Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1545/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-11-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6461 Wynalazki
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 190, art. 185 par. 1, art. 153, art. 141 par. 4, art. 188, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: par. 12 ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 212 poz 2076
law: Rozporządzenie MInistra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003 r. w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych
article: art. 56, art. 54, art. 138, art. 139, art. 52 ust. 1, art. 54, art. 69, art. 84
journal: Dz.U. 2004 nr 79 poz 737
law: Konwencja o udzielaniu patentów europejskich (Konwencja o patencie europejskim), sporządzona w Monachium dnia 5 października 1973 r.,  zmieniona aktem zmieniającym artykuł 63 Konwencji z dnia 17 grudnia 1991 r. oraz decyzjami Rady Administracyjnej Europejskiej Organizacji  Patentowej z dnia 21 grudnia 1978 r., 13 grudnia 1994 r., 20 października 1995 r., 5 grudnia 1996 r. oraz 10 grudnia 1998 r., wraz z Protokołami  stanowiącymi jej integralną część.
article: art. 255 ust. 1 pkt 1, art. 255(1), art. 256, art. 257, art. 92(1), art. 89, art. 91, art. 92, art. 255 ust. 4
journal: Dz.U. 2013 poz 1410
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej - tekst jednolity
article: art. 6, art. 8, art. 11, art. 75 par. 1, art. 76, art. 77 par. 1, art. 78 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3, art. 16
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2019 r. sprawy ze skargi I. B.V. w B., Holandia na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia patentu europejskiego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżącej I. B.V. w B., Holandia kwotę 1617 (jeden tysiąc sześćset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu [...] marca 2010 r. do Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej (dalej "UP", "Urząd Patentowy" lub "organ") wpłynęły wnioski P. D. i H. S. o unieważnienie patentu europejskiego na wynalazek pt. "[...]" nr [...], udzielonego na rzecz [...] w [...] w [...] (dalej "skarżąca", "spółka" lub "uprawniona"). W ich ocenie patent nie spełniał warunków nowości i oczywistości. Zarzut braku nowości wnioskodawcy uzasadnili ujawnieniem cech zamiennych wynalazku w stanie techniki poprzez liczne publikacje patentowe. Natomiast zarzut nieoczywistości stosowaniem opatentowanego rozwiązania przed datą pierwszeństwa na lodowisku [...] w [...], w [...] i w [...].

Decyzjami z dnia [...] czerwca 2011 r. Nr [...] i [...] UP oddalił powyższe wnioski wskazując, że wnioskodawcy nie udowodnili ani braku nowości, ani też nie wskazali braku poziomu wynalazczego opatentowanego wynalazku.

W skargach skierowanych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "WSA w Warszawie" lub "Sąd") wnioskodawcy wnosili o uchylenie ww. decyzji, wskazując na rażące naruszenie przepisów procesowych, polegające na zmianie w toku postępowania składu Kolegium Orzekającego.

Wyrokiem z dnia [...] stycznia 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa [...], WSA w Warszawie, po połączeniu do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia spraw ze skargi na decyzje z dnia [...] czerwca 2011 r. Nr [...] i [...], stwierdził nieważność zaskarżonych decyzji.

Organ pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. poinformował H. S. (dalej "wnioskodawca"), iż sprawa o numerze [...] została zarejestrowana pod nowym numerem [...].

W odpowiedzi na powyższe wnioskodawca podtrzymał wniosek o unieważnienie w całości patentu europejskiego na wynalazek. Zaś uprawniona wniosła o oddalenie wniosku, argumentując, że żaden z powołanych przez wnioskodawcę dokumentów nie ujawnia informacji, które w połączeniu ze stanem techniki zapewniałyby dojście znawcy do rozwiązania będącego przedmiotem wynalazku chronionego patentem bez jakiejkolwiek aktywności wynalazczej.

Urząd Patentowy decyzją z dnia [...] września 2015 r., na podstawie art. 89 ust. 1 w zw. z art. 921 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (Dz.U. z 2013 r. poz. 1410), dalej "p.w.p." oraz art. 56 Konwencji o udzielaniu patentów europejskich z dnia 5 października 1973 r. (Dz.U. z 2004 r. Nr 79, poz. 737), dalej "Konwencja o patencie europejskim" lub "Konwencja" a także art. 98 k.p.c. w zw. z art. 256 ust. 2 p.w.p., unieważnił udzielony patent europejski na wynalazek i przyznał wnioskodawcy od uprawnionej 2.600 zł kosztów postępowania.

UP uznał, że w dacie zgłoszenia, tj. [...] marca 2004 r., patent nie spełniał wymogu poziomu wynalazczego i wskazał, iż problemem technicznym rozwiązywanym przez sporny wynalazek jest uzyskanie konstrukcji lodowiska przenośnego umożliwiającego uzyskiwanie różnych pól jego powierzchni, a nadto prosty i szybki montaż oraz demontaż z odzyskaniem płynu chłodniczego. Organ dokonał analizy materiałów dowodowych przedstawionych przez wnioskodawcę i stwierdził, że specjalista w analizowanej dziedzinie mógłby bez wkładu twórczego dojść do przedmiotowego rozwiązania.

Na powyższą decyzję uprawniona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "WSA w Warszawie" lub "Sąd"),domagając się stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji ewentualnie jej uchylenia oraz zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji spółka zarzuciła:

1. naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 16, art. 75 § 1, art. 76, art. 77 § 1, art. 80, oraz art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.), dalej "k.p.a.", w zw. z art. 921 oraz 256 ust. 1 p.w.p. poprzez:

a. niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, jak również poprzez brak wskazania przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przyczyn z powodu których całkowicie pominął argumentację uprawnionej oraz inne dowody zebrane w sprawie;

b. określenie rzekomego "stanu techniki mającego niweczyć cechę nowości i poziom wynalazczy" na podstawie zdjęć przedstawiających fragment gotowego produktu (bez jakichkolwiek szczegółów technicznych ujętych w zastrzeżeniach patentowych) oraz nieopatrzonych datą, a także materiałów prasowych nieprzedstawiających, a jedynie wspominających, że instalacja bliżej nieokreślonego lodowiska przenośnego miała miejsce (bez ujawnienia szczegółów technicznych istotnych z punktu widzenia patentu), jak również oświadczenia C. B., dyrektora generalnego firmy będącej konkurentem skarżącej, którego oświadczenie o przeprowadzanych eksperymentach w 2002 r. niepoparte jest żadną dokumentacją techniczną lub jakimikolwiek innymi wiarygodnymi dowodami mogącymi podważać nowość lub poziom wynalazczy a jedynie zdjęciami bez daty i również nieopatrzoną datą ulotką informacyjną, która została opracowana w 2011 r., czyli na wiele lat po dacie pierwszeństwa spornego patentu;

c. błędne potraktowanie pisemnego oświadczenia C. B., na równi z dokumentem urzędowym lub zeznaniami świadka złożonymi pod rygorem odpowiedzialności karnej, gdy tymczasem jest to tylko dokument prywatny, który może stanowić dowód na okoliczność, że C. B. złożył oświadczenie zawarte w takim dokumencie (tym bardziej, że do oświadczenia tego nie dołączono jakichkolwiek dokumentów technicznych mogących ujawniać stan techniki istotny dla oceny ważności patentu europejskiego);

d. błędne przyjęcie, że to uprawniona z patentu ma udowodnić w postępowaniu spornym, że patent udzielony uprzednio przez Europejski Urząd Patentowy (dalej "EUP") jest ważny, gdy tymczasem w postępowaniu spornym o unieważnienie patentu to na wnioskodawcy (wnoszącym sprzeciw) spoczywa ciężar dowodu w kwestii rzekomej wadliwości takiej decyzji EUP, a wątpliwości w kwestii ważności patentu powinny być rozstrzygane na korzyść uprawnioną, zgodnie z zasadą trwałości decyzji administracyjnych.

