Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 20/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2021-05-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 2, art. 3 pkt 20, art. 5 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
article: art. 25
journal: Dz.U. 2020 poz 471
law: Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw
article: art. 7, 8 § 1, 11, 107 § 3
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Bolesław Stachura Sędzia WSA Joanna Wojciechowska po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 maja 2021 r. sprawy ze skargi K. D. na decyzję Wojewody z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego K. D. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] października 2020 r. znak [...] Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze wszczęte odwołaniem wniesionym łącznie przez K. D. i M. D. od decyzji Starosty [...] nr [...] z [...] maja 2020 r. znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę - dla P. Spółki

z ograniczoną odpowiedzialnością w W. - bezobsługowej stacji bazowej telefonii komórkowej operatora P. obejmującej: 1/ wieżę o konstrukcji kratowej stalowej i wysokości całkowitej 55,95m n.p.t. wraz z urządzeniami sterującymi zamontowanymi na typowych konstrukcjach wsporczych posadowionych wewnątrz wieży na płytach ażurowych, na wieży zostaną zainstalowane: anteny sektorowe - 3 szt. i anteny radiolinii - 2 szt., 2/ energetyczną wewnętrzną linię zasilającą (wiz) od projektowanej rozdzielnicy stacji bazowej TB SB posadowionej pod wieżą, do realizacji na terenie działki nr [...] obr. [...] miasta C..

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2020.256

j.t. ze zm.; dalej: "K.p.a").

Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, wymienioną decyzją z [...] maja 2020 r. Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił P. Spółce z o. o. w W. pozwolenia na budowę bezobsługowej stacji bazowej telefonii komórkowej operatora P. na terenie ww. działki.

15 lipca 2020 r. do [...] Urzędu Wojewódzkiego w S. wpłynęła skarga K. D. i M. D., którzy zarzucili brak podstaw do wydania pozytywnej decyzji prowadzącej do natychmiastowego rozpoczęcia robót oraz brak dialogu i całkowite pominięcie przez organ argumentów przez nich przytaczanych w biegu sprawy. Ponadto w piśmie

z 26 sierpnia 2020 r. odwołujący się wskazali m.in. na naruszenie ich interesu prawnego i niezrozumiały dla nich fakt wyłączenia ich ze sprawy, co zabrało możliwość przedstawienia merytorycznych i zasadnych argumentów. Skarga została nadana 13 lipca 2020 r., w ocenie organu odwoławczego w terminie otwartym do wniesienia odwołania przez A. S. i T. S. (strony postępowania). W świetle art. 234 pkt. 1 K.p.a. pismo zostało zakwalifikowane jako odwołanie.

Organ II instancji zauważył, że odwołujący się są właścicielami działki

nr [...] obręb [...] C. zabudowanej, zgodnie z informacją z prowadzonego przez Starostwo Powiatowe w D. rejestru budynków, dwoma budynkami w tym mieszkalnym. Działka ta znajduje się w odległości ok. 400 m

od stacji bazowej, a budynki na niej zlokalizowane w odległości ok. 700 m. Działka

nr [...] nie graniczy bezpośrednio z działką nr [...], na której przewidziano budowę stacji bazowej. Jest od niej oddzielona działką nr [...] i w części działką nr [...].

Dalej organ stwierdził, że inwestycja objęta decyzją Starosty D.

z [...] maja 2020 r. [...] polega na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej

w C. przy ul. [...] na działce nr [...] obręb [...] C.. Zgodnie

z dołączonym do wniosku o pozwolenie na budowę projektem budowlanym stacja bazowa składać się będzie z wieży kratowej, anten sektorowych i radiolinii (mocowanych za pomocą systemowych elementów do trzonu wieży), szaf sterujących (ustawionych na systemowych ramach) oraz dróg kablowych łączących poszczególne elementy. Zasilenie stacji odbywać się będzie projektowaną linią kablową wyprowadzoną z projektowanej rozdzielnicy. Szafka pomiarowa w granicy działki nr [...], przy granicy z działką nr [...] z dostępem od strony drogi - działki nr [...] (wg odrębnego opracowania i wykonania E. S.A.). Wieża, o całkowitej wysokości

55,95 m n.p.t., stanowi konstrukcję nośną dla 3 anten sektorowych pracujących

w częstotliwości 2100 MHz oraz 2 anten radiolinii. Anteny radioliniowe umieszczono zostaną na wysokości 51,1 m n.p.t. na azymutach 190° i 345°. Anteny sektorowe zawieszone zostaną na wysokości 53,3 m n.p.t., na trzech azymutach odpowiednio 220°, 340° i 100° po jednej antenie sektorowej na każdym z azymutów.

