Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 253/05
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2005-05-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Teza: Jeśli nawet towar z importu nie dotarł do sklepu wolnocłowego, dostawca musi zapłacić cło.

Przepis art. 130 par. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ podlega ścisłej wykładni, a jego rozszerzona interpretacja, polegająca na traktowaniu osoby upoważniającej jako osoby biorącej udział w wydaniu decyzji, byłaby niezgodna z wolą ustawodawcy. Oceniając zasadność zarzutów należy bowiem dokonać subsumpcji stanu faktycznego sprawy do obowiązujących przepisów prawa, a nie odwrotnie. Sąd zasadnie nie podzielił zatem stanowiska Spółki, że organ celny wydał decyzję z rażącym naruszeniem prawa.

TEZY

Jeśli nawet towar z importu nie dotarł do sklepu wolnocłowego, dostawca musi zapłacić cło.

Przepis art. 130 par. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ podlega ścisłej wykładni, a jego rozszerzona interpretacja, polegająca na traktowaniu osoby upoważniającej jako osoby biorącej udział w wydaniu decyzji, byłaby niezgodna z wolą ustawodawcy. Oceniając zasadność zarzutów należy bowiem dokonać subsumpcji stanu faktycznego sprawy do obowiązujących przepisów prawa, a nie odwrotnie. Sąd zasadnie nie podzielił zatem stanowiska Spółki, że organ celny wydał decyzję z rażącym naruszeniem prawa.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Myślińska, Sędziowie NSA Urszula Raczkiewicz, Hanna Szafrańska-Falkiewicz (spr.), Protokolant Magdalena Rosik, po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2005 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 27 października 2004 r. sygn. akt SA/Sz 2289/02 w sprawie ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie z dnia 2 września 2002 r. Nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego. oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 27 października 2004 r. sygn. akt SA/Sz 2289/02 oddalił skargę [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie z dnia 2 września 2002 r. w przedmiocie długu celnego.

Sąd oparł rozstrzygnięcie na następującym stanie faktycznym:

W dniu 13 grudnia 2001 r. w Urzędzie Celnym w Ueckermunde w Niemczech na podstawie dokumentu T nr 01842 objęto procedurą tranzytu towar w postaci alkoholu, papierosów, kawy, czekolady i środków do prania, który został zarejestrowany w Urzędzie Celnym w Kołbaskowie pod pozycją E [...]. W związku z niewywiązaniem się z obowiązku wynikającego z procedury tranzytu, polegającym na niedostarczeniu towaru objętego procedurą do urzędu celnego przeznaczenia do dnia 20 grudnia 2001 r., postanowieniem z dnia 29 grudnia 2001 r. Dyrektor Urzędu Celnego w Szczecinie wszczął postępowanie w sprawie uregulowania sytuacji towaru objętego procedurą tranzytu.

Decyzją z dnia 29 marca 2002 r. Dyrektor Urzędu Celnego w Szczecinie określił kwotę wynikającą z długu celnego oraz odsetki w związku ze stwierdzeniem niezakończenia procedury tranzytu i usunięcia towaru spod dozoru celnego.

Rozpatrując sprawę na skutek odwołania strony Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie decyzją z dnia 2 września 2002 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie strona skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organów celnych obu instancji, zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez:

- rozstrzygnięcie sprawy w II instancji przez organ oraz pracownika organu, który wydał decyzję w l instancji (art. 121 § 1, art. 127, art. 130 § 1 pkt 5 i art. 131 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 6 i art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 20 marca 2002 r. o przekształceniach w administracji celnej oraz zmianie niektórych ustaw /Dz. U. Nr 41, poz. 365/),

- oparcie decyzji na błędnej podstawie prawnej oraz nieistniejącej podstawie prawnej (art. 210 § 1 pkt 4, § 4 in fine, art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej),

- niezawarcie w decyzji II instancji uzasadnienia prawnego dla części będącej przedmiotem odwołania a dotyczącej kwestii zaistnienia faktu "wprowadzania" towarów na polski obszar celny (art. 121 § 1, art. 127, art. 220 § 2 w zw. z art. 210 § 1 pkt 6 alt. 2 i § 4 Ordynacji podatkowej),

- niezawarcie w decyzji l instancji uzasadnienia prawnego (art. 121 § 1, art. 127 w zw. z art. 210 § 1 pkt 4, 6 alt. 2 i § 4 Ordynacji podatkowej),

- niezawarcie w decyzji l instancji uzasadnienia faktycznego dla części towarów (art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej),

a ponadto, naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez:

- przyjęcie, że strona skarżąca wprowadziła przewożone w procedurze tranzytu towary do polskiego obszaru celnego (art. 2 § 2 i art. 35 § 1 Kodeksu celnego),

- błędną kwalifikację prawną (art. 211 Kodeksu celnego), oraz

- naruszenie § 10 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 maja 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 40, poz. 463) w zw. z art. 53 § 1 i art. 58 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 242 § 3 Kodeksu celnego - w części dotyczącej naliczenia odsetek.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uznania zaskarżonej decyzji za niezgodną z prawem i uznał skargę za nieuzasadnioną.

