Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 1079/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2019-02-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Odrzucono skargę
Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58 par. 1 pkt 6,  art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 54 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1201
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Gapiński (spr.), Sędziowie WSA Agata Ćwik-Bury, Anna Tyszkiewicz-Ziętek, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 lutego 2019 r. sprawy ze skargi I. K., L. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną 1) oddala skargę L. K., 2) odrzuca skargę I. K.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej - organ odwoławczy, Kolegium, SKO) postanowieniem z dnia [...] nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 z późn. zm – dalej k.p.a.) oraz art. 18, art. 23 § 3 i art. 54 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1201 z późn. zm. - dalej u.p.e.a.), po rozpoznaniu zażalenia wniesionego przez L.K.(dalej - zobowiązany, skarżący), utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Z.(dalej - organ egzekucyjny) z dnia [...] nr [...], którym oddalono skargę na czynność egzekucyjną z dnia [...] w postaci zajęcia świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej.

Przedmiotowe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Wierzyciel, będący zarazem organem egzekucyjnym, w dniu [...] wystawił tytuł wykonawczy o nr [...], obejmujący zaległości w podatku od nieruchomości za cały rok 2016 oraz pierwszy kwartał 2017. Wskazano w nim jako zobowiązanych małżonków, tj. skarżącego oraz jego małżonkę – I. K. (dalej – żona skarżącego). W dniu [...] nadano tytułowi klauzulę o skierowaniu do egzekucji.

Odpis wskazanego tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniem z dnia [...]nr [...] o zajęciu świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej został doręczony żonie skarżącego oraz Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. odpowiednio w dniu 13 lutego 2018 r. oraz 31 stycznia 2018 r.

Natomiast wspomnianego tytułu wykonawczego nie doręczono skarżącemu, jak również nie zastosowano wobec niego żadnego środka egzekucyjnego wskazanego w art. 1a pkt 12 u.p.e.a.

Na powyższe zajęcie świadczenia emerytalnego w dniu [...] do organu egzekucyjnego wpłynęły odrębne skargi zobowiązanego i jego małżonki datowane na dzień 20 lutego 2018 r. Nadmienić należy, że skargi mają identyczną treść. Zarzucając naruszenie art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. wniesiono o uchylenie zaskarżonej czynności egzekucyjnej, ewentualnie o zawieszenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 54 § 6 u.p.e.a. Uzasadniając żądanie podniesiono, że z uwagi na toczące się postępowanie odwoławcze brak jest ostatecznej decyzji ustalającej wysokość podatku od nieruchomości, co przemawia za zasadnością wniesionej skargi na czynność egzekucyjną.

Organ egzekucyjny dwoma odrębnymi postanowieniami z dnia [...], tj. o nr [...] dotyczącym małżonki zobowiązanego oraz o nr [...] dotyczącym zobowiązanego, oddalił skargi na czynność egzekucyjną z dnia [...] w postaci zajęcia świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej.

Wskutek zażalenia skarżącego (jego małżonka nie wniosła środka zaskarżenia na postanowienie z dnia [...]) SKO postanowieniem z dnia [...] nr [...] uchyliło rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne, a sprawę przekazało do ponownego rozpatrzenia organowi egzekucyjnemu. W motywach postanowienia wskazano, że niekompletne akta uniemożliwiają weryfikację poprawności czynności egzekucyjnej. Ponadto Kolegium wskazało, że argumentacja użyta w skardze w istocie mogłaby być podstawą zarzutów z art. 33 u.p.e.a., gdyż zobowiązany powoływał się na brak wymagalności obowiązku, ze względu na fakt, że decyzja w sprawie podatku od nieruchomości nie jest ostateczna. Wobec tego SKO wskazało, aby organ egzekucyjny rozważył, czy nie zachodzi konieczność rozpatrzenia podania skarżącego także jako zarzutów na postępowanie egzekucyjne.

Kolejnym postanowieniem z dnia [...] nr [...] organ egzekucyjny podtrzymał swoje poprzednie stanowisko oddalając skargę zobowiązanego na czynność egzekucyjną z dnia [...] w postaci zajęcia świadczenia emerytalnego.

