Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 143/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2020-04-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6199 Inne o symbolu podstawowym 619
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 8 , art. 9, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit.c ,  art. 200
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 28 kwietnia 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Sędzia NSA Monika Krzyżaniak po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 kwietnia 2020 roku sprawy ze skargi G. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia potwierdzającego pracę w gospodarstwie rolnym rodziców 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Burmistrza W. z dnia [...] nr[...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz G. K. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

Postanowieniem z [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 i w związku z art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a. oraz art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz.U. Nr 54, poz. 310), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza [...] z 16 października 2019 r. o odmowie wydania zaświadczenia potwierdzającego pracę w gospodarstwie rolnym.

W uzasadnieniu organ drugiej instancji podniósł, że wnioskiem z 16 października 2019 r. G. K. wystąpił do Burmistrza [...] o wydanie zaświadczenia potwierdzającego pracę w okresie od 29 kwietnia 1988 r. do 22 września 1991 r. w indywidualnym gospodarstwie rolnym jego rodziców w celu wliczenia tego okresu do stażu pracy.

Postanowieniem z 16 października 2019 r. Burmistrz [...] odmówił wydania zaświadczenia o treści zgodnej z opisanym wyżej wnioskiem argumentując, że nie dysponuje ewidencją, rejestrem ani też innymi danymi pozwalającymi na wydanie żądanego zaświadczenia.

G. K. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie. Skarżący powołał się na art. 3 ust. 3 ustawy o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy oraz wskazał, że do wniosku zostały dołączone kopie zebranej przez niego dokumentacji, w tym zeznania świadków. Skarżący wyjaśnił, że zamierza przedstawić zaświadczenie pracodawcy, który nie chce zaliczyć okresu pracy w gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy na podstawie dotychczas zgromadzonej dokumentacji i żąda wymaganego ustawą zaświadczenia.

