Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2090/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-01-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 29 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 201 poz 1540
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Protokolant st. sekr. sąd. Jadwiga Rytych po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi "F." Sp. z o.o. z siedzibą w C. na czynność Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie wezwania do usunięcia członu z nazwy spółki oddala skargę


UZASADNIENIE

F. Sp. z o. o. z siedzibą w C (dalej też jako skarżąca, spółka) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na wystosowane do niej przez Ministra Finansów wezwanie z dnia [...] czerwca 2012 roku do usunięcia uchybień polegających na naruszeniu przepisu art. 29 ustawy z dnia 19 listopada 2009 roku o grach hazardowych (Dz. U. nr 201, poz. 1540 z póżn. zm.).

Do wydania zaskarżonego aktu doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Strona skarżąca poinformowała organ na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy o grach hazardowych o zarejestrowaniu w Krajowym Rejestrze Sądowym zmiany dotyczącej nazwy wspólnika oraz nazwy spółki. Minister Finansów dokonał zmiany zezwolenia w części dotyczącej struktury udziałów w ten sposób, że zamiast dotychczasowej nazwy wspólnika wskazał nazwę nową. Jednocześnie stwierdził nieprawidłowość w części dotyczącej zmiany nazwy spółki i zaskarżonym pismem z dnia [...] czerwca 2012 r. wezwał spółkę do usunięcia we wskazanym terminie uchybień, polegających na naruszeniu przepisu art. 29 ustawy o grach hazardowych poprzez usunięcie z nazwy spółki członu "www. [...].pl" oraz o przedstawienie dokumentów potwierdzających wykonanie wezwania. W uzasadnieniu wezwania organ wskazał, że art. 29 ust. 1 ustawy o grach hazardowych zabrania między innymi reklamy i promocji zakładów wzajemnych. Przez reklamę rozumie się publiczne rozpowszechnianie znaków towarowych lub symboli graficznych i innych oznaczeń z nimi związanych, także nazw i symboli graficznych podmiotów prowadzących działalność w zakresie zakładów wzajemnych oraz informacji o miejscach, w których takie zakłady są urządzane, i możliwości uczestnictwa (art. 29 ust. 6). Za reklamę i promocję zakładów wzajemnych uważa się również reklamę i promocję produktów i usług, których nazwa, znak towarowy, kształt graficzny lub opakowanie wykorzystuje podobieństwo lub jest tożsame z oznaczeniem zakładów wzajemnych albo z firmą, nazwą lub oznaczeniem podmiotu prowadzącego działalność w zakresie zakładów wzajemnych (art. 29 ust. 8). Za reklamę i promocję zakładów wzajemnych uważa się również reklamę i promocję podmiotów, których wizerunek reklamowy wykorzystuje podobieństwo lub jest tożsamy z oznaczeniem zakładów wzajemnych, lub innym symbolem obiektywnie odnoszącym do takich oznaczeń (art. 29 ust. 9). Minister Finansów podkreślił, iż zgłoszona przez skarżącą zmiana polega na dodaniu do dotychczasowej nazwy spółki, adresu strony internetowej "www. [...].pl" gdzie spółka prowadzi działalność w zakresie zakładów wzajemnych przez sieć Internet. Biorąc pod uwagę treść przywołanego powyżej art. 29 ustawy o grach hazardowych organ wskazał, że dokonanie zmiany nazwy firm w powyższym zakresie, tj. wprowadzenie nazwy "[...] www. [...].pl Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością" jest reklamą i promocją zakładów wzajemnych. Działalność