Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 586/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-03-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 70 par. 6 pkt 1,  art. 70c, art. 120,  art. 121, art. 123 par. 1, art. 124, art. 180, art. 187 par. 1, art. 188, art. 191, art. 210 par. 1,
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
article: art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 15 ust. 1 i ust. 2,  art. 19 ust. 1, art. 109 ust. 3,
journal: Dz.U. 2004 nr 54 poz 535
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Wolna – Kubicka Sędziowie Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont (spr.) Sędzia WSA Karol Pawlicki Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 marca 2015r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec, kwiecień oraz czerwiec 2008r. oddala skargę


UZASADNIENIE

Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] decyzją z dnia [...] października 2013 r., nr [...] na podstawie art. 21 § 1 pkt 1, § 3, art. 23 § 2, art. 193 § 4 i § 6 oraz art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) - dalej: "O.p.", art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 19 ust. 1, art. 29 ust. 1, art. 41 ust. 1, art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a, art. 99 ust. 12 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2004 roku Nr 54, poz. 535 ze zm.) – dalej: "ustawa o VAT", określił A.X. (dalej: "podatnik", "skarżący") zobowiązania w podatku od towarów i usług: za marzec 2008 r. w kwocie [...] zł, kwiecień 2008 r. w kwocie [...] zł oraz czerwiec 2008 r. w kwocie [...] zł. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej ustalił, że podatnik, który w 2008 r. prowadził działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego towarów oraz sprzedaży opału pod firmą "A" uzyskał z tytułu przeprowadzonych sprzedaży działek niezabudowanych obrót w rozumieniu art. 29 ust. 1 ustawy o VAT, w wysokości netto [...] zł i VAT [...] zł, która to czynność zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy podlega VAT. Organ kontroli skarbowej dokonał oceny ksiąg podatkowych prowadzonych przez podatnika stwierdzając, że są one nierzetelne w zakresie zapisów zarówno w ewidencji sprzedaży za miesiące: marzec, kwiecień oraz czerwiec 2008 r., jak i ewidencji zakupów za marzec 2008 r. i w tym też zakresie uznał, że księgi te nie mogą stanowić dowodu tego, co wynika z zawartych w nich zapisów.

W odwołaniu podatnik wniósł o uchylenie powyższej decyzji zarzucając wydanie jej z naruszeniem prawa oraz oparcie na błędnych ustaleniach, że działki zostały sprzedane w ramach działalności gospodarczej. Według podatnika zakup spornych działek miał cel prywatny, a nie gospodarczy. Podatnik nie zaliczył bezpośrednich, jak i pośrednich kosztów związanych ze sprzedażą do kosztów uzyskania przychodów prowadzonej działalności gospodarczej oraz nie rozliczył podatku naliczonego wykazanego na fakpize wystawionej przez Biuro Obrotu Nieruchomościami. Ponadto, podatnik w wyjaśnieniach przed organem I instancji podał, że sprzedaż nieruchomości związana była ze spadkiem ich wartości, natomiast na zakup spornych gruntów zaciągnął pożyczkę hipoteczną. Mając w perspektywie spłatę pożyczki powziął decyzję o zbyciu części zakupionego gruntu. W świetle art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, pełnomocnik wniósł o uznanie, że sprzedaż spornej nieruchomości nie stanowi czynności opodatkowanej VAT.

Dyrektor Izby Skarbowej w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 O.p. po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając decyzję sprecyzował, że spór sprowadza się do tego, czy dokonana przez podatnika w dniach [...] i [...] marca 2008 r. oraz [...] czerwca 2008 r. sprzedaż niezabudowanych działek, uzyskanych w wyniku zakupionej w dniu [...] marca 2008 r. nieruchomości gruntowej spełnia przesłanki działalności gospodarczej, zdefiniowanej w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT i przedstawił w tym zakresie następujące ustalenia faktyczne i argumentację prawną: organ kontroli skarbowej ocenę swoją oparł na przekonujących podstawach i dał temu wyraz w uzasadnieniu wydanej decyzji. Zgodnie z normami prawa oparto się na materiale dowodowym zebranym w toku prowadzonego postępowania kontrolnego. Dokonano oceny znaczenia i wartości dowodów dla toczącej się sprawy oraz wykorzystano zebrane dokumenty. Ponadto czynności, w wyniku których organ I instancji ustalił istotne okoliczności sprawy były, zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w [...], podjęte zgodnie z zasadami logiki.