Wojewoda wyjaśnił, że obszar oddziaływania stacji bazowej określany

jest na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r.

w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

(Dz.U.2019.1839; dalej: "rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko"), rozporządzenia Ministra Zdrowia

z 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz.U.2019.2448) oraz ustawy Prawo budowlane. Stronami postępowania o pozwolenie na budowę stacji bazowej są właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się pod osiami głównych wiązek promieniowania anten sektorowych oraz pod obszarem wyznaczonym oddziaływaniem pól elektromagnetycznych o gęstości mocy przekraczającej wartość dopuszczalną

dla projektowanej częstotliwości.

Inwestor przedłożył analizę występowania obszaru pól e-m o poziomach gęstości mocy większych lub równych wartościom określonym w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz.U.2019.2448) sporządzoną dla projektowanej instalacji radiokomunikacyjnej, w której opisano metodę prognozowania zasięgów pól elektromagnetycznych i przedstawiono wyniki obliczeń. W części graficznej przedstawiono prognozowany obszar oddziaływania poszczególnych anten oraz sumaryczny zasięg pól elektromagnetycznych o gęstości mocy większej niż 10 W/m2 (czyli przekraczającej dopuszczalne normy dla projektowanej częstotliwości anten) emitowany łącznie przez wszystkie projektowane anteny - oznaczony na rysunku kolorem zielonym (projekt budowlany str. 130). Linia wyznaczająca obszar sumarycznego rozkładu pól elektromagnetycznych o wartości gęstości mocy >10W/m2 emitowanych przez wszystkie anteny umieszczone na projektowanej wieży znajduje się wyłącznie w obrębie działki inwestycyjną nr [...] nie bliżej niż ok. 400 m od granicy działki nr [...] i ok. 700 m od budynku mieszkalnego zlokalizowanego na tej działce.

Według organu oznacza to, że działka nr [...] znajduje się poza zasięgiem pól elektromagnetycznych o wartościach gęstości mocy większych niż dopuszczalne, zatem znajduje się poza obszarem oddziaływania projektowanej stacji bazowej telefonii komórkowej [...] Nad działką nr [...] nie znajdują się również osie głównych wiązek promieniowania anten sektorowych, których przebieg badany

jest na podstawie przepisów rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Każda z trzech projektowanych anten umieszczona jest na innym azymucie. Antena oznaczona w projekcie budowlanym symbolem Al - na azymucie 340°, BI - na azymucie 100°, Cl - na azymucie 220°. Takie ukierunkowanie anten powoduje, że żadna z osi, na odcinku 70 m od środka elektrycznego anteny, nie przebiega nad działką nr [...].

Wojewoda uznał również, że projektowana stacja bazowa nie zalicza

się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Dodatkowo organ wyjaśnił, że zgodnie z projektem budowlanym zamiarem inwestora jest budowa stacji bazowej, na której przewidziano montaż tylko trzech anten sektorowych, po jednej na każdym z azymutów. Z uwagi na takie wzajemne usytuowanie anten sektorowych na projektowanej wieży tj. na trzech różnych azymutach przesuniętych względem siebie o 120°, w ocenie organu odwoławczego w sprawie

nie zachodzą okoliczności, które uzasadniałyby w świetle rozporządzenia sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko konieczność przeprowadzenia dodatkowej analizy i rozważenia ewentualnego nakładania

się (nachodzenia) wiązek promieniowania emitowanych przez poszczególne anteny. Zgromadzony materiał dowodowy potwierdza także, że dla projektowanej stacji bazowej nie jest wymagane przeprowadzenie oceny oddziaływania na obszar Natura 2000.

Ponadto do projektu budowlanego inwestor dołączył decyzję Burmistrza C. z [...] listopada 2019 r. znak: [...] umarzającą w całości postępowanie administracyjne z wniosku P. Spółki z o.o. z siedzibą w W. w sprawie o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej operatora P. na działce nr [...] obr. C. [...], ponieważ planowanej inwestycji

nie można zakwalifikować do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać

na środowisko. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z [...] lutego 2020 r. znak: [...] utrzymało ww. decyzję w mocy. Na decyzję SKO została wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Wniesienie skargi nie wstrzymuje jednak wykonania decyzji.