Organ drugiej instancji stwierdził następnie, że skarżący domaga się wydania przez Burmistrza [...] zaświadczenia potwierdzającego fakt jego pracy w gospodarstwie rolnym rodziców w okresie od 29 kwietnia 1988 r. do 22 września 1991 r. Z art. 3 ust. 2 ustawy o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy wynika, że ustawodawca założył, że wydanie zaświadczenia potwierdzającego okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym musi znajdować swoje oparcie w znajdujących się w dyspozycji urzędu gminy dokumentach potwierdzających fakt pracy w gospodarstwie. Jeżeli takimi dokumentami gmina nie dysponuje, wówczas nie ma możliwości wydania zaświadczenia potwierdzającego okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym, zaś gmina obowiązana jest zawiadomić o tym osobę zainteresowaną na piśmie co, mając na względzie tryb w jakim prowadzone jest postępowanie, winno przybrać formę postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia. W ocenie organu drugiej instancji, skoro analiza posiadanych przez Gminę [...] danych nie pozwoliła na stwierdzenie na ich podstawie, że we wskazanym powyżej okresie skarżący pracował w gospodarstwie rolnym rodziców, to słusznie zostało wydane postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia o żądanej treści. Opodatkowanie podatkiem rolnym gruntów gospodarstwa rolnego, nie jest związane z faktycznym prowadzeniem gospodarstwa lub pracą w nim, lecz wskazuje osobę podatnika podatku rolnego i stąd też niemożliwym jest potwierdzenie faktu pracy w gospodarstwie rolnym na podstawie rejestrów podatkowych. Podobnie wygląda sytuacja, jeśli chodzi o dane dotyczące zameldowania, które potwierdzają jedynie fakt stałego zameldowania na określonym terenie. Gminy nigdy nie prowadziły i nie prowadzą ewidencji mieszkańców pracujących w poszczególnych gospodarstwach rolnych. Organy gminy nie prowadzą także ewidencji wypadków przy pracy w gospodarstwach oraz ewidencji dochodów osiąganych w gospodarstwach rolnych. Z kolei ewidencja okresów ubezpieczenia i opłacania składek na Fundusz Ubezpieczenia Społecznego Rolników nie obejmuje lat wskazanych we wniosku skarżącego. Stosownie do art. 3 ust. 3 ustawy w przypadku braku odpowiednich dokumentów pozwalających na wydanie zaświadczenia możliwym jest udowodnienie okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym zeznaniami co najmniej dwóch świadków zamieszkujących w tym czasie na terenie, na którym jest położone to gospodarstwo rolne. Zeznania świadków nie mogą stanowić podstawy do wydania zaświadczenia potwierdzającego okresy pracy w gospodarstwie rolnym, gdyż może to nastąpić wyłącznie na podstawie dokumentów. Stanowisko pracodawcy skarżącego, który uzależnia zaliczenie stażu pracy w gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy wyłącznie od potwierdzenia tego zaświadczeniem wydanym przez gminę jest zatem nieprawidłowe. Okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym mogą być potwierdzone dokumentami będącymi w posiadaniu osoby zainteresowanej, zaświadczeniem wydanym przez organ gminy (jeżeli gmina dysponuje dokumentami potwierdzających fakt pracy w gospodarstwie), bądź też w ostateczności zeznaniami co najmniej dwóch świadków zamieszkujących w tym czasie na terenie, na którym jest położone to gospodarstwo rolne. Zeznania te mogą być odebrane przez pracodawcę osoby zainteresowanej, pracowników urzędu gminy, notariusza. Ocena złożonych zeznań należy jednak każdorazowo do pracodawcy, który stwierdza fakt spełnienia wymogów określonych w ustawie i podejmuje decyzję o zaliczeniu tego okresu do pracowniczego stażu pracy. Jeżeli natomiast pracodawca na podstawie przedstawionych dokumentów potwierdzających prowadzenie gospodarstwa rolnego zakwestionuje uprawnienia pracownika do zaliczenia tego okresu, wówczas pracownik może wystąpić ze stosownym powództwem do sądu pracy o uznanie jego roszczeń do określonych uprawnień pracowniczych. W orzecznictwie sądowym również wskazuje się, że z przepisu art. 3 ust. 3 ustawy nie wynika, że możliwe jest wydanie zaświadczenia urzędu gminy na podstawie zeznań świadków. Przepis ten umożliwia jedynie stronie, w sytuacji gdy nie uzyska stosownego zaświadczenia z gminy, przedłożenia do innego organu zeznań dwóch świadków potwierdzających okres pracy strony w gospodarstwie. Regulacja ta oznacza tylko i wyłącznie to, że ustawodawca dopuszcza inny sposób dowodzenia przez zainteresowaną osobę okresów pracy w gospodarstwie rolnym w przypadku, gdy brak jest dokumentów pozwalających na wydanie zaświadczenia w tej kwestii. W żadnym jednak razie regulacja ta nie rozszerza katalogu środków dowodowych, które mogą mieć zastosowanie w postępowaniu zaświadczeniowym. Na wynik sprawy nie może mieć zatem wpływu powołane przez skarżącego załączone do wniosku "zeznania" świadków, bowiem udowodnienie okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym zeznaniami co najmniej dwóch świadków może nastąpić wyłącznie w postępowaniu prowadzonym przez organ emerytalno-rentowy lub przez pracodawcę zainteresowanego, a nie w postępowaniu o wydanie zaświadczenia.

W skardze na powyższe postanowienie G. K. wniósł o jego uchylenie w całości wraz z poprzedzającym je postanowieniem Burmistrza [...] z [...] w całości oraz o zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania.

Zaskarżonym postanowieniom skarżący zarzucił:

1. naruszenie przepisów postępowania:

a) art. 7, art. 11, art. 77, art. 80 i art. 107 k.p.a. przez całkowite pominięcie rozważenia interesu skarżącego, w tym nieustosunkowanie się w uzasadnieniu postanowień do argumentów i wniosków podnoszonych w pismach procesowych, niezebranie i nierozpatrzenie wyczerpująco materiału dowodowego, w tym tego który mógłby zostać zebrany w wyniku należytego rozważenia argumentów przedstawionych przez skarżącego;

b) art. 35, art. 75 i art. 77 k.p.a. przez brak przeprowadzenia (i omówienia w uzasadnieniu) należytego postępowania dowodowego, w tym ustosunkowania się należycie do przedstawionych przez skarżącego dowodów;

c) art. 217 i art. 218 § 2 k.p.a. przez jego niewłaściwą interpretację,

2. naruszenie prawa materialnego:

a) naruszenie art. 3 ustawy o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy:

- przez brak należytego postępowania dowodowego, zwłaszcza nieustosunkowanie się należyte do przedstawionych przez skarżącego dowodów;

- przez niewłaściwą interpretację przepisów prawa stanowiących podstawę do wydania żądanego przez skarżącego zaświadczenia oraz będące skutkiem tej sytuacji, arbitralne (należycie nieuzasadnione) przeprowadzenie procesu decyzyjnego.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2018r., poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018r., poz. 1302 ze zm.) - dalej: p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

W rozpoznawanej sprawie organy administracji naruszyły przepisy postępowania co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego oraz przepisy ustawy z dnia 20 lipca 1990r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz.U. nr 54 poz.310 ze zm.).

