Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 3953/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-10-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 29 ust. 1 pkt 1 i ust. 1, 1a pkt 2 i 3
journal: Dz.U. 2003 nr 229 poz 2273
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej
article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: par. 2 ust. 1, par. 9
journal: Dz.U. 2004 nr 73 poz 657
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie   działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich
journal: Dz.U.UE.L 1999 nr 160 poz 80 art. 14 ust. 2 i 3
law: Rozporządzenie Rady (WE) Nr 1257/1999 z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu  Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) oraz zmieniające i uchylające niektóre rozporządzenia*
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 art. 73 ust. 4
law: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Marek Krawczak, Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2016 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Dyrektora ... Oddziału Regionalnego ARiMR w W. z dnia ... lipca 2015 r. nr ... w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW); oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi z 3 września 2015r. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Warszawie przez J.L. (zwanego dalej: skarżącym) jest decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej: Dyrektor ARiMR) nr [...] z [...] lipca 2015r. o utrzymaniu w mocy decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w C. (dalej: Kierownik ARiMR) nr [...] z [...] kwietnia 2015r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW).

Skarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:

Skarżący [...] maja 2005r. złożył do Biura Powiatu ARiMR w C. wniosek o przyznanie płatności ONW. We wniosku zgłoszono do wsparcia działki rolne o łącznej powierzchni 66,03 ha. W oparciu o powyższy wniosek, Kierownik ARiMR wydał [...] maja 2006 r. decyzję nr [...], na mocy której przyznał skarżącemu wnioskowane wsparcie do powierzchni wskazanej we wniosku w kwocie 12.438,06 zł. W przedmiotowej sprawie płatność z tytułu ONW została udzielona do powierzchni stwierdzonej w trakcie kontroli administracyjnej tj. 65,98 ha, na którą zaciągnięto zobowiązanie nr [...].

W dniu [...] maja 2006r. J.L. złożył wniosek o udzielenie wsparcia na kolejny rok na powierzchnię 53,81 ha.

W związku z tym, że regulacje prawne w zakresie płatności ONW nakładają na wnioskodawców obowiązek nieprzerwanego, pięcioletniego prowadzenia działalności rolniczej na gruntach położonych na obszarach ONW o powierzchni nie mniejszej, niż objęta wsparciem wypłaconym na bazie pierwszego wniosku oraz fakt, iż skarżący w złożonym wniosku (za rok 2006) nie deklarował działek ewidencyjnych będących przedmiotem wniosku w roku 2005 o nr [...] o łącznej powierzchni 5,53 ha oraz pomniejszył deklaracje pozostałych działek o powierzchnię 6,70 ha, Kierownik ARiMR wystąpił 19 października 2006r. do strony z wezwaniem do złożenia wyjaśnień.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie, 29 grudnia 2006 r. skarżący złożył korektę do wniosku, w której dodatkowo pomniejszył powierzchnie działek rolnych [...]. Po korekcie wniosku powierzchnia deklarowana do płatności w roku 2006 wyniosła 50,42 ha.

W dniu [...] sierpnia 2006r. w gospodarstwie beneficjenta została przeprowadzona kontrola na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni, w ramach której ustalono, że powierzchnia niedotrzymania zobowiązania ONW wynosi 46,42 ha.

Decyzją nr [...] z [...] maja 2007r. Kierownik ARiMR odmówił przyznania wnioskodawcy płatności ONW. Po rozpoznaniu odwołania, Dyrektor ARiMR decyzją nr [...] z [...] grudnia 2007r. uchylił decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Następnie, Kierownik ARiMR decyzją nr [...] z [...] lipca 2008r. odmówił przyznania beneficjentowi płatności ONW. Po rozpoznaniu odwołania, Dyrektor ARiMR decyzją nr [...] z [...] września 2008r. uchylił decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W związku z powyższym, Kierownik ARiMR decyzją nr [...] z [...] lipca 2012r. odmówił przyznania beneficjentowi płatności ONW. Decyzja stała się ostateczna.

Dyrektor ARiMR [...] maja 2013r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] z [...] lipca 2012r., a następnie decyzją nr [...] z [...] lipca 2013r. stwierdził nieważność ww. decyzji organu I instancji.