W odrębnym postanowieniu z dnia [...] nr [...] organ egzekucyjny postanowił odmówić wszczęcia postępowania w sprawie zarzutu zgłoszonego przez zobowiązanego w piśmie z dnia 20 lutego 2018 r., gdyż został wniesiony z uchybieniem terminu.

W zażaleniu z dnia 13 lipca 2018 r. złożonym na postanowienie organu egzekucyjnego z dnia [...] nr [...] skarżący zarzucił:

– całkowite pominięcie decyzji SKO, co doprowadziło do wadliwego wydania postanowienia o oddaleniu skargi w niniejszej sprawie;

– wydanie zaskarżonego postanowienia z naruszeniem art. 124 § 2 oraz art. 107 § 4 w związku z art. 126 k.p.a. polegającym na błędnej wykładni, a w rezultacie niewłaściwym zastosowaniu tych norm, co skutkowało wadliwym odstąpieniem od pełnego uzasadnienia zaskarżonego postanowienia.

Motywując zasadność podniesionych zarzutów skarżący posłużył się argumentacją zaprezentowaną w piśmie z dnia 20 lutego 2018 r. Wskazał zatem, że skoro postępowanie dotyczące podatku od nieruchomości nie zostało zakończone w sposób ostateczny, to brak jest podstaw do podejmowania czynności egzekucyjnych. Zatem zajęcie świadczenia emerytalnego nastąpiło z naruszeniem art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Zarzucił również, że organ egzekucyjny nie uwzględnił stanowiska Kolegium wyrażonego w postanowieniu kasacyjnym.

Organ odwoławczy po rozpoznaniu wniesionego zażalenia, postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego z dnia [...]. W motywach wydanego rozstrzygnięcia podkreślono, że postępowanie prowadzone na podstawie art. 54 § 1 u.p.e.a. skupia się na kwestiach formalnoprawnych, które odnoszą się do prawidłowości działania organu egzekucyjnego. Niedopuszczalnym jest w tym trybie badanie zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Zauważono ponadto, iż w ramach skargi na czynności egzekucyjne nie jest możliwym podnoszenie zarzutów, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia służącego ochronie praw zobowiązanego. Tym samym skarga na czynności egzekucyjne nie może opierać się na okolicznościach określonych w art. 33 § 1 u.p.e.a., które dotyczą instytucji zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.

W dalszej części uzasadnienia SKO wyjaśniło, że rozpatrując zażalenie skarżącego (jako solidarnie zobowiązanego z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości) badało jedynie formalną poprawność czynności egzekucyjnej polegającej na zajęciu świadczeń emerytalnych. Następnie po przytoczeniu treści art. 79 u.p.e.a., w którym uregulowano wskazany środek egzekucyjny, organ odwoławczy stwierdził, że nie dopatrzył się uchybień w dokonanej czynności egzekucyjnej polegającej na zajęciu świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego. Przyjął bowiem, że zachowuje ona wszystkie elementy przewidziane w art. 79 u.p.e.a. Zauważyło ponadto, że w myśl art. 1a pkt 12 u.p.e.a. zajęcie świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego oraz ubezpieczenia społecznego, a także renty socjalnej jest środkiem egzekucyjnym przewidzianym dla egzekucji należności pieniężnych, a takie niewątpliwie są przedmiotem postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuł [...]. Końcowo jeszcze raz SKO podkreśliło, że w ramach rozpatrywania skargi na czynność egzekucyjną nie mogą być badane okoliczności związane z wymagalnością obowiązku poddanego egzekucji, czy też jego istnieniem.

