Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 623/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-11-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Skarżony organ: Wojewódzki Lekarz Weterynarii
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 67 par. 5, art. 11 par. 1, art. 183, art. 184, art. 204 pkt 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 26 ust. 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2006 nr 17 poz 127
law: Ustawa z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego.
article: par. 1 pkt 7
journal: Dz.U. 2010 nr 93 poz 600
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 maja 2010 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o  produktach pochodzenia zwierzęcego.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Dałkowska-Szary (spr.) Sędziowie NSA Leszek Kamiński del. WSA Anna Szymańska Protokolant starszy asystent sędziego Hubert Sęczkowski po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2015r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej "A." . sp. j. z siedzibą w T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 17 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Wr 796/13 w sprawie ze skargi "A." sp. j. z siedzibą w T. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii we Wrocławiu z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od "A." sp. j. z siedzibą w T. na rzecz Dolnośląskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii we Wrocławiu kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 17 grudnia 2013 r., sygn. akt II SA/Wr 796/13, oddalił skargę A. - A. O., J. G. sp. j. z siedzibą w T. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii we Wrocławiu z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego.

Powyższy wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Powiatowy Lekarz Weterynarii w T. w dniach 11-15 kwietnia 2013 r. przeprowadził kontrolę w zakładzie A. Sp. j. A. O., J. G. T. [...],[...] Z.. Ustalenia kontroli zostały odnotowane w sporządzonym na tą okoliczność protokole kontroli nr [...]. Pismem z dnia 16 kwietnia 2013 r. skierowano do Spółki zawiadomienie o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w związku z uchybieniami stwierdzonymi w trakcie kontroli. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] Powiatowy Lekarz Weterynarii w T. zobowiązał Spółkę do usunięcia uchybień ustalonych w protokole kontroli do dna 15 maja 2013 r. odwołując się przy tym do części ogólnej protokołu kontroli pkt. III.D.1 i wskazania, że konstrukcja środka transportu służącego do przewozu środków spożywczych pochodzenia zwierzęcego uniemożliwia skuteczne czyszczenie i dezynfekcję. Ponadto w dniu [...] maja 2013 r. wydano decyzję nr [...], którą w oparciu o art. 3 ust. 1, art. 3 ust. 2 pkt. 5 lit. a i art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (DZ. U. z 2004 r., nr 33, poz. 287 ze zm.), art. 26 ust. 1 pkt. 1 lit. a i art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. z 2006 r., nr 17, poz. 127 ze zm.), § 1 pkt 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 maja 2010 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenie przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. z 2010 r., nr 93, poz. 600) wymierzono A. A. O., J. G. Sp. j. z siedzibą w T. karę pieniężną w wysokości 5000 zł. Rozstrzygnięcie to zostało oprotestowane przez przedstawicieli Spółki, którzy zanegowali jego prawidłowość powołując się m.in. na niesłuszność decyzji, usunięcie nieprawidłowości oraz trudności finansowe.

Dolnośląski Wojewódzki Lekarz Weterynarii we Wrocławiu po rozpoznaniu odwołania w dniu [...] czerwca 2013 r. wydał decyzję nr [...], którą uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ II instancji stanął na stanowisku, że Powiatowy Lekarz Weterynarii w T. nie zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie wymierzenia kary pieniężnej, czym naruszył przepisy postępowania administracyjnego. W jego ocenie nie zapewniono stronie czynnego udziału w postępowaniu, a przed wydaniem decyzji nie umożliwiono wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Jednocześnie w treści uzasadnienia decyzji organ odwoławczy potwierdził zasadność nałożenia kary pieniężnej opierając się na ustaleniach poczynionych w trakcie kontroli.

