Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1030/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2007-07-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 36
journal: Dz.U. 2006 nr 122 poz 851
law: Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Alicja Plucińska - Filipowicz ( spr.) Sędziowie Andrzej Jurkiewicz Tomasz Zbrojewski Protokolant Monika Dworakowska po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej E. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 1 lutego 2006 r. sygn. akt II SA/Sz 1132/05 w sprawie ze skargi E. B. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Szczecinie z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie opłat za badania laboratoryjne oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 1 lutego 2006 r. sygn. akt II SA/Sz 1132/05 po rozpoznaniu skargi E. B. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Szczecinie z dnia [...] sierpnia 2004 r. Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...] czerwca 2004 r. o nałożeniu na P. w S. obowiązek uiszczenia opłaty w określonej wysokości za badania laboratoryjne zakwestionowanych próbek półproduktów garmażeryjnych pobranych w dniu 24 maja 2004 r. ze sklepu drobiarskiego strony - oddalił skargę.

W uzasadnieniu wyroku podano, że decyzją-rachunkiem z dnia [...] czerwca 2004 r. Państwowy Powiatowy Inspektor sanitarny w S. nałożył na stronę obowiązek uiszczenia wskazanej opłaty za badania laboratoryjne zakwestionowanych próbek półproduktów garmażeryjnych. Po rozpoznaniu odwołania strony, która kwestionowała prawidłowość wyników badań, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Szczecinie decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję stwierdzając w uzasadnieniu, że art. 36 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej obliguje organy PIS do pobierania opłaty za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez te organy w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, od osób i jednostek organizacyjnych obowiązanych do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych. Organ odwoławczy odniósł się również do kwestii podnoszonych w odwołaniu stwierdzając, że postępowanie w kwestii pobierania próbek było przeprowadzone prawidłowo.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wniósł E. B. zarzucając istotne naruszenie prawa w zakresie prowadzenia postępowania dowodowego w szczególności w odniesieniu do procedur pobierania próbek w trakcie kontroli.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż skarga nie jest zasadna. Sąd podkreślił, że zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 36 ust. 1 i art. 37 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej /Dz. U. z 1998 r. Nr 90, poz. 575 ze zm./ oraz art. 5 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia /Dz. U. 63, poz. 634 ze zm./. Zgodnie z art. 36 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego pobiera się opłaty w wysokości kosztów ich wykonania, z zastrzeżeniem ust. 2. Opłaty ponowi osoba lub jednostka organizacyjna obowiązana do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych. W myśl ust. 2 tego artykułu za badania laboratoryjne i inne czynności wykonywane w związku ze sprawowaniem bieżącego nadzoru sanitarnego przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie pobiera się opłat od osób oraz jednostek organizacyjnych obowiązanych do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych, jeżeli w wyniku badań nie stwierdzono naruszenia tych wymagań. W postępowaniu przed organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego /art. 37 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej/. Stosownie do art. 5 ustawy o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia środki spożywcze, dozwolone substancje dodatkowe i inne składniki żywności oraz substancje pomagające w przetwarzaniu nie mogą być szkodliwe dla zdrowia lub życia człowieka, zepsute ani zafałszowane oraz naruszać warunków określonych w ustawie /ust. 1/.

W związku ze stwierdzeniem, iż w próbkach wyrobów garmażeryjnych pobranych w dniu 24 maja 2004 r. w sklepie skarżącego, będącego również producentem tych wyrobów, w wyniku badań laboratoryjnych ustalono obecność pałeczek salmonelli, a więc wyroby te nie odpowiadały wymaganiom higienicznym i zdrowotnym, orzeczono zgodnie z art. 36 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł E. B. , P. reprezentowany przez adwokata A. B. zarzucając na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz.1270 ze zm./, zwanej dalej "ppsa":

1/ naruszenie art. 2 Konstytucji RP - zasady państwa prawa oraz zasady wyrażonej w art. 6 i 7 Kpa,

2/ naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie, w szczególności art. 78 ( 1 kpa przez nieuzasadnione pominięcie pomimo wniosku skarżącego, dowodu z akt Wojewódzkiego Inspektoratu Weterynarii w G. nr [...], co doprowadziło w konsekwencji Sąd pierwszej instancji do "błędnego i nieuzasadnionego przekonania" mającego zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia, że w pobranych próbkach wykryto pałeczki salmonelli,

3/ rażące naruszenie art. 77 kpa oraz art. 80 kpa w szczególności polegające na niedozwolonej dowolności "w szczególności polegającej na pominięciu badań zleconych przez skarżącego" oraz nieuzasadnionych dywagacji związanych z zakwestionowaniem próbek WIW w G.,

4/ brak orzeczenia odnośnie wnioskowanych kosztów badań "kontrpróbek" oraz orzeczenia o przyznaniu kosztów dojazdu z tymi kontrpróbkami,