Wyjaśnił, że zarzucane naruszenie art. 130 § 1 pkt 5 i art. 131 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej w związku z art. 6 i art. 30 ust.1 ustawy z dnia 20 marca 2002 r. o przekształceniach w administracji celnej w niniejszej sprawie nie występuje. Okoliczność, że w chwili wydania decyzji w l instancji stanowisko organu - Dyrektora Urzędu Celnego - piastowała ta sama osoba, która następnie w chwili wydania decyzji odwoławczej zajmowała stanowisko organu odwoławczego - Dyrektora Izby Celnej - nie stanowi o naruszeniu art. 130 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, bowiem osoba ta nie brała udziału w wydaniu zaskarżonej odwołaniem decyzji. Sąd stanął na stanowisku, że nie zachodziły podstawy do wyłączenia organu odwoławczego od rozpoznania sprawy. Artykuł 131 Ordynacji podatkowej przewiduje bowiem wyłączenie organu l instancji, a nie organu odwoławczego, a ponadto tylko wtedy, gdy sprawa dotyczy wskazanych w § 1 pkt 1 - 4 osób. Sytuacja taka w sprawie nie wystąpiła.

Oceniając merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy uznał, że odpowiada ono prawu.

Powołując się na odpowiednie przepisy Kodeksu celnego i postanowienia Konwencji o wspólnej procedurze tranzytowej sporządzonej w Interlaken dnia 20 maja 1987 r., ratyfikowanej przez Polskę i ogłoszonej w Dzienniku Ustaw z 1998 r. Nr 46, poz. 290 Sąd nie przyznał racji twierdzeniom skarżącego, że objęty procedurą tranzytu towar nie został wprowadzony na polski obszar celny, gdyż Konwencja nie używa tego pojęcia. Konwencja z Interlaken podlega bezpośredniemu stosowaniu przed przepisami prawa celnego w zakresie zagadnień objętych jej regulacją, a więc zagadnień dotyczących towaru zgłoszonego i przyjętego do wspólnej procedury tranzytowej, obowiązków i odpowiedzialności za prawidłowe jej wykonanie. Nie reguluje zagadnień dotyczących wprowadzenia towaru na terytorium innego kraju, nie ma więc zastosowania przy jego ocenie.

Poza sporem jest, że przedmiotowy towar był przewożony przez terytorium RP w ramach procedury tranzytu T /przesyłka łączna T1 i T2/ bez oficjalnej zmiany statusu celnego ani innych okoliczności wymienionych w art. 35 § 3 Kodeksu celnego powodujących ustanie dozoru celnego, oraz że nie został dostarczony do urzędu celnego przeznaczenia w oznaczonym czasie z powodu jego kradzieży przez nieustalonych sprawców. W tych okolicznościach organy celne miały uzasadnione podstawy do przyjęcia, że towar został usunięty spod dozoru celnego, co - zgodnie z art. 211 § 1 Kodeksu celnego - skutkuje powstaniem długu celnego w przywozie.

Okoliczność, że towar był objęty procedurą tranzytową nie oznacza, że nie podlega on należnościom celnym. Zdaniem Sądu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji trafnie wskazano, że procedura tranzytu jest procedurą zawieszającą /art. 89 § 1 pkt 1 Kodeksu celnego/, co oznacza zawieszenie płatności celnych pod warunkiem prawidłowego zakończenia tej procedury, co w sprawie nie nastąpiło. Zasadnie również uznano skarżącą firmę "Pratorius" za dłużnika zobowiązanego do zapłacenia kwoty wynikającej z długu celnego. W zakresie dotyczącym podmiotu zobowiązanego do uiszczenia cła zastosowanie miały w pierwszej kolejności postanowienia Konwencji z Interlaken o wspólnej procedurze tranzytowej.

