Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1691/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2022-05-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 101
journal: Dz.U. 2021 poz 1372
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t.j.
article: art. 6h w związku z art. 2 ust. 1 pkt 4, art. 2 ust. 3, art. 6r ust. 3b
journal: Dz.U. 2021 poz 888
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - t.j.
article: art. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2021 poz 195
law: Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia WSA Wojciech Gapiński (spr.), Sędzia WSA Renata Siudyka, Protokolant specjalista Magdalena Dąbek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 maja 2022 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej w P. na uchwałę Rady Miasta Piekary Śląskie z dnia 28 października 2021 r. nr XLI/464/21 w przedmiocie określenia szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Rada Miasta Piekary Śląskie (dalej – Rada Miasta, organ uchwałodawczy) w dniu 28 października 2021 r. podjęła uchwałę nr XLI/464/2021 w sprawie zmiany uchwały nr XXII/267/20 Rady Miasta Piekary Śląskie z dnia 28 maja 2020 r. w sprawie szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów (Dziennik Urzędowy Województwa Śląskiego z 2021 r. poz. 6818 – dalej uchwała zmieniająca).

W skardze z dnia 6 grudnia 2021 r., wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, pełnomocnik Spółdzielni Mieszkaniowej w P. (dalej – Spółdzielnia, Skarżąca) zakwestionował powyższą uchwałę Rady Miasta z dnia 28 października 2021 r. nr XLI/464/2021 w zakresie § 1 pkt 9, 12 i 13. Zarzucił jej naruszenie:

a) art. 16 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 779 z późn. zm. – dalej u.o.) poprzez ustalenie sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości z naruszeniem zasad ogólnych gospodarki odpadami, w tym w szczególności poprzez wprowadzenie rażąco niskiej częstotliwości odbioru odpadów komunalnych powodującej zagrożenie dla wody, powietrza, gleby, roślin lub zwierząt oraz powodującej uciążliwości wywołane zapachem, przy jednoczesnym podwyższeniu opłat za odbiór odpadów komunalnych uchwałą Rady Miasta Piekary Śląskie nr XLI/462/21 z dnia 28 października 2021 r. w sprawie ustalenia stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (Dziennik Urzędowy Województwa Śląskiego z 2021 r. poz. 6816) z 30 zł do 38 zł;

b) art. 3 ust. 2 pkt 5 w związku z art. 6c ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 888 z pózn. zm. - dalej jako u.c.p.g.) poprzez brak realizacji ustawowego obowiązku zapewnienia czystości i porządku na terenie gminy oraz niestworzenie warunków niezbędnych do ich utrzymania, poprzez niezapewnienie odpowiedniej częstotliwości odbioru odpadów;

c) art. 6j w związku z art. 6k ust. 2 pkt 3 u.c.p.g. poprzez nieuzasadnione zmniejszenie częstotliwości odbioru odpadów komunalnych pomimo podwyższenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi uchwałą Rady Miasta Piekary Śląskie nr XLI/462/21 z dnia 28 października 2021 r. w sprawie ustalenia stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, bowiem organ podejmując decyzję o podwyższeniu opłaty powinna wziąć pod uwagę koszty funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, a w związku ze zmniejszeniem częstotliwości odbioru odpadów niechybnie, okoliczność ta powinna wpłynąć na spadek kosztów funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi w Mieście Piekary Śląskie, względnie proces wzrostu tychże kosztów winien zostać zatrzymany;

d) art. 5a ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 1372 z późn. zm. – dalej u.s.g.) w związku z art. 3 ust. 2 - 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1057 z późn. zm. – u.d.p.p.) poprzez nieuzasadnione niedopuszczenie przedstawicieli Skarżącej do udziału w konsultacjach społecznych poprzedzających podjęcie zaskarżonej uchwały oraz nieuwzględnienie wniosków Skarżącej zgłaszanych w związku z projektem uchwały.

