Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1202/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2018-03-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 54 § 3, ar. 64 b § 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: § 4 ust. 1, § 8 ust.1
journal: Dz.U. 2013 poz 1367
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Paweł Zaborniak /spr./ Sędziowie WSA Piotr Godlewski WSA Maciej Kobak Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2018 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. w [...] na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej -skargę oddala-


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi A Sp. z o.o. z siedzibą w [...], dalej "Spółka", jest decyzja [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego , dalej "PWIS", z dnia [...] września 2017 r., nr [...], w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej, którą wydano w następującym stanie sprawy.

W dniu 23 stycznia 2017 r. do Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w [...] wpłynęło podpisane przez lekarza medycyny pracy zgłoszenie podejrzenia u M. S. choroby zawodowej w postaci pylicy wywołanej pyłami metali. Po sporządzeniu karty oceny narażenia zawodowego skierowano ww. na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] W podjętym w następstwie badania orzeczeniu z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] wskazana jednostka orzecznicza rozpoznała u badanej chorobę zawodową w postaci pylicy aluminiowej płuc.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...], Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny, dalej "PPIS", orzekł o stwierdzeniu u M.S. choroby zawodowej typu pylice płuc: pylice wywołane pyłami metali wymienionej w poz. 3 pkt 8 wykazu chorób zawodowych, określonych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r. poz. 1367, dalej "Rozporządzenie").

Organ I instancji ustalił, że M.S. była zatrudniona w [...] w M. na stanowisku tłoczarz w metalu od 10 kwietnia 1984 r. do 30 kwietnia 1999 r., w A sp. z o.o. w upadłości w M. (zmiana pracodawcy związana z procesem restrukturyzacji [...]) na stanowisku ślusarz-blacharz od 9 września 1999 r. do 16 marca 2007 r. oraz w Spółce (zmiana pracodawcy związana z upadłością A Sp. z o.o. w upadłości) na stanowisku ślusarz blacharz lotniczy od 16 marca 2007 r. do 31 lipca 2015 r. Organ dysponując pomiarami stopnia emisji czynników szkodliwych w [...] oraz w Spółce i posiłkując się tymi danymi przy ocenie narażenia zawodowego w A Sp. z o.o. w upadłości, odnośnie którego brak było wyników pomiarów ustalił, że M.S. przez cały okres zatrudnienia wykonywała pracę w warunkach narażenia na szkodliwe czynniki zawodowe - pył przemysłowy zawierający glin metaliczny. Mając na uwadze długoletnie narażenie zawodowe oraz treść orzeczenia jednostki orzeczniczej organ stwierdził u M.S. chorobę zawodową objętą zgłoszeniem.

Od powyższej decyzji odwołała się Spółka zarzucając organowi błędne ustalenie stanowisk pracy oraz okresu pracy w poszczególnych spółkach. W konsekwencji błędnie przyjęto, że skarżąca przez cały okres zatrudnienia od 1984 r. do 2015 r. pracowała w warunkach narażenia na szkodliwy czynnik zawodowy. Ponadto bezzasadnie uznano, że zainteresowana pracowała cały czas na tym samym stanowisku oraz błędnie posiłkowano się wynikami pomiarów czynników szkodliwych z [...] i Spółce ustalając ekspozycję na te czynniki w A Sp. z o.o. w upadłości, co w efekcie doprowadziło do wydania wadliwego rozstrzygnięcia.

PWIS decyzją z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...] uchylił w całości decyzję PPIS z dnia [...] czerwca 2017 r. i przekazał sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia Organowi I instancji. Wydając decyzję kasacyjną organ odwoławczy uznał, że rozpatrzenie sprawy wymaga przeprowadzenia uzupełniającego postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia prawidłowych okresów zatrudnienia u poszczególnych pracodawców oraz oceny czy w okresie od 1999 r. do 2015 r. M.S. pracowała w warunkach narażenia zawodowego, co ma wpływ także na ustalenie stron postępowania.

W sprzeciwie (określonym jako skarga) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na decyzję PWIS z dnia [...] lipca 2017 r. M.S. reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika zarzuciła naruszenie zarówno przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania. W ocenie skarżącej na podstawie zebranego materiału dowodowego, w szczególności na podstawie oceny warunków pracy można było bezspornie stwierdzić u skarżącej chorobę zawodową. Decyzja Organu I instancji mimo oczywistych omyłek w okresach zatrudnienia skarżącej odpowiadała prawu. Ponadto Organ II instancji miał możliwość samodzielnego wszechstronnego rozparzenia materiału dowodowego na podstawie zalegających w aktach świadectw pracy oraz przeprowadzonych ocen narażenia zawodowego. W skardze zażądano uchylenia decyzji w całości na podstawie art. 145 § 1 pkt lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zmianami), zwanej dalej "P.p.s.a." oraz zasądzenia od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania.