Zmierzając do usunięcia uchybień procesowych wskazanych przez organ odwoławczy Powiatowy Lekarz Weterynarii w T. pismem z dnia 28 czerwca 2013 r. zawiadomił o wszczęciu postępowania w związku z uchybieniami w protokole nr [...] z dnia 11 kwietnia 2013 r., co skutkuje wymierzeniem kary pieniężnej. Z kolei w dniu [...] lipca 2013 r. wydano decyzję nr [...], którą przyjmując analogiczną podstawę prawną jak miało to miejsce w decyzji z dnia [...] maja 2013 r. wymierzono A. A. O., J. G. Sp. j. z siedzibą w T. karę pieniężną w wysokości 5000 zł., wskazując jednocześnie numer konta, na które kara winna zostać wpłacona w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ wskazał, że przeprowadzona w dniu 11 kwietnia 2013 r. kontrola w zakładzie wykazała, że: okablowanie agregatów chłodniczych w chłodni porozbiorowej (tymczasowej) pokryte nalotami pleśni oraz nieosłonięte okablowanie agregatów chłodniczych; brak zamknięcia pomieszczenia wydawki – luźno zwisające plandeki w otworze okiennym; tor kolejki w chłodni ćwierćtusz wołowych oraz w chłodni porozbiorowej skorodowany, brudny; liczne skropliny na ścianach i suficie w chłodni ćwierćtusz wołowych oraz w chłodni porozbiorowej, ściany w chłodni ćwierćtusz wołowych pokryte pleśnią oraz wykwity pleśni na ścianie nad konstrukcją w chłodni poubojowej półtusz; ubytki w ścianie przy drzwiach w chłodni ćwierćtusz wołowych oraz w chłodni porozbiorowej.

W szczegółowych motywach rozstrzygnięcia wskazano, że uchybienia stwierdzone protokołem kontroli nr [...] stanowią naruszenie załącznika nr II rozdział I ust. 1 i ust. 2 lit.a i b oraz załącznika II rozdział II ust. 1 lit.b, c, d i e rozporządzenia WE nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia [...] kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych (Dz. U. UE L 139 z dnia 30 kwietnia 2004 r., tj. pomieszczenia żywnościowe musza być utrzymane w czystości i zachowane w dobrym stanie i kondycji technicznej. Wyposażenie, wystrój, konstrukcja, rozmieszczenie i wielkość pomieszczeń żywnościowych: a) pozwala na odpowiednie utrzymanie, czyszczenie i/lub dezynfekcję, zapobieganie lub minimalizowanie dostawania się zanieczyszczeń pochodzących z powietrza oraz zapewnia odpowiednią przestrzeń roboczą pozwalającą na higieniczne prowadzenie wszelkich działań; b) ma chronić przed gromadzeniem się brudu, kontaktem z materiałami toksycznymi, strząsaniem cząstek brudu do żywności i tworzeniem się kondensacji niepożądanej pleśni na powierzchni.

W pomieszczeniach, w których przygotowuje się, poddaje obróbce lub przetwarza środki spożywcze (z wyjątkiem miejsc spożywania posiłków oraz pomieszczeń wymienionych w rozdziale III, ale włączając pomieszczenia zawarte w środkach transportu), projekt i wystrój muszą umożliwiać dobrą praktykę higieny żywności, w tym ochronę przed zanieczyszczeniem między oraz podczas działań. W szczególności: b) powierzchnie ścian muszą być utrzymane w dobrym stanie i muszą być łatwe do czyszczenia, oraz tam, gdzie jest to konieczne, do dezynfekcji. Wymaga to stosowania nieprzepuszczalnych, niepochłaniających, zmywalnych oraz nietoksycznych materiałów oraz gładkiej powierzchni aż do wysokości niezbędnej do działania, chyba że inne użyte materiały są odpowiednie; c) sufity (lub, w przypadku gdy nie ma sufitu, wewnętrzna powierzchnia dachu) i osprzęt napowietrzny muszą być zaprojektowane i wykończone w sposób uniemożliwiający gromadzenie się zanieczyszczeń oraz redukujący kondensację, wzrost niepożądanych pleśni oraz strząsanie cząstek; d) okna i inne otwory muszą być skonstruowane w sposób uniemożliwiający gromadzenie się zanieczyszczeń. Te, które mogą być otwierane na zewnątrz muszą, tam gdzie jest to niezbędne, być wyposażone w ekrany zatrzymujące owady, które mogą być łatwo demontowane do czyszczenia; e) drzwi muszą być łatwe do czyszczenia, oraz w miarę potrzeby do dezynfekcji.