2. naruszenie prawa materialnego, a w szczególności art. 52, art. 54 i art. 56 Konwencji o udzielaniu patentów europejskich, polegające m. in. na nieprawidłowym łączeniu w jedno zagadnienia kwestii nowości i nieoczywistości, a także jednocześnie niewskazanie według jakich kryteriów organ oceniał ważność patentu w niniejszej sprawie, a także pominięciu zasad rozkładu ciężaru dowodu obowiązujących w postępowaniu spornym prowadzonym przez UP, wedle których niedające się usunąć wątpliwości dotyczące poziomu wynalazczego opatentowanego rozwiązania powinny być rozstrzygane na korzyść uprawnionej, a nie wnoszącego sprzeciw.

WSA w Warszawie wyrokiem z dnia [...] września 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa [...], oddalił skargę w całości, uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem.

W ocenie Sądu, unieważniając patent europejski na wynalazek organ zasadnie uznał, że w dacie zgłoszenia patentu nie spełniał on wymogu poziomu wynalazczego. Sąd zgodził się ze stanowiskiem UP, że problemem technicznym rozwiązywanym przez sporny wynalazek jest uzyskanie konstrukcji lodowiska przenośnego umożliwiającego uzyskiwanie różnych pól jego powierzchni, a ponadto prosty i szybki montaż oraz demontaż z odzyskaniem płynu chłodniczego. Sąd stwierdził, że w toku postępowania przed organem wykazano, że analiza przeciwstawionych materiałów dowodowych pozwala przyjąć, iż specjalista w analizowanej dziedzinie mógłby bez wkładu twórczego dojść do przedmiotowego rozwiązania.

Jak zauważył WSA w Warszawie, na fotografii znajdującej się w aktach sprawy stanowiącej zał. 4a widać moduł chłodzący i dwa podzespoły, każdy z zasilającym przewodem rozgałęźnym. Zał. 4a i 5a przedstawiają "pewną liczbę podłużnych rur", ponadto człony łączące przedstawione są na zdjęciu zał. 5a podobnie, jak w przedmiotowym patencie. Zał. 5b prezentuje co najmniej dwie sztywne sekcje rurowe połączone za pomocą elementu złącznego, który widać również na zdjęciu zał. 5c. Sztywne rury połączone za pomocą giętkiej sekcji rurowej zaciśniętej ponadto za pomocą opasek na rurach przedstawia zdjęcie stanowiące zał. 6a. Zdaniem Sądu, na zdjęciu zał. 5e znawca zauważy płynno-szczelne podłoże i co się z tym wiąże umożliwia ono napełnienie widocznej przestrzeni powstającego lodowiska wodą. Zdjęcia zał. 4a i zał. 4b obrazują podwyższone obrzeże, a ponadto na zdjęciu zał. 4a ujawniono przewody zasilające i odprowadzające czynnik chłodzący w postaci rur połączonych z poszczególnymi sekcjami rurowymi.

Sąd podkreślił, że w oświadczeniu z dnia 30 września 2014 r. C. B. stwierdził, iż aluminiowe lodowiska, które opisał zostały zainstalowane w wielu miastach [...] i [...] w latach [...]-[...]. Wskazując na dwie fotografie (4a i 4b), stanowiące zał. 4, następnie 5 fotografii (od 5a do 5e) stanowiących zał. 5 oraz 5 fotografii, nad którymi eksperymentowali do 2002 r. (od 6a do 6e) stanowiących zał. 6 (przedstawiające konstrukcję lodowiska stosowanego przez firmę [...]) C. B. oświadczył, że są one prawdziwe i uczciwe. Także zdjęcia z artykułów prasowych wraz z pierwszymi stronami gazet (z datą publikacji) wskazywały, że zaistniała możliwość podania przedmiotowej konstrukcji do wiadomości publicznej poprzez wystawienie jej w miejscach ogólnodostępnych. Na zdjęciu stanowiącym zał. 11 z dnia [...] grudnia [...] r. (przedstawione w artykule prasowym pt. "[...]" opublikowanym w dzienniku "Het Nieuwsblat") widać sztywną sekcję rurową, natomiast zdjęcie stanowiące zał. 12 przedstawia pewną liczbę podłużnych rur, co zgodnie z załączoną dokumentacją (kopia artykułu prasowego pt. "[...]" opublikowanego w dzienniku "De Gentenaar") datowane jest na [...] dzień grudnia [...] r.

W ocenie WSA w Warszawie, UP zasadnie uznał, iż powyższe materiały zawierają informacje, które umożliwiłyby specjaliście dojście do rozwiązania jak w spornym patencie przed datą jego zgłoszenia. Ponadto, przedstawione przez wnioskodawcę dokumenty, rozpatrywane łącznie, ujawniają zespół cech lodowiska wg patentu [...]. Powyższe pozwalało uznać przedmiotowe rozwiązanie za oczywiste w świetle przedstawionych materiałów.

W tych okolicznościach Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja, którą orzeczono o unieważnieniu patentu europejskiego udzielonego na rzecz spółki, jest w pełni zasadna.

Od wyroku WSA w Warszawie skarżąca wniosła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej "NSA").

Wyrokiem z dnia [...] marca 2019 r., sygn. akt II GSK [...], NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie.

W uzasadnieniu wyroku NSA stwierdził, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku WSA w Warszawie nie spełnia wymogów określonych prawem, ponieważ w znacznej części merytorycznych wywodów stanowi ono dosłowne powtórzenie stanowiska organu. Podkreślił przy tym, że sąd ma prawo do akceptacji stanowiska organu i za dopuszczalne należy uznać również przywoływanie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia pojedynczych fraz z decyzji administracyjnej, to koniecznym warunkiem prawidłowego i poddającego się kontroli kasacyjnej uzasadnienia jest przedstawienie, opartego na obowiązujących w danej sprawie przepisach prawa rozumowania, które po wnikliwej ocenie prawidłowości ustalenia przez organ stanu faktycznego sprawy i jego zakwalifikowania pod hipotezę określonej normy prawnej, przywiodło sąd do takiej, a nie innej oceny.

