Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2457/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-04-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 132 ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2003 nr 119 poz 1117
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Iwona Sumikowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi R. Sp. z o.o. z siedzibą w B. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę


UZASADNIENIE

Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (organ) decyzją z dnia [...] października 2011 r. nr [...] po ponownym rozpatrzeniu sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] marca 2011 roku o odmowie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy "Hanka od 1923" zgłoszony dnia 10 października 2008 r. przez (skarżąca) R. Sp. z o.o., B., Polska pod numerem [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Organ działał na podstawie art. 245 ust.1 w związku z art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 roku - Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 z późn. zm.), cytowanej dalej jak "p.w.p.".

Zgłoszony dnia 10 października 2008 r. przez skarżącą pod numerem [...] przeznaczony jest m.in. do oznaczania towarów z klas:

1. 30 tj.: wyroby cukiernicze i czekoladowe, batony, cukierki, czekolada, gumy do żucia, herbatniki, karmelki, pomadki, pralinki, czekoladki z orzechami, czekoladki z bakaliami, galaretki, słodycze, wafelki, chałwa;

2. 35 tj.: usługi w zakresie ekspozycji oraz sprzedaży detalicznej i hurtowej towarów obejmujących wyroby cukiernicze, czekoladowe i słodycze pozwalające nabywcy wygodnie je oglądać i kupować w sklepach oraz za pośrednictwem Internetu, usługi w zakresie marketingu, promocji, reklamy, organizowanie wystaw handlowych i reklamach, rozpowszechnianie materiałów reklamowych.

Powodem odmowy udzielenia prawa ochronnego na przedmiotowy znak towarowy, było stwierdzenie przez organ jego podobieństwa, do zarejestrowanych na rzecz Z. Sp. z o.o., B. dwóch znaków towarowych, tj. "HANKA" numer [...] z pierwszeństwem od dnia 28 lipca 1994 r. przeznaczonego do oznaczania towarów z klasy 30, tj. wyrobów cukierniczych trwałych oraz "HANKA od 1923" numer [...] z pierwszeństwem od dnia 13 lutego 1996 r. przeznaczonego do oznaczania towarów z klasy 30, tj. wyrobów cukierniczych trwałych a także do znaku towarowego "michałki z HANKI" numer [...], z pierwszeństwem od dnia 16 lutego 1999 r., przeznaczonego do oznaczania towarów z klasy 30, tj. ciasta i pieczywo cukiernicze, batony, cukierki, czekolada, gumy, do żucia, herbatniki i karmelki, pomadki, pralinki, galaretki, słodycze, wafelki, wyroby cukiernicze.

Podstawą odmowy udzielenia prawa ochronnego na przedmiotowy znak towarowy był art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. p.w.p. Zdaniem organu podobieństwo dotyczyło zarówno przeciwstawionych znaków towarowych, jak również ww. towarów i usług do oznaczania, których porównywane znaki zostały przeznaczone.

Skarżąca nie podzieliła stanowiska organu i wniosła o uchylenie decyzji wskazując na okoliczność nabycia przez nią praw do znaku towarowego numer [...]. Przedstawiła na tę okoliczność kopie dwóch umów o przeniesienie prawa ochronnego na znak towarowy. Mianowicie kopię umowy z dnia 10 listopada 2004 r. o przeniesieniu prawa ochronnego na znaki towarowe [...] HANKA od 1923 oraz [...] Hanka od 1923 zawartą pomiędzy Z. Sp. z o.o. z siedzibą w P. - Zbywcą a M. Sp. z o.o. z siedzibą w P. - Nabywcą (skarżącą) oraz kopię Umowy z dnia 25 października 2006 r. o przeniesieniu prawa ochronnego na znaki towarowe [...] HANKA od 1923 oraz [...] Hanka od 1923 zawartą pomiędzy M. Sp. z o.o. z siedzibą w P. zwanym Zbywcą a Nabywcą (skarżącą).

Skarżąca stwierdziła, iż pomimo istnienia kilku podmiotów uprawnionych, po zmianach własnościowych, do używania znaku towarowego HANKA oraz HANKA od 1923, to wśród nich znajduje się także jego firma, czyli skarżąca/zgłaszająca przedmiotowy znak towarowy Hanka od 1923 numer [...]. Na tej podstawie wniosła o udzielenie prawa.

