Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 1018/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-04-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję w części
Powołane przepisy: article: art. 108 art. 116
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA del. Dariusz Kurkiewicz (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, sędzia WSA Waldemar Śledzik, Protokolant referent stażysta Agnieszka Cudna, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu wraz z drugim członkiem zarządu oraz spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za miesiące czerwiec, sierpień i wrzesień 2010 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję w część, dotyczącej orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu wraz z drugim członkiem zarządu oraz spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za wrzesień 2010 r. 2) w pozostałej części oddala skargę, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz D. K. kwotę 500 zł (słownie: pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] lutego 2015 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. - po rozpatrzeniu odwołania D.K. (dalej: "Skarżący") od decyzji Naczelnika Urzędu skarbowego W. z [...] czerwca 2014r. orzekającej o solidarnej z M. Sp. z o.o. i drugim członkiem zarządu G. L. odpowiedzialności Skarżącego za zaległości podatkowe ww. Spółki w podatku od towarów i usług za miesiące od czerwca do września 2010 r. w łącznej kwocie 64.246,80 zł., odsetki za zwłokę od tych zaległości w łącznej kwocie 30.384 zł. i koszty postępowania egzekucyjnego w łącznej kwocie 2.454,63 zł – uchylił decyzję organu pierwszej instancji w części orzekającej o odpowiedzialności podatkowej Skarżącego za zaległości M. Sp. z o.o. w podatku od towarów i usług za lipiec 2010 r. w kwocie 13.186 zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości 6.242 zł i kosztami postępowania egzekucyjnego w wysokości 813,90 zł i w tej części umorzył postępowanie; w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że M. Sp. z o.o. nie uregulowała podatku od towarów i usług wykazanego w deklaracjach VAT-7 za miesiące od czerwca do września 2010 r. Z uwagi na bezskuteczność egzekucji prowadzonej z majątku Spółki w związku z ww. zaległościami, Naczelnik Urzędu Skarbowego W. postanowieniem z [...] września 2013r. wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w zakresie odpowiedzialności Skarżącego, członka zarządu M. Sp. z o.o. za zaległości podatkowe tej Spółki w podatku od towarów i usług za miesiące od czerwca do września 2010 r., odsetki za zwłokę od tych zaległości oraz koszty postępowania egzekucyjnego. Następnie decyzją z [...] września 2014. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. orzekł o solidarnej odpowiedzialności ze Spółką i drugim członkiem zarządu za zaległości podatkowe Spółki. Od powyższej decyzji Skarżący wniósł odwołanie.

W uzasadnieniu, wymienionej na wstępie, zaskarżonej decyzji Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że Skarżący zarzucił, iż doszło do naruszenia art. 108 § 2 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej: "O.p."), ponieważ przed wszczęciem postępowania wobec osoby trzeciej nie doręczono spółce decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, co jest zarzutem nieuzasadnionym. Zgodnie z § 3 cytowanego artykułu w razie wystawienia tytułu wykonawczego na podstawie deklaracji, co w niniejszej sprawie ma miejsce, przed orzeczeniem o odpowiedzialności osoby trzeciej nie wymaga się uprzedniego wydania decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego i decyzji, o której mowa w art. 53a. (wyrok NSA z dnia 24.02.2012r. Sygn. akt I FSK 566/2011). Zgodnie z art. 3a § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005r. Nr 229, poz. 1954 ze. zm., dalej: "u.p.e.a.") w przypadkach, o których mowa w § 1 stosuje się egzekucję administracyjną, jeżeli w deklaracji (...) zostało zamieszczone pouczenie, że stanowią one podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Na złożonych przez M. Sp. z o. o. deklaracjach VAT-7 za okres od czerwca do września 2010r. widnieje dla podatnika pouczenie, że w przypadku nie wpłacenia w obowiązującym terminie kwoty (...) lub wpłacenia jej w niepełnej wysokości niniejsza deklaracja stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (...). Z uwagi zatem na wystawienie tytułów wykonawczych na podstawie złożonych przez Spółkę deklaracji, nie było wymogu wydania decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego podatnika.