Sprzedaż działek przez podatnika posiadała wszystkie znamiona działalności gospodarczej bowiem grunty zostały nabyte z zamiarem późniejszej odprzedaży, stanowiła działalność zarobkową, wykonywana była we własnym imieniu, następowała w sposób zorganizowany i ciągły. Brak jest podstaw do dania wiary twierdzeniom podatnika, jakoby w marcu 2008r. nabył nieruchomości jako rodzaj zabezpieczenia na przyszłość. W sprawie ustalone zostały zdarzenia faktyczne, odrębnie na pozór niewiele znaczące, jednak rozpatrzone w całokształcie okoliczności składają się na logiczną całość.

Przede wszystkim uwagę zwraca krótki okres, tj. [...] dni między zakupem nieruchomości, a sprzedażą pierwszej z działek. Nabycie [...] niezabudowanych działek budowlanych, położonych przy ul. [...] w [...] nastąpiło w dniu [...] marca 2008 r., natomiast już w dniu [...] marca 2008 r. podatnik (wg pełnomocnika podatnika w dniu [...] marca 2014 r.) wystąpił do biura "[...]" z prośbą o pomoc w sprzedaży, by po upływie kolejnych 7 dni dokonać pierwszych dostaw. Okres tygodnia (od [...] do [...] marca 2008 r.) nie sposób uznać za wystarczająco długi czas na podjęcie decyzji oraz samo zorganizowanie sprzedaży gruntów o tak dużej wartości. W tak krótkim czasie nie można było zaobserwować znacznego spadku wartości gruntu, przy czym zostały one sprzedane poniżej ceny zakupu. Nie sposób zgodzić się z twierdzeniem, że zakup nieruchomości nastąpił bez zamiaru ich dalszej odsprzedaży. To, z jakim zamiarem sprzedawca działał w momencie nabycia gruntu nie przesądza o tym, czy od takiej transakcji trzeba będzie naliczyć podatek, czy nie. Nawet jeśli podatnik nabył grunt w drodze spadku czy darowizny nie oznacza, że późniejsza sprzedaż nie będzie podlegała opodatkowaniu. Taki majątek może być bowiem podstawą do rozpoczęcia działalności np. handlowej (por. orzeczenie NSA z dnia 7 października 2011r., sygn. akt I FSK 1289/10).

Działanie podatnika związane z zakupem, a następnie odsprzedażą gruntów, stanowiło działalność zarobkową. Na zakup działek budowlanych podatnik uzyskał z [...] Bank [...] z siedzibą w [...], Oddział w [...] uruchomioną w dniu [...] marca 2008 r. pożyczkę hipoteczną w kwocie [...] zł. Działki podatnik sprzedawał w okresie od [...] marca do [...] czerwca 2008 r. uzyskując kwotę [...] zł. Odejmując kwotę zakupu gruntów - [...] zł oraz pozostałe koszty (opłaty notarialne, odsetki i prowizja od kredytu, opłata z tytułu pośrednictwa - [...] zł), podatnik osiągnął zysk w wysokości [...] zł.

