Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1442/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-10-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6190 Służba Cywilna, pracownicy mianowani, nauczyciele
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Minister Edukacji Narodowej i Sportu
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 9b ust. 1 i 9h ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 1982 nr 3 poz 19
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Sikorska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Jan Paweł Tarno Sędzia del. WSA Jolanta Górska Protokolant sekretarz sądowy Joanna Ołdakowska po rozpoznaniu w dniu 11 października 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 grudnia 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 1168/17 w sprawie ze skargi B. W. na decyzję Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego 1) oddala skargę kasacyjną; 2) zasądza od B. W. na rzecz Ministra Edukacji Narodowej kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 18 grudnia 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 1168/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę B. W. na decyzję Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] października 2015 r., nr [...], w przedmiocie odmowy nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego.

Powyższy wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Pismem z 30 czerwca 2014 r., skierowanym do [...] Kuratora Oświaty, B. W. - nauczycielka zatrudniona na stanowisku wychowawcy świetlicy oraz rewalidacji indywidualnej w Zespole Szkół [...] w P. - wniosła o podjęcie postępowania kwalifikacyjnego na stopień nauczyciela dyplomowanego.

W dniu 11 sierpnia 2014 r. komisja kwalifikacyjna powołana przez [...] Kuratora Oświaty nie wydała skarżącej akceptacji na stopień nauczyciela dyplomowanego. Następnie 29 sierpnia 2014 r. Kurator wystąpił o wszczęcie postępowania nadzorczego w trybie art. 9h ust. 1 ustawy - Karta Nauczyciela, wskazując, że rozstrzygnięcie komisji kwalifikacyjnej nie znajduje oparcia w uzasadnieniu oceny punktowej. Następnie postanowieniem z dnia [...] września 2014 r. Kurator zawiesił postępowanie z uwagi na wszczęcie przez Ministra Edukacji Narodowej postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności czynności podjętych w postępowaniu kwalifikacyjnym. Minister Edukacji Narodowej decyzją z [...] listopada 2014 r. stwierdził nieważność postępowania kwalifikacyjnego przeprowadzonego na wniosek skarżącej przez komisję kwalifikacyjną.

Wobec powyższego [...] Kurator Oświaty powołał kolejną komisję kwalifikacyjną, która 14 sierpnia 2015 r. nie wydała skarżącej akceptacji na stopień nauczyciela dyplomowanego. Decyzją z [...] sierpnia 2015 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 9b ust. 6 ustawy - Karta Nauczyciela, [...] Kurator Oświaty odmówił nadania skarżącej stopnia nauczyciela dyplomowanego.

Pismem z 14 września 2015 r. skarżąca wniosła do Ministra Edukacji Narodowej odwołanie od ww. decyzji [...] Kuratora Oświaty. Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję Minister wskazał, że warunkiem nadania nauczycielowi mianowanemu stopnia nauczyciela dyplomowanego jest: posiadanie wymaganych kwalifikacji, odbycie stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego nauczyciela oraz uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej, po dokonaniu analizy dorobku zawodowego nauczyciela i przeprowadzonej rozmowie. Nauczycielowi, który nie spełnia ww. warunków, organ sprawujący nadzór pedagogiczny odmawia nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego w drodze decyzji administracyjnej.

Minister podniósł, że na podstawie załączonej dokumentacji ustalono, że skarżąca w 2001 r. ukończyła studia wyższe magisterskie w zakresie pedagogiki specjalnej, w 2003 r. ukończyła studia podyplomowe w zakresie pedagogiki specjalnej - terapii pedagogicznej, a w 2008 r. ukończyła studia podyplomowe w zakresie pedagogiki leczniczej. Skarżąca jest zatrudniona zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami w Zespole Szkół [...] w P. Odbyła staż w wymiarze 2 lat i 9 miesięcy i 20 lipca 2011 r. uzyskała pozytywną ocenę dorobku zawodowego. Natomiast nie uzyskała akceptacji komisji kwalifikacyjnej powołanej przez [...] Kuratora Oświaty.

