Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 362/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2017-06-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 5 pkt 4a
journal: Dz.U. 2015 poz 1412
law: Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej - tekst jednolity
article: par. 3 ust. 1, par. 8
journal: Dz.U. 2013 poz 1367
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77, art. 80
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Felicja Kajut, Sędziowie Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak (spr.), Sędzia WSA Paweł Mierzejewski, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Januszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi "A" S.A. z siedzibą w G. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 8 marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 8 marca 2017 r. (nr [...]) [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] utrzymał w mocy decyzję Państwowego Granicznego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia 14 listopada 2016 r. (nr [...]) o stwierdzeniu choroby zawodowej.

W sprawie zaistniały następujące okoliczności faktyczne i prawne:

W dniu 2 lipca 2015 r. do Państwowego Granicznego Inspektora Sanitarnego w [...] wpłynęło zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej u W. S. (zwanego dalej "pracownikiem"). W związku ze zgłoszeniem organ I instancji pismem z dnia 3 lipca 2015 r. zawiadomił pracownika i Stocznię R. w [...] (zwaną dalej również: "spółką", "skarżącą") o wszczęciu postępowania. Następnie Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] wydał w dniu 11 kwietnia 2016 r. orzeczenie lekarskie nr [...] o rozpoznaniu u pracownika choroby zawodowej narządu słuchu, a Państwowy Graniczny Inspektor Sanitarny w [...] sporządził w dniu 12 maja 2016 r. kartę oceny narażenia zawodowego.

Opierając się na powyższych dowodach Państwowy Graniczny Inspektor Sanitarny w [...] dnia 2 czerwca 2016 r. wydał decyzję (nr [...]) stwierdzającą chorobę zawodową narządu słuchu u pracownika, która - po rozpoznaniu odwołania Stoczni R. S.A. w [...] – została decyzją [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia 20 lipca 2016 r. (nr [...]) uchylona, a sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że ponownie prowadząc postępowanie Państwowy Graniczny Inspektor Sanitarny w [...] winien na nowo sporządzić kartę oceny narażenia zawodowego w oparciu o informacje uzyskane od właściwych powiatowych inspektorów sanitarnych.

Państwowy Graniczny Inspektor Sanitarny w [...], ponownie rozpoznając sprawę, decyzją z dnia 14 listopada 2016 r. (nr [...]) – działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm. – dalej jako "k.p.a."), art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t.j.: Dz. U. z 2015 r., poz. 1412 ze zm. – dalej jako: "u.p.i.s.") oraz § 3 ust. 1 i § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (t.j.: Dz. U. 2013 r., poz.1367 - zwanego dalej: "rozporządzeniem w sprawie chorób zawodowych") - stwierdził u pracownika chorobę zawodową: obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla wielkości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz (poz. 21 załącznika do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych).

Za podstawę faktyczną wydania decyzji wzięto orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia 11 kwietnia 2016 r. wystawione przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] i sporządzone karty oceny narażenia zawodowego, z których wynikało, że pracownik: w latach 1974-1976 był zatrudniony jako operator pras w Spółdzielni Pracy [...] (zakład zlikwidowany); w latach 1976-1987 był zatrudniony jako monter ślusarskiego wyposażenia okrętowego w Stoczni [...] S.A.; w latach 1987-1988 był zatrudniony jako w monter ślusarskiego wyposażenia okrętowego w Zakładzie Usługowo-Wytwórczym [...] (zakład zlikwidowany); w roku 1989 był zatrudniony w jako w monter ślusarskiego wyposażenia okrętowego w [...] Sp. z o.o. w [...] (zakład zlikwidowany) oraz jako ślusarz wyposażenia okrętowego w [...] Sp. z o.o. w [...] (zakład zlikwidowany); natomiast w latach 1989-2014 był zatrudniony jako monter ślusarskiego wyposażenia okrętowego i monter kadłubów okrętowych w Stoczni R. S.A. Obecnie przebywa na emeryturze (od grudnia 2014 r.).

