Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 1198/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2006-03-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 107 par. 1-2 art. 10
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA: Jerzy Bortkiewicz (spr.) Sędzia WSA: Grażyna Malinowska-Wasik Asesor WSA