Organ odwoławczy ocenił, że z uwagi na znaczną odległość stacji bazowej

od działki nr [...] – ok. 400 m - projektowana inwestycja nie ma wpływu

na ograniczenie naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w budynkach istniejących lub potencjalnej zabudowy tej nieruchomości, w świetle przepisów § 13 i § 60 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki

i ich usytuowanie (Dz.U.2019.1065 j.t. ze zm.).

Wojewoda zauważył, że organ I instancji, prawidłowo ustalając strony postępowania, pominął właścicieli działki nr [...], gdyż nieruchomość ta nie znajduje

się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu. M. D. i K. D. mają w sprawie jedynie interes faktyczny (zainteresowania sprawą), nieoparty

na wyraźnym przepisie prawa. Na powyższe nie mają wpływu podnoszone w odwołaniu argumenty dotyczące zagrożenia zdrowia i życia w sytuacji, gdy złożone przez inwestora dokumenty potwierdzają, że projektowana stacja bazowa nie będzie uciążliwa

dla środowiska. Przedsięwzięcie nie należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko i nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r.

o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa

w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, będzie spełniać wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r.

w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku.

Organ wyjaśnił, że standardy jakości środowiska w zakresie poziomów pól elektromagnetycznych określa ww. rozporządzenie Ministra Zdrowia, zgodnie z którym maksymalna wartość poziomów pól elektromagnetycznych w miejscach, w których mogą przebywać ludzie dla projektowanych anten o częstotliwości 2100 MHz, wynosi 10W/m2.

Z przedłożonej analizy środowiskowej (analizy występowania obszaru pól e-m

o poziomach gęstości mocy większych lub równych wartościom określonym w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku) wynika, że pola elektromagnetyczne przekraczające dopuszczalne normy będą znajdować

się w przestrzeni ponad poziomem terenu, maksymalnie w odległości 3,9 m

od projektowanej stacji i na wysokości nie mniejszej niż 52,8 m nad poziomem terenu wyłącznie w obrębie działki inwestycyjnej. Nie obejmują działek sąsiednich.

Oznacza to, że przebywanie w odległości 3,9 m od wieży stacji na poziomie terenu oraz w przestrzeni do wysokości 50 m ponad tym terenem, a w dalszej odległości od wieży, w tym na terenie działki nr [...] obręb [...] C., w nieograniczonej przestrzeni jest bezpieczne dla zdrowia, a zabudowa ww. działki wynika jedynie z ograniczeń ustanowionych zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego C. (uchwały nr [...] Rady Miasta i Gminy w C. z 15 czerwca 1996r.). Na etapie udzielania pozwolenia

na budowę organ, badając czy projektowana inwestycja będzie miała negatywny wpływu na środowisko, w tym zdrowie ludzi, dokonuje oceny prognozowanego oddziaływania stacji bazowej wyłącznie w oparciu o ww. przepisy, zatem na powyższą ocenę nie mogą mieć wpływu opinie wyrażane przez strony postępowania.

Dodatkowo wojewoda wskazał, że zgodnie z art. 122a ustawy Prawo ochrony środowiska prowadzący instalację oraz użytkownik urządzenia emitującego pola elektromagnetyczne, które są instalacjami radiokomunikacyjnymi, radionawigacyjnymi lub radiolokacyjnymi, emitującymi pola elektromagnetyczne, których równoważna moc promieniowana izotropowo wynosi nie mniej niż 15 W, emitującymi pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 30 kHz do 300 GHz, są obowiązani

do wykonania pomiarów poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku

m.in. bezpośrednio przed rozpoczęciem użytkowania instalacji lub urządzenia. Wyniki pomiarów przekazuje się wojewódzkiemu inspektorowi ochrony środowiska i państwowemu wojewódzkiemu inspektorowi sanitarnemu w terminie 30 dni od dnia wykonania pomiarów. Zgodnie natomiast z art. 152 ust. 4 ww. ustawy do rozpoczęcia eksploatacji instalacji nowo zbudowanej lub zmienionej w sposób istotny można przystąpić, jeżeli organ właściwy do przyjęcia zgłoszenia w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia nie wniesie sprzeciwu w drodze decyzji. Sprzeciw, o którym mowa w ust. 4, jest wnoszony, jeżeli eksploatacja instalacji objętej zgłoszeniem powodowałaby przekroczenie standardów emisyjnych lub standardów jakości środowiska lub instalacja nie spełnia wymagań ochrony środowiska, o których mowa w art. 76 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy Prawo ochrony środowiska.