Wobec tych zarzutu pełnomocnik Spółdzielni wniósł o stwierdzenie nieważności § 1 pkt 9, 12 i 13 zaskarżonej uchwały oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W motywach skargi podniesiono, że konsultacje społeczne nie zostały przeprowadzone w sposób prawidłowy, gdyż odmówiono w nich udziału Skarżącej. Tymczasem, zdaniem pełnomocnika, jego mocodawczyni zalicza się do grona podmiotów uprawnionych do uczestnictwa w konsultacjach (art. 3 ust. 2 u.d.p.p.). Uzasadniono to tym, że spółdzielnia jest dobrowolnymi zrzeszeniami nieograniczonej liczby osób (art. 1 § 1 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze), a celem spółdzielni mieszkaniowych jest zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych i innych potrzeb członków oraz ich rodzin (art. 1 § 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych). Dodano, że cele działania Skarżącej zostały doprecyzowane w jej Statucie poprzez wskazanie, iż jest to także zaspokajanie potrzeb gospodarczych, społecznych, oświatowych i kulturalnych osób zamieszkujących w nieruchomościach zarządzanych przez Spółdzielnię. Ustalenia te, w opinii pełnomocnika, dają podstawę do przyjęcia nawet, że Skarżąca prowadzi działalność pożytku publicznego w rozumieniu u.d.p.p. W konsekwencji powyższe działania organu, w ocenie pełnomocnika, pozostają w opozycji względem obowiązujących przepisów prawa, a nade wszystko doprowadziły do przyjęcia uchwały naruszającej interes prawny Spółdzielni i mieszkańców jej zasobów lokalowych.

Następnie wskazano, że zmiany wynikające z zaskarżonej uchwały prowadzą do zmniejszenia częstotliwości wywozu odpadów, co stanowi o zagrożeniu dla zdrowia i życia ludzi, a także o możliwości wystąpienia uciążliwości wywołanych przez zapach. W konsekwencji stanowi to o naruszeniu art. 16 u.o. Ponadto autor skargi stanął na stanowisku, że takie uregulowania wskazują na uchybienie obowiązkowi stworzenia przez Gminę warunków niezbędnych dla na jej terenie utrzymania czystości i porządku (art. 3 ust. 2 pkt 5 u.c.p.g.). Jednocześnie zauważono, że działania te są pozbawione uzasadnienia biorąc pod uwagę, że podwyższeniu uległy opłaty za odbiór odpadów.

W końcowej części wyjaśniono, że przeszkodą w złożeniu skargi nie jest okoliczność, iż zaskarżona uchwała wejdzie w życie dopiero z dniem 1 stycznia 2022 r. Wskazując na wyrok NSA z dnia 30 stycznia 2020 r. o sygn. akt II OSK 41/20 stwierdzono, że sam fakt podjęcia uchwały przez organ gminy uprawnia do wystąpienia ze skargą na tę uchwałę do sądu administracyjnego.

W odpowiedzi na skargę z dnia 29 grudnia 2021 r. pełnomocnik Rady Miasta wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu odniesiono się kolejno do każdego z zarzutów skargi. Zajmując się pierwszym z nich wskazano, że częstotliwość odbioru odpadów ustalono została w zgodzie z art. 6r ust. 3b u.c.p.g. (w brzmieniu obowiązującym od 23 września 2021 r.) Dodatkowo zauważono, że uchwała przed jej podjęciem została pozytywnie zaopiniowana przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. Z kolei wysokość opłaty ustalono przy uwzględnieniu wytycznych wynikających z art. 6k ust. 2 u.c.p.g. Zauważono, że Spółdzielnia nie sprecyzowała szczegółowych argumentów przeciwko prawidłowości wyliczenia wysokości nowej opłaty za odbiór odpadów. Powyższa argumentacja posłużyła de facto również pełnomocnikowi dla ustosunkowania się do drugiego i trzeciego zarzutu. Dodatkowo dla wzmocnienia twierdzeń o słuszności podwyższenia opłat wskazano, iż w 2021 r. dopłata z budżetu do systemu gospodarowania odpadami komunalnymi wyniosła 4.000.000 zł.