Organ po ponownym rozpatrzeniu sprawy zważył, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki umożliwiające uchylenie zaskarżonej decyzji, bowiem nie zostały usunięte przeszkody wynikające z powołanego w decyzji art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. Podniesione przez skarżącą argumenty nie wskazują na okoliczności, które w jakikolwiek sposób zmieniałyby stan faktyczny istniejący w przedmiotowej sprawie i obejmujący zaskarżoną decyzję z dnia [...] marca 2011 r. Organ stwierdził, że żadna z przedłożonych przez skarżącą Umów nie spowodowała, zgodnych z treścią tych Umów, zmian podmiotu uprawnionego do tych znaków towarowych. Wskazał, że w Rejestrze znaków towarowych HANKA od 1923 nr [...] oraz HANKA od 1923 nr [...] nie figurują żadne wpisy odnośnie ewentualnych zmian w zakresie uprawnionego do każdego z tych znaków. Podniósł, iż taki stan sprawy istniał zarówno w dniu wydawania zaskarżonej decyzji. Zapisy wskazane w Umowach z dnia 10 listopada 2004 r. oraz z dnia 25 października 2006 r., na które powołuje się skarżąca, nie mają żadnego odbicia w istniejącym w Rejestrze tych dwóch znaków towarowych stanie faktycznym i prawnym. Zdaniem organu według danych na dzień 30 marca 2011 jak i na dzień wydania niniejszej decyzji podmiotem uprawnionym do znaków towarowych HANKA od 1923 nr [...] oraz HANKA od 1923 nr [...] były i są w dalszym ciągu Z. Sp. z o.o. z siedzibą w B. a nie Z. Spółka z o.o.

W tej sytuacji organ analizując podobieństwa zgłoszonego oznaczenia HANKA od 1923 obejmującego zgłoszenie [...] w odniesieniu do powołanych w decyzji znaków [...] w rozumieniu ww. przepisu p.w.p. oraz ocenę ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd uznał towary tego samego rodzaju i należą do grupy towarów powszechnego użytku, które zaspokajają potrzeby tej samej grupy odbiorców. Są dostępne w takich samych punktach sprzedaży i sposób ich dystrybucji jest taki sam.

Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie występuje łudzące podobieństwo zgłoszonego oznaczenia zarówno w warstwie słownej, znaczeniowej jak i koncepcyjnej, co będzie odebrane przez odbiorcę jako nieprzypadkowe.

W ocenie organu elementem dominującym we wszystkich znakach towarowych jest napis HANKA. Charakterystycznym elementem łączącym porównywane znaki jest występowanie w nich słowa HANKA, które przedstawione jest we wszystkich przypadkach przy użyciu identycznej stylizacji graficznej tego słowa. Podobieństwo znaków potęguje także występowanie w znakach dodatkowego elementu, "od 1923", który występuje w tych znakach. Jak więc widać zgłoszony znak "HANKA od 1923" jest identyczny w warstwie słownej i wizualnej w odniesieniu do znaków HANKA od 1923 [...], HANKA od 1923 [...] oraz podobny do znaku towarowego "michałki z HANKI Hanka" [...].

Organ stwierdził, że nie istnieją przesłanki uzasadniające uchylenie zaskarżonej decyzji z dnia [...] marca 2011 r.

Skargę na tę decyzję wniosła skarżąca wskazując na konieczność jej uchylenie oraz zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych. Zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisu mające wpływ na treść zaskarżonej decyzji. Jej zdaniem powołując się na art. 132 ust. 2 pkt. 2 p.w.p., organ bezpodstawnie uznał, że zachodzi ryzyko wprowadzenia w błąd odbiorców z uwagi na udzielone prawo ochronne z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby. Jej zdaniem załączone do akt sprawy umowy cywilno-prawne przenoszą własność znaku na rzecz nabywcy bezwarunkowo. Wskazała, że brak jest podstaw prawnych do uznania, iż właścicielem znaków towarowych wymienionych w umowach nie jest skarżący.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem rozpoznania jest decyzja Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] października 2011 r. utrzymująca w mocy decyzję z dnia [...] marca 2011 roku o odmowie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy "Hanka od 1923".

Powodem odmowy udzielenia prawa ochronnego na przedmiotowy znak towarowy, było stwierdzenie przez Urząd Patentowy RP jego podobieństwa, do zarejestrowanych na rzecz Z. Sp. z o.o., B. dwóch znaków towarowych, tj. "HANKA" numer [...] z pierwszeństwem od dnia 28 lipca 1994 r. oraz numer [...] z pierwszeństwem od dnia 13 lutego1996 r. przeznaczonych do oznaczania towarów z klasy 30.

Podobieństwem uzasadnionym w decyzji o odmowie udzielenia prawa ochronnego na przedmiotowy znak towarowy, był art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. Zdaniem organu zarówno przeciwstawionych znaków towarowych, jak również ww. towarów i usług do oznaczania, których porównywane znaki zostały przeznaczone.

Zgłaszający nie podzielił stanowiska Urzędu Patentowego przedstawionego w zaskarżonej decyzji. We wniosku z dnia 6 czerwca 2011 r. wniósł o jej uchylenie wskazując na okoliczności umożliwiające udzielenie prawa ochronnego na zgłoszony przedmiotowy znak towarowy na jego rzecz.