W skardze z dnia 10 września 2018 r. na postanowienie organu odwoławczego, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, zobowiązany oraz jego małżonka zarzucili:

1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:

– art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez jego niezastosowanie podczas gdy skarżący, spójnie i konsekwentnie wyjaśniali, iż nie na całym terytorium nieruchomości położonej w Z. przy ul. [...] jest prowadzona działalność gospodarcza, czego organ nie uwzględnił;

2) naruszenie przepisów postępowania, mogących mieć wpływ na wynika sprawy:

– art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i nie podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy;

– art. 10 § 1 k.p.a. polegające na uniemożliwieniu skarżącym czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a także wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań;

– art. 80 k.p.a. polegające na dowolnej ocenie materiału dowodowego, tj. poprzez pominięcie dowodów przedkładanych przez skarżących.

Wobec powyższych zarzutów skarżący oraz jego małżonka wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego.

W uzasadnieniu skargi po zwięzłym przedstawieniu przebiegu postępowania wskazano na sporne kwestie decyzji dotyczącej podatku od nieruchomości. W tym zakresie podniesiono, że organ podatkowy błędnie przyjął, że cała powierzchnia opodatkowanego budynku związana jest z prowadzeniem działalności gospodarczej, w sytuacji gdy jego część wykorzystywana je na cele mieszkalne skarżącego. Brak wyjaśnienia tej okoliczności, zdaniem skarżącego i jego małżonki, świadczy o naruszeniu art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa.

Następnie podniesiono w skardze, że Kolegium pomimo tego, że organ egzekucyjny nie zastosował się do zaleceń zawartych w postanowieniu kasacyjnym, utrzymał w mocy jego rozstrzygnięcie oddalające skargę na czynność egzekucyjną.

Z powyższych powodów, zdaniem skarżącego i jego żony, doszło także do naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Ponadto naruszono art. 80 k.p.a. gdyż dokonano dowolnej oceny materiału dowodowego, tj. pominięto dowody i twierdzenia przedkładane przez skarżących.

Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonego postanowienia stwierdzić należało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego lub z naruszeniem przepisów postępowania. Wobec braku naruszeń prawa o takim ciężarze gatunkowym nie było podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia.

Przedmiotem skargi jest postanowienie Kolegium utrzymujące w mocy rozstrzygnięcie organu egzekucyjnego, którym oddalono skargę zobowiązanego na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu świadczenia emerytalnego. Zauważyć przy tym należy, że zajęte zostało świadczenie przysługujące małżonce skarżącego. Nie wpływa to jednak na legitymację skarżącego do wystąpienia z powyższym środkiem zaskarżenia, ponieważ czynności egzekucyjne mogą być zaskarżane przez zobowiązanego nawet wówczas, gdy nie są one do niego skierowane (zob. Kulesza, Cezary. Art. 54. W: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz, wyd. II. LEX, 2015). Skargę, o której mowa w art. 54 § 1 u.p.e.a. może zatem wnieść osoba zobowiązana w rozumieniu art. 1a pkt 20 u.p.e.a. (zob. wyroki NSA: z dnia 9 września 2015 r. sygn. akt II GSK 1574/14, Lex nr 1986587; z dnia 31 października 2012 r. sygn. akt I OSK 844/12, Lex nr 1378986). Zgodnie ze wspomnianym art. 1a pkt 20 u.p.e.a. przez zobowiązanego rozumie się osobę prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej albo osobę fizyczną, która nie wykonała w terminie obowiązku o charakterze pieniężnym lub obowiązku o charakterze niepieniężnym, a w postępowaniu zabezpieczającym - również osobę lub jednostkę, której zobowiązanie nie jest wymagalne albo jej obowiązek nie został ustalony lub określony, ale zachodzi obawa, że brak zabezpieczenia mógłby utrudnić lub udaremnić skuteczne przeprowadzenie egzekucji, a odrębne przepisy na to zezwalają. Nie ulega wątpliwości, że skarżący wraz z małżonką został wskazany w tytule wykonawczym z dnia [...] jako osoba zobowiązana, a tym samym dysponuje w niniejszej sprawie uprawnieniem do złożenia skargi na powyższą czynność egzekucyjną.

