Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 795/05
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2005-12-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Borkowska (spr.), Sędziowie NSA Maria Czapska - Górnikiewicz, Henryk Ożóg, Protokolant Dorota Korybut - Orłowska, po rozpoznaniu w dniu 6 października 2005 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wydawnictwa "[...]" Sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 października 2004 r., sygn. akt 7/IV SA 2171/02 w sprawie ze skargi [...] Okręgu Mazowieckiego na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 kwietnia 2002 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 8 grudnia 2003r., Nr [...] wydaną na podstawie art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane ( t.j. Dz.U. z 2000r., Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa działający z upoważnienia Wojewody Lubelskiego Kierownik Oddziału Rozwoju Regionalnego Lubelskiego Urzędu Wojewódzkiego – Delegatura w Białej Podlaskiej po rozpoznaniu odwołania J. M. C. - "[...] s.c. oraz J.i F. S. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 27 października 2003r., Nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą [...] Sp. z o.o. w Krakowie pozwolenia na budowę wieży stalowej 75+5m (bez anten nadawczych), kontenerów betonowych oraz przyłącza energetycznego na działce Nr [...] położonej pomiędzy drogą krajową nr 2 i ul. Warszawską w Białej Podlaskiej.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że lokalizacja projektowanej inwestycji polegającej na budowie radiowo-telewizyjnego ośrodka nadawczego wraz z obiektami i urządzeniami towarzyszącymi została ustalona w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydanej w dniu 25 kwietnia 2003r. Nr [...] podjętej na podstawie miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta Biała Podlaska zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w Białej Podlaskiej z dnia 29 listopada 1994r. (Dz. Urz. Woj. Bialskopodlaskiego Nr 13, poz.69 z 1994r.). W decyzji tej wskazano warunki, jakie inwestor powinien spełnić przed uzyskaniem pozwolenia na budowę. Projekt decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu został uzgodniony przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego (organ właściwy w sprawach higieny radiacyjnej), a o możliwości zapoznania się z Raportem oddziaływania na środowisko projektowanej stacji nadawczej RTON poinformowano strony postępowania w zawiadomieniu z dnia 7 kwietnia 2003r. Zgodnie ze sporządzonym na zlecenie inwestora raportem projektowany radiowo - telewizyjny ośrodek nadawczy z antenami operatorów telefonii cyfrowej nie będzie źródłem pól elektromagnetycznych istotnych pod względem oddziaływania biologicznego na ludzi i środowisko. Urządzenia stacji nie będą wytwarzać gazów, pyłów oraz ścieków,

które mogłyby ujemnie oddziaływać na faunę i florę. Z przeprowadzonych obliczeń i sporządzonych rysunków wynika, iż pola elektromagnetyczne, które mogą oddziaływać biologicznie na ludzi będą występować wyłącznie w wolnej przestrzeni niedostępnej dla ludności, tj. powyżej 28,8 m nad poziomem terenu. Narażenie ludności na pola elektromagnetyczne jest zatem pomijalne oraz stwierdzono brak konieczności tworzenia obszaru ograniczonego użytkowania, a sama inwestycja nie koliduje i nie ogranicza obecnego i przyszłego zagospodarowania terenów sąsiednich.

Organ odwoławczy podzielając rozstrzygnięcie organu I instancji stwierdził, że inwestor - zgodnie z dyspozycją art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane - dołączył do wniosku o pozwolenie na budowę 4 egzemplarze projektu budowlanego wraz z wymaganymi opiniami i uzgodnieniami, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz prawomocną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W tej sytuacji ze względu na stanowcze brzmienie art. 35 ust. 4 ustawy – Prawo budowlane organ nie mógł odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Wniosek o uzyskanie takiego pozwolenia został złożony w ustawowym terminie, tj. w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Udzielone pozwolenie na budowę obejmuje realizację wieży stalowej 75+5m (bez anten nadawczych), kontenerów betonowych oraz przyłącza energetycznego, a zatem wydane pozwolenie na budowę nie obejmuje montażu anten nadawczych. Z tego względu zatwierdzony w decyzji o pozwoleniu na budowę projekt budowlany nie zawiera rozwiązań i opisu anten nadawczych i parametrów emitowanego promieniowania. Kwestie te zostaną przedstawione na etapie udzielania pozwolenia na montaż urządzeń nadawczych do konstrukcji wieży.

Skargę do sądu administracyjnego wniósł M. C. domagając się uchylenia powyższej decyzji.

