Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 836/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-01-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko (spr.), Sędzia WSA Andrzej Jagiełło, Asesor WSA Alojzy Skrodzki, Protokolant Robert Powojski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi T.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie o podatek dochodowy od osób fizycznych za 1997r. oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2004r. Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego W. – [...] z dnia [...] grudnia 2003r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania podatkowego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] listopada 2002r. Nr [...] określającą małżonkom A. i T. K. podatek dochodowy od osób fizycznych za rok 1997.

Decyzja Urzędu Skarbowego z dnia [...] listopada 2002r. Nr [...] określająca małżonkom A. i T. K. podatek dochodowy od osób fizycznych za rok 1997 wydana została w związku z nie-prawidłowo uwzględnionymi w zeznaniu podatkowym odliczeniami z tytułu oszczędzania w Kasie Mieszkaniowej (podatnik odliczył kwotę stanowiącą sumę wszystkich wpłat za cały okres oszczędzania, a nie tylko wpłaty dokonane w 1997r.) oraz nieprawidłowo wykazanymi odliczeniami wydatków remontowych (p.p. K. dokonali niezgodnie z przepisami ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych – Dz.U. Nr 90, poz. 416 ze zm. - dalej “updof" odliczeń z tytułu wydatków na zakup narzędzi oraz wyposażenia łazienki).

Decyzja ta została wysłana na oba adresy podane przez podatników tj. ul. W. [...] w W. (adres podany w zeznaniu podatkowym PIT-31 za 1997r.) i ul. S. [...] w W. (adres podany w piśmie A. K. w piśmie z dnia [...] listopada 2002r. k. [...] – akt podatkowych).

Dowód: potwierdzenia odbioru k. [...][...] akt podatkowych.

Obie przesyłki z powodu nieobecności adresatów zostały awizowane i w związku z nieodebraniem przez adresatów, po upływie terminów do ich podjęcia zwrócone przez pocztę do Urzędu Skarbowego.

Fakt ten potwierdziła także p. A. K. w piśmie z dnia [...] stycznia 2003r., w którym poinformowała urząd, iż w dniu [...] stycznia 2003r. nie odebrała przesyłki Urzędu adresowanej do niej i T.K., ponieważ jej maż zameldowany jest na stałe na ul. S., nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego, nie jest upoważniona do odbioru wspólnej korespondencji oraz płacą oddzielnie podatki jedynie rozliczają się wspólnie.

Z akt sprawy wynika również, iż w dniu [...] lutego 2003r. p. A. K. wniosła o zawieszenie postępowania w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1997r. Wniosek ten został załatwiony odmownie przez urząd skarbowy, a wydane postanowienie zostało utrzymane w mocy przez Izbę Skarbową w W.. Następnie w związku z wniesieniem skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego na rozstrzygnięcie w przedmiocie zawieszenia postępowania Izba Skarbowa w trybie art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) dalej "ustawa o NSA" uchyliła oba wydane postanowienia i umorzyła to postępowanie.

Skarżący wniósł także skargę na decyzję ostateczną Urzędu Skarbowego W. [...] z dnia [...] listopada 2002r. w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1997r. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił skargę na decyzję wymiarową urzędu skarbowego z [...] listopada 2002r. i umorzył postępowanie sądowe ze skargi na postanowienie w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania podatkowego.

W dniu [...] lipca 2003r. Skarżący złożył do Urzędu Skarbowego W. [...] dwa wnioski: 1) o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] listopada 2002r. w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1997r. i 2) o wznowienie postępowania zakończonego w/w decyzją z dnia [...] listopada 2002r.-( k. [...][...]akt podatkowych).

Urząd Skarbowy w dniu [...] lipca 2003r. wezwał stronę do sprecyzowania żądania, co do trybu wzruszenia w/w decyzji wymiarowej (pismo z dnia [...] lipca 2003r.- k. [...] akt podatkowych). W odpowiedzi na to wezwanie p. T. K. wniósł o wznowienie postępowania, a następnie pismem z dnia [...] września 2003r. wycofał wniosek o wznowienie.

W związku z cofnięciem wniosku Urząd Skarbowy decyzją z dnia [...] września 2003r. umorzył postępowanie w sprawie wznowienia postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją określającą wysokość zobowiązania podatkowego za 1997r. T. i A. K..

Skarżący pismem z dnia [...] września 2003r. wniósł odwołanie od tej decyzji, żądając jej uchylenia i ponownie wnosząc o wznowienie postępowania ze względu na przesłankę określoną w art. 240 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) dalej " ord.pod." W dniu [...] listopada 2003r. Skarżący ponowił żądanie wznowienia postępowania.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z dnia [...] listopada 2003r. uchylił decyzję Urzędu Skarbowego W. [...] z dnia [...] września 2003r. umarzającą postępowanie wznowieniowe i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Urząd Skarbowy po rozpoznaniu sprawy ponownie decyzją z dnia [...] grudnia 2003r. Nr [...] odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] listopada 2002r. Nr [...] określającą małżonkom A. i T. K. podatek dochodowy od osób fizycznych za rok 1997 ze względu na upływ terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania z tej przyczyny.