Na wstępie rozważań należy wskazać, że materialnoprawną podstawą zaskarżonego postanowienia jest art. 54 u.p.e.a. W postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne - stanowiącym w istocie fragment postępowania egzekucyjnego - ocenie podlegają tylko zastrzeżenia odnoszące się do konkretnej czynności egzekucyjnej. W postępowaniu tym nie orzeka się o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia. Rozstrzygnięcie w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne co do zasady nie ma zatem wpływu na możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Uwzględnienie skargi wywiera skutki jedynie w zakresie czynności, na którą ją wniesiono (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 kwietnia 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 69/08, Lex nr 486251). Zwrócić należy ponadto uwagę, że w ramach skargi na czynności egzekucyjne (art. 54 u.p.e.a.) można jedynie podnosić zarzuty formalnoprawne, odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego bądź egzekutora, mając na względzie przepisy regulujące sposób i formę dokonywania czynności egzekucyjnych w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym (zob. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 11 stycznia 2017 r. sygn. akt I SA/Bd 789/16, Lex nr 2227159; wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2015 r. sygn. akt II FSK 1688/13, Lex nr 1783606).

Zatem skarga składana w trybie art. 54 § 1 u.p.e.a. powinna dotyczyć konkretnej czynności egzekucyjnej, a organ dokonuje w tym trybie oceny zgodności z prawem czynności faktycznych podjętych przez organ egzekucyjny w wykonaniu zastosowanego środka egzekucyjnego. W kontekście tych uwag organ odwoławczy prawidłowo dokonał oceny zajęcia świadczenia emerytalnego żony zobowiązanego przez pryzmat przepisów określających wymagania formalnoprawne danej czynności egzekucyjnej.

W świetle art. 1a pkt 2 u.p.e.a. ilekroć w ustawie jest mowa o czynności egzekucyjnej - rozumie się przez to wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego, a więc środka wymienionego w art. 1a pkt 12 u.p.e.a. Do czynności egzekucyjnych zalicza się więc wszelkie czynności zajęcia prawa majątkowego strony, takie jak np. zajęcie wynagrodzenia, renty, rachunku bankowego bądź innej wierzytelności pieniężnej, a także zajęcia ruchomości lub nieruchomości oraz dalsze czynności związane z realizacją tych środków egzekucyjnych takie jak np. odebranie zajętych ruchomości bądź ich licytacja (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 marca 2016 r. sygn. akt III SA/Wa 880/15, Lex nr 2113619). Zatem taką czynnością jest także zajecie świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego oraz ubezpieczenia społecznego, a także z renty socjalnej (art. 1a pkt 12 lit. a tiret 3 u.p.e.a.).

Tryb egzekucji ze świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego uregulowany został w art. 79 u.p.e.a. Stosowanie do § 1 wskazanego przepisu organ egzekucyjny doręczył w dniu 13 lutego 2018 r. żonie zobowiązanego, a w dniu 31 stycznia 2018 r. ZUS-owi zawiadomienie z dnia [...] nr [...] o zajęciu tej części przysługujących żonie skarżącego świadczeń, która nie jest zwolniona spod egzekucji, na pokrycie egzekwowanych należności pieniężnych wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi. Ponadto wraz z zawiadomieniem o zajęciu świadczenia emerytalnego doręczono żonie skarżącego również odpis tytułu wykonawczego, gdyż wcześniej nie został on jej doręczony (art. 79 § 4 pkt 1 u.p.e.a.). Ponadto zawiadomienie zawiera wszystkie elementy i pouczenia, o których mowa w art. 67 § 2 u.p.e.a. Zauważyć również należy, iż wspomniane zawiadomienie zostało sporządzone zgodnie obowiązującym wzorem określonym w załączniku nr 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2016 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz.U. z 2016 r. poz. 1339 z późn. zm.).

Podsumowując, w ocenie Sądu, w ramach zastosowanego środka czynności zostały dokonane zgodnie z przepisami u.p.e.a. Tym samym zasadnie skarga zobowiązanego została uznana za niezasadną.

