecznictwie sądów administracyjnych wypracowanym na tle art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. przyjmuje się, że nową okolicznością istotną dla sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. może być tylko taki fakt, który mógł mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, czyli mógł spowodować, że we wznowionym postępowaniu zapadłaby co do swej istoty decyzja odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego. Przy wznowieniu postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. nie jest istotne z jakich powodów nowe okoliczności nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie pierwotne. Nawet bowiem, w przypadku ustalenia, że doszło do zaniedbań organu, o ile zostaną spełnione pozostałe przesłanki wymienione w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., uzasadnione będzie wznowienie postępowania (vide: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 18 czerwca 2019 r. sygn. akt II OSK 1671/18 – Lex nr 2696297, 21 kwietnia 2020 r. sygn. akt II OSK 954/19 – Lex nr 3034339, 16 maja 2018 r. sygn. akt I GSK 1869/18 – Lex nr 2517563). Podkreśla się przy tym, że wznowienie postępowania może mieć miejsce także wtedy, gdy wprawdzie nowe dowody zostaną ujawnione po wydaniu decyzji, lecz równocześnie zostaną ujawnione nowe istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, o których nie wiedział organ w chwili wydawania decyzji (vide: wyrok NSA z 20 marca 2019 r. sygn. akt II OSK 1112/17 – Lex nr 2676447). Z tym, że błędna ocena dowodu, który istniał i był znany organowi, nie może stanowić uzasadnienia wznowienia postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Dowody na istnienie okoliczności, o których mowa w tym przepisie, nie mogą znajdować się w aktach sprawy administracyjnej zakończonej wydaniem ostatecznej decyzji, aby możliwe było na podstawie tych okoliczności wznowienie postępowania (vide: wyrok NSA z 10 grudnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1874/17 – Lex nr 2768236). Nie ma przy tym znaczenia, czy ujawnione okoliczności lub dowody nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie pierwotnie w wyniku zaniedbań, czy z innych powodów (vide: wyrok NSA z 27 kwietnia 2018 r. sygn. akt II OSK 2846/17 – Lex nr 2592284).

Przenosząc poczynione dotychczas uwagi natury ogólnej na grunt rozpatrywanej sprawy zgodzić się trzeba z ustaleniami organów obu instancji, że pierwotna właścicielka działki nr 101/2 – L. S. składając 15 listopada 2017 r. wniosek o zmianę lasu na użytek rolny zataiła przed Starostą [...] rzeczywiste intencje, którymi kierowała się wszczynając postępowanie. Mianowicie, uzasadniając w treści wniosku szczególną potrzebę zmiany użytku leśnego na rolny wskazywała, że uzyskany grunt rolny planuje zagospodarować na produkcję paszy dla zwierząt hodowlanych – bydło, drób. Podkreśliła także, że gospodarstwo jest jedynym źródłem jej dochodów, z których utrzymuje siebie i dwóch synów. Zajmuje się bowiem produkcją mleka, mięsa i jajek. Zwiększenie produkcji rolnej gospodarstwa pozwoli na dodatkową produkcję paszy i co bardzo ważne dodatkowy wypas bydła, który został ograniczony po wybudowaniu S-14, albowiem część użytków znalazła się po drugiej stronie drogi, co uniemożliwia przeprowadzanie zwierząt na użytki zielone, a to usprawniłoby jej pracę. Z akt sprawy wynika jednak, że L. S. pomimo wydania przez Starostę [...] decyzji z [...] o zmianie lasu na użytek rolny, nie zagospodarowała działki nr 101/2 na cele rolne (produkcja paszy dla zwierząt hodowlanych), ponieważ już 4 lipca 2018 r. w drodze umowy darowizny (akt notarialny Rep. A nr [...]) podarowała sporną nieruchomość synowi i jego żonie – M. i E. małżonkom S. Syn natomiast 20 lipca 2018 r. zwrócił się do Wójta Gminy D. z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z niezbędnymi urządzeniami, przyłączami i instalacjami zewnętrznymi infrastruktury technicznej. Jak trafnie ustaliły organy obu instancji w dacie podjęcia decyzji z [...] Staroście nie był znany fakt, że L. S. 2 listopada 2016 r., a więc przed złożeniem wniosku o zmianę lasu na użytek rolny, zwróciła się do Wójta Gminy D. z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy dla tożsamej inwestycji, jak uczynił to syn, a mianowicie dla budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z niezbędnymi urządzeniami infrastruktury technicznej. Decyzją z [...], o której wydaniu Starosta [...] również nie miał wiedzy w dacie orzekania o zmianie lasu na użytek rolny, Wójt Gminy D. odmówił ustalenia warunków zabudowy argumentując, że działka nr 101/2 nie spełnia warunków z art. 61 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W motywach decyzji Wójt podkreślił, że działka nr 101/2 w miejscowości W. stanowi grunty leśne (dowód: wypis z ewidencji gruntów wg stanu na dzień 14.10.2016 r. oraz wyciąg z planu urządzania lasów nie stanowiących własności Skarbu Państwa dla gminy D. na lata 2008-2017). Grunty te nie były objęte zgodą właściwych organów na przeznaczenie gruntów leśnych na cele nieleśne do planu miejscowego gminy D. obowiązującego do końca 2003 r., a zgoda taka według przepisów ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (przepis odrębny – t.j. Dz.U. z 1995 r., poz. 909 z późn.zm.), jest możliwa do uzyskania wyłącznie w procesie sporządzania planu miejscowego. Wobec powyższego, zgodzić się trzeba z organami obu instancji, że wspomniane wyżej okoliczności faktyczne i dowody istniały w dacie podjęcia decyzji z [...] o zmianie lasu na użytek rolny, lecz nie były wówczas znane organowi orzekającemu w sprawie. Jednocześnie są one na tyle istotne, że gdyby wówczas organ o nich wiedział, z dużym stopniem prawdopodobieństwa podjąłby inne rozstrzygnięcie, negując istnienie po stronie wnioskodawczyni "szczególnie uzasadnionych potrzeb" przemawiających za zmianą lasu na użytek rolny. L. S. zataiła przed organem fakt, iż zamierza wybudować na terenie nieruchomości dom, czyli wykorzystać działkę nr 101/2 w zupełnie innym aniżeli deklarowanym we wniosku z 15 listopada 2017 r. celu.