Zdaniem NSA uzasadnienie zaskarżonego wyroku pozbawia sąd kasacyjny możliwości oceny prawidłowości stanowiska WSA w Warszawie, ponieważ Sąd ten poprzestał na powtórzeniu ocen i wniosków organu zawartych w zaskarżonej decyzji, zaniechał zaś przedstawienia własnych przemyśleń i toku rozumowania uzasadniającego orzeczenie. NSA zwrócił również uwagę na brak oparcia powtórzonych za organem wniosków na przepisach prawa materialnego stanowiących podstawę udzielenia i unieważnienia patentu, przez co część prawna uzasadnienia pozbawiona jest w istocie rzeczy tej cechy i nie spełnia w żadnym razie wiodącego celu uzasadnienia jakim jest przekonanie adresatów wyroku o trafności orzeczenia.

NSA uznał, że rozpoznając ponownie sprawę Sąd powinien dokonać wnikliwej, opartej na obowiązujących w sprawie przepisach prawa materialnego i procesowego, analizy zaskarżonej decyzji, mając na uwadze niekonsekwentne, a istotne treści tego rozstrzygnięcia. Konieczna jest także dogłębna ocena przeprowadzonego przez organ postępowania dowodowego, w wyniku którego przyjęto brak poziomu wynalazczego. WSA w Warszawie powinien zwrócić uwagę na to, jakie konkretnie dowody i z jakich dat złożyły się na wniosek o braku poziomu wynalazczego wynalazku, a w konsekwencji na utratę patentu europejskiego, przy czym podstawowe znaczenie należy przydać przedmiotowi ochrony, którego treść wyznaczają zastrzeżenia patentowe. NSA podkreślił, że dla oceny czy patent został udzielony z naruszeniem określonych prawem warunków, niezbędne jest aby zebrane w postępowaniu spornym dowody w postaci artykułów prasowych były niewątpliwe tak co do daty ich pochodzenia, jak publikatora, aby skonfrontowane z wyznaczonymi zastrzeżeniami patentowymi zakresem ochrony patentowej mogły stanowić podstawę dla jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, czy patent w całości lub może w części, a jeśli tak, to w jakiej nie spełniał w dacie jego udzielenia przesłanek nowości i/lub poziomu wynalazczego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie rozważań co do podniesionych w skardze zarzutów, przypomnieć należy, iż przepis art. 190 p.p.s.a. zdanie pierwsze przewiduje, że sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wykładnia prawa obejmuje zarówno prawo materialne, jak i procesowe (por. np. wyrok NSA z 21 sierpnia 2015 r., II FSK 3060/13, LEX nr 1783681). Artykuł 190 p.p.s.a. znajduje zastosowanie, gdy doszło do wydania orzeczenia, o którym mowa w art. 185 § 1 p.p.s.a., a mianowicie gdy zaszła konieczność ponownego rozpoznania sprawy przez wojewódzki sąd administracyjny. W takim wypadku sąd ten związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, przez którą należy rozumieć ustalenie jednoznacznej normy na podstawie określonego przepisu prawa materialnego lub procesowego. Zatem Sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania nie ma całkowitej swobody przy wydaniu nowego orzeczenia. Związanie dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny wykładnią prawa ma szeroki zasięg. Nie można bowiem oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez wojewódzki sąd administracyjny granice sprawy podlegają zawężeniu do granic, w jakich Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną (por. wyrok NSA z 20.09.2006 r., II OSK 1117/05, LEX nr 238489).

Przyjęty model postępowania odwoławczego w Prawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi powoduje, że przepis art. 190 p.p.s.a. nie jest jedynym uregulowaniem, które wyraża kwestię związania przyjętą przez Naczelny Sąd Administracyjny oceną prawną. W związku z odesłaniem zawartym w art. 193 p.p.s.a., który stanowi, że jeżeli nie ma szczególnych przepisów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, do postępowania tego stosuje się odpowiednio przepisy postępowania przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi, odpowiednie zastosowanie znajdą art. 153 i 141 § 4 p.p.s.a. Pierwszy z nich stanowi, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem rozstrzygnięcia. Co do zasady przepis ten będzie miał zastosowanie w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w razie orzekania reformatoryjnego na podstawie art. 188 p.p.s.a. Drugi z przepisów w interesującym dla sprawy zakresie stanowi, że jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Takie rozumienie wskazanych wyżej przepisów art. 141 § 4, art. 153 i 190 p.p.s.a. oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny w orzeczeniu kasatoryjnym może nie tylko przeprowadzić krytykę orzeczenia sądu pierwszej instancji w kontekście zarzutów skargi kasacyjnej, dokonując prawidłowej wykładni prawa na tle przyjętego przez sąd pierwszej instancji stanu faktycznego, ale także narzucić temu sądowi określony sposób postępowania, który wyeliminuje powstałe w toku rozpoznania sprawy uchybienia i wątpliwości.

Należy jednak mieć na uwadze, że ocena prawna zawarta w orzeczeniu sądu utraci moc wiążącą w wypadku zmiany stanu prawnego, jeżeli spowoduje to, że pogląd sądu stanie się nieaktualny, jak również w przypadku zmiany istotnych okoliczności faktycznych, które powstały po wydaniu orzeczenia sądowego (wyrok NSA z 5.11.2010 r., II GSK 861/09, LEX nr 746284, por. szerzej B. Dauter w: B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. 6, Lex 2016, pkt 5 komentarza do art. 190 p.p.s.a.).

Reasumując Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznający ponownie sprawę Skarżącej w przedmiocie unieważnienia patentu europejskiego, związany jest oceną prawną wyrażoną w wyroku NSA z dnia [...] marca 2019 r., sygn. akt II GSK [...], zgodnie z którą Sąd I instancji został zobowiązany do dokonania wnikliwej, opartej na obowiązujących w sprawie przepisach prawa materialnego i procesowego, analizy zaskarżonej decyzji, mając na uwadze niekonsekwentne, a istotne treści tego rozstrzygnięcia. Naczelny Sąd Administracyjny zaakcentował jako konieczną dogłębną ocenę przeprowadzonego przez organ postępowania dowodowego, w wyniku którego przyjęto brak poziomu wynalazczego, zwracając szczególną uwagę na to, jakie konkretnie dowody i z jakich dat złożyły się na wniosek o braku poziomu wynalazczego wynalazku, a w konsekwencji na utratę patentu europejskiego, nadając podstawowe znaczenie przedmiotowi ochrony, którego treść wyznaczają zastrzeżenia patentowe. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że dla oceny czy patent został udzielony z naruszeniem określonych prawem warunków, niezbędne jest aby zebrane w postępowaniu spornym dowody w postaci artykułów prasowych były niewątpliwe tak co do daty ich pochodzenia, jak publikatora, aby skonfrontowane z wyznaczonymi zastrzeżeniami patentowymi zakresem ochrony patentowej mogły stanowić podstawę dla jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, czy patent w całości lub może w części, a jeśli tak, to w jakiej, nie spełniał w dacie jego udzielenia przesłanek nowości i/lub poziomu wynalazczego.

Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił również uwagę, że nie jest do końca wiadome, czy patent został unieważniony z racji niespełnienia przesłanki poziomu wynalazczego (art.56 Konwencji o patencie europejskim), czy też, również, przesłanki nowości (art.54 Konwencji o patencie europejskim).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, nie stwierdził przy ponownym rozpoznaniu sprawy, okoliczności powodujących utratę mocy wiążącej oceny prawnej wyrażonej przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku kasatoryjnym i po kontroli sądowej zaskarżonej decyzji, uznał, że skarga jest zasadna albowiem zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Przechodząc do istoty sprawy, wskazać należy, iż procedura unieważnienia patentu jest następująca.

Zgodnie z art. 255 ust. 1 pkt 1 p.w.p. sprawy o unieważnienie patentu europejskiego, udzielonego w trybie określonym w Konwencji o patencie europejskim Urząd Patentowy rozstrzyga w trybie postępowania spornego, przy czym zasady tego postępowania określone są w art. 255 ust.1 pkt 1 1, art. 255 1, art. 256 oraz art. 257 p.w.p. Natomiast w myśl art. 921 p.w.p., przepisy art. 89, 91 i 92 p.w.p. stosuje się odpowiednio do unieważnienia patentu europejskiego przewidzianego w Konwencji.

W rozpoznawanej sprawie sporny wynalazek nr [...] "Moduł chłodzący dla przenośnego lodowiska " jest patentem europejskim udzielonym przez Europejski Urząd Patentowy 3 czerwca 2009 r., z datą pierwszeństwa od 24 marca 2003 r. , zatem Konwencja o patencie europejskim stanowi podstawę prawną oceny zdolności patentowej przedmiotowego wynalazku, w brzmieniu obowiązującym na dzień zgłoszenia patentu - w rozpoznawanej sprawie 22 marca 2004 r.

Stosownie do art. 255 ust. 4 p.w.p. Urząd Patentowy rozstrzyga sprawy w trybie postępowania spornego w granicach wniosku i jest związany podstawą prawną wskazaną przez wnioskodawcę (zob. szerzej K. Jasińska, J. Szwaja (w:) System Prawa Prywatnego, t. 14A, s. 810; zob. też D. Rzążewska (w:) Komentarz, s. 1064). Tym samym rozstrzygnięta została w sposób normatywny zasygnalizowana już pod rządami ustawy o wynalazczości wątpliwość, czy Urząd Patentowy może zbadać sprawę także pod kątem widzenia innej podstawy unieważnienia, aniżeli ta, którą wskazano we wniosku (zob. J. Szwaja (w:) System prawa własności intelektualnej, t. 3, s. 415). Taka możliwość jest, jak wynika z przytoczonego na wstępie do tej części komentarza, w obecnie obowiązującym stanie prawnym wykluczona (zob. potwierdzające tę tezę orzeczenia: wyrok WSA w Warszawie z dnia 31 stycznia 2007 r., VI SA/Wa 476/06, LEX nr 299747; wyrok NSA z dnia 18 kwietnia 2007 r., II GSK 350/06, LEX nr 322819; wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 kwietnia 2008 r., VI SA/Wa 336/08, LEX nr 512903; wyrok NSA z dnia 10 września 2008 r., VI SA/Wa 926/08, LEX nr 513863).

Do postępowań spornych prowadzonych przez UP mają zastosowanie częściowo regulacje prawne zawarte w p.w.p., a częściowo i niejednokrotnie z modyfikacjami przepisy K.p.a. Taka procedura postępowania wynika z art.256 ust.1 p.w.p. zgodnie z którym, do postępowania spornego przed Urzędem Patentowym w sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Odpowiednie stosowanie danych przepisów nie oznacza zawsze bezpośredniego ich stosowania (por. wyrok NSA z dnia 2 września 2009 r., II GSK 18/09, LEX nr 596679). Oznacza to, że rozważając, które przepisy będą miały zastosowanie wprost, które z odpowiednimi modyfikacjami, a które w ogóle nie będą miały zastosowania, należy wziąć pod uwagę cechy wyróżniające danej sprawy (por. wyrok NSA z dnia 16 lipca 2010 r., I OSK 1088/10, LEX nr 594885; zob. także wyrok NSA z dnia 20 lipca 2011 r., II GSK 647/10, LEX nr 1083332; wyrok WSA w Warszawie z dnia 2 marca 2009 r., VI SA/Wa 2531/08, LEX nr 531544; wyrok WSA w Warszawie z dnia 7 marca 2007 r., VI SA/Wa 2175/06, LEX nr 322733).

Odpowiednie stosowanie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego powinno uwzględniać specyfikę i cel postępowania spornego przez Urząd Patentowy RP, a także wyjątki wprost wynikające z przepisów omawianej ustawy - Prawo własności przemysłowej.

Rozpoznając więc zarzuty skargi, w zakresie naruszenia przepisów postępowania Sąd jest związany w postępowaniu ze skargi, o unieważnienie patentu nie tylko przepisami K.p.a., ale również przepisami p.w.p., które zawierają szereg ograniczeń, jeżeli chodzi o obowiązki organu. Jak trafnie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 czerwca 2016 r., sygn. akt II GSK 2945/14 w myśl art. 77 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, (...) jednakże wymaga podkreślenia, iż w postępowaniu spornym Urząd Patentowy nie zbiera materiału dowodowego. Taka powinność, z uwagi na kontradyktoryjność tego postępowania, spoczywa na stronach, nie zaś na Urzędzie Patentowym (por. art. 255 1 ust. 3 pkt 5 p.w.p.)

Istotne, z punktu widzenia przedmiotu zaskarżenia do Sądu - decyzji wydanej w postępowaniu spornym - jest także to, że stosownie do art. 255 ust. 4 p.w.p. Urząd Patentowy rozstrzyga sprawy w trybie postępowania spornego w granicach wniosku i jest związany podstawą prawną wskazaną przez wnioskodawcę. Postępowanie sporne wszczynane jest na pisemny wniosek, którego obligatoryjne elementy zostały określone w art. 2551 ust. 3 p.w.p. Należą do nich m.in. wskazanie podstawy prawnej oraz wskazanie środków dowodowych. Z unormowań zawartych w tym przepisie w szczególności z art.2551 ust.3 pkt 5 p.w.p., co należy jeszcze raz podkreślić, wynika, że postępowanie sporne przed Urzędem patentowym, oparte jest na zasadzie kontradyktoryjności, uwzględniającej zasadę dyspozycyjności stron postępowania. To strony wyznaczają kierunek (i ramy materialnoprawne) toczącego się postępowania, przedstawiając twierdzenia i dowody na ich poparcie służące ustaleniu faktów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a organ opiera się na dokumentacji przedstawionej przez spierające się strony, jak też na argumentacji podniesionej podczas rozprawy. Innymi słowy organ nie dokonuje samodzielnie rekonstrukcji stanu sprawy, a jedynie zajmuje stanowisko dotyczące argumentacji prezentowanej przez strony postępowania. Organ nie może więc oprzeć decyzji o unieważnieniu prawa ochronnego na innej podstawie niż wskazana we wniosku, nie jest też uprawniony do poszukiwania czy też rozważania, czy nie zachodzą inne przyczyny unieważnienia prawa ochronnego niż te, które podniósł wnioskodawca.