W skardze podniósł, że nie została mu doręczona decyzja Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 25 kwietnia 2003r., Nr [...] ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu i nie mógł on jej zaskarżyć. Podniósł

ponadto, że przed wydaniem tej decyzji organ nie umożliwił mu wypowiedzenia się co do zebranych materiałów dowodowych, a w szczególności do opinii Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego oraz co do zgodności projektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego naruszając art. 10 kpa.

Skarżący zarzucił, że również w obecnym postępowaniu organ przed wydaniem decyzji zatwierdzającej projekt i udzielającej pozwolenia na budowę nie umożliwił mu wypowiedzenia się do zebranych dowodów i materiałów. Zarzucił również, że zaskarżona decyzja jest wadliwa, gdyż nie zawiera należytego uzasadnienia.

W ocenie skarżącego wydanie pozwolenia na budowę wieży stalowej (bez anten nadawczych) kontenerów betonowych i przyłącza energetycznego jest inwestycją świadomie rozłożoną na dwa etapy: w pierwszym etapie inwestor na podstawie decyzji z dnia 27 października 2003r. zrealizuje budowę obiektów wymienionych w decyzji, a następnie wystąpi o uzyskanie pozwolenia na montaż anten nadawczych. W celu uzyskania bowiem pozwolenia na budowę wieży stalowej bez anten nadawczych inwestor nie musiał przedkładać opisu anten nadawczych oraz parametrów emitowanego promieniowania, a przede wszystkim oceny skutków biologicznego oddziaływania ośrodka radiowo- telewizyjnego na ludzi i środowisko.

Skarżący podkreślił, że celem inwestycji jest budowa ośrodka nadawczego radia i telewizji, a postępowanie inwestora wynika ze świadomie obranej taktyki realizowanej metodą faktów dokonanych.

Zdaniem skarżącego organ powinien określić już na tym etapie postępowania, czy w świetle miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz przepisów o ochronie środowiska inwestycja polegająca na budowie całego ośrodka radiowo-telewizyjnego, a nie tylko wieży stalowej bez anten nadawczych, jest dopuszczalna. W ocenie skarżącego lokalizacja przyszłego ośrodka, a na razie tylko wieży, jest położona w odległości nie przekraczającej 200m od osiedla mieszkaniowego, a więc nie zachowuje wymaganej strefy ochronnej.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się do zarzutów skargi organ podzielił stanowisko zawarte w uzasadnieniu decyzji z dnia 25 kwietnia 2003r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, iż planowana inwestycja, polegająca na budowie radiowo- telewizyjnego ośrodka nadawczego wraz z obiektami i urządzeniami towarzyszącymi na działce nr 2961/1 w Białej Podlaskiej pozostaje w zgodzie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z nim projektowana inwestycja leży w terenie usług związanym z obsługą ruchu turystycznego i komunikacji (symbol 1.C.17.UT), funkcja uzupełniająca jednostki strukturalnej C to usługi ogólnomiejskie .

Organ wyjaśnił również, że w toku postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę bada się jedynie, czy inwestor posiada pozytywną prawomocną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu i czy projektowana inwestycja zgodna jest z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego.

Organ stwierdził, że projekt posiada wymagane uzgodnienia i opinie, w tym w szczególności Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego. Strony zostały ponadto zawiadomione w dniu 7 kwietnia 2003r. o możliwości zapoznania się z Raportem oddziaływania inwestycji na środowisko.

O wszczęciu postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę strony zostały zawiadomione pismem z dnia 18 września 2003r., co świadczy o dopełnieniu przez organ obowiązku zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 22 lutego 2005 r. uwzględnił skargę i uchylił zaskarżoną decyzje Wojewody Lubelskiego oraz zasądził od niego na rzecz skarżącego M. C. kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Zdaniem Sądu należy uznać za prawidłowy zarzut skarżącego, że wydanie pozwolenia na budowę wieży stalowej (bez anten nadawczych), kontenerów betonowych i przyłącza energetycznego jest inwestycją świadomie rozłożoną na dwa etapy. Ten sposób postępowania organu administracji narusza przepisy prawa budowlanego.

Art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, wyraźnie stanowi, że pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego.

W przypadku zamierzenia budowlanego obejmującego więcej niż jeden obiekt, pozwolenie na budowę może dotyczyć wybranych obiektów lub zespołu obiektów mogących samodzielnie funkcjonować zgodnie z przeznaczeniem.