Odnosząc się do ostatniego z zarzutów pełnomocnik stwierdził, że brak udziału Spółdzielni w konsultacjach pozostawał bez wpływu na treść uchwały, gdyż jej podjęcie było poprzedzone szeregiem prac analitycznych, a ponadto, jak zaznaczono, znane było stanowisko Skarżącej. Zauważono następnie, że w konsultacjach nie zgłoszono żadnej uwagi do projektu uchwały. Zasadniczo jednak, zdaniem pełnomocnika, Spółdzielnia nie jest podmiotem uprawnionym do udziału w konsultacjach, gdyż nie zalicza się do podmiotów wymienionych w art. 3 ust. 2 i 3 u.d.p.p. W tej kwestii podkreślono, że spółdzielnie mieszkaniowe prowadzą działalność gospodarczą, a tym samym są ukierunkowane na cel zarobkowy. Dlatego też, w ocenie pełnomocnika, nie można było dopuścić Skarżącej do uczestnictwa w konsultacjach społecznych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej uchwały stwierdzić należało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem zaskarżenia jest uchwała Rady Miasta Piekary Śląskie z dnia 28 października 2021 r. nr XLI/464/2021, którą dokonano zmian w uchwale z dnia 28 maja 2020 r. nr XXII/267/20 w sprawie szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów m.in. w zakresie częstotliwości odbioru odpadów.

Kontrolą działalności organów administracji publicznej sprawowanej przez sądy administracyjne objęte są między innymi - zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 329 z poźn. zm. – dalej p.p.s.a.) - akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, przy czym kryterium tej kontroli stanowi zgodność z prawem tych aktów (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2167 z późn. zm.). Sąd, uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały w całości lub w części albo stwierdza, że została wydana z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a.).

Przed przystąpieniem do badania zasadności skargi wyjaśnić należy, że w sprawie znajduje zastosowanie art. 52 i art. 53 p.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym od 1 czerwca 2017 r. Zgodnie bowiem z art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r. poz. 935) przepisy art. 52 i art. 53 p.p.s.a., w brzmieniu nadanym ustawą nowelizacyjną, stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy. Zaskarżona uchwała została wydana po wejściem w życie wspomnianej nowelizacji, tj. po 1 czerwca 2017 r.

Badając formalną dopuszczalność wniesionej skargi wskazać należy, że zgodnie z art. 53 § 2a p.p.s.a. w przypadku innych aktów, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi i nie stanowi inaczej, skargę można wnieść w każdym czasie. Oznacza to, że w odniesieniu do aktów prawa miejscowego oraz innych aktów z zakresu administracji publicznej, po zmianie p.p.s.a. i ustawy o samorządzie gminnym dokonanej z dniem 1 czerwca 2017 r. wskutek powołanej wyżej ustawy zmieniającej, zniesiono obowiązek uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa przed wniesieniem skargi (art. 52 p.p.s.a. w związku z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym) oraz usunięto ograniczenie czasowe do wniesienia skargi (art. 53 § 2a p.p.s.a.).

Zgodnie zaś z przepisem art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.

Z wymienionych powyżej przepisów wynika, że warunkiem formalnym skutecznego zaskarżenia uchwały rady gminy jest wykazanie jedynie, że zaskarżona uchwała jest uchwałą z zakresu administracji publicznej.

Podmiot, który zaskarża uchwałę do sądu i domaga się stwierdzenia jej nieważności, musi wykazać interes prawny, który został naruszony określoną uchwałą, co wynika z powołanego wyżej art. 101 ust. 1 u.s.g. Skargę na uchwałę organu gminy może wnieść tylko ten, kto zgodnie z normą prawa materialnego ma interes prawny lub uprawnienie. Przez pojęcie interesu prawnego należy rozumieć interes zgodny z prawem i interes chroniony przez prawo. Istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego, tzn. taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje. Interes prawny i uprawnienie powinny wynikać z przepisów prawa materialnego, te bowiem przepisy są źródłem uprawnień i interesów prawnych (zob. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 1992 r. sygn. akt I SA 1355/91, Lex nr 26058).