Sprzeciw został zarejestrowany pod sygn. akt II SA/Rz 1030/17.

Zaskarżoną decyzją PWIS działając na podstawie art. 54 § 3 P.p.s.a., art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej "k.p.a.") oraz § 8 ust. 1 Rozporządzenia, po ponownym rozpatrzeniu odwołania Spółki od decyzji PWIS z dnia [...] czerwca 2017 r. na skutek uwzględnienia w całości skargi M.S. na decyzję PWIS z dnia [...] lipca 2017 r. w pkt 1 uchyliło decyzję PWIS z dnia [...] lipca 2017 r., w pkt 2 utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję PPIS z dnia [...] czerwca 2017 r. Jednocześnie PWIS stwierdził, że wydanie decyzji z dnia [...] lipca 2017 r. nie nastąpiło bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.

Motywując rozstrzygnięcie autokontrolne PWIS przychylił się w całości do słuszności zarzutów podniesionych w skardze. W toku postępowania wyjaśniającego ustalił odmiennie niż organ I instancji, że zainteresowana zatrudniona była w [...] w upadłości w okresie 1 maja 1999 r., a nie od 9 września 1999 r. za prawidłowe uznając pozostałe ustalenia w sprawie. Wyjaśnił, że w ocenie narażenia zawodowego w sposób prawidłowy określono zakresy czynności wykonywanych przez M.S., co dokumentują zalegające w materiale dowodowym świadectwa pracy, a także aneks do umowy o pracę z dnia 11 maja 1999 r. Treść tych dokumentów potwierdza, że ww. pracowała na różnych stanowiskach, ale przez cały okres zatrudnienia wykonywała te same czynności w warunkach ciągłego narażenia na szkodliwy czynnik zawodowy jakim jest pył aluminiowy nie występujący powszechnie w środowisku komunalnym w stężeniu występującym w środowisku pracy. Z powodu braku wyników pomiarów czynników szkodliwych w A Sp. z o.o. w upadłości konieczne było przyjęcie ich w drodze analogii do dostępnych danych w pozostałych zakładach. Wątpliwości zostały wyjaśnione w protokole z postępowania w sprawie choroby zawodowej z dnia 10 lutego 2016 r.

PWIS na podstawie opinii biegłych oraz oceny narażenia zawodowego stwierdził, że w sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki warunkujące wydanie decyzji pozytywnej: narażenie na czynnik chorobotwórczy w środowisku pracy strony, wystąpienie schorzenia medycznego odpowiadającego wykazowi chorób zawodowych i związku przyczynowo skutkowego między narażeniem zawodowym a chorobą, co uzasadniało utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji.

Spółka reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie zarzuciła decyzji autokontrolnej:

1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.:

a) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego, niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego załatwienia sprawy, w tym brak zebrania wszystkich możliwych danych odnośnie warunków i środowiska pracy strony, rodzaju narażenia na czynniki chorobotwórcze i długości narażenia,

b) art. 7 zw. z art. 80 w zw. z art. 136 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie przez Organ II instancji dodatkowego postępowania wyjaśniającego w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie pomimo istniejących braków i wątpliwości co do kompletności zebranego materiału dowodowego oraz uznanie, że przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Organ I instancji prowadzi do nieuzasadnionego przedłużenia postępowania,

c) art. 54 § 3 p.p.s.a. poprzez bezzasadne uwzględnienie przez Organ II instancji skargi w całości i uznanie, że zarówno zarzuty, wnioski, jak i wskazana w treści skargi podstawa prawna są uzasadnione,

d) art. 8 k.p.a. poprzez brak pogłębienia zaufania obywateli do organów administracji poprzez wydawanie odmiennych decyzji przy istnieniu tożsamych stanów faktycznych i prawnych, które nie zostały uzupełnione w toku postępowania wyjaśniającego i zebranego wszechstronnie materiału dowodowego,

e) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 81 k.p.a. poprzez nieuzasadnione przyjęcie domniemania faktycznego, że M.S. była narażona cały czas na czynniki szkodliwe podczas wykonywania swojej pracy w A Sp. z o.o. w upadłości pomimo braku wyników pomiarów dla tego okresu i zastosowanie w tym przypadku analogii,

f) art. 33 § 1 w zw. z art. 46 § 1 w zw. z art. 47 § 1 w zw. z art. 49 p.p.s.a. poprzez brak uwzględnienia byłego pracodawcy Spółki jako uczestnika postępowania w skardze M.S. którą w całości uwzględnił Organ II instancji pomimo istotnych braków formalnych, które nie zostały uzupełnione, w tym brak przekazania odpisu skargi dla uczestnika postępowania.