W dniu [...] lutego 2015r. Kierownik ARiMR decyzją nr [...] odmówił przyznania J.L. płatności ONW (decyzja została doręczona w trybie art. 44 k.p.a.).

Z uwagi na powyższe Kierownik ARiMR zawiadomieniem z [...] marca 2015r. poinformował stronę o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych środków finansowych z tytułu ONW na podstawie decyzji nr [...] z [...] maja 2006r.

Kierownik ARiMR ustalił decyzją nr [...] z [...] kwietnia 2015r. skarżącemu kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) w wysokości 8.750,75 zł.

W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że w sprawie nastąpiło zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej na części działek rolnych objętych zobowiązaniem ONW. Bowiem z zebranych w sprawie dowodów wynika, iż na zadeklarowanych użytkach rolnych nie była prowadzona działalność rolnicza od 30 czerwca 2003r. (nieużytek na powierzchni 38,36 ha). Ponadto beneficjent we wniosku złożonym w dniu [...] maja 2006r. wycofał z deklaracji działki o łącznej powierzchni 5,48 ha, zaś na powierzchni 2,58 ha również stwierdzono zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej.

Skarżący w odwołaniu z 2 maja 2015r. wystąpił o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji. Wskazał, że wnosi o zastosowanie przepisu art. 73 ust. 4 rozporządzenia Komisji (WE), gdyż w jego ocenie decyzja w przedmiocie przyznania płatności została wydana wskutek pomyłki ze strony organu.

Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją nr [...] z [...] lipca 2015r. Dyrektor ARiMR utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że J.L. pierwszą płatność z tytułu ONW otrzymał w dniu 2 czerwca 2006 r. do powierzchni 65,98 ha - co oznacza zgodnie z art. 14 ust. 2 i 3 rozporządzenia 1257/1999/WE z 17 maja 1999r. prowadzenie działalności rolniczej na obszarze znajdującym się w mniej korzystnej sytuacji, przez przynajmniej 5 lat od pierwszej wypłaty dodatku wyrównawczego - że pięcioletnie zobowiązanie rozpoczęło się z dniem wypłaty pierwszej płatności ONW i obejmowało działki rolne o powierzchni 65,98 ha.

Jak zaznaczył Dyrektor ARiMR, beneficjent w kolejnym roku realizacji zobowiązania (rok 2006) zadeklarował do uzyskania płatności grunty rolne o powierzchni 54,67 ha, której wielkość skorygował następnie do powierzchni 50,42 ha. Wobec deklaracji rolnika, została przeprowadzona w dniu [...] sierpnia 2006r. kontrola na miejscu w oparciu o którą ustalono, iż beneficjent w roku 2006 użytkował na obszarach ONW powierzchnię 19,56 ha. Ustalenia tego, co podkreślił organ odwoławczy beneficjent nie negował w postępowaniu w sprawie przyznania płatności z tytułu ONW, jak i w trakcie postępowania o ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności. Z protokołu wynika, że na użytkach rolnych nie była prowadzona działalność rolnicza od 30 czerwca 2003 r. (nieużytek na powierzchni 38,36 ha), a we wniosku złożonym w dniu 15 maja 2006 r. wniosku o płatność wycofał z deklaracji działki ewidencyjne nr [...] o łącznej powierzchni objętej zobowiązaniem - 5,48 ha. Na powierzchni zaś 2,58 ha w toku kontroli na miejscu, jak i uwzględniając korektę deklaracji złożoną przez beneficjenta w dniu 29 grudnia 2006 r. stwierdzono zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej w roku kontroli (tj. 2006).

Następnie organ przytoczył treść § 9 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania ,,Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 40, poz. 329 ze zm.), który stanowi, że jeżeli rolnik zaniechał prowadzenia działalności rolniczej na działkach rolnych lub ich częściach położonych na obszarach ONW w okresie objętym zobowiązaniem, zwraca część płatności ONW, która została przyznana do powierzchni tych użytków rolnych, na których nastąpiło to zaniechanie, za cały okres jej pobierania, jeżeli łączna powierzchnia działek rolnych, na których prowadzona jest nadal działalność rolnicza, wynosi co najmniej 1 hektar.

