Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 288/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2021-08-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 30 ust. 5 i 3
journal: Dz.U. 2019 poz 1186
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Saniewski asesor WSA Katarzyna Korycka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi D. M. na decyzję Wojewody z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zgłoszenia rozbiórki budynku oddala skargę.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] lipca 2020 r. D. M. (skarżąca), reprezentowana przez radcę prawnego, skierowała do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. (PINB) zgłoszenie rozbiórki obiektu budowlanego, położonego w miejscowości G. 19, na działce nr ewid.[...], obręb [...], Gmina D.. W zgłoszeniu wskazano: rodzaj i zakres robót rozbiórkowych: "obiekty gospodarcze – szopa", sposób wykonania robót rozbiórkowych: "tradycyjnie", termin rozpoczęcia robót rozbiórkowych: [...].07.2020 r. Jako załącznik wskazano m.in. oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wpisano "współwłasność". Dokumentu oświadczania nie dołączono jednak do zgłoszenia.

Pismem z [...] lipca 2020 r. PINB, na podstawie art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej "k.p.a."), przekazał ww. zgłoszenie organowi właściwemu - Staroście B. , o czym poinformował pełnomocnika strony (wpływ do starostwa: [...] lipca 2020 r.).

Postanowieniem z [...] lipca 2020 r., nr [...], Starosta [...] na podstawie art. 35 ust. 3c ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2019, poz. 1186 ze zm.) w związku ze zgłoszeniem rozbiórki budynku gospodarczego – szopy nałożył na skarżącą obowiązek uzupełnienia brakujących w zgłoszeniu dokumentów, w terminie 30 dni od daty otrzymania postanowienia, tj.:

1) określenia rodzaju, zakresu i sposobu wykonania robót budowlanych, zgodnie z art. 31 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r., poz. 1186 ze zm. – dalej "p.b."): wskazać z czego zbudowany jest budynek przeznaczony do rozbiórki, opisać sposób zagospodarowania wszystkich odpadów powstałych po rozbiórce – w przypadku ich gromadzenia na działce wskazać miejsce gromadzenia; określenia/wykazania, że roboty rozbiórkowe będą wykonywane zgodnie z zasadami bezpieczeństwa i przepisami bhp,

2) przedłożenia oświadczenia o braku zagrożenia dla gatunków chronionych i ich siedlisk,

3) przedłożenia oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane,

4) przedłożenia zgody właściciela obiektu/obiektów na rozbiórkę,

5) przedłożenia aktualnej mapy zasadniczej wraz ze wskazaniem lokalizacji zgłaszanego do rozbiórki obiektu,

6) wskazania wysokości budynku oraz odległości od granicy z sąsiednią działką w celu prawidłowego zakwalifikowania robót rozbiórkowych,

7) określenia, czy do przedmiotowego budynku podłączone są media: jeżeli tak, należy wykazać, że przed przystąpieniem do rozbiórki budynku wszystkie istniejące podłączenia zostaną odcięte,

8) załączenia zdjęć, szkiców lub rysunku obiektu przeznaczonego do rozbiórki,

9) określenia, czy budynek przeznaczony do rozbiórki posiada pokrycie dachowe z azbestu – w razie istnienia takiego pokrycia, należy wykazać kto zajmie się zdjęciem, utylizacją oraz wywozem wyrobów z azbestu.

Pismem z dnia [...] września 2020 r. pełnomocnik skarżącej przedłożył oświadczenia skarżącej o braku zagrożenia dla gatunków chronionych i ich siedlisk oraz o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Decyzją z dnia [...] września 2020 r. nr [...], Starosta [...] wniósł sprzeciw w sprawie zgłoszenia robót budowlanych rozbiórki budynku gospodarczego – szopy, na terenie działki nr [...] w miejscowości G., gmina D..

W uzasadnieniu organ wskazał, że skarżąca nie przedłożyła we wskazanym terminie kompletu wymaganych dokumentów, określonych w postanowieniu z dnia [...] lipca 2020 r. w punktach 1 i 4-9. Nie określono rodzaju i zakresu i sposobu wykonania robót budowlanych zgodnie z art. 31 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, nie przedłożono zgody właściciela obiektu/obiektów na rozbiórkę, Nie przedłożono aktualnej mapy zasadniczej wraz ze wskazaniem lokalizacji zgłaszanego obiektu do rozbiórki. W związku z powyższym nie można określić jaki budynek ma podlegać rozbiórce, nie wskazano wysokości budynku oraz odległości od granicy z sąsiednią działką w celu prawidłowego zakwalifikowania robót rozbiórkowych (zgodnie z art. 31 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane pozwolenia na rozbiórkę nie wymagają budynki o wysokości poniżej 8 m, jeżeli ich odległość od granicy działki jest nie mniejsza niż połowa wysokości). Z uwagi, iż inwestor nie określił wysokości budynku oraz odległości od granic z sąsiednią działką organ architektoniczno-budowlany nie jest w stanie prawidłowo zakwalifikować robót rozbiórkowych. Nie określono nadto czy do przedmiotowego budynku podłączone są media (ad. 7), nie załączono zdjęć, szkiców lub rysunków obiektu przeznaczonego do rozbiórki (ad. 8) i nie określono czy budynek przeznaczony do rozbiórki posiada pokrycie dachowe z azbestu — w przypadku, gdy budynek przeznaczony do rozbiórki posiada pokrycie dachowe z azbestu, należy wykazać zgodność z rozporządzeniem Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 2 kwietnia 2004 r., w sprawie sposobów i warunków bezpiecznego użytkowania i usuwania wyrobów zawierających azbest (Dz.U. z 2004 r., Nr 71, poz. 649, z późn.zm.) -tj. wskazać kto zajmie zdjęciem, utylizacją oraz wywozem wyrobów z azbestu (zarówno prowadzeniem prac rozbiórkowych jak i przekazaniem odpadów powinni zająć się pracownicy przeszkoleni w procedurze bezpiecznego postępowania przy zabezpieczaniu i usuwaniu wyrobów zawierających azbest).

