Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 190/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-04-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Hasła tematyczne: Broń i materiały wybuchowe
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z  art. 15 ust. 1 pkt 6
journal: Dz.U. 2004 nr 52 poz 525
law: Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędziowie WSA Ewa Grochowska-Jung (spr.), Ewa Marcinkowska, Protokolant Asystent sędziego Bożena Dąbkowska-Mastalerek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi L. J. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] września 2011 r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w K., działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) oraz art. 104 i 268 a Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071), cofnął L. J. pozwolenie na broń palną myśliwską.

W motywach rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, iż w dniu [...] stycznia 2008 r. wszczęto postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia L. J. pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej. Podstawą wszczęcia postępowania było ustalenie, że przeciwko stronie, przed Sądem Rejonowym w Z., toczy się postępowanie karne o czyn z art. 286 § 1 kk., art. 297 § 1 kk. i art. 302 § 1 kk. przy zast. art. 11 § 2 kk.

Komendant Wojewódzki Policji w K. decyzją z dnia [...] marca 2008 r. cofnął stronie pozwolenie na broń palną myśliwską. Od powyższej decyzji strona odwołała się. Komendant Główny Policji w dniu [...] czerwca 2008 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Następnie, po rozpoznaniu skargi, wyrokiem z dnia 28 października 2008 r., sygn. akt SA/Wa 1722/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] marca 2008 r. i jednocześnie stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 4 marca 2010 r. oddalił skargę kasacyjną Komendanta Głównego Policji od wyroku WSA uchylającego decyzje organów Policji w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską.

W uzasadnieniu wyroku stwierdzono, że "kierując się konstytucyjnymi zasadami domniemania niewinności oraz proporcjonalności Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do wniosku, że w stosunku do osób, wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, cofnięcie pozwolenia na broń możliwe jest jedynie w przypadku, gdy prowadzące postępowanie organy wykażą, że w stosunku do osób tych istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Oznacza to, że nie jest dopuszczalne, na zasadzie automatyzmu, cofanie pozwolenia na broń każdej osobie, w stosunku do której toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu.

W związku z powyższym Komendant Wojewódzki Policji w K. postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r. [...] zawiesił postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską L. J. Postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało zawieszone do czasu zakończenia postępowania karnego prowadzonego przeciwko stronie przez Sąd Rejonowy w Z., sygn. akt [...].

W związku z zakończeniem postępowania karnego i uzyskaniem prawomocnego orzeczenia sądu, postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską zostało, postanowieniem Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...], podjęte. Organ wskazał, że L. J. prawomocnym wyrokiem z dnia [...] listopada 2009 r. Sądu Rejonowego w Z. [...] został uznany winnym popełnienia czynu z art. 286 § 1 kk. w zw. z art. 2 94 § 1 kk. i art. 297 § 2 kk. w zw. z art. 11 § 2 kk., tj. tego, że w okresie od [...] lutego 1999 r. do [...] lutego 1999 r., działając w krótkich odstępach czasu i w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, a nadto wspólnie i w porozumieniu z J. D., jako członek Zarządu Fabryki [...] i Dyrektor ds. Produkcji tej Spółki, w celu uzyskania dla Fabryki [...] kredytu obrotowego w wysokości [...] zł, zatajając przed przedstawicielami Banku [...] istniejący po stronie Zarządu Spółki zamiar wystąpienia do sądu z wnioskiem o wszczęcie postępowania układowego, wyrażający się w Uchwale jej Zarządu z dnia [...] stycznia 1999 r., doprowadził Bank [...] do niekorzystnego rozporządzenia mieniem znacznej wartości w postaci zawarcia z Fabryką [...] umowy o kredyt obrotowy w wysokości [...] zł i wypłacenia Spółce środków w tej wysokości jak również wbrew ciążącemu na nim z mocy zawartej z bankiem umowy kredytowej, nie powiadomił jego przedstawicieli o fakcie złożenia w dniu [...] lutego 1999 r. w Sądzie Rejonowym w B. wniosku o wszczęcie postępowania układowego, co mogło mieć wpływ na wstrzymanie udzielonego wsparcia finansowego.

Za powyższe stronie wymierzono karę [...] pozbawienia wolności, której wykonanie zawieszono na okres próby [...] lat. Orzeczono także karę grzywny w wysokości [...] stawek dziennych po [...] zł.

Powołując się na dyspozycję art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji Komendant Wojewódzki Policji w K. wskazał, iż organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 tj.: co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.

Użycie w tym przepisie słów "w szczególności" poprzedzających wymienienie osób, które zostały skazane lub przeciwko którym toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oznacza, że co do tych osób obawa sprzecznego z prawem użycia broni istnieje. Tym samym organ Policji w przypadku ustalenia skazania lub prowadzenia postępowania o przestępstwo wymienione we wskazanym wyżej przepisie cofa pozwolenie na broń.

