Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 70/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2012-02-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U.UE.L 2008 nr 214 poz 3 art. 8 ust. 2 i 3
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w  zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych) - Tekst mający znaczenie dla EOG
article: par. 12 ust. 1 i 3
journal: Dz.U. 2007 nr 193 poz 1399
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 11 października 2007 r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach  regionalnych programów operacyjnych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Ewa Kwarcińska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Alicja Stępień Sędzia NSA Joanna Zdzienicka - Wiśniewska Protokolant Sekretarz Sądowy Dorota Kotlarek po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 28 lutego 2012 r. sprawy ze skargi M. S. na informację o negatywnym rozpatrzeniu protestu przez Urząd Marszałkowski Województwa z dnia 17 marca 2011 r. nr[...], [...], [...] w przedmiocie dofinansowania projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007 – 2013 oddala skargę.


UZASADNIENIE

I SA/Gd 70/12

UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku jest informacja z 17 marca 2011r. o negatywnym rozpatrzeniu protestu skarżącego M. S., że złożone przez niego odwołanie od informacji o negatywnej ocenie wykonalności wniosku o dofinansowanie projektu pt. Dywersyfikacja działalności krokiem do osiągnięcia pozycji konkurencyjnej firmy A na rynku, zarejestrowanego pod numerem [...], zostało rozpatrzone negatywnie.

Z załączników do skargi, przedstawionych przez skarżącego, wynika następujący stan sprawy:

pismem z 27 sierpnia 2009r., po dokonanych przez skarżącego uzupełnieniach dokumentacji, dokonano pozytywnej oceny wniosku pod względem formalnym (k. 34 akt sądowych). Wniosek strony został skierowany do kolejnego etapu oceny tj. oceny wykonalności i strategicznej. Po wezwaniu o kolejne jego uzupełnienie, wniosek strony przeszedł warunkowo pozytywną ocenę wykonalności, a w wyniku oceny strategicznej dokonanej przez Członków Zespołu Ekspertów, projekt uzyskał 76 punktów na 100 punktów możliwych (pismo z 24 listopada 2009r.; k. 37).

Pismem z 17 grudnia 2009r. strona została powiadomiona, że na podstawie Uchwały nr 1530/272/09 Zarządu Województwa z dnia 8 grudnia 2009r., projekt złożony w ramach Poddziałania 1.1.2 Małe i średnie przedsiębiorstwa Osi Priorytetowej 1 Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa [...] na lata 2007-2013 - pt. Dywersyfikacja działalności krokiem do osiągnięcia pozycji konkurencyjnej firmy A na rynku został wybrany do dofinansowania (k. 39 akt). Jednocześnie strona ponownie została wezwana do zaprezentowania wnioskowanych dokumentów (pismem z 22 stycznia 2010r. - k. 40 akt sądowych oraz pismem z 2 lutego 2010r. – k. 42; również pisma z 5.02.2010r. i 15.02.2010r. k. 43 i 44).

Jak wynika z pisma z 5 maja 2010r., w dniu 19 lutego 2010r. Instytucja Zarządzająca RPO [...] (dalej jako IZ) wystosowała do B S.A. stanowisko w zakresie interpretacji przepisów dotyczących kwalifikowalności wydatków w ramach Regionalnej pomocy inwestycyjnej zgodnie z przepisami Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 11 października 2007r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych (Dz. U. nr 193, poz. 1399 ze zm.), zgodnie z którą dofinansowanie mogą otrzymać wyłącznie projekty nie rozpoczęte na moment składania wniosku o dofinansowanie projektu.

IZ zobowiązała B S.A. do przeglądu projektów wybranych do dofinansowania uchwałą Z[...] 1530/272/09 z 8 grudnia 2009r. (...) celem zidentyfikowania projekt ów w zakresie zgodności z zasadami regionalnej pomocy inwestycyjnej (...). Wskazano, że w dniu 12 kwietnia 2010r.

IZ wstrzymała się z wydaniem opinii do momentu przesłania przez B S.A. uzupełnień w postaci kserokopii dokumentacji związanej ze wszystkimi projektami, w tym projektem strony.