Postępowanie sporne nie stanowi więc nadzwyczajnego trybu, którego celem jest weryfikacja zgodności z prawem (materialnym i przepisami postępowania,) decyzji o udzieleniu patentu, lecz jest postępowaniem, w którym organ ocenia na podstawie dowodów przedłożonych przez strony tego postępowania czy zaistniała konkretna, wskazana we wniosku przesłanka unieważnienia tego prawa.

Ta specyfika postępowania spornego wyznacza, co oczywiste, granice sprawy sądowoadministracyjnej. Kontrolując tak jak w rozpoznawanej sprawie, decyzję o unieważnieniu prawa ochronnego sąd administracyjny tak jak Urząd Patentowy jest związany podstawą prawną wskazaną we wniosku.

Wskazać też należy, iż unieważnienie patentu należy do zdarzeń prawnych prowadzących do ustania patentu. Unieważnienie patentu działa z mocą wsteczną. Podstawą unieważnienia są okoliczności, których ustalenie na etapie postępowania patentowego powinno wykluczać udzielenie ochrony patentowej. Ich stwierdzenie po jej udzieleniu z założenia musi więc prowadzić do wyeliminowania z obrotu decyzji o udzieleniu prawa z patentu. Podstawą prawną unieważnienia patentu jest niespełnienie ustawowych warunków uzyskania patentu.

Zgodnie z art. 138 Konwencji z zastrzeżeniem przepisów art. 139 patent europejski może zostać unieważniony na podstawie prawa umawiającego się państwa, ze skutkiem na jego terytorium, jedynie z następujących powodów:

1) przedmiot patentu europejskiego nie posiada zdolności patentowej zgodnie z warunkami określonymi w art. 52-57;

2) patent europejski nie ujawnia wynalazku w sposób wystarczająco jasny i pełny dla wykonania go przez specjalistę z danej dziedziny;

3) przedmiot patentu europejskiego wykracza poza treść zgłoszenia, które zostało dokonane lub, jeśli patent został udzielony na zgłoszenie wydzielone lub na nowe zgłoszenie dokonane zgodnie z art. 61, poza treść wcześniejszego zgłoszenia, które zostało dokonane;

4) ochrona przyznana patentem europejskim została rozszerzona;

5) właściciel patentu europejskiego nie jest uprawniony stosownie do postanowień art. 60 ust. 1.

Unieważnienie patentu na podstawie art. 138 konwencji jest w istocie równoznaczne z uznaniem, że to prawo ochronne nie powinno być w ogóle udzielone. Oznacza to, że w rozpatrywanej sprawie doszło do zasadniczej zmiany stanowiska Urzędu Patentowego; przyczyny tej zmiany, również wobec odmiennego stanowiska organów patentowych innych państw, wymagały oceny w uzasadnieniu decyzji. Niestety, w tym zakresie Urząd Patentowy RP wykazał się jedynie swoją suwerennością w rozstrzyganiu tego rodzaju spraw.

Definicja wynalazku zawarta w art.52 ust.1 Konwencji o patencie europejskim stanowi, iż patenty europejskie udzielane są na wynalazki, które nadają się do przemysłowego stosowania, są nowe i posiadają poziom wynalazczy. Wynalazek jest rozwiązaniem o charakterze technicznym. Wymóg technicznego charakteru jest stawiany zgłoszonym do opatentowania wynalazkom w ustawie – Prawo własności przemysłowej, Konwencji o udzielaniu patentów europejskich i porozumieniu w sprawie handlowych aspektów praw własności intelektualnej.

Art. 56 Konwencji o patencie europejskim stanowi, że za wynalazek uważa się za wykazujący poziom wynalazczy, jeżeli dla specjalisty z danej dziedziny nie wynika on w sposób oczywisty ze stanu techniki. Jeżeli stanem techniki objęte są dokumenty, o których mowa w art. 54 ust. 3, nie są one brane pod uwagę przy ocenie poziomu wynalazczego. Wynalazek uważa się za wykazujący poziom wynalazczy, jeżeli dla specjalisty z danej dziedziny nie wynika on w sposób oczywisty ze stanu techniki.

Pojęcie "oczywistości" oznacza, że zgłoszony pomysł nie wykracza poza normalne procesy technologii, ale jedynie kontynuuje to, co jest znane i logiczne w dotychczasowym stanie techniki, tzn. dotyczy tego, co wymaga umiejętności i zdolności oczekiwanej od specjalisty. Ustalając przesłanki poziomu wynalazczego należy - inaczej niż w przypadku oceny nowości - brać pod uwagę każdy publikowany dokument w świetle dostępnej wiedzy, a także całą wiedzę ogólną i dostępną dla specjalisty na dzień przed zgłoszeniem wynalazku. Sposób uwzględnienia stanu techniki przyjęty w praktyce i orzecznictwie polskiego i innych urzędów polega na wybraniu jednego dokumentu najbliższego rozwiązaniu przedmiotowemu (lub kilku dokumentów, gdy przedmiotowe rozwiązanie ma charakter agregatu kilku rozwiązań cząstkowych) i rozpatrywaniu nieoczywistości przedmiotowego rozwiązania w stosunku do tego dokumentu. Dopuszcza się zastosowanie dwóch dokumentów przy ocenie nieoczywistości każdego rozwiązania cząstkowego w przypadku prostego zastąpienia znanych środków technicznych w znanym rozwiązaniu ich ekwiwalentami. (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 czerwca 2016 r. VI SA/Wa 56/16)

Natomiast zgodnie z art. 54 ust.1-3 Konwencji o patencie europejskim wynalazek uważa się za nowy, jeśli nie jest on częścią stanu techniki . (ust.1).

Uważa się, że stan techniki obejmuje wszystko to, co przed datą dokonania europejskiego zgłoszenia patentowego zostało udostępnione do wiadomości powszechnej w formie ustnego lub pisemnego opisu, przez zastosowanie bądź w każdy inny sposób .(ust.2).

Ponadto, za zawartą w stanie techniki uważa się treść europejskich zgłoszeń patentowych, w takiej formie, w jakiej zostały one dokonane, których data zgłoszenia jest wcześniejsza niż data, o której mowa w ust. 1 i które zostały opublikowane z tą lub po tej dacie.(ust.3)

Analiza powyższych przepisów wskazuje na to, że stan techniki przy ocenie poziomu wynalazczego jest inaczej ustalany niż przy ocenie nowości, albowiem przy ocenie poziomu wynalazczego nie uwzględnia się informacji zawartych w zgłoszeniach wynalazków lub wzorów użytkowych, korzystających z wcześniejszego pierwszeństwa, nieudostępnionych do wiadomości powszechnej pomimo ich ogłoszenia w sposób określony w ustawie, nie uwzględnia się też treści wcześniejszych europejskich zgłoszeń patentowych.

