Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 3002/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-09-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6013 Przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części,
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 71a
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Sędziowie sędzia WSA Bogusław Cieśla, sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik, Protokolant st. ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2018 r. sprawy ze skargi D. K. – K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania budynku 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji oraz postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z [...] października 2015 r. nr [...], 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz D. K. – K. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2017 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r. poz. 1257) oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r. poz. 1332) po rozpatrzeniu odwołania Pani D. K. – K. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r., nakazującej właścicielom (Panu S. K., Panu J. K. i Pani D. K. – K.) przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania budynku mieszkalnego trzyrodzinnego adaptowanego na budynek wielorodzinny, usytuowanego na nieruchomości o nr ewid. [...] obręb [...] przy ul. [...] w [...] – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że w dniu [...] kwietnia 2014 r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego [...] wpłynęło pismo Pani D. K. – K., dotyczące budynku przy ul. [...] w [...].

W dniu [...] sierpnia 2014 r. upoważnieni pracownicy organu powiatowego przeprowadzili oględziny na nieruchomości o nr ewid. [...] obręb [...] przy ul. [...] w [...], podczas których stwierdzono: "Na wygrodzonej posesji usytuowany jest budynek mieszkalny wielorodzinny dwukondygnacyjny z poddaszem użytkowym. Budynek o konstrukcji murowanej przekryty dachem wysokim wielospadowym. Stan techniczny budynku dobry. Na posesji są doprowadzone przyłącza wodociągowe, kanalizacyjne, gazowe i elektroenergetyczne. (...). W stosunku do przedłożonego projektu architektoniczno — budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego wielorodzinnego będącego załącznikiem decyzji Nr [...] z dnia [...] lutego 2005 r. (...) stwierdzono co następuje: zmiany istotne: zmiana kubatury dobudówki ze schodami zewnętrznymi w elewacji południowej, zmiany nieistotne: zabudowa loggii w narożniku północno - wschodnim na pierwszym piętrze, zabudowa podcienia wejściowego w poziomie parteru, zmiana usytuowania otworów okiennych w elewacjach, zmiana usytuowania ścianek działowych". Zawiadomieniem z dnia [...] stycznia 2015 r. organ powiatowy poinformował o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zmiany sposobu użytkowania budynku mieszkalnego trzyrodzinnego na budynek mieszkalny wielorodzinny, usytuowanego na nieruchomości o nr ewid. [...] obręb [...] przy ul. [...] w [...].

Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] października 2015 r. organ powiatowy wstrzymał użytkowanie przedmiotowego budynku i nałożył na współwłaścicieli (Pana S. K., Pana J. K. i Panią D. K. – K.) obowiązek przedłożenia w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w art. 71 ust. 2 Prawa budowlanego.

W związku z nieprzedłożeniem wymaganej dokumentacji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. nakazał właścicielom (Panu S. K.. Panu J. K. i Pani D. K. – K.) przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania budynku mieszkalnego trzyrodzinnego adaptowanego na budynek wielorodzinny, usytuowanego na nieruchomości o nr ewid. [...] obręb [...] przy ul. [...] w [...]

poprzez:

- przywrócenie sposobu użytkowania pomieszczeń w części parteru budynku trzyrodzinnego, zgodnego z projektem budowlanym stanowiącym załącznik do decyzji PINB Nr [...] z dnia [...] lutego 2005 r., udzielającej pozwolenia na użytkowanie, tj. pomieszczenia sauny, siłowni, kotłowni i pomieszczenia

gospodarczego;

- przywrócenie części pierwszego piętra (do trzech lokali mieszkalnych) oraz poddasza (do pomieszczeń: sali bilardowej, sali ćwiczeń, pokoju i dwóch łazienek), zgodnego z decyzją Nr [...] z dnia [...] marca 1997 r. o pozwoleniu na częściowe użytkowanie budynku mieszkalnego trzyrodzinnego - piętra i poddasza, wydaną z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy [...].

Pani D. K. – K. złożyła w ustawowym terminie odwołanie od w/w decyzji organu pierwszej instancji.

W ocenie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zaskarżona decyzja jest prawidłowa, zaś argumenty podnoszone w odwołaniu pozostają bez wpływu na wydane rozstrzygnięcie.