Dyrektor Izby Skarbowej powołując się na art. 26 § 5 u.p.e.a. stwierdził, że wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego lub doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. W odniesieniu do zaległości za czerwiec, sierpień i wrzesień 2010 r. egzekucyjne zostało wszczęte na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych w oparciu o deklaracje VAT-7 przed dniem wszczęcia postępowania o odpowiedzialności osoby trzeciej, tj. przed 12 września 2013r., w którym doręczono postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] września 2013r. wszczynające postępowanie o odpowiedzialności Skarżącego jako osoby trzeciej za zaległości M. Sp. z o.o. w podatku od towarów i usług za czerwiec, sierpień i wrzesień 2010r.

W kwestii zaś wypełnienia przesłanki wynikającej z art. 108 § 2 pkt 3 O.p. w odniesieniu do zaległości za lipiec 2010r. organ odwoławczy stwierdził, że w aktach sprawy brak jest dowodu potwierdzającego doręczenie ww. tytułu wykonawczego. Z postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] czerwca 2012r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wynika, iż za datę doręczenia tytułu wykonawczego z [...] września 2010r. nr [...] przyjęto uwidocznioną na tym tytule wykonawczym datę [...] października 2010r., tj. datę doręczenia zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności. Jako dowód dokonania tej czynności organ pierwszej instancji wskazał zwrotne potwierdzenie odbioru zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego z [...] października 2010r. stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w [...] w B. . Z dokumentu tego wynika jednak tylko, że 21 października 2010r. do M. Sp. z o.o. doręczono przesyłkę zawierającą zawiadomienie z d [...] października 2010r. o zajęciu rachunku bankowego w [...] S.A. w B. . Na dokumencie tym nie ma natomiast żadnej informacji, aby przesyłka zawierała odpis tytułu wykonawczego nr [...] . Brak jest w aktach przedmiotowej sprawy innego dokumentu potwierdzającego doręczenie ww. tytułu wykonawczego do Spółki. Nie można więc stwierdzić, że tytuł ten faktycznie znajdował się w przesyłce, której dotyczy zwrotne potwierdzenie odbioru wskazane przez organ pierwszej instancji, a zatem, że wraz z tą przesyłką został doręczony adresatowi. Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził, że orzeczenia o odpowiedzialności Skarżącego za zaległości M. Sp. z o.o. w podatku od towarów i usług za lipiec 20l0r. dokonano z naruszeniem art. 108 § 2 pkt 3 O.p., co spowodowało konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji w tym zakresie i umorzenie postępowania w sprawie.

Dyrektor Izby Skarbowej powołując się na art. 116 § 1 O.p. wskazał, że zgromadzony materiał dowodowy potwierdza, że organ egzekucyjny podejmował wszechstronne działania zmierzające do ustalenia składników majątkowych Spółki celem wyegzekwowania zaległości podatkowych, tj:

- skierował zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego do banków: [...] S.A., oraz banku [...] SA. Pomimo zablokowania rachunku bankowego w banku [...] SA. do wysokości zajętych wierzytelności organ egzekucyjny nie uzyskał żadnych kwot z uwagi na brak środków umożliwiających całkowite lub częściowe zrealizowanie zajęć. Natomiast bank [...] S.A. nie prowadził rachunków należących do M. Sp. z o. o.

- skierował zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność pieniężną u dłużnika zajętej wierzytelności innego niż pracodawca, organ rentowy lub bank,

- przesłuchał Pana G.L. na okoliczność ustalenia majątku Spółki z którego organ egzekucyjny mógłby prowadzić egzekucję,

- ustalił, że Spółka nie posiada nieruchomości i pojazdów mechanicznych.