Zgodnie z treścią art.217 § 1 K.p.a. organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie.

W myśl art.217 § 2 K.p.a. zaświadczenie wydaje się, jeżeli:

1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa;

2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego.

W myśl art.218 § 2 K.p.a. organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające.

Zgodnie z treścią art.3 ust.1 ustawy z 20 lipca 1990r. na wniosek zainteresowanej osoby właściwy urząd gminy jest obowiązany stwierdzić, zgodnie z art. 1, okresy jej pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym, wydając stosowne zaświadczenie w celu przedłożenia w zakładzie pracy.

W myśl art.3 ust.2 wymienionej ustawy jeżeli organ, o którym mowa w ust.1, nie dysponuje dokumentami uzasadniającymi wydanie zaświadczenia o pracy zainteresowanej osoby w indywidualnym gospodarstwie rolnym, zawiadamia ją o tej okoliczności na piśmie.

Zgodnie z treścią art.3 ust.3 wymienionej ustawy w wypadku, o którym mowa w ust. 2, okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym mogą być udowodnione zeznaniami co najmniej dwóch świadków zamieszkujących w tym czasie na terenie, na którym jest położone to gospodarstwo rolne.

Należy zaznaczyć, że postępowanie zaświadczeniowe ze względu na istotę zaświadczenia charakteryzuje się uproszczeniem i odformalizowaniem, gdyż nie zmierza do rozpatrzenia sprawy administracyjnej i nie ma podstaw do przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego zgodnie z treścią art. 75 § 1 k.p.a. Nie oznacza to jednak, że organ nie ma podjąć wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, w rozumieniu odnalezienia i przetworzenia na potrzeby wystawienia zaświadczenia danych posiadanych w swoich zasobach. Postępowanie wyjaśniające powinno zmierzać w kierunku ustalenia stanu faktycznego i prawnego wymagającego potwierdzenia zaświadczeniem (por. orzeczenie w sprawie sygn. akt I OSK 1227/06, Lex nr 320833). W postępowaniu zaświadczeniowym powinny być stosowane zasady ogólne k.p.a. Postępowanie w sprawach wydawania zaświadczeń, choć jest postępowaniem uproszczonym, ma charakter prawny zbliżony do postępowania administracyjnego. Samo zamieszczenie instytucji wydawania zaświadczeń w kodeksie postępowania administracyjnego prowadzi do wniosku, iż do tego postępowania mają zastosowanie zasady ogólne postępowania administracyjnego (por. Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego Jaśkowska Małgorzata, Wilbrandt-Gotowicz Martyna, Wróbel Andrzej, Komentarz aktualizowany LEX/el. 2019 - komentarz do art. 218.).

Z przepisu art.218 § 2 K.p.a. wynika, że przed wydaniem zaświadczenia organ może przeprowadzić postępowanie wyjaśniające. Postępowanie to spełnia tylko pomocniczą rolę w ustaleniu treści zaświadczenia, bo główną rolę - art. 218 K.p.a. - przypisuje danym wynikającym z ewidencji, rejestru, wykazu, zbioru dokumentów lub zbioru danych utrwalanych innymi technikami, a będących w posiadaniu organu. Celem postępowania wyjaśniającego jest zbadanie okoliczności wynikających już z istniejących ewidencji, rejestrów i innych danych, jak też wyjaśnienie, czy dane te odnoszą się do osoby wnioskodawcy, faktów, stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się zainteresowany. Postępowanie to ma na celu usunięcie wątpliwości, co do znanych, bo istniejących już faktów, czy stanu prawnego. Nie jest dopuszczalne dokonywanie, w trybie dotyczącym wydawania zaświadczeń, jakichkolwiek ustaleń faktycznych i ocen prawnych nie wynikających z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu ( por. wyrok NSA z dnia 15 stycznia 2014r. I OSK 1518/12 LEX nr 1452122, wyrok NSA z dnia 28 sierpnia 2013r. I OSK 605/12 LEX nr 1369011).

W niniejszej sprawie G. K. wnosił o wydanie mu zaświadczenia stwierdzającego pracę w gospodarstwie rolnym rodziców w okresie od 29 kwietnia 1988r. do 22 września 1991r. Zaświadczenie to jest mu potrzebne celem przedłożenia w zakładzie pracy dla zaliczenia tego okresu do stażu pracy.