5/ brak ustosunkowania się do zarzutu naruszenia procedury pobierania próbek w trakcie kontroli.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawia się przebieg postępowania administracyjnego, treść skargi do Sądu pierwszej instancji oraz omawia zarzuty odnoszące się do naruszenia Konstytucji RP i postępowania w sprawie.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w szczecinie wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej twierdząc, że zaskarżony wyrok został wydany w oparciu o rzetelną analizę stanu faktycznego i prawnego, podkreślając, że przedmiotowe badania laboratoryjne były wykonywane w ramach umowy cywilno-prawnej a nie w toku postępowania administracyjnego. Warunki i Tryb pobierania próbek do badań stosownie do art. 25 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej /Dz. U. z 1998 r. Nr 90, poz. 575 ze zm./ określa Polska Norma a w jej braku warunki te i tryb określi w drodze rozporządzenia, minister właściwy do spraw zdrowia. w niniejszej sprawie w odniesieniu do pobierania i przygotowania próbek wyrobów garmażeryjnych istnieje Polska Norma PN-92. W momencie poboru próbek nie było sytuacji spornej, a strona skarżąca nie żądała poboru podwójnej ilości próbek. Próbki dodatkowe, "kontrpróbki" zostały pobrane dopiero po zgłoszonym później, po kilku godzinach, żądaniu skarżącego. Dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie miało stwierdzenie w pobranych próbkach pałeczek salmonelli.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach.

Stosownie do art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr. 153, poz. 1270 ze zm./, zwanej dalej "ppsa", skarga kasacyjna może być oparta na następujących podstawach:

1/ naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie /art. 174 pkt 1/,

2/ naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy /art. 174 pkt 2/.

Art. 175 ( 1 ppsa wymaga, aby skarga kasacyjna była sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, z zastrzeżeniami wynikającymi z ( 2 i 3. W myśl art. 176 ppsa skarga kasacyjna powinna m. in. czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.

Wprowadzenie tzw. przymusu adwokackiego /radcowskiego/ a więc nałożenie obowiązku sporządzenia skargi kasacyjnej przez określonych ustawowo profesjonalistów powoduje, iż skarga ta powinna być odpowiednio, w profesjonalny sposób sformułowana. W zależności od braków skargi kasacyjnej, skarga kasacyjna nie odpowiadająca ustawowym wymaganiom, podlega oddaleniu a nawet odrzuceniu w razie uznania jej niedopuszczalności ze względów formalnych.

W niniejszej sprawie wskazuje się jako podstawy skargi kasacyjnej: "naruszenie art. 2 Konstytucji RP - zasady państwa prawa oraz zasady wyrażonej w art.6 i 7 Kpa", co może być rozumiane w ten sposób, iż w ocenie strony Sąd pierwszej instancji naruszył wymienione zasady /państwa prawa/ nie dopatrując się w zaskarżonej decyzji, aby została ona wydana z naruszeniem prawa, przy czym te naruszenia, to wskazane w dalszych podstawach prawnych uchybienia, jakich dopuściły się organy administracji publicznej orzekające w sprawie. Są to więc naruszenia przepisów postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie, w szczególności art. 78 ( 1 kpa przez nieuzasadnione pominięcie pomimo wniosku skarżącego, dowodu z akt Wojewódzkiego Inspektoratu Weterynarii w G. nr [...]. Miało to w konsekwencji doprowadzić Sąd pierwszej instancji do "błędnego i nieuzasadnionego przekonania" mającego zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia, że w pobranych próbkach wykryto pałeczki salmonelli. Dalsze naruszenia, potraktowane przez stronę jako rażące, przepisów art. 77 kpa oraz art. 80 kpa, polegające na niedozwolonej dowolności "w szczególności polegającej na pominięciu badań zleconych przez skarżącego" oraz nieuzasadnionych dywagacjach związanych z zakwestionowaniem próbek WIW w G. Kolejne naruszenia, to brak orzeczenia /przez organ/ odnośnie wnioskowanych kosztów badań "kontrpróbek" oraz przyznania kosztów dojazdu z tymi kontrpróbkami, a także brak ustosunkowania się do zarzutu naruszenia procedury pobierania próbek w trakcie kontroli.

Ze wskazanych wyżej przepisów ppsa jednoznacznie wynika, że precyzując podstawy skargi kasacyjnej należy skonkretyzować zarzuty pod adresem Sądu pierwszej instancji wydającego zaskarżone do Naczelnego Sądu Administracyjnego orzeczenie wskazując również konkretny przepis prawa materialnego i procesowego, który w ocenie strony został kwestionowanym orzeczeniem naruszony. W niniejszej sprawie natomiast poza wskazaniem w podstawach skargi kasacyjnej art. 2 Konstytucji RP i to bez bliższego określenia, w czym strona upatruje naruszenie przez Sąd pierwszej instancji tego przepisu, pozostałe podstawy skargi kasacyjnej w ogóle nie wskazują żadnego przepisu /prawa materialnego lub procesowego/, albo też podają przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, które mają zastosowanie przed organem administracji publicznej, Sąd pierwszej instancji stosuje natomiast prowadząc postępowanie sądowoadministracyjne przepisy ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Żaden z przepisów tej ustawy nie został natomiast podany w podstawach skargi kasacyjnej. Z całości zarzutów skargi kasacyjnej, a zwłaszcza z powiązania art. 2 Konstytucji RP z art. 6 i 7 kpa oraz z podnoszonych w pozostałych zarzutach kwestii wyraźnie wynika, że strona nie tyle kwestionuje postępowanie przed Sądem pierwszej instancji, lub też błędną wykładnię przepisów prawa materialnego przez ten Sąd, co uznaje, że to organy administracji publicznej działały w rozpoznawanej sprawie w sposób naruszający prawo. Tak skonstruowane natomiast podstawy skargi kasacyjnej nie dają Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu możliwości ustosunkowania się do treści skargi kasacyjnej.

Mając na uwadze powyższe należało orzec jak w sentencji z mocy art. 184 ppsa.