W odwołaniu od powyższej decyzji zakwestionowano poszczególne punkty wezwania do uzupełnienia zgłoszenia, co do których organ I instancji stwierdził ich nieuzupełnienie we wskazanym terminie w tym brak podstawy do żądania określenia rodzaju, zakresu i sposobu wykonania robót budowlanych, gdyż art. 31 ust. 2 P.b. dotyczy nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na rozbiórkę, a w sprawie wymagane jest zgłoszenie, niezrozumiałe zadanie przedłożenie zgody właściciela na rozbiórkę budynku, skoro zgłoszenie rozbiórki składa współwłaściciel, poprzez pełnomocnika w ramach czynności zwykłego zarządu, brak potrzeby przedkładania map, które są ogólnie dostępne dla organu, brak podstaw do stosowania art. 31 ust. 1 pkt 1 ustawy ponieważ zgłoszenie dotyczy robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na rozbiórkę. Zakwestionowano także żądanie oświadczenia, czy do budynku są podłączone media, co nie wynika z art. 30 ust. 2a ustawy. Jednocześnie pełnomocnik oświadczył, że żadne media nie były podłączone. Nadto druk zgłoszenia rozbiórki nie zawiera obowiązku przedłożenia zdjęć, szkiców, rysunków obiektu przeznaczonego do rozbiórki. Co do azbestu autor odwołania oświadczył, że około 15 płyt zostało zdjętych przez wykonawcę robót, o tym fakcie została powiadomiona Gina D., która powinna je przejąć i poddać procesowi utylizacji. Zdaniem strony z orzecznictwa sądowego wynika możliwość na etapie postępowania odwoławczego uzupełnienia zgłoszenia o braki, a wezwanie do uzupełnienia braków winno wynikać z uzasadnionej w danym przypadku potrzeby.

Strona uzupełniła zatem dokumenty w sprawie przedkładając opinię techniczną z [...] lipca 2020 r. stanu technicznego budynku inwentarskiego i gospodarczego w [...] D. dz. nr [...], ksero postanowienia z 5 listopada 2013 r. sygn. akt II Ns 2989/13 o nabyciu spadku z informacją, że obecnie trwa postępowanie sądowe o podział, ksero faktury [...] z dnia [...] lipca 2020 r. o rozbiórce dwóch budynków gospodarczych w [...], ksero zaświadczenia o pracy na terenie Niemiec, oraz wniosku do gminy w sprawie azbestu. Pełnomocnik podniósł, że strona od wielu lat pracuje na terenie Niemiec, na terenie nieruchomości nikt nie mieszka w lipcu 2020 otrzymała od sąsiadów informację że przebywają na terenie nieruchomości nieznani ludzi, istnieje zagrożenie dla ich życia i zdrowia. W tej sytuacji zleciła pilne wykonanie ekspertyzy technicznej i rozbiórki, upoważniając pełnomocnika do dokonania zgłoszenia rozbiórki owych obiektów gospodarczych

Wojewoda Kujawsko-Pomorski, decyzją z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 1186 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję I instancji.

W uzasadnieniu, po przytoczeniu stanu faktycznego sprawy oraz treści art. 31 ust. 1 i ust. 2 p.b., organ odwoławczy stwierdził, że w obliczu braku przedłożenia kompletu wymienionych w postanowieniu z [...] lipca 2020 r. dokumentów i uzupełnienia zgłoszenia - uzasadnione było zgłoszenie sprzeciwu przez organ I instancji. Odnosząc się do argumentacji odwołania Wojewoda wskazał, że wezwanie o przedłożenie wymienionych dokumentów było uzasadnione niekonkretnością wniosku, przy czym konieczną była weryfikacja okoliczności wskazanych w art. 31 ust. 1 pkt 1 p.b. (zakres, sposób i rodzaj prowadzenia robót rozbiórkowych), czy rozbiórka dotyczy obiektu niewymagającego pozwolenia na roboty budowlane tego typu, czy zgodę na rozbiórkę – czynność przekraczającą zakres zwykłego zarządu - wyrazili pozostali współwłaściciele nieruchomości, oraz którego budynku dotyczy wniosek (niekonkretny w tym zakresie). Organ odniósł się też do okoliczności przedłożenia wraz z odwołaniem dokumentów w postaci opinii technicznej dotyczącej budynku inwentarskiego i budynku gospodarczego na działce nr [...], odpisu postanowienia Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 5 listopada 2013 r. w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku po G. M., uwidocznionej w ewidencji gruntów i budynków jako właściciel nieruchomości, faktury za wykonanie usługi rozbiórki dwóch budynków garażowo-gospodarczych w G. , zaświadczenia o zatrudnieniu skarżącej od dnia [...] kwietnia 2020 r. oraz w lipcu i sierpniu 2020 r. za granicą, oraz wniosku o dofinansowanie zadania z zakresu usuwania i unieszkodliwiania wyrobów zawierających azbest. Wskazał, że stanowią one nowe dokumenty, nieistniejące w chwili wydania decyzji I instancji, toteż organ odwoławczy powstrzymał się od ich oceny z uwagi na zasadę dwuinstancyjności postępowania.

D. M., reprezentowana przez radcę prawnego, w skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wniosła o jej uchylenie wraz z decyzją I instancji, zobowiązanie Starosty [...] do ponownej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i przyznanie kosztów postępowania.

Skarżąca zarzuciła naruszenie:

1. art. 7 k.p.a., który zobowiązuje organ do podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, zatem pominięcie żądanych dowodów zgłoszonych przy odwołaniu do organu I instancji jest niedopuszczalne.

2. art 8 § 1 k.p.a. zasady bezstronności, równego traktowania i proporcjonalności, skoro strona w warunkach epidemii na zebranie dodatkowych 10 dowodów miała wyznaczone 30 dni, a tymczasem organ odwoławczy wydał zaskarżoną decyzję w czasie 3,5 m-ca,

3. art 80 k.p.a., bowiem organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, przy czym , jeżeli organy pominęły wszystkie zgłoszone przy odwołaniu dowody, to ta okoliczność wymaga w decyzji organów uzasadnienia. Decyzje, które są przedmiotem zaskarżenia nie zawierają w tym względzie żadnych ustaleń i rozważań.