Należy zaznaczyć, że obowiązek wydania takiego zaświadczenia przez organ administracji wynika z treści art.3 ust.1 ustawy z 20 lipca 1990r., w którym użyto sformułowania "urząd gminy jest obowiązany stwierdzić". W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęty jest powszechnie pogląd, że zakładając racjonalność ustawodawcy, który obliguje urząd gminy do wydania zaświadczenia stwierdzającego okres pracy w gospodarstwie rolnym, musiał on mieć świadomość tego, jakie dokumenty może posiadać urząd gminy, a ponadto jakimi instrumentami i możliwościami prawnymi dysponuje. W związku z czym założył z góry, że ten właśnie, a nie inny urząd, na podstawie danych będących w jego dyspozycji, będzie właściwy do poświadczenia konkretnych okoliczności. Przyjmuje się natomiast, że dokumentami potwierdzającymi okresy pracy w gospodarstwie rolnym są księgi podatkowe, rejestry gruntowe, ewidencja wojskowa w której np. zaznaczony jest fakt odroczenia służby wojskowej w związku z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, dokumentacja związana z ubezpieczeniem społecznym, majątkowym i osobowym oraz inne dokumenty znajdujące się w dyspozycji urzędu. (por. wyroki NSA z 19 kwietnia 2018r. w spr. I OSK 1386/16, z 31 maja 2010r. w spr. I OSK 1633/09, z 29 czerwca 2010r. w spr. II OSK 1122/09, z 29 czerwca 2010r. w spr. I OSK 1121/09,, wyrok WSA w Opolu z 9 września 2009r. w spr. II SA/Op 210/09, wyrok WSA w Lublinie z 22 lutego 2017r. w spr. II SAB/Lu 26/17 i z 11 lipca 2019r. w spr. III SA/Lu 138/19).

Podkreślić należy, że zaświadczenie urzędu gminy jest podstawowym środkiem dowodzenia pracy w gospodarstwie rolnym a więc zasadą jest, że to zaświadczenie jest dowodem wykonywania pracy w takim gospodarstwie. Zeznania świadków są natomiast wyjątkiem i stanowią one środek dowodowy gdy brak jest odpowiedniej dokumentacji pozwalającej na wystawienie zaświadczenia. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się także, że w postępowaniu o wydanie zaświadczenia, o którym mowa w art.3 ust.1 ustawy z 20 lipca 1990r. organ administracji musi dołożyć należytej staranności. Musi zatem w sposób rzetelny zbadać wszystkie posiadane ewidencje i rejestry oraz dokonać wnikliwej ich analizy. W przypadku natomiast braku podstaw do wystawienia zaświadczenia, w postanowieniu odmownym winien dokładnie opisać jakie dokumenty zostały zbadane i wyjaśnić w sposób nie budzący wątpliwości dlaczego nie można wystawić zaświadczenia. (por wyroki NSA z , z 31 maja 2010r. w spr. I OSK 1633/09 i z 19 kwietnia 2018r. w spr. I OSK 1386/16, wyrok WSA w Lublinie z 11 lipca 2019r. w spr. III SA/Lu 138/19).

W niniejszej sprawie z zebranego materiału dowodowego nie wynika aby organ I instancji w sposób staranny i rzetelny przeprowadził postępowanie w przedmiocie wniosku skarżącego o wydanie mu zaświadczenia. Wskazuje na to treść uzasadnienia postanowienia Burmistrza [...] składającego się z jednego zdania następującej treści: "tutejszy organ nie dysponuje ewidencją, rejestrem lub innymi danymi pozwalającymi na wydanie żądanego zaświadczenia". Uzasadnienie jest zatem lakoniczne i nie wyjaśnia jakie ewidencje, rejestry lub inne dane znajdują się w posiadaniu urzędu i czy je analizowano pod kątem wydania zaświadczenia. Lakoniczność uzasadnienia uniemożliwia skontrolowanie prawidłowości wydanego rozstrzygnięcia.