Zdaniem organu odwoławczego, wobec braku majątku ruchomego, nieruchomego, środków pieniężnych oraz innych wierzytelności i praw majątkowych, podjęte wobec Spółki czynności egzekucyjne nie doprowadziły do wyegzekwowania zaległości. Organ odwoławczy podkreśla, że Spółka nie dopełniła formalności i nie wskazała numeru lokalu w którym mieści się siedziba Spółki, a tym samym uniemożliwiła prowadzenie postępowania egzekucyjnego. Z ustaleń organu egzekucyjnego wynika także, iż jedynym członkiem zarządu (jednocześnie Prezesem Zarządu) jest J. R. (jednocześnie Prezes Zarządu spółki F. S.A. - jedynego wspólnika Spółki M. Sp. z o.o.), zaś z pisma Sądu Rejonowego dla W. w W. Sąd Gospodarczy [...] Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego z [...] lutego 2012r. wynika, iż wobec J.R. wydano zakaz prowadzenia działalności gospodarczej oraz reprezentowania podmiotów gospodarczych (postanowienie z [...] listopada 2010r. sygn. akt [...] ) oraz, że wszystkie spółki wykupione przez J. R. nie posiadają żadnego majątku. Bezskuteczność postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec Spółki potwierdza także umorzenie postanowieniem z [...] października 2012r. sygn. akt [...] egzekucji prowadzonej wobec tego podmiotu przez Komornika Sądowego z uwagi na fakt, że z egzekucji nie uzyska się sumy wyższej od kosztów egzekucyjnych. Okoliczność ta wynika z wpisu dokonanego w Krajowym Rejestrze Sądowym z [...] stycznia 2013r. Zatem organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił, iż egzekucja z majątku M. Sp. z o.o. okazała się bezskuteczna.

Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że uchwałą nr [...] podjętą na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników "M. " Spółka z o.o., które odbyło się [...] lutego 2005r., na stanowisko Prezesa Zarządu Spółki powołany został Skarżący, zaś uchwałą nr 3 podjętą na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników "M. " Spółka z o.o., które odbyło się [...] listopada 2010r., Skarżący został odwołany ze składu zarządu Spółki. Natomiast terminy płatności zobowiązań podatkowych objętych zaskarżoną decyzją przypadały na 25 lipca 2010 r 25 sierpnia 2010 r., 25 września 2010 r. i 25 października 2010r. tj. na okres, w którym w składzie zarządu był Skarżący.

Organ odwoławczy wskazał, że ustalenia organu podatkowego dotyczące kręgu osób zasiadających w zarządzie Spółki w czasie powstania zaległości podatkowych stanowią przedmiot sporu pomiędzy Skarżącym, a organem podatkowym. Skarżący utrzymuje, iż jego mandat wygasł w 2008r., tj. z dniem odbycia zgromadzenia wspólników zatwierdzającego sprawozdanie finansowe za rok 2007, który to rok zdaniem skarżącego jest ostatnim rokiem obrotowym pełnienia przez niego funkcji Prezesa zarządu M. Sp. z o. o. Na potwierdzenie swoich racji przywołał przepis art. 202 § 1 i 2 Kodeksu spółek handlowych stanowiący, że jeżeli umowa spółki nie stanowi inaczej, mandat członka zarządu wygasa z dniem odbycia zgromadzenia wspólników zatwierdzającego sprawozdanie finansowe za pierwszy pełny rok obrotowy pełnienia funkcji członka zarządu. W przypadku powołania członka zarządu na okres dłuższy niż rok, mandat członka zarządu wygasa z dniem odbycia zgromadzenia wspólników, zatwierdzającego sprawozdanie finansowe za ostatni pełny rok obrotowy pełnienia funkcji członka zarządu, chyba że umowa spółki stanowi inaczej.

Odnosząc się do tego zarzutu organ odwoławczy stwierdził, że ze zgromadzonego przez organ podatkowy materiału dowodowego, a także dokumentów wniesionych przez Skarżącego wynika, że w czasie kiedy upływał termin płatności zobowiązań w podatku od towarów i usług za okres od czerwca do września 2010r. Skarżący pełnił funkcję Prezesa zarządu Spółki. Są to:

- protokół z Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników M. Sp. z o.o. odbytego w [...] lutego 2005r. z którego wynika, że uchwałą nr 1 Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników Skarżący został powołany na Prezesa Zarządu Spółki,

- dokumenty sporządzone po 2008 roku, na których widnieje podpis z imienną pieczątką o treści "Prezes Zarządu D. K. ",

- protokół Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników "M. " Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. z dnia [...] listopada 2010r. z którego wynika, że uchwałą nr 3 z [...] listopada 2010 roku Skarżący został odwołany ze składu Zarządu Spółki.