Po dokonaniu ponownej oceny wykonalności przez Zespół Ekspertów, pismem z dnia 9 sierpnia 2010r. strona została powiadomiona o odrzuceniu jej wniosku o dofinansowanie ww. projektu z powodu niespełnienia następujących kryteriów wykonalności:

- w zakresie przedmiotu projektu: projekt nie spełnia kryterium ponieważ inwestycja budowy hotelu została rozpoczęta przed złożeniem wniosku o dofinansowanie; w pkt C7 wniosku strona wskazuje bowiem, że budowa hotelu została zakończona;

- w zakresie kosztów projektu: koszty projektu są w całości niekwalifikowane, gdyż strona rozpoczęła inwestycję przed złożeniem wniosku o dofinansowanie projektu (k. 47 akt sądowych).

W powyższym piśmie zamieszczono prawidłowe pouczenie, że zgodnie z opisaną w Przewodniku Beneficjenta RPO [...] 2007-2013 dla Działań 1.101.2 przyjęto uchwałę nr 1384/262/09 z 6 listopada 2009r. (ze zm.), decyzji o odrzuceniu wniosku w wyniku oceny wykonalności w terminie 7 dni od dnia jej otrzymania, przysługuje stronie protest składany B S.A., pełniącej rolę Instytucji Pośredniczącej II stopnia w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dla województwa [...] na lata 2007-2013.

W proteście z 17 sierpnia 2010r. skarżący wskazał, że projekt A otrzymał wszak pozytywną ocenę formalną i strategiczną i następnie został przekazany pod obrady Zarządu Województwa. Zarząd z kolei, w formie uchwały, zatwierdził projekt do dofinansowania, po czym B S.A., po ponownej ocenie odrzuciła projekt, a przecież brak jest prawnej możliwości dokonania ponownej weryfikacji; strona podkreśliła cyt.: (...) skoro organ już raz rozpatrzył sprawę, nie powinien ponownie rozpatrywać pod tym samym kątem, jeśli sytuacja nie uległa zmianie (...); skarżąca pod koniec przewidzianej procedury została zaskoczona takim rozstrzygnięciem jej wniosku. Strona ponadto wskazała na naruszenie art. 10 Europejskiego Kodeksu Dobrej Administracji. Wskazano również na wyrok NSA z 19 października 1993r. w sprawie V SA 250/93, w uzasadnieniu którego podkreślono, że w państwie prawnym wymagane jest nie tylko zrozumiałe, precyzyjne i zgodne z innymi regułami wynikającymi z istoty tego państwa unormowanie procedury, lecz również i ścisłe jej stosowanie w praktyce w szczególności zaś tych regulacji, które określają uprawnienia uczestników postępowania; przywołano również wyrok WSA we Wrocławiu z 18 grudnia 2009r. w sprawie III SA/Wr 504/09.

Strona podkreśliła ponadto, że nie może zgodzić się ze stwierdzeniem zawartym w odrzuceniu wniosku, że złożony wniosek strony dotyczy wyposażenia hotelu (...) które stanowi integralną część ww. inwestycji (...). Każda inwestycja związana z wyposażeniem wymaga posiadania nieruchomości w postaci hali, hotelu bądź innego obiektu. Wydatki związane z między innymi z wyposażeniem pokoi hotelowych w meble, w sprzęt RTV czy też w wyposażenie kuchni w sprzęt AGD nie są trwale związane z konkretnym obiektem, stanowią jedynie wyposażenie budynku. Niesłuszne jest więc, zdaniem strony skarżącej, traktowanie projektu polegające na wyposażeniu hotelu, jako kontynuację prac budowlanych, które zakończyły się niezależnie od projektu. Stąd też strona podważa twierdzenie, że koszty projektu w całości są niekwalifikowane, gdyż Wnioskodawca rozpoczął inwestycję przed złożeniem wniosku o dofinansowanie projektu.

Protest został rozpatrzony negatywnie przez Instytucję Zarządzającą Regionalnym Programem dla Województwa [...] na lata 2007-2013, o czym powiadomiono skarżącą pisemną informacją o negatywnym rozpatrzeniu protestu pismem z dnia 31 sierpnia 2008 r. (k. 52 akt sądowych).

Informacją z 17 marca 2011r. o negatywnym rozpatrzeniu protestu (por. k. 60 i nast. akt sądowych) poinformowano skarżącego, że złożone przez niego odwołanie (k. 54 i nast.) od informacji o negatywnej ocenie wykonalności wniosku o dofinansowanie przedmiotowego projektu zostało rozpatrzone negatywnie.

