Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 403/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2017-05-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 8 i 11, art. 33, art. 37 pkt 2, art. 80 ust. 1 pkt 3, art. 81 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1235
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda, Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Protokolant Agnieszka Jurczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2017 r. sprawy ze skarg "A" w K., G. L., M. L., A. S., J. S. i R. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargi.


UZASADNIENIE

Po rozpoznaniu wniosku Zarządu Dróg Wojewódzkich w K. z dnia

2 sierpnia 2013 r., decyzją z dnia [...] r. nr [...] Burmistrz W., działając na podstawie art. 71 ust. 1 i 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4 oraz art. 82 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r. poz. 1235 ze zm.) oraz § 3 ust. 1 pkt 60 rozp. Rady Min. z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 37 ze zm.), określił środowiskowe uwarunkowania dla realizacji przedsięwzięcia pn. "Budowa obwodnicy W.", położonego na terenie gminy W., obejmującego budowę drogi klasy G o dł. ok. 4,65 km. W decyzji określono m.in. warunki na etapie realizacji inwestycji w zakresie ochrony zwierząt, nakazując prowadzenie prac w sposób niepowodujący powstawania zastoisk i zalewisk, które mogą być wykorzystywane przez płazy jako siedlisko lęgowe, a przed niwelacją terenu i likwidacją zastoisk wodnych, przeprowadzenie kontroli przez eksperta herpetologa pod kątem zasiedlenia przez płazy i przeniesienie ich do stanowisk zastępczych oraz zabezpieczenie planu budowy przez montaż odpowiednich ogrodzeń tymczasowych. Nadto, w decyzji określono zakres nadzoru przyrodniczego przy pracach budowlanych oraz obowiązek kontroli przez okres 3 lat m.in. drożności przepustów przystosowanych do pełnienia funkcji przejść dla zwierząt.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji omówił przebieg postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko oraz powołał się na postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] r. i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. z dnia [...] r. o uzgodnieniu przedmiotowej inwestycji, które zostały w całości uwzględnione w decyzji. Organ wyjaśnił też, że inwentaryzację przyrodniczą na użytek oceny wpływu inwestycji na środowisko przyrodnicze przeprowadzono od drugiej dekady lutego 2013 r. do końca czerwca 2013 r. obejmując pas terenu o szer. 200-250m, czyli po 100-125 m w obie strony od osi drogi. Zgodnie z raportem, badania zawężono z uwagi na przeważający sposób użytkowania terenu jako grunty rolne i łąki. Nie stwierdzono występowania siedlisk przyrodniczych, które można zakwalifikować do grupy, wymienionej w rozp. M. Środ. z dnia 13 kwietnia 2010 r., a także obszarów Natura 2000. Z uwagi na fakt, że zgodnie z raportem eksploatacja drogi może powodować przekroczenie dopuszczalnych poziomów hałasu dla zabudowy mieszkaniowej, wprowadzono ekrany akustyczne w sąsiedztwie zabudowy, oznaczonej w planie miejscowym symbolem MNR (zabudowa jednorodzinna i zagrodowa). Zdaniem organu, nie wystąpi transgraniczne oddziaływanie inwestycji. Stąd też wniosek inwestora uwzględniono.

Jednobrzmiące odwołania od powyższej decyzji wnieśli: 1) I. B., 2) D. C., 3) M. C., 4) M. D., 5) B. D., 6) A. G., 7) M. G., 8) A. J., 9) H. K.,

10) G. L. i M. L., 11) I. M., 12) J. S., 13) A. S., 14) K. S., 15) J. S. oraz m.in. R. G. i A. S., a także szereg innych osób (łącznie 94 odwołania).

W odwołaniu zarzucono:

- wydanie rozstrzygnięcia bez należytej konsultacji, w tajemnicy przed obywatelami;

- nierespektowanie wszystkich warunków zawartych w postanowieniu RDOŚ z dnia [...] r.;

- sprzeczność projektowanego przebiegu obwodnicy z interesem mieszkańców z powodu nieuwzględnienia ich wariantu,

- nieuwzględnienie faktycznego usytuowania zabudowy w pobliżu drogi;

- nieuwzględnienie kwestii hydrologicznych, a także immisji spalin i hałasu oraz wpływu inwestycji na rentowność funkcjonujących w tym rejonie przedsiębiorstw.