Przy merytorycznej ocenie nieoczywistości rozwiązania konieczne jest uwzględnienie w zasadzie całego stanu techniki. Rozwiązanie uważa się za oczywiste, gdy w świetle stanu techniki ujawnionego w jednym lub łącznie w kilku rozwiązaniach wynika ono w sposób oczywisty dla znawcy posiadającego przeciętną wiedzę z danej dziedziny. W szczególności za rozwiązania oczywiste uważa się rutynowe dostosowanie znanego rozwiązania do danych warunków, proste wykorzystanie znanej zasady dla osiągnięcia oczywistego w świetle tej zasady celu, proste zastąpienie znanych środków technicznych w znanym rozwiązaniu ich ekwiwalentami lub proste skojarzenie kilku znanych rozwiązań.

Odmiennie niż przy badaniu nowości, argumentów przeciwko nieoczywistości wynalazku poszukiwać można więc nie tylko poprzez przeciwstawienie mu konkretnych znanych rozwiązań, lecz przy uwzględnieniu całego stanu techniki. W wyniku takich badań może okazać się, że rozwiązanie jest nowe, lecz mimo to wynika w sposób oczywisty ze stanu techniki, na który składają się informacje mogące być przeciwstawione projektowi zgłoszonemu celem opatentowania, bądź wynalazkowi już opatentowanemu. Metodą zmierzającą do ustalenia, czy wynalazek spełnia kryterium nieoczywistości, jest ustalenie najbliższego stanu techniki, jako jednej lub kilku publikacji, na tle których specjalista najłatwiej doszedłby do wynalazku. Następnie formułuje się problem techniczny, poprzez określenie cech zastrzeganego wynalazku, które nie występują w najbliższym stanie techniki. Zabieg ten pozwala na ocenę postępu technicznego wnoszonego przez wynalazek. W rezultacie, w wyniku powyższych ustaleń, zmierza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy specjalista znający najbliższy stan techniki, przy rozpatrywaniu problemu technicznego zastosowanego w wynalazku miałby możliwość bez dokonań twórczych, w sposób zawodowy i rutynowy, dojść do zastrzeganego rozwiązania.

Uznać należy, że patent powinien być udzielony tylko na takie rozwiązanie techniczne, które reprezentuje kwalifikowany poziom wynalazczy. Nie oznacza to jednak, że przedmiotem patentu mogą być tylko wynalazki epokowe, rewolucjonizujące technikę, bowiem wystarczające jest, aby wynalazek był czymś więcej, niż rutynową tylko wiedzą mechanika lub inżyniera.

Zakres przedmiotowy wynalazku wyznaczony jest w Konwencji o patencie europejskim, której art.69 stanowi, że "zakres ochrony przyznany patentem europejskim lub europejskim zgłoszeniem patentowym określają zastrzeżenia patentowe". Artykuł 84 Konwencji o patencie europejskim wskazuje z kolei, że zastrzeżenia w zgłoszeniu patentowym powinny definiować przedmiot wynalazku, dla którego poszukiwana jest ochrona. Zasada 29 ust.1 regulaminu wykonawczego do konwencji o udzielaniu patentów europejskich wymaga ponadto, aby zastrzeżenia patentowe definiowały przedmiot wynalazku poprzez określenie jego cech technicznych. Zakres przedmiotowy ochrony patentowej określonego wynalazku zależy zatem przede wszystkim od określonego sformułowania zastrzeżenia patentowego.

Ze względu na to, że w różnych systemach patentowych istnieją odmienne sposoby interpretacji zastrzeżeń patentowych dokonywanej w celu ustalenia zakresu przedmiotowego ochrony patentowej, państwa strony konwencji podpisały protokół w sprawie interpretacji jej art.69, którego zadaniem jest wyznaczenie wspólnego, jednolitego sposobu określania zakresu tej ochrony( Protokół stanowi integralną część Konwencji. Zmieniony przez art. 2 pkt 1 Aktu z dnia 29 listopada 2000 r. rewidującego Konwencję (Dz.U.07.236.1736) z dniem 13 grudnia 2007 r.).

Protokół ten stanowi w art.1, że: "art.69 nie powinien być interpretowany w taki sposób, że przez zakres ochrony przyznanej patentem europejskim rozumie się zakres określony ściśle literalnym znaczeniem sformułowań użytych w zastrzeżeniach, przy czym opis i rysunki mają służyć jedynie do celu wyjaśnienia niejasności stwierdzonych w zastrzeżeniach. Nie powinien też być rozumiany w taki sposób, że zastrzeżenia służą jedynie jako wskazówka i że faktyczna przyznana ochrona może obejmować to, co w ocenie znawcy z danej dziedziny według opisu i rysunków było zamierzeniem właściciela patentu. Przeciwnie, art. 69 należy interpretować w taki sposób, że określa on stanowisko pomiędzy tymi dwiema skrajnościami, które łączy w sobie słuszną ochronę dla właściciela patentu z uzasadnionym stopniem pewności prawnej dla osób trzecich". Artykuł 2 przewiduje z kolei, że "dla celów określenia zakresu ochrony przyznanej patentem europejskim bierze się pod należytą uwagę każdy element, który jest ekwiwalentem elementu wymienionego w zastrzeżeniach".

Na marginesie należy podnieść, że w praktyce Europejskiego Urzędu Patentowego podkreśla się, iż nie można utożsamiać pojęć zakresu ochrony patentowej i zakresu praw z patentu. Wskazuje się, że zakres ochrony patentowej determinowany jest na mocy odpowiednich przepisów konwencji o udzielaniu patentów europejskich, regulaminu wykonawczego oraz protokołu dodatkowego w sprawie art. 69, natomiast odmiennie rzecz się ma z prawami z patentu, które są przyznawane uprawnionemu na mocy prawa wewnętrznego wyznaczonego państwa strony konwencji i które określają faktyczne uprawnienia właściciela patentu na terytorium tego państwa. Na przykład zakres praw z patentu w danym państwie decyduje o tym, jakie czynności osób trzecich stanowią naruszenie patentu i jakie roszczenia są możliwe w przypadku wystąpienia naruszenia. Innymi słowy – określenie zakresu udzielonej ochrony patentowej jest określeniem tego, co jest chronione, natomiast prawa udzielone na mocy patentu wyznaczają, jak jest chroniony wyznaczony uprzednio przedmiot patentu.(por. Pacud Żaneta granice ochrony patentowej wynalazku ,opublikowano LEX 2013 )

Reasumując wskazać należy, iż zakres przedmiotowy patentu europejskiego określają zastrzeżenia patentowe zawarte w opisie patentowym. Opis wynalazku i rysunki mogą służyć do wykładni zastrzeżeń patentowych. Zakres przedmiotowy patentu może być określony przez kilka zastrzeżeń patentowych, wtedy tworzą one układ zastrzeżeń. Przy czym w układzie zastrzeżeń pierwsze zastrzeżenie jest zastrzeżeniem niezależnym, a pozostałe zastrzeżeniami zależnymi.