Zdaniem organu II instancji przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie jest zmiana sposobu użytkowania budynku usytuowanego na nieruchomości o nr ewid. [...] obręb [...] przy ul. [...] w [...]. Przedmiotowy budynek został wybudowany w oparciu o decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] maja 1995 r., zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego trzyrodzinnego z garażem. Według przepisów obowiązujących na dzień wydania w/w decyzji przedmiotowy budynek trzyrodzinny należało zaliczyć do kategorii "dom mieszkalny zawierający nie więcej niż 4 mieszkania", który mieścił się w definicji zabudowy jednorodzinnej, o czym stanowił § 3 pkt 2 i pkt 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 1999 r., nr 15 poz. 140). "Budynek wielorodzinny stanowił odrębną kategorię zawartą w § 3 pkt 2 i pkt 3 w/w rozporządzenia i był zdefiniowany jako budynek zawierający więcej niż 4 mieszkania lub zespół takich budynków. Podobnie "dom jednorodzinny" został zaliczony do odrębnej kategorii. Działka przy ul. [...] w [...] według zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Nr [...] z dnia [...] marca 1993 r. położona była na terenie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej niskiej. Stanowisko skarżącej zawarte w powyższym zakresie w odwołaniu nie jest w ocenie tut. organu prawidłowe, ponieważ stawia na równi każdy "dom jednorodzinny" z "domem mieszkalnym zawierającym nie więcej niż 4 mieszkania", gdy tymczasem ustawodawca wydzielił odrębnie dwie powyższe kategorie.

Jak wynika z akt sprawy, obiekt został oddany do użytkowania w 1997 r. (decyzja z dnia [...] marca 1997 r.

- w części I piętra oraz poddasza, tj. sala bilardowa, sala ćwiczeń, pokój i dwie łazienki) oraz w 2005 r. (decyzja z dnia [...] lutego 2005 r. - w części przyziemia, tj. pomieszczenie sauny, siłownia, kotłownia i pomieszczenie gospodarcze).

W istocie układ pomieszczeń wykonano z odstępstwami w ten sposób, aby już po oddaniu obiektu do użytkowania można było wyodrębnić więcej lokali mieszkalnych. Aktualnie w obiekcie wyodrębniono 15 lokali mieszkalnych (po 5 w poziomie przyziemia, pierwszego piętra i poddasza), obsługiwanych jedną klatką schodową. Organy oddające obiekt do użytkowania nie posiadały wiedzy na temat zmiany sposobu użytkowania, nie wynikała ona także z przedłożonej dokumentacji. Odnosząc się w tym miejscu do argumentów podnoszonych w odwołaniu należy wskazać, że na podstawie inwentaryzacji powykonawczej i załączonego do niej orzeczenia technicznego z dnia [...] marca 1997 r., stanowiącej podstawę do wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie z dnia [...] marca 1997 r. nie można uznać, aby organ zaakceptował wówczas istnienie w sumie 10 lokali mieszkalnych. Zarówno część opisowa, jak też załączone rzuty poszczególnych kondygnacji nie odnoszą się wprost do wyodrębnienia więcej niż 3 lokali mieszkalnych, inwestor (Pani K. K.) wykazał tylko zmianę układu ścian działowych, niemniej nie opisał charakteru poszczególnych pomieszczeń i ich funkcji. Również sentencja decyzji z dnia [...] marca 1997 r. - w ślad za treścią decyzji o pozwoleniu na budowę - udziela pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego trzyrodzinnego w części piętra i poddasza. Jak już wskazano wcześniej użyte sformułowanie "budynku trzyrodzinnego'" oznacza w ocenie organu w świetle obowiązujących wówczas przepisów dom o trzech lokalach mieszkalnych. Wykonanie więcej niż czterech lokali mieszkalnych powodowałoby zakwalifikowanie obiektu jako budynku wielorodzinnego, co stałoby w sprzeczności z zapisami planu miejscowego. Co więcej Pani D. K. – K. jest współwłaścicielem nieruchomości od 2004 r., a zatem nie mogła wiedzieć w jakim kształcie obiekt został oddany do użytkowania (co potwierdza treść jej pisma z dnia [...] września 2012 r.). Reasumując, w oparciu o powyższe ustalenia nie można jednoznacznie stwierdzić, że już w 1997 r. w przedmiotowym obiekcie dokonano zmiany sposobu użytkowania na budynek mieszkalny wielorodzinny w kształcie, który jest przedmiotem niniejszego postępowania. Na uwagę zasługuje, że również opis techniczny załączony do wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie z dnia [...] grudnia 2004 r. wskazuje na istnienie wyłącznie 3 lokali mieszkalnych w poziomie piętra (określonego jako "pater wysoki"), wyłącznie pokoju, dwóch łazienek, sali ćwiczeń i sali bilardowej w poziomie poddasza oraz pomieszczenia sauny, siłowni, kotłowni i pomieszczenia gospodarczego w poziomie przyziemia.