Organ sprawujący nadzór pedagogiczny jest związany merytorycznym stanowiskiem komisji kwalifikacyjnej w sprawie udzielenia (bądź nieudzielenia) nauczycielowi akceptacji. Nauczycielowi, który nie uzyskał akceptacji komisji kwalifikacyjnej odmawia się nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego. Organ odwoławczy nie ma kompetencji do merytorycznego weryfikowania odmowy udzielenia akceptacji przez komisję kwalifikacyjną lub zmiany dokonanej przez komisję oceny.

Minister podniósł też, że w toku postępowania odwoławczego przeprowadzono postępowanie nadzorcze na podstawie art. 9h ust. 1 pkt 2 ustawy - Karta Nauczyciela. Jednak w postępowaniu kwalifikacyjnym przeprowadzonym na wniosek skarżącej nie stwierdzono naruszenia przepisów prawa. W toku postępowania nadzorczego ustalono, że do przeprowadzenia postępowania kwalifikacyjnego [...] Kurator Oświaty zarządzeniem z [...]lipca 2015 r. powołał komisję kwalifikacyjną, której skład ustalono na podstawie art. 9g ust. 3 i ust. 5 ustawy - Karta Nauczyciela oraz przepisem § 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 1 marca 2013 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli (Dz. U. z 2013 r. poz. 393) – zwanego dalej rozporządzeniem.

Komisja kwalifikacyjna dokonała analizy przedłożonej przez skarżącą dokumentacji oraz przeprowadziła z nią rozmowę w obecności quorum wymaganego do podejmowania rozstrzygnięć. Każdy z członków komisji ocenił spełnianie przez skarżącą wymagań niezbędnych do uzyskania stopnia nauczyciela dyplomowanego, określonych w § 8 ust. 2 rozporządzenia, według skali punktowej od 0 do 10. Średnia arytmetyczna punktów przyznanych przez poszczególnych członków komisji wyniosła 3,75 punktu. Wobec tego, zgodnie z § 13 ust. 4 rozporządzenia komisja kwalifikacyjna orzekła o niewydaniu akceptacji na stopień nauczyciela dyplomowanego, ponieważ średnia arytmetyczna punktów uzyskanych przez skarżącą nie wyniosła co najmniej 7. Z przebiegu prac komisji sporządzono protokół, w którym zawarto w szczególności uzasadnienie oceny komisji.

Minister nie znalazł podstaw do uchylenia decyzji [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] sierpnia 2015 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 września 2016 r., sygn. akt II SA/Wa 63/16, po rozpoznaniu skargi skarżącej na ww. decyzję, uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że niepodjęcie postępowania zawieszonego postanowieniem organu pierwszej instancji z [...] września 2014 r. do czasu zakończenia postępowania nadzorczego przez Ministra w przedmiocie prawidłowości działania komisji, stanowiło istotne naruszenie prawa procesowego.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 16 maja 2017 r., sygn. akt I OSK 2718/16, uchylił wyrok Sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania, wskazując w uzasadnieniu, że procedowanie przez organy w sytuacji odpadnięcia przyczyny zawieszenia i niewydania postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania nie może być uznane za prawnie bezskuteczne tylko z tego powodu, że nie wydano postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania w sprawie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie uchybienie organów polegające na niepodjęciu zawieszonego postępowania, pomimo odpadnięcia przyczyny zawieszenia, nie pogorszyło sytuacji prawnej skarżącej.

Rozpoznając ponownie sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. W uzasadnieniu wskazał, że zarówno zaskarżona decyzja Ministra Edukacji Narodowej, jak i decyzja [...] Kuratora Oświaty odpowiadają prawu.

Stosownie do art. 9b ust. 1 pkt 3 ustawy Karta Nauczyciela, warunkiem nadania nauczycielowi stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego jest m.in. uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej po dokonaniu analizy dorobku zawodowego nauczyciela i przeprowadzonej rozmowie.

Uzyskana przez skarżącą ilość punktów obliczona zgodnie z § 13 ust. 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 1 marca 2013 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli (Dz. U. z 2013 r., poz. 393) wyniosła 3,75, tj. mniej niż 7 i przesądziła o niespełnieniu niezbędnego warunku do wydania pozytywnej decyzji nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji zarzuty skargi sprowadzają się w istocie do twierdzenia, że organ wadliwie wydał decyzję odmawiającą nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego, ponieważ nie poddał weryfikacji prawidłowości postępowania kwalifikacyjnego, w szczególności spełnienia przez skarżącą wymagań i warunków nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego dokonanego przez komisję kwalifikacyjną. Sąd ten stwierdził, że przepisy ustawy Karta Nauczyciela i rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 marca 2013 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli nie zawierają uregulowania umożliwiającego zmianę oceny komisji kwalifikacyjnej.