Ponadto, analiza materiału dowodowego pozwoliła uznać, że działania podatnika miały charakter ciągły i zorganizowany. Pożyczka hipoteczna została uruchomiona w dniu podpisania umowy kupna działek tj. [...] marca 2008 r. i w całości pokrywała wartość tego zakupu. Do sprzedaży zaangażował profesjonalne biuro obrotu nieruchomościami, z którym podpisał w dniu [...] marca 2008 r., aczkolwiek z wyjaśnień pełnomocnika w toku postępowania odwoławczego, wynika, że o pomoc przy sprzedaży prosił już około [...] marca 2008 r. W dniu następującym po dacie podpisania umowy z biurem sporządzone zostały notarialne umowy sprzedaży większości gruntów. Podejmowane przez podatnika czynności były częstotliwe, gdyż łącznie [...] działek zostało sprzedanych w okresie od [...] marca do [...] czerwca 2008 r., z tego [...] wyłącznie w marcu 2008 r., a tylko [...] w czerwcu 2008 r.

Zestawienie powyższych okoliczności kreuje wizerunek podatnika jako osoby profesjonalnie zaangażowanej w obrót nieruchomościami. Nie potwierdza oświadczeń pełnomocnika, zgodnie z którymi nabycie spornej nieruchomości na celu miało zabezpieczenie na przyszłość. Niezrozumiały jest argument, że zakupując a następnie sprzedając działki podatnik nie zaliczył bezpośrednich jak i pośrednich kosztów tych czynności prawnych, do kosztów uzyskania przychodów odrębnie prowadzonej działalności gospodarczej. Przepisy ustawy o VAT w brzmieniu obowiązującym w 2008 r. ani przepisy wykonawcze nie uzależniają opodatkowania obrotu od uznaniowego zaliczenia określonych wydatków w koszty. Gdy występują przesłanki świadczące o tym, że wykonywane przez podatnika czynności noszą znamiona działalności handlowej w świetle art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy o VAT, podlegają one opodatkowaniu obligatoryjnie. Dlatego też fakt niezaewidencjonowania przychodów z działalności gospodarczej w księgach podatkowych w żadnym razie nie oznacza, że przychody takie nie zostały uzyskane.

Zobowiązania podatkowe za miesiące marzec, kwiecień oraz czerwiec 2008 r. nie uległy przedawnieniu. W dniu [...] listopada 2013 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wszczął postępowanie o przestępstwo skarbowe dotyczące zobowiązań podatkowych podatnika za kontrolowany okres. W dniu [...] grudnia 2013 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] wystosował do pełnomocnika skarżącego pisma zawiadamiające o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia, w związku z wszczęciem postępowania karnego skarbowego (odebrane [...] grudnia 2013 r.). Dodatkowo w dniu [...] grudnia 2013 r. wysłał do podatnika pismo o tym samym brzmieniu, w trybie art. 70 c O.p. (odebrane [...] stycznia 2014 r.). Pełnomocnictwo podatnika udzielone doradcy podatkowemu [...] do reprezentowania przed wszystkimi organami podatkowymi oraz organami kontroli skarbowej w sprawach jego zobowiązań nie zawiera wyłączenia reprezentacji w sprawach karnych skarbowych. Zawiadomienie w trybie art. 70 c O.p. o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia, w związku z wszczęciem postępowania karnego skarbowego, prawidłowo zostało wystosowane do pełnomocnika podatnika.

Prawidłowo zatem, zgodnie z treścią art. 29 ust. 1 ustawy o VAT, za podstawę opodatkowania został przyjęty uzyskany ze sprzedaży działek obrót, pomniejszony o kwotę podatku należnego, wyliczonego metodą "w stu", uznając uzyskane ze sprzedaży kwoty jako brutto, czyli już zawierające podatek VAT. Prawidłowe jest ponadto pomniejszenie w rozliczeniu miesiąca marca 2008 r. kwoty podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktury wystawionej przez Biuro Obrotu Nieruchomościami "[...]" z tytułu pośrednictwa przy sprzedaży nieruchomości w [...] na kwotę netto [...] zł (VAT [...] zł).