Powiatowy Lekarz Weterynarii w T. podał, że naruszenie wskazanych przepisów skutkuje zastosowaniem kary pieniężnej za naruszenie art. 26 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego w wysokości wynikającej z § 1 pkt 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 maja 2010 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenie przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego. Zaś zgodnie z art. 55 rozporządzenia (WE) 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt (Dz. U. UE L 191 z dnia 30 kwietnia 2004 r.) nałożona kara pieniężna jest skuteczna, proporcjonalna i odstraszająca.

A. Sp. j. A. O., J. G. wniosła odwołanie od powyższej decyzji. Autor odwołania potwierdził, że niektóre elementy wyposażenia zakładu są w znacznym stopniu wyeksploatowane, jednak w aktualnej sytuacji finansowej uwarunkowanej spadkiem zaopatrzenia na krajowe produkty mięsne i brak możliwości zaciągnięcia kredytu Spółka nie jest w stanie zakupić nowego sprzętu. Niemniej jednak stara się o utrzymanie pomieszczeń i wyposażenia w należytym stanie technicznym i higienicznym, jednak w trakcie produkcji nie można uniknąć uszkodzeń. Zarzuty wymienione w decyzji zostały uznane za wyolbrzymione. O niewielkiej skali uchybień ma zaś świadczyć fakt, że wszystkie wytknięte uchybienia zostały usunięte w czasie trwania kontroli, a w poprzednich kontrolach, w tym w czasie kontroli w dniu 20 marca 2013 r. nie było zastrzeżeń kontrolujących. Uznano także, iż argumentacja, że nie wniesiono zastrzeżeń do protokołu kontroli nie może świadczyć o tym, że wskazane nieprawidłowości dają podstawę do wymierzenia kary pieniężnej. Skoro drobne nieprawidłowości wynikłe w toku normalnego funkcjonowania zakładu zostały usunięte, uznano, że nie ma potrzeby wnoszenia zastrzeżeń na piśmie. Dodatkowo kwestie te były omawiane z lekarzem kontrolującym.

Dolnośląski Wojewódzki Lekarz Weterynarii we Wrocławiu decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ uznał za bezsporny fakt ujawnienia podczas kontroli urzędowej w dniach 11-15 kwietnia 2013 r. uchybień potwierdzonych protokołem kontroli nr [...], do którego strona nie wniosła zastrzeżeń. Dodatkowo zaznaczono, że strona w uzasadnieniu odwołania potwierdziła fakt wystąpienia uchybień stwierdzonych protokołem kontroli, wskazując na usunięcie uchybień przed zakończeniem kontroli, z wyjątkiem uchybień dotyczących środka transportu. Powiatowy Lekarz Weterynarii w T. na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego był zobligowany do wymierzenia kary pieniężnej w wysokości określonej w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 maja 2010 r. Sankcje te są niezależne od wykonania nałożonych obowiązków mających na celu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości i dlatego usunięcie tych uchybień w trakcie trwania kontroli nie może być podstawą do odstąpienia od wymierzania kary pieniężnej. Zdaniem organu, Powiatowy Lekarz Weterynarii w T. zawiadamiając stronę o wszczęciu postępowania zagwarantował stronie czynny udział w postępowaniu i umożliwił wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Strona jednak nie wniosła nowych dowodów oraz żądań w ramach przysługujących jej uprawnień i nie wskazała na okoliczności, które mogłyby mieć wpływ na wymierzenie lub wysokość kary pieniężnej.