4. art. 75 § 1 k.p.a. bowiem organy bez jakiegokolwiek uzasadnienia wybiórczo pominęły dowody z dokumentu, dołączone do odwołania skarżącej, co wypaczyło bez wątpliwości dokładne wyjaśnienia stanu faktycznego pod kątem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez pominięcie całego zebranego materiału dowodowego

5. brak rozróżnienia na tle art. 31 ust. 2 Prawo budowlane postępowań związanych ze zgłoszeniem rozbiórki obiektu budowlanego nie wymagającego pozwolenia na rozbiórkę, z postępowaniami, gdy to pozwolenie jest niezbędne,

6. art. 201 k.c. poprzez pomylenie pojęć związanych z czynnościami zwykłego zarządu lub czynnościami przekraczającymi zakres czynności zwykłego zarządu, albowiem powołane w skardze wyroki sądów przemawiają za stanowiskiem, że przedmiotowy wniosek do organu będący zgłoszeniem rozbiórki mieści się w ramach czynności zwykłego zarządu,

7. art. 128 w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. poprzez pominięcie drogi prawnej w postaci przekazania sprawy do organu I instancji, gdyż zdaniem skarżącego zostały naruszone przepisy postępowania

W uzasadnieniu podniesiono, że organ rozpoznający sprawę mógł sam pozyskać potrzebne informacje co do rodzaju, zakresu i sposobu wykonania rozbiórki, bowiem wynikały one z dokumentacji przedłożonej wraz z odwołaniem (zwłaszcza opinii technicznej). Organ był w tym zakresie pasywny i nie dopytał o potrzebne informacje telefonicznie lub za pośrednictwem poczty elektronicznej, oraz pominął orzecznictwo dotyczące kwestii czynności zwykłego zarządu, które za czynność taką uważa czynności mniejszej doniosłości, które nie prowadzą do rozporządzenia, zbycia czy też obciążenia rzeczy. Zarzucono, że organ nie wziął pod uwagę postanowienia spadkowego sądu powszechnego, z którego wynika, że współwłaścicielami nieruchomości jest skarżąca oraz jej brat, co organ mógł zresztą sam zweryfikować. W ocenie skarżącej wniosek wskazywał, że dotyczy więcej niż jednego obiektu budowlanego, co wynika też przedłożonej opinii technicznej. Zarzuciła, że organ odwoławczy nie dopuścił możliwości uzupełnienia dokumentacji wraz z odwołaniem. W ocenie skarżącej jej sprawa winna zostać rozpoznana w oparciu o przepisy Prawa budowlanego po nowelizacji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu bowiem zaskarżona decyzja, mimo częściowo błędnego uzasadnienia i naruszenia przepisów postępowania nie jest dotknięta tego typu wadami, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie natomiast z dyspozycją art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie je w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z wolą ustawodawcy, nie każde zatem naruszenie przepisów prawa skutkuje wyeliminowaniem przez sąd skarżonej decyzji z obrotu prawnego.

Kontroli sądowej poddana została decyzja Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z [...] stycznia 2021 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu od zgłoszenia robót budowlanych rozbiórki budynku gospodarczego – szopy na terenie działki nr [...] w miejscowości G. gmina D.. Postępowanie zostało zainicjowane zgłoszeniem rozbiórki obiektu budowlanego przez D. M., reprezentowaną przez profesjonalnego pełnomocnika, datowanym na [...] lipca 2020 r. wniesionym do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. [...] lipca 2010 r. (prezentata organu). Organem właściwym do rozpoznania zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych (rozbiórki) jest jednak organ administracji architektoniczno- budowlanej, a nie organ nadzoru budowlanego, zatem w związku z przekazaniem zgłoszenia przez PINB do Starosty [...] – do właściwego organu wpłynęło ono [...] lipca 2020 r. (prezentata na piśmie przewodnim). Tym samym nie budzi wątpliwości, że postępowanie administracyjne zainicjowane przedmiotowym zgłoszeniem zostało wszczęte przez Starostę B. w dniu [...] lipca 2020 r. (art. 61 § 3 k.p.a.).

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia sprawy zainicjowanej tym zgłoszeniem stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (w dacie orzekania przez organy tekst jedn. Dz.U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm., dalej jako "ustawa" lub "p.b."). Organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa (art. 6 k.p.a.), zatem zastosowanie w sprawie miały przepisy ustawy w brzmieniu obowiązującym w dacie rozstrzygania sprawy przez organy administracji architektoniczno-budowlanej, chyba że co innego wynika z dyspozycji powszechnie obowiązujących przepisów prawa.

W dacie dokonania zgłoszenia rozbiórki w niniejszej sprawie oraz wydania decyzji organu I instancji z 18 września 2020 r. przepis art. 31 ust. 1 p.b. stanowił, że pozwolenia nie wymaga rozbiórka:

1) budynków i budowli - niewpisanych do rejestru zabytków oraz nieobjętych ochroną konserwatorską - o wysokości poniżej 8 m, jeżeli ich odległość od granicy działki jest nie mniejsza niż połowa wysokości;

2) obiektów i urządzeń budowlanych, na budowę których nie jest wymagane pozwolenie na budowę, jeżeli nie podlegają ochronie jako zabytki.

W myśl ust. 2 art. 31 ustawy, rozbiórka obiektów, o których mowa w ust. 1 pkt 1, wymaga uprzedniego zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej, w którym należy określić rodzaj, zakres i sposób wykonywania tych robót. Przepisy art. 30 ust. 5, 5aa, 5c, 5d i 6a stosuje się odpowiednio.

Organ administracji architektoniczno-budowlanej może nadto nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia na rozbiórkę obiektów, o których mowa w ust. 1 pkt 1, jeżeli rozbiórka tych obiektów: 1) może wpłynąć na pogorszenie stosunków wodnych, warunków sanitarnych oraz stanu środowiska lub 2) wymaga zachowania warunków, od których spełnienia może być uzależnione prowadzenie robót związanych z rozbiórką (ust. 3). Organ ten może również żądać, ze względu na bezpieczeństwo ludzi lub mienia, przedstawienia danych o obiekcie budowlanym lub dotyczących prowadzenia robót rozbiórkowych (ust. 4).

Zgodnie z art. 31 ust. 5 ustawy roboty zabezpieczające i rozbiórkowe można rozpocząć przed uzyskaniem pozwolenia na rozbiórkę lub przed ich zgłoszeniem, jeżeli mają one na celu usunięcie bezpośredniego zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Rozpoczęcie takich robót nie zwalnia od obowiązku bezzwłocznego uzyskania pozwolenia na rozbiórkę lub zgłoszenia o zamierzonej rozbiórce obiektu budowlanego.