W skardze podatnik domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenia od organu odwoławczego na rzecz podatnika zwrotu kosztów postępowania sądowego w tym kosztów zastępstwa procesowego wg. norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucił, że została wydana z naruszeniem prawa tak materialnego jak i procesowego. W uzasadnieniu podatnik przedstawił, co następuje:

W trakcie postępowania odwoławczego doszło do naruszenia art. 122 O.p. Niezasadne jest ustalenie, jakoby wskazane w decyzjach działki zostały przez podatnika sprzedane w ramach działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ustawy o VAT. Zakup działek, których dotyczy sprawa miał cel prywatny, nie gospodarczy. Podatnik zakupując a następnie sprzedając działki nie zaliczył bezpośrednich jak i pośrednich kosztów tych czynności prawnych, do kosztów uzyskania przychodów prowadzonej odrębnie działalności gospodarczej. Podobnie nie dokonał odliczenia podatku naliczonego VAT z tytułu usług biura "[...]". Rozliczył sprzedaż spornych nieruchomości w odrębnym zeznaniu dla celów podatku dochodowego od osób fizycznych, nie łącząc tych transakcji z rozliczeniem podatku dochodowego od osób fizycznych z działalności gospodarczej. Sprzedaż nieruchomości (gruntów) była związana ze spadkiem ich wartości. W tym stanie rzeczy oczywistym staje się, że osoba, która kupiła działki celem wykorzystania ich na cele, mając w perspektywie spłatę pożyczki decyduje o zbyciu przynajmniej części gruntu tak by spłacić pożyczkę. Rokowania co do wartości takich nieruchomości w okresie przyszłym wskazywały na prawdopodobny jej spadek. Z zakupami tymi związana była pożyczka hipoteczna. Nikt nie dokonuje zakupu towarów w celu handlowym biorąc kredyt czy pożyczkę hipoteczną. Prostszym i szybszym źródłem finansowania takich transakcji (gdyby były nabyte w celu handlowym) byłby kredyt obrotowy. Skoro jednak grunty okazały się nietrafionym zakupem i do tego obarczonym kosztami pożyczki (odsetki), zasadnym było zmienić plany co do zakupionych działek i dokonać ich zbycia. Ta więc sytuacja zewnętrzna, a nie ewentualny celowy zamiar zakupu celem sprzedaży, determinowała zachowanie strony i decyzję o dokonaniu sprzedaży w sprawie.

Podatnik po dokonaniu zakupu spornych gruntów zorientował się, że związane są z nimi ograniczenia które mogą skutkować tym, że ich wartość nie będzie na tyle wysoka jak pierwotnie zakładał. Dowiedział się o tym ok. [...] marca 2008 r., gdy chciał zweryfikować swoje potencjalne plany co do nieruchomości (które aktualnie traktował jako prywatną lokatę kapitału). Okazało się, że na części z gruntów istnieją znaczne ograniczenia, co do ich potencjalnego wykorzystania. Fakt tych ograniczeń potwierdza operat szacunkowy z dnia [...] marca 2013 r., jaki podatnik przedłożył organowi odwoławczemu. Nawiązał kontakt z biurem obrotu nieruchomościami. Nie była to jednak zakładana z góry (planowana) decyzja. Świadczy o tym także to, iż strona na zakup zaciągnęła kredyt hipoteczny. Nie jest tak, by podatnik miał kupców już w dacie zakupu działek. To, że umowę z biurem zawarł w przeddzień pierwszej sprzedaży nie oznacza, że wszystko było ustalone. Umowa została zawarta gdy biuro znalazło nabywcę. Podatnik zamierzał to wykazać poprzez dowód z przesłuchania świadka, który miał potwierdzić, że podatnik prosił o pomoc przy sprzedaży już około [...] marca 2008 r. oraz, że uzasadniał to obawą o spadek wartości gruntu oraz obciążeniem kredytowym. Nie był to zakup z założeniem dokonania niezwłocznej sprzedaży. Wbrew art. 122 O.p., organ odwoławczy odmówił przeprowadzenia tego dowodu. Dla rozstrzygnięcia statusu handlowca w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, motywacja sprzedającego jest istotną przesłanką.