Oznacza to, że wprawdzie na wniosek inwestora realizacja przedsięwzięcia budowlanego może być podzielona na etapy i inwestor może uzyskać pozwolenie na budowę wybranego obiektu, jednak tylko wówczas, gdy wnioskowane obiekty będą mogły samodzielnie funkcjonować zgodnie z przeznaczeniem.

W konkretnej sprawie nie można uznać, że wieża stalowa, kontenery betonowe i przyłącza energetyczne bez anten nadawczych mogą funkcjonować zgodnie ze swoim przeznaczeniem. Warunkiem tego funkcjonowania jest budowa anten nadawczych, na które zostało wydane odrębne pozwolenie budowlane.

Ten sposób postępowania organów administracji – w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego – w sposób oczywisty narusza normę prawa materialnego, określoną w art. 33 cyt. ustawy – Prawo budowlane.

Wątpliwości budzą też ustalenia organu o zgodności przedmiotowej inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego i decyzją o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.

Natomiast w sprawie nie potwierdziły się zarzuty skargi o niezapewnieniu udziału strony w postępowaniu dotyczącym udzielenia pozwolenia na budowę.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła [...] Sp. z o.o. w Krakowie reprezentowana przez radcę prawnego B. S.-D. zaskarżając wyrok w całości oraz zarzucając:

1. naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 52 p.p.s.a., poprzez nieuwzględnienie, że w niniejszej sprawie M. C. zamieszkały przy ul. [...] w Białej Podlaskiej nie może być skarżącym, bowiem w sprawie tej odwołanie do Wojewody Lubelskiego w dniu 18 listopada 2003 r. złożyła "[...] s.c. J. i M. C. ul. [...] w Białej Podlaskiej,

2. naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., poprzez nieuwzględnienie okoliczności, że część zamierzenia budowlanego będąca przedmiotem niniejszego postępowania została w całości wykonana,

3. naruszenie prawa materialnego , to jest przepisu art. 33 ust. 1 w związku z art. 3 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 z późniejszymi zmianami) , poprzez jego błędna wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że sposób postępowania organu administracji narusza przepisy prawa budowlanego oraz polegające na nieuwzględnieniu, że część zamierzenia budowlanego będąca przedmiotem niniejszego postępowania może funkcjonować samodzielnie.

W oparciu o powyższe podstawy strona wnosząca skargę kasacyjną, domagała się uchylenia w całości zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania temu Sądowi na podstawie art. 185 p.p.s.a., który powinien wówczas oddalić skargę M. C. z powodu braku legitymacji procesowej oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisach, zaś w razie nieuwzględnienia tego wniosku, wnosiła o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie i umorzenie postępowania na podstawie art. 189 p.p.s.a., ponieważ istniały podstawy do umorzenia postępowania już przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. W razie nieuwzględnienia również tego wniosku [...] Sp. z o.o. wnosiła o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie i rozpoznanie skargi na podstawie art. 189 p.p.s.a., w ten sposób, że skarga M. C. od decyzji Wojewody Lubelskiego zostanie oddalona oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W obszernych motywach skargi opisano przebieg postępowania w sprawie i przedstawiono argumentację na poparcie podstaw kasacyjnych.

Odnośnie kwestii możności samodzielnego funkcjonowania masztu stalowego (wieży) i anten nadawczo-odbiorczych pełnomocnik [...] Sp. z o.o. wskazał, że maszty stalowe (wieże) mogą mieć różne, poza zawieszeniem anten nadawczo-odbiorczych, przeznaczenia i funkcjonować samodzielnie. Maszty takie są przez [...] Sp. z o.o. dzierżawione i wynajmowane innym podmiotom, które instalują na nich swoje urządzenia. Podmioty te występują do właściwych organów

o uzyskanie stosownych pozwoleń – na budowę, na emitowanie pól elektromagnetycznych lub dokonują zgłoszenia budowlanego. Również anteny nadawczo-odbiorcze mogą funkcjonować samodzielnie, bez masztów antenowych (wież). Anteny mogą być zawieszane nie tylko na wieżach stalowych specjalnie w tym celu wybudowanych, lecz także na innych obiektach, np. kominach lub wysokich obiektach przemysłowych. Z tego powodu wymagane prawem decyzje administracyjne są uzyskiwane odrębnie dla anten. Tytułem przykładu wskazano, że w dniu 18 lutego 2005 r. Wojewoda Lubelski wydał decyzję w przedmiocie uzgodnienia w zakresie ochrony środowiska projektu budowlanego rozbudowy RTON Biała Podlaska – dowieszenia dodatkowej anteny przeznaczonej do emisji programu radiowego Radia Maryja.