Zgodzić się w tym miejscu trzeba ze stanowiskiem organów obu instancji, że nie zasługuje na aprobatę stanowisko skarżących, jakoby L. S. pismem z 9 września 2016 r. poinformowała Starostę o zamiarze wybudowania domu na spornej działce. Trzeba mieć bowiem na względzie, że wspomnianym pismem, złożonym w ramach innego postępowania administracyjnego, L. S. wniosła uwagi do projektu inwentaryzacji stanu lasu dla wskazanej wyżej działki, informując, że planuje na niej budowę domu. Decyzją z [...] Starosta określił L. S. zadania z zakresu gospodarki leśnej dla wskazane wyżej działki, argumentując że jej wniosek jest bezzasadny, ponieważ przedmiotowy grunt jest lasem w rozumieniu definicji lasu ustawy o lasach. Wskazał także, że "Realizacja budowy domu będzie możliwa, jeśli dopuszcza ją plan zagospodarowania terenu lub decyzja o warunkach zabudowy, po uzyskaniu od Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Łodzi decyzji na wyłączenie gruntów z produkcji leśnej.

Bezspornym jest wobec tego, że L. S. składając wniosek o zmianę lasu na użytek rolny posiadała pełną wiedzę, jakie warunki powinna spełnić i jakie ewentualnie czynności podjąć, ażeby zrealizować budowę domu na działce nr 101/2.

W tym stanie rzeczy trafne jest stanowisko organów obu instancji, że w stanie faktycznym kontrolowanej sprawie wystąpiła ustawowa przyczyna wznowienia postępowania, o której stanowi art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., co uzasadniało uchylenie w trybie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. ostatecznej decyzji z [...], wziąwszy pod uwagę fakt, że od dnia jej doręczenia nie upłynęło pięć lat.

Jednocześnie rozstrzygając o istocie sprawy, Starosta [...] prawidłowo wywiódł, że obecnie brak jest podstaw do wydania decyzji o zmianie lasu na użytek rolny, ponieważ skarżący jako aktualni właściciele działki nr 101/2 zainteresowani są jej odlesieniem jedynie w celu wybudowania na niej domu jednorodzinnego.