Odnosząc się natomiast do przepisów prawa materialnego organ decyzyjny uznał, że organ I instancji w oparciu o art. 26 ust. 1 ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego był zobligowany do nałożenia kary pieniężnej w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów załącznika nr II rozdz. I ust. 1 i ust. 2 lit. a i b oraz załącznika II ust. 1 lit. b, c, d i e rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 852/2004. Zaś zgodnie z regulacją § 1 pkt 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 maja 2010 r., kara może zostać orzeczona w przedziale od 2000 zł do 33000 zł. W tych okolicznościach uznano, że wysokość kary mieści się w dolnych granicach określonych prawem i jest odpowiednia, zważywszy na ilość i rodzaj stwierdzonych uchybień. Zaznaczono także, że kara pieniężna, co do zasady ma cel odstraszający i jej wysokość ma zapobiec na przyszłość podobnym lub innym naruszeniom.

Skargą A. Sp. j. A. O., J. G. zaskarżył powyższą decyzję. Zdaniem skarżącego zaskarżona decyzja nie odpowiada zasadom wynikającym z art. 6, 7 i 8 k.p.a. Urzędowy lekarz weterynarii sprawuje stały nadzór nad działalnością zakładu A.. Kontrola doraźna przeprowadzona w dniu 20 marca 2013 r. nie wykazała istotnych nieprawidłowości, a stwierdzone uchybienia zostały w całości usunięte w zakreślonym terminie, co potwierdziła rekontrola w protokole z dnia 3 kwietnia 2013 r. Trudno zatem zgodzić się z ustaleniami protokołu kontroli przeprowadzonej w dniach 11-15 kwietnia 2013 r., aby w ciągu zaledwie 2 tygodni mogły wystąpić takie uchybienia przepisom obowiązującego prawa, które wymagały wymierzenia kary pieniężnej w celu wyeliminowania zagrożenia. Uchybienia powstały w toku normalnej działalności zakładu, były małej wagi i nie zagrażały w jakimkolwiek stopniu dobrostanowi zwierząt i zdrowiu ludzi. O skali wytkniętych w protokole uchybień świadczy fakt, że za wyjątkiem zastrzeżeń do drewnianej podłogi w samochodzie do przewożenia produktów pochodzenia zwierzęcego, oraz pojazdu do przewozu zwierząt, wszystkie pozostałe uchybienia zostały usunięte w trakcie kontroli, przed sporządzeniem protokołu. Z tego względu skarżący nie składał zastrzeżeń do protokołu kontroli, co organ podnosi jako przyznanie faktu wystąpienia uchybień stwierdzonych protokołem kontroli, a taka argumentacja jest nieuprawniona.