W toku postępowania odwoławczego postanowieniem z dnia [...] r. na wniosek "A", dopuszczono organizację ekologiczną do udziału w postępowaniu. Pismem z dnia 13 stycznia 2016 r. organizacja ta zajęła stanowisko, do którego odniósł się pełnomocnik inwestora (pismo z dnia 28 stycznia 2016 r.).

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze, wskutek odwołań stron od 1 do 15, wyżej wymienionych, na podstawie art. 2 § 1 pkt 2 i 3 kpa orzekło o uchyleniu decyzji organu w części, określonej w pkt II i III (warunki wykorzystania terenu w fazie realizacji i ekspoloatacji oraz wymogi projektu budowlanego), określając w tym zakresie dodatkowe wymogi zgodnie ze stanowiskiem organizacji ekologicznej, zaakceptowanym przez inwestora, zaś w pozostałym zakresie utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Nadto Kolegium orzekło o umorzeniu postępowania odwoławczego w stosunku do pozostałych osób, wnoszących odwołanie, w tym co do skarżących M. G. i A. S.

Uzasadniając rozstrzygnięcie Kolegium, po zrelacjonowaniu przebiegu dotychczasowego postępowania stwierdziło, że organ I instancji uwzględnił w treści decyzji stanowiska organów uzgadniających, przenosząc je wprost do decyzji. W przedłożonym raporcie poddano ocenie zagadnienia emisji związanych z eksploatacją obwodnicy, a więc jej wpływu na zabudowania w sąsiedztwie oraz na poszczególne elementy środowiska, zaś raport był kilkakrotnie uzupełniany na wezwanie RDOŚ, co świadczy o wnikliwości organu. Zdaniem Kolegium, poza ramami sprawy musi zaś pozostać kwestia wpływu inwestycji na sytuację gospodarczą przedsiębiorców.

Odnosząc się zaś do zarzutu niezapewnienia udziału społeczeństwa (art. 80 ust. 1 pkt 3 u.i.o.ś.), Kolegium uznało, że przeprowadzenie otwartej rozprawy, o której mowa w art. 36 ustawy, nie jest obligatoryjne. Zatem jej pominięcie nie może być traktowane jako uchybienie formalne. Nadto, organ I instancji dokonał też wymaganych obwieszczeń w trybie art. 33 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 79 ust. 1 ustawy, zapewniając tym samym udział społeczeństwa. W toku postępowania wpłynęło pismo mieszkańców ul. [...] dotyczące hałasu i jakości powietrza, które przekazano autorowi raportu. Wpłynęło też drugie pismo, którego nie uwzględniono, gdyż negowało ono twierdzenie, że obwodnica wyprowadzi ruch tranzytowy ze ścisłego centrum W.

Nadto Kolegium uznało, że w niniejszej sprawie nie podlega badaniu kwestia zgodności przedsięwzięcia z planem miejscowym (art. 80 ust. 2 u.i.o.ś.). Sprzeciw mieszkańców nie może też stanowić podstawy do wydania decyzji odmownej w świetle art. 81 ustawy.

Za zasadne organ odwoławczy uznał wprowadzenie do decyzji dodatkowych rozwiązań chroniących płazy, zgodnie z postulatem organizacji ekologicznej, w tym zakresie, jakim zaaprobował je inwestor. Nie uwzględniono zatem postulatu organizacji co do wykonania dodatkowego przepustu w km [...]km - [...], bowiem w świetle wyjaśnień inwestora w rejonie występują dwa tego typu przepusty, które są wystarczające przy pełnym wygrodzeniu i zasięgu migracji gatunków (500-2000 m). Nie ma też możliwości wykonania dodatkowego przepustu na odcinku w km [...]- km [...], zaś nadzór przyrodniczy tego odcinka przewidziano w decyzji (pkt II Etap realizacji pkt 9 lit. c). Gdy zaś idzie o zarzucaną kolizję ze zbiornikiem wodnym na odcinku km [...], który będzie zasypany, Kolegium powołało się na stanowisko inwestora, że inwentaryzacja przyrodnicza nie wykazała, aby zbiornik ten był miejscem rozrodu płazów, a ponadto ma on niewielki rozmiar. Nadto, na etapie realizacji przedsięwzięcia inwestor został w decyzji zobligowany do monitorowania rzeczywistych siedlisk płazów i gadów oraz ich przemieszczania poza plac budowy.