W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej, z powyższego wynika, że Zgromadzenie Wspólników zatwierdzające sprawozdanie za 2007 rok w żaden sposób nie zmieniło sposobu zarządzania Spółką, tj. Zgromadzenie nie powołało nowego zarządu. W ocenie organu odwoławczego Skarżący sam uznał się za ważnie powołanego do zarządu spółki, podpisując się w kolejnych latach na wyżej wskazanych dokumentach jako Prezes Zarządu Spółki.

Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że w sytuacji, gdy stan faktyczny, co do składu zarządu w chwili powstania zaległości podatkowych jest sporny, wpis w Krajowym Rejestrze Sądowym ma duże znaczenie dowodowe. Natomiast ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby przez Spółkę został złożony w sądzie wniosek o zmianę danych podmiotu w rejestrze przedsiębiorców w związku ze zmianą w składzie zarządu w okresie przed 2010 r. Zatem w ocenie organu odwoławczego, Skarżący nie przedstawił dowodów przeczących pełnieniu obowiązków członka zarządu M. Sp. z o.o. w czasie powstania przedmiotowych zaległości podatkowych.

Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że Skarżący zarówno w postepowaniu przed organem pierwszej jak i drugiej instancji nie wskazał mienia, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych Spółki w znacznej części. Ponadto w niniejszej sprawie nie został złożony wniosek o ogłoszenie upadłości. Zatem nie zostały spełnione przesłanki wynikające z art. 116 § 1 pkt 1 i 2 O.p. uwalniająca Skarżącego od odpowiedzialności za zaległości M. Sp. z o.o.

Organ drugiej instancji zaznaczył, że dla przyjęcia niewypłacalności dłużnika rozumianej jako niewykonywanie swoich wymagalnych zobowiązań nieistotne jest, czy dłużnik nie wykonuje wszystkich zobowiązań, czy też tylko niektórych z nich. Dla określenia stanu niewypłacalności bez znaczenia jest też rozmiar niewykonywanych zobowiązań i przyczyna ich niewykonywania. Organ odwoławczy wskazał, że wskaźnik płynności szybkiej, wskaźnik ogólnego zadłużenia i wskaźnik rentowności sprzedaży obrazujące sytuację finansową spółki świadczą o tym, że już na koniec 2008 r. była zagrożona zdolność Spółki do terminowego regulowania swoich bieżących zobowiązań. Organ stwierdził, że na wniosek Spółki Naczelnik Urzędu Skarbowego w I. decyzją z [...] października 2010 r. rozłożył na raty zapłatę podatku od towarów i usług za czerwiec 2010 r., jednak Spółka zobowiązania nie uregulowała. Spółka stała się zatem niewypłacalna zarówno ze względu na brak majątku na pokrycie wymagalnych zobowiązań jak i ze względu na zaprzestanie płacenia wymagalnych zobowiązań i była zobowiązana złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości w czasie kiedy Skarżący był członkiem jej zarządu.

Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że organ pierwszej instancji zasadnie odmówił przeprowadzenia dowodu z przesłuchania wskazanych przez Skarżącego świadków ponieważ nie miały one znaczenia dla sprawy. Dyrektor Izby Skarbowej nie zgodził się ponadto ze Skarżącym, który twierdził, że brak było podstaw do ogłoszenia upadłości, gdyż ze sporządzonego na 30 września 2010 r. bilansu oraz rachunku zysków i strat wynika, że Spółka znajdowała się w niezłej kondycji finansowej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w części i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.

- art. 108 § 2 pkt 3 O.p. w związku z art. 151 u.p.e.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na wszczęciu postępowania w sprawie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej w odniesieniu do zaległości za czerwiec, sierpień i wrzesień 2010 r. pomimo niedoręczenia spółce będącej podatnikiem, tytułów wykonawczych, w szczególności tytułu wykonawczego [...] z [...] listopada 2010 r. doręczonego według adnotacji urzędu skarbowego w dniu 29 grudnia 2010 r"