Organ podkreślił, że L. J. został skazany za popełnienie między innymi przestępstwa przeciwko mieniu, a zatem, biorąc pod uwagę obligatoryjny charakter przepisu art. 18 ust.1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, należało cofnąć mu pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej.

Od powyższej decyzji L. J. wniósł odwołanie do Komendanta Głównego Policji zarzucając jej naruszenie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. pkt 6 ustawy o broni i amunicji, poprzez błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie oraz naruszenie art. 40 § 2 k.p.a. i wniósł o jej uchylenie decyzji i umorzenie postępowania. Skarżący podniósł, iż w porównaniu do poprzedniego postępowania, przeciwko jego mandantowi nie zmieniły się okoliczności, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy; prawomocne skazanie według tego przepisu jest tożsame z prowadzeniem postępowania karnego. Wskazał również, iż początkowo pisma w sprawie kierowane były do pełnomocnika strony, ostatnie z dnia [...] lipca 2010 r., a decyzja została doręczona samej stronie, co może rodzić podejrzenie, że doszło do naruszenia Kodeksu postępowania administracyjnego, tj. art. 40 § 2 k.p.a.

Decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] Komendant Główny Policji, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania i podzielając zawartą w niej argumentację. Podkreślił, że dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji nakazuje organowi Policji cofnięcie pozwolenia na broń w przypadku, gdy daną osobę można uznać za należącą do kategorii osób wymienionych m.in. w art. 15 ust. 1 pkt 6 tej ustawy, tj. do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takiego przestępstwa. To organy Policji, z woli ustawodawcy, ustalają czy zachodzi domniemanie, a nie pewność, że posiadacz broni może użyć jej w sposób sprzeczny z prawem.

Komendant Główny Policji stwierdził, że w niniejszej sprawie zebrany materiał dowodowy niewątpliwie potwierdza, iż zostały spełnione przesłanki określone w art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, co z kolei obligowało organ I instancji do wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń.

Odnosząc się do zarzutu pełnomocnika skarżącego dotyczącego doręczenia decyzji organu I instancji skarżącemu, a nie jego pełnomocnikowi, Komendant Główny Policji wyjaśnił, iż, jak wynika z oświadczenia skarżącego z dnia [...] sierpnia 2010 r. (k. 283), L. J. cofnął udzielone pełnomocnictwo. W dniu [...] października 2011 r. adw. W. B. przesłał pełnomocnictwo do reprezentowania skarżącego, a pismem z dnia [...] listopada 2011 r. skarżący potwierdził, że adw. W. B. był upoważniony do złożenia odwołania w jego sprawie, gdyż po otrzymaniu z Komendy Wojewódzkiej Policji decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń ponownie udzielił mu pełnomocnictwa. W tej sytuacji, zdaniem organu, zarzuty dotyczące naruszenia przez organ art. 40 § 2 k.p.a. nie znajdują potwierdzenia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję L. J. wniósł o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji Komendant Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] września 2011 r. Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1. naruszenie przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym na dzień wszczęcia przedmiotowego postępowania, poprzez błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie,

2. naruszenie przepisu art. 40 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), które mogło mieć wpływ na treść decyzji.

Zdaniem pełnomocnika skarżącego organy obu instancji wydające rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie odwróciły szyk hipotezy art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, zmieniając jednocześnie jej sens. Ustawodawca w powyższym przepisie stwierdził bowiem, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa jej użycia w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, a dopiero później wymienił przykładowy katalog osób. Oznacza to, że warunkiem sine qua non jest właśnie uzasadniona obawa użycia broni, a nie sam fakt skazania, przy czym podkreślił, że przesłanka uzasadnionej obawy nie została w żaden sposób zbadana.

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł ojej oddalenie, przytaczając w uzasadnieniu swego stanowiska procesowego argumentację, jakiej użył w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie.

Prawo do posiadania broni nie należy w Polsce do praw obywatelskich, gwarantowanych w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, wręcz przeciwnie - jest ono w polskim systemie prawnym poddane daleko idącym ograniczeniom. Prawa tego nie gwarantują również przepisy prawa międzynarodowego, w tym również prawa europejskiego. Poza wypadkami określonymi w ustawie, nabywanie, posiadanie oraz zbywanie broni i amunicji jest zabronione. Ustawodawca, ściśle reglamentując cele, na które może być wydane pozwolenie na broń, wskazał szereg właściwości osób, jak np. wiek, określone predyspozycje psychofizyczne, które muszą być spełnione, aby osoba ubiegająca się o pozwolenie na broń mogła je otrzymać, ewentualnie, w przypadku osoby, która takie pozwolenie już uzyskała, by mogła z niego nadal korzystać. Prawodawca obwarował warunkami zasady przechowywania broni, jej noszenia, zabezpieczenia, kładąc przy tym nacisk na szczególne obowiązki posiadacza broni, jak choćby w zakresie przestrzegania norm porządku prawnego.