Nieco więcej informacji organ I instancji zawarł w piśmie przewodnim skierowanym, do SKO w [...] z 29 października 2019r. W piśmie tym podniesiono, że urząd dysponuje ewidencją podatników podatku rolnego, leśnego i od nieruchomości, rejestrem wymiarowym podatku, rejestrem zaświadczeń o niezaleganiu w podatkach lokalnych i ewidencją osób zameldowanych na terenie Gminy [...]. Nie dysponuje natomiast ewidencją właścicieli gospodarstw rolnych ani rejestrem osób pracujących w gospodarstwach rolnych. Należy zaznaczyć, że wymienione informacje winny się znaleźć w uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia a nie w piśmie skierowanym do organu odwoławczego tak aby strona mogła się z nim zapoznać i ewentualnie je zakwestionować. Nadto z tych informacji nie wynika czy organ I instancji je analizował na potrzeby rozpoznania wniosku skarżącego. Nic takiego nie wynika bowiem z treści tego pisma. W dalszej części pisma z 29 października 2019r. podniesiono, że po analizie wniosku G.K. i załączonych do niego dokumentów organ uznał, iż nie są to dane z ewidencji i rejestrów dających podstawę do wystawienia zaświadczenia. Stanowisko organu można zatem scharakteryzować w ten sposób, że skarżący nie przedstawił organowi dokumentów z ewidencji i rejestrów w oparciu o które można by wystawić zaświadczenie. Pogląd organu w tym zakresie jest błędny bo niejako "przerzuca" na stronę ciężar wykazania istnienia danych z ewidencji i rejestrów w oparciu o które można by wystawić zaświadczenie. W rzeczywistości wykazanie istnienia bądź nieistnienia takich danych spoczywa na organie. W sytuacji gdy strona składa wniosek o wydanie jej zaświadczenia, o którym mowa w art.3 ust.1 ustawy z 20 lipca 1990r., to obowiązkiem organu jest ustalić jakimi rejestrami, ewidencjami i innymi dokumentami dysponuje, dokonać ich wnikliwej analizy a następnie bądź wydać zaświadczenie bądź odmówić jego wydania szczegółowo wyjaśniając swoje rozstrzygnięcie w tym zakresie. Ze stanowiskiem organu wyrażonym piśmie z 29 października 2019r. nie można się zgodzić. To nie skarżący miał obowiązek przedstawić dokumenty z ewidencji i rejestrów w oparciu o które organ mógłby wystawić zaświadczenie lecz organ winien dokonać szczegółowej kwerendy posiadanych dokumentów a w przypadku braku wystarczających danych do wydania zaświadczenia winien dokładnie wyjaśnić motywy swojego rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie z zebranego materiału dowodowego nie wynika aby organ I instancji dokonał jakiekolwiek kwerendy posiadanych rejestrów, ewidencji i innych dokumentów.