Ponadto, z karty oceny narażenia zawodowego wynika, że pracownik był narażony na hałas ponadnormatywny podczas wykonywania obowiązków zawodowych w Stoczni [...] S.A. oraz w Stoczni R. S.A. pracując na stanowiskach: montera ślusarskiego wyposażenia okrętowego i montera kadłubów okrętowych.

Z wywiadu udzielonego lekarzowi orzecznikowi Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] wynika, że pracownik odczuwał pogorszenie słuchu od 2013 r., szumy uszne od 2012 r. Pierwsze ubytki słuchu odnotowano w dokumentacji lekarskiej w 1996 r. (wpis w karcie badania okresowego), w 2009 r. (audiogram).

W trakcie specjalistycznych badań laryngologicznych przeprowadzonych w Poradni Laryngologicznej Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] u pracownika rozpoznano: niedosłuch odbiorczy obustronny o lokalizacji ślimakowej o wielkości :45 dB w uchu prawym i 45 dB w uchu lewym.

Mając na uwadze całość zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, organ I instancji stwierdził u W. S. chorobę zawodową wymienioną w poz. 21 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, z wysokim prawdopodobieństwem spowodowaną hałasem w miejscu pracy.

Od przedmiotowej decyzji odwołała się Stocznia R. S.A. w [...], zarzucając decyzji organu I instancji stwierdzenie choroby zawodowej mimo braku ustalenia bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została spowodowana działaniem czynników szkodliwych występujących w środowisku pracy i nieustalenie pozazawodowych czynników mogących mieć wpływ na powstanie choroby narządu słuchu. Dodatkowo podniosła, że organ nie ustalił następców prawnych zlikwidowanych zakładów pracy, nie zgromadził pełnego materiału dowodowego pozwalającego na wyjaśnienie w sposób wyczerpujący etiologii rozpoznanego schorzenia, a także dopuścił się przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów poprzez stwierdzenie, że praca w podległej spółce przyczyniła się do powstania choroby zawodowej oraz nie wykazał związku przyczynowego pomiędzy stwierdzoną chorobą zawodową, a warunkami pracy. Odwołująca spółka wniosła ponadto o ponowne sporządzenie karty oceny narażenia zawodowego z uwzględnieniem warunków pracy panujących w pozostałych zakładach pracy, jak również zwróciła uwagę na to, że w Spółce podejmowane są czynności mające na celu przeciwdziałanie narażeniu na hałas m.in.: pracownicy dysponują ochronnikami słuchu dostosowanymi do stanowisk pracy; rejony, w których występuje narażenie na hałas zostały odpowiednio oznaczone, prowadzone są regularne szkolenia BHP, gdzie duży nacisk kładzie się na zagrożenia dla słuchu i ochronę przed hałasem.

[...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...], po rozpatrzeniu odwołania, wydał – na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. i art. 5 pkt 4a u.p.i.s. oraz § 8 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych – w dniu 8 marca 2017 r. decyzję (nr [...]), którą utrzymał w mocy pierwszoinstancyjną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podkreślił, że orzeczenie lekarskie, będące m.in. podstawą wydania decyzji, zostało wydane przez lekarza posiadającego odpowiednie uprawnienia, zatrudnionego w jednostce orzeczniczej I stopnia. Karty oceny narażenia zawodowego zostały sporządzone przez upoważnionego pracownika Państwowego Granicznego Inspektora Sanitarnego w [...]. Organ wyjaśnił, że warunkiem stwierdzenia choroby zawodowej jest rozpoznanie jednostki chorobowej wymienionej w wykazie chorób zawodowych, w okresie, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym i wykazanie bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy. W opinii organu odwoławczego powyższe warunki zostały spełnione.