Prawidłowo organ odwoławczy wyjaśnił, że okoliczności, których dowodzi zobowiązany, nie mogą być rozpatrywane w ramach postępowania prowadzonego w trybie art. 54 § 1 u.p.e.a., gdyż nie odnoszą się one do kwestii formalnoprawnych związanych z realizacją (wykonywaniem) czynności egzekucyjnej. Z wywodów skarżącego bowiem wynika, że w jego ocenie, organ egzekucyjny (będący jednocześnie wierzycielem) nie był uprawniony do zastosowania środka egzekucyjnego, gdyż w dacie podjęcia czynności decyzje podatkowe nie były ostateczne z uwagi na toczące się przed SKO postępowanie odwoławcze. Ponadto ze złożonej do tut. Sądu skargi wynika, że zobowiązany zarzuca organowi egzekucyjnemu, jak i Kolegium, nie przedsięwzięcie czynności mających na celu rozstrzygnięcie o zasadności jego twierdzeń co do nieprawidłowości naliczenia podatku od nieruchomości przy zastosowaniu stawki przewidzianej dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej w odniesieniu do całej powierzchni budynku, podczas gdy, jak twierdzi skarżący, jej część wykorzystywana jest na cele mieszkaniowe. Wymaga zatem, aby w ramach skargi na czynność egzekucyjną dokonano weryfikacji decyzji podatkowej. Tymczasem jak się przyjmuje w orzecznictwie sądów administracyjnych, przedmiotem skargi na czynności egzekucyjne nie mogą być kwestie materialnoprawne dotyczące m.in. istnienia, czy też wymagalności dochodzonych należności (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 września 2017 r. sygn. akt V SA/Wa 52/17, Lex nr 2435046; wyrok WSA w Krakowie z dnia 10 lipca 2017 r. sygn. akt I SA/Kr 351/17, Lex nr 2365491). Ponadto jeżeli z uwagi na stadium postępowania egzekucyjnego nie przysługuje dłużnikowi środek zaskarżenia w postaci zarzutów, to skarga na czynności egzekucyjne, o której mowa w art. 54 u.p.e.a., nie może stanowić konkurencyjnego środka zaskarżenia (zob. wyroku NSA z dnia 6 grudnia 2013 r. sygn. akt II FSK 2988/11, Lex nr 1413364). W trybie art. 54 u.p.e.a. ocenie podlegają działania organu egzekucyjnego, a nie wierzyciela, a tym bardziej organów podatkowych podejmowane w toku postępowania dotyczącego zobowiązania skarżącego w danym podatku (np. od nieruchomości), których efektem są decyzje stanowiące podstawę wystawionych tytułów wykonawczych (zob. wyrok WSA w Łodzi z dnia 8 sierpnia 2018 r. sygn. akt III SA/Łd 462/18, Lex nr 2541669). Oznacza to, że organ egzekucyjny nie jest uprawniony do weryfikowania wysokości podatku, którym odciążono zobowiązanego. Podkreślić bowiem jeszcze raz należy, że w ramach rozpatrywania skargi na czynność egzekucyjną nie mogą być badane okoliczności związane z wymagalnością obowiązku poddanego egzekucji, czy też jego istnieniem. Tym samym niezasadnym jest zarzut naruszenia przepisów wskazanych w skardze.

W sprawie nie doszło również do naruszenia art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a., co podnoszone było w skardze na czynność egzekucyjną. Przepis ten stanowi, że postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu w całości lub w części w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej. Zatem uregulowanie to dotyczy całkowicie innej instytucji - zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Przesłanki zawieszenia postępowania wymienione w art. 56 § 1 u.p.e.a. nie są przedmiotem badania w ramach skargi na czynność egzekucyjną. W myśl natomiast art. 54 § 6 u.p.e.a. wniesienie skargi, o której mowa w art. 54 § 1 u.p.e.a., nie wstrzymuje postępowania egzekucyjnego, jednak organ egzekucyjny lub organ nadzoru może, w drodze postanowienia, wstrzymać w uzasadnionych przypadkach prowadzenie postępowania egzekucyjnego. Jednak żaden z organów nie dostrzegł takiej potrzeby.