W art. 9h ust. 1 i 2 ustawy Karta Nauczyciela, ustawodawca powierzył wymienionym organom jedynie nadzór nad czynnościami podejmowanymi w postępowaniu o nadanie nauczycielowi awansu zawodowego. W ramach tego nadzoru organ sprawujący nadzór pedagogiczny lub właściwy minister w przypadku ujawnienia, że czynności podjęte zostały z naruszeniem prawa, stwierdza w drodze decyzji administracyjnej jej nieważność.

Wojewódzki Sąd podzielił ustalenia organu, co do braku podstaw uznania za nieważne kolejnych czynności podjętych w postępowaniu o nadanie skarżącej stopnia awansu zawodowego. Wskazał, że do przeprowadzenia postępowania kwalifikacyjnego na wniosek skarżącej z 26 czerwca 2014 r. [...] Kurator Oświaty zarządzeniem z dnia [...] lipca 2015 r. powołał komisję kwalifikacyjną, której skład ustalono zgodnie z przepisami art. 9g ust. 3 i ust. 5 ustawy - Karta Nauczyciela oraz przepisem § 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 1 marca 2013 r. Komisja kwalifikacyjna dokonała analizy przedłożonej przez skarżącą dokumentacji spełniającej wymogi formalne oraz przeprowadziła z nią rozmowę w obecności quorum wymaganego do podejmowania rozstrzygnięć. Każdy z członków komisji ocenił spełnianie przez skarżącą wymagań niezbędnych do uzyskania stopnia nauczyciela dyplomowanego określonych w § 8 ust. 2 rozporządzenia, według skali punktowej od 0 do 10. Średnia arytmetyczna punktów przyznanych przez poszczególnych członków komisji wyniosła 3,75 punktu. Wobec tego, zgodnie z § 13 ust. 4 rozporządzenia komisja kwalifikacyjna orzekła o niewydaniu akceptacji na stopień nauczyciela dyplomowanego. Z przebiegu prac komisji sporządzono protokół, w którym zawarto w szczególności uzasadnienie oceny komisji.

W ocenie Sądu pierwszej instancji organy wskazały wymagania, których w ocenie Komisji Kwalifikacyjnej wnioskodawczyni nie spełniła. Postępowanie w sprawie nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami prawa, a uzasadnienia zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji w sposób należyty wyjaśniają motywy podjętego rozstrzygnięcia. Okoliczność, że Minister nie podzielił twierdzeń strony w zakresie prawidłowości postępowania Komisji Kwalifikacyjnej i dokonanej przez nią oceny, nie oznacza, że działanie Ministra nie było zgodne z prawem. Subiektywna ocena strony co do spełnienia wymagań ustawowych, w tym co do trafności oceny Komisji Kwalifikacyjnej, nie wpływa na zgodność z prawem przeprowadzonego postępowania oraz podjętego przez organ w tej sprawie rozstrzygnięcia (v. wyrok NSA z dnia 14 marca 2006 r. sygn. akt I OSK 944/05).

Sąd ten podzielił ustalenia postępowania nadzorczego przeprowadzonego na podstawie art. 9h ust. 1 pkt 2 ustawy Karta Nauczyciela i badając legalność zaskarżonej decyzji nie stwierdził w działaniach Komisji Kwalifikacyjnej naruszeń procedury określonej w rozporządzeniu.