Zgodnie z treścią art. 132 ust. 2 pkt. 2 wyżej wymienionej ustawy Prawo własności przemysłowej: "Nie udziela się prawa ochronnego na znak towarowy identyczny lub podobny do znaku towarowego, na który udzielono prawa ochronnego lub zgłoszonego w celu uzyskania prawa ochronnego ( o ile na znak taki zostanie udzielone prawo ochronne) z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla towarów identycznych lub podobnych, jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym".

Podobieństwo znaków, w rozumieniu cytowanej powyżej treści art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., winno być rozpatrywane jednocześnie w dwóch aspektach: w aspekcie podobieństwa towarów/usług, do oznaczenia, których znak został przeznaczony oraz w aspekcie podobieństwa samych znaków.

Znak towarowy ma pełnić rolę odróżniającą w taki sposób, aby nie wprowadzał w błąd uczestników obrotu gospodarczego, co do źródła pochodzenia towarów/usług. O niebezpieczeństwie wprowadzenia w błąd, a więc o istnieniu ryzyka konfuzji można mówić wtedy, gdy podobieństwo znaków i towarów sprzyja mylnemu wyobrażeniu odbiorców o pochodzeniu towarów/usług. Niebezpieczeństwo wprowadzenia odbiorców w błąd, co do źródła pochodzenia towarów/usług jest, więc wypadkową podobieństwa towarów/ usług i podobieństwa oznaczeń.

Tak więc, aby rejestracja znaku była niedopuszczalna muszą wystąpić następujące przesłanki:

rejestracja znaku dla towarów tego samego rodzaju;

podobieństwo do znaku zarejestrowanego na rzecz innego przedsiębiorstwa;

podobieństwo znaków musi być kwalifikowane to znaczy takie, że może odbiorcę wprowadzić w błąd co do pochodzenia towarów w szczególności poprzez ryzyko skojarzenia między znakami.

Niedopuszczalna jest rejestracja znaków towarowych, gdyby w jej wyniku powstało prawo, którego zakres pokrywałby się chociaż częściowo z zakresem prawa z rejestracji z wcześniejszym pierwszeństwem. Czy obydwa znaki towarowe są podobne, rozstrzyga się na podstawie kryterium niebezpieczeństwa wprowadzania w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów.

W doktrynie prawa definiuje się, że "niebezpieczeństwo, wprowadzenia w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów polega na możliwości błędnego nie odpowiadającego rzeczywistości, przypisania przez przeciętnego odbiorcę uprawnionemu z rejestracji danego towaru ze względu na nałożony nań znak, a ponadto iż niebezpieczeństwo to jest wynikiem podobieństwa towarów i podobieństwa oznaczeń." (R. Skubisz "Prawo Znaków Towarowych" komentarz Wydawnictwo prawnicze Spółka z o.o. str. 83 Warszawa 1997).

Innymi słowy niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów jest wypadkową podobieństwa towarów i oznaczeń. W przedmiotowej sprawie podobieństwo towarów sklasyfikowanych w klasie 05 nie przesądza o podobieństwie samych oznaczeń, stanowiąc jedynie jeden z elementów analizy i oceny podobieństwa.

Dokonując zatem oceny przeciwstawionych oznaczeń, znaki te należy, w ocenie Sądu, porównać w warstwie fonetycznej, warstwie znaczeniowej oraz w warstwie wizualnej. Podkreślenia wymaga, w ocenie Sądu, w tym miejscu fakt, że zgodnie z ugruntowaną praktyką porównanie i ocena dotyczy całego znaku będącego przedmiotem ochrony.

Z powyższego wynika, iż kolizyjne znaki towarowe przeznaczone są do oznaczania generalnie wyrobów cukierniczych i są to towary faktycznie identyczne.

Skarżąca nie kwestionuje ani podobieństwa towarów do oznaczania, których porównywane znaki zostały przeznaczone ani też podobieństwa samych znaków. Odnosi się natomiast do kolizji ze znakami towarowymi HANKA numer [...], Hanka od 1923 numer [...] oraz "michałki z HANKI" numer [...] w ten sposób, że powołując się na dwie Umowy z dnia 10.11.2004 r. i odpowiednio z dnia 25.10.2006 r. (kopie potwierdzone przez pełnomocnika ustanowionego w sprawie za zgodność z oryginałem) o przeniesienie prawa do znaków towarowych HANKA od 1923 numer [...] oraz HANKA od 1923 numer [...], z których wywodzi, że Z. Sp. z o.o., nabyły prawo do jednego z przeciwstawionych znaków towarowych, mianowicie do znaku towarowego [...].