Podkreślenia jednak wymaga, że instytucja przewidziana w art. 31 ust. 5 p.b. ma charakter wyjątkowy, gdyż oparta jest na swoistym stanie wyższej konieczności. Istnienie tego stanu inwestor powinien wykazać w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na rozbiórkę/zgłoszeniowym, przedstawiając organowi na tę okoliczność niezbędne dowody. Należy mieć na względzie, że uprawnienie przyznane inwestorowi na podstawie tego przepisu wcale nie przyznaje inwestorowi prawa do dokonania całkowitej rozbiórki obiektu budowlanego. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 września 2011 r. sygn. II OSK 1366/10, błędne jest wnioskowanie, że art. 31 ust. 5 p.b. zezwala poza rozpoczęciem prac rozbiórkowych także na ich zakończenie. Nadto prawidłowo wykładnia tego przepisu w powiązaniu z całą regulacją wyraźnie wskazuje na konieczność odnoszenia go do sytuacji wyjątkowych, gdy zaistniał stan wyższej konieczności dla natychmiastowego rozpoczęcia robót rozbiórkowych, o czym należało organ niezwłocznie poinformować. Błędne jest zatem abstrakcyjne odnoszenie tego wyjątku do przypadku zgłoszenia rozbiórki budynku, który od wielu lat nie był użytkowany, z powodu wieloletnich zaniedbań właścicieli nieruchomości znajduje się w nienależytym stanie technicznym.

Zasadniczo bowiem, w myśl art. 30 ust. 5 ustawy, zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Organ administracji architektoniczno-budowlanej, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, może, w drodze decyzji, wnieść sprzeciw. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu w tym terminie.

Organ administracji architektoniczno-budowlanej może z urzędu, przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 5, wydać zaświadczenie o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu. Wydanie zaświadczenia wyłącza możliwość wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w ust. 6 i 7, oraz uprawnia inwestora do rozpoczęcia robót budowlanych. Przepis ust. 5e stosuje się odpowiednio (ust. 5aa).

Z kolei w myśl ust. 5c art. 30, w razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada na zgłaszającego, w drodze postanowienia, obowiązek uzupełnienia, w określonym terminie, brakujących dokumentów, a w przypadku ich nieuzupełnienia - wnosi sprzeciw w drodze decyzji.

Nałożenie obowiązku, o którym mowa w ust. 5c, przerywa bieg terminu, o którym mowa w ust. 5 (ust. 5d).

Po myśli ust. 6a art. 30, za dzień wniesienia sprzeciwu uznaje się dzień nadania decyzji w placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2020 r. poz. 1041) albo w przypadku, o którym mowa w art. 391 Kodeksu postępowania administracyjnego, dzień wprowadzenia do systemu teleinformatycznego.

Wskazać należy, że w tym stanie prawnym obowiązywała zasada, że roboty budowlane można rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę, z zastrzeżeniem przypadków określonych w art. 29-31 Prawa budowlanego, gdzie określono jedynie odstępstwa od przedstawionej powyżej reguły (art. 28 ust. 1 p.b.). Natomiast w zacytowanym wyżej art. 31 Prawa budowlanego uregulowano szczególny rodzaj robót budowlanych - rozbiórkę obiektu budowlanego, na którą także co do zasady wymagane było pozwolenie. Od tej zasady w art. 31 ust 1 ustawy ustanowione zostały jedynie wyjątki, których wystąpienie uzależnione jest od precyzyjnego ustalenia, jakiego obiektu dotyczy zgłoszenie i jakimi cechami (konstrukcyjnymi, lokalizacyjnymi) się on charakteryzuje. Dlatego też w art. 31 ust. 2 p.b., stanowiącym o wymogu uprzedniego względem rozbiórki obiektów, o których mowa w art. 31 ust 1 pkt 1, zgłoszenia tej rozbiórki organowi architektoniczno-budowlanemu, ustawodawca nakłada na zgłaszającego obowiązek określenia rodzaju, zakresu i sposobu wykonywania rozbiórki. Zgłoszenie musi być konkretne, tzn. wskazujące, że dotyczy rozbiórki, jaki obiekt będzie jej podlegał, o jakich rozmiarach i jak zlokalizowany, oraz w jaki sposób rozbiórka ta zostanie wykonana (np. czy użyty w jej trakcie zostanie ciężki sprzęt burzący, w jaki sposób zostanie zagospodarowany materiał powstały po rozbiórce). Od precyzyjności informacji w powyższym zakresie zależeć będzie kwalifikacja zamierzonych robót rozbiórkowych jako tych wymagających w istocie jedynie zgłoszenia, czy pozwolenia organu architektoniczno-budowlanego.

Z akt sprawy wynika, że złożone na formularzu 15 lipca 2020 r. zgłoszenie rozbiórki obiektu budowlanego jest nader ogólnikowe, niejasne i budzi uzasadnione wątpliwości co do rzeczywistego przedmiotu jak i zakresu robót rozbiórkowych. Jako rodzaj i zakres robót rozbiórkowych, w istocie wskazano jedynie kategorię obiektu budowlanego "obiekty gospodarcze – szopa", brak określenia wymiarów obiektu budowlanego, wskazania jego usytuowania na działce, a nawet tego czy jest to budynek czy nie w rozumieniu przepisów prawa budowlanego. Nie wskazano też jakkolwiek zakresu planowanych robót rozbiórkowych. Brak również określenia sposobu wykonywania robót rozbiórkowych, bowiem wymogu tego nie wypełnia wpisanie pojęcia "tradycyjnie". Do zgłoszenia nie dołączono jakichkolwiek dokumentów wykazujących tytuł prawny zgłaszającej do nieruchomości, czy też prawo do dysponowania nieruchomością na objęte zgłoszeniem cele budowlane.

Stwierdzić należy, że Starosta przeprowadził postępowanie wyjaśniające celem ustalenia stanu faktycznego. Z akt sprawy wynika, że organ ustalił, że teren działki nr [...] nie jest objęty formami ochrony przyrody, teren nie jest objęty ochroną konserwatorską i brak form ochrony zabytków. Działka ewidencyjna nr [...] jest zabudowana 4 budynkami, w tym budynkiem mieszkalnym oraz 3 budynkami z kategorii budynków produkcyjnych, usługowych i gospodarczych dla rolnictwa, zaklasyfikowane jako budynki gospodarstw rolnych, o powierzchni zabudowy odpowiednio 124, 92 i 242 m2 (zgodnie z informacją z kartoteki budynków). Zgodnie z informacją z rejestru gruntów na dzień [...] lipca 2020 r. działka nr [...] w [...] o pow. 7.8 ha stanowi własność G. M., w dzierżawie małżonków S. i T. S..

Powyższe ustalenia doprowadziły zatem organ I instancji do zasadnego wniosku o konieczności zastosowania w tej sprawie art. 30 ust. 5c i wezwania D. M. – postanowieniem z [...] lipca 2020 r. - do uzupełnienia nader lakonicznego i budzącego wątpliwości zgłoszenia rozbiórki obiektu budowlanego, w terminie 30 dni od otrzymania postanowienia brakujących dokumentów, pod rygorem wniesienia sprzeciwu, tj.