Wojewódzki Sąd przywołał § 12 ust. 3 rozporządzenia, stwierdzając, że Komisja postępowała zgodnie z jego treścią. Zarzuty podnoszone przez skarżącą polemizują z merytorycznym stanowiskiem Komisji, które nie mogło podlegać ocenie ani w postępowaniu administracyjnym w sprawie nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego, ani w ramach oceny dokonywanej przez sąd administracyjny.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła B. W., reprezentowana przez adwokata, domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia koszów postępowania. Wyrokowi zarzuciła:

1. naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: art. 134 § 1 p.p.s.a. – poprzez odstąpienie od wymogu rozpoznania w granicach sprawy i wszechstronnego zbadania legalności zaskarżonej decyzji oraz wnikliwego rozważania podniesionych w skardze zarzutów, co w konsekwencji skutkowało błędnym oddaleniem skargi;

2. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 2 p.u.s.a poprzez błędne oddalenie skargi przez Sąd administracyjny I instancji, wskutek wadliwego wykonania funkcji kontroli sądowo-administracyjnej legalności zaskarżonej decyzji Ministra Edukacji Narodowej, w tym braku wnikliwego zbadania naruszeń art. 7 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. oraz błędów w zastosowaniu prawa materialnego art. 9h ust. 1 pkt 2 ustawy Karta Nauczyciela i § 12 ust. 3 rozporządzenia MEN;

3. naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, a mianowicie art. 9b ust. 1 i art. 9h ust. 1 pkt 2 ustawy Karta Nauczyciela oraz § 12 ust. 3, § 14 ust. 1 pkt 7 i § 8 ust. 2 pkt 3, 4 rozporządzenia MEN z dnia 1 marca 2013 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli - poprzez bezkrytyczne podzielenie ustaleń przeprowadzonego postępowania nadzorczego przez Komisję Kwalifikacyjną, pomimo braku uwzględnienia dorobku zawodowego skarżącej i nieobiektywnych kryteriów oceny przy odmowie nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego.

W uzasadnieniu rozwinięto zarzuty zawarte w skardze kasacyjnej.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Edukacji Narodowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 174 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), dalej "p.p.s.a.", skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, albowiem według art. 183 § 1 ustawy - p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym - zdaniem skarżącego - uchybił Sąd I instancji, określenia, jaką postać miało to naruszenie, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wykazania dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. NSA nie jest natomiast właściwy do zastępowania stron postępowania i jakiegokolwiek uzupełniania czy korygowania za nie podstaw kasacyjnych. Nie może też domniemywać intencji skarżącego i samodzielnie wywodzić dodatkowych zarzutów kasacyjnych z samego uzasadnienia rozpatrywanego środka zaskarżenia. W przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje więc zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Za nietrafny uznać należało podniesiony w niej zarzut naruszenia art. 134 p.p.s.a. Zgodnie z owym przepisem prawa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Natomiast niezwiązanie granicami skargi oznacza, że sąd ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut, czy to naruszenia przepisów postępowania, czy też prawa materialnego, nie został podniesiony w skardze. Wbrew odmiennemu w tym względzie stanowisku skarżącej kasacyjnie, rozstrzygając sprawę Sąd pierwszej instancji w niczym owego przepisu prawa nie naruszył. Rozpoznając bowiem skargę Sąd ten rozpoznał sprawę w jej całokształcie w oparciu o przepisy prawa mające zastosowanie w sprawie, nie ograniczając się do oceny jedynie podniesionych w skardze zarzutów. Wnikliwie zbadał legalność zaskarżonych decyzji niezależnie od podniesionych w skardze zarzutów.

Zauważyć należy, że zarzuty skargi, jak i podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące naruszenia wskazanych w niej przepisów prawa materialnego sprowadzają się w istocie do polemiki skarżącej kasacyjnie z ustaleniami powołanej prawidłowo w sprawie komisji kwalifikacyjnej dokonującej analizy dorobku zawodowego nauczyciela.

Odnosząc się do podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, a to art. 9b ust. 1 i art. 9h ust. 1 pkt 2 ustawy Karta Nauczyciela oraz § 12 ust. 3, § 14 ust. 1 pkt 7 i § 8 ust. 2 pkt 3, 4 rozporządzenia MEN z dnia 1 marca 2013 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli (Dz.U. z 2013 r. poz. 393), uznać należy, że zarzuty te nie są trafne. Wskazać należy przede wszystkim, że zarzut ten nie został prawidłowo sformułowany. Podnosząc bowiem ów zarzut skarżąca kasacyjnie w istocie polemizuje z ustaleniami poczynionymi w sprawie i oceną zebranego w sprawie materiału dowodowego przez pryzmat przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie. Tymczasem naruszenie prawa materialnego może polegać na błędnej wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu, co wprost wynika z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. Skarżąca zaś zarzuca naruszenie wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa materialnego przez "bezkrytyczne podzielenie ustaleń przeprowadzonego postępowania nadzorczego przez Komisję Kwalifikacyjną, pomimo braku uwzględnienia dorobku zawodowego skarżącej i nieobiektywnych kryteriów oceny przy odmowie nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego."