Z karty oceny narażenia zawodowego wynika, że pracownik był narażony na ponadnormatywny hałas podczas pracy w Stoczni [...] S.A. (hałas w granicach 90-122 dB) i Stoczni R. S.A. (hałas w granicach 94,7-133,7 dB). Ponadto z karty oceny narażenia zawodowego wynika, że pomimo braku danych dotyczących badań hałasu w pozostałych zakładach pracy pracownika organ I instancji uznał z wysokim prawdopodobieństwem, że takie narażenie występowało. Dodatkowo z informacji przekazanych przez Państwowych Powiatowych Inspektorów Sanitarnych: z G. (pismo z dnia 29 kwietnia 2016 r.), z S. (pismo z dnia 29 kwietnia 2016 r.) oraz z O. (pismo z dnia 26 kwietnia 2016 r.), wynika, że wskazane zakłady uległy zlikwidowaniu i nie posiadają następców prawnych.

Organ podkreślił, że Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] na podstawie informacji uzyskanych od byłych pracodawców pracownika oraz z organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej ustalił, iż pracownik był zatrudniony na stanowiskach pracy związanych (lub prawdopodobnie związanych) z narażeniem na hałas ponadnormatywny przez cały okres zatrudnienia. Dodatkowo w oparciu o dokumentację medyczną pracownika, lekarz ustalił, że pierwsze ubytki słuchu zostały odnotowane w dokumentacji medycznej w 1996 r. (wpis w karcie badania okresowego) oraz w 2009 r. (audiogram). Biorąc powyższe pod uwagę, a także rozpoznany w wyniku badań laryngologicznych - niedosłuch odbiorczy obustronny o lokalizacji ślimakowej o wielkości - 45 dB w uchu prawym i - 45 dB w uchu lewym, orzeczeniem nr [...] z dnia 11 kwietnia 2016 r. rozpoznano u pracownika chorobę zawodową.

Organ wyjaśnił, że w sprawie choroby zawodowej organ inspekcji sanitarnej ustala czy występowało narażenie zawodowe na stanowisku pracy oraz czy miało to wpływ na powstanie choroby zawodowej. W powyższej sprawie, zarówno Wojewódzki Ośrodek Medycy Pracy w [...], jak i organ I instancji, stwierdziły, że bezspornie narażenie na ponadnormatywny hałas w środowisku pracy pracownika występowało podczas zatrudnienia w Stoczni [...] S.A. oraz Stoczni R. S.A. W pozostałych zakładach pracy ustalono z wysokim prawdopodobieństwem narażenie na działanie ponadnormatywnego hałasu.

W związku z tym - zgodnie z art. 2351 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks Pracy (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1666 ze zm.), należało uznać, że pracownik był narażony na hałas w środowisku pracy na wszystkich zajmowanych stanowiskach podczas całego okresu zatrudnienia, w tym na stanowisku montera ślusarskiego wyposażenia okrętowego i montera kadłubów okrętowych u skarżącej spółki.

Zdaniem organu, skarżąca spółka w odwołaniu podniosła, iż podjęła czynności mające na celu przeciwdziałanie narażeniu na hałas, jednak nie wskazała terminu podjętych czynności i nie poparła ich konkretnymi dowodami, a zgodnie z art. 226 i art. 227 Kodeksu pracy pracodawca jest zobowiązany do stosowania środków profilaktycznych zmniejszających ryzyko oraz środków zapobiegających chorobom zawodowym i innym chorobom związanym z wykonywaną pracą.

Odnosząc się do odwołania organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z przepisami rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych do zadań lekarza zatrudnionego w jednostce orzeczniczej należy ustalenie związku przyczynowego pomiędzy narażeniem zawodowym występującym w środowisku pracy, a chorobą będącą przedmiotem postępowania orzeczniczego i jeżeli taki związek istnieje, to stanowi on podstawę do rozpoznania choroby zawodowej i nie ma podstaw prawnych do ustalania pozazawodowych przyczyn choroby.