Sąd podzielił stanowisko skarżącego, że zgodnie z art. 91 ust.1 Konstytucji bezpośredniemu stosowaniu podlega ratyfikowana umowa międzynarodowa po jej ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw. Należało więc powołać się na przepisy Konwencji ogłoszone w Dzienniku Ustaw z 1998 r. Nr 46, poz. 290, a nie na przepisy o zmienionej numeracji, lecz nieogłoszone w Dzienniku Ustaw R.P. Powyższa nieprawidłowość nie miała jednak wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, bowiem obowiązki i odpowiedzialność głównego zobowiązanego w procedurze tranzytu nie uległy zmianie.

Za chybiony Sąd uznał także zarzut naruszenia prawa materialnego przy naliczaniu odsetek, poprzez naliczenie tych odsetek od dnia powstania długu celnego (włącznie), a nie od dnia następnego - jak nakazuje akt wykonawczy do Ordynacji podatkowej, do której przepisów odsyła art. 242 § 3 Kodeksu celnego. Kwestę tę reguluje bowiem w sposób jednoznaczny przepis art. 242 § 3 Kodeksu celnego, stanowiący, iż pobiera się odsetki "liczone od dnia powstania długu", a zatem odesłanie w kwestii zasad naliczania i wysokości odsetek do przepisów Ordynacji podatkowej dotyczyć może jedynie innych kwestii związanych z naliczaniem odsetek, z wyłączeniem dnia początkowego ich naliczania, jednoznacznie wskazanego w przepisie Kodeksu celnego.

W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o uchylenie powyższego wyroku w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego w wysokości 10.800 zł. Skarżący zarzucił:

1. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 130 ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 143 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926) w brzmieniu obowiązującym na dzień 30 sierpnia 2002 r., poprzez błędną jego wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż działania osoby upoważnionej przez organ celny do wydania decyzji administracyjnej nie są traktowane jako rozstrzygnięcia organu upoważniającego, a w konsekwencji - że osoba pełniąca funkcję organu odwoławczego (Dyrektor Izby Celnej) nie brała udziału w wydaniu decyzji w I instancji jako Dyrektor Urzędu Celnego, czego konsekwencją było naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 2, art. 143 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) /dalej: p.p.s.a./ w zw. z art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, poprzez niestwierdzenie nieważności decyzji Izby Celnej w Szczecinie z dnia 2 września 2002 r., sygn. akt 12-RPC-5092-2/02/, pomimo że decyzja ta została wydana z określonym powyżej rażącym naruszeniem prawa, zaś uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 2, art. 143 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 2, art. 7 i art. 87 oraz art. 21 i art. 64 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 120 oraz art. 121 Ordynacji podatkowej, poprzez niestwierdzenie nieważności decyzji Izby Celnej w Szczecinie z dnia 2 września 2002 r., sygn. akt 12-RPC-5092-2/02/RL, pomimo że decyzja ta została wydana w oparciu o przepisy, które nie stanowią źródła powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej, tj. z rażącym naruszeniem prawa, zaś uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu strona podniosła, że zastosowana przez Sąd I instancji wykładnia art. 130 § 1 pkt 5 (dziś pkt 6) Ordynacji podatkowej jest błędna i istotnie wypacza zasadę dwuinstancyjności postępowania celnego (art. 127 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego). W przedmiotowej sprawie oba tzw. pełnomocnictwa administracyjne zostały bowiem udzielone przez tę samą osobę (art. 6 ustawy o przekształceniach w administracji celnej), która pełniła najpierw funkcję Dyrektora Urzędu Celnego, a następnie w wyniku reformy administracji celnej funkcję Dyrektora Izby Celnej. Na podstawie obu tych pełnomocnictw zostały wydane decyzje w obu instancjach postępowania celnego. Przytaczając pogląd prezentowany w doktrynie prawa administracyjnego skarżący wskazał, że działania podmiotu upoważnionego traktowane są jako rozstrzygnięcia organu upoważniającego, dlatego też podmiot upoważniający - jako osoba biorąca udział w ich wydawaniu - nie może rozpatrywać odwołań, które zostały od nich wniesione.

W ocenie strony błędna wykładnia art. 130 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, a w konsekwencji zalegalizowanie decyzji, która nie została poddana w istocie rzeczywistej kontroli instancyjnej w ramach postępowania administracyjnego, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Zdaniem strony Sąd I instancji powinien był zatem jeśli już nie uchylić takiej decyzji, to z pewnością stwierdzić jej nieważność.