Z przedłożonych do akt sprawy materiałów wynika, iż pierwsza Umowa z dnia 10 listopada 2004 r. dotyczyła zbycia przez Z. Sp. z o.o. z P. praw znaków towarowych HANKA od 1923 nr [...] oraz HANKA od 1923 nr [...] na rzecz spółki M. Sp. z o.o. z siedzibą w P. Z drugiej umowy z dnia 25 października 2006 r. wynika, że M. Sp. z o.o. z siedzibą w P. przeniosła prawo do tych dwóch znaków towarowych (HANKA od 1923 nr [...] oraz HANKA od 1923 nr [...]) na rzecz Z. Sp. z o.o., czyli na rzecz Zgłaszającego.

Należy zauważyć, że żadna z przedłożonych przez skarżącą Umów nie spowodowała, zmian podmiotu uprawnionego do tych znaków towarowych. W Rejestrze znaków towarowych HANKA od 1923 nr [...] oraz HANKA od 1923 nr [...] nie figurują żadne wpisy odnośnie ewentualnych zmian w zakresie uprawnionego do każdego z tych znaków. Taki stan sprawy istniał (w.g twierdzenia organu) w dniu wydawania zaskarżonej decyzji. Zapisy wskazane w Umowach z dnia 10 listopada 2004 r. oraz z dnia 25 października 2006 r., na które powołuje się skarżąca, nie mają żadnego odbicia w istniejącym w Rejestrze tych dwóch znaków towarowych stanie faktycznym i prawnym.

Według zapisów w Rejestrze znaków towarowych podmiotem uprawnionym do znaków towarowych HANKA od 1923 nr [...] oraz HANKA od 1923 nr [...] były i są w dalszym ciągu Z. Sp. z o.o. z siedzibą w B. a nie Z. Spółka z o.o. Z tego powodu przesłanki odmowy wynikające z art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo własności przemysłowej nie wskazują na okoliczności, które w jakikolwiek sposób zmieniałyby stan faktyczny istniejący w przedmiotowej sprawie i obejmujący zaskarżoną decyzję z dnia [...] marca 2011 r.

W okolicznościach przedmiotowej sprawy zachodzą przesłanki uzasadniające odmowę udzielenia prawa ochronnego na przedmiotowe oznaczenie na podstawie art. 132 ust. 2 pkt 2 u. p.w.p., albowiem zgłoszony znak jest podobny do przeciwstawionych znaków towarowych zarejestrowanych, zgodnie z ich stanem prawnym ujawnionym w Rejestrze znaków towarowych, na rzecz innego podmiotu gospodarczego.

Należy zauważyć, że ewentualne prawa skarżącej nie eliminują kolizji z wcześniejszym znakiem towarowym HANKA nr [...], który zgodnie z wpisem w rejestrze należy do innego podmiotu gospodarczego (Z. Sp. z o.o.) jak również ze znakiem towarowym "michałki z HANKI HANKA" o numerze [...], który należy do spółki "S. Sp. z o.o." z siedzibą w S.

Istniejący stan faktyczny, zgodny z wpisem w rejestrze tych znaków jak również prawny wskazuje, że znaki towarowe HANKA nr [...] oraz "michałki z HANKI HANKA" nr [...] posiadające identyczne rozwiązania graficzne nadal należą do innych podmiotów.

Podnoszenie w tej sytuacji, że Skarżąca, jako kolejny podmiot uprawniony do używania nazwy HANKA ma prawo do zarejestrowania na swoją rzecz zgłoszonego znaku jest w kontekście art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. jest niedopuszczalne.

Skarżąca przejmując prawa do wskazanych w umowach dwóch znaków towarowych HANKA od 1923 powinna być świadoma tego, iż dopóty dopóki nie przejmie praw do wszystkich znaków towarowych HANKA, czy HANKA od 1923, lub też znaków towarowych zawierających człon HANKA z innymi elementami, jak np. znak towarowy "michałki z Hanki HANKA" nr [...], nie będzie mógł skutecznie ubiegać się o ochronę na swoją rzecz kolejnych znaków towarowych zawierających tego rodzaju elementy (HANKA) z uwagi na naruszenie art. 132 ust. 2 pkt 2 u. p.w.p. Bezsprzeczne jest bowiem, że istnieją wcześniejsze rejestracje znaków towarowych HANKA nr [...], "michałki z HANKI HANKA" nr [...], których właścicielem nie jest Skarżąca.

Zdaniem Sądu należy jednocześnie uznać, iż organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.).

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organy administracji - rozstrzygając sprawę - oparły się na materiale prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny. Ponadto należy uznać, iż stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach, organy obu instancji uzasadniły w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.

Z przytoczonych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie (art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.