Tak więc inwestor, po zrealizowaniu inwestycji, jest zobowiązany do potwierdzenia wyników analiz przeprowadzonych na etapie projektowania i tym samym sprawdzenia dotrzymania standardów jakości środowiska w otoczeniu urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne poprzez wykonanie rzeczywistych pomiarów poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku. Dopiero, gdy pomiary potwierdzą, że obowiązujące normy nie są przekroczone, stacja bazowa będzie mogła być użytkowana. Co więcej zgodnie z art. 122a ust. 1 pkt. 3 ustawy Prawo ochrony środowiska prowadzący instalację oraz użytkownik urządzenia emitującego pola elektromagnetyczne, które są m.in. stacjami elektroenergetycznymi (o parametrach wskazanych w tym przepisie) są obowiązani

do wykonania pomiarów poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku każdorazowo w przypadku zmiany istniejącego stanu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości skutkującej zmianami w występowaniu miejsc dostępnych dla ludności w otoczeniu instalacji lub urządzenia - na pisemny wniosek właściciela lub zarządcy nieruchomości,

na której nastąpiła ta zmiana.

W związku z odwoływaniem się do prowadzonego przez Starostę D. postępowania znak: [...] wojewoda podkreślił, że zostało

ono zakończone wydaniem [...] września 2019 r. decyzji odmawiającej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Od ww. decyzji

nie wniesiono odwołania. Postępowanie znak: [...] jest nowym, odrębnym postępowaniem, które zostało wszczęte wnioskiem P. Sp. z o.o. złożonym 30 marca 2020 r. i jest prowadzone na podstawie aktualnie obowiązujących przepisów.

Organ wyjaśnił, że o zakresie zamierzenia budowlanego decyduje inwestor, określając go szczegółowo w projekcie budowlanym, który stanowi załącznik

do wniosku o pozwoleniu na budowę i podlega zatwierdzeniu w decyzji o pozwoleniu na budowę. Zgodnie z treścią projektu bezsprzecznym jest, że zamiarem inwestora jest budowa stacji bazowej, na której zostaną zamontowane tylko trzy anteny sektorowe i dwie anteny radiolinii. Zatem w niniejszym postępowaniu w oparciu o tak przyjęte parametry określono obszar oddziaływania inwestycji i ustalono strony postępowania.

K. D. reprezentowany przez pełnomocnika wniósł skargę

na decyzję Wojewody, zarzucając naruszenie 138 § 1 pkt 3 K.p.a. w związku z:

1) art. 8 § 1, 11, 77 § 1, 80, 107 § 1, 107 § 3 K.p.a. uznanie, iż właściciele sąsiednich nieruchomości nie mają jakiegokolwiek prawa do kwestionowania decyzji o pozwoleniu na budowę oraz dokumentacji technicznej; ponadto organ 10 krotnie zwiększył odległości, ponieważ powinno być 70 oraz 40 metrów;

2) art. 121 pkt 1 ustawy prawo ochrony środowiska, który stanowi,

że ochrona przed polami elektromagnetycznymi polega na zapewnieniu

jak najlepszego stanu środowiska poprzez: utrzymanie poziomów pól elektromagnetycznych poniżej dopuszczalnych lub co najmniej na tych poziomach

w związku art. 38, 39 Konstytucji RP poprzez lakoniczne stwierdzenie w decyzji,

iż pole elektromagnetyczne odpowiadające strefie zagrożenia w środowisku pracy jest bezpieczne dla ludności;

3) art. 28 ust 2 w związku z art. 3 pkt. 20 ustawy prawo budowlane w związku z art. P5 ust. 1 pkt 9 w powiązaniu z art. 143 Kodeksu cywilnego oraz 64 ust 3 Konstytucji w związku z art. 7, 8 § 1, 11, 77 § 1, 80, 107 § 3 K.p.a. poprzez merytoryczne rozpoznanie sprawy w sytuacji, w której z jednolitego orzecznictwa, wynika, iż interes prawny istnieje wtedy, kiedy organ ma obowiązek analizować konkretne przepisy prawa materialnego;