W rozpoznawanej sprawie w pierwszej kolejności stwierdzić należy, że z zaskarżonej decyzji organ w sposób chaotyczny i nie poddający się kontroli odnosi się do zarzutów zawartych we wniosku o unieważnienie patentu, uzupełnionego pismem procesowym z 25 lutego 2015 r., w których wskazywano jednoznacznie zarówno na przesłankę unieważnienia patentu określoną w art. 54 Konwencji o patencie europejskim tj. braku nowości wynalazku jak i na przesłankę z art. 56 Konwencji o patencie europejskim tj. brak poziomu wynalazczego. W części opisowej decyzji UP wskazuje, iż zarzuty wniosku o unieważnienie, dotyczą przesłanek z art. 54 i 56 Konwencji o patencie europejskim ( str.2 decyzji). Natomiast na stronie 6 decyzji, wers czwarty i piąty od góry - organ wskazuje , że: " W niniejszej sprawie podniesiony został zarzut braku poziomu wynalazczego ( art. 56 Konwencji o patencie europejskim) " . Po czym na tej samej stronie UP analizuje zaistnienie w sprawie przesłanki braku poziomu wynalazczego, żeby począwszy od wersu trzeciego od dołu również na stronie 6 i dalej na stronie siódmej wskazać , iż " Jako najbliższy stan techniki mający niweczyć cechę nowości i poziomu wynalazczego, zostały przywołane przez wnioskodawcę przenośne lodowiska aluminiowe stosowane przez firmy [...] i [...]z Belgi. Na tę okoliczność zostały załączone materiały dowodowe w postaci oświadczenia C. B., fotografie, ulotka informacyjna, artykuły prasowe oraz wydruk ze strony internetowej."

Wobec takiego uzasadnienia decyzji trafnie wskazuje Strona w skardze, iż UP z naruszeniem przepisów prawa materialnego, a w szczególności art. 52, art. 54 i art. 56 Konwencji o patencie europejskim, łączy w jedno zagadnienie kwestię nowości i nieoczywistości, i jednocześnie nie wskazuje według jakich kryteriów oceniał ważność patentu w sprawie. Na zagadkowość w tym zakresie wskazał również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku kasatoryjnym. UP nie wyjaśnił bowiem podstawy prawnej swojego rozstrzygnięcia, powołując się ogólnikowo na art.138 ust.1lit.a Konwencji oraz art.56 Konwencji, nie wyjaśniając treści przepisów prawa materialnego znajdujących zastosowanie w sprawie, a nawet ich w pełni nie powołał.

Według oceny Sądu, Urząd Patentowy RP oddalając wniosek o unieważnienie patentu zaskarżoną decyzją dopuścił się również naruszenia szeregu przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Owe naruszenie, wykazywanych w skardze przepisów postępowania tj. art. 6, art. 8, art. 11, art.75 § 1, art.76, art.77 § 1, art.78 § 1, art.80 i art.107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 92 1 oraz 256 ust. 1 p.w.p. polegało przede wszystkim na pominięciu w rozważaniach, istotnych dla sprawy okoliczności jak również na błędnej ocenie dowodów przedłożonych przez stronę i uczestnika postępowania (Wnioskodawczynię). Odnosząc powyższe rozważania do rozpoznawanej sprawy wskazać należy, iż art.7 K.p.a., którego naruszenie w skardze podniesiono, w postępowaniu spornym przed UP, tak jak w rozpoznawanej sprawie, nie mógł mieć zastosowania, a więc podniesione w tym zakresie zarzuty, należało uznać za bezzasadne.Za bezzasadny Sąd również uznał zarzut naruszenia art.16 K.p.a, który nie został w skardze uzasadniony, a Sąd z urzędu uchybienia powyższego nie dopatrzył się.

Jednakże nie oznacza to, że decyzja organu nie zawiera uchybień procesowych. Urząd Patentowy nie dopełnił bowiem, wymogu rozpatrzenia całego materiału dowodowego, przedstawionego przez Skarżącą, stosownie do przepisu art. 77 § 1 K.p.a. Organ popełnił uchybienia proceduralne, które dowodzą, iż nie wyjaśnił w uzasadnieniu decyzji w sposób wnikliwy i wyczerpujący wszystkich istotnych okoliczności sprawy a zebrany w sprawie materiał dowodowy ocenił w sposób dowolny z naruszeniem art.75, art.76, art.78 oraz art.80 K.p.a. Urząd Patentowy nie przeprowadził szczegółowej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego, co doprowadziło do kolejnych naruszeń przepisów postępowania wskazanych w skardze.

Podniesione przez Stronę skarżącą zarzuty naruszenia zaskarżoną decyzją przepisów prawa procesowego, a w szczególności art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a. (niewłaściwe uzasadnienie decyzji, głównie niewskazanie przesłanek rozstrzygnięcia i przyczyn uznania całości opatentowanego rozwiązania za oczywiste) a także 77 § 1 k.p.a. (pominięcie większości dowodów i twierdzeń zgłoszonych przez Uprawnioną), są - w ocenie Sądu - zasadne i miały istotny wpływ na wynik sprawy.

Jak podniosła Spółka w skardze - i co jednoznacznie potwierdza prosta lektura zaskarżonej decyzji - uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera rzetelnego zestawienia argumentacji merytorycznej podniesionej przez strony, bez powiązania tych argumentów z prawnymi aspektami sprawy. W konsekwencji zaskarżona decyzja stanowi raczej akt wiedzy, nie zaś władcze, właściwie uzasadnione rozstrzygnięcie indywidualnej sprawy administracyjnej. W każdym razie uzasadnienie tej decyzji nie zawiera wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej - a więc podstawowych elementów, które zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. powinno zawierać uzasadnienie faktyczne decyzji.

Brak odniesienia argumentacji merytorycznej, materialnej, do podstaw prawnych decyzji uniemożliwia w istocie skontrolowanie tej decyzji przez sąd administracyjny.

Sąd podziela obszernie opisane stanowisko prezentowane w skardze, iż Urząd Patentowy ocenił "stan techniki mający niweczyć cechę nowości i poziom wynalazczy" jedynie na podstawie, wskazania w decyzji niektórych dowodów, które wniósł do akt wnioskodawca w postaci oświadczenia C. B., fotografii, ulotki informacyjnej, artykułów prasowych oraz wydruku ze strony internetowej, i nie dokonał wszechstronnej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego, opierając się na dowolnie, wybranych przed siebie dokumentach, bez zawarcia w uzasadnieniu decyzji uzasadnienia swojego stanowiska w świetle przesłanek unieważnienia patentu.

Fotografie opisane przez organ w decyzji (zał. nr 4a, 4b, 5a, 5b, 5c, i 6a) nie są oznaczone datą i nie ma podstaw, by przypuszczać, że zrobiono je przed zgłoszeniem spornego rozwiązania. Podkreślić również należy, iż w zaskarżonej decyzji organ wskazał, co jego zdaniem przedstawia załączona do wniosku o unieważnienie - dokumentacja fotograficzna, ale w żaden sposób nie odniósł tego materiału dowodowego do rozwiązania technicznego chronionego przez sporny patent, którego przedmiot określają zastrzeżenia patentowe. W decyzji organu zabrakło analizy porównawczej przedmiotu spornego patentu określonego w zastrzeżeniach patentowych z rozwiązaniami wskazywanymi w publikacjach prasowych przedstawionych przez wnioskodawcę. Samo wskazanie przez organ w decyzji na zastrzeżenia patentowe jest niewystarczające z punktu widzenia zasad postępowania dowodowego wskazanych w K.p.a. Nie wiadomo nawet jakie cechy wspólne mają wskazywane przez organ lodowiska, w stosunku do lodowiska chronionego spornym patentem, a lakoniczne uzasadnienie w tym zakresie, nie poddaje się kontroli Sądu.