W dalszej części skargi podniesiono, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie nie zajął się zbadaniem możliwości samodzielnego funkcjonowania części zamierzenia budowlanego będącej przedmiotem niniejszego postępowania. Tymczasem – według strony skarżącej – Sąd miał możliwość wyjaśnienia tych okoliczności przez dopuszczenie dowodów z urzędu na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., z której jednak nie skorzystał.

Związane z antenami prowadzenie działalności w zakresie transmisji danych i teleinformatyki, radiokomunikacji lub radiodyfuzji z jednej strony oraz związane z masztami lub wieżami prowadzenie działalności w zakresie wynajmu z drugiej strony stanowią odrębne według Polskiej Klasyfikacji Działalności rodzaje działalności gospodarczej ujęte w Akcie założycielskim [...] Sp. z o.o.

Wskazano również, że rozdzielenie postępowania administracyjnego na poszczególne części zamierzenia budowlanego stanowiącego RTON jest uzasadnione dodatkowo przepisem art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. "b" Pr. bud. Przepis ten przewiduje, że instalowanie urządzeń o wysokości powyżej 3 m na obiektach budowlanych wymaga zgłoszenia budowlanego, czyli wymaga odrębnego postępowania administracyjnego dla samych urządzeń, w tym na przykład anten.

Starania o budowę RTON były prowadzone przez [...] Sp. z o.o. odrębnie dla poszczególnych zespołów obiektów wchodzących w skład RTON

również ze względu na ówczesny stan prawny. Od dnia 1 lipca 2003 r. do dnia 29 listopada 2003 r. istniała bowiem luka prawna, w której brak było niezbędnych

przepisów o dopuszczalnych poziomach pól elektromagnetycznych w środowisku. Z tego również powodu inwestor najpierw złożył wniosek o wydanie pozwolenia budowlanego w sprawie wieży i kontenerów betonowych oraz przyłącza energetycznego, a dopiero po wydaniu stosownego rozporządzenia przez Ministra Środowiska – o montaż anten nadawczych i odbiorczych TV i UKF oraz radiolinii wraz z instalacją.

W piśmie z dnia 11 sierpnia 2005 r. inny pełnomocnik [...] Sp. z o.o. w Krakowie – adw. Ksawery Konarski uzupełnił skargę kasacyjną w zakresie uzasadnienia podstawy kasacyjnej polegającej na naruszeniu prawa materialnego, tj. art. 33 ust. 1 w zw. z art. 3 pkt 1 lit. "b" Pr. bud. Podniósł, że za tezą o możliwości samodzielnego funkcjonowania zgodnie z przeznaczeniem anten nadawczych i odbiorczych TV i UKF oraz radiolinii wraz z instalacją przemawia dodatkowo fakt umieszczenia ich samodzielnie w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (Dz. U. Nr 112, poz. 1316 ze zm.). Odrębnie w tej klasyfikacji wymienione są maszty i wieże telekomunikacyjne oraz budynki stacji nadawczych radia i telewizji. Oznacza to – zdaniem autora pisma – że te elementy całości zamierzenia budowlanego mogą samodzielnie funkcjonować zgodnie z przeznaczeniem, a zatem na budowę lub montaż każdego z tych obiektów budowlanych może być wydawane odrębne pozwolenie budowlane.

Nadto w powyższym piśmie podkreślono, że funkcją anten nadawczo-odbiorczych lub innych systemów przekaźnikowych jest przekazywanie sygnału radiowo-telewizyjnego lub emitowanie innych pól elektromagnetycznych, a nie zapewnianie masztowi lub wieży telekomunikacyjnej samodzielnego funkcjonowania