Zatem skargę w oparciu o ten przepis szczególny może wnieść ten, kto wykaże, że jego indywidualny interes prawny znajduje ochronę w aktualnie funkcjonującym porządku prawnym i został naruszony kwestionowaną uchwałą rady gminy. Interes prawny osoby, która wnosi skargę w tym trybie wynikać niewątpliwie musi z przepisu prawa materialnego kształtującego sytuację prawną osoby skarżącej. Interes prawny takiej osoby uwidacznia się w tym, że osoba ta działa bezpośrednio, we własnym imieniu i posiada roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienie z nałożonego obowiązku. Kryterium "interesu prawnego" posiada więc charakter materialnoprawny i wymaga stwierdzenia, czy zachodzi związek między strefą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego, a kwestionowanym w skardze aktem lub czynnością organu administracji. Naruszenie tak rozumianego interesu prawnego w przypadku uchwały rady gminy w przedmiocie ustalenia sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych niewątpliwie wykazać może podmiot korzystający z tego rodzaju usług, a więc i wnoszący za nie opłaty.

W badanej sprawie poza sporem jest, że Skarżąca jest zarządcą nieruchomości wielolokalowych, stanowiących jej mienie lub mienie nabyte przez jej członków, gdzie wykonywanie zarządu jest jej obowiązkiem ustawowym. W odniesieniu zatem do gruntów zabudowanych budynkami, w których nie nastąpiło wyodrębnienie własności chociażby jednego lokalu, spółdzielnia mieszkaniowa jest zobowiązana do uiszczania opłaty za odbieranie odpadów komunalnych z mocy art. 6h w związku z art. 2 ust. 1 pkt 4 u.p.c.g., gdyż jest ich właścicielem (bądź użytkownikiem wieczystym gruntu i właścicielem budynków). Natomiast w myśl art. 2 ust. 3 u.c.p.g., jeżeli nieruchomość jest zabudowana budynkiem wielolokalowym, w którym ustanowiono odrębną własność lokalu, obowiązki właściciela nieruchomości wspólnej oraz właściciela lokalu obciążają wspólnotę mieszkaniową albo spółdzielnię mieszkaniową. Zatem i w tego rodzaju przypadku to Spółdzielnia zobligowana jest do wnoszenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Konkludując, Spółdzielnia jest adresatem praw i obowiązków wymienionych w rozdziale 3a ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, a więc korzysta z usług odbioru odpadów komunalnych i jest także zobowiązana do ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Posiada zatem interes prawny w zaskarżeniu przedmiotowej uchwały.

Przechodząc do dalszych rozważań stwierdzić należy, iż podstawą stwierdzenia nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy mogą być tylko istotne naruszenia prawa. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że istotne naruszenie prawa, to takiego rodzaju naruszenia prawa jak podjęcie uchwały przez organ niewłaściwy, brak podstawy do podjęcia uchwały określonej treści, niewłaściwe zastosowanie przepisu prawnego będącego podstawą podjęcia uchwały, czy też naruszenie procedury podjęcia uchwały (zob. wyroki NSA: z dnia 12 kwietnia 2011 r. sygn. akt II OSK 117/11 oraz z dnia 26 maja 2011 r. sygn. akt II OSK 412/11).

Zaskarżona uchwała jest uchwałą z zakresu administracji publicznej, w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.s.g. Stosownie do treści art. 1, art. 3 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 i 5, art. 6c ust. 1 u.c.p.g. do obowiązkowych zadań własnych gmin należy utrzymanie czystości i porządku w gminach, a wykonując to zadanie gminy obejmują wszystkich właścicieli nieruchomości na terenie gminy systemem gospodarowania odpadami komunalnymi, co polega m.in. na zorganizowaniu odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, zaś właściciele nieruchomości zobowiązani są ponosić na rzecz gminy opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

Spółdzielnia domaga się stwierdzenia nieważności § 1 pkt 9, 12 i 13 tej uchwały podnosząc, że na jej podstawie doprowadzono do nieuzasadnionego zmniejszenia częstotliwości odbioru odpadów, co ma rodzić zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi, w tym uciążliwości zapachowe, a także wskazuje na uchylanie się Gminy od obowiązku odbierania odpadów od właścicieli nieruchomości. Wyrażono również pogląd, że w sposób nieuprawniony nie dopuszczono Spółdzielni do udziału w konsultacjach społecznych nad projektem kwestionowanej uchwały, co miało się przełożyć na jej treść. Na mocy powyższej uchwały wprowadzono następujące częstotliwości odbierania odpadów komunalnych:

– jeden raz na tydzień - dla niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych w zabudowie wielorodzinnej (było - jeden lub dwa razy w tygodniu),

– w okresie od marca do listopada jeden raz na dwa tygodnie, a w okresie od grudnia do lutego jeden raz na miesiąc - dla odpadów BIO-kuchennych w zabudowie mieszkalnej jednorodzinnej (było - jeden raz na dwa tygodnie),

– w okresie od kwietnia do listopada jeden raz na dwa tygodnie - dla odpadów BIO-zielonych (było - w okresie od kwietnia do listopada - jeden raz w tygodniu).