Warunkiem stwierdzenia choroby zawodowej jest rozpoznanie jednostki chorobowej wymienionej w wykazie chorób zawodowych w okresie, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, i wykazanie bezsporne lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba ta została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy.

W ocenie organu odwoławczego warunki te – w świetle zebranego materiału dowodowego – zostały spełnione, co stanowiło wystarczającą podstawę do wydania przedmiotowej decyzji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...], skarżąca - Stocznia R. S.A. w [...], wniosła o uchylenie decyzji [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

W skardze podniesiono zarzuty dotyczące naruszenia przez organy:

a) prawa materialnego poprzez obrazę § 2 ust. 1 i 2 oraz § 6 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych, poprzez stwierdzenie choroby zawodowej pomimo braku ustalenia bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych występujących w środowisku pracy lub sposobem wykonywania pracy, gdyż nie zostały zbadane ewentualne pozazawodowe czynniki mogące mieć wpływ na powstanie choroby;

b) prawa procesowego:

- poprzez obrazę art. 7 i art. 77 k.p.a., poprzez niedopełnienie obowiązku zgromadzenia pełnego materiału dowodowego pozwalającego na obiektywną ocenę stanu zdrowia pracownika oraz przyczyn wystąpienia u niego choroby;

poprzez obrazę art. 80 k.p.a., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów wyrażające się w stwierdzeniu, że praca w skarżącej spółce przyczyniła się do powstania choroby zawodowej oraz braku wykazania istnienia związku pomiędzy stwierdzonym schorzeniem, a warunkami pracy.

W uzasadnieniu spółka podniosła, że zaskarżona decyzja wydana została niezgodnie z przepisami, które nakładają na organ badający sprawę obowiązek zebrania i oceny całokształtu materiału dowodowego. Organ odwoławczy przyznał, iż karta oceny narażenia zawodowego jest wciąż niepełna, gdyż brak jest danych dotyczących narażenia na hałas we wszystkich zakładach pracy, w których pracował W. S. Pomimo braku danych dotyczących hałasu w pozostałych zakładach pracy pracownika, uznano z wysokim prawdopodobieństwem, że takie narażenie występowało oraz że pracownik był zatrudniony na stanowiskach pracy związanych (lub prawdopodobnie związanych) z narażeniem na ponadnormatywny hałas przez cały okres zatrudnienia. Tym samym, zdaniem spółki, należało uznać, iż W. S. był narażony na hałas w środowisku pracy na wszystkich zajmowanych stanowiskach i podczas całego okresu zatrudnienia. Pomimo ustalenia, iż W. S. przez całe swe życie zawodowe narażony był na hałas w środowisku pracy, powstanie choroby zawodowej powiązano jedynie z pracą w dwóch zakładach pracy, w tym z pracą w skarżącej spółce tj. - Stoczni R. S.A.

Ponadto, w ocenie skarżącego, nie wzięto pod uwagę faktu, że spółka podjęła szereg czynności mających na celu przeciwdziałanie narażeniu na hałas. Wbrew stanowisku organu odwoławczego skarżąca w piśmie z dnia 15 czerwca 2015 r. zatytułowanym "Informacje do karty oceny narażenia zawodowego w związku z podejrzeniem choroby zawodowej", Dział BHP Stoczni R. S.A. podał odpowiednie informacje dotyczące poszczególnych środków profilaktycznych podejmowanych w zakładzie pracy w związku z narażeniem na hałas wraz ze wskazaniem terminu podjętych czynności, natomiast szczegółowe informacje dotyczące rodzajów środków ochronnych zapewnianych przez Stocznię pracownikom narażonym na hałas wraz z dokładnym opisem ich działania podano w odwołaniu z dnia 17 czerwca 2017 r. Organ nie wskazał, jakie konkretne dowody na fakt stosowania odpowiednich zabezpieczeń pracowników przed hałasem miałaby przedstawić strona skarżąca. Z powyższego wynika, iż fakt stosowania przez Stocznię ochrony dla pracowników narażonych na hałas nie był wcale badany przez organ.