Zatem bezspornym w ocenie organu pozostaje, że roku 2006 J.L. na powierzchni 46,42 ha gruntów objętych zobowiązaniem ONW, nie prowadził działalności rolniczej, co zostało ustalone na podstawie deklaracji strony, kontroli na miejscu przeprowadzonej w gospodarstwie strony w dniu [...] sierpnia 2006 r. i stanowiło podstawę do odmowy przyznania stronie płatności ONW za rok 2006 (decyzja Nr [...] z [...] lutego 2015r.). Jednocześnie Dyrektor ARiMR zaznaczył, że zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej, stanowi samodzielną przesłankę zwrotu otrzymanych przez producenta rolnego płatności ONW. Zatem do powstania obowiązku zwrotu nie jest konieczne wystąpienie innych, dodatkowych okoliczności.

Organ odwoławczy podkreślił, że w sprawie nie zachodzą przesłanki do odstąpienia od ustalania kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności określone art. 73 ust. 4 i 5 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z 21 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. UE L 141 z 30.04.2004, str. 18, z późn. zm. dalej jako rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004). W ocenie organu płatność ONW przekazana w dniu 2 czerwca 2006r. na rachunek bankowy producenta rolnego nie wynikała z pomyłki ARiMR. Przedmiotowe płatności, jak wskazał Dyrektor ARiMR strona uzyskała na mocy decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w C. nr [...] z [...] maja 2006 r., wydanej na podstawie złożonego przez stronę wniosku o przyznanie płatności ONW. Ww. płatności stały się płatnościami nienależnymi w wyniku ujawnienia, że J.L. nie dotrzymał zobowiązania do przestrzegania warunków uczestnictwa w programie ONW w związku z zaniechaniem prowadzenia działalności rolniczej na części powierzchni objętej ww. zobowiązaniem. Fakt ten miał miejsce po wydaniu przez Kierownika ARiMR decyzji o przyznaniu płatności ONW i po realizacji przedmiotowych płatności na rachunek bankowy strony.

Organ odwoławczy dokonał też ustaleń, że w sprawie nie mają zastosowania przepisy o przedawnieniu zwrotu płatności ONW tj. art. 49 ust. 5 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 oraz art. 73 ust. 5 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004. Jeżeli okres między datą płatności pomocy a datą pierwszego powiadomienia beneficjenta przez właściwe władze o nieuzasadnionym charakterze danej płatności jest dłuższy niż dziesięć lat, okres ten ogranicza się do czterech lat. W przedmiotowej sprawie wypłata płatności uznanych za nienależnie pobrane za rok 2005 nastąpiła w dniu 2 czerwca 2006 r., natomiast zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności nr [...] zostało doręczone stronie w dniu 7 kwietnia 2015 r., tj. przed upływem dziesięciu lat od daty płatności. Również decyzja nr [...] o ustaleniu J.L. kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu ONW została doręczona stronie za potwierdzeniem odbioru w dniu 21 kwietnia 2015 r., a więc przed upływem dziesięciu lat od daty płatności.

Zdaniem Dyrektora ARiMR J.L. nie wywiązał się z obowiązku niezwłocznego informowania ARiMR na piśmie o okolicznościach mogących wpłynąć na nienależne przyznanie płatności, nie skorzystał również z prawa do złożenia zmiany do wniosku czy też wycofania działek z wniosku.

Dyrektor ARiMR podkreślił ponadto, że działania beneficjenta nie nosiło cechy "działania w dobrej wierze", o której mowa w art. 73 ust. 5 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 zgodnie, z którym jeżeli od daty wypłaty do dnia pierwszego powiadomienia rolnika o nieuzasadnionym charakterze płatności minęło 10 lat z zastrzeżeniem, że okres ten ulega skróceniu do lat 4, jeśli beneficjent działał w dobrej wierze. Beneficjent złożył podpis pod zobowiązaniem do prowadzenia działalności rolniczej na powierzchni nie mniejszej od tej, za którą producent rolny otrzymał płatność w pierwszym roku z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, przez okres 5 lat od dnia otrzymania tej płatności, a jak wynika z akt sprawy producent rolny w okresie trwania zobowiązania zaniechał prowadzenia działalności rolniczej na części powierzchni objętej przedmiotowym zobowiązaniem. Tym samym w ocenie organu odwoławczego brak jest uprawnienia do zwolnienia beneficjenta z obowiązku zwrotu świadczenia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wniósł o uchylenie decyzji obu instancji jako wydanych z rażącym naruszeniem prawa oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.