W skardze wskazano też na towarzyszącą kontroli atmosferę związana z nagłośnioną medialnie aferą fałszowania produktów mięsnych. Natomiast jest oczywistym, że podczas normalnego funkcjonowania zakładu mogą zdarzyć się awarie i uchybienia, jednak celem kontroli nie powinno być karanie przedsiębiorcy lecz ujawnienie nieprawidłowości i dążenia do ich wyeliminowania, jeśli rodzaj uchybień nie zagraża zdrowiu konsumentów. Uzasadniając podniesiony zarzut naruszenia art. 107 § 1 k.p.a. podano, że decyzja jest sformułowana niezrozumiale i nie spełnia wymogów ustawy - organ I instancji powołał jako podstawę prawną art. 26 ust. 1 pkt 1 lit.) i art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego oraz § 1 pkt 7 rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 maja 2010 r., natomiast w uzasadnieniu wskazał na naruszenie przepisów załącznika nr II rozdziału I ust. 1 i ust. 2 lit. a i b oraz rozdziału II ust. 1 lit. b, c, d i e do rozporządzenia WE nr 852/2004 w sprawie higieny środków spożywczych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w uzasadnieniu przywołanego na wstępie wyroku wskazał, że ocena zaskarżonej decyzji wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd nie stwierdził bowiem naruszeń prawa wskazanych w art. 145 § 1 i § 2 p.p.s.a. dających podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Sąd nie podzielił zarzutu naruszenia art. 107 § 1 k.p.a. co do braku podstawy prawnej prawa materialnego w decyzji organu II instancji i podania innych przepisów w podstawie prawnej i uzasadnieniu decyzji organu I instancji. Organ I instancji wskazał przepisy kompetencyjne uprawniające go do wydania aktu administracyjnego w przedmiotowej sprawie, a także rozporządzenie wydane przez ministra w oparciu o delegację ustawową, na podstawie którego naliczono karę pieniężną. Fakt, że w podstawie prawnej decyzji nie zamieszczono naruszonych przepisów rozporządzenia WE, lecz przywołano je w uzasadnieniu, nie stanowi naruszenia prawa dyskwalifikującego wydany akt administracyjny. Gdyby nawet założyć, iż przepisy te powinny być przywołane jako podstawa prawna decyzji, a w istocie w treści samego rozstrzygnięcia nie zostały one pominięte, nie istnieją podstawy do przyjęcia, że w stopniu istotnym naruszono przepisy procedury administracyjnej. Z kolei Dolnośląski Wojewódzki Lekarz Weterynarii we Wrocławiu w podstawie prawnej podał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., a więc przepis wskazujący na utrzymanie w mocy decyzji oraz art. 15 ust. 2 pkt 1 ustawy o inspekcji weterynaryjnej określający go jako organ wyższego stopnia w rozumieniu przepisów k.p.a. w stosunku do powiatowego lekarza weterynarii. Co do zasady organ odwoławczy nie wskazuje zaś w podstawie prawnej przepisu prawa materialnego, w oparciu o który wydana została weryfikowana przez niego decyzja organu I instancji. Tak też zdaniem Sądu organ odwoławczy również nie naruszył przepisów procesowych.

Zdaniem Sądu nie sposób podważyć poczynionych przez organ I instancji ustaleń. W znajdującym się w aktach kontroli protokole w sposób jednoznaczny wskazano dostrzeżone nieprawidłowości. Co więcej sam protokół został przez kontrolowanego podpisany, a zatem potwierdzone zostały jego zapisy. Powiatowy Lekarz Weterynarii w T. w uzasadnieniu decyzji wyspecyfikował uchybienia, które zostały usankcjonowane karą pieniężną. W treści decyzji wskazano wyznacznik w postaci przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady wskazujący na pożądany przez ustawodawcę sposób utrzymywania i standardów dla pomieszczeń, w których przygotowuje się, poddaje obróbce lub przetwarza środki spożywcze. Skoro zastany w trakcie kontroli stan pomieszczeń odstawał od przyjętych norm, dla organów weterynaryjnych stało się oczywiste, że wyczerpana została przesłanka z art. 26 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego, zgodnie z którym kto prowadząc przedsiębiorstwo sektora spożywczego nie wykonuje obowiązków lub narusza wymagania w zakresie dotyczącym produktów pochodzenia zwierzęcego, określone w rozporządzeniu nr 852/2004 lub w przepisach Unii Europejskiej wydanych w trybie art. 14 ust. 2 tego rozporządzenia, lub określone w rozporządzeniu nr 853/2004 podlega karze pieniężnej do wysokości nieprzekraczającej trzydziestokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedzający, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi ustalił wysokość kary pieniężnej za naruszenia, o których mowa w art. 26 ust. 1 ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego w wysokości od 2.000 zł do 33.000 zł - za niespełnienie wymagań określonych w rozporządzeniu nr 852/2004 w załączniku II w rozdziale I, II, V, IX lub XI.