Wreszcie, badając kwestię legitymacji zgodnie z art. 28 kpa, Kolegium stwierdziło, że część osób wnoszących odwołania nie jest właścicielami, bądź użytkownikami wieczystymi nieruchomości przeznaczonych pod inwestycję lub w obszarze jej oddziaływania. Odpowiedzi na wezwanie Kolegium nie udzielił m.in. R. G., zaś A. S. jest właścicielką działek nr 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12 k.m. [...] oraz działki nr 13 k.m. [...] W., które znajdują się poza obszarem oddziaływania przedsięwzięcia. Zgodnie z księgą wieczystą nr [...], dostępną w formie elektronicznej, wskazana przez nią działka nr 14 k.m. [...] stanowi własność J. S. Stąd też Kolegium orzekło o umorzeniu postępowania odwoławczego wobec części odwołujących się zgodnie z art. 2 § 1 pkt 3 kpa.

Jednobrzmiące skargi na decyzję ostateczną wnieśli R. G., A. S., J. S., G. L. i M. L., zarzucając naruszenie:

1) art. 80 ust. 1 pkt 3 u.o.i.ś. – poprzez wydanie decyzji z pominięciem udziału społeczeństwa;

2) art. 81 ust. 1 tej ustawy – poprzez nieuwzględnienie wyników oceny oddziaływania przedsięwzięcia, z której wynika zasadność realizacji w innym wariancie niż proponowanym przez inwestora;

3) art. 3 ust. 1 pkt 8 ppkt c ustawy – poprzez niezapewnienie udziału społeczeństwa w postępowaniu dotyczącym oceny oddziaływania na środowisko,

4) art. 7 kpa w zw. z art. 3 i art. 5 ustawy – poprzez nieuwzględnienie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli;

5) art. 7 kpa – poprzez niewyjaśnienie okoliczności sprawy i oparcie się jedynie na wyjaśnieniach pełnomocnika inwestora w kwestii obecności płazów w zbiorniku wodnym zlokalizowanym w rejonie km [...], pomimo że z raportu nie wynika, aby wykonano odpowiednie badania;

6) art. 28 kpa w zw. z art. 3 i art. 5 ustawy – z powodu błędnej odmowy przyznania statusu strony osobom wymienionym w pkt IV decyzji;

7) Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2014/52/UE z dnia 16 kwietnia 2014 r.;

8) błąd w ustaleniach faktycznych co do zbiornika w rejonie km [...] jako niebędącego miejscem rozrodu płazów;

9) błąd w ustaleniach faktycznych – poprzez uznanie, że wprowadzenie/wydłużenie wygrodzeń herpetologicznych nie wpłynie na zmniejszenie liczebności płazów, pomimo niezaplanowania w rejonie przeznaczonego do zniszczenia płazów przepustów (najbliższy w km [...]), zbiornika alternatywnego.

Na tej podstawie skarżący domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu skarg podniesiono, że pierwotny wariant przebiegu obwodnicy został zaakceptowany przez mieszkańców, lecz ostatecznie inwestor wybrał inny z pominięciem ich opinii, bez konsultacji lub przy sprzeciwie. Organ odwoławczy nie przyjął też założenia występowania płazów i nie zaplanował kompensacji, opierając się jedynie na wyjaśnieniach inwestora i niepełnym raporcie, pomimo że "A" dysponuje dowodami w postaci zdjęć i nagrań wideo, podważającymi oświadczenia inwestora. Tymczasem obowiązkiem organu było wykluczenie obecności płazów, co uniemożliwia obserwacja z dnia 2 kwietnia.

Zdaniem skarżących, kręgu stron nie można też ograniczać do właścicieli nieruchomości bezpośrednio graniczących z terenem inwestycji z uwagi na immisje (hałas i spaliny).

Odrębną skargę wniosło też "A", zarzucając wydanie decyzji w oparciu o nieprawdziwe informacje inwestora. Niewielki zbiornik zlokalizowany w rejonie km [...], jest bowiem miejscem rozrodu płazów, co potwierdza nagranie z dnia 2 kwietnia, zamieszczone w internecie. Skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z przedmiotowego nagrania. Nadto podniesiono, że nie są znane szlaki migracji płazów i nie dokonano oceny populacji, stąd nie przeanalizowano aspektu zabezpieczenia szlaku migracji poprzez wprowadzenie (wydłużenie) wygrodzeń i nie zaplanowano przepustów, a wreszcie zbiornika alternatywnego. Unijna zasada prewencji i przezorności wymaga zaś wykluczenia obecności płazów, podczas gdy z raportu nie wynika, aby wykonano takie badania.