taka stanowi prezentację adresu strony internetowej, gdzie przyjmowane są zakłady wzajemne, a poprzez publiczną prezentację następuje zachęcanie do uczestnictwa w zakładach wzajemnych oraz informowanie o miejscach urządzania zakładów wzajemnych i możliwościach uczestnictwa. Jest zatem w ocenie organu działalnością reklamującą i promocyjną w rozumieniu przepisów ustawy o grach hazardowych. Sam fakt posiadania przez skarżącą zezwolenia na przyjmowanie zakładów wzajemnych w sieci internet nie upoważnia do publicznego rozpowszechniania adresu strony internetowej, gdzie ta działalność jest prowadzona. Organ zaznaczył, że jedynym odstępstwem w tym zakresie jest możliwość prowadzenia reklamy i promocji wewnątrz punktu przyjmowania zakładów wzajemnych oraz oznaczenia nazwą podmiotu, logo firmy lub nazwą prowadzonej działalności gospodarczej, na zewnątrz budynku, miejsca, w którym znajduje się punkt przyjmowania zakładów wzajemnych, a w przypadku zakładów wzajemnych przyjmowanych przez sieć Internet, reklamy i promocji prowadzonej na określonej w zezwoleniu stronie internetowej wykorzystywanej do urządzania tych zakładów (art. 29 ust. 5 ustawy o grach hazardowych). Konkludując organ stwierdził, że zgłoszona zmiana nazwy spółki przekracza dopuszczoną przez ustawę o grach hazardowych formę reklamy i promocji.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie, spółka wezwała Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa nim dokonanego. W uzasadnieniu wskazała, że nadzwyczajne zgromadzenie wspólników Spółki "[...]" Sp. z o.o. podjęło uchwałę o zmianie nazwy na "[...]". Ponadto w uchwale postanowiono, że spółka może używać skrótu, m.in. "[...] Sp. z o.o." Spółka złożyła też wniosek do właściwego sądu rejonowego o dokonanie wpisania do Krajowego Rejestru Sądowego jej nowej nazwy. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012 r. Sąd Rejonowy w [...] zarejestrował w Krajowym Rejestrze Sądowym postulowaną zmianę. Zarejestrowanie przez Sąd Rejonowy w [...] nowej nazwy spółki nastąpiło po analizie zgodności jej dokonania z obowiązującymi przepisami prawa. Strona wskazała ponadto, że przepisy ustawy o grach hazardowych nie nakładają na nią obowiązku uzyskania zgody Ministra Finansów w tym zakresie. Zaznaczyła, że przepisy ustawy o grach hazardowych nakładają na organ udzielający zezwolenia obowiązek dokonania odpowiedniej zmiany zezwoleń w terminie 14 dni, czego organ nie uczynił do dnia złożenia przedmiotowego wezwania. Nie zgodziła się ze stanowiskiem Ministra Finansów, zgodnie z którym dodanie do nazwy spółki członu "www. [...].pl" stanowi naruszenie art. 29 ustawy o grach hazardowych zakazującego reklamy promocji m.in. zakładów wzajemnych. W opinii spółki, przedmiotowe wezwanie nakładające na Spółkę obowiązek usunięcia z jej nazwy członu "www. [...].pl" nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach prawa. Jednocześnie poinformowała, że kierując się daleko posuniętą ostrożnością, zaprzestała posługiwania się pełną nazwą "[...] www. [...].pl Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością" i posługuje się ustanowionym skrótem nazwy w brzmieniu "[...] " Sp. z o.o. Następnie poinformowała organ o wykonaniu wezwania poprzez zaprzestanie posługiwania się nazwą w brzmieniu "[...] www. [...].pl Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością" przedkładając zarazem dokumenty potwierdzające dokonanie zmiany nazwy Spółki zgodnie z wezwaniem organu.