Choć ustawodawca różnie sankcjonuje naruszenie przez posiadacza broni przepisów nakładających na niego określone obowiązki, to jednak w przypadku prowadzenia postępowań karnych o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu przez osoby korzystające z pozwoleń na broń, prawodawca przyjmuje konstrukcję decyzji związanej (organ Policji cofa pozwolenie na broń), odsuwając na dalszy plan subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, posiadającego takie pozwolenie, akcentując przy tym potrzebę szczególnej dbałości o interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. Właśnie przez wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego istnieje konieczność zarówno ścisłej reglamentacji pozwoleń na broń, której użycie w każdym przypadku zagraża zdrowiu lub życiu innych osób, jak i egzekwowania obowiązków posiadacza broni.

Zgodnie z brzmieniem art. 15 ust. 1 pkt 6 w związku z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli co do osoby, której takie pozwolenie wydano, istnieje uzasadniona obawa, że może ona użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanej prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.

Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji daje organowi Policji szeroki zakres możliwości dokonywania oceny, jakie okoliczności faktyczne, leżące po stronie posiadacza broni lub podmiotu ubiegającego się o pozwolenie na broń, są tymi, które stwarzają uzasadnioną obawę, że posiadacz broni może jej użyć w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Cofnięcie pozwolenia na broń jest obligatoryjne w każdym przypadku, gdy strona należy do kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Nie ulega wątpliwości, że każdy taki przypadek wymaga indywidualnej oceny, przy czym skazanie prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu z mocy samego prawa oznacza, że istnieje uzasadniona obawa, iż sprawcy tych przestępstw mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Podobnie rzecz się ma, gdy chodzi o prowadzenie postępowania karnego o popełnienie przestępstwa przeciwko jednemu ze wskazanych dóbr. Właściwy organ Policji ma w takiej sytuacji obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń. Organ nie musi więc, wobec tych osób, przeprowadzać oceny, czy obawa rzeczywiście istnieje, gdyż oceny tej dokonał już ustawodawca w sposób wiążący. Co do innych osób, organ Policji musi analizować i uzasadnić istnienie obawy. Takie stanowisko zostało wyrażone w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r. o sygn. akt II OPS 4/09 (publ. ONSAiWSA 2010/1/5).

Stosując art. 15 ust. 1 pkt 6 w związku z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, Komendant Wojewódzki Policji w K. miał wystarczające podstawy do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej. W tym zakresie zarówno analiza materiału dowodowego, jak i uzasadnienie samej obawy, wskazują na trafność rozstrzygnięcia i jego motywów. Również argumentacja Komendanta Głównego Policji w pełni zasługuje na aprobatę.

Fakt skazania L. J. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Z., sygn. akt [...] z dnia [...] listopada 2009 r. za przestępstwa z art. 286 § 1 kk. w zw. z art. 294 § 1 kk. i art. 297 § 2 kk. w zw. z art. 11 § 2 kk. słusznie został oceniony przez organy administracji jako okoliczność wystarczająca do uznania, że skarżący należy do grona osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.

Strona została bowiem skazana za popełnienie przestępstwa, które wyczerpuje znamiona przestępstwa przeciwko mieniu, zawartego w Rozdziale XXXV Kodeksu Karnego, tj. czynu z art. 286 § 1 kk. w zw. z art. 294 § 1 kk. Fakt ten był wystarczający do stwierdzenia, że należy do kręgu osób, które stwarzają zagrożenie użycia broni w sposób niezgodny z przepisami prawa i nie mogą tą bronią dysponować. Organy Policji były w tej sytuacji zobowiązane do wydania decyzji o cofnięciu skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni. Cofnięcie to następuje bez względu na inne okoliczności świadczące o pozytywnej opinii o skarżącym w miejscu zamieszkania oraz środowisku łowieckim, a także prawidłowym przechowywaniu przez niego broni.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 40 k.p.a. należy uznać, iż zarzut ten również nie zasługuje na uwzględnienie. Pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. L. J. poinformował organ o cofnięciu pełnomocnictwa wskazując swój adres jako adres do korespondencji. Decyzja organu I instancji została więc prawidłowo doręczona skarżącemu w dniu [...] września 2011 r. W dniu [...] października 2011 r. adw. W. B. przesłał pełnomocnictwo do reprezentowania skarżącego, a pismem z dnia [...] listopada 2011 r. skarżący potwierdził, iż pełnomocnik był upoważniony do złożenia w jego sprawie odwołania, gdyż po otrzymaniu decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń ponownie udzielił mu pełnomocnictwa.

W przedstawionym stanie rzeczy, podjęte w sprawie decyzje uznać należy za prawidłowe, zaś zarzuty podniesione w skardze za nieuzasadnione. Sąd nie dopatrzył się w działaniach organów uchybień, zarówno przy ustaleniu stanu faktycznego sprawy, jak i jego ocenie w kontekście zastosowanych przepisów prawa materialnego, co oznacza, że Sąd nie stwierdził takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością uwzględnienia skargi.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) orzekł, jak w sentencji wyroku.