Skarżący zapowiedział też prowadzenie dalszych obserwacji przyrodniczych.

W odpowiedzi na skargi Kolegium wniosło o ich oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumentację. Organ dodał, że siedliska płazów charakteryzują się dużą zmiennością, a w okolicy są inne zbiorniki wodne. Trudno zakładać, że likwidacja niewielkiego zagłębienia w terenie, okresowego zasilanego wodą opadową, doprowadzi do zachwiania równowagi przyrodniczej lub spowoduje szkodę w środowisku.

Skargi połączono do wspólnego rozpoznania i wyrokowania.

Pismem z dnia 25 kwietnia 2016 r. inwestor odniósł się do skargi organizacji ekologicznej, podnosząc że przeprowadzono szczegółową, całoroczną inwentaryzację przyrodniczą w 2014 r., a rozwiązania minimalizujące zostały opisane w raporcie, zweryfikowanym przez organy. Likwidacji ulegnie jedynie część niewielkich zbiorników, stanowiących potencjalne miejsce rozrodu płazów.

W toku rozprawy sądowej pełnomocnik skarżących "A" oraz A. S. i J. S. dodatkowo zarzucił brak zbadania kwestii wpływu inwestycji na wody podziemne. W tym zakresie wniósł o przeprowadzenie w postępowaniu sądowym dowodu z opinii geologicznej J. W. z dnia [...] r., którą złożył do akt. Wreszcie, odwołał się do poglądów wyrażonych w wyrokach WSA w Warszawie w sprawach o sygn. akt IV SA/Wa 1311/14 i IV SA/Wa 207/13 dla wykazania wadliwości sporządzonego raportu.

Skarżący R. G. zarzucił, że inwestor nie dokonał wyboru wariantu tańszego i krótszego, który był uzgodniony wcześniej z mieszkańcami. Skarżący podał, że nie jest już właścicielem żadnej nieruchomości, gdyż przekazał gospodarstwo rolne synowi M. G.

Uczestnik postępowania P. S. przychylił się do skarg. Zarzucił, że w 2011 r. odbyło się tylko spotkanie, a nie przeprowadzono żadnych konsultacji z mieszkańcami, którzy o przebiegu obwodnicy dowiedzieli się dopiero w październiku 2015 r. Mieszkańcy nie mieli też dostępu do akt sprawy przed organem I instancji.

Uczestnik postępowania M. G. przychylił się do skarg. Jego zdaniem wybrany wariant przebiegu obwodnicy nie uwzględnia ani potrzeb mieszkańców ani zwierząt, gdyż pozbawia dojazdu do pól. Odwołania nie zostały uwzględnione nawet wobec osób, którzy mają sąsiednie działki.

Uczestniczka postępowania H. K. przychyliła się do skarg i stanowiska zajętego w toku rozprawy sądowej.

Podjętym w toku rozprawy postanowieniem Sąd oddalił wnioski dowodowe skarżących o przeprowadzenie dowodu z nagrania filmowego oraz opinii geologicznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skargi nie są uzasadnione.

Zaskarżona decyzja nie narusza bowiem prawa materialnego, ani też organy administracji nie uchybiły regułom procedury administracyjnej w stopniu skutkującym wznowieniem postępowania bądź mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Tymczasem w świetle art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dopiero stwierdzenie tego rodzaju naruszenia prawa uzasadnia uwzględnienie skargi.

W oparciu o prawidłowo przeprowadzone postępowanie w sprawie oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko, zapewniając gwarancje procesowe stron oraz udział społeczeństwa, zasadnie Kolegium stwierdziło, że brak podstaw do wydania decyzji odmownej, wymienionych w art. 81 u.i.o.ś. W szczególności, brak podstaw do ferowania zarzutu, że postępowanie wykazało zasadność realizacji inwestycji w innym wariancie niż proponowanym przez wnioskodawcę. Przedłożony raport został oceniony przez organy administracji oraz organ uzgadniający (Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska), nie tylko pod względem wymogów formalnych, a mianowicie zawartości określonej w art. 66 ustawy, ale także logiczności i trafności wniosków, czego dowodzą wezwania RDOŚ o uzupełnienie raportu i odpowiedzi inwestora.