Zgodnie z tym przepisem, działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. W sprawie nie mamy do czynienia z sytuacją opisaną w zdaniu drugim ust. 2 art. 15 ustawy o VAT. Pozostaje jedynie odniesienie się do działalności handlowca, którym jest osoba, która w ramach działalności gospodarczej nabywa towary po to by je następnie sprzedać. Nie można więc zakwalifikować czynności dokonanych przez podatnika jako działalność handlowca (nie miał zamiaru zbycia w dacie nabycia nieruchomości). W żaden sposób definicja działalności gospodarczej zawarta w art. 15 ust. 2 nie odnosi się do ilości dokonanych czynności. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 października 2007 r. sygn. akt I FPS 3/07, wskazuje, że ani okoliczność, że dana czynność została wykonana wielokrotnie lub jednorazowo, lecz z zamiarem częstotliwości, nie mogą przesądzać o opodatkowaniu tej czynności bez każdorazowego ustalenia, że w odniesieniu do konkretnej czynności podmiot ten występował w charakterze podatnika podatku od towarów i usług. Sprzedaż której tyczy sprawa nie stanowi czynności podlegającej opodatkowaniu VAT .

Ponadto sprawa uległa przedawnieniu.

W sprawie, zawiadomienie powinno było dotrzeć do podatnika w terminie najdalej do końca roku 2013. Do takiego zawiadomienia jednak nie doszło. Zawiadomienie zostało doręczone w roku 2013 pełnomocnikowi w sprawie podatkowej. Jednak nie może to być skuteczne w kontekście wstrzymania przedawnienia, albowiem pełnomocnik ten nie był uprawniony do odbioru pisma. Zawiadomienie to bowiem nie było dokonane w ramach postępowania podatkowego. Art. 70c O.p. nie stanowi elementu postępowania podatkowego. Pełnomocnictwo do postępowania podatkowego nie może rozciągać się na wszelkie kwestie nie stanowiące tego postępowania. W kwestiach nie objętych zakresem postępowania podatkowego, pisma należy doręczać podatnikowi bezpośrednio lub ewentualnie ustanowionym w danych sprawach pełnomocnikom. Osoba, której pismo doręczono nie była jednak pełnomocnikiem w takim zakresie. Powyższy wywód znajduje także potwierdzenie tym, że organ podatkowy pomimo doręczenia zawiadomienia w trybie art. 70c O.p. doradcy podatkowemu (nieskutecznie prawnie), postanowił dokonać ponownego doręczenia bezpośrednio podatnikowi. Takie doręczenie faktycznie nastąpiło, ale dopiero w styczniu 2014 r. Organ nadał pismu nowy numer (i nową datę) w stosunku do pisma wcześniej doręczonego doradcy podatkowemu ustanowionemu pełnomocnikiem w postępowaniu podatkowym, a więc pismo to nie było po prostu odpisem, a wręcz nowym pismem. Konsekwentnie więc w sprawie nastąpiło przedawnienie zobowiązania podatkowego.

Dyrektor Izby Skarbowej, nie stwierdzając naruszenia przepisów prawa, wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej. Podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważy, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona.