Od tego rozstrzygnięcia, w myśl art. 30 c u.z.p.p.r. przysługiwało skarżącemu prawo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, o czym skarżący został pouczony. Z prawa tego skarżący skorzystał.

W skardze do WSA w Gdańsku powtórzono argumentację protestu. Wskazano na naruszenie art. 2 i art. 7 Konstytucji RP. Podkreślono, że (...) zmiana decyzji na tym etapie bezsprzecznie godzi w prawa nabyte przez stronę (...). Ponadto wskazano, że decyzja narusza art. 107 K.p.a. wobec braku adnotacji lub pieczątki wskazującej na stanowisko osoby ją wydającej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

I.

Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje przede wszystkim orzekanie w sprawach skarg na rozstrzygnięcia, akty, czynności i bezczynność - wymienione w art. 3 § 2 p.p.s.a. Jak wynika jednakże z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Na takiej właśnie zasadzie kontroli sądów administracyjnych poddany został tryb dokonywania przez instytucję zarządzającą programami operacyjnymi oceny projektów zgłaszanych przez wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie w ramach systemu realizacji regionalnych programów operacyjnych. Jak wynika bowiem z art. 30 c ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (tekst jednolity Dz. U. z 2009r. nr 84, poz. 712; dalej jako u.z.p.p.r.), po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego i po otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, o której mowa w art. 30b ust. 4 u.z.p.p.r., wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a.

Dodać należy, że przepis art. 30b ust. 4 u.z.p.p.r. został dodany na mocy art. 6 pkt 27 ustawy z 7 listopada 2008r. o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrożeniem funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności (Dz. U. nr 216, poz. 1370). Zgodnie z przepisem art. 30 c ust. 2 u.z.p.p.r. skarga, o której mowa w ust. 1, jest wnoszona przez wnioskodawcę w terminie 14 dni od dnia otrzymania informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej, bezpośrednio do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego wraz z kompletną dokumentacją w sprawie, obejmującą wniosek o dofinansowanie wraz z informacją w przedmiocie oceny projektu, kopie wniesionych środków odwoławczych oraz informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej. Skarga podlega opłacie sądowej.

II.

Jak wynika z akt niniejszej sprawy skarżący M. S., prowadzący działalność gospodarczą na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej pod firmą Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe A M.S. z siedzibą w S., złożył skargę do WSA w Gdańsku w ustawowym terminie, po wyczerpaniu środków odwoławczych i otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej, jak również załączył doń wymaganą dokumentację oraz uiścił stosowny wpis sądowy.

Ze względu na powyższe - wobec spełnienia wszystkich ustawowych wymogów - przedmiotowa skarga mogła być przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, stosownie do art. 30 c ust. 3 u.z.p.p.r. Postanowieniem z dnia 25 stycznia 2012r. WSA w Gdańsku podjął uprzednio zawieszone postępowanie (k. 14 i k. 84 akt sądowych).

III.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie rozważań podkreślić należy, że realizacja programów operacyjnych odbywa się w zgodzie z regulacjami zawartymi w ustawie z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.

W myśl art. 25 pkt 1 u.z.p.p.r. za prawidłową realizację programu operacyjnego odpowiada instytucja zarządzająca, którą jest odpowiednio minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego lub zarząd województwa.

W rozpoznawanej sprawie Instytucją Zarządzającą programem operacyjnym jest Zarząd Województwa [...]. B pełni funkcję Instytucji Pośredniczącej II stopnia w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dla województwa [...] na lata 2007-2013.

Zgodnie z art. 26 ust. 1 u.z.p.p.r. do zadań Instytucji Zarządzającej należy m. in. przygotowanie i przekazanie Komitetowi Monitorującemu do zatwierdzenia propozycji kryteriów wyboru projektów (pkt 3), wybór, w oparciu o kryteria o których mowa w pkt 3, projektów, które będą dofinansowane w ramach programu operacyjnego (pkt 4), określenie systemu realizacji programu operacyjnego (pkt 6).