W świetle powyższego organ powiatowy w oparciu o wszechstronną analizę materiału dowodowego dokonaną w granicach swobodnej oceny dowodów prawidłowo uznał, że bez zgody właściwego organu dokonano samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku poprzez wyodrębnienie dodatkowych lokali, których aktualnie jest 15, co przesądza, że przedmiotowy obiekt jest budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym.

Dalej organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności podjęcie bądź zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki: bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno - sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń. Stosując ten przepis należy przede wszystkim mieć na względzie, że z uwagi na użyty w nim zwrot "w szczególności", określona w nim definicja nie jest pełna, tj. określa w istocie przykładowe i najczęściej występujące w praktyce przypadki zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. Powoduje to, że w w/w normie prawnej mieścić się będą także inne niż wymienione tam działania, które wpływają na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. Istnieje zatem potrzeba ustalenia w jakim stopniu dokonana zmiana wpływa na zmianę wymagań stawianych obiektowi, związanych głównie z bezpieczeństwem jego dalszego użytkowania. Za zmianę w rozumieniu tego przepisu przyjmuje się także zintensyfikowanie dotychczasowego sposobu użytkowania, jeżeli będzie to prowadziło do zmiany w/w warunków. W ocenie organu wojewódzkiego zmiana charakteru budynku jednorodzinnego na budynek wielorodzinny zmienia warunki, o których mowa w art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, w szczególności warunki bezpieczeństwa pożarowego, higieniczno - sanitarne oraz wielkość i układ obciążeń. Zwiększenie liczby lokali spowodowało zintensyfikowanie użytkowania "przedmiotowego obiektu. Podkreślono, że zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 ze zm.) wymagania stawiane budynkowi mieszkalnemu wielorodzinnemu różnią się od przepisów normujących kwestię budynków jednorodzinnych (w szczególności rozdział 7 w/w rozporządzenia reguluje Szczegółowe wymagania dotyczące mieszkań w budynkach wielorodzinnych").

Samowolną zmianę sposobu użytkowania reguluje art. 71 a Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem w przypadku stwierdzenia samowolnej zmiany sposobu użytkowania organ wstrzymuje użytkowanie obiektu i nakazuje przedłożenie stosownej dokumentacji. Z uwagi na to, że zobowiązani nie wywiązali się z obowiązku nałożonego postanowieniem Nr [...] z dnia [...] października 2015 r. organ powiatowy prawidłowo zastosował art. 71a ust. 4 Prawa budowlanego. Przedmiotowy budynek stanowi współwłasność, dlatego obowiązek słusznie skierowano do wszystkich współwłaścicieli.

Skargę na tę decyzję złożyła D. K. – K.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy,: poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych w postaci dokumentacji odbiorowej z 1997r, oraz 2004 r., przez co nie zebrano w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i nie ustalono wszystkich okoliczności faktycznych, na których powinno być oparte rozstrzygnięcie.

Skarżąca kwestionowała dokonana przez organy nadzoru budowlanego ocenę materiału dowodowego, w szczególności stan wiedzy w zakresie aktualnego stanu technicznego budynku organów udzielających pozwolenia na użytkowanie.

Skarżąca wykazywała, że 15 lokali mieszkalnych istniało w budynku już w momencie udzielania pozwolenia na użytkowanie.

Podnosiła również, że decyzja organów nadzoru budowlanego powinna być skierowana do S. K. inwestora zmian w zakresie zmiany liczby lokali.

W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

W ocenie Sądu w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego tj. art. 7, art. 77 k.p.a., które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przepis art. 7 k.p.a. nakazuje organom administracji publicznej podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością.

Zgodnie zaś dyspozycją art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej zobowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest art. 71a ust. 4 ustawy z dnia z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 (dalej: Prawo budowlane). Zgodnie z art. 71a ust. 1 Prawa budowlanego w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego zgłoszenia, właściwy organ, w drodze postanowienia:

1) wstrzymuje użytkowanie obiektu budowlanego lub jego części;

2) nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w art. 71 ust. 2.

Zgodnie z art. 71a ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane," w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1, albo dalszego użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo jego wstrzymania, albo zmiany sposobu użytkowania obiektu lub jego części, pomimo wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w art. 71 ust. 3-5, właściwy organ, w drodze decyzji, nakazuje przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części."