Przystępując do oceny negowanej uchwały wskazać przyjdzie na art. 6r ust. 3b u.c.p.g. Stanowi on, że dopuszcza się zróżnicowanie częstotliwości odbierania odpadów, w szczególności w zależności od ilości wytwarzanych odpadów i ich rodzajów, z tym że w okresie od kwietnia do października częstotliwość odbierania niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych oraz bioodpadów stanowiących odpady komunalne nie może być rzadsza niż raz na tydzień z budynków wielolokalowych i nie rzadsza niż raz na dwa tygodnie z budynków mieszkalnych jednorodzinnych, z wyłączeniem gmin wiejskich oraz części wiejskiej gmin miejsko-wiejskich, w przypadku których częstotliwość odbierania niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych oraz bioodpadów stanowiących odpady komunalne może być rzadsza.

Zestawienie treść art. 6r ust. 3b u.c.p.g. z § 1 pkt 9 uchwały zmieniającej pozwala na stwierdzenie, że wyznaczenie częstotliwości odbioru odpadów komunalnych niesegregowanych z budynków wielorodzinnych na jeden raz w tygodniu pozostaje w zgodzie z zacytowanym przepisem ustawowym. Trudno doszukiwać się więc zagrożeń, czy też braku realizacji obowiązków gminy wyznaczonych ustawą o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, w tak ustalonym sposobie usuwania odpadów. Skoro ustawodawca uznał, że owe minimum czyni zadość powinnościom związanym z tym zadaniem (odbiorem odpadów komunalnych), to brak jest podstaw do czynienia z tego zarzutu. Na marginesie zaznaczyć należy, że problem przedstawiony przez Skarżącą może tkwić nie tyle w częstotliwości odbierania odpadów komunalnych, a potrzebie zweryfikowania ilości wytwarzanych odpadów, a więc złożenia nowej deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

Ponadto ustawodawca wprowadził obowiązek zaopiniowania powyższej uchwały przez państwowego powiatowego inspektora sanitarnego. Wskazuje to na dbałość o zdrowie publiczne, gdyż w myśl art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 195) Państwowa Inspekcja Sanitarna jest powołana do realizacji zadań z zakresu zdrowia publicznego, w szczególności poprzez sprawowanie nadzoru nad warunkami m.in. higieny środowiska, w celu ochrony zdrowia ludzkiego przed niekorzystnym wpływem szkodliwości i uciążliwości środowiskowych, zapobiegania powstawaniu chorób, w tym chorób zakaźnych i zawodowych. Taka właśnie opinia została uzyskana przed uchwaleniem negowanej uchwały, na co wskazuje pełnomocnik organu.

Odnosząc się do wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, co jest wiązane przez Spółdzielnie z częstotliwością ich odbioru, wyjaśnić należy, że jest ona warunkowana wieloma czynnikami, o których mowa w art. 6k ust. 2 u.c.p.g. Wymienia się wśród nich takie okoliczności, jak: 1) liczbę mieszkańców zamieszkujących daną gminę; 2) ilość wytwarzanych na terenie gminy odpadów komunalnych; 3) koszty funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, o których mowa w art. 6r ust. 2-2b i 2d; 4) przypadki, w których właściciele nieruchomości wytwarzają odpady nieregularnie, w szczególności to, że na niektórych nieruchomościach odpady komunalne powstają sezonowo. Oznacza to, że periodyczność odbioru odpadów komunalnych nie przesądza o wysokości opłaty. Ma ona natomiast pokryć koszty funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, jako całości. Tymczasem, jak zauważył pełnomocnik organu, tak się nie dzieje, gdyż w 2021 r. z budżetu przekazano na ten cel 4.000.000 zł. W tym miejscu należy poczynić zastrzeżenie, że powyższe uwagi dotyczące opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, nie służą uzasadnieniu prawidłowości ich podwyższenia, gdyż nie jest to przedmiotem kontroli sądowej.