Jeśli chodzi o procedury odwoławcze ustalone dla programów operacyjnych, to ustawodawca w treści art. 30 b ust. 1 u.z.p.p.r. postanowił, że w przypadku negatywnej oceny projektu wnioskodawca, po otrzymaniu informacji, o której mowa w art. 30a ust. 3 u.z.p.p.r., może wnieść środki odwoławcze przewidziane w systemie realizacji programu operacyjnego, w terminie, trybie i na warunkach tam określonych; przy czym system realizacji programu operacyjnego musi uwzględniać co najmniej jeden środek odwoławczy przysługujący wnioskodawcy w trakcie ubiegania się o dofinansowanie (art. 30 b ust. 2 u.z.p.p.r.).

Działając na podstawie przywołanych wyżej przepisów ustawy Zarząd Województwa [...], działając jako Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym dla Województwa [...] na lata 2007-2013, w ramach którego skarżący ubiegał się o dofinansowanie projektu pt. Dywersyfikacja działalności krokiem do osiągnięcia pozycji konkurencyjnej firmy A na rynku (projekt złożony w ramach Poddziałania 1.1.2 Małe i średnie przedsiębiorstwa Osi Priorytetowej 1 Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa [...] na lata 2007-2013), określił system realizacji tego programu (reguły przyznawania dofinansowania) - w tym warunki uzyskania pomocy, zasady wyboru projektów do dofinansowania, jak również procedurę odwoławczą.

Zgodnie z regułami określonymi w systemie realizacji Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa [...] na lata 2007-2013, które szczegółowo zostały przytoczone w Przewodniku Beneficjenta rozpatrywanie wniosków odbywa się w czterech etapach:

1) ocena formalna wniosku,

2) ocena wykonalności (ZE),

3) ocena strategiczna (GS),

4) wybór wniosku o dofinansowanie.

W wyniku oceny strategicznej wszystkich wniosków w danym obszarze wsparcia – osi priorytetowej (działaniu), stworzona zostaje lista wniosków o dofinansowanie projektów w podziale na trzy grupy zgodnie z Regulaminem Działania Grup Strategicznych. Lista ta zostaje przekazana Zarządowi Województwa [...] przez Departament Programów Regionalnych. Zarząd Województwa [...] dokonuje wyboru projektów otrzymujących dofinansowanie kierując się co do zasady rekomendacjami GS.

W uzasadnionych przypadkach takich jak m.in. zdarzenia losowe, pojawienie się okoliczności lub informacji nieznanych na etapie oceny ZE i GS, Zarząd Województwa [...] może wybrać projekty nie kierując się rekomendacjami oceny strategicznej (GS).

Ocena strategiczna (GS) dokonywana jest pod kątem zgodności i istotności projektów z punktu widzenia realizacji polityki regionalnej, w szczególności zaś pod kątem zgodności z celami Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa [...] i ukierunkowaniem poszczególnych osi priorytetowych tego programu, a także wpływu na społeczno – gospodarczy rozwój województwa. Stąd w gruncie rzeczy dla wyboru projektu do dofinansowanie kluczowe znaczenie ma właśnie ocena strategiczna, zaś Zarząd Województwa [...] może dokonać wyboru nie kierując się rekomendacjami GS wyłącznie w sytuacjach wyjątkowych.

Zgodnie z procedurą odwoławczą przewidzianą w systemie realizacji Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa [...] wnioskodawcy, w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisemnej informacji o negatywnej ocenie wniosku na etapie oceny formalnej i wykonalności, informacji o wyniku oceny strategicznej oraz od informacji o niewybraniu wniosku przez Zarząd Województwa [...] przysługuje pisemny protest bezpośrednio do Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym dla Województwa [...]. Przy czym, zgodnie z regułami określonymi przez tę Instytucję Zarządzającą, od informacji o wyniku oceny strategicznej przysługuje protest jedynie w kwestiach proceduralnych.

IV.

Badając legalność przeprowadzonej oceny projektu w tym szczególnym trybie, uregulowanym ustawą o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, wojewódzki sąd administracyjny sprawuje kontrolę dokonanej przez organ oceny projektu pod względem zgodności z prawem i kontrola ta nie wykazała, aby dokonana ocena naruszała prawo.

Kompetencje instytucji zarządzającej szczegółowo określające jej rolę i zadania związane z realizacją programów operacyjnych uregulowano m.in. w art. 26 ust. 1 u.z.p.p.r., wskazując w pkt 2 i 8, że do zadań instytucji zarządzającej należy przygotowanie szczegółowego opisu priorytetów programu operacyjnego oraz jego zmian, a także określenie systemu realizacji programu operacyjnego.