1. Określić rodzaj, zakres i sposób wykonania robót budowlanych, zgodnie z art. 31 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane: wskazać z czego zbudowany jest budynek przeznaczony do rozbiórki, opisać sposób zagospodarowania wszystkich odpadów powstałych po rozbiórce - w przypadku gromadzenia odpadów powstałych po rozbiórce - w przypadku gromadzenia odpadów na działce należy wskazać to miejsce; określić/wykazać, że roboty rozbiórkowe będą wykonywane zgodnie z zasadami bezpieczeństwa i przepisami bhp;

2. Przedłożyć oświadczenie o braku zagrożenia dla gatunków chronionych i ich siedlisk - zgodnie z przepisami art. 5 ust. 1, i art. 30 ust. 7 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, art. 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. - Prawo ochrony środowiska oraz art. 52 ust. 1 i art. 60 ust. 1 w zw. z art. 91 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody;

3. Przedłożyć oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (B-3) podpisane przez osobę je składającą;

4. Przedłożyć zgodę właściciela obiektu/obiektów na rozbiórkę;

5. Przedłożyć aktualną mapę zasadniczą wraz ze wskazaniem lokalizacji zgłaszanego do rozbiórki obiektu;

6. Wykazać wysokość budynku oraz odległości od granicy z sąsiednią działką w celu prawidłowego zakwalifikowania robót rozbiórkowych (zgodnie z art. 31 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane pozwolenia na rozbiórkę nie wymagają budynki o wysokości poniżej 8 m, jeżeli ich odległość od granicy działki jest nie mniejsza niż połowa wysokości);

7. Określić czy do przedmiotowego budynku podłączone są media - jeśli tak, należy wykazać, że przed przystąpieniem do rozbiórki budynku wszystkie istniejące podłączenia zostaną odcięte;

8. Załączyć zdjęcia, szkice lub rysunki obiektu przeznaczonego do rozbiórki;

9. Określić, czy budynek przeznaczony do rozbiórki posiada pokrycie dachowe z azbestu - w przypadku, gdy budynek przeznaczony do rozbiórki posiada pokrycie dachowe z azbestu, należy wykazać zgodność z rozporządzeniem Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 2 kwietnia 2004 r. w sprawie sposobów i warunków bezpiecznego użytkowania i usuwania wyrobów zawierających azbest (Dz. U. z 2004 r., Nr 71, poz. 649, z późn.zm.) - tj. wskazać kto zajmie zdjęciem, utylizacją oraz wywozem wyrobów z azbestu (zarówno prowadzeniem prac rozbiórkowych jak i przekazaniem odpadów powinni zająć się pracownicy przeszkoleni w procedurze bezpiecznego postępowania przy zabezpieczaniu i usuwaniu wyrobów zawierających azbest).

Postanowienie pełnomocnik skarżącej odebrał w dniu 10 sierpnia 2020 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach sprawy), od tego dnia zatem liczony był termin 30 dni na złożenie wymaganej dokumentacji. 3 września 2020 r. pełnomocnik skarżącej złożył oświadczenie zgłaszającej o braku zagrożenia dla gatunków chronionych i ich siedlisk oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wypełnił zatem jedynie dyspozycję punktu 2 i 3 ww. postanowienia z dnia [...] lipca 2020 r., co wobec jasnej treści art. 30 ust. 5c p.b. obligowało organ architektoniczno- budowlany do wniesienia sprzeciwu od zgłoszenia skarżącej. Prawidłowość tego rozstrzygnięcia nie wzbudziła wątpliwości Sądu.

Skarżąca podnosi zarzuty oparte o dające się skategoryzować dwie zasadnicze podstawy dotyczące:

- samej zasadności nałożenia na nią obowiązków wymienionych w postanowieniu z dnia [...] lipca 2020 r., oraz

- pominięcia przez organ odwoławczy dokumentów przedłożonych wraz z odwołaniem, z którego w ocenie skarżącej wynikają wszystkie potrzebne informacje umożliwiające uznanie zgłoszenia za skuteczne, a w konsekwencji czyniące wniesiony przez organ I instancji sprzeciw bezzasadnym.

Odnosząc się do pierwszej kwestii Sąd wskazuje, że treść art. 30 ust. 5c p.b. uzależnia możliwość nałożenia na zgłaszającego opisanych w tym przepisie obowiązków od stwierdzenia, że jest to w sprawie "konieczne". Do oceny organu architektoniczno-budowlanego pozostawił zatem ustawodawca, czy w realiach konkretnej sprawy zgłoszenie wymaga uzupełnienia. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie organ I instancji miał podstawy, by powziąć wątpliwość co do okoliczności wprost wymienionych w art. 31 ust. 2 p.b., a to przede wszystkim w związku ze szczątkowymi informacjami wypływającymi z przedłożonego zgłoszenia, dotyczącymi obiektu (obiektów?) podlegających rozbiórce, jego umiejscowienia, cech konstrukcyjnych i materiałów wykonawczych, czy sposobu prowadzenia prac rozbiórkowych. Analiza danych uwidocznionych na zgłoszeniu, nie pozwala na zidentyfikowanie, poza rodzajem robót (rozbiórka) podstawowych okoliczności towarzyszących zamierzonemu przedsięwzięciu, a odnoszących się do jej zakresu i sposobu prowadzenia.

Mając na uwadze powyższe Sąd nie dostrzegł, by brak było podstaw do nałożenia na skarżącą wymienionych w postanowieniu z dnia [...] lipca 2020 r. obowiązków. Wskazać przy tym należy, że nie budzi wątpliwości Sądu pogląd (zacytowany zresztą w skardze), iż ewentualne nałożenie postanowieniem obowiązku uzupełnienia zgłoszenia musi być rezultatem nie tylko właściwie uzasadnionej potrzeby, ale przede wszystkim znajdować oparcie w obowiązujących przepisach prawa. Wezwanie wystosowane do skarżącej było konieczne celem doprecyzowania treści zgłoszenia, a poszczególnym punktom postanowienia nie można zarzucić, by pozbawione były podstawy prawnej.