zgodnie z przeznaczeniem. Z kolei funkcją masztu lub wieży telekomunikacyjnej jest jedynie umożliwienie zainstalowania anten nadawczo-odbiorczych lub innych systemów przekaźnikowych, a nie przekazywanie sygnału radiowo-telewizyjnego lub emitowanie innych pól elektromagnetycznych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Oceniając pierwszą ze wskazanych w niej podstaw, nie kwestionując stanowiska, iż spółka cywilna nie ma przymiotu strony w rozumieniu art. 29 kpa, należy zauważyć, że odwołanie od decyzji organu I instancji podpisali obaj wspólnicy Spółki Cywilnej "[...]. Nie było więc przeszkód, by uznać, że odwołanie to wnieśli oni jako osoby fizyczne. Niezależnie od tego trzeba podnieść, że odwołanie od decyzji pierwszoinstancyjnej składały również inne strony – [...]. Zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie decyzja Wojewody Lubelskiego z dnia 8 grudnia 2003 r. została więc wydana na skutek odwołań zarówno [...] jak też [...]. Warunek wyczerpania środków zaskarżenia jest zaś spełniony także w przypadku, gdy odwołanie od decyzji lub zażalenie na postanowienie organu pierwszej instancji złożyła inna strona niż skarżący (por. wyrok NSA z 4 grudnia 1984 r. sygn. SA/Lu 566/84 – ONSA 1984 , Nr 2, poz. 116).

Wojewódzki Sąd Administracyjny nie mógł zatem - wbrew wywodom skargi – oddalić skargi [...] jako nie posiadającego legitymacji procesowej, gdyby nawet podzielić stanowisko strony skarżącej, że nie wnosił on odwołania od decyzji pierwszoinstancyjnej.

Za chybiony należy też uznać zarzut naruszenia przez Sąd I instancji przepisu art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- dalej w skrócie p.p.s.a.). Fakt wykonania obiektu budowlanego będącego przedmiotem postępowania administracyjnego po wydaniu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, ale przed rozpoznaniem przez sąd administracyjny skargi na tę decyzję, nie czyni – wbrew poglądowi wyrażonemu w skardze kasacyjnej – bezprzedmiotowym postępowania przed tym sądem. Przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego jest bowiem określony akt lub czynność administracyjna; w niniejszej sprawie jest to ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę.

Z bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego "z innych przyczyn" w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a będziemy mieć do czynienia, kiedy w toku tego postępowania, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Taka sytuacja zaistnieje w szczególności wówczas, gdy zaskarżona decyzja zostanie pozbawiona bytu prawnego w nadzwyczajnym wewnątrzadministracyjnym postępowaniu kontrolnym (np. w wyniku stwierdzenia jej nieważności) lub w rezultacie skorzystania przez organ, którego decyzja została zaskarżona, z uprawnień autokontrolonych przewidzianych w art. 54 § 3 p.p.s.a. i uchylenia jej, wygaśnięcia decyzji obarczonej terminem ustawowym lub ustalonym w decyzji (zob. T. Woś, H.Knysiak - Molczyk., M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz,Warszawa 2005 r., s.495).

Przytoczone w skardze kasacyjnej orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażają utrwaloną linię orzecznictwa odnośnie bezprzedmiotowości postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę w sytuacji, gdy obiekt budowlany, którego to pozwolenie miałoby dotyczyć, został już wybudowany. Jednakże w orzeczeniach tych chodzi o bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, a nie sądowoadministracyjnego. Przedmiotem tego ostatniego – jak wyżej wskazano – jest określony akt lub czynność z zakresu administracji publicznej.

W myśl art. 1 §§ 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem (o ile ustawy nie stanowią inaczej). Fakt wykonania zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji administracyjnej nie pozbawia tego sądu kompetencji do oceny jej legalności

W razie stwierdzenia, iż decyzja narusza prawo, winna ona być wyeliminowana z obrotu prawnego. W przypadku decyzji o pozwoleniu na budowę, konsekwencją negatywnej jej oceny przez sąd administracyjny jest wszczęcie stosownego postępowania przez organy nadzoru budowlanego zmierzającego – o ile to możliwe – do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem (art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane – Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.).

Nie jest wreszcie trafny zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 33 ust. 1 w związku z art. 3 pkt 1 lit. b ustawy Prawo budowlane.

Zgodnie z art. 33 ust. 1 tej ustawy pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego. Dalsza część cyt. przepisu dopuszcza możliwość odstępstwa od powyższej reguły i określa warunki, pod którymi może to nastąpić. Mianowicie " W przypadku zamierzenia budowlanego obejmującego więcej niż jeden obiekt, pozwolenie na budowę może, na wniosek inwestora, dotyczyć wybranych obiektów lub zespołu obiektów, mogących samodzielnie funkcjonować zgodnie z przeznaczeniem". W takiej sytuacji inwestor jest obowiązany przedstawić projekt zagospodarowania działki lub terenu dla całego zamierzenia budowlanego.