Z powyższych uregulowań wynika, że instytucja zarządzająca otrzymała uprawnienia do określenia swoistej procedury postępowania przy dokonywaniu oceny projektów ubiegających się o dofinansowanie, a regulacje zawarte w systemie realizacji programu operacyjnego (regulaminie konkursu) mają umocowanie w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.

Biorąc pod uwagę, że są skierowane do nieokreślonego indywidualnie kręgu adresatów, określają ich prawa i obowiązki w postępowaniu o dofinansowanie i są dla nich wiążące stwierdzić trzeba, że, jakkolwiek nie stanowią źródła prawa w rozumieniu art. 87 Konstytucji RP, tym niemniej spełniają kryteria źródeł prawa w szerokim tego słowa znaczeniu. Można wobec tego przyjąć, że te akty normatywne (przepisy prawa), stanowią wraz z przepisami powszechnie obowiązującymi podstawę sądowej kontroli przewidzianej w omawianej ustawie. Zatem zaskarżona do WSA ocena projektu, jest kontrolowana pod kątem jej zgodności z przepisami prawa materialnego oraz z przepisami postępowania, którymi są regulacje ustawowe oraz regulacje zawarte w systemie realizacji programu operacyjnego.

Rozpoznając niniejszą sprawę, w ramach posiadanych kompetencji, Sąd wskazuje, że jak wynika z prezentowanej przez stronę dokumentacji, 19 lutego 2010r. B S.A., która w tej sprawie pełni rolę Instytucji Pośredniczącej II stopnia (dalej jako IP II), została zobowiązana przez Instytucję Zarządzającą Regionalnym Programem Operacyjnym do weryfikacji dokumentacji projektów wybranych do dofinansowania uchwałą Zarządu Województwa [...] nr 1530/272/09 z 8 grudnia 2009r., celem zidentyfikowania projektów budzących wątpliwości w zakresie zgodności z zasadami przyznawania regionalnej pomocy inwestycyjnej.

Zgodnie z dyspozycją art. 60 lit. a/ rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z 11 listopada 2006r. ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu społecznego oraz Funduszu spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (Dz. Urz. UE L 210 z 31 stycznia 2006r.) Instytucja zarządzająca odpowiada za zarządzanie programami operacyjnymi i ich realizację zgodnie z zasadą należytego zarządzania finansami, w szczególności za zapewnienie, że operacje są wybierane do finansowania zgodnie z kryteriami mającymi zastosowanie do programu operacyjnego oraz, że spełniają one mające zastosowanie zasady wspólnotowe i krajowe przez cały okres ich realizacji.

Udzielenie pomocy publicznej następuje na podstawie, obowiązującego do dnia 21 grudnia 2010r., rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z 11 października 2007r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych (Dz. U. nr 193, poz. 1399, ze zm.), które było zgodne z regulacjami rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z 6 sierpnia 2008r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu UE – w zakresie regionalnej pomocy inwestycyjnej.

Zgodnie z art. 8 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z 11 października 2007r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych (Dz. U. nr 193, poz. 1399, ze zm.) uznaje się, że pomoc przyznana przedsiębiorcy i objęta tymże rozporządzeniem wywołuje efekt zachęty, jeśli beneficjent przed rozpoczęciem prac nad projektem lub działaniem złożył do danego państwa członkowskiego wniosek o udzielenie pomocy. Komisja Europejska w przypadku spełnienia efektu zachęty odnosi się do rozpoczęcia prac nad realizacją projektu – jako całości – a nie do części wydatków kwalifikowanych. Zasadnie IP II podkreśla, że nie ma znaczenia czy przed złożeniem wniosku o przyznanie pomocy beneficjent poniósł wydatki niekwalifikowane, czy też kwalifikowane, bowiem w obu przypadkach mamy do czynienia z wydatkami nierozerwalnie związanymi z pracami nad realizacją projektu, o którego dofinansowanie beneficjent się ubiega.