Wadliwości postępowania organu I instancji nie może konwalidować treść uzasadnienia zaskarżonego postanowienia. W postanowieniu tym podniesiono, że opodatkowanie podatkiem rolnym i fakt zameldowania nie są dowodami potwierdzającymi pracę w gospodarstwie rolnym,. Nadto powtórzono informację zawartą w piśmie z 29 października 2019r. (brak ewidencji osób pracujących w gospodarstwie rolnym i ewidencji wypadków przy pracy w rolnictwie) oraz zaznaczono, ze ewidencja składek na FUSR nie obejmuje lat wskazanych we wniosku skarżącego. W ocenie sądu wymienione okoliczności nie mogą sanować braku przeprowadzenia prawidłowego postępowania wyjaśniającego przez organ I instancji a to w Urzędzie Miejskim w W. mogą się znajdować ewidencje, rejestry oraz ewentualnie inne dokumenty w oparciu o które mogłoby zostać wydane zaświadczenie. Jeszcze raz należy podkreślić, że skoro ustawodawca w art.3 ust.1 ustawy nałożył na urząd gminy obowiązek wydania zaświadczenia ("urząd gminy jest obowiązany stwierdzić") to miał świadomość jakie dokumenty może posiadać urząd oraz jakimi możliwościami prawnymi i instrumentami dysponuje organ aby wystawić zaświadczenie. Powtórzyć także należy, iż w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że dokumentami mogącymi potwierdzić pracę w gospodarstwie rolnym są księgi podatkowe, rejestry gruntowe, ewidencje wojskowe, dokumentacja związana z ubezpieczeniem społecznym, majątkowym i osobowym oraz inne dokumenty będące w dyspozycji urzędu. W każdym przypadku złożenia przez stronę wniosku o wydanie zaświadczenia, o którym mowa w art.3 ust.1 z 20 lipca 1990r., obowiązkiem organu jest przeprowadzenie szczegółowej kwerendy posiadanych ewidencji, rejestrów i innych dokumentów niezbędnych do wydania zaświadczenia. W przypadku stwierdzenia, że brak jest podstaw do wystawienia zaświadczenia organ winien szczegółowo wyjaśnić motywy wydanego rozstrzygnięcia wskazując jakimi rejestrami i ewidencjami dysponuje i co z nich wynika a jakich nie posiada. Uzasadnienie postanowienia musi w sposób nie budzący wątpliwości wskazywać dlaczego żądanie strony nie może zostać uwzględnione. Innymi słowy postępowanie zaświadczeniowe nie może być pobieżne lecz winno być przeprowadzone z należytą starannością. Urząd gminy winien rozpoznać wniosek strony w sposób rzetelny i sumienny. W niniejszej sprawie postępowanie organu I instancji nie spełnia tych wymogów. Z uzasadnienia postanowienia Burmistrza W. nie wynika jakie ewidencje i rejestry znajdują się w organie, czy były one analizowane i co z nich wynika a jakich ewidencji urząd nie posiada. Nie wiadomo zatem czy w urzędzie znajdują się dane z ewidencji gruntów (rejestry i ewidencje gruntów przeszły do właściwych starostw od 1 stycznia 1999r.), z ewidencji wojskowej dotyczące skarżącego, z dokumentów dotyczących ubezpieczenia społecznego, majątkowego lub osobowego skarżącego bądź z innych dokumentów mogących potwierdzić pracę G.K. w gospodarstwie rolnym rodziców. Skoro nie wiadomo czy przeprowadzono kwerendę dokumentów znajdujących się w urzędzie a jeżeli tak to jakich oraz jaki był jej wynik jak również nie wiadomo jakich dokumentów brak jest w organie to nie można skontrolować prawidłowości (legalności) rozstrzygnięcia organu. Wymogu rzetelnego przeprowadzenia postępowania nie spełnia ogólnikowe i jednozdaniowe uzasadnienie postanowienia organu, iż nie dysponuje on ewidencją lub rejestrem pozwalającym na wydanie zaświadczenia.

Należy natomiast zgodzić się z poglądem wyrażonym w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że organ nie może wystawić zaświadczenia na podstawie zeznań świadków przedstawianych przez wnioskodawcę gdyż może to uczynić wyłącznie na podstawie posiadanych dokumentów. Słusznie również organ odwoławczy podniósł, że skarżący przed swoim pracodawcą może dowodzić pracę w gospodarstwie rolnym swoich rodziców za pomocą zeznań świadków. Należy jednak zaznaczyć, że ta forma dowodzenia (tzn. zeznaniami świadków) jest możliwa dopiero gdy brak jest dokumentów uzasadniających wydanie zaświadczenia. Zasadniczym środkiem dowodowym w tym zakresie jest zaświadczenie co wynika z treści art.3 ustawy z 20 lipca 1990r. W niniejszej sprawie postępowanie zaświadczeniowe zostało jednak przeprowadzone z naruszeniem przepisów postępowania i nie zostało wykazane, że brak jest dokumentów w oparciu o które można by wystawić zaświadczenie, o którym mowa w art.3 ust.1 ustawy z 20 lipca 1990r.

Reasumując sąd uznał, że skarga jest uzasadniona. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że postępowanie w przedmiocie wniosku skarżącego przeprowadzono z naruszeniem art.7,8,9 i 107 § 3 K.p.a. co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, na podstawie art. 145 § 1pkt 1c.) p.p.s.a., sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie z dnia 16 października 2019r.

Na podstawie art.200 p.p.s.a. sąd zasądził od organu administracji na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy uwzględnić rozważania zawarte w niniejszym uzasadnieniu. Należy przeprowadzić szczegółową kwerendę znajdujących się w Urzędzie Miejskim w W. ewidencji, rejestrów i innych dokumentów niezbędnych do wydania zaświadczenia przy czym fakt przeprowadzenia kwerendy winien zostać potwierdzony odpowiednim dokumentem. W zależności od wyników kwerendy należy bądź wydać zaświadczenie bądź odmówić jego wydania. W przypadku wydania negatywnego dla strony rozstrzygnięcia należy dokładnie wyjaśnić jego motywy wskazując jakimi ewidencjami, rejestrami i innymi dokumentami dysponuje urząd i co z nich wynika a jakich dokumentów nie posiada. Z treści uzasadnienia postanowienia musi w sposób nie budzący wątpliwości wynikać dlaczego wniosek strony nie mógł zostać uwzględniony.

a.k.