W skardze zasygnalizowano również naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. - zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Zgodnie z tą zasadą organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Przyjmuje się, że uchybienie art. 10 § 1 k.p.a. może stanowić podstawę uchylenia postanowienia jedynie wówczas, gdy wykaże się, że naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Zaniechanie tego rodzaju należy więc oceniać z punktu widzenia uniemożliwienia stronie podjęcia konkretnie wskazanej czynności procesowej oraz wpływu tego uchybienia na wynik sprawy (zob. wyrok NSA z dnia 29 sierpnia 2018 r. sygn. akt II OSK 2124/16, Lex nr 2552246). Tymczasem skarżący zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. nie poparł żadnymi argumentami. Z tych też względów przyjąć należało, że nie wykazał on, aby podnoszone przez niego naruszenie miało wpływ na wynik rozstrzygnięcia.

Wbrew sugestiom skarżącego, Kolegium w postanowieniu kasacyjnym z dnia [...] nie zawarło poglądu o zasadności skargi wniesionej przez zobowiązanego. Otóż jego wydanie podyktowane było tylko i wyłącznie niekompletnością akt sprawy przekazanych organowi odwoławczemu, co wykluczało możliwość ponownego rozpoznania sprawy. Dodatkowo Kolegium zasugerowało w nim potrzebę rozważenia, czy ze względu na treść pisma z dnia 20 lutego 2018 r. nie należy go zakwalifikować do zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 u.p.e.a. Analiza akt sprawy pozwala na stwierdzenie, że braki dokumentów, które wskazywane były przez Kolegium, zostały uzupełnione przez organ egzekucyjny. Ponadto organ egzekucyjny uznał, że wspomniane pismo skarżącego zawiera także zarzuty (art. 33 § 1 u.p.e.a.). W związku z tym wydał odrębne postanowienie z dnia [...] nr [...], którym odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zarzutu zgłoszonego przez zobowiązanego we wspomnianym piśmie, gdyż został wniesiony z uchybieniem terminu.

Zauważyć należy, że każdy zobowiązany (skarżący oraz jego małżonka) wniósł samodzielnie we własnym imieniu skargę na czynność egzekucyjną z dnia [...] polegającą na zajęciu świadczenia emerytalnego żony skarżącego. Organ egzekucyjny odnosząc się do nich wydał dwa odrębne postanowienia. Otóż postanowieniem z dnia [...] o nr [...] oddalił skargę żony zobowiązanego, a postanowieniem z dnia [...] o nr [...] oddalił skargę zobowiązanego. Rozstrzygnięcia te zostały odpowiednio doręczone jej adresatom. Jednak tylko skarżący wniósł zażalenie od rozstrzygnięcia pierwszoinstacyjnego. Finalnie postępowanie w sprawie zakończyło się wydaniem przez SKO ostatecznego postanowienia z dnia [...], które wobec wyczerpania toku kontroli instancyjnej otwarło zobowiązanemu drogę do wniesienia na to rozstrzygnięcie skargi do tut. Sądu. Natomiast postanowienie organu egzekucyjnego oddalające skargę żony zobowiązanego na czynność egzekucyjną wobec niewniesienia na nie zażalenia stało się ostateczne. Wynika stąd, że żona zobowiązanego nie legitymuje się interesem prawnym w sprawie dotyczącej jej męża, gdyż jej sprawa rozstrzygana była odrębnym postanowieniem. Z tego też względu koniecznym jest odrzucenie jej skargi. Wymaga tego art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm. - dalej p.p.s.a.), który stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Za "inną przyczynę" w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. należy uznać brak po stronie wnoszącego skargę interesu prawnego, o którym mowa w art. 50 § 1 p.p.s.a. (zob. wyrok NSA z dnia 22 czerwca 2012 r. sygn. akt II GSK 965/12, Lex nr 1413466). W konsekwencji skarga żony zobowiązanego jest nieskuteczna. Nie może więc domagać się ona kontroli sądowej zaskarżonego postanowienia Kolegium.

Z tych przyczyn Sąd:

– uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w sposób opisany w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę zobowiązanego;

– odrzucił skargę żony zobowiązanego na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.