W punkcie pierwszym postanowienia wskazano, na czym polegać ma uzupełnienie informacji w zakresie rodzaju, zakresu i sposobu wykonania robót budowlanych, a więc: opisanie materiałów, z których wykonany jest budynek, sposobu zagospodarowania odpadów po rozbiórce i miejsca ich składowania oraz wykazania lub określenia, że roboty będą prowadzone zgodnie z zasadami BHP. Wezwanie jest w tym zakresie jasne i nie wymaga szczególnej aktywności strony, nie chodzi tu bowiem o przedstawienie dokumentów specjalistycznych, ale wskazanie ogólnych informacji dotyczących budulca obiektu, zaplanowanego zagospodarowania powstałych odpadów, czy np. wykazania, że rozbiórka prowadzona będzie przez wykwalifikowaną w tym zakresie firmę. Wezwanie to znajduje bezpośrednią podstawę w art. 31 ust. 2 p.b., ale i w art. 31 ust. 4 p.b., zgodnie z którym organ administracji architektoniczno-budowlanej może żądać, ze względu na bezpieczeństwo ludzi lub mienia, przedstawienia danych o obiekcie budowlanym lub dotyczących prowadzenia robót rozbiórkowych. W zakresie miejsca składowania odpadów wezwanie uzasadnia nadto treść art. 31 ust. 3 pkt 1 p.b., zgodnie z którym organ administracji architektoniczno-budowlanej może nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia na rozbiórkę obiektów, o których mowa w ust. 1 pkt 1, jeżeli rozbiórka tych obiektów może wpłynąć na pogorszenie stosunków wodnych, warunków sanitarnych oraz stanu środowiska. Z powyższego wynika, że określenie miejsca i sposobu zagospodarowania odpadów będzie miało wpływ na ocenę dokonywaną przez organ, czy rozbiórka wpłynie na pogorszenie wymienionych w ww. przepisie elementów, a więc, czy zasadnym byłoby ewentualne przekwalifikowanie zamierzonego przedsięwzięcia jako wymagającego pozwolenia na rozbiórkę.

Z kwestią szczegółowej identyfikacji obiektu podlegającego rozbiórce wiązały się za to punkty 5 i 8 postanowienia, a więc – wskazanie obiektu na mapie zasadniczej oraz załączenie jego zdjęć, szkiców lub rysunków. Konieczność załączenia dokumentów tego typu uzasadnia uproszczony tryb (względem postępowania o wydanie pozwolenia budowlanego) rozstrzygania o możliwości rozbiórki obiektu budowlanego. Dokumenty takie stanowią podstawowy materiał dowodowy umożliwiający zobrazowanie właściwemu organowi lokalizację, otoczenie i samą bryłę obiektu podlegającego rozbiórce, co ma znaczenie zwłaszcza przy wstępnej weryfikacji prawdziwości oświadczeń co do rozmiarów obiektu i jego lokalizacji (wys. poniżej 8 m oraz odległość od granicy działki nie mniejsza niż połowa wysokości – o czym mowa w punkcie 6 postanowienia), a co znajduje bezpośrednią podstawę w art. 31 ust. 1 pkt 1 p.b. i decyduje o kwalifikacji zamierzenia jako podlegającego zgłoszeniu.

Nie budzi też wątpliwości Sądu objęcie wezwaniem kwestii oświadczeń co do braku zagrożenia dla gatunków chronionych i ich siedlisk (pkt 2 postanowienia), określenia, czy do budynku podłączone są media oraz oświadczenia o ich odcięciu przed wykonaniem rozbiórki (pkt 7 postanowienia) oraz określenia, czy budynek posiada pokrycie dachowe z azbestu i w przypadku odpowiedzi twierdzącej – sposobu jego demontażu i utylizacji. Zgodnie z art. 160 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (p.o.ś.) azbest jest substancją stwarzającą szczególne zagrożenie dla środowiska, a jego usuwanie musi być zgodne z wytycznymi rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 2 kwietnia 2004 r. w sprawie sposobów i warunków bezpiecznego użytkowania i usuwania wyrobów zawierających azbest. Gatunki chronione i ich siedliska stanowią zaś element środowiska podlegający ochronie na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004. o ochronie przyrody, do której odsyła art. 81 ust. 4 pkt 1 p.o.ś. Wykazanie, że do obiektu podlegającego rozbiórce nie są podłączone media znajduje uzasadnienie w cytowanym art. 31 ust. 4 p.b. (wcześniejsze odcięcie ewentualnej instalacji gazowej, wodociągowej, czy elektrycznej ma niewątpliwe znaczenie dla bezpieczeństwa zdrowia i życia osób prowadzących roboty rozbiórkowe), podobnie zresztą przepis ten odnieść należy do kwestii bezpiecznego demontażu i utylizacji pokrycia dachowego z azbestu.

Za całkowicie zasadne – w okolicznościach rozpoznawanej sprawy – uznać należy wezwanie określone w punktach 3 i 4 postanowienia z [...] lipca 2020 r. Jak wskazano, z materiału dowodowego pozostającego w dyspozycji organu I instancji wynikało, że osoba zgłaszająca rozbiórkę obiektu na działce nr [...] nie jest właścicielem tej działki. To osoba zgłaszająca zamiar wykonania robót budowlanych zobowiązana jest wykazać, że posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Dopiero do odwołania załączono postanowienie Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] listopada 2013 r. sygn. II Ns 2989/13 , z którego wynika, że skarżąca nabyła wraz ze swoim bratem R. M. spadek po G. K. M. w ˝ części każdy. W obliczu zaistniałej niezgodności stanu uwidocznionego w rejestrze gruntów i budynków ze stanem właścicielskim przedmiotowej nieruchomości wynikającym z ww. postanowienia nic nie stało na przeszkodzie, by skarżąca – w reakcji na wezwanie w powyższym zakresie – przedstawiła odpis ww. postanowienia organowi wraz ze stosownym wyjaśnieniem, zwłaszcza, że w bazie Elektronicznych Ksiąg Wieczystych dla przedmiotowej nieruchomości wciąż widnieje – jako jej właściciel – G. M.. Niezależnie od powyższego stwierdzić też należy, że nawet gdyby skarżąca ujawniona została jako współwłaściciel przedmiotowej nieruchomości i okoliczność ta znana była organowi I instancji rozpoznającemu zgłoszenie, to aktualna pozostawałaby zasadność wezwania w zakresie zgody drugiego ze współwłaścicieli tej nieruchomości na rozbiórkę obiektu znajdującego się na jej terenie. W ocenie Sądu zamierzenie polegające na rozbiórce obiektu budowlanego bez wątpienia mieści się w kategorii czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu nieruchomością, skuteczne jej wykonanie prowadzi bowiem do uszczuplenia substancji budynkowej istniejącej na wspólnej nieruchomości (por. w tym kontekście rozważania NSA w wyroku z dnia 14 czerwca 2016 r., sygn. II OSK 2426/14, dostępny jw.). Wywody skargi są w tym zakresie całkowicie chybione. Zauważyć należy, że czym innym jest wskazana w skardze okoliczność rozbiórki zniszczonego elementu budynku (komina), stanowiąca przedmiot rozważań powołanego w skardze wyroku Sądu Rejonowego w Szczecinie o sygn. III Ns 301/17 a czym innym taka ingerencja w obiekt budowlany, która prowadzi w istocie do jego całkowitego unicestwienia. Nie wymaga według Sądu szerszej argumentacji stanowisko, że rozbiórka budynku nie jest czynnością zwykłego zarządu (tj. "o mniejszej doniosłości, związana z załatwianiem bieżących spraw związanych z normalną eksploatacją rzeczy i utrzymywaniem jej w stanie niepogorszonym"), a do jej dokonania potrzebna jest zgoda pozostałych współwłaścicieli zgodnie z art. 199 k.c. Prawidłowość wezwania w tym zakresie potwierdza zresztą treść stosowanego odpowiednio – mocą art. 31 ust. 2 p.b. – art. 33 ust. 4 pkt 1 p.b., stosownie do którego do zgłoszenia należy dołączyć zgodę właściciela obiektu (a więc również i współwłaściciela). Zważyć nadto należy, że w skardze podniesiono, że od listopada 2016 r. toczy się przed sądem powszechnym spór pomiędzy spadkobiercami/współwłaścicielami dotyczący majątku spadkowego.