W toku postępowania uzgadniającego wyjaśniono zatem wszelkie wątpliwości związane z wyborem jednego z sześciu wariantów realizacji przedsięwzięcia, które w każdym wypadku ingeruje w środowisko przyrodnicze (wariant trzeci stanowił niepodejmowanie inwestycji, co wiązałoby się z pozostawieniem ruchu przebiegającego przez centrum miejscowości). Wariant autorski został uznany za najkorzystniejszy dla środowiska uwzględniającego wszelkie elementy, omijając zabudowę (vide: wnioski raportu z [...] r.).

Brak podstaw prawnych do ferowania zarzutu nieprawdziwości twierdzeń inwestora co do niewystępowania płazów w spornym zbiorniku wodnym podlegającym zasypaniu. Wbrew zarzutom skarg, kwestia ta była również przedmiotem dociekań organu uzgadniającego. Raport zawiera inwentaryzację przyrodniczą, poprzedzoną obserwacjami przeprowadzonymi w 2013 r. w podanych przez organ I instancji terminach, a więc m.in. w okresie rozrodu płazów, wskazanym przez skarżącą organizację ekologiczną, która w toku postępowania administracyjnego nie zaoferowała dowodu podważającego stanowisko inwestora, oparte na przedłożonym raporcie. Skład zespołu autorskiego (biegły z listy Wojewody M. z zakresu ochrony przyrody, uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń), nie pozwala na ferowanie zarzutu braku wymaganych kwalifikacji do opracowania tego rodzaju dokumentu. Jak wyjaśniono w tym dokumencie, sporny zbiornik wodny jest niewielki i stanowi zagłębienie w terenie, okresowo zasilane wodą opadową, a stan wody podlega wahaniom, łącznie z wysychaniem. Powierzchnia wody wynosi od kilkunastu do kilkudziesięciu m². Autorzy raportu wyjaśnili też, że siedliska płazów charakteryzują się znaczną zmiennością, a w pobliżu znajduje się wiele tego rodzaju zbiorników. Wyjaśnienia inwestora z dnia 17 grudnia 2014 r. (k. 615-627) oraz uzupełnienie raportu z 2015 r., na którym oparto postanowienie uzgadniające RDOŚ, potwierdza że na analizowanym obszarze występują korytarze ekologiczne o znaczeniu lokalnym. Obserwowano jedynie osobniki przemieszczające się wzdłuż koryt cieków, pomiędzy poszczególnymi zbiornikami wodnymi. Aby zagwarantować skuteczność migracji, w decyzji organu I instancji, zgodnie ze stanowiskiem organu uzgadniającego, określono wymiary projektowanych przepustów i odcinki wygrodzeń naprowadzająco-ochronnych.

Podkreślono, że z prawej strony droga przylega do istniejącej ulicy i ogrodzonych terenów zabudowanych, gdzie nie ma warunków do bytowania płazów i wg raportu, płazy nie migrują do zbiorników (vide: k. 1035-1036 akt adm.).

Wyjaśnić też należy, że sądowa kontrola decyzji sprawowana jest wg stanu faktycznego i prawnego z daty jej wydania. Stąd też nie mógł odnieść skutku zarzut organizacji ekologicznej, że już po wydaniu zaskarżonej decyzji pozyskano dowód, że przedmiotowy zbiornik stanowi miejsce rozrodu płazów.

Nadto, z mocy art. 106 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wyżej powołanej, brak podstaw prawnych do uwzględnienia wniosku o przeprowadzenie dowodu z nagrania, dokonanego przez skarżącą, bowiem nie jest to dokument w rozumieniu tego przepisu. Gdy zaś idzie o zaoferowany w toku rozprawy sądowej dowód z opinii geologicznej, opracowanej już po wydaniu zaskarżonej decyzji wyjaśnić należy, że przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego nie mieści się w ramach postępowania uzupełniającego z art. 106 § 3 ustawy (vide: wyrok NSA z dnia 6 lutego 2008 r., sygn. akt II OSK 1932/16, Legalis). Wbrew zarzutom skarżących, raport zawiera też dokumentację geologiczną, której wyników nie podważono w toku postępowania administracyjnego. Nowe dowody, uzyskane już po wydaniu decyzji stanowić mogą podstawę wznowienia z art. 145 § 1 pkt 5 kpa.