W treści skargi jej autor wskazał, że działania organu wstrzymują dopłaty za lata następne tj. 2006-2013 co ma wpływ na prawidłowe funkcjonowanie gospodarstwa rolnego. Podkreślił również, że fakt prowadzenia postępowania przez wiele lat podważa zasadę zaufania obywatela do organów administracji i powoduje niestabilność sytuacji materialnej beneficjenta.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor ARiMR wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, Sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. oraz art. 3 i art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – j.t. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.). Podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest więc eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznych niezgodnych z prawem i przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez wydanie orzeczenia odpowiedniej treści. Dokonując kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, sąd rozpoznając sprawę bada, czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeśli dopuściły się takich uchybień, to czy te uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchylenie zaskarżonej decyzji następuje bowiem – m.in. wówczas, gdy sąd stwierdzi, że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź gdy dopuszczono się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W sprawie będącej przedmiotem niniejszego postępowania sytuacja taka niewątpliwie nie zachodzi.

Jest bezsporne, że skarżący otrzymał za rok 2005 płatność z tytułu prowadzenia działalności rolniczej na terenach o niekorzystnych warunkach gospodarowania ONW, co wynika z decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w C. z [...] maja 2006 r.

Sprawy wyżej wymienionych płatności na płaszczyźnie krajowej regulują przepisy ustawy z 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 2273 ze zm.) oraz wydane na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy rozporządzenie Rady Ministrów z 14 kwietnia 2004 r. (Dz. U. Nr 73, poz. 657 ze zm.) w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 73, poz. 657 ze zm.; zwane dalej: rozporządzeniem RM z 14 kwietnia 2004 r.). Rozporządzenie RM z 14 kwietnia 2004 r. w § 2 ust. 1 stanowi, że płatność ONW udziela się producentowi rolnemu, który zobowiąże się do przestrzegania wymagań, o których mowa w art. 14 ust. 2 i 3 rozporządzenia 1257/1999/WE z 17 maja 1999 r. w sprawie wsparcia rozwoju wsi przez Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOiGR), nowelizującego i uchylającego niektóre rozporządzenia (Dz. Urz. WE L 160, z 26.06.1999, ze zm.) oraz jeżeli łączna powierzchnia działek rolnych, na których prowadzona jest działalność rolnicza, wynosi co najmniej jeden hektar. Z treści art. 14 ust. 2 i 3 rozporządzenia Rady (WE) 1257/1999 wynika, że rolnicy na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania mogą uzyskać wsparcie w postaci dodatków wyrównawczych, które są przyznawane na każdy hektar gruntów użytkowanych rolniczo przez rolników, którzy prowadzą działalność rolniczą na minimalnym areale, który zostanie określony oraz podejmują się prowadzić działalność rolniczą na obszarze o mniej korzystnych warunkach gospodarowania, przez przynajmniej pięć lat od pierwszej wypłaty dodatku wyrównawczego. Przy zachowaniu ogólnej dobrej praktyki rolniczej zgodnie z potrzebą ochrony środowiska i utrzymania krajobrazu wiejskiego, w szczególności chodzi o zrównoważone gospodarowanie.

Jak wynika z przedstawionych przepisów ubiegając się o pomoc w związku z prowadzeniem działalności rolniczej rolnik składając po raz pierwszy wniosek zobowiązuje się do prowadzenia tej działalności przez 5 lat od otrzymania pierwszej wypłaty (p. k. 1-10 akt adm.). Z treści rozporządzenia RM z 14 kwietnia 2004 r. wynika, że od początku jego obowiązywania w § 9 przewidywano obowiązek zwrotu uzyskanych płatności w przypadku zaniechania prowadzenia działalności rolniczej przez producenta rolnego wraz z odsetkami ustawowymi za cały okres jej pobierania, zaś tryb ustalania kwot nienależnie lub nadmiernie pobranych z tytułu płatności ONW określały przepisy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa tj. ustawa z 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. 2014, poz. 1438 ze zm.).