Na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, Minister Finansów odpowiedział pismem z dnia [...] września 2012 r., w którym podtrzymał swe dotychczasowe stanowisko.

Skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na wezwanie organu z dnia [...] czerwca 2012 roku do usunięcia uchybień polegających na naruszeniu przepisu art. 29 ustawy o grach hazardowych, zarzucając mu naruszenie:

1. art. 58 ustawy o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201 poz. 1540 ze zm.), poprzez zastosowanie go w przypadku braku uchybień i naruszenia prawa przez stronę,

2. art. 29 ww. ustawy o grach hazardowych, poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że dodanie w nazwie spółki członu "www. [...].pl" stanowi naruszenia zakazu reklamy i promocji w rozumieniu ustawy o grach hazardowych,

3. art. 160 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks Spółek Handlowych, poprzez jego błędną wykładnię i naruszenie zasady dowolnego wyboru firmy spółki.

Mając powyższe na uwadze wniosła o uchylenie wezwania Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2012 r. ewentualnie o stwierdzenie bezskuteczności powyższej czynności organu. W skardze podkreśliła, że przepisy ustawy o grach hazardowych nie nakładają na spółkę obowiązku uzyskania zgody organu wydającego zezwolenie na dokonanie zmiany nazwy spółki. Nadto art. 55 ust. 2 ustawy o grach hazardowych nakłada na organ w przedmiotowej sprawie obowiązek dokonania odpowiedniej zmiany udzielonego zezwolenia w terminie 14 dni, czego organ nie uczynił do dnia złożenia przedmiotowego wezwania. Jej zdaniem, ustawa o grach hazardowych reguluje sposób prowadzenia przez spółkę działalności hazardowej, jednakże jej przepisy nie nakładają na nią rygorów lub ograniczeń odnośnie określania nazwy jej firmy, jak również nie wyłączają stosowania w tym zakresie powszechnie obowiązujących przepisów prawa ustalających wymogi, jakie powinna spełniać nazwa spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zawartych m.in. w ustawie kodeks spółek handlowych oraz ustawie Kodeks cywilny. Granice swobody wyznaczają zasady prawa firmowego, które nie zostały wyłączone przez ustawę o grach hazardowych, a w szczególności zasada prawdziwości firmy, jej kontynuacji czy też wyłączności. Wspomniane zasady dotyczą konieczności zastosowania takiego brzmienia firmy, które odróżniałoby się od innych oznaczeń firm na tym samym rynku oraz stanowiłoby kontynuację prowadzonej przez danego przedsiębiorcę działalności gospodarczej. Skarżąca podnosi, że ustawa o grach hazardowych nie wprowadza żadnego ograniczenia w zakresie konstruowania nazwy firmy spółki. Tym samym osoba prawna, jaką jest [...] Sp. z o.o., może na podstawie przepisów Kodeksu spółek handlowych dowolnie obierać firmę. Przepisy ustawy - Kodeks spółek handlowych wskazują obligatoryjne składniki nazwy (firmy) spółki oraz dopuszczają stosowane w szerokim zakresie dodatki fakultatywne w firmach spółek. Dodatki te mogą wskazywać na przedmiot działalności, siedzibę podmiotu oraz mogą zawierać inne, dowolnie wybrane określenia. Ze wzglądu na funkcję informacyjną nazwy (firmy) lub potrzebę właściwego odróżnienia danej jednostki organizacyjnej od innych podmiotów występujących w obrocie, osoby prawne wprowadzają różnego rodzaju dodatki fakultatywne. W szczególności dodatki te dotyczą przedmiotu lub miejsca prowadzonej działalności gospodarczej, wskazują siedzibę osoby prawnej lub zawierają inne, dowolnie dobrane elementy. Ponadto, zarejestrowanie przez Sąd Rejonowy w [...] jej nowej nazwy nastąpiło niewątpliwie po analizie zgodności jej dokonania z obowiązującymi przepisami prawa.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Minister Finansów wskazał, że w myśl art. 29 ust. 6 ustawy o grach hazardowych, przez reklamę zakładów wzajemnych rozumie się publiczne rozpowszechnianie informacji o miejscach, w których takie zakłady są urządzane. Nie sposób zatem podzielić poglądu skarżącej, że zamieszczenie w nazwie spółki członu będącego adresem strony internetowej, gdzie spółka przyjmuje zakłady wzajemne przez sieć Internet, nie jest formą reklamy i promocji zakładów wzajemnych oraz informowaniem o miejscu prowadzonej działalności. Podkreślił, że nie kwestionuje wynikającej z art. 160 § 1 ustawy - Kodeks spółek handlowych, zasady dowolności tworzenia nazwy przedsiębiorcy. Zgodnie z tym przepisem, firma spółki może być obrana dowolnie. Nie może to być jednak dowolność niczym nieograniczona. Może się bowiem zdarzyć, że wprowadzone do nazwy spółki elementy naruszają przepisy innych ustaw. Żądanie organu usunięcia uchybień w tym zakresie nie oznacza jednak, że zasada dowolności tworzenia nazwy spółki została naruszona. Istotna jest w tym przypadku treść art. 6 ust. 6 ustawy o grach hazardowych, zgodnie z którym do spółek stosuje się przepisy ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037 z późno zm.), chyba, że ustawa stanowi inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 ww. ustawy urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier losowych, zakładów wzajemnych i gier na automatach jest dozwolone wyłącznie na zasadach określonych w ustawie. Zdaniem organu, zasady tworzenia nazwy (firmy) osoby prawnej muszą pozostawać w zgodzie z obowiązującym stanem prawnym. Samo badanie zgodności nazwy przedsiębiorcy przez sąd rejestrowy jest jedynie badaniem formalnym. Zatem fakt, że Sąd Rejonowy w [...] zarejestrował w Krajowym Rejestrze Sądowym przedmiotową zmianę, nie pozbawia Ministra Finansów przypisanego mu mocą ustawy o grach hazardowych uprawnienia weryfikacji zmian dokonywanych przez podmioty, a tym bardziej nie zwalnia organu z obowiązku wnikliwego zweryfikowania zgodności tych zmian z przepisami ustawy o grach hazardowych. Sąd, dokonując rejestracji zmian, co do zasady opiera się wyłącznie na dokumentach przedłożonych przez zarząd spółki. Organ zaznaczył zarazem, że przeprowadzone przez sąd rejestrowy badanie dokumentów stanowiących podstawę wpisu spółki czy zmian dotyczących spółki nie ogranicza w żaden sposób innych organów w zakresie ich kompetencji kontrolnych wynikających z przepisów szczególnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co, następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności, lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna (czynność organu) jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgoda z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i prawa procesowego.