Odnosząc się zaś do zarzutu naruszenia Dyrektywy 2011/52/UE poprzez niezastosowanie zasady prewencji i przezorności, sąd administracyjny uznał, że zasady te zostały dochowane z uwagi na wprowadzenie w decyzji wymogów zabezpieczenia terenu budowy przez montaż tymczasowych ogrodzeń i montaż pułapek dla migrujących płazów oraz nakazie ich przenoszenia pod nadzorem przyrodniczym do stanowisk zastępczych, a także zapewnieniu nadzoru przyrodniczego celem weryfikacji rzeczywistego zasiedlania siedlisk przez płazy i gady w granicach terenu inwestycji w okresie rozpoczęcia prac (pkt II decyzji organu I instancji).

Brak też podstaw prawnych do kwestionowania stanowiska inwestora co do braku konieczności wykonania zbiornika zastępczego, skoro w świetle raportu, w tym rejonie znajdują się dwa przepusty, które przy pełnym wygrodzeniu i zasięgu migracji ([...] m), w pełni zapewniają możliwości przemieszczania się płazów. Trafnie Kolegium w odpowiedzi na skargę wskazało też na treść art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2017 r. , poz. 519), definiującego pojęcie kompensacji przyrodniczej. Skoro na przedmiotowym terenie istnieje szereg zbiorników wodnych, likwidacja spornego niewielkiego zbiornika nie może doprowadzić do zachwiania równowagi przyrodniczej lub szkody w środowisku.

Przywołane w toku rozprawy sądowej orzecznictwo w zakresie wymogów raportu zapadło zaś w innych okolicznościach faktycznych. W szczególności, wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 207/13, dotyczył obszaru Natura 2000. Dodać jednak należy, że w wyroku tym Sąd nie dopatrzył się żadnych uchybień ze strony organu z powodu nieuwzględnienia zarzutów stron, dotyczących przecięcia działek i ograniczenia ich rolniczego użytkowania poprzez utrudnienie wjazdu. Tego rodzaju kwestie zostały zaś podniesione w toku rozprawy sądowej.

Zdaniem Sądu, chybione są też zarzuty naruszenia art. 3, 5 i 80 ust. 1 pkt 3 u.i.o.ś. z uwagi na pominięcie udziału społeczeństwa w przedmiotowym postępowaniu. Na czym polega zapewnienie tej zasady, regulują bowiem przepisy art. 33-38 tej ustawy. W niniejszej sprawie wymogi te zostały spełnione, organ I instancji dokonał bowiem wymaganych obwieszczeń o złożeniu wniosku i możliwości wniesienia uwag oraz o złożeniu raportu w dniu [...] r.

Zgodnie z art. 3 pkt 11 ustawy, ogłoszeń należy dokonać na stronie Biuletynu Informacji Prasowej urzędu gminy, w siedzibie organu oraz w drodze obwieszczeń w sposób zwyczajowo przyjęty w miejscu planowanego przedsięwzięcia. Wymogi te zostały w niniejszej sprawie dochowane co dokumentują akta sprawy (k. 566 akt adm). Strony postępowania, z uwagi na ich liczbę przekraczającą 20 osób, powiadomiono dodatkowo w trybie art. 49 kpa o wydanych rozstrzygnięciach, w tym postanowieniu uzgadniającym. W przypadku inwestycji liniowej o dł. ok. 4,65 km, projektowanej po gruntach prywatnych, nie sposób mówić zaś o zwyczajowym dokonaniu obwieszczeń. Nie ma zwyczaju wieszania ogłoszeń na gruntach rolnych, bowiem wymagałoby to stawiania słupów ogłoszeniowych na terenie, do którego inwestor nie ma tytułu prawnego. Stąd też pojęcie "miejsce planowanego przedsięwzięcia", może być odnoszone jedynie do inwestycji innych niż liniowe. W niniejszej sprawie nie sposób zaś określić takiego miejsca, na którym możliwe byłoby dokonanie obwieszczeń. W żadnym zaś wypadku niedokonanie takich obwieszczeń poza siedzibą urzędu gminy i stroną BIP, nie może być zakwalifikowane jako pominięcie udziału społeczeństwa oraz naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź uchybienie przepisom postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (vide: wyrok WSA w Szczecinie z dnia 29 września 2016 r., sygn. akt II SA/Sz 493/16, dostępny w internecie).