Z treści art. 29 ust. 1 ww. ustawy wynika, że przedmiotem badania w niniejszym postępowaniu jest ustalenie, czy w danej sprawie doszło do nienależytego lub nadmiernego pobrania środków pochodzących z wymienionych w tym przepisie funduszy. Przepis art. 29 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a ustawy o ARiMR, przewiduje wydanie decyzji w razie dokonania nienależnej lub nadmiernej wypłaty rodzajowo określonych środków publicznych. Przepis ten nie uzależnia konieczności wydania decyzji od przyczyny, z powodu której nastąpiła taka wypłata. Obejmuje więc swoim zakresem pobranie środków publicznych przekazanych na rachunek bankowy wnioskodawcy, uznanych następnie za pobrane nienależnie, z powodu niedotrzymania pięcioletniego okresu zobowiązania, co miało miejsce w rozpatrywanej sprawie.

Zgodnie zaś z § 9 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania ,,Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 40, poz. 329 ze zm. wydanego na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1 i ust. 1a pkt 2 i 3 ustawy z 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich Dz. U. Nr 64, poz. 427, z późn. zm.), jeżeli rolnik zaniechał prowadzenia działalności rolniczej na działkach rolnych lub ich częściach położonych na obszarach ONW w okresie objętym zobowiązaniem, zwraca część płatności ONW, która została przyznana do powierzchni tych użytków rolnych, na których nastąpiło to zaniechanie, za cały okres jej pobierania, jeżeli łączna powierzchnia działek rolnych, na których prowadzona jest nadal działalność rolnicza, wynosi co najmniej 1 hektar.

Jak wynika z akt sprawy J. L. pierwszą płatność ONW otrzymał w dniu 2 czerwca 2006r. do powierzchni 65,98 ha, co oznacza, że pięcioletnie zobowiązanie rozpoczęło się z dniem wypłaty pierwszej płatności i obejmowało działki rolne o powierzchni 65,98 ha. Natomiast w roku następnym tj. 2006 producent zadeklarował do uzyskania płatności grunty rolne o powierzchni 54,67 ha, które ostatecznie zweryfikował do powierzchni 50,42 ha. Jak wynika z protokołu czynności kontrolnych z [...] sierpnia 2006r. beneficjent w roku 2006 użytkował obszar ONW o powierzchni 19,56 ha. Co do części działek stwierdzono nieprawidłowości o kodzie DR10, który oznacza, że działki rolne nie były utrzymane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003r., co z kolei skutkuje trwałym wykluczeniem działek rolnych z płatności. Zatem J. L. w roku 2006 nie prowadził działalności rolniczej na powierzchni 46,42 ha gruntów objętych zobowiązaniem ONW.

W przedmiotowej sprawie co nie ulega wątpliwości beneficjent świadomie zadeklarował określoną we wniosku powierzchnię gruntów jako kwalifikujących się do płatności ONW nie zachowując przy tym należytej staranności, zatem wbrew zaciągniętemu zobowiązaniu.

Skarżący zarzucił przy tym, że wypłata płatności ONW nastąpiła z uwagi na pomyłkę organu tj. Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w C. przy wydawaniu decyzji z [...] maja 2006r., co uzasadnia w ocenie beneficjenta zastosowanie dyspozycji art. 73 ust. 4 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z 21 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz.U. L 141 z 30 kwietnia 2004r. ze zm.).

Sąd wskazuje, że w zaskarżonej decyzji organ prawidłowo zbadał, czy w sprawie nie wystąpiły przesłanki, które by uwalniały rolnika od obowiązku zwrotu płatności. Zgodnie z art. 73 ust. 4 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 obowiązek zwrotu nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu lub innego organu oraz jeśli błąd nie mógł zostać wykryty przez rolnika. Jednakże w przypadku, gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem danej płatności, akapit pierwszy stosuje się jedynie, jeśli o decyzji o zwrocie nie powiadomiono zainteresowanego w terminie 12 miesięcy od płatności.