4) art. 2, 6 ust 1 lit a, 9 ust 2, ust. 3 Konwencji o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska, sporządzonej w Aarhus dnia 25 czerwca

1998 r. w związku z 91 ust 1, 2,3 Konstytucji RP w powiązaniu z art. § 2 ust 1 pkt 7

lit. a-d oraz § 3 ust 1 pkt 8 lit a-g rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U.2013.1235, ze zm.) poprzez przyjęcie, iż właściciele sąsiednich nieruchomości i tym samym również społeczeństwo nie ma prawa do kwestionowania decyzji

o pozwoleniu na budowę wydanej bez decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach

i to bez ustalenia faktycznych maksymalnych mocy EIRP anten.

W uzasadnieniu skargi jej zarzuty zostały uszczegółowione.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy

do ponownego rozpoznania oraz o zwrot kosztów według norm przypisanych, w tym zastępstwa procesowego.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że opisując w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji położenie działki nr [...] i usytuowanych na niej budynków, omyłkowo określono ich odległość od stacji bazowej obszaru pól elektromagnetycznych odpowiednio jako ok. 700 m

i 400 m, podczas gdy wynoszą one ok. 70 m i 40 m. Powyższa omyłka nie ma jednak wpływu na ustalenia i wnioski organu odwoławczego w zakresie oddziaływania projektowanej inwestycji na ww. nieruchomość.

W piśmie procesowym z 26 stycznia 2021 r. pełnomocnik skarżącego podniósł, że w wyroku z 20 listopada 2020 r. II OSK 1786/19 NSA dokonał wykładni pojęcia interesu prawnego w sprawach decyzji związanych z wydaniem pozwolenia na budowę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie

art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U.2020.1842

ze zm.), zgodnie z którym przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić

jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.

Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Przewodniczący Wydziału I zarządzeniem z 20 kwietnia 2021 r. skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie 3 sędziów w oparciu

o zarządzenie Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie

z 26 października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wdrożenia

w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażeniem wirusem

SARS-CoV-2 w związku z objęciem terytorium Rzeczypospolitej Polskiej obszarem, na którym wystąpił stan epidemii. Stosowna informacja została przekazana

do wiadomości pełnomocnikowi skarżącego, uczestnikom postępowania i organowi.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2021.137), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej

pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy

z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2019.2325 j.t. ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), sąd uchyla decyzję w całości

albo w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ

na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.).

W rozpoznawanej sprawie organ jako podstawę rozstrzygnięcia przyjął błędnie ustalony stan faktyczny uznając, że ww. działka skarżącego znajduje się w odległości ok. 400 m od stacji bazowej, a budynki na niej zlokalizowane w odległości ok. 700 m, podczas gdy w rzeczywistości, co organ przyznaje w odpowiedzi na skargę, odległość ta wynosi odpowiednio ok. 40 m i ok. 70 m, co stanowi aż dziesięciokrotną różnicę.

Przez pryzmat tak przyjętego stanu faktycznego organ, po uprzedniej subsumpcji przepisów prawa materialnego uznał, że Skarżący nie posiada przymiotu strony w rozpoznawanej sprawie, albowiem m.in.:

- stronami postępowania o pozwolenie na budowę stacji bazowej

są właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się pod osiami głównych wiązek promieniowania anten sektorowych oraz pod obszarem wyznaczonym oddziaływaniem pól elektromagnetycznych o gęstości mocy przekraczającej wartość dopuszczalną dla projektowanej częstotliwości;

- zabudowana działka nr [...] obręb [...] C., stanowiąca własność Skarżącego znajduje się w odległości ok. 400 m od stacji bazowej, a budynki na niej zlokalizowane w odległości ok. 700 m;

- działka nr [...] znajduje się poza zasięgiem pól elektromagnetycznych

o wartościach gęstości mocy większych niż dopuszczalne, zatem znajduje

się poza obszarem oddziaływania projektowanej stacji bazowej telefonii komórkowej [...]; nad działką nr [...] nie znajdują się również osie głównych wiązek promieniowania anten sektorowych, których przebieg badany jest na podstawie przepisów rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko; każda z trzech projektowanych anten umieszczona jest na innym azymucie; antena oznaczona w projekcie budowlanym symbolem Al - na azymucie 340°,

BI - na azymucie 100°, Cl - na azymucie 220°; takie ukierunkowanie anten powoduje, że żadna z osi, na odcinku 70 m od środka elektrycznego anteny,

nie przebiega nad działką nr [...];

- ponadto z uwagi na znaczną odległość stacji bazowej od działki nr [...]