Sporne w sprawie jest, czy dokonana przez podatnika w dniach [...] i [...] marca 2008 r. oraz [...] czerwca 2008 r. sprzedaż niezabudowanych działek, uzyskanych w wyniku zakupionej w dniu [...] marca 2008 r. nieruchomości gruntowej spełnia przesłanki działalności gospodarczej, zdefiniowanej w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. Organy podatkowe prowadząc postępowanie zmierzające do zajęcia prawidłowego stanowiska w powyższej kwestii nie naruszyły art. 120 O.p. bowiem działały praworządnie tj. na podstawie przepisów prawa i w granicach prawa. Zaskarżona decyzja nie narusza też art. 121 O.p. Zasada zaufania wyrażona w tym przepisie nie może być rozumiana jako konieczność wydawania decyzji sprzecznych z prawem. O naruszeniu tego przepisu nie może stanowić podjęcie rozstrzygnięcia odmiennego od oczekiwanego przez podatnika, w sytuacji, gdy organ prawidłowo zebrał materiał dowodowy oraz wyjaśnił zastosowaną podstawę prawną decyzji. Organy podatkowe obu instancji nie naruszyły także zasady wynikającej z przepisu art. 124 O.p. i art. 210 § 1 O.p., bowiem szczegółowo uzasadniły jakimi przesłankami kierowały się podejmując rozstrzygnięcie i ustosunkowywały się do argumentów podnoszonych przez podatnika w trakcie postępowania. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zostały przytoczone wszystkie okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Organ odwoławczy dokonał na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania oceny, czy istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności zostały udowodnione.

Organy stosownie do art. 180 O.p. dopuściły mieszczące się w granicach prawa dowody, które zgodnie z art. 188 O.p. mogły się przyczynić do wyjaśnienia sprawy. Decyzja nie narusza także art. 122 w zw. z art. 187 § 1 O.p., skoro zdaniem sądu organy podatkowe podjęły wszelkie działania niezbędne w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Organy zebrały w sprawie wyczerpujący materiał dowodowy, pozwalający na ustalenie stanu faktycznego, który został zebrany w sposób kompletny, a dowody są legalne, a więc zgodne z prawem. Podatnik miał zapewniony czynny udział w postępowaniu i stosownie do art. 123 § 1 O.p. zagwarantowane prawo zapoznania się z materiałem dowodowym sprawy.

W opinii sądu organ odwoławczy przekonywująco, szczegółowo i wyczerpująco przedstawił przeprowadzony zgodnie z wymogami art. 191 O.p. przebieg oceny zebranych dowodów. Sąd stwierdza, że prawidłowa, zgodna z art. 191 O.p., jest dokonana przez organ odwoławczy ocena materiału dowodowego. Ocenie podlegał każdy dowód z osobna oraz wszystkie dowody we wzajemnej ze sobą więzi. Podstawę rozstrzygnięcia organów stanowiła całość zebranego materiału dowodowego, a nie pojedyncze fakty. Podatnik w opinii sądu nie przedstawił argumentów mogących prowadzić do konkluzji, że ocena dowodów przeprowadzona przez organy podatkowe nie korzysta z ochrony przewidzianej w art. 191 O.p.

Organ odwoławczy prawidłowo przyjął, że sprzedaż działek przez podatnika posiadała wszystkie znamiona działalności gospodarczej bowiem grunty zostały nabyte z zamiarem późniejszej odprzedaży. Działania podatnika były ukierunkowane na dokonywanie czynności noszących cechy działalności gospodarczej, były zamierzone celowe i nakierowane na osiągnięcie przychodu. Charakter działań podatnika nie był jedynie incydentalny, niezorganizowany, o niezarobkowym charakterze. Podatnik dokonał nabycia [...] niezabudowanych działek budowlanych, położonych przy ul. [...] w [...] nastąpiło w dniu [...] marca 2008 r., natomiast już w dniu [...] marca 2008 r. podatnik (wg pełnomocnika podatnika w dniu [...] marca 2014 r.) wystąpił do biura "[...]" z prośbą o pomoc w sprzedaży, by po upływie kolejnych 7 dni dokonać pierwszych dostaw. Za zorganizowanym charakterem działalności przemawia fakt, że podatnik, jeszcze przed zakupem działek zawarł [...] lutego 2008 r. umowę pożyczki hipotecznej, która została uruchomiona w dniu podpisania umowy kupna działek tj. [...] marca 2008 r. i w całości pokrywała wartość tego zakupu. Do sprzedaży zaangażował profesjonalne biuro obrotu nieruchomościami, z którym podpisał w dniu [...] marca 2008 r., aczkolwiek z wyjaśnień pełnomocnika w toku postępowania odwoławczego, wynika, że o pomoc przy sprzedaży prosił już około [...] marca 2008 r. W dniu następującym po dacie podpisania umowy z biurem sporządzone zostały notarialne umowy sprzedaży większości gruntów. Podejmowane przez podatnika czynności były częstotliwe, gdyż łącznie [...] działek zostało sprzedanych w okresie od [...] marca do [...] czerwca 2008 r., z tego [...] wyłącznie w marcu 2008 r., a tylko jedną w czerwcu 2008 r.