- art. 121 § 1 i O.p. poprzez jego niezastosowanie i uznanie, iż Skarżący nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o upadłość lub niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy podczas, gdy jeszcze na miesiąc przed podjęciem uchwały przez Zgromadzenie Wspólników z [...] listopada o odwołaniu ze składu zarządu spółki, Naczelnik Urzędu Skarbowego w I. w decyzji z [...] października 2010 r. (znak [...] ) zbadał sytuację ekonomiczno-finansową spółki z o.o. M. i ustalił, że: "obecnie spółka M. nie spełnia kryteriów kwalifikujących do objęcia jej postępowaniem upadłościowym i naprawczym", wydana przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. decyzja utwierdziła Skarżącego, iż brak było przesłanek do objęcia spółki M. postępowaniem upadłościowym i naprawczym w czasie pełnienie przez Skarżącego funkcji członka zarządu,

- art. 116 §1, 2 i 4 O.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, iż brak jest negatywnych przesłanek, których zaistnienie wyklucza orzeczenie o odpowiedzialności Skarżącego jako członka zarządu za zaległości spółki, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez niego funkcji członka zarządu oraz błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż to Skarżący powinienem wykazać istnienie negatywnych przesłanek orzeczenia o mojej odpowiedzialności;

- art. 3, 20 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. prawo upadłościowe i naprawcze w związku z art. 202 § 1 i 2 k.s.h. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i błędne uznanie, iż Skarżący był uprawniony do złożenia wniosku o upadłość spółki M. Sp. z o.o., a w konsekwencji uznanie, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło z jego winy, podczas gdy kadencja pełnienia funkcji członka zarządu spółki M. skończyła się w lutym 2008 r., zaś mandat do pełnienia funkcji członka zarządu wygasł w czerwcu 2008 r. tym samym po tej dacie nie był uprawniony do złożenia wniosku o upadłość spółki M. , zaś w przypadku złożenia takiego wniosku zostałby on odrzucony przez Sąd jako złożony przez osobę nieuprawnioną,

- art. 197 § 1 w związku z art. 122 O.p. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy (naruszenie przez organ zasady prawdy obiektywnej) i niepowołanie przez organ pierwszej instancji biegłego, podczas gdy w niniejszej sprawie wymagane są wiadomości specjalne, na okoliczność ustalenia czy w okresie pełnienia przez Skarżącego funkcji członka zarządu istniały podstawy do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub postępowania zapobiegającego upadłości (postępowanie układowe) w szczególności, iż na miesiąc przed podjęciem uchwały przez Zgromadzenie Wspólników z [...] listopada o odwołaniu Skarżącego ze składu zarządu spółki, Naczelnik Urzędu Skarbowego w I. w decyzji z [...] października 2010 r. zbadał sytuację ekonomiczno- finansową spółki z o.o. M. i ustalił, że: "obecnie spółka M. nie spełnia kryteriów kwalifikujących do objęcia jej postępowaniem upadłościowym i naprawczym".

oraz naruszenie przepisów prawa materialnego

- art. 202 § 1 i 2 k.s.h. w związku z art. 201 § 4 k.s.h. poprzez ich niezastosowanie i w konsekwencji błędne uznanie, iż w okresie od czerwca do września 2010 r. Skarżący pełnił funkcję członka zarządu spółki M. Sp. z o.o. i ponosi solidarną odpowiedzialności z Panem G. L. oraz spółką M. Sp. z o.o. za zaległości spółki, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez Skarżącego funkcji członka zarządu; podczas gdy zgodnie z przywołanymi przepisami jeżeli umowa spółki nie stanowi inaczej, mandat członka zarządu wygasa z dniem odbycia zgromadzenia wspólników zatwierdzającego sprawozdanie finansowe za pierwszy pełny rok obrotowy pełnienia funkcji członka zarządu. W przypadku powołania członka zarządu na okres dłuższy niż rok, mandat członka zarządu wygasa z dniem odbycia zgromadzenia wspólników, zatwierdzającego sprawozdanie finansowe za ostatni pełny rok obrotowy pełnienia funkcji członka zarządu, chyba że umowa spółki stanowi inaczej.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. , podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga okazała się częściowo uzasadniona.