Wskazać należy, że z mocy § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z 11 października 2007r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych (Dz. U. nr 193, poz. 1399, ze zm.) prace związane z realizacją nowej inwestycji w przypadku mikroprzedsiębiorców, małych lub średnich przedsiębiorców (...) mogą się rozpocząć po złożeniu przez beneficjenta pomocy wniosku (...), o którym mowa w § 11 ust. 1 tego rozporządzenia. W przypadku dużych przedsiębiorców oprócz warunku, o którym mowa w ust. 1 § 12 cyt. rozporządzenia, dodatkowo muszą być spełnione warunki określone w art. 8 ust. 3 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 (§ 12 ust. 2 cyt. rozporządzenia). Przez rozpoczęcie prac związanych z realizacją nowej inwestycji należy rozumieć podjęcie prac budowlanych lub pierwszego prawnie wiążącego zobowiązania do zamówienia ruchomych środków trwałych, z wyłączeniem wydatków związanych z przygotowaniem i opracowaniem dokumentacji projektowej (§ 12 ust. 3 cyt. rozporządzenia). Innymi słowy – sam fakt rozpoczęcia prac przez beneficjenta nad realizacją projektu, dyskwalifikuje ten projekt z możliwości uzyskania przedmiotowego wsparcia.

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem projektu (por. pkt C.1 wniosku) było stworzenie hotelu o wysokim standardzie, oferującego usługi hotelarskie, restauracyjne, organizację imprez okolicznościowych oraz usługi SPA. Stworzenie hotelu to zarówno wybudowanie budynku jak i jego wyposażenie.

Mając na uwadze stan sprawy, będący poza sporem, a mianowicie fakt, że budynek został wybudowany przed złożeniem wniosku o dofinansowanie, zasadnie uznano, że prace nad projektem zostały rozpoczęte przed złożeniem wniosku o dofinansowanie, co wyklucza możliwość pozyskania przez stronę wsparcia finansowego na realizację przedmiotowego projektu.

Wskazane wyżej dokumenty tworzą spójny system określający zasady postępowania przy naborze wniosków do dofinansowania środkami pochodzącymi z Unii Europejskiej.

Należy podzielić pogląd, że ponowna ocena była w rozpoznawanej sprawie niezbędna, ponieważ definitywna pozytywna lub negatywna ocena wniosku (projektu) w ramach systemu realizacji programu operacyjnego następuje poprzez ocenę faktycznych i prawnych możliwości przyznania konkretnych środków finansowych i zawarcia umowy o dofinansowanie, która to ocena musi uwzględnić powszechnie obowiązujące przepisy prawa. W dacie składania wniosku o dofinansowanie istniała w obrocie prawnym norma regulująca przyznanie pomocy, o jaką ubiega się strona skarżąca tj. regionalnej pomocy inwestycyjnej. Wskazano już uprzednio na rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego z 11 października 2007r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych (Dz. U. nr 193, poz. 1399, ze zm.), które wyznacza reguły przyznania tego rodzaju pomocy – na gruncie prawa polskiego (por. cyt. § 12 rozporządzenia). Przez rozpoczęcie prac związanych z realizacją nowej inwestycji należy rozumieć podjęcie prac budowlanych lub pierwszego prawnie wiążącego zobowiązania do zamówienia ruchomych środków trwałych, z wyłączeniem wydatków związanych z przygotowaniem i opracowaniem dokumentacji projektowej.

Zasadnie w odpowiedzi na skargę organ wskazał, że dyspozycja § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z 11 października 2007r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych stanowi bezpośrednią transpozycję art. 8 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych) (Dz. Urz. UE L nr 214 z 9 sierpnia 2008r.), czyli aktem prawnym w zakresie polityki horyzontalnej Unii Europejskiej. Przepisy Rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008r. zastrzegały, że pomoc może być przyznana wyłącznie, jeśli wystąpi tzw. efekt zachęty (por. art. 8 ust. 1 cyt.: Wyłączenie na mocy niniejszego rozporządzenia ma zastosowanie wyłącznie do pomocy wywołującej efekt zachęty). Uznaje się, że pomoc MŚP i objęta Rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008r. wywołuje efekt zachęty, jeżeli beneficjent przed rozpoczęciem prac nad projektem lub działaniem złożył do danego państwa członkowskiego wniosek o przyznanie pomocy (art. 8 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008).

Reasumując powyższe wskazać należy, mając na uwadze dyspozycję art. 8 ust. 1 i ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008r., że w przypadku rozpoczęcia realizacji inwestycji przed złożeniem wniosku o dofinansowanie projektu efekt przez ustawodawcę pożądany tj. efekt zachęty - nie występuje.

V.