Dalej Sąd podniósł, że skoro organ administracyjny potwierdził naruszenie przepisów powszechnie obowiązujących jego zadaniem było zastosowanie określonej sankcji. Twierdzenia zarówno odwołania jak i skargi wskazujące na brak uchybień w trakcie poprzednich kontroli, usunięcie tychże w trakcie trwania kontroli, czy nieistotność uchybień, a nawet oczywistość uchybień w toku normalnej działalności zakładu nie mogą mieć znaczenia prawnego. Ustawodawca nie przewidział możliwości odstąpienia od sankcji i nie podał także kryteriów w postaci sytuacji finansowej kontrolowanego, braku uchybień w trakcie wcześniejszych kontroli czy braku możliwości zaciągnięcia kredytu na modernizację zakładu jako przesłanek do niewymierzania kary. Oczywiście okoliczności te w powiązaniu z rodzajem usterek mogły być brane pod uwagę przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej naliczanej w oparciu o rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenie przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego. Zdaniem Sądu słusznie Dolnośląski Wojewódzki Lekarz Weterynarii we Wrocławiu podnosi, iż zastosowana kara mieści się w dolnych granicach określonych prawem i jest odpowiednia do stwierdzonych uchybień. Nie bez znaczenia w sprawie jest to, że górna granica możliwej do naliczenia kary opiewa na 33000 zł. Nie sposób także pominąć założenia ustawodawcy, który w postaci sankcji finansowej upatruje nie tylko funkcji represyjnej ale także prewencyjnej. Zdaje się również i z tego powodu nie przewidziano możliwości odstąpienia od naliczenia kary pieniężnej, gdyż sama jej nieuchronność ma powodować postępowanie prowadzące do utrzymywania pomieszczeń w sposób wskazany w obowiązujących przepisach.

Jako chybiony Sąd uznał zarzut dotyczący nieuwzględnienia przy naliczaniu kary interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Jakkolwiek w interesie strony niewątpliwie będzie odstąpienie od naliczania kary, czy naliczenie jej w jak najmniejszej wysokości, szeroko rozumiany interes społeczny polegać będzie na prowadzeniu produkcji w warunkach ściśle określonych przez ustawodawcę. Oczywistym jest bowiem, że warunki bezpieczeństwa higienicznego i zdrowotnego muszą stanowić prymat nad interesem indywidualnym.

Skargą kasacyjną A. Sp. j. A. O., J. G. zaskarżyła powyższy wyrok, zarzucając mu naruszenie:

1) prawa materialnego:

- art. 26 ust. 1 pkt 1 lit a ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego przez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu;

- § 1 pkt 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 maja 2010 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego przez błędną wykładnię tego przepisu;

2) przepisów postępowania:

- art. 67 § 5 ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez to, że pisma w postępowaniu sądowym oraz zawiadomienie o terminie posiedzenia nie zostały doręczone pełnomocnikowi ustanowionemu przez stronę skarżącą wskutek czego skarżący został pozbawiony możności obrony swoich praw,

- art. 113 § 1 ww. ustawy na skutek przedwczesnego uznania sprawy za dostatecznie wyjaśnioną; zamknięcia rozprawy mimo niedostatecznego wyjaśnienia sprawy, które to uchybienia mogły mieć wpływ na wynik sprawy.

Z uwagi na powyższe podstawy skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że strona skarżąca pozbawiona została możności obrony swych spraw z uwagi na to, że organ nie przekazał Sądowi kompletnych akt sprawy. Organ nie przekazał bowiem wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii złożonego 25 października 2013 r. wraz z pełnomocnictwem oraz postanowienia z dnia 20 listopada 2013 r. Z tego względu strona nie była reprezentowana w postępowaniu sądowym przez pełnomocnika i nie miała możności obrony swych praw.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw zaskarżenia.