Zgodnie z art. 108 § 2 pkt 3 O.p. postępowanie w sprawie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej nie może zostać wszczęte przed dniem wszczęcia postępowania egzekucyjnego - w przypadku, o którym mowa w § 3. Paragraf 3 tego artykułu stanowi natomiast, że w razie wystawienia tytułu wykonawczego na podstawie deklaracji, na zasadach przewidzianych w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przed orzeczeniem o odpowiedzialności osoby trzeciej nie wymaga się uprzedniego wydania decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego i decyzji, o której mowa w art. 53a.

W przedmiotowej sprawie tytuły wykonawcze dotyczące zaległości podatkowych objętych zaskarżoną decyzją wystawiono na podstawie deklaracji podatkowych VAT-7 złożonych przez M. Sp. z o.o. za czerwiec, sierpień i wrzesień 2010 r.

Stosownie do art. 26 § 5 u.p.e.a. wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą:

1) doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego lub

2) doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego.

Treść powyższego przepisu wskazuje w sposób wyraźny, że dla prawidłowego wszczęcia egzekucji administracyjnej niezbędne jest doręczenie zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego.

W tym miejscu należy zauważyć, że tytuł wykonawczy obejmujący zaległości M. Sp. z o.o. w podatku VAT za wrzesień 2010 r. został przesłany zobowiązanej na adres: B. ul. [...] , po zmianie siedziby Spółki (wpis do KRS z dnia [...] listopada 2010 r.) na adres: W. , [...] i po ogłoszeniu tej zmiany w Monitorze Sadowym i Gospodarczym.

Zgodnie z art. 45 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 23) – dalej jako "Kpa", w zw. z art. 18 u.p.e.a., jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Przepis art. 44 stosuje się odpowiednio.

W świetle powyższego tytuł wykonawczy wystawiony na Spółkę obejmujący zaległości w VAT za wrzesień 2010 r. nie został prawidłowo doręczony. Skutkiem tego nie nastąpiło w tym zakresie wszczęcie egzekucji administracyjnej, co stanowi przeszkodę do wszczęcia postępowania w zakresie odpowiedzialności Skarżącego za te zaległości podatkowe Spółki. Powyższa okoliczność była powodem uchylenia zaskarżonej decyzji w części, dotyczącej orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności Skarżącego jako członka zarządu wraz z drugim członkiem zarządu oraz spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za wrzesień 2010 r.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi Sąd uznał je za nieuzasadnione.

Niezasadny jest zarzut dotyczący nieprawidłowego doręczenia Spółce tytułów wykonawczych obejmujących zaległości podatkowe w VAT za czerwiec i sierpień 2010 r. Jak wynika z akt sprawy tytuły te doręczone zostały na adres siedziby Spółki stosownie do cytowanego wyżej art. 45 Kpa.

Bezpodstawny jest również zarzut dotyczący wadliwego ustalenia przez organy podatkowe daty, od której Spółkę należało uznać za niewypłacalną.

Stosownie do art. 11 ust. 1 ustawy prawo upadłościowe i naprawcze dłużnika uważa się za niewypłacalnego, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych.

Jak wynika z akt sprawy Spółka Majster z o.o. już od 2010 r. nie wykonywała swoich wymagalnych zobowiązań. Dotyczyło to zobowiązań podatkowych w VAT za czerwiec, lipiec, sierpień i wrzesień 2010 r.; składek na ubezpieczenia społeczne za wrzesień i listopad 2010 r. oraz zobowiązań wobec: PPHU P. - wymagalnych od 15 marca 2010 r.; F. S.A. – wymagalnych od 10 czerwca 2010 r.; "R. " – wymagalnych od 26 lipca 2010 r.: M. – wymagalnych od 29 stycznia 2010 r.; K. P. "C. " – wymagalnych od 29 stycznia 2010 r.

Zatem zasadnie organy podatkowe uznały, że Spółka stała się niewypłacalna już w 2010 r.

Natomiast bez znaczenia jest podnoszona w skardze okoliczność, iż w odrębnym postępowaniu dotyczącym udzielenia Spółce ulg w spłacie zobowiązań podatkowych organ podatkowy odmiennie ocenił stan jej finansów. Przedmiotem oceny Sądu w niniejszym postępowaniu jest bowiem stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) – dalej jako "p.p.s.a." dana sprawa, a zatem ustalenia organów dokonane w postępowaniu dotyczącym odpowiedzialności Skarżącego za zaległości podatkowe Spółki w VAT za poszczególne miesiące od czerwca do września 2010 r.