Godzi się w tym miejscu wyjaśnić, że zgodnie z brzmieniem art. 13 ust. 1 u.o.l. właściciele lasów są obowiązani do trwałego utrzymywania lasów i zapewnienia ciągłości ich użytkowania. Natomiast w świetle art. 13 ust. 2 u.o.l. zmiana lasu na użytek rolny jest dopuszczalna w przypadkach szczególnie uzasadnionych potrzeb właścicieli lasów. W ustawie o lasach brak jest definicji legalnej pojęcia "szczególnie uzasadnione potrzeby", a jak wynika z użytego w art. 13 ust. 2 u.o.l zwrotu "dopuszczalna", decyzja wydawana jest w ramach uznania administracyjnego. Nie mniej jednak w orzecznictwie sądów administracyjnych na tym tle ugruntował się jednolity pogląd, że uszczuplanie powierzchni leśnej jest wyjątkiem od zasady utrzymywania dotychczasowej ich powierzchni leśnej, a nawet jej zwiększania i jako wyjątek winien być stosowany tylko po dogłębnej analizie przesłanek. Dla ustalenia istnienia "szczególnie uzasadnionych potrzeb" nie wystarcza wystąpienie po stronie właściciela zwykłych, ale konieczne jest wystąpienie potrzeb kwalifikowanych czyli nadzwyczajnych, wyjątkowych, a zatem wyraźnie odbiegających od potrzeb typowych. Prawidłowa wykładnia art. 13 ust. 2 u.o.l. nie może być oderwana od uregulowań tej ustawy. W jej art. 1 określono zasady zachowania, ochrony i powiększenia zasobów leśnych oraz zasady gospodarki leśnej w powiązaniu z innymi elementami środowiska i z gospodarką narodową, a przepisy ustawy stosuje się do lasów bez względu na formę ich własności (art. 2 ustawy). Nadto należy zauważyć, że art. 13 ust. 1 u.o.l. nakłada na właścicieli lasów obowiązek utrzymania lasów i zapewnienia ciągłości ich użytkowania (vide: wyroki NSA z: 25 października 2019 r. sygn. akt II OSK 3087/17, 17 stycznia 2019 r. sygn. akt II OSK 801/18, 19 maja 2016 r. II OSK 2196/14, 20 października 2011 r. II OSK 1448/10, 4 lutego 2020 r. II OSK 779/18 – dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

A zatem, chęć zagospodarowania działki przez jej aktualnych właścicieli dla celów wybudowania domu mieszkalnego jednorodzinnego oznacza co prawda, że mają oni interes prawny w żądaniu zmiany przeznaczenia działki leśnej na użytek rolny, jednakże brak jest w tym wypadku podstaw ażeby przyjąć, że wystąpiła szczególnie uzasadniona potrzeba, ażeby takiej zmiany dokonać. W tym stanie rzeczy Starosta [...] prawidłowo uchylił decyzję z [...] i orzekł o odmowie zmiany lasu na użytek rolny, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. trafnie utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

Odnosząc się na zakończenie rozważań do zarzutów skargi Sąd uznał je za chybione. Niezasadny jest przede wszystkim zarzut naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Zebrany w rozpatrywanej sprawie materiał dowodowy i ustalony na jego podstawie stan faktyczny nie budzą zastrzeżeń co do jego prawidłowości.

Wbrew zarzutom skargi w kontrolowanej sprawie nie doszło również do naruszenia art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., nadto organy jasno i rzeczowo wyjaśniły w motywach podjętych rozstrzygnięć przesłanki uzasadniające zastosowanie w/w unormowania.

Brak jest również podstaw ażeby twierdzić, że w sprawie został naruszony art. 30 § 4 k.p.a., w myśl którego w sprawach dotyczących praw zbywalnych lub dziedzicznych w razie zbycia prawa lub śmierci strony w toku postępowania na miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni. Skarżący są następcami prawnymi pierwotnej właścicielki nieruchomości L. S., jako że nabyli nieruchomość w drodze umowy darowizny i to ich interesu prawnego dotyczyło postępowanie wznowieniowe. Prawidłowo więc Starosta [...] uznał nabywców nieruchomości za strony niniejszego postępowania.

W świetle poczynionych wyżej rozważań pozbawiony jakichkolwiek podstaw prawnych jest wreszcie zarzut naruszenia art. 5 ustawy o księgach wieczystych i hipotece.

Z tych wszystkich względów, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

ał