Oznacza to, że uchylenie decyzji administracyjnej, czynności organu następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszeniu przepisów prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a.

Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 p.p.s.a. stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§1).

Sąd, poddawszy kontroli zaskarżoną czynność z dnia [...] czerwca 2012 r. stwierdził, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw.

Istota sporu dotyczy prawidłowości zastosowania przez organ przepisów prawa materialnego.

Poza sporem jest, że skarżąca posiada zezwolenie na działalność w zakresie zakładów wzajemnych przez sieć internetową.

Jednakże z mocy art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 z późn. zm.) zabroniona jest reklama i promocja m.in. zakładów wzajemnych a także gier w karty, gier cylindrycznych, gier w kości i gier na automatach.

Ustawodawca w art. 29 ust. 6 określił definicję reklamy ww. gier jako "publiczne rozpowszechnianie (...) także nazw i symboli graficznych podmiotów prowadzących działalność" w zakresie ww. gier "oraz informacji o miejscach, w których takie gry lub zakłady są urządzone i możliwościach uczestnictwa".

W ocenie Sądu, organ administracji - wobec tak jednoznacznego zakazu reklamy - prawidłowo ocenił, że umieszczenie w nazwie spółki nazwy domeny internetowej stanowi prezentowanie konkretnej strony internetowej, na której są urządzone zakłady wzajemne. Poprzez taką publiczną prezentację - w nazwie spółki - następuje zachęcanie i promowanie uczestnictwa w zakładach wzajemnych i informowanie o miejscu ich urządzenia, czyli poprzez stronę internetową.

Oznacza to, że dowolny wybór nazwy spółki, który jest wprawdzie przewidziany w art. 160 § 1 kodeksu spółek handlowych, nie może być dokonany z naruszeniem zakazów określonych w art. 29 ust. 1 i 6 ustawy o grach hazardowych. Obranie bowiem nazwy spółki zawierającej domenę internetową jest de facto reklamą tej działalności poprzez informację o jej adresie internetowym. Stanowi zatem bezpośrednią zachętę do odwiedzenia strony internetowej i skorzystania z gier, reklamując i promując działalność hazardową.

Mając na uwadze powyższe, Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.