Znaczenie dla rozpoznania niniejszej sprawy ma fakt, że ze stroną skarżącą nie została zawarta umowa o dofinansowanie, a tym samym nie zostały naruszone zasady przyznawania regionalnej pomocy inwestycyjnej oraz nie występuje konieczność przymusowego dochodzenia zwrotu pozyskanych niezasadnie środków.

Zgodnie z wolą ustawodawcy wyrażoną w dyspozycji art. 207 ust. 1 ustawy z 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2009r., nr 157, poz. 1240; dalej jako u.f.p.), w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są:

1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem,

2) wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p.,

3) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości

- podlegają zwrotowi przez beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w art. 207 ust. 9 u.f.p., na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy, z zastrzeżeniem art. 207 ust. 8 i 10 u.f.p.

Z mocy tego przepisu Instytucja Zarządzająca programem operacyjnym ma ustawowy obowiązek dochodzenia zwrotu środków, które zostały wydatkowane z naruszeniem przepisów prawnych regulujących zasady przyznania dofinansowania. W przypadku podpisania ze stronę skarżącą umowy o dofinansowanie i przekazanie jej środków pieniężnych z tej umowy wynikających, Instytucja Zarządzająca miałaby obowiązek wezwania strony do dobrowolnego zwrotu pozyskanych środków, a w przypadku odmowy – do dochodzenia ich w drodze przymusu, i to wraz z odsetkami (art. 207 ust. 8 i 9 u.f.p.), co stawiałoby stronę w mniej korzystnej sytuacji (por. art. 98 ust. 1 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z 11 lipca 2006r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego Rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 opubl. w: Dz. Urz. L 2006r., nr 210).

Wskazać należy, co zasadnie podkreśla organ, że wyłączenie z projektu zakupu systemu wentylacyjnego oraz windy i uznanie ich za niekwalifikowane nie miało wpływu na ocenę, że rozpoczęto realizację inwestycji rozumianej jako całość przedsięwzięcia, co dyskwalifikuje projekt i z woli ustawodawcy czyni go nieuprawnionym do udzielenia wnioskowanej pomocy.

VI.

Sąd nie stwierdza naruszenia przepisów Konstytucji RP, w tym art. 2 i art. 7 Konstytucji. Wskazać należy, że w tej sprawie nie mamy do czynienia z naruszeniem praw nabytych przez stronę skarżącą, bowiem jak już wskazano - nie doszło do podpisania przez stronę umowy o dofinansowanie projektu.

W tej sprawie nie mamy do czynienia z regulacją praw i obowiązków wnioskodawców w trakcie naboru projektów finansowych z programu operacyjnego poza systemem źródeł powszechnie obowiązującego prawa (por. pkt I wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 12 grudnia 2011r. w sprawie P 1/11); przywołać należy cytowany już § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z 11 października 2007r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych (Dz. U. nr 193, poz. 1399, ze zm.). Normy proceduralne dotyczące zasad zarządzania programem operacyjnym, w tym procedury odwoławcze, reguluje ustawa z 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju; z mocy art. 30b ust. 1 u.z.p.p.r. przyznano Wnioskodawcy, w przypadku negatywnej oceny projektu, możliwość wniesienia środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego, w terminie, trybie i na warunkach tam określonych; na tejże podstawie Zarząd Województwa [...] będący Instytucją Zarządzającą Regionalnym Programem Operacyjnym dla Województwa [...] na lata 2007-2013 ustanowił zasady realizacji RPO [...], w których uregulowano procedurę odwoławczą.

Mając na uwadze pozostałe zarzuty strony wskazać należy, że informacja o negatywnym rozpatrzeniu odwołania nie ma charakteru decyzji administracyjnej (art. 37 u.z.p.p.r.). Przypomnieć należy, że przy ocenie wniosków o dofinansowanie nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a wyłącznie przepisy ustawy z 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz regulacje prawne ustanowione przez Zarząd Województwa [...]. Nie doszło więc do naruszenia m.in. wskazanego wśród zarzutów skargi - art. 107 k.p.a.

Konkludując, w ocenie Sądu rozstrzygnięcie protestu dokonane przez IP II znajduje oparcie w zapisach zawartych w systemie realizacji programu operacyjnego, co oznacza, że ocena wniosku była prawidłowa, a zatem brak było podstaw do zakwestionowania zaskarżonego aktu.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 30 c ust. 3 pkt 2 u.z.p.p.r., skargę jako nieuzasadnioną oddalił.

EK