W związku z powyższym sąd uznaje za miarodajny stan faktyczny sprawy ustalony w zaskarżonej decyzji ostatecznej i przyjmuje go za podstawę swego rozstrzygnięcia. Zasadnie organy uznały biorąc pod uwagę całokształt czynności podejmowanych przez podatnika, że zamiarem podatnika nie było dokonanie zakupu [...] działek budowlanych, które służyłyby zaspokojeniu osobistych potrzeb podatnika, wręcz odwrotnie, działania podatnika wskazują na typowe zachowanie dla handlowców, tzn. że towar nabyty był z zamiarem odsprzedaży. Nie budzi wątpliwości ustalenie , że podatnik w celu dokonania sprzedaży działek, podjął aktywne i planowe działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez handlowców, co uzasadnia uznanie go za podmiot prowadzący działalność gospodarczą w tym zakresie.

W opinii sądu organ odwoławczy dokonał niewadliwej subsumpcji stanu faktycznego pod powołane w decyzji przepisy prawa podatkowego i dokonał ustalenia w prawidłowej wysokości kwoty podatku od towarów i usług za marzec, kwiecień oraz czerwiec 2008 r. Zgodnie z treścią art. 15 ust. 1 ustawy o VAT podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne nie mające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Natomiast art. 15 ust. 2 ustawy o VAT stanowi, że działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. W każdym przypadku, gdy działalność m.in. osoby fizycznej przybierze charakter zorganizowany oraz zarobkowy - stanie się działalnością gospodarczą. W świetle powyższego o tym, czy dokonujący sprzedaży towaru działał w charakterze podatnika prowadzącego działalność gospodarczą, a nie w ramach zarządu majątkiem prywatnym, wykonując prawo własności, decyduje stopień jego aktywności i zaangażowanie środków podobnych do wykorzystywanych przez handlowców w ramach prowadzenia działalności gospodarczej. Jedną z cech działalności gospodarczej jest jej ciągłość. Przesłanka ta ma na celu wyeliminowanie z pojęcia działalności gospodarczej przedsięwzięć jednorazowych, względnie podejmowanych sporadyczne. Następstwo czasowe zdarzeń (niewielkie odstępy pomiędzy czynnościami w zakresie nabycia i sprzedaży działek) wskazuje na ciągłość podejmowanych przez podatnika czynności obrotu. Kupno i sprzedaż działek nie były więc zdarzeniami odosobnionymi. Brak podstaw do przyjęcia, że sprzedaż działek odbywała się w ramach zarządu majątkiem osobistym. O tym czy działalność prowadzona przez podatnika jest działalnością gospodarczą zdecydowały przesłanki obiektywne, tj. ustalenie, że podatnik był aktywny i faktycznie prowadzi działalność, która obiektywnie skierowana była na przyniesienie zysku. W opinii sądu, był to w pełni profesjonalny obrót gospodarczy. Handel był prowadzony w sposób przemyślany, zorganizowany: podejmowane działania były podporządkowane regułom formalnym , nie służyły powiększenie posiadanego majątku, ale służyły osiągnięciu celu jakim było i osiągnięcie zysku.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przepis art. 19 ust. 1 ustawy o VAT, określający moment powstania obowiązku podatkowego stanowi, że obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wydania towaru lub wykonania usługi. Wobec czego podatnik obowiązany był do wykazania w rejestrach VAT oraz w deklaracjach VAT-7 za miesiące marzec, kwiecień, czerwiec 2008 r. w/w kwot. Podatnik nie zaewidencjonował wartości sprzedaży nieruchomości w rejestrach VAT, czym naruszył art. 109 ust. 3 ustawy o VAT.