W ocenie strony oparcie decyzji administracyjnej na nieistniejącym w obrocie prawnym RP akcie prawnym, jakim jest tekst Konwencji po zmianach, stanowi rażące naruszenie prawa.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie jest uzasadniona.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sad Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bierze pod rozwagę z urzędu tylko nieważność postępowania. Przedmiotem postępowania kasacyjnego jest zatem zgodność z prawem wyroku wydanego przez sąd I instancji. Rygoryzm formalny w stosunku do skargi kasacyjnej ma na celu umożliwienie ustalenia w sposób niebudzący wątpliwości zakresu rozpoznania sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej i nie może poddać kontroli instancyjnej niezaskarżonej części orzeczenia sądu I instancji. Nie bada zatem zgodności z prawem decyzji administracyjnej. Ograniczenie rozpoznania sprawy do granic określonych w skardze kasacyjnej oznacza, że sąd, poza przypadkiem nieważności postępowania, może odnieść się wyłącznie do przepisów prawa, które powołała strona w skardze kasacyjnej.

Przepis art. 183 § 2 p.p.s.a. zawiera enumeratywne wyliczenie przyczyn nieważności postępowania, które w doktrynie dzielone są na dwie grupy: pierwsza to wypadki rozpoznania skargi przez wojewódzki sąd administracyjny mimo braku przesłanek procesowych, kiedy skarga podlega odrzuceniu, natomiast do drugiej należą rażące wadliwości postępowania przed sądem I instancji. W przedmiotowej sprawie nieważność postępowania nie zachodzi.

Instytucja skargi kasacyjnej uregulowanej w przepisach ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi odwzorowanie kasacji przewidzianej w procedurze cywilnej, stanowiącej środek odwoławczy od orzeczeń sądów drugiej instancji w sprawach cywilnych. Uwaga ta dotyczy w szczególności określenia podstaw skargi kasacyjnej (art. 174 p.p.s.a.) oraz przyjęcia zasady związania sądu granicami tej skargi (art. 183 § 1 ustawy procesowej). Z tych też powodów stosowanie (interpretacja) przepisów ustawy procesowej o skardze kasacyjnej nie może nie uwzględniać dorobku orzecznictwa Sądu Najwyższego i doktryny prawniczej dotyczącego kasacji rozpatrywanej przez Sąd Najwyższy. Z orzecznictwa Sądu Najwyższego wynika, że powołanie się w kasacji na podstawę naruszenia wymaga podania konkretnego przepisu, który został naruszony, określenia postaci jego naruszenia oraz wyjaśnienia, na czym owo naruszenie polega (przykładowo wyrok SN z dnia 26 maja 2000 r., I CKN 484/98 LEX nr 50851, postanowienie z dnia 17 stycznia 2002 r., III CKN 760/00, LEX nr 53138).

W niniejszej sprawie strona skarżąca kwestionuje wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, opierając skargę kasacyjną na dwóch podstawach określonych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., tj. na naruszeniu prawa materialnego poprzez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie i naruszeniu przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i wobec tego w pierwszej kolejności rozważenia wymaga zasadność zarzutów o charakterze procesowym, gdyż zarzuty naruszenia prawa materialnego mogą być przedmiotem oceny tylko w stosunku do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego.

Nie jest zasadne naruszenie podniesionych w skardze kasacyjnej przepisów postępowania, tj. art. 145 § 2 i art. 143 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej w związku z art. 2, art. 7 i art. 87 oraz art. 21 i art. 64 Konstytucji RP oraz art. 120 i art. 121 Ordynacji podatkowej. Strona zarzuciła w nich, że Sąd I instancji nie stwierdził nieważności decyzji organu celnego II instancji mimo zaistnienia odpowiednich przesłanek – wydania wskazanej decyzji w oparciu o przepisy, które nie stanowią źródła powszechnie obowiązującego prawa. Stwierdzenie to nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym, z którego wynika, że Sąd prawidłowo ocenił stanowisko przyjęte przez organy celne, które oparły się na przepisach Kodeksu celnego i postanowieniach Konwencji o wspólnej procedurze tranzytowej sporządzonej w Interlaken dnia 20 maja 1987 r., ratyfikowanej przez Polskę i ogłoszonej w Dzienniku Ustaw z 1998 r. Nr 46, poz. 290. Należy przyznać rację stronie skarżącej kiedy wskazuje, że rozpatrując sprawę organy celne powinny były się powołać na przepisy Konwencji ogłoszone w Dzienniku Ustaw, a nie na przepisy o zmienionej numeracji, lecz nie ogłoszone w Dzienniku Ustaw. Zgodnie bowiem z art. 91 ust. 1 Konstytucji RP bezpośredniemu stosowaniu podlega ratyfikowana umowa międzynarodowa po jej ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw. Niemniej jednak przesłanka z art. 247 § 1 pkt 3 nie zachodzi, gdy w decyzji błędnie powołano podstawę prawną. Ponadto Sąd trafnie podał, iż nie miało to wpływu na wynik sprawy i nie uznał tego za rażące naruszenie prawa. Zmianę numeracji przepisów należy uznać jedynie za zabieg techniczny, który w żadnym razie nie miał wpływu na ich treść. Przepis art. 87 Konstytucji RP stanowi bowiem, że źródłem powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są również ratyfikowane umowy międzynarodowe. Wobec powyższego nie można uznać, że organy nie działały na podstawie i w granicach prawa, tzn. w oparciu o przepisy niebędące częścią krajowego porządku prawnego.