W niniejszej sprawie nie doszło do sytuacji o jakiej mowa w art. 73 ust. 4 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 – obowiązek zwrotu określony w ust. 1 nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu lub innego organu oraz jeśli błąd nie mógł zostać wykryty przez rolnika (...). W przedmiotowej sprawie płatności do gruntów rolnych na rok 2005, przekazane na rachunek bankowy wskazany przez skarżącego 2 czerwca 2006r. w wysokości 12.438,06 zł nie wynikały z pomyłki ARiMR. Płatności w tej wysokości skarżący uzyskał na mocy decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w C. z [...] maja 2006r. Natomiast w dniu wydawania ww. decyzji Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w C. – jak wynika z akt sprawy – nie posiadał informacji, z których wynikałoby, iż część działek rolnych objętych wnioskiem nie było utrzymywane w dobrej kulturze rolnej i stanowiły one nieużytki. ARiMR pozyskał dopiero taką informację w oparciu o weryfikację deklaracji rolnika z [...] maja 2006r., złożoną w kolejnym roku realizacji programu (2006r.), skorygowanej następnie w dniu 19 grudnia 2006r. oraz w oparciu o wyniki kontroli przeprowadzonej w gospodarstwie beneficjenta w dniu [...] sierpnia 2006r.

W niniejszej sprawie nie zaistniały również przesłanki, o których mowa w art. 73 ust. 5 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, który stanowi, że obowiązek zwrotu płatności uznanej za nienależną lub nadmierną ulega przedawnieniu, jeżeli okres między datą płatności pomocy a datą pierwszego powiadomienia beneficjenta przez właściwe władze o nieuzasadnionym charakterze płatności jest dłuższy niż dziesięć lat. Okres ten ogranicza się do czterech lat, jeżeli beneficjent działał w dobrej wierze.

Wypłata płatności z tytułu ONW uznanych za nienależnie pobrane za rok 2005 nastąpiła w dniu 2 czerwca 2006r. (przelew na rachunek bankowy) natomiast zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności nr [...] zostało doręczone stronie w dniu 7 kwietnia 2015 r. Również decyzja nr [...] o ustaleniu J. L. kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu ONW została doręczona stronie za potwierdzeniem odbioru w dniu 21 kwietnia 2015r.

Zestawiając ze sobą wskazaną powyżej datę przelewu płatności na rachunek skarżącego oraz datę wydania decyzji o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności widać wyraźnie, że okres 10 lat jeszcze nie upłynął, a okres 4 lat już tak.

Prawidłowo zatem przyjął organ, że w odniesieniu do zaprzestania działalności rolniczej na gruntach objętych zobowiązaniem wieloletnim przez skarżącego, nie budzi wątpliwości, iż nie zachodzą okoliczności wskazujące na zachowanie dobrej woli. J. L. zgłaszając nieuprawnione grunty do otrzymywania płatności ONW działał w sprzeczności do obowiązującego prawa i tym samym nie można uznać, że działał w dobrej wierze. Ponadto zaznaczyć należy, że skarżący występując o przyznanie płatności ONW, podpisał zobowiązanie do nieprzerwanego, pięcioletniego prowadzenia działalności rolniczej na położonych na obszarach ONW działkach rolnych o powierzchni nie mniejszej, niż objęta płatnością za pierwszy rok oraz informowania organów ARiMR o każdej zmianie, jaka może mieć wpływ na przyznanie płatności.

Mając wszystkie powyższe okoliczności na uwadze, Sąd uznał, że organy administracji obu instancji w sposób prawidłowy zebrały materiał dowodowy, należycie go oceniły, zaś wydane na jego podstawie decyzje odpowiadają prawu. Należy przy tym podkreślić, iż deklarując określoną powierzchnię gruntów jako kwalifikujących się do płatności i nie dotrzymując zobowiązania w trakcie realizacji programu ONW beneficjent winien liczyć się ze zwrotem pobranych należności.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.