Zobowiązania podatkowe za miesiące marzec, kwiecień oraz czerwiec 2008 r. nie uległy przedawnieniu. W dniu [...] listopada 2013 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wszczął postępowanie o przestępstwo skarbowe dotyczące zobowiązań podatkowych podatnika za kontrolowany okres. W dniu [...] grudnia 2013 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] wystosował do pełnomocnika skarżącego pisma zawiadamiające o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia, w związku z wszczęciem postępowania karnego skarbowego (odebrane [...] grudnia 2013 r.). Dodatkowo w dniu [...] grudnia 2013 r. wysłał do podatnika pismo o tym samym brzmieniu, w trybie art. 70 c O.p. (odebrane [...] stycznia 2014r.). Pełnomocnictwo podatnika udzielone doradcy podatkowemu [...] do reprezentowania przed wszystkimi organami podatkowymi oraz organami kontroli skarbowej w sprawach jego zobowiązań nie zawiera wyłączenia reprezentacji w sprawach karnych skarbowych. Zawiadomienie w trybie art. 70 c O.p. o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia, w związku z wszczęciem postępowania karnego skarbowego, prawidłowo zostało wystosowane do pełnomocnika podatnika. Tym samym, stosownie do wynikającego z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 lipca 2012r. sygn. akt P 30/11 obowiązku nałożonego na organy podatkowe w celu wywołania przez przepis skutku prawnego, podatnik został pisemnie powiadomiony o tym fakcie przed upływem 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności zobowiązania.

Zdaniem sądu nie ma znaczenia, że wiedza o toczącym się postępowaniu karno-skarbowym "dostarczona" została skarżącemu za pośrednictwem pełnomocnika działającego w postępowaniu podatkowym, a nie karnym. Abstrahując od braku jakichkolwiek podstaw prawnych do kreowania stanowiska, że informacje o toczącym (wszczętym) postępowaniu karno-skarbowym kierowane powinny być – jeśli nie do podatnika osobiście – to wyłącznie do obrońcy w sprawie karnej, to wniosek taki wydaje się także nieuzasadniony praktycznie, albowiem to nie przepisy karne regulują wpływ tego postępowania na zobowiązanie podatkowe, lecz przepisy postępowania podatkowego. Tak więc jak najbardziej pełnomocnik podatnika w postępowaniu podatkowym jest predestynowany do trafniejszej oceny wagi informacji o toczącym się postępowaniu karno-skarbowym, niż obrońca ustanowiony w postępowaniu karnym z punktu widzenia postępowania podatkowego. Ponadto podatnik, dla zaistnienia skutku z art. 70 § 6 pkt 1 O.p. nie musi zostać powiadomiony o wszczętym, bądź toczącym się postępowaniu karno-skarbowym z jednoczesnym poinformowaniem, że postępowanie takie niesie za sobą konsekwencje w zakresie zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Wiedza o takich skutkach obciąża już samego podatnika, który obowiązany jest znać prawo. Sensem bowiem stanowiska zawartego w przytoczonym wyroku Trybunału Konstytucyjnego nie jest poszerzanie zakresu dostarczania stronie ogólnych informacji o dotyczących go regulacjach w postępowaniu, lecz wskazanie na konieczność dostarczania informacji o okolicznościach faktycznych, których zaistnienie kształtuje jego sytuację prawno-podatkową.

Dlatego sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.

| | | |