W odpowiedzi na skargę [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej jak: "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na decyzje administracyjne (pkt 1). Z kolei na mocy art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność decyzji lub wydanie jej z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W przypadku natomiast uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia 8 marca 2017 r. utrzymująca w mocy decyzję Państwowego Granicznego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia 14 listopada 2016 r. orzekającą o stwierdzeniu u W. S. choroby zawodowej wymienionej w poz. 21 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, tj. "obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz".

Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy powołanego rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych oraz przepisy ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j.: Dz. U. z 2014 r., poz. 1502 ze zm. – dalej jako: "k.p.").

Zgodnie z art. 235¹ k.p. za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Natomiast w myśl art. 235² k.p. rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym albo po zakończeniu pracy w takim narażeniu, pod warunkiem wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych.

O stwierdzeniu choroby zawodowej decyduje zatem stosownie do art. 2351 k.p. spełnienie dwóch wymogów: zamieszczenie schorzenia w wykazie chorób zawodowych oraz ustalenie, że zostało ono spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy lub w związku ze sposobem wykonywania pracy. Konstrukcja niniejszego przepisu przemawia więc za tym, że w przypadku pozytywnego ustalenia, iż stwierdzona u pracownika choroba jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych, a jednocześnie ocena warunków pracy pozwala stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że praca była wykonywana w warunkach narażających na powstanie choroby zawodowej, to istnieje domniemanie związku przyczynowego między chorobą zawodową, a warunkami narażającymi na jej powstanie (por. wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1039/06, LEX nr 315105). Innymi słowy choroba zawodowa jest pojęciem prawnym oznaczającym zachorowanie, które pozostaje w związku przyczynowym z wykonywaną pracą - rodzajem, charakterem i warunkami jej wykonywania i to właśnie z tego powodu choroby zawodowe są przewidywalne a owe przewidywalne uszkodzenia zdrowia zostały ujęte w tzw. wykazie chorób zawodowych (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 20 czerwca 2016 r., sygn. akt IV SA/Gl 181/16, LEX nr 2078929).

Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika.

Ze sporządzonych w postępowaniu kart oceny narażenia zawodowego, wskazujących na okres oraz charakter (rodzaj) wykonywanej pracy przez W. S. (m.in. świadczonej w Stoczni SA: listopad 1976 r. – sierpień 1987 r. oraz w Stoczni R. SA: listopad 1989 r. – grudzień 2014 r.) wynika, że ww. pracownik wykonywał pracę w miejscu (zakładzie, środowisku), w którym występowało narażenie zawodowe (tj. hałas) ściśle związane ze stwierdzoną u niego chorobą zawodową. Wyniki pomiarów środowiskowych dla zajmowanych przez ww. pracownika stanowisk pracy zawarte w kartach oceny narażenia zawodowego, dotyczących w szczególności w ww. dwóch zakładów pracy określają poziom ekspozycji na hałas ww. pracownika (hałas w granicach odpowiednio: 90-122 dB oraz 94,7-133,7 dB). Ponadto z orzeczenia Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] o rozpoznaniu choroby zawodowej z dnia 11 kwietnia 2016 r. (nr [...]) jednoznacznie wynika, że wykonywana przez W. S. w latach 1974-2014 praca na stanowiskach: brakarz produktów chemicznych, operator pras, monter ślusarskiego wyposażenia okrętowego, ślusarz wyposażenia okrętowego i monter kadłubów okrętowych, zestawiona z wywiadem oraz badaniem laryngologicznym ww. pracownika, jak również analizą jego dokumentacji medycznej, dała podstawę do przyjęcia przez lekarza orzecznika stanowiska, że "wieloletnie narażenie zawodowe na poziomy dźwięku przekraczające dopuszczalne normy higieniczne oraz przebieg i charakter schorzenia (choroba słuchu wymieniona w obowiązującym wykazie chorób zawodowych) pozwala z wysokim prawdopodobieństwem przyjąć, iż czynnikiem wywołującym niedosłuch rozpoznany u pacjenta było narażenie na hałas ponadnormatywny w środowisku pracy".