Powyższe uwagi należy odnieść również do zmiany częstotliwości odbioru odpadów BIO-kuchennych i BIO-zielonych. Mianowicie organ uchwałodawczy stosownie do art. 6r ust. 3b u.c.p.g. przyjął rozwiązania czyniące zadość wymaganiom minimalnym z niego wynikających. Podkreślić jednak należy, że okres wskazany przez ustawodawcę dotyczy miesięcy od kwietnia do października. Natomiast organ uchwałodawczy wydłużył go przyjmując okres od marca do listopada dla odpadów BIO-kuchenny oraz od kwietnia do listopada dla odpadów BIO-ZIELONYCH, a więc na korzyść lokalnej społeczności.

Zasadnym jest więc uznanie nietrafności żądania stwierdzenia nieważności § 1 pkt 9, 12 i 13 uchwały zmieniającej, a także nietrafności zarzutu naruszenia art. 16 u.o., a także art. 3 ust. 2 pkt 5, art. 6c ust. 1, art. 6j i art. 6k ust. 2 pkt 3 u.c.p.g.

Nie można również przychylić się do twierdzenia Skarżącej, iż bezprawnie została pozbawiona udziału w konsultacjach społecznych poprzedzających podjęcie kwestionowanej uchwały. W myśl powołanego w skardze art. 5a ust. 1 u.s.g. w wypadkach przewidzianych ustawą oraz w innych sprawach ważnych dla gminy mogą być przeprowadzane na jej terytorium konsultacje z mieszkańcami gminy. Już z pobieżnej jego analizy wynika, że znajduje on jedynie zastosowanie do mieszkańców, a więc osób fizycznych. Natomiast art. 5a ust. 1 u.d.p.p. reguluje udział w konsultacjach społecznych podmiotów wymienionych w art. 3 ust. 2 i 3 u.d.p.p. Sposób ich przeprowadzania został sprecyzowany w uchwale Rady Miasta Piekary Śląskie z dnia 29 grudnia 2010 r. nr III/31/10 w sprawie szczegółowego sposobu konsultowania z organizacjami pozarządowymi i podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie projektów aktów prawa miejscowego Miasta Piekary Śląskie w dziedzinach dotyczących działalności statutowej tych organizacji (Dziennik Urzędowy Województwa Śląskiego z 2011 r. Nr 21, poz. 420). Aby rozstrzygnąć, czy Spółdzielnia uprawniona była do uczestnictwa w konsultacjach trzeba odpowiedzieć na pytanie, czy jest organizacją pozarządową w rozumieniu art. 3 ust. 2 u.d.p.p. lub została wymieniona w gronie podmiotów prowadzących działalność pożytku publicznego, o których mowa w art. 3 ust. 3 u.d.p.p. Mają na uwadze te uregulowania z całą stanowczością trzeba stwierdzić, że spółdzielnie mieszkaniowe nie zostały wskazane w art. 3 ust. 3 u.d.p.p. W przepisie tym jest bowiem mowa, że działalność pożytku publicznego może być prowadzona przez:

1) osoby prawne i jednostki organizacyjne działające na podstawie przepisów o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej, o stosunku Państwa do innych kościołów i związków wyznaniowych oraz o gwarancjach wolności sumienia i wyznania, jeżeli ich cele statutowe obejmują prowadzenie działalności pożytku publicznego;

2) stowarzyszenia jednostek samorządu terytorialnego;

3) spółdzielnie socjalne;

4) spółki akcyjne i spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz kluby sportowe będące spółkami działającymi na podstawie przepisów ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz.U. z 2019 r. poz. 1468 z późn. zm.), które nie działają w celu osiągnięcia zysku oraz przeznaczają całość dochodu na realizację celów statutowych oraz nie przeznaczają zysku do podziału między swoich udziałowców, akcjonariuszy i pracowników.