g) art. 97 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez brak obligatoryjnego zawieszenia przez Organ II instancji postępowania w sprawie w związku ze śmiercią strony – M.S.

2. Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:

a) § 8 ust 1 i 2 Rozporządzenia poprzez wydanie decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej, która nie została poparta odpowiednim materiałem dowodowym,

b) naruszenie art. 2351 Kodeksu pracy poprzez błędne uznanie, że spełnione

zostały wszystkie przesłanki wymagane do stwierdzenia choroby zawodowej, tj. stwierdzenie w sposób bezsporny lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, brak wykazania związku przyczynowo - skutkowego.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty Spółka wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji obu instancji w całości, a ponadto o zasądzenie kosztów postępowania na jej rzecz wg norm przepisanych.

Sąd ustalił na podstawie odpisu skróconego aktu zgonu, że M.S. zmarła w dniu 25 sierpnia 2017 r. Postanowieniem z dnia 4 grudnia 2017 r. Sąd zawiesił postępowanie w sprawie o sygn. akt II SA/Rz 1030/17 do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt II SA/Rz 1202/17 Postanowieniem z dnia 7 marca 2018 r. sygn. akt II SA/Rz 1030/17 WSA w Rzeszowie dopuścił do udziału w sprawie w charakterze uczestników postępowania zstępnych M.S. w osobach A.S. oraz S.S.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Skarga jako niezasadna, została przez Sąd oddalona w całości.

Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369; zwana dalej w skrócie p.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Natomiast w myśl art. 145 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.

W ramach kontroli legalności decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny stosuje przewidziane prawem, środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

Przedmiotem kontroli Sądu zainicjowanej skargą A Sp. z o.o. z siedzibą w[...] (dalej A) jest autokontrolna decyzja PWIS. W jej wyniku Organ działając na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. w całości uwzględnił skargę M.S. na decyzję własną z [...] lipca 2017 r., znak [...], o uchyleniu decyzji PPIS o stwierdzeniu choroby zawodowej u M.S., pylicy płuc wywołanej pyłami metali i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji - PPIS. Uwzględnienie środka zaskarżenia polegało na uchyleniu w całości decyzji kasacyjnej PWIS oraz na utrzymaniu w mocy pozytywnej dla M.S. decyzji organu pierwszej instancji. Jednocześnie Organ odwoławczy wykonując dyspozycję art. 54 § 3 p.p.s.a. stwierdził, że wydanie zaskarżonej do WSA decyzji nie nastąpiło bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Na marginesie Sąd wyjaśnia, iż uwzględniony przez Organ środek zaskarżenia jest w istocie sprzeciwem, o jakim mowa w art. 64a p.p.s.a. Jego przedmiotem, żyjąca w chwili wniesienia sprzeciwu M.S., uczyniła bowiem decyzję kasacyjną PWIS opartą o art. 138 § 2 K.p.a.. Zastosowanie trybu autokontroli było w świetle p.p.s.a. w pełni dopuszczalne, bowiem do postępowania sądowoadministracyjnego toczącego się na skutek wniesienia sprzeciwu od decyzji kasacyjnej organu przepisy o skardze stosuje się odpowiednio, co wynika wprost z art. 64b § 1 p.p.s.a.

Ze względu na ustalony przedmiot skargi PZL, dla ustalenia materialnoprawnego tła rozstrzygnięcia PWIS należy wyjaśnić, że władcze stwierdzenie choroby zawodowej bądź braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej następuje mocą decyzji wydawanej przez organy inspekcji sanitarnej. Ustawodawca poprzez treść art. 2351 K.p. za chorobę zawodową uznaje chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem (podkr. Sądu), że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy, albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". W myśl § 4 ust. 1 Rozporządzenia, postępowanie w sprawie rozpoznania i stwierdzenia choroby zawodowej wszczyna z urzędu właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny, po uzyskaniu zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika. Rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić nie tylko w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym ale także po zakończeniu pracy w takim narażeniu. Z art. 2352 K.p. wynika, iż stwierdzenie choroby zawodowej może nastąpić wyłącznie w przypadku wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych. Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika.