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie, to Sąd rozpoznający sprawę związany jest granicami kasacji.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do najdalej idącego zarzutu - naruszenia art. 67 § 5 p.p.s.a. - którego uwzględnienie musiałoby prowadzić do stwierdzenia, że postępowanie przed Sądem pierwszej instancji dotknięte jest wadą nieważności wymienioną w art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. wskazać należy, że Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie stwierdził aby skarżąca Spółka pozbawiona była możliwości obrony swoich praw. Wadliwości tej Spółka wnosząca skargę kasacyjną upatruje w tym, że pisma w postępowaniu sądowym oraz zawiadomienie o terminie posiedzenia przed Sądem pierwszej instancji nie zostały doręczone ustanowionemu w sprawie przez Spółkę pełnomocnikowi. Te okoliczności nie znalazły jednak potwierdzenia w aktach sprawy. Jak bowiem wynika z tych akt, wszelkie pisma wraz z zawiadomieniem na rozprawę przed Sądem pierwszej instancji były doręczane prawidłowo przez ten Sąd bezpośrednio wspólnikom reprezentującym Spółkę, którzy osobiście wnieśli skargę na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii we Wrocławiu z dnia [...] sierpnia 2013 r. Przed dniem 23 grudnia 2013 r., w którym to dniu do Sądu pierwszej instancji wpłynęło pełnomocnictwo udzielone r. pr. M. P. przez wspólnika Spółki uprawnionego do jednoosobowej reprezentacji, a więc przed dniem, w którym Sąd pierwszej instancji powziął informację o ustanowieniu ww. pełnomocnika, z oczywistych względów brak było podstaw do doręczania pism temu pełnomocnikowi. Po 23 grudnia 2013 r. wszelkie pisma w postępowaniu sądowym były już natomiast doręczane ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi. Z uwagi na powyższe stwierdzić należało, że strona skarżąca nie została pozbawiona przez Sąd pierwszej instancji obrony swych praw.

W konsekwencji za bezpodstawny uznać należało powiązany z powyższym zarzut naruszenia art. 113 § 1 p.p.s.a., bowiem wbrew twierdzeniom strony skarżącej, skutecznie doręczano jej pisma w toku postępowania przed Sądem pierwszej instancji a zatem mogła ona składać wnioski dowodowe i uczestniczyć w rozprawie.

Zarzut naruszenia art. 26 ust. 1 pkt 1 lit a ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego przez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu również nie mógł odnieść zamierzonego skutku. Ze względu na przedstawioną w uzasadnieniu skargi kasacyjnej argumentację odnoszącą się do tego przepisu należy stwierdzić, że w istocie stronie skarżącej chodzi o zakwestionowanie ustaleń faktycznych przyjętych przez Sąd I instancji jako podstawa faktyczna rozstrzygnięcia. Odnosząc się do tak skonstruowanego zarzutu wskazać należy, że zarzut naruszenia prawa materialnego nie może opierać się na wadliwym (kwestionowanym przez stronę) ustaleniu faktu (zob. wyrok NSA z dnia 13 marca 2013 r., II GSK 2391/11). Błędne zastosowanie (bądź niezastosowanie) przepisów materialnoprawnych zasadniczo każdorazowo pozostaje w ścisłym związku z ustaleniami stanu faktycznego sprawy i może być wykazane pod warunkiem wcześniejszego obalenia tych ustaleń czy też szerzej - dowiedzenia ich wadliwości. Gdy skarżący nie podważa skutecznie okoliczności faktycznych sprawy zarzuty niewłaściwego zastosowania prawa materialnego są zarzutami bezpodstawnymi (por. wyrok NSA z dnia 4 lipca 2013 r., I FSK 1092/12, LEX nr 1372071; wyrok NSA z dnia 1 grudnia 2010 r., II FSK 1506/09, LEX nr 745674; wyroki NSA: z dnia 11 października 2012 r., I FSK 1972/11; z dnia 3 listopada 2011 r., I FSK 2071/09).

Odnośnie podniesionego w ramach skargi kasacyjnej zarzutu naruszenia § 1 pkt 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 maja 2010 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego przez błędną wykładnię tego przepisu należy zauważyć, że autor skargi kasacyjnej nie wskazał, na czym ta błędna wykładnia polegała. Nie wskazał też ani nie uzasadnił jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia. W tych okolicznościach niemożliwe było odniesienie się do tego zarzutu.

Z powyższych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.