Pozostaje wyjaśnić, czy spółdzielnie mieszkaniowe kwalifikują się do organizacji pozarządowych. Jak stanowi art. 3 ust. 2 u.d.p.p. są to:

1) niebędące jednostkami sektora finansów publicznych w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych lub przedsiębiorstwami, instytutami badawczymi, bankami i spółkami prawa handlowego będącymi państwowymi lub samorządowymi osobami prawnymi,

2) niedziałające w celu osiągnięcia zysku

- osoby prawne lub jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, którym odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, w tym fundacje i stowarzyszenia, z zastrzeżeniem art. 3 ust. 4 u.d.p.p.

W orzecznictwie akcentuje się okoliczność, iż działalność spółdzielni mieszkaniowej w zakresie zarządzania nieruchomościami stanowiącymi jej mienie i nabyte na podstawie ustawy mienie jej członków jest obligatoryjną działalnością gospodarczą takiej spółdzielni (zob. uchwała SN z dnia 26 kwietnia 2006 r. sygn. akt III CZP 21/02, OSNC 2002/12/149). W różnych sprawach dotyczących takiego zarządu spółdzielnia będzie więc traktowana jak przedsiębiorca (zob. postanowienie SN z dnia 6 listopada 2002 r. sygn. akt II CK 374/02, Lex nr 602373). Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 12 marca 2004 r. o sygn. akt II CK 53/03 (Lex nr 172796) wywiódł, że spółdzielnia mieszkaniowa jest podmiotem gospodarczym i w zakresie prowadzonej przez siebie działalności ukierunkowanej na szeroko pojęte zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych swoich członków musi być traktowana tak samo, jak inni przedsiębiorcy. Stanowisko to utrwaliło się również w najnowszym orzecznictwie tego Sądu, gdzie stwierdza się, że: "Działalność gospodarczą w orzecznictwie określa się przez wskazanie charakteryzujących ją cech takich jak: profesjonalny charakter, powtarzalność podejmowanych działań, działanie na własny rachunek, racjonalne gospodarowanie, uczestnictwo w obrocie gospodarczym oraz podporządkowanie regułom gospodarki rynkowej, m.in. w celu uzyskania zysku. Brak zamiaru uzyskania zysku nie pozbawia jednak prowadzonej działalności charakteru działalności gospodarczej. Kwestia ta łączy się z rodzajem realizowanych zadań i statutowo określonym celem prowadzonej działalności (por. uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 6 grudnia 1991 r., III CZP 117/91, oraz uchwały Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 2002 r., III CZP 21/02, i z dnia 27 czerwca 2013 r., III CZP 31/13, OSNC 2014, nr 2, poz. 11). Właśnie spółdzielnie mieszkaniowe są uznawane za przedsiębiorcę działającego not for profit, a więc bez motywu osiągnięcia zysku" (uchwała SN z dnia 9 marca 2017 r. sygn. akt III CZP 69/16, OSNC 2017/11/121; podobnie w wyroku SN z dnia 13 października 2017 r. sygn. akt I CSK 665/15, Lex nr 2426561). Niemniej należy podkreślić, że spółdzielnia podlega wpisowi do Krajowego Rejestru Sądowego do rejestru przedsiębiorców (art. 7 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze - t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 648 z późn. zm. - w związku z art. 36 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym - t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 112 z późn. zm.). Okoliczność ta niejako przesądza o tym, że pomimo wielu wątpliwości przychylić się należy do tego, że spółdzielnia mieszkaniowa nie jest organizacją pozarządową, a więc Skarżącą, która funkcjonuje w tej formie prawnej, nie była uprawniona do udziału w konsultacjach społecznych.

Niezależnie od tego należy podnieść, że nawet udział Skarżącej w owych konsultacjach nie mógł wpłynąć na treść kwestionowanej uchwały. Świadczą o tym wcześniejsze rozważania dotyczące zarzutów zawartych w skardze na uchwałę zmieniającą.

Biorąc pod uwagę powyższe, wobec tego, że zaskarżona uchwała Rady Gminy odpowiada prawu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono o oddaleniu skargi wobec braku uzasadnionych podstaw do jej uwzględnienia.