Skoro zaś mieszkańcy ul. [...] w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia złożyli pisemne uwagi, oznacza to, że możliwe było powzięcie informacji o toczącym się postępowaniu. Stąd też brak podstaw do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.

Zgodnie z art. 3 pkt 8 ustawy, ocena odziaływania przedsięwzięcia na środowisko obejmuje weryfikację raportu, uzyskanie uzgodnień i opinii właściwych organów oraz zapewnienie udziału społeczeństwa. Wymagane ustawą postępowanie poprzedzające wydanie decyzji środowiskowej zostało zatem przeprowadzone po wydaniu postanowienia z dnia [...] r. o nałożeniu obowiązków na inwestora. Ustawa nie wprowadza zaś wymogu obligatoryjnego przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, ani też konsultacji społecznych w innej formie. Faktem jest, że inwestor zorganizował spotkanie z mieszkańcami dopiero w dniu [...] r., zaś odpowiedzi na sprzeciw mieszkańców udzielił pisemnie w dniu 23 października 2015 r., a więc już po wydaniu przez organ I instancji rozstrzygnięcia w sprawie.

Pismo mieszkańców z dnia 8 sierpnia 2014 r., wyrażające obawy w zakresie hałasu i jakości powietrza, przekazano autorowi raportu. Wnoszących pismo poinformowano, że realizacja przedsięwzięcia spowoduje ograniczenie o połowę natężenia ruchu na ul. [...], przy której zamieszkują. Uwagi omówiono też w decyzjach obu instancji zgodnie z wymogiem art. 37 pkt 2 u.i.o.ś.

Nie mógł też odnieść skutku zarzut naruszenia art. 7 kpa. Sprzeciw lokalnej społeczności i preferowanie innego wariantu przebiegu drogi, nie stanowią bowiem podstawy do wydania decyzji odmownej. Zarzut wyboru wariantu najdłuższego i najdroższego nie ma oparcia w aktach sprawy.

Zgodnie z raportem, w każdym z wariantów długość drogi jest zbliżona (od 3,5 do 4.9 km), a wybrany ma długość 4,65 km. Nadto w raporcie podano, że wariant społeczny (trasa nr [...]), jest zbliżona przebiegiem do wybranego wariantu autorskiego, co potwierdzają znajdujące się w raporcie załączniki mapowe.

Gdy zaś idzie o zarzut naruszenia art. 28 kpa, sąd administracyjny podzielił stanowisko Kolegium, że skarżącym R. G. i A. S. nie przysługiwał przymiot strony w niniejszym postępowaniu z braku prawnorzeczowego tytułu do nieruchomości, położonych w sąsiedztwie planowanej drogi. Skarżący nie podważyli ustaleń Kolegium w tym względzie. Zasadnie zatem Kolegium umorzyło postępowanie odwoławcze w tym zakresie na podstawie art. 2 § 1 pkt 3 kpa.

W szczególności, skarżący R. G. w toku rozprawy sądowej przyznał, że nie jest właścicielem żadnej nieruchomości, gdyż przekazał gospodarstwo rolne synowi – uczestnikowi postępowania M. G.

Z kolei skarżąca A. S. nie podważyła ustaleń Kolegium w zakresie położenia działek, stanowiących jej własność i faktu, że działka 14 stanowi własność skarżącego J. S. Kolegium odmawiając tym skarżącym statusu stron nie naruszyło zatem art. 28 kpa oraz art. 3 i 5 u.i.o.ś.

O ile zaś doszło do pozbawienia innych stron udziału w postępowaniu, zarzut z tego tytułu może podnieść skutecznie jedynie podmiot pominięty. Z akt sprawy nie wynika też, aby skarżącym w toku postępowania administracyjnego odmówiono dostępu do akt. Kwestia taka nie została podniesiona ani w odwołaniach, ani w skargach, lecz dopiero w toku rozprawy sądowej. Stąd zarzut w tym zakresie nie mógł odnieść skutku.

Nadto, działając z urzędu, sąd administracyjny nie stwierdził innego naruszenia prawa, wymienionego w art. 145 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Nowe dowody, pozyskane już po wydaniu zaskarżonej decyzji nie mogły uzasadniać uwzględnienia skarg, lecz jedynie mogą stanowić podstawę do wdrożenia przed organami administracji postępowania wznowieniowego.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny skargi oddalił jako nieuzasadnione na podstawie art. 151 tej ustawy.

mr