Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1959/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-12-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Izabella Janson, sędzia WSA Małgorzata Miron, Protokolant Dominik Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2006 roku sprawy ze skargi J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty kary pieniężnej za usunięcie bez wymaganego zezwolenia drzew 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącego J. W. kwotę 307 (trzysta siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 2006 r. odmawiającą rozłożenia na raty kary pieniężnej w wysokości 10.241,30 zł za usunięcie bez wymaganego zezwolenia dwóch sztuk drzew z działki o nr ew. [...], usytuowanej przy ul. [...] w W. Dzielnicy W., jak również odstąpienia od nienaliczania ustawowych odsetek za zwłokę w zapłacie kary pieniężnej.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podał, iż decyzją z dnia [...] grudnia 2000 r. Burmistrz Miasta W. wymierzył J. W. karę pieniężną w wysokości 10.241,30 zł za wycięcie w 2000 roku, bez wymaganego zezwolenia, na działce przy ul. [...]w W. dwóch drzew: lipy i świerku liczących odpowiednio 37 i 35 lat. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpoznaniu odwołania J. W., decyzją z dnia [...] stycznia 2001 r. utrzymało w mocy wyżej wskazaną decyzję Burmistrza Miasta W.

Wyrokiem z dnia 16 stycznia 2003 r. zapadłym w sprawie sygn. akt IV SA 676/01 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę J. W. na w/w decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S.

Rozpoznając wniosek złożony przez J. W. o umorzenie odsetek i rozłożenie na raty przedmiotowej kary pieniężnej Prezydent W. w dniu [...] czerwca 2006 r. wydał odmowną decyzję, stwierdzając, iż brak jest podstaw prawnych zarówno do rozłożenia kary na raty, jak i umorzenia naliczonych odsetek.

W odwołaniu od powyższej decyzji J. W. podniósł, iż wraz z żoną jest bez pracy i nie jest w stanie zapłacić całości nałożonej na niego kary jak również odsetek.

Organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z art. 88 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną m.in. za usuwanie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia. W myśl art. 89 ust. 6 w/w ustawy, kary ustalone, nieuiszczone w wyznaczonym terminie, podlegają wraz z odsetkami za zwłokę przymusowemu ściągnięciu w trybie określonym w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organ podkreślił, że przepisy powyżej wskazanej

sygn. akt IV SA/Wa 1959/06

ustawy nie przewidują możliwości rozłożenia na raty lub umorzenia odsetek od należności powstałych z tego tytułu. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego z żadnego przepisu, zarówno w/w ustawy jak i innych aktów prawnych nie wynika uprawnienie dla organu co do możliwości podjęcia działań zmierzających do rozłożenia na raty lub umorzenia odsetek od kar naliczonych za samowolne, bez stosownego zezwolenia, ścięcie drzew. W konsekwencji organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł J. W. wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Strona skarżąca podniosła, iż błędne jest stanowisko organu odwoławczego, iż brak jest podstaw do rozłożenia należności na raty lub umorzenia odsetek. Zdaniem skarżącego w tym zakresie mają odpowiednie zastosowanie przepisy ustawy - ordynacja podatkowa jak również dotyczące postępowania egzekucyjnego w administracji, na podstawie których w razie wniesienia odwołania wstrzymuje się naliczanie odsetek od zobowiązania, jak też istnieje w uzasadnionych przypadkach możliwość rozłożenia należności na raty lub jej umorzenia.

Ponadto powołano się na ustawę o ochronie środowiska, wskazując, iż przewiduje ona możliwość zmniejszenia kar. Jednocześnie skarżący zawarł w skardze prośbę o traktowanie jego pism jako wniosku o zmniejszenie kary.

Zdaniem skarżącego wniosek o umorzenie odsetek i rozłożenie kary na raty zasługuje na aprobatę również z tego względu, iż toczą się jeszcze postępowania administracyjne dotyczące zasadności nałożenia wspomnianej kary pieniężnej, a w szczególności o wstrzymanie i zawieszenie postępowania egzekucyjnego i dotyczące skargi na czynności egzekucyjne oraz zarzutów w sprawie wystawienia tytułu egzekucyjnego nr [...] z dnia [...] września 2004 r. Ponadto toczy się postępowanie w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania dotyczącego nałożenia kary pieniężnej.

Skarżący podniósł również zarzut naruszenia konstytucyjnej zasady równości wobec prawa, argumentując faktem wydania pozwolenia na budowę bez stosownego pouczenia, że musi występować o inne dodatkowe pozwolenia, gdy tymczasem sąsiedzi będący w podobnej sytuacji dostali pozwolenia na budowę ze wskazaniem jakich czynności mają dokonać, aby te pozwolenia były skuteczne.

sygn. akt IV SA/Wa 1959/06

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Organ odwoławczy podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodał ponadto, że także na etapie prowadzonego postępowania egzekucyjnego nie jest możliwe umorzenie odsetek i rozłożenie orzeczonych kar na raty.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne są powołane do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i granicami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kierując się powyższym unormowaniem Sąd ocenił, że skarga prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji, choć z innych przyczyn niż w niej wskazanych.

Zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Jak wynika z akt administracyjnych sprawy pierwszy wniosek strony, który wszczął postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie wpłynął do Burmistrza Dzielnicy W. w dniu [...] stycznia 2003 r. Wnioskiem tym J. W. zwrócił się do wskazanego wyżej organu o rozłożenie kary pieniężnej na sześć rat po 1.707 zł każda oraz o umorzenie odsetek. Wniosek taki został złożony w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 stycznia 2003 r. (sygn. akt IV SA 676/01) oddalającym skargę J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] stycznia 2001 r. w przedmiocie ustalenia kary za wycięcie drzew bez zezwolenia.

W dniu 13 lutego 2003 r. skarżący po raz drugi skierował do Burmistrza Dzielnicy W. wniosek o identycznej treści, jak wniosek poprzedni.

Następnie pismem z dnia 29 sierpnia 2003 r. skarżący zwrócił się do wyżej wskazanego organu o nienaliczanie odsetek od kary pieniężnej nałożonej decyzją Burmistrza Miasta W. z dnia [...] grudnia 2000 r. za okres od 4 kwietnia 2001 r. do 16 stycznia 2003 r. tj. od dnia rozstrzygnięcia sprawy przez Naczelny Sąd

sygn. akt IV SA/Wa 1959/06

Administracyjny. Ponadto wnioskodawca podniósł, iż w osnowie w/w decyzji brak było rozstrzygnięcia, iż w przypadku nieuiszczenia kary w terminie naliczane będą odsetki za zwłokę i okoliczność ta jego zdaniem budzi wątpliwość, czy pod względem formalnym naliczanie odsetek jest zasadne.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. rozpoznając sprawę w postępowaniu odwoławczym powołało się na przepis art. 88 i art. 89 ust. 6 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, nie wyjaśniając dlaczego zastosowano przepisy tej ustawy w sytuacji, gdy wniosek strony o rozłożenie kary pieniężnej został złożony w styczniu 2003 r.

W tym miejscy należy zauważyć, iż stosownie do treści art. 158 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. Nr 92, poz. 880 ze zm.) do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy dotychczasowe.

Skoro wniosek strony wpłynął do organu przed dniem 1 maja 2004 r. tj. przed wejściem w życie wyżej cytowanej ustawy o ochronie przyrody i postępowanie administracyjne wszczęte w sprawie nie zostało zakończone przed tą datą decyzją ostateczną, to jest rzeczą oczywistą, że w sprawie niniejszej należało zastosować przepis o charakterze intertemporalnym tj. art. 158 tej ustawy.

Organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji ograniczył się w zasadzie do przytoczenia treści art. 88 i 89 ust. 6 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody i stwierdzenia, że zgadza się ze stanowiskiem Prezydenta W. wyrażonym w kwestionowanej decyzji, która w jego ocenie nie narusza prawa.

Należy podkreślić, iż zgodnie z wyrażoną w art. 15 i 138 k.p.a. zasadą dwuinstancyjności organ administracji publicznej - w sytuacji skutecznego złożenia środka odwoławczego - ma obowiązek ponownego rozpoznania sprawy nie ograniczając się jedynie do weryfikacji decyzji organu pierwszej instancji, a taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie.

Stosownie do art. 107 k.p.a. do części składowych decyzji zalicza się między innymi uzasadnienie faktycznie i prawne (wyjątek stanowią § 4 i 5 tego artykułu). Uzasadnienie zatem stanowi integralną część decyzji i jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia stanowiącego dyspozytywną część decyzji.

Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego objęta kontrolą sądową w niniejszej sprawie nie spełnia warunków art. 107 § 3 k.p.a.

sygn. akt IV SA/Wa 1959/06

Przede wszystkim organ nie wyjaśnił zastosowania w sprawie przepisów w/w ustawy o ochronie przyrody, zwłaszcza, że w kontekście regulacji prawnej określonej w art. 158 tej ustawy zasadność oparcia rozstrzygnięcia na przyjętej przez organy podstawie prawnej budzi poważne wątpliwości.

Rozpoznając sprawę ponownie organ wyjaśni należycie podstawę prawną rozstrzygnięcia uwzględniając w szczególności cytowany art. 158 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody i odnosząc się również do zarzutów skarżącego podnoszonych we wniosku, na podstawie którego wszczęto postępowanie. Ustalenia te winny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.

Mając na uwadze, że omawiana decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak sentencji.

Rozstrzygnięcie o kosztach zostało oparte o treść art. 200 tej ustawy.