Nie zostało też w decyzji wyjaśnione ile lodowisk organ uznał za zawierające sporne rozwiązanie oraz jakie cechy wspólne miałyby mieć poszczególne lodowiska i sporny patent.

Organ nie odniósł się też w decyzji do argumentacji Strony prezentowanej w postępowaniu spornym oraz w skardze do Sądu, co do dwóch wariantów konstrukcji aluminiowej lodowiska przedstawionych przez Wnioskodawczynię, w szczególności, iż w przypadku wariantu pierwszego opisującego lodowisko składane z giętkimi połączeniami z zaciskami umożliwiającymi ruch poszczególnych sekcji względem siebie, firma S. zrezygnowała z tego rozwiązania, po eksperymentach, które prowadziła do 2002 r., z uwagi na wycieki. Z powyższego wynika, iż nie można wykluczyć, iż było to inne rozwiązanie niż Strony skarżącej. Ponadto testowane elementy nie były użyte w sposób publiczny i pozostały w fazie eksperymentów.

Drugi wariant lodowiska przedstawiony przez Wnioskodawcę, w ocenie Strony, jest konkurencyjną technologią, przewidująca inne rozwiązania techniczne i nie może stanowić podstawy do unieważnienia patentu. Jednakże i w tym zakresie zabrakło w decyzji stanowiska organu.

Natomiast co do dwóch artykułów prasowych z 8 grudnia 1998 r. i 9 grudnia 1999 r. do których załączono tłumaczenia przysięgłe, wskazać należy, iż pierwszy z nich zawiera informacje, że mężczyzna na zdjęciu ciągnie rury, które wkrótce zapewnią chłodzenie powierzchni lodowiska, ale nie zawiera jakiegokolwiek opisu technicznego lodowiska. W drugim artykule z 9 grudnia 1999 r. pod tytułem "Jedenaście kilometrów rur wytwarza sześćdziesiąt ton lodu", wskazano, że bliżej nieokreślona osoba rozpyla za pomocą węża ogrodowego cienką warstwę lodu, ale brak w nim również opisu konstrukcji technicznej rozwiązania. Wskazanie, że w rurach płynie tak jak w spornym rozwiązaniu w niniejszej sprawie, mieszanina wody i glikolu, przepychanej przez rury w obiegu zamkniętym i przechodzi również przez grupę urządzeń chłodzących, jest niewystarczające do unieważnienia patentu.

Odnosząc się do wszystkich artykułów prasowych złożonych do akt przez Wnioskodawczynię, wskazać należy, iż artykuły prasowe, które miałyby stanowić potwierdzenie określonej budowy lodowiska wspominają jedynie ogólnie o wydarzeniach jakimi było zainstalowanie lodowisk, ale nie omawiają w żaden sposób ich konstrukcji technicznej. Tylko dwa z nich z nich zawierają tłumaczenie przysięgłe z języka niderlandzkiego, potwierdzające miejsce i datę publikacji a pozostałe nie . Organ powinien więc ocenić, czy wskazany przez wnioskodawcę materiał, może stanowić dowód w postępowaniu o unieważnienie patentu, zgodnie z art.75, art.76, art.77 § 1, art.78 i art.80 K.p.a.

Przechodząc do kolejnych zarzutów skargi, wskazać należy, iż oświadczenie Pana C. B. , również nie zostało poparte dokumentacją techniczną, która potwierdzałaby czas prowadzenia eksperymentów. Ulotka informacyjna, na którą się powołuje C. B., również nie jest datowana i nie została w żaden sposób oceniona przez organ.

Zauważenia również wymaga, iż oświadczenie Pana B., nie jest dokumentem urzędowym korzystającym z domniemania prawdziwości i zgodności z prawem a jedynie dokumentem prywatnym. Stanowi więc dowód tego, że osoba, która je podpisała, złożyła oświadczenie określonej treści. Wnioskodawca nie wniósł o przesłuchanie w charakterze świadka C. B. i w konsekwencji samo wskazanie w decyzji, wyżej wymienionego oświadczenia, nie może stanowić dowodu na to, iż podane w nim okoliczności są zgodne z rzeczywistością.

Reasumując tę część rozważań, wskazać należy, iż organ ograniczył się do wydania decyzji, na podstawie kilku arbitralnie wybranych okoliczności, bez żadnego uzasadnienia w okolicznościach faktycznych sprawy oraz przepisach prawa.

Nie bez znaczenia dla rozpoznawanej sprawy w świetle art.8 K.p.a. pozostaje też okoliczność, iż w niniejszej sprawie organ, wydał już w 2011 r. decyzję oddalającą wniosek o unieważnienie spornego patentu, w której swoje stanowisko oparł m. in. na dowodach z zeznań świadków zawnioskowanych przez Wnioskodawczynię. Strona słusznie podnosi w skardze, iż UP w decyzji z [...] czerwca 2011 r. (uzasadnienie s. 17-18) stwierdził, iż z zeznań świadków wynika, że "przed datą pierwszeństwa ze spornego patentu, na terenie Polski właściwie nie produkowano i eksploatowano przenośnych lodowisk z rur aluminiowych umożliwiających otrzymywanie różnych wielkości pola lodowiska, w zależności od potrzeb i warunków terenowych oraz na stronie 15 decyzji, że "wnioskodawca nie udowodnił braku nowości rozwiązania będącego przedmiotem spornego patentu.

Zasadnie też Strona zarzuca naruszenie art.7a K.p.a. organowi, który nie tylko nie odniósł się, do szeroko przedstawianej argumentacji Strony, ale dodatkowo wszystkie wątpliwości w sprawie rozstrzygnął na jej niekorzyść mimo, że we wcześniejszej decyzji, potwierdził zdolność patentową spornego rozwiązania.

W ocenie Sądu uzasadnienie rozstrzygnięcia w sprawie przez organ sprowadza się w zasadzie, jedynie do powtórzenia stanowiska wnioskodawcy, bez własnej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego i oceny w rozumieniu art.80 K.p.a.

Z tych wszystkich względów, z uwagi na naruszenie przez organ opisanych wyżej, przepisów postępowania jak i przepisów prawa materialnego, organ zobowiązany będzie, rozpoznać sprawę ponownie z uwzględnieniem oceny prawnej wyrażonej przez Sąd.

Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302z późn. zm.), dalej "p.p.s.a." Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach orzeczono na podstawie art.200 i art.205 § 2 p.p.s.a. w związku z §12 ust.1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003 r. w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych (Dz.U.nr 212, poz.2076 ze zm.).