W rozpoznawanej sprawie omawiany przepis został zastosowany przez organy administracji (wymieniono go w podstawie prawnej decyzji organu I instancji), jednakże ani decyzja zaskarżona ani utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie zawierają w tym zakresie uzasadnienia prawnego.

Należy podkreślić, że decyzja Prezydenta Miasta Biała Podlaska z dnia 25 kwietnia 2003 r. Nr [...] ustaliła warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla całego zamierzenia budowlanego obejmującego budowę radiowo-telewizyjnego ośrodka nadawczego wraz z obiektami i urządzeniami towarzyszącymi. Pozwolenie na budowę powinno więc, co do zasady, dotyczyć całej tej inwestycji. Tymczasem będące przedmiotem niniejszej sprawy pozwolenie na budowę nie obejmuje anten nadawczych. Konieczne jest zatem spełnienie określonych cytowanym przepisem warunków "etapowania inwestycji", w tym również wykazanie możliwości samodzielnego funkcjonowania wybranych obiektów lub zespołu obiektów zgodnie z przeznaczeniem.

Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko zajęte przez Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, iż w rozpoznawanej sprawie nie można uznać, ze wieża stalowa, kontenery betonowe i przyłącza energetyczne bez

anten nadawczych mogą funkcjonować samodzielnie zgodnie ze swoim przeznaczeniem. Warunkiem tego funkcjonowania jest bowiem budowa anten nadawczych, na które zostało wydane odrębne pozwolenie budowlane.

Powyższej oceny nie mogą zmienić wywody skargi zmierzające do wykazania, m.in. z powołaniem się na unormowanie dokonane rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (Dz.U. Nr 112, poz. 1316 ze zm.), że elementy przedmiotowej inwestycji (wieża stalowa, kontener betonowy, anteny nadawcze i odbiorcze TV i UKF, radiolinia wraz z instalacją) stanowią odrębne obiekty budowlane. Hipoteza art. 33 ust. 1 Pr. bud. dotyczy bowiem właśnie sytuacji, gdy zamierzenie budowlane obejmuje więcej niż jeden obiekt budowlany. Argumentacja skargi kasacyjnej, iż maszty stalowe (wieże) mogą mieć różne, poza zawieszeniem anten nadawczo-odbiorczych, przeznaczenia i być przez ich właściciela dzierżawione (wynajmowane) innym podmiotom, które instalują na nich swoje urządzenia (po uzyskaniu stosownych pozwoleń) jest również chybiona. Wypada w tym miejscu zauważyć, że argument ten w gruncie rzeczy potwierdza stanowisko Sądu, iż przedmiotowe obiekty (maszty stalowe, wieże), nie mogą funkcjonować samodzielnie zgodnie z przeznaczeniem, gdyż są właśnie przeznaczone do instalowania na nich określonych urządzeń.

Kluczowe znaczenie w sprawie niniejszej ma wskazana już okoliczność, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dotyczyła budowy "radiowo-telewizyjnego ośrodka nadawczego wraz z obiektami i urządzeniami towarzyszącymi", nie wyłączała więc anten nadawczych. Od początku zatem inwestor przewidywał instalację na wieży stalowej określonych anten. Dopiero po ich zamontowaniu możliwe stało się więc korzystanie z wieży i pozostałych obiektów objętych pozwoleniem na budowę zgodnie z przeznaczeniem.

Niezrozumiały jest podniesiony w uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzut niedopuszczenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny z urzędu na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., dowodów na okoliczność możliwości samodzielnego funkcjonowania części zamierzenia inwestycyjnego będącej przedmiotem niniejszego postępowania. Autor skargi kasacyjnej nie wskazuje bowiem, jakie konkretne środki dowodowe ma na myśli.

Skoro zatem – jak to wykazał Wojewódzki Sąd Administracyjny – zaskarżona do niego decyzja administracyjna narusza prawo materialne w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, to zasadnie została ona uchylona w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.

Ubocznie wypada zauważyć, że przepis art. 189 p.p.s.a. nie pozwala Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu na uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi, jak to zostało sformułowane w trzecim wariancie wniosków skargi kasacyjnej z powołaniem się na powyższy przepis. Wydanie przez NSA wyroku reformatoryjnego, o który chodzi autorowi skargi, jest możliwe natomiast na podstawie art. 188 p.p.s.a., jeżeli spełnione są przesłanki określone w tym przepisie.

Z przedstawionych wyżej względów i na podstawie art. 184 p.p.s.a Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.