Nadto zauważyć należy, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy prawo upadłościowe i naprawcze dłużnik jest obowiązany, nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości. Ustęp 2 powyższego artykułu stanowi natomiast, że jeżeli dłużnikiem jest osoba prawna albo inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, obowiązek, o którym mowa w ust. 1, spoczywa na każdym, kto ma prawo go reprezentować sam lub łącznie z innymi osobami.

W myśl art. 201 § 1 k.s.h. zarząd prowadzi sprawy spółki i reprezentuje spółkę. Zgodnie z § 2 tego artykułu zarząd składa się z jednego albo większej liczby członków. Natomiast stosownie do art. 293 § 2 tej ustawy członek zarządu, rady nadzorczej, komisji rewizyjnej oraz likwidator powinien przy wykonywaniu swoich obowiązków dołożyć staranności wynikającej z zawodowego charakteru swojej działalności.

W świetle cytowanych wyżej przepisów członek zarządu spółki z o.o. winien znać stan jej finansów i w sytuacji zaistnienia niewypłacalności spółki złożyć wniosek o jej upadłość. Niezasadnie zatem Skarżący uzasadnia swoje zaniechanie w powyższym zakresie treścią decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. z dnia z dnia [...] października 2010 r. Ocena stanu niewypłacalności Spółki była bowiem obowiązkiem Skarżącego jako członka jej zarządu a nie organu podatkowego w toku postępowania dotyczącego udzielenia ulg w spłacie zobowiązań podatkowych.

Sąd nie podziela również zarzutów podniesionych w skardze dotyczących ustalenia okresu kiedy Skarżący pełnił w Spółce funkcję członka zarządu.

Jak wynika z zapisów KRS prowadzonego dla Spółki, Skarżący był członkiem jej zarządu w okresie od 3 lutego 2005 r. do 15 listopada 2010 r.

Zgodnie z art. 17 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 1142) domniemywa się, że dane wpisane do Rejestru są prawdziwe. Ze względu na to, że w przepisach przywołanej ustawy brak ogólnego zakazu przeprowadzania dowodu przeciwko domniemaniu prawdziwości danych wpisanych do rejestru, przyjmuje się, że domniemanie wyrażone w cytowanym wyżej przepisie jest domniemaniem wzruszalnym (por. M. Tarska, Komentarz do art. 1–60 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym [w:] S. Sołtysiński, A. Szajkowski, A. Szumański, J. Szwaja (red.), Kodeks spółek handlowych. Pozakodeksowe prawo handlowe. Komentarz. T. 5, Wyd. 3, Warszawa 2015). Jednakże w ocenie Sądu ciężar wykazania faktu, że dane wpisane do rejestru nie są prawdziwe, spoczywa na osobach, które z okoliczności tej wywodzą skutki prawne, to jest w konkretnej sprawie na Skarżącym (por. Tak R. Gładyszowski, Sytuacja prawna członka zarządu spółki z o.o. w procesie wytoczonym przeciwko niemu na podstawie art. 299 k.s.h., Palestra 2003, nr 9–10, s. 58).

Jednakże Skarżący nie wykazał, iż dane o pełnieniu przez Niego funkcji członka zarządu Spółki w terminie płatności zobowiązań podatkowych objętych zaskarżoną decyzją wynikających z KRS nie odpowiadają rzeczywistości.

Podsumowując stwierdzić należy, że w zakresie odpowiedzialności Skarżącego jako członka zarządu Spółki M. z o.o. solidarnie z drugim członkiem zarządu oraz spółką za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za czerwiec i sierpień 2010 r. organy podatkowe wykazały zaistnienie pozytywnych przesłanek tej odpowiedzialności wynikających z art. 116 §§ 1, 2 i 4 O.p., natomiast Skarżący nie wykazał negatywnych przesłanek swojej odpowiedzialności jako członka zarządu spółki wskazanych w tym przepisie.

Mając powyższe uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

O kosztach sądowych postanowiono na podstawie art. 200 p.p.s.a.