Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 867/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-11-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2005 r. sprawy ze skargi A. "J" - Republika Litewska na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, iż uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego A. 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

VI SA/Wa 867/05

Uzasadnienie

W dniu [...] października 2004 r. samochód będący w dyspozycji A. "J" z W., Litwa, został skontrolowany przez inspektorów [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...]. W wyniku kontroli ustalono wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia oraz nieokazanie wykresówek lub dokumentu potwierdzającego nieprowadzenie pojazdu w ostatnim dniu poprzedzającego tygodnia.

W związku z powyższym [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...] decyzją z dnia [...] października 2004 r. nałożył na przedsiębiorcę, za pierwsze naruszenie karę pieniężną w kwocie 6000 zł i za drugie karę pieniężna w kwocie 200 zł.

Kierujący pojazdem podpisał protokół kontroli nie zgłaszając uwag.

Uzasadniając nałożenie kary pieniężnej za brak zezwolenia organ administracji stwierdził, że przedsiębiorca był obowiązany zezwolenie takie posiadać, bowiem transport był wykonywany do kraju trzeciego w rozumieniu umowy z dnia 18 marca 1992 r. między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Litewskiej o międzynarodowych przewozach drogowych (M.P. Nr 46, poz. 751). Jak wynikało bowiem z listu przewozowego [...] nadawcą towaru była "W" sp. j. w P., a odbiorcą [...] firma "K" Ltd w S.. Kierowca okazał także dokument odprawy celnej, który zawierał kod kraju przeznaczenia ([...]), zatem przewoźnik powinien posiadać zezwolenia.

Od decyzji tej A. "J" złożył odwołanie w zakresie ukarania karą pieniężną w kwocie 6000 zł za brak zezwolenia. Skarżący podnosił brak wymaganych ustaleń uzasadniających nałożenie powyższej kary pieniężnej. Powołując się na fakt przystąpienia Republiki Litewskiej do Unii Europejskiej skarżący stwierdził, iż Litwa przestała być państwem trzecim w rozumieniu powołanych w decyzji przepisów. Towar był przeznaczony do [...] jednakże skarżący przewoził go wyłącznie z Polski do Republiki Litewskiej na skład celny. W związku z powyższym transport nie był wykonywany do państwa trzeciego, zatem przewoźnik nie musiał posiadać zezwolenia, za brak którego został ukarany.

Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] lutego 2005 r. Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 kpa, art. 4 ust. 15, art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (j. t. Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.) oraz lp. 1.2.1. załącznika do tej ustawy, art. 9 konwencji z dnia 19 maja 1956 r. o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR) i protokołu podpisania (Dz. U. z 1962 r. Nr 49, poz. 238), art. 5 ust. 1 lit. c) i art. 6 ust. 1 i ust. 2 umowy dnia 18 marca 1992 r. między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Litewskiej o międzynarodowych przewozach drogowych (M.P. z 2001 r. Nr 46, poz. 751), art. 2 pkt 4 i pkt 13 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o administrowaniu obrotem towarów z zagranica (Dz. U. Nr 97, poz. 963), utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Cytując powołane przepisy organ administracji uznał, iż transport odbywał się pomiędzy państwem członkowskim a krajem trzecim, a zatem wymagane było odpowiednie zezwolenia. Uzasadniając powyższe twierdzenie organ administracji powołał się na CMR oraz SAD, z których w jego ocenie, nie wynika by towar został przewieziony do [...] innym transportem niż pojazd skarżącego. według organu administracji samo sporządzenie dokumentu SAD dowodzi, że skarżący zamierzał przewieźć towar kontrolowanym pojazdem do [...], a nie jedynie na litewski skład celny.

Na powyższą decyzję A. "J" złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, przeprowadzenie postępowania mediacyjnego i zasądzenie kosztów postępowania.

Skarżący wskazując na zapisy w rubrykach [...],[...] i [...] CMR dowodził, że towar miał być przez niego przetransportowany jedynie na Litwę. Zatem, w ocenie skarżącego został naruszony art. 7 kpa przez niewyjaśnienie w całości istotnego stanu faktycznego. Zdaniem skarżącego oparcie się przez organ administracji na zapisach dokumentu SAD o przeznaczeniu towaru dla odbiorcy [...] nie jest dowodem na dokonanie jego transporty przez skarżącego do tego kraju. Zatem, w ocenie skarżącego, organ administracji przyjął nieprawidłową interpretację przepisów prawa materialnego, dodatkowo nie dokonał należytego zbadania stany faktycznego oraz naruszył art. 9 i art. 10 kpa.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o jej oddalenie podnosząc argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje;

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 w/w ustawy).

W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona zasadna.

Przedmiotem rozpoznania Sądu jest skarga na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2005 r. Nr [...], opartą na podstawie art. 138 § 1 kpa, art. 4 ust. 15, art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (j. t. Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.) oraz lp. 1.2.1. załącznika do tej ustawy, art. 9 konwencji z dnia 19 maja 1956 r. o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR) i protokołu podpisania (Dz. U. z 1962 r. Nr 49, poz. 238), art. 5 ust. 1 lit. c) i art. 6 ust. 1 i ust. 2 umowy dnia 18 marca 1992 r. między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Litewskiej o międzynarodowych przewozach drogowych (M.P. z 2001 r. Nr 46, poz. 751), art. 2 pkt 4 i pkt 13 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o administrowaniu obrotem towarów z zagranica (Dz. U. Nr 97, poz. 963).

Na wstępie należy zauważyć, iż wniosek skarżącego o przeprowadzenie postępowania mediacyjnego nie został przyjęty przez organ administracji, w związku z tym zaszła konieczność przeprowadzenia rozprawy sądowej.

Zasadniczego rozstrzygnięcia w sprawie wymaga ustalenie, czy kontrolowany transport był wykonany pomiędzy państwami członkowskim Unii Europejskiej, czy pomiędzy jednym z tych państw a krajem trzecim, albowiem przedmiotem zaskarżenia jest jedynie kara orzeczona w wysokości 6000 zł nałożona za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na ten transport z kraju wspólnotowego do kraju trzeciego.

W myśl art. 87 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (j. t. Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.) podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego (...) jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, wypis z licencji, dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku, a ponadto w transporcie drogowym rzeczy - odpowiednie zezwolenie wymagane w międzynarodowym transporcie drogowym.

Stosownie do art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą (Dz. U. Nr 97, poz. 963) obrotem towarami z krajami trzecimi jest przywóz (w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym "transport") towarów pochodzących z kraju trzeciego na obszar celny Wspólnoty lub wywóz towarów do kraju trzeciego z obszaru celnego Wspólnoty niezależnie od sposobu ich przemieszczania przez granicę, podobnie jak przywóz towarów pochodzących z kraju trzeciego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub wywóz towarów do kraju trzeciego z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, niezależnie od sposobu ich przemieszczania przez granicę (art. 2 pkt 4 w/p ustawy).

Przez obszar celny Wspólnoty ustawa rozumie obszar celny w ujęciu art. 3 rozporządzenia nr 2913/92/EWG z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 19.10.1992 r.), ostatnio zmienionego aktem dotyczącym warunków przystąpienia Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej oraz dostosowań w traktatach stanowiących podstawę Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE L 236 z 23.9.2003 r.). Natomiast kraj trzeci, w rozumieniu art. 2 pkt 13 tej ustawy to kraj niebędący członkiem Wspólnoty Europejskiej.

Nie budzi więc wątpliwości, iż transport towarów z/do Republiki Litewskiej z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (bez transferu przez obszar kraju niebędącego państwem członkowskim UE) nie będzie transportem międzynarodowym wymagającym odpowiedniego zezwolenia w rozumieniu art. 6 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 lit. c) umowy z dnia 18 marca 1992 r. między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Litewskiej o międzynarodowych przewozach drogowych (M.P. z 2001 r. Nr 46, poz. 751). Zgodnie bowiem z tymi przepisami tylko przewóz ładunków miedzy miejscem położonym na terytorium Republiki Litewskiej lub Rzeczypospolitej Polskiej a miejscem położonym na terytorium państwa trzeciego (i na odwrót) wymaga zezwolenia wydanego przez właściwą władzę państwa rejestracji pojazdu w imieniu władz drugiego państwa będącego stroną umowy.

W rozpoznawanej sprawie organ administracji oparł rozstrzygnięcie na zapisach dokumentu SAD uznając, że transport został wykonany z Polski przez Litwę, a więc z państwa członkowskiego Wspólnoty i jednocześnie państwa będącego stroną umowy z dnia 18 marca 1992 r. między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Litewskiej o międzynarodowych przewozach drogowych, do [...], czyli kraju trzeciego, a co z tym się wiąże na transport ten wymagane było zezwolenie. Otóż, jak zasadnie zauważył skarżący, dokument SAD jest wystawiany przez nadawcę towaru, w tym przypadku przez "W" sp. j. w P., widniejącym w fakturze z dnia [...] października 2004 r. nr [...], jako sprzedawca. Dokument SAD dotyczy towaru, którego nabywcą (odbiorcą) była firma rosyjska "K" Ltd w S. Natomiast dokument CMR określał kto i dokąd towar ten miał przetransportować, bowiem dokument ten jest umową zawartą z przewoźnikiem na wykonanie usługi przewozu.

Z dokumentu CMR jednoznacznie wynika, iż skarżący przewiózł towar na Litwę do składu celnego co potwierdza data i odcisk pieczęci w rubryce 24 tego dokumentu – [...] października 2004 r. Natomiast akta sprawy, w zakresie zgromadzonego materiału dowodowego, nie dają podstaw do stwierdzenia by kontrolowanym pojazdem skarżącego, ładunek wymieniony w fakturze z dnia [...] października 2004 r., dokumencie CMR i w dokumencie SAD nr [...], został następnie przewieziony do [...].

Zgodnie zatem z art. 4 i art. 9 konwencji z dnia 19 maja 1956 r. o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR) i protokołu podpisania (Dz. U. z 1962 r. Nr 49, poz. 238) dowodem zawarcia umowy przewozu jest list przewozowy, a w braku przeciwnego dowodu list przewozowy stanowi dowód zawarcia umowy, warunków umowy oraz przyjęcia towaru przez przewoźnika.

W związku z powyższym zaskarżone rozstrzygnięcie nie spełnia wymagań art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 1 i § 3 kpa, bowiem w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym nie zebrano i nie rozpatrzono w sposób wyczerpujący materiału dowodowego oraz nie dokonano dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego uzasadniającego wydanie decyzji administracyjnej o zaskarżonej treści.

W tych warunkach organ administracji powinien w ponownym rozpatrzeniu sprawy zastosować się do wymagań w/w przepisów postępowania celem ustalenia czy doszło do naruszenia przepisów uzasadniających wydanie zaskarżonej decyzji administracyjnej.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 152 oraz art. 200 w związku z art. 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.