Mając na uwadze zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, jak również podnoszone przez skarżącą zarzuty, wyjaśnić w tym miejscu należy, że "wysokie prawdopodobieństwo", o którym mowa w art. 2351 k.p. nie odnosi się do zakładu pracy, jako pracodawcy, lecz do zakładu pracy, jako środowiska, w którym znajdują się czynniki zagrażające zdrowiu pracownika. Przypomnieć tu trzeba utrwalony pogląd judykatury, aktualny również w obecnym stanie prawnym, zgodnie z którym, decyzja o stwierdzeniu choroby zawodowej nie ustala pracodawcy, u którego warunki pracy ją spowodowały, gdyż nie taka jest jej rola (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 25 maja 2010 r., sygn. akt IV SA/Gl 828/09, LEX nr 585113). Prawdopodobieństwo występowania czynnika szkodliwego dla zdrowia w innych zakładach pracy nie obala domniemania, o którym mowa w art. 235¹ k.p., gdyż nie odnosi się do prawdopodobieństwa wpływu czynnika szkodliwego dla zdrowia na zachorowanie pracownika. Nawet w przypadku, gdyby pracownik świadczył pracę związaną z narażeniem zawodowym w kilku kolejnych zakładach, dla prawidłowości rozstrzygnięcia stwierdzającego chorobę zawodową nie ma znaczenia, w jakim stopniu wpłynęły na tę chorobę poszczególne okresy zatrudnienia i jaka była możliwość (prawdopodobieństwo) zachorowania pracownika u poszczególnych pracodawców. Istotą sprawy o rozpoznanie choroby zawodowej jest bowiem potwierdzenie, iż dane schorzenie ma swoje źródło w szkodliwych czynnikach występujących w środowisku pracy, a nie udowadnianie, że praca u konkretnego pracodawcy i w danym okresie czasu, spowodowała chorobę zawodową. Jednocześnie organy inspekcji sanitarnej nie mogą odstąpić od badania środowiska pracy pracownika, czyli nie mogą odstąpić od wskazania zakładu pracy, bowiem bez zakładu pracy nie istnieje środowisko pracy, przy czym "wskazanie to należy jednak odczytywać wyłącznie jako wskazanie zakładu, w którym występowały czynniki mogące spowodować skutki zdrowotne, nie zaś wskazanie zakładu, w którym doszło do powstania choroby u pracownika" (zob. wyrok NSA z dnia 8 czerwca 2001 r., sygn. akt I SA 1780/00, LEX nr 77662). Tym samym rozpoznanie choroby odpowiadającej właściwej pozycji wykazu chorób zawodowych i występowania czynnika szkodliwego dla zdrowia w środowisku pracy (a nie wskazania konkretnego pracodawcy, u którego warunki pracy spowodowały chorobę zawodową) jest wystarczające dla odwołania się do przesłanki "wysokiego prawdopodobieństwa", o której mowa w art. 235¹ k.p. (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 9 listopada 2016 r., sygn. akt IV SA/Po 521/16, LEX nr 2181985).