Zatem w pierwszej kolejności organ nadzoru budowlanego winien ustalić, czy doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu. W orzecznictwie sądów administracyjnych zwraca się uwagę, że przy ocenie czy w danym przypadku doszło do zmiany sposobu użytkowania, należy brać pod uwagę to, czy dane przekształcenie wiąże się ze zmianą m.in. warunków bezpieczeństwa przeciwpożarowego, warunków zdrowotnych, higieniczno-sanitarnych bądź wielkości lub układu obciążeń (wyroki NSA z dnia 29 stycznia 1997 r., SA/Kr 337/96, Prawo Gospodarcze 1997, nr 7, poz. 39 oraz z dnia 26 marca 1999 r., SA 532/97, Lex nr 46771). Innymi słowy zmiana sposobu użytkowania obiektu lub jego części, sprowadza się głównie do potrzeby ustalenia, czy i w jakim stopniu podjęcie lub zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności, związanej z jego użytkowaniem, wpływa na zmianę wymagań stawianych obiektowi (lub jego części), związanych głównie z bezpieczeństwem jego dalszego użytkowania (por. wyrok WSA w Łodzi z 4 czerwca 2008 r., II SA/Łd 131/08, LEX nr 491825).

Nie może jednak budzić wątpliwości, że taka zmiana musi fizycznie nastąpić. Prowadzenie robót budowlanych, które mają umożliwić inny sposób użytkowania budynku nie jest jeszcze zmianą sposobu użytkowania. Oczywiście roboty te podlegają ocenie z punktu widzenia legalności ale jako roboty budowlane.

W przedmiotowej sprawie organy przyjęły, że przeprowadzenie robót budowlanych, które doprowadziły do powstania 15 lokali jest wystarczające do przyjęcia, że doszło do zmiany sposobu użytkowania. Takie stanowisko jest przedwczesne. Zmiana sposobu użytkowania ewentualnie nastąpi jeśli budynek będzie faktycznie użytkowany jako wielorodzinny. Organy w zakresie aktualnego sposobu użytkowania budynku nie poczyniły niezbędnych ustaleń.

Kolejną kwestią jest ustalenie, czy ewentualna zmiana sposobu użytkowania wiązała się z koniecznością wykonania robót budowlanych.

W sytuacji gdy inwestor wykonuje roboty budowlane związane ze zmianą sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, organ nadzoru budowlanego zobligowany jest do przeprowadzenia postępowania naprawczego w oparciu o przepisy art. 50 i art. 51 pr.bud., nie zaś art. 71a pr.bud. Nie jest bowiem zasadne ani wymaganie od inwestora dokonywania odrębnych zgłoszeń na podstawie art. 30 i art. 71 pr.bud., ani też prowadzenie równoległych postępowań w przedmiocie samowolnie wykonanych robót budowlanych innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub art. 49b ust. 1 pr.bud. oraz na podstawie art. 71 i 71a pr.bud. Przyjąć należy natomiast, że zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 2 pr.bud. w związku z art. 51 ust. 4 pr.bud. organ powinien przeprowadzić postępowanie naprawcze, polegające na nałożeniu obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stan zgodnego z prawem, a następnie jeżeli prace takie zostały wykonane organ nadzoru budowlanego powinien nałożyć na inwestora obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.

Niewątpliwie w toku procesu inwestycyjnego dokonano szeregu zmian w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego. Rolą organu jest ocena, które z nich wymagały pozwolenia na budowę lub zgłoszenia i w zależności od poczynionych ustaleń wdrożyć właściwą procedurę legalizacyjną. Podkreślić przy tym należy, iż na różnych etapach postepowania administracyjnego stwierdzano istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu (geometria dachu, ilość, wielkość i rozłożenie otworów drzwiowych i okiennych, zewnętrzna klatka schodowa lub ganek). Niemniej organy w niniejszym postepowaniu nie odniosły się do tej okoliczności i nie ustaliły pełnego zakresu wykonanych robót odbiegających od pozwolenia na budowę i kwalifikacji ich pod kątem legalności.

Organy nadzoru budowlanego rozpoznające niniejszą sprawę przyjęły takie stanowisko, że w chwili wydawania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie z marca 1997 r. nie dokonano żadnych zmian w obiekcie w stosunku do zatwierdzonego projektu. Natomiast w chwili wydawania drugiej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie w 2005 r. organ udzielający pozwolenia stwierdził zgodność wykonanych robót budowlanych w zakresie udzielanego pozwolenia na użytkowanie z zatwierdzonym projektem.