Także od tej decyzji Skarżący wniósł odwołanie, w którym zarzucił rażące naruszenie prawa.

Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia [...] kwietnia 2004r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Urzędu Skarbowego W. [...] z dnia [...] grudnia 2003r. Nr [...]. W uzasadnieniu podniósł, iż wniosek strony o wszczęcie postępowania podatkowego złożony został po upływie terminu określonego w art. 241 § 2 pkt 1 ord.pod.

Na tę decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. p. T. K. pismem z dnia [...] kwietnia 2004r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o:

• uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2004r. Nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W. [...] z dnia [...] grudnia 2003r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania podatkowego,

• uchylenie decyzji Urzędu Skarbowego W. - [...] z dnia [...] listopada 2002r. Nr [...] określającej małżonkom A. i T. K. podatek dochodowy od osób fizycznych za rok 1997,

• uchylenie wydanych tytułów wykonawczych wydanych na podstawie w/w decyzji,

• dołączenie do akt sprawy korespondencji i dowodów na podstawie, których prowadzona jest egzekucja z emerytur A. i T. K.,

• zaproszenie do udziału w sprawie prokuratora Prokuratury Rejonowej W. [...], w związku z prowadzonym tam postępowaniem wyjaśniającym.

W uzasadnieniu skargi p. T. K. podnosi zarzuty dotyczące decyzji z dnia [...] listopada 2002r. określającej wysokość podatku dochodowego od osób fizycznych za 1997r., która jego zdaniem nieprawidłowo wydana została na imię obojga małżonków, wydana została w okolicznościach pozbawienia go możliwości uczestnictwa w postępowaniu oraz przez niewłaściwy organ podatkowy. Podnosi również zarzut, iż w sprawie obowiązuje prawomocna decyzja kasacyjna z dnia [...] listopada 2003r. (wydana w postępowaniu w przedmiocie wznowienia). Kwestionuje prawidłowość prowadzonego na podstawie decyzji wymiarowej z dnia [...] listopada 2002r. postępowania egzekucyjnego. Zgłasza również zarzut przedawnienia.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Nie uznał zasadności zgłoszonych zarzutów argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie stwierdzić należy, iż w kompetencjach sądu administracyjnego rozpoznającego skargę na dany akt administracyjny, leży wyłącznie kontrola legalności zaskarżonego orzeczenia organu administracji (w rozpoznawanej sprawie: decyzji z dnia [...] kwietnia 2004r. Nr [...] Dyrektora Izby Skarbowej w W. i poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W. – [...] z dnia [...] grudnia 2003r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania podatkowego), a nie merytoryczne rozstrzygnięcie całości spornych spraw administracyjnych Skarżącego.

Jak wynika, bowiem z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi –( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "u.p.p.s.a." Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, ale rozstrzygać może jedynie w granicach danej sprawy.

Sprawę administracyjną stanowi przewidziana w przepisach materialnego prawa administracyjnego możliwość konkretyzacji stosunku administracyjnego, której przejawem jest akt lub czynność załatwiająca sprawę. Sąd administracyjny nie może przekroczyć granic sprawy administracyjnej, ponieważ miałby do czynienia z inną sprawą, rozstrzygniętą w drodze innego aktu konkretyzującego inny stosunek prawny.

W tym znaczeniu granice rozpoznawanej sprawy to całość działań organów podatkowych w przedmiocie wniosku o wznowienie postępowania.

Z tego względu w postępowaniu sądowym ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] kwietnia 2004r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania nie mogą być rozpoznane żądania i zarzuty podnoszone przeciwko prawidłowości postępowania wymiarowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1997 zakończonego decyzją ostateczną Urzędu Skarbowego W. [...] z dnia [...] listopada 2002r. Nr [...] albo postępowania egzekucyjnego, bowiem nie mieszczą się one w granicach tej sprawy.

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji bądź aktów sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Oznacza to, iż tylko stwierdzenie, że doszło do naruszenia przepisu prawa materialnego lub procesowego w sposób określony w art. 145 § 1 u.p.p.s.a. – stanowi podstawę uchylenia bądź stwierdzenia nieważności zaskarżonego rozstrzygnięcia organu administracji.

W rozpoznawanej sprawie Sąd nie znalazł przesłanek wskazujących na to, iż zaskarżona decyzja narusza prawo. Wobec powyższego skargę jako bezzasadną należało oddalić.

Art. 241 § 2 ord.pod. stanowi, iż wznowienie postępowania z przyczyny wymienionej w art. 240 § 1 pkt 4 ord.pod. – (brak udziału strony nie z własnej winy w postępowaniu) następuje tylko na żądanie strony wniesione w terminie miesiąca od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji.

W przypadku niezachowania terminu określonego w art. 241 § 2 ord.pod. nie bada się zasadności zgłoszonej przesłanki braku udziału strony. Stwierdzenie przekroczenia terminu obliguje organ do wydania decyzji odmawiającej wznowienia postępowania.

Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż decyzja urzędu skarbowego kończąca postępowanie, którego wznowienia domaga się Skarżący została doręczona w styczniu 2003r. z dniem upływu terminów do odebrania przesyłek awizowanych pozostawionych w urzędzie pocztowym (art.150 § 1 pkt 1 ord.pod.). Dowód: potwierdzenia odbioru k. 11 i 12 akt podatkowych.

Niezależnie od powyższego z protokołu z dnia [...] maja 2003r. (k. [...] akt podatkowych) wnosić można, iż w tym dniu p. T. K. bezsprzecznie wiedział o wydanej decyzji wymiarowej, bowiem zgłosił się do urzędu skarbowego celem odbioru duplikatu decyzji z dnia [...] listopada 2002r. Nr [...] określającej podatek dochodowy od osób fizycznych za rok 1997, a we wniesionych do protokołu uwagach Skarżący zarzucił m.in., iż nie uzyskał informacji, na jakiej podstawie nie uwzględniono mu ulgi z tytułu oszczędzania w Kasie Mieszkaniowej w 1997r. i nie uzyskał odpowiedzi, na jakiej podstawie wystawiono tytuł wykonawczy.

W tym stanie rzeczy faktyczne odebranie przez Skarżącego w dniu [...] lipca 2003r. duplikatu decyzji z dnia [...] listopada 2002r. nie miało wpływu ani na skuteczność wcześniejszego doręczenia w trybie art. 150 § 1 ord.pod., ani nie stanowiło terminu powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji wymiarowej za rok 1997.

Zważywszy, iż pierwszy (nb. następnie wycofany wniosek o wznowienie postępowania) Skarżący złożył [...] lipca 2003r., a następny w odwołaniu z dnia [...] września 2003r. i oświadczeniu z dnia [...] listopada 2003r., zasadnie organy podatkowe przyjęły, że nastąpiło to po upływie jednomiesięcznego terminu określonego w art. 241 § 1pkt 1 ord.pod. i odmówiły wszczęcia postępowania wznowieniowego.

Ponadto zwrócić należy uwagę, iż do wznowienia postępowania podatkowego w niniejszej sprawie nie znajdują zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, lecz ustawy Ordynacja podatkowa, która weszła w życie z dniem 1 stycznia 1998r. dlatego podniesione zarzuty naruszenia przepisów Kpa są całkowicie chybione.

Sąd nie znalazł również uzasadnienia dla uwzględnienia zarzutu naruszenia właściwości miejscowej przez Urząd Skarbowy W. [...]. Do tego urzędu małżonkowie złożyli, bowiem wspólne rozliczenie podatkowe za rok 1997, do tego urzędu złożone zostało podanie o wznowienie postępowania podatkowego, ponadto w obrębie właściwości tego urzędu zamieszkiwali w 1997r. a w momencie wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania zamieszkiwała nadal p. A. K..

Jak stanowi § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z 24 grudnia 2002r. w sprawie właściwości organów podatkowych (Dz.U. Nr 240, poz. 2069 ze zm.) przy opodatkowaniu małżonków mających różne miejsca zamieszkania, jeżeli na ich wniosek podlegają oni łącznemu opodatkowaniu, właściwość miejscową ustala się według miejsca zamieszkania jednego z małżonków, wskazanego we wspólnym rocznym zeznaniu podatkowym.

Niezasadny jest także zarzut wydania przez urząd skarbowy decyzji w sprawie objętej inną decyzją Izby Skarbowej z dnia [...] listopada 2003r. Decyzja ta była bowiem decyzją kasacyjną przekazującą sprawę wszczętą wnioskiem o wznowienie postępowania do ponownego rozpoznania i urząd obowiązany był do ponownego wydania rozstrzygnięcia.

Pozostałe zarzuty podnoszone przez Skarżącego nie dotyczą sprawy wznowienia postępowania objętej wniesioną skargą i z tego względu nie mogą być przez Sąd rozpoznane.

Odnosząc się do wniosku w przedmiocie zaproszenia do udziału w sprawie prokuratora, stwierdzić należy, że z adnotacji na skardze wynikało, iż Skarżący przesłał jej kopię prokuratorowi. Prokurator może wziąć udział w każdym toczącym się postępowaniu, a także wnieść skargę, skargę kasacyjną, zażalenie oraz skargę o wznowienie postępowania, jeżeli według jego oceny wymagają tego ochrona praworządności lub praw człowieka i obywatela (art. 8 u.p.p.s.a.). Jednakże decyzja, co do przyłączenia się do postępowania sądowego ze skargi na decyzję Izby Skarbowej należała wyłącznie do prokuratora, przepisy u.p.p.s.a. (poza art. 265) pozostawiają, bowiem uznaniu prokuratora ocenę, czy należy wziąć udział w postępowaniu sądowym.

Sąd nie stwierdził, by zaskarżona decyzja naruszała prawo materialne lub przepisy postępowania w sposób, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy. Z tego powodu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi –( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.