Jednocześnie – na co także należy zwrócić uwagę - w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wyrażany jest pogląd o związaniu organów inspekcji sanitarnej rozpoznaniem podanym w stosownym orzeczeniu lekarskim. Takie stanowisko zostało przedstawione m.in. w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 2002 r. (sygn. akt OPS 3/02, ONSA 2003/1/4) i zachowuje ono nadal aktualność. Oznacza to, że organ administracji publicznej prowadzący postępowanie w przedmiocie choroby zawodowej w istocie nie ma prawa do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. Orzeczenie lekarskie jest bowiem jedynym wiarygodnym środkiem dowodowym służącym stwierdzeniu choroby zawodowej, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Wydane orzeczenia lekarskie - mające charakter opinii biegłych - wymykają się ocenie merytorycznej, a podlegają jedynie badaniu pod kątem logiki, spójności oraz prawidłowości uzasadnienia (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 20 września 2011 r., sygn. akt III SA/Kr 1436/10, LEX nr 965570). W razie bowiem ustalenia przez właściwego lekarza, że rodzaj rozpoznanej u pracownika choroby mieści się w wykazie, a pracownik świadczył pracę w warunkach narażenia zawodowego, które w świetle dostępnej wiedzy medycznej mogą tę chorobę wywoływać, tak lekarz, jak i organy inspekcji sanitarnej obowiązane są uznać takie schorzenie za chorobę zawodową, a domniemanie to upada tylko wtedy, jeżeli zebrany materiał dowodowy pozwala jednoznacznie lub z wysokim prawdopodobieństwem wykluczyć taki związek przyczynowo-skutkowy, tzn. wskazać inną niż zawodowa etiologię choroby (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 3 października 2013 r., sygn. akt II SA/Ke 657/13, LEX nr 1384864).

Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, że W. S., u którego stwierdzono chorobę zawodową (obustronny trwały ubytek słuchu) w latach aktywności zawodowej - zważywszy na charakter, rodzaj i warunki wykonywanej pracy - był narażony na hałas występujący w środowisku pracy, a w toku postępowania nie zostały przedstawione jakiekolwiek dowody wskazujące (co najmniej z wysokim prawdopodobieństwem), że stwierdzone u ww. pracownika schorzenie posiada inne pochodzenie aniżeli związane z charakterem wykonywanej przez lata pracy i wynikającym z jej specyfiki narażeniem na oddziaływanie w tym zakresie czynników chorobotwórczych (hałas).

W tym stanie rzeczy zarzuty skarżącej nie mogły zostać uwzględnione, ponieważ organy administracji nie dopuściły się naruszenia wskazanych w skardze przepisów rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, w szczególności poprzez nie zbadanie ewentualnych pozazawodowych czynników mogących mieć wpływ na powstanie choroby. Zwrócić należy uwagę, że możliwe jest uznanie choroby za zawodową, gdy równocześnie obok zatrudnienia w warunkach narażających na powstanie choroby występują inne czynniki chorobotwórcze (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 10 grudnia 2009 r., sygn. akt III SA/Gd 406/09, LEX nr 551417).

W ocenie Sądu – wbrew twierdzeniom skarżącej - dokumentacja zgromadzona w aktach administracyjnych rozpoznawanej sprawy wskazuje, że postępowanie wyjaśniające, poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji, zostało przeprowadzone zgodnie z regułami wynikającymi z przepisów rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. Wszelkie informacje dotyczące rodzaju, stopnia i czasu narażenia oraz rodzaju wykonywania pracy zostały zawarte w kartach oceny narażenia zawodowego przeprowadzonej w poszczególnych zakładach pracy, w których pracownik był zatrudniony. Zdaniem Sądu organy sanitarne nie naruszyły reguł prowadzenia postępowania dowodowego określonych w art. 7 i art. 77 k.p.a. i prawidłowo ustaliły istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktyczne, zaś wniosek tych organów wyprowadzony z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wykracza poza swobodną ocenę dowodów (art. 80 k.p.a.).

Mając powyższe na uwadze kontrola legalności zaskarżonej decyzji nie pozwoliła na stwierdzenie naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które miałoby istotny wpływ na wynik sprawy. Decyzja ta zapadła na skutek dostatecznego wyjaśnienia sprawy, tj. zgromadzenia potrzebnych do jej rozstrzygnięcia dowodów, właściwej ich oceny, prawidłowych rozważań faktycznych i prawnych. Została też wystarczająco poprawnie uzasadniona, a w konsekwencji jest zgodna z prawem.

Z tego powodu Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.