Odnosząc się zaś do stanowiska skarżącej co do powinności rozpoznania sprawy organu odwoławczego z uwzględnieniem przedłożonych do odwołania dokumentów Sąd stwierdza, że wynik sprawy administracyjnej zainicjowanej zgłoszeniem rozbiórki determinowany jest okolicznością, iż w zakreślonym terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia z dnia [...] lipca 2020 r. strona nie przedłożyła żądnych wymaganym dokumentów lub oświadczeń, poza tymi wymienionymi w punktach 2 i 3 postanowienia. Powyższe aktualizowało po stronie organu I instancji obowiązek wniesienia sprzeciwu wobec zamierzonego przedsięwzięcia, co wprost wynika z art. 30 ust. 5 p.b. Strona nie może oczekiwać, że za pośrednictwem odwołania od sprzeciwu organu I instancji dojdzie w jej sprawie do swoistego przedłużenia terminu na złożenie wymaganej dokumentacji, zwłaszcza w sytuacji, gdy w dominującym zakresie zignorowała ona wezwanie, nie podnosząc przed organem I instancji żadnych okoliczności mogących mieć wpływ na stwierdzenie zasadności poszczególnych punktów postanowienia. Realia rozpoznawanej sprawy nie wzbudziły wątpliwości Sądu co do tego, że rozstrzygnięcie organu I instancji było prawidłowe, zaś Wojewoda, rozpoznając sprawę ponownie, nie mógł podjąć decyzji innej niż utrzymującą decyzję Starosty w mocy.

Wskazać bowiem należy, że analiza okoliczności sprawy i działania strony skarżącej, reprezentowanej w postępowaniu przez profesjonalnego pełnomocnika, budzi uzasadnione wątpliwości co do rzeczywistej woli skutecznego dokonania zgłoszenia dokonania rozbiórki obiektu budowlanego. Już sama treść zgłoszenia, jak również wskazany w nim termin rozbiórki, nieujawnienie w zgłoszeniu rzekomej konieczności niezwłocznego dokonania rozbiórki ze względu na konieczność usunięcia bezpośredniego zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia, jak również w terminie 30 dni wyznaczonym na uzupełnienie braków zgłoszenia wskazuje na pozorny charakter czynności strony skarżącej. Dodatkowo budzi wątpliwości to, że w 30-dniowym terminie do uzupełnienia zgłoszenia, strona nie dopełniła tego obowiązku, ani też nie wniosła o przedłużenie terminu. Jak już wskazano termin ten biegł od 10 sierpnia 2020 r. i upływał z dniem 9 września 2020r. Uzupełniając dokumenty (jedynie 2) 3 września bez wątpienia strona była już nie tylko w posiadaniu opinii technicznej z dnia [...] lipca 2020 r. dotyczącej oceny technicznej budynku inwentarskiego i gospodarczego na dz. nr [...], lecz rozbiórka dwóch budynków została już wykonana (faktura dołączona do odwołania z [...].07.2020 r.). O tym pełnomocnik strony nie poinformował organu I instancji w terminie wyznaczonym na uzupełnienie zgłoszenia.

Ponownie zatem należy wskazać, że zgłoszenia w niniejszej sprawie należało dokonać przed rozpoczęciem robót rozbiórkowych. Do wykonania robót budowlanych w okolicznościach tej sprawy można było przystąpić w sytuacji gdyby organ administracji architektoniczno-budowlanej (tu Starosta [...]) nie wniósł sprzeciwu w terminie 21 dni od doręczenia mu zgłoszenia (czyli od 16 lipca 2020 r). Organ nie wydał stronie zaświadczenia o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu. Korzystając z dyspozycji art. 30 ust. 5c w zw. z art. 31 ust. 2 p.b. zasadnie, w drodze postanowienia z [...] lipca 2020 r. stwierdził konieczność uzupełnienia zgłoszenia. Nałożenie tego obowiązku, przerywa bieg terminu, o którym mowa w ust. 5 art. 30 ustawy.

Tymczasem mimo powyższego i nie uzupełnienia brakujących dokumentów na wezwanie organu I instancji, doszło w tej sprawie nie tylko do rozpoczęcia robót zabezpieczających i rozbiórkowych lecz do całkowitej samowolnej rozbiórki dwóch obiektów budowlanych.

Uwzględniając okoliczności niniejszej sprawy nie sposób zgodzić się zatem ze skarżącą, że przedłożone przez pełnomocnika wraz z odwołaniem dokumenty mogłyby skutkować uchyleniem decyzji organu I instancji o zgłoszeniu sprzeciwu do zgłoszonego przez skarżącą zamiaru rozbiórki obiektu gospodarczego – szopy. Co prawda można dopuścić uzupełnienie dokumentów w postępowaniu odwoławczym, bowiem postępowanie administracyjne jest postępowaniem dwuinstancyjnym (art. 15 k.p.a.), a organ odwoławczy zobowiązany jest do rozstrzygnięcia sprawy w jej całokształcie, jednak w tej sprawie nawet treść przedłożonych do odwołania dokumentów, nie podważa zasadności i zgodności z prawem rozstrzygnięcia organu I instancji. Z udzielonej odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia zgłoszenia nie wynikało aby skarżąca wykazała, że dysponuje jakimkolwiek tytułem prawnym do nieruchomości na cele budowlane. Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że skarżąca nie przedstawiła zgody współwłaściciela (w ˝ części) budynków na dokonanie rozbiórki, co stanowi czynność przekraczającą zwykły zarząd. Nadto rozbiórka została już wykonana w całości. Nie wykazano także usytuowania i wysokości budynków.