Strona zarzuciła naruszenie przepisu art. 130 § 1 pkt 5 w związku z art. 143 Ordynacji podatkowej, co w konsekwencji wpłynęło na naruszenie wskazanych wyżej przepisów postępowania. Art. 130 § 1 Ordynacji podatkowej dotyczy obowiązku wyłączenia od udziału w postępowaniu pracownika, który spełnia wymienione w nim przesłanki, tzn. w określony w nich sposób jest związany z toczącym się postępowaniem, np. przez branie udziału w wydaniu zaskarżonej decyzji. Wyrażenie "udział w wydaniu zaskarżonej decyzji" odnosi się do stadium decyzyjnego postępowania i wiąże z odpowiedzialnością za prawnie wiążące rozstrzygnięcie sprawy przez podpisanie projektu decyzji przez osobę zajmującą stanowisko organu właściwego do jej wydania albo pracownika imiennie upoważnionego przez osobę sprawującą stanowisko organu. W niniejszej sprawie decyzja organu I instancji została wydana przez Naczelnika Oddziału Urzędu Celnego w Szczecinie, imiennie upoważnionego do jej wydania przez Dyrektora Urzędu Celnego w Szczecinie, który nie brał udziału w postępowaniu odwoławczym. Decyzja odwoławcza została natomiast wydana przez zastępcę Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie, imiennie upoważnionego do jej wydania przez Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie. Podniesiona przez stronę skarżącą okoliczność, że w chwili wydania decyzji w I instancji stanowisko Dyrektora Urzędu Celnego (organu) piastowała ta sama osoba, która następnie, w chwili wydania decyzji odwoławczej zajmowała stanowisko Dyrektora Izby Celnej (organu odwoławczego) nie przesądza o naruszeniu art. 130 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, ponieważ osoba ta nie brała udziału w wydaniu zaskarżonej odwołaniem decyzji., a jedynie upoważniła innego pracownika do jej wydania. Art. 130 § 1 Ordynacji podatkowej zawiera enumeratywne wyliczenie przyczyn wyłączenia pracownika od udziału w postępowaniu. Wskazana przez skarżącą okoliczność taką przesłanką nie jest. Wyłączenie od udziału w postępowaniu odwoławczym dotyczy osoby piastującej stanowisko organu lub innego pracownika imiennie upoważnionego do załatwienia sprawy, która brała udział w wydaniu zaskarżonej decyzji w I instancji przez jej podpisanie, nie dotyczy natomiast osoby upoważniającej do wydania decyzji. Zgodnie z art. 143 Ordynacji podatkowej organ może upoważnić pracownika do załatwiania spraw w jego imieniu i w ustalonym zakresie, także do wydawania decyzji. Upoważnienie to może być udzielone m. in. funkcjonariuszom celnym lub pracownikom urzędu celnego oraz funkcjonariuszom celnym lub pracownikom izby celnej odpowiednio przez naczelnika urzędu celnego lub dyrektora izby celnej. Konstrukcja art. 143 pozwala zatem na udzielenie pracownikowi urzędu podległego organowi prawa do działania w imieniu organu w zakresie określonym w pełnomocnictwie. Przepis ten ma istotne praktyczne znaczenie dla funkcjonowania i prowadzenia działalności orzeczniczej przez organy celne, ponieważ umożliwia ich sprawne działanie. Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, że przepis art. 130 § 1 podlega ścisłej wykładni, a jego rozszerzona interpretacja, polegająca na traktowaniu osoby upoważniającej jako osoby biorącej udział w wydaniu decyzji, byłaby niezgodna z wolą ustawodawcy. Oceniając zasadność zarzutów należy bowiem dokonać subsumpcji stanu faktycznego sprawy do obowiązujących przepisów prawa, a nie odwrotnie. Sąd zasadnie nie podzielił zatem stanowiska Spółki, że organ celny wydał decyzję z rażącym naruszeniem prawa.

Mając to wszystko na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i na podstawie przepisów art. 181, 183 § 1 i 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

mr