Natomiast z inwentaryzacji powykonawczej sporządzonej przed wydaniem decyzji z [...] marca 1997 r. wynika, że w zasadzie wszystkie zmiany w budynku zostały już wykonane. Potwierdza to S. K. we wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie budynku z dnia [...].12.2004 r. wskazując, że "zmiany budowlane wykonane zostały przed odbiorem budynku do użytkowania w części piętra i poddasza".

Pośrednio dowodzi tego również protokół z obowiązkowej kontroli budynku wykonanej [...] lutego 2005 r., w której pracownik PINB stwierdził, że wykonanie zasadniczych elementów wyposażenia jest zgodne z inwentaryzacją powykonawczą zatwierdzoną decyzją z [...] marca 1997 r.

Z dużą dozą prawdopodobieństwa można przyjąć, że zasadnicza część, jeśli nie wszystkie roboty budowlane odbiegające od zatwierdzonego projektu budowlanego zostały wykonane przed wydaniem pierwszej decyzji udzielającej pozwolenia na użytkowanie.

W związku z tym rozważyć trzeba trzy zagadnienia. Po pierwsze do jakiego stanu ma być przywrócone użytkowanie budynku orzeczone decyzją organu I instancji, jeśli już w dniu [...] marca 1997 r. ( pierwsza decyzja o pozwoleniu na użytkowanie ) wszystkie roboty budowlane zmieniające funkcje pomieszczeń w budynku zostały wykonane i zawarte w inwentaryzacji powykonawczej, zatwierdzonej decyzją o pozwoleniu na użytkowanie. Dodatkowo zauważyć należy, że decyzją z [...] lutego 2005 r. udzielono pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego.

Po drugie w kontekście powyższych okoliczności pamiętać należy, że zastosowany w sprawie art. 71a Prawa budowlanego może mieć zastosowanie wyłącznie do zmiany sposobu użytkowania zaistniałej po wejściu w życie tego przepisu a więc po [...] marca 2004 r. Wynika to wprost z przepisów przejściowych.

Po trzecie wysoce wątpliwa jest prawidłowość obu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie skoro potwierdzają zgodność wykonanych robót budowlanych z zatwierdzonym projektem budowlanym , natomiast znajdujące się w aktach sprawy dowody wskazują na wykonanie robót w innym zakresie niż udzielone pozwolenie, co więcej organy udzielające tych pozwoleń winny mieć pełną tego świadomość przy dołożeniu właściwej staranności.

Odnosząc się do zarzutu formułowanego przez Skarżącą dotyczącą adresata decyzji wskazać należy, że adresatem decyzji wydanej na podstawie art. 71a ust. 4 ustawy - Prawo budowlane, nakazującej przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania, może być wyłącznie podmiot wskazany w art. 61 tej ustawy, tj. właściciel lub zarządca budynku. Te podmioty bowiem są zobowiązane do użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem (art. 5 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane) i wobec tego do nich można kierować nakazy dotyczące przywrócenia legalnego sposobu użytkowania. Podkreślić należy, iż przepis art. 71a ust. 4 ustawy - Prawo budowlane został zamieszczony w Rozdziale 6 "Utrzymanie obiektów budowlanych" ustawy - Prawo budowlane. W art. 61 ustawy - Prawo budowlane ustawodawca nałożył na właściciela lub zarządcę obiektu m.in. obowiązek utrzymywania i użytkowania obiektu zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 ustawy i te podmioty obowiązane są do usunięcia nieprawidłowości. Inwestor z tego kręgu podmiotów został wyłączony.

Podsumowując powyższe rozważania wskazać należy, że organy uchyliły się od prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy w zakresie wyżej opisanym, co uniemożliwia prawidłową ocenę wykonanych przy budynku robót budowlanych jak i jego sposobu użytkowania. Przy czym nie jest rzeczą Sądu ustalanie stanu faktycznego sprawy, a jedynie kontrola legalności zaskarżonych decyzji.

W tym stanie sprawy, uznając, że doszło do naruszenia art. 7, art. 77 § 1, 107 § 3 k.p.a. Sąd za właściwe uznał uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji oraz postanowienia z dnia [...].10.2015 r. Ponownie rozpoznając sprawę PINB powinien odnieść się do zagadnień opisanych w przedmiotowym uzasadnieniu a przede wszystkim ustalić prawidłowy stan faktyczny i w zależności od poczynionych ustaleń ocenić, czy i jaką procedurę naprawczą należy wszcząć.

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji (art. 145 § 1 pkt 1 lit. i c w związku z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Konsekwencją uwzględnienia skargi stało się orzeczenie o obowiązku zwrotu przez organ na rzecz Skarżącej poniesionych przez nią kosztów postępowania sądowego.