Obowiązujące regulacje obligują organy inspekcji sanitarnej, aby wydając orzeczenie o stwierdzeniu choroby zawodowej wykazały jednocześnie trzy pozytywne przesłanki. Po pierwsze, rozpoznana choroba musi znaleźć się w wykazie chorób zawodowych. Choroba nie wymieniona w tym wykazie nie jest chorobą zawodową. Po drugie, choroba ta powinna zostać stwierdzona orzeczeniem lekarskim rozpoznającym chorobę zawodową. I po trzecie, wyniki oceny warunków pracy mają pozwalać na stwierdzenie bezpośrednie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba spowodowana została narażeniem zawodowym. W konsekwencji, brak jednego z tych elementów będzie oznaczał konieczność wydania decyzji o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej.

Z uwagi na powyżej wskazane przesłanki definicyjne, przyjmuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że w każdej sprawie w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej zachodzi konieczność zbadania warunków wykonywania pracy przez osobę, u której podejrzewa się chorobę zawodową, przez cały okres jej zatrudnienia pod kątem ustalenia, czy i w których zakładach pracy występował tzw. czynnik narażenia zawodowego - czy to związany ze sposobem wykonywania pracy, czy też określony czynnik szkodliwy dla zdrowia występujący w środowisku pracy. Istotą sprawy w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej jest bowiem potwierdzenie, że określone schorzenie kwalifikowane jako choroba zawodowa ma swoje źródło w środowisku pracy. Jednocześnie, nie należy od organu każdorazowo wymagać bezspornego wykazania związku między warunkami pracy w warunkach narażenia a stwierdzoną dolegliwością (zob. wyrok NSA z 21 listopad 2017 r., sygn. II OSK 120/17, LEX). W razie ustalenia przez właściwego lekarza, że rodzaj rozpoznanej u pracownika choroby mieści się w wykazie, a pracownik świadczył pracę w warunkach narażenia' zawodowego, które w świetle dostępnej wiedzy medycznej mogą tę chorobę wywoływać, tak lekarz, jak i organy inspekcji sanitarnej obowiązane są uznać takie schorzenie za chorobę zawodową. Domniemanie to upada, tylko wtedy, jeżeli zebrany materiał dowodowy pozwala jednoznacznie lub z wysokim prawdopodobieństwem wykluczyć taki związek przyczynowo - skutkowy, to znaczy wskazać inną niż zawodowa etiologię choroby (tak WSA w Gliwicach w wyroku z 15 listopada 2017 r, sygn. IV SA/GI 444/17, LEX).

W niniejszej sprawie zebrany przez organy obu instancji materiał dowodowy pozwalał z przekonaniem stwierdzić zaistnienie omówionych powyżej przesłanek pozwalających na stwierdzenie w drodze decyzji administracyjnej choroby zawodowej w postaci pylicy wywołanej pyłami metali, tj. choroby wskazanej w poz. 3/8 wykazu chorób zawodowych.

Po pierwsze, jednostka orzecznicza pierwszego stopnia - Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [....] - w orzeczeniu z dnia [...] maja 2017 r., nr [...], biorąc pod uwagę dokonane u M.S. rozpoznanie (tj. m.in. dokonane w badaniu RTG klatki piersiowej przez Klinikę Instytutu Medycyny Pracy w [...]) oraz ocenę środowiska pracy zawartą w karcie oceny narażenia zawodowego stwierdza z całą pewnością u badanej pylicę aluminiową, a więc pylicę płuc wywołaną pyłami metali. To orzeczenie lekarza orzecznika wiązało orzekające w sprawie organy, zarówno co do stwierdzonej choroby jak również związku przyczynowo - skutkowego z narażeniem zawodowym. Bez pozytywnej opinii lekarskiej bądź sprzecznie z taką opinią organ administracji nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy schorzenie mieści się w wykazie chorób zawodowych.

Po drugie, w karcie oceny narażenia zawodowego zawierającej charakterystykę wykonywanej pracy, zapisano, że M.S. na swym stanowisku pracy zajmowała się kształtowaniem plastycznym detali aluminiowych i stalowych (podk. sądu) na prasach hydraulicznych, mimośrodowych oraz za pomocą narzędzi do obróbki ręcznej. Zmarła zajmowała się także pracami wykończeniowymi przy detalach metalowych polegających na usuwaniu zbędnych fragmentów metalowych i zadziorów przy użyciu narzędzi do obróbki ręcznej, płótna i papieru ściernego. Wymieniono także takie czynności jak wycinanie detali z arkuszy blachy aluminiowej, duraluminiowej i stalowej, wycinanie otworów w tych detalach oraz czyszczenie i usuwanie ostrych krawędzi przy pomocy pilników i płótna ściernego lub elektronarzędzi z końcówkami ściernymi, zaczyszczanie rys i śladów po uderzeniu młotkiem, polerowanie detali za pomocą włókniny ściernej, wiercenie otworów w detalach przy pomocy narzędzi ręcznych. Nie budzi więc wątpliwości, że pracownik w związku z wykonywaną pracą był narażony na przebywanie w pyle metali aluminiowych.

Należało zgodzić z PWIS, iż strona pracowała w warunkach narażenia zawodowego, co potwierdzają wyniki pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia wykonane w miejscu pracy. Skarżąca Strona stara się zarzucić Organom orzekającym w sprawie nieuprawnione dokonanie analogii, poprzez przyjęcie istnienia narażania zawodowego za okres kiedy pracodawca nie dokonywał pomiarów narażenia zawodowego. Twierdzenia [...] są jednak niezasadne w kontekście ustalonego przez Organ w sposób pełny stanu faktycznego oraz wyniku sprawy, skoro M.S. w spornych okresie wykonywała te same czynności, co na stanowiskach z których pochodzą istotne dla sprawy badania. To ustalenie, potwierdził inspektor BHP [...] R.Ś. nie składając zastrzeżeń do protokołu z [...] lutego 2016 r., nr [...] gdzie wyraźnie zapisano że M.S. wykonywała te same czynności przez cały okres swego zatrudnienia. Rodzaj i sposób wykonywanej pracy tj. tłoczarz metalu, ślusarz blacharz, lotniczy, oraz znajdujące się w aktach administracyjnych wyniki pomiarów narażenia, nie pozostawiają choćby cienia wątpliwości, co do istnienia ryzyka narażenia zawodowego na pylice płuc spowodowaną pyłami metali. Organ w tej sytuacji powinien (tak jak to uczynił), przyjąć za posiadanymi wynikami badań, że M.S. w A Sp. z o.o. w upadłości, pracując na stanowisku ślusarza - blacharza była narażona na te same zawodowe czynniki szkodliwe, jakie występowały w pozostałych analizowanych pod kątem ryzyka zawodowego okresach pracy. Ponieważ w kolejnych okresach zatrudnienia występowało to samo środowisko pracy, charakterystyczne dla zajęć ślusarza blacharza lotniczego, to nie sposób było uznać że przez ten czas strona nie pracowała w warunkach analogicznego narażenia na pył. O zawodowej etiologii choroby świadczy także to, że pył aluminiowy, nie jest czynnikiem powszechnie występującym w środowisku życia człowieka. Niezależnie od tej okoliczności, nie stanowi kwestii, że okresie wykonywania zatrudnienia w A Sp. z o.o. M.S. pracowała w warunkach ryzyka zawodowego, pozwalającego z przekonaniem stwierdzić bezpośredni związek tego ryzyka ze zdiagnozowaną u niej chorobą zawodową. Nie można wobec tego twierdzić, że doszło przed Organami do jakiejkolwiek postaci naruszenia zarówno podstaw procesowych jak i materialnoprawnych skontrolowanej przez Sąd decyzji, w tym art. 7, 77, 80, 136 K.p.a, a także § 8 ust. 1 i 2 Rozporządzenia, a przede wszystkim art. 2351 K.p.

Odnosząc się do poszczególnych zarzutów wniesionej skargi, stwierdzić należało ich bezzasadność. Przede wszystkim, PWIS nie naruszył przepisów o postępowaniu wyjaśniającym w administracji, bowiem oparł się na koniecznych dla końcowego rozstrzygnięcia dowodach w postaci orzeczenia lekarskiego właściwej jednostki orzeczniczej jak również karcie narażenia zawodowego. Powyższe dowody obligowały do stwierdzenia u nieżyjącej już M.S. choroby zawodowej w postaci pylicy płuc wywołanej w związku z narażeniem zawodowym. Zebrany materiał dowodowy nie budzi jakichkolwiek wątpliwości, stąd jego uzupełnianie byłoby w świetle K.p.a. zbędne. W tych okolicznościach uwzględnienie w całości sprzeciwu wniesionego na decyzję kasacyjną PWIS było oczywiście uzasadnione, zaś podstawy autokontroli z art. 54 § 3 p.p.s.a. zostały zachowane. Oczywiście nie doszło również do zarzucanego PWIS naruszenia art. 33 § 1 w zw. z art. 46 § 1, 47, 49 p.p.s.a. Decyzja autokontrolna została doręczona przez A Sp. z o.o., natomiast o fakcie wniesienia skargi sądowoadministracyjnej czy sprzeciwu PWIS nie ma obowiązku informować strony postępowania administracyjnego Ponadto, to nie Organ a Sąd ustala uczestników postępowania sądowoadministracyjnego.

Jeżeli zaś chodzi o zawieszenie postępowania administracyjnego, to konieczność jego zawieszenia przez organ zachodzi tylko wówczas gdy nie są znani następcy prawni zmarłego, a majątkowy charakter sprawy pozwala na przejście praw i obowiązków na spadkobierców zmarłego. Sprawa dotycząca choroby zawodowej dotyczy praw i obowiązków ściśle związanych z osobą pracownika, co jednak nie znaczy że nie dotyka ona sfery prawnej jego najbliższych, np. dzieci. Otóż art. 13 ust. 1 ustawy z 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz.U. z 2017 r. poz. 1773; dalej zwana ustawą o ubezpieczeniu społecznym), pozwala domagać się dzieciom ubezpieczonego, który zmarł wskutek wypadku przy pracy lub choroby zawodowej, jednorazowego odszkodowania. Prawo do świadczeń z ubezpieczeń społecznych, a więc także prawo do jednorazowego odszkodowania z ubezpieczenia wypadkowego, nie wynika ze stosunków o charakterze cywilnoprawnym, dlatego nie podlega dziedziczeniu na podstawie art. 922 § 1 k.c. (tak słusznie SN w wyroku z 7 marca 2017 r. sygn. III UK 88/16, LEX). Jednorazowe odszkodowanie jest świadczeniem z ubezpieczenia społecznego, nie zaś świadczeniem ze stosunku pracy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się zgodnie, iż śmierć pracownika nie jest przeszkodą do przeprowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej, ponieważ ze stwierdzeniem takiej choroby wiążą się nie tylko określone prawa pracownika, ale i innych uprawnionych podmiotów (art. 13 ust. 2 ustawy o ubezpieczeniu społecznym), w przypadku śmierci pracownika. Dlatego, okoliczność, że podejrzewana o chorobę zawodową osoba zmarła, nie zwalnia organu inspekcji sanitarnej od, obowiązku działania na podstawie orzeczenia lekarskiego właściwej jednostki; natomiast do niej będzie należała ocena czy – w świetle wiedzy medycznej - dostępny w sprawie materiał dowodowy uzasadnia rozpoznanie lub nie choroby zawodowej, czy też w ogóle nie pozwala na zajęcie stanowiska (por. wyrok NSA z dnia 10 stycznia 1997r., sygn. akt I SA 902/96, publ. Prawo Pracy 1997/11/42 i wyrok NSA z dnia 15 lutego 1983r., sygn. akt II SA 2082/82, publ. ONSA 1983/1/8). Ponieważ zmarła po wniesieniu skargi (wniesienie skargi uruchomiło proces sądowy toczący się na podstawie przepisów p.p.s.a.) M.S. pozostawiła następców prawnych w osobach swych dzieci, były podstawy do kontynuowania administracyjnego postępowania i wydania przez PWIS decyzji autokontrolnej na podstawie art. 54 § 3 w zw. z art. 64b § 1 p.p.s.a.. Innymi słowy, nie zaistniały podstawy do zawieszenia postępowania, na które to powołuje się skarżąca strona – [...]. Należy też dodać, że Spółka nie może skutecznie korzystać z zarzutów dotyczących naruszenia prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli sama w tym udziale nie została ograniczona.

Reasumując, Sąd rozpoznając skargę nie dostrzegł w działaniach Organów obu instancji takich naruszeń prawa, o jakim mowa w jej treści, a które wpływałyby na ocenę legalności tych działań. WSA nie będąc związany granicami skargi, także nie dopatrzył się w kontrolowanej decyzji takich wad, które mogłyby zadecydować o wykorzystaniu kompetencji kasacyjnych - art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.

Z przedstawionych powodów skarga została oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a.