– ok. 400 m - projektowana inwestycja nie ma wpływu na ograniczenie naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi

w budynkach istniejących lub potencjalnej zabudowy tej nieruchomości,

w świetle przepisów § 13 i § 60 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury

z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U.2019.1065 j.t. ze zm.).

W ocenie sądu powyższy błąd organu, co do stanu faktycznego sprawy,

jest błędem rażącym i istotnym, który jednocześnie nie może być potraktowany

w kategoriach oczywistej omyłki organu, z uwagi na jego konsekwentne występowanie w całej zaskarżonej decyzji (ss. 2, 4, 5). Błędnie ustalony stan faktyczny odnosił

się do położenia działki skarżącego względem spornej stacji bazowej telefonii komórkowej, a więc kwestii mającej istotne znaczenie z punktu widzenia pominięcia skarżącego przy ustalaniu stron postępowania zakończonego decyzją Starosty D. z [...] maja 2020 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę bezobsługowej stacji bazowej telefonii komórkowej. Przyjęta

i konsekwentnie wskazywana przez organ znaczna odległość stacji bazowej

od działki skarżącego i posadowionych na niej zabudowań (w tym mieszkalne)

była bowiem podstawą stwierdzenia przez organ, że działka ta nie znajduje

się w obszarze oddziaływania obiektu, co skutkowało odmową uznania skarżącego za stronę postępowania i w efekcie umorzenie postępowania odwoławczego.

W związku z powyższym Sąd wskazuje, że zgodnie bowiem z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r. poz. 1333) stronami

w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Z kolei art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego w brzmieniu mającym zastosowanie w rozpoznawanej sprawie (zgodnie z art. 25 ustawy o zmianie ustawy

- Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw, z dnia 13 lutego 2020 r.

- Dz.U.2020.471) stanowi, że przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia

w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu. Przepis ten nie definiuje pojęcia obszaru oddziaływania obiektu wprost, lecz poprzez odesłanie do licznych regulacji, przewidujących m. in. szczegółowe wymogi dla odległości w zabudowie

i zagospodarowaniu terenu. Do przepisów odrębnych, w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, należą m.in. przepisy rozporządzeń określających warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz przepisy

z zakresu ochrony środowiska, ochrony zabytków, ochrony przyrody, prawo wodne. Odrębnymi przepisami w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego mogą

być też ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jako aktu prawa miejscowego. Oznacza to, że organ winien zbadać wszelkie okoliczności sprawy, z uwzględnieniem przepisów odrębnych, o jakich mowa w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego.

W tym stanie prawnym, przy ustalaniu, czy dany podmiot posiada przymiot strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę należy mieć na uwadze kategorie podmiotów wyszczególnionych w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego

oraz właściwie rozumiany obszar oddziaływania obiektu. Stosownie bowiem

do art. 5 ust. 1 ustawy Prawo budowlane obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych (...), zapewniając poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich - pkt 9. Określenie obszaru oddziaływania obiektu jest zatem niezbędne do zdefiniowania interesu prawnego osób trzecich w ramach postępowania o pozwolenie na budowę. Jeśli bowiem nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania danego obiektu właścicielowi tej nieruchomości, jej użytkownikowi wieczystemu lub ewentualnie

jej zarządcy przysługuje przymiot strony we wskazanym postępowaniu.

Sąd podziela przy tym wyrażone w orzecznictwie sądów administracyjnych

i wskazane w skardze stanowisko, że istnienie interesu prawnego, jaki wynika

z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, nie jest uzależnione od tego, czy dana inwestycja będzie powodowała przekroczenie określonych norm, lecz czy istnieją przepisy nakazujące badać możliwość oddziaływania inwestycji na nieruchomości sąsiednie. Wskazany wyżej przepis posługuje się pojęciem "obszaru oddziaływania obiektu", które zostało prawnie zdefiniowane w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Definicja

ta zaś abstrahuje od kwestii przekroczenia norm w zakresie oddziaływania inwestycji (zob. np. wyrok NSA z 26 sierpnia 2020 r., II OSK 561/20). Ponadto w sprawie

o pozwolenie na budowę na potrzeby konkretnej inwestycji organ powinien każdorazowo ustalić wszystkie przepisy odrębne, które wprowadzają ograniczenia

w zagospodarowaniu danego terenu i na ich podstawie wyznaczyć obszar w otoczeniu projektowanego obiektu budowlanego. Wyznaczenie takiego obszaru w oparciu

o powyższe przesłanki powinno nastąpić z uwzględnieniem funkcji, formy i konstrukcji projektowanego obiektu i innych jego cech charakterystycznych oraz sposobu zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji

(por. wyrok NSA z 26 sierpnia 2020 r., II OSK 561/20).

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie wskazywano, że jeżeli istnieją przepisy prawa materialnego, które nakładają

na inwestora określone obowiązki związane z zagospodarowaniem i zabudową jego działki względem działki sąsiedniej, bądź stwarzają możliwość ograniczenia

w zagospodarowaniu i wykorzystaniu działek sąsiednich zgodnie z ich przeznaczeniem, to właściciele takich nieruchomości mają status strony

i to niezależnie od tego, czy projekt budowlany w ocenie organu spełnia wymagania określone przepisami prawa materialnego oraz aktów wykonawczych i czy zachowane są odległości nakazane stosownymi przepisami prawa. Pod pojęciem ograniczenia możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej należy rozumieć również utrudnienia w możliwości użytkowania jej zgodnie z przeznaczeniem (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 12 kwietnia 2011r., II OSK 644/10 – ONSAiWSA 2012/4/69; z 1 marca 2012r., II OSK 282/12 – LEX nr 1292702; z 17 kwietnia 2013 r.,

II OSK 2508/11, z 8 czerwca 2011 r., II OSK 1296/10; z 26 czerwca 2012 r.,

II OSK 1613/11; z 20 grudnia 2013 r., II OSK 841/13; z 21 sierpnia 2014 r., II OSK 449/13, z 26 sierpnia 2020 r., II OSK 561/20).

Właściciel nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego ma interes prawny w sprawdzeniu zachowania stosownych przepisów prawa, a tym samym posiada przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie

na budowę. Właściciel działki znajdującej się w obszarze oddziaływania inwestycji winien mieć bowiem możliwość sprawdzenia, czy faktycznie ograniczenia związane

z zagospodarowaniem i zabudową działki zostaną zachowane i nie zostaną naruszone, czy konkretny obiekt budowlany został zaprojektowany w sposób zgodny

z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi oraz czy zapewnione zostanie zachowanie wymogów przewidzianych w art. 5 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane,

a także czy jego lokalizacja jest zgodna z obowiązującymi na danym terenie ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jeżeli jakikolwiek przepis prawa wiąże sposób zagospodarowania działki sąsiedniej z faktem powstania obiektu na działce inwestora, to wówczas właściciel tejże działki ma prawo żądać sprawdzenia przez organ, czy zamierzona inwestycja nie ograniczy jego prawa

do zgodnego z prawem zagospodarowania działki będącej jego własnością bądź korzystania z prawa własności. Natomiast okoliczność, czy wykonywanie określonych robót narusza interes właściciela sąsiedniej nieruchomości, w tym także z uwagi

na warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie – winno być przedmiotem postępowania administracyjnego, w którym powyższe kwestie podlegają wyjaśnieniu i organ rozstrzyga sprawę. Z uprawnienia strony do czynnego udziału w postępowaniu wynika konieczność zapewnienia jej możliwości składania wyjaśnień i wniosków a w przypadku niezadowolenia z wydanej decyzji - odwołania. Weryfikacja zarzutów zgłaszanych przez właściciela sąsiedniej nieruchomości powinna być dokonana przy merytorycznym rozpatrywaniu sprawy (por wyrok NSA

z 26 sierpnia 2020 r., II OSK 561/20).

W ocenie tutejszego Sądu, organ odwoławczy, rozpoznając odwołanie skarżącego, nie uwzględniły powyższych reguł. Stwierdzając bowiem brak po stronie skarżącego interesu prawnego w kwestionowaniu w postępowaniu odwoławczym decyzji Starosty D. nr [...] z [...] maja 2020 r. znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia

na budowę - dla P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W.

- bezobsługowej stacji bazowej telefonii komórkowej operatora P. przyjął błędne złożenie co do istotnych w sprawie okoliczności faktycznych.