W kontekście zarzutów skargi podkreślenia wymaga, że art. 31 Prawa budowlanego w zakresie instytucji zgłoszenia nie jest kompletnym unormowaniem. Uwzględnia jedynie pewną specyfikę rozbiórki obiektu budowlanego. Jednak z treści tego artykułu nie wynika aby zawierał jakąś odrębną instytucję zgłoszenia od tej uregulowanej w art. 30 Prawa budowlanego. Skuteczność, a więc legalność zgłoszenia wiąże się bezpośrednio z zachowaniem odpowiedniej jego formy – kompletności. Bez tej właściwej formy trudno w ogóle mówić o zgłoszeniu, o jakim mowa w art. 31 ust. 2 w zw. z art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego. W innym wypadku wykładnia przeciwna wprowadziłaby w przypadku zgłoszenia rozbiórki obiektu budowlanego martwą instytucję sprzeciwu. Działania inwestora zakresie rozbiórki pozostawione mogłyby być bowiem poza kontrolą organu administracyjnego, jaką w uproszczonej formule stanowi instytucja zgłoszenia i wniesienia sprzeciwu. To, że przy zgłoszeniu rozbiórki przepis prawa nie wymienia wymogu przedstawienia oświadczenia z art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego, nie oznacza, że zgoda władzy publicznej na rozbiórkę może nastąpić bez zbadania czy podmiotowi, który wystąpił o rozbiórkę przysługuje tytuł prawny do nieruchomości. W związku z zasadą "wolności budowlanej" wynikającą z art. 4 Prawa budowlanego złożenie oświadczenia o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane już bez przedstawienia tytułu prawnego w procesie inwestycyjnym miało odformalizować proces zmierzający do uzyskania zgody na realizację inwestycji. Nie oznacza to jednak, że sytuacjach wątpliwych nawet pomimo złożonego stosownego oświadczenia, kwestie własnościowe nie powinny zostać dokładnie wyjaśnione, tym bardziej jeżeli zgłoszenie dotyczy rozbiórki, która jest procesem daleko ingerującym w sferę prawa własności, bo naruszającym istotę prawa własności. Stąd m.in. przy samowoli budowlanej wymóg uprzedniego przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego bądź naprawczego. Trudno więc dopuszczać taką wykładnię przepisów, która umożliwiałaby wydanie przez organ władzy publicznej tzw. "milczącej" zgody na rozbiórkę bez uprzedniego zbadania czy osoba ubiegająca się o taką zgodę ma tytuł prawny, który uprawnia ją do rozebrania obiektu budowlanego. Przepisy prawa budowlanego stanowią bowiem o ingerencji władzy publicznej w prawo własności, a ta może nastąpić tylko w ramach obowiązującego prawa – tylko w sposób spełniający konstytucyjne standardy (art. 31 ust. 3 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP). Stąd zasadnie w tej sprawie organy wymagały wykazania tytułu prawnego do nieruchomości, który uprawniałby do rozbiórki przedmiotowego budynku, tym bardziej, że już w trakcie postępowania wyjaśniającego okazało się, że budynki na tej nieruchomości, są przedmiotem współwłasności. Artykuł 31 ust. 5 Prawa budowlanego nie jest w tym zakresie regulacją kompletną, ponieważ jego wykładnia językowa byłaby sprzeczna z wykładnią celowościową i systemową, a także mogłaby prowadzić do co najmniej nadużycia prawa w wyniku nieproporcjonalnej ingerencji w prawo własności, tj. umożliwieniu dokonania rozbiórki podmiotowi, który nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Takie uprawnienie godziłoby w konstytucyjne gwarancje prawa własności, jak i istotę dopuszczalnego konstytucyjnie systemu ograniczeń praw. Tym bardziej – w sytuacji gdy podmiot, powołując się na hipotezę z art. 31 ust. 5 Prawa budowlanego, ubiega się o tzw. "milczącą" zgodę organu na rozbiórkę – kwestie własnościowe powinny zostać dokładnie wyjaśnione, ponieważ ewentualna zgoda organu w takim przypadku następuje już po wykonanej faktycznie rozbiórce. Ponadto trudno wyobrazić sobie konsekwencje takiego unormowania dla istniejącego porządku prawnego, które nie chroniłoby własności w sytuacji bezprawnej ingerencji w to prawo (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 czerwca 2016 r. sygn. II OSK 2426/14). Dlatego w tej sprawie organy władzy publicznej, wnosząc przedmiotowy sprzeciw, działały na podstawie i w granicach prawa. Zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 7, art. 8 § 1 , art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. , art. 31 ust. 2 Prawa budowlanego i art. 201 k.c. nie zawierają zatem usprawiedliwionych podstaw.

Odnosząc się do pobocznych zarzutów skargi Sąd stwierdza po pierwsze, że kwestia terminu rozpoznania sprawy skarżącej nie stanowi przedmiotu niniejszej kontroli (trybem właściwym byłaby tu skarga na bezczynność organu lub przewlekłość prowadzenia przezeń postępowania). Po drugie, w dacie rozstrzygania przez organy obu instancji obowiązane były one stosować przepisy w brzmieniu obowiązującym na moment podejmowania decyzji (zgodnie z art. 6 k.p.a.), toteż postulat stosowania do sprawy skarżącej przepisów względniejszych, ale które nie weszły jeszcze w życie, uznać należy za całkowicie bezzasadny. Stan prawny obowiązujący zarówno w dacie wydania decyzji pierwszoinstancyjnej o wniesieniu sprzeciwu, jak również utrzymującej ją w mocy decyzji organu odwoławczego z [...] stycznia 2021 r., nie uprawnie do takiej wykładni obowiązujących przepisów, jaką proponuje pełnomocnik strony skarżącej. Dodatkowo można wskazać, że w zakresie art. 31 ust. 2 P.b. jedynie dodano jednoznacznie odpowiednie stosownie art. 33 ust. 4 pkt 1, czyli właśnie zgodę właściciela obiektu na rozbiórkę (na mocy ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw Dz.U. z 2020 r. poz. 471, która weszła w życie 19 września 2020 r.). W takim stanie prawnym orzekał zatem organ odwoławczy.

Mając powyższe na uwadze, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.