Z przepisów ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (j.t. Dz. U. z 2014 r. poz. 191) wynika, że organ podejmujący decyzję w sprawie nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego jest związany merytorycznym stanowiskiem komisji kwalifikacyjnej w sprawie udzielenia nauczycielowi akceptacji. Jeżeli bowiem nauczyciel nie uzyskał takiej akceptacji, to zgodnie z art. 9b ust. 6 Karty Nauczyciela odmawia mu się nadania stopnia awansu zawodowego. Stąd wniosek, że zarówno ten organ, jak i organ rozpatrujący odwołanie od decyzji odmawiającej nadania stopnia nie mają kompetencji do merytorycznego weryfikowania odmowy udzielenia akceptacji przez komisje. Kompetencji takiej nie ma także sąd administracyjny rozpatrujący sprawę mającej za przedmiot odmowę nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego. Czynności podejmowane przez komisję kwalifikacyjną w postępowaniu o nadanie stopnia nauczyciela dyplomowanego podlegają jednak nadzorowi właściwego ministra (art. 9h ust. 1 pkt 2 i ust. 2 Karty Nauczyciela). To postępowanie nadzorcze jest postępowaniem odrębnym od dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego w sprawie nadania stopnia awansu zawodowego. Nie oznacza to jednak, że w postępowaniu o nadanie stopnia awansu zawodowego organ wydający decyzję jest zwolniony od obowiązku odniesienia się do kwestii legalności działań komisji kwalifikacyjnej. Tylko bowiem zgodne z prawem rozstrzygnięcie komisji o udzieleniu lub odmowie udzielenia akceptacji może stanowić przesłankę nadania albo odmowy nadania stopnia awansu zawodowego. Ocena legalności działań komisji kwalifikacyjnej powinna być dokonana pod kątem wymagań określonych zarówno w ustawie Karta Nauczyciela, jak i powołanym rozporządzeniu w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli. Minister zobowiązany jest zatem ocenić między innymi czy komisja kwalifikacyjna powołana została przez właściwy organ, jak też czy działała ona w wymaganym składzie.

W skład komisji wchodzą eksperci (§ 10 ust. 1 rozporządzenia MEN z dnia 1 marca 2013 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli (Dz.U. z 2013 r. poz. 393). Zgodnie z owym przepisem prawa, organ powołujący komisję kwalifikacyjną lub komisję egzaminacyjną dla nauczyciela ubiegającego się o stopień awansu zawodowego, ustalając skład komisji, zapewnia w niej udział ekspertów posiadających kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w szkole tego samego typu i rodzaju co szkoła, w której nauczyciel jest zatrudniony, z których co najmniej jeden naucza tego samego przedmiotu lub prowadzi ten sam rodzaj zajęć co nauczyciel, z zastrzeżeniem ust. 2-4. Z § 10 ust. 1 rozporządzenia bezspornie wynika, że chodzi o ekspertów nie tylko specjalności zawodowej nauczyciela uczestniczącego w postępowaniu kwalifikacyjnym, ale specjalności odpowiadającej typowi i rodzajowi szkoły, w której nauczyciel ten jest zatrudniony. Właściwy skład komisji jest istotny z uwagi na wymogi zwarte w powołanych przepisach oraz ze względu na zakres postępowania kwalifikacyjnego polegającego na analizie dorobku zawodowego nauczyciela.

Ww. rozporządzenie w § 12 ust. 3 stanowi, że komisja kwalifikacyjna analizuje dorobek zawodowy nauczyciela mianowanego ubiegającego się o awans na stopień nauczyciela dyplomowanego na podstawie przedłożonej przez nauczyciela dokumentacji oraz przeprowadzonej rozmowy, podczas której nauczyciel odpowiada na pytania członków komisji dotyczące wpływu działań i zadań zrealizowanych przez nauczyciela w okresie stażu na podniesienie jakości pracy szkoły, w której nauczyciel odbywał staż. Sporządzony w niniejszej sprawie protokół zawiera analizę dorobku zawodowego skarżącej. Analiza ta została dokonana na podstawie przedłożonej przez skarżącą dokumentacji oraz przeprowadzonej z nią rozmowy, podczas której skarżąca odpowiadała na pytania członków komisji dotyczące wpływu działań i zadań zrealizowanych przez nauczyciela w okresie stażu na podniesienie jakości pracy szkoły.

Zgodnie z § 14 ust. 1 rozporządzenia z przebiegu prac komisji kwalifikacyjnej sporządza się protokół. Powinien on odzwierciedlać przebieg całego postępowania kwalifikacyjnego a nie tylko elementy określone w § 14 ust. 1 cytowanego rozporządzenia. Wskazuje na to zawarte w tym przepisie sformułowanie "w szczególności". W protokole, stosownie do § 14 ust. 1 pkt 4, należy wskazać pytania zadane nauczycielowi oraz "informację o udzielonych przez nauczyciela odpowiedziach". Powołany przepis oraz inne normy rozporządzenia nie zawierają definicji tego ostatniego pojęcia. Przy jego wykładni należy więc sięgnąć do potocznego znaczenia poszczególnych słów zawartych w tym zwrocie. W języku potocznym "odpowiedź na zadane pytanie", to treść tego co zostało przekazane na zadany temat, zaś" informacja" to wiadomość, powiadomienie o czymś. W związku z tym uznać należy, że "informacja o udzielonych odpowiedziach", to wiadomość o treści udzielonych przez nauczyciela odpowiedziach. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w protokole komisji stwierdzenia dotyczące treści udzielonych przez nauczyciela odpowiedzi odpowiada przesłance zawartej w powołanej normie.

Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej Sąd pierwszej instancji w niczym nie naruszył też § 14 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia, zgodnie z którym z przebiegu prac komisji kwalifikacyjnej sporządza się protokół zawierający w szczególności uzasadnienie rozstrzygnięcia komisji. Ocena komisji kwalifikacyjnej powinna być należycie uzasadniona, a uzasadnienie to musi być zawarte w protokole komisji kwalifikacyjnej. Motywy te nabierają szczególnego znaczenia zwłaszcza w przypadku odmowy nadania nauczycielowi stopnia awansu zawodowego. Adresat tej decyzji tylko w drodze odwołania do organu wyższego stopnia, który z mocy art. 9h ust. 1 pkt 2 Karty Nauczyciela, sprawuje nadzór nad czynnościami komisji kwalifikacyjnej, może zakwestionować brak należytej i pełnej oceny dorobku zawodowego nauczyciela, stanowiący istotną wadę postępowania kwalifikacyjnego.

Sporządzony w niniejszej sprawie protokół z przebiegu prac komisji kwalifikacyjnej zawiera szczegółowe uzasadnienie, które w swej treści nawiązuje do wymogów, o jakich mowa w § 8 ust. 2 rozporządzenia. Podkreślenia jeszcze raz wymaga, że w skład komisji kwalifikacyjnej wchodzą osoby przygotowane do oceny dorobku zawodowego nauczyciela. Postępowanie przed komisją zakłada pewną autonomię działań z punktu widzenia oceny dorobku zawodowego nauczyciela, a wyrazem tej oceny jest uzasadnienie zawierające stwierdzenia wartościujące i ocenne. Zarówno organy, jak i sąd administracyjny nie są uprawnieni do weryfikowania tej oceny. Takie stanowisko znajduje potwierdzenie w utrwalonym już w tym względzie orzecznictwie sądów administracyjnych. Polemika skarżącej z ową oceną poprzez zarzut naruszenia wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa materialnego, jak i naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 2 p.u.s.a. i art. 7 oraz art. 80 k.p.a., a także art. 9h ust. 1 pkt 2 Karty Nauczyciela i § 12 ust. 3 rozporządzenia nie może odnieść zamierzonego skutku.

Skoro zatem zarzuty skargi kasacyjnej okazały się niezasadne, skarga ta podlegała oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 184 p.p.s.a.

O kosztach postępowania kasacyjnego rzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.