Organ bowiem dziesięciokrotnie zaniżył odległość ww. stacji od nieruchomości Skarżącego, w tym mieszkalnej, co w ocenie Sądu może mieć istotny wpływ na wynik sprawy biorąc pod uwagę powyżej wskazane okoliczności w zakresie obszaru oddziaływania obiektu budowlanego. Przez pryzmat tak rażąco zaniżonych danych dotyczących położenia nieruchomości skarżącego w odniesieniu do ww. inwestycji organ dokonał subsumpcji przepisów prawa materialnego w zakresie oddziaływania ww. inwestycji na nieruchomości skarżącego, w tym mieszkalną.

Sąd zwraca uwagę, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym do kontroli subsumpcji danego stanu faktycznego pod zastosowane przepisy prawa materialnego można przejść dopiero wówczas, gdy okaże się, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonym jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony. Tego typu kontrola jest natomiast wykluczona w sytuacji, gdy ustalenia faktyczne dokonane przez organ są z gruntu nieprawidłowe i to w zakresie mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny nie dokonuje przy tym samodzielnych ustaleń faktycznych w zakresie objętym sprawą. Sąd ten bada jedynie, czy ustalenia faktyczne dokonane przez organy administracji publicznej, których decyzji zostały zaskarżone, odpowiadają prawu. Należy jednocześnie podkreślić, że twierdzenia organu zawarte w odpowiedzi na skargę nie mogą zastąpić uzasadnienia decyzji poddanej kontroli sądu. Odpowiedź na skargę nie stanowi bowiem swego rodzaju sprostowania, czy też aneksu do zaskarżonej decyzji. Przyjęcie odmiennego poglądu stałoby w sprzeczności z podstawowymi zasadami dotyczącymi prowadzenia

przez organ postepowania administracyjnego wyrażonymi w art. 7 (zasada praworządności i ustalania prawdy obiektywnej w toku postępowania administracyjnego), art. 8 § 1 (zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, art. 11 (wyjaśnianie stronom zasadności przesłanek, którymi organy kierują się przy załatwieniu sprawy),

art. 80 (swobodna ocena dowodów) K.p.a.

Sąd podkreśla ponadto, że uzasadnienie faktyczne i prawne sporządzone zgodnie z art. 107 § 3 K.p.a., jest ważnym elementem decyzji, bowiem przedstawia tok rozumowania organu, który doprowadził do wydanego rozstrzygnięcia. Prawidłowo zredagowane uzasadnienie wymaga logicznego, czytelnego i wolnego od rażących błędów w ustaleniach faktycznych przedstawienia przez organ swojego stanowiska, co umożliwia jego kontrolę nie tylko przez stronę będącą adresatem wydanego rozstrzygnięcia, lecz również przez sąd.

Mając na uwadze powyższe, sąd ocenił, że organ odwoławczy naruszył

art. 7, 8 § 1, 11, 107 § 3 K.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tego względu decyzja podlega uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a.

W ponownie prowadzonym postępowaniu organ weźmie pod uwagę stanowisko zawarte w niniejszym wyroku, w szczególności poprzez prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy w zakresie położenia działki skarżącego

i posadowionych na niej zabudowań, w tym mieszkalnych, względem spornej stacji bazowej telefonii komórkowej, czemu należy dać wyraz w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia oraz poprzez zastosowanie przedstawionego w wyroku sposobu rozumienia interesu prawnego w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę. W szczególności Sąd ponownie wskazuje, że istnienie interesu prawnego,

jaki wynika z art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, nie jest uzależnione od tego

czy dana inwestycja będzie powodowała przekroczenie określonych norm,

lecz czy istnieją przepisy nakazujące badać możliwość oddziaływania inwestycji

na nieruchomości sąsiednie. Wskazany wyżej przepis posługuje się pojęciem "obszaru oddziaływania obiektu", które zostało prawnie zdefiniowane w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Definicja ta zaś abstrahuje od kwestii przekroczenia norm

w zakresie oddziaływania inwestycji.

O kosztach orzeczono na podstawie art. art. 200, art. 205 § 2, art. 209 P.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia

22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800). Na koszty te składały się uiszczony wpis w wysokości [...] zł, wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości [...] zł oraz uiszczona opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości [...] zł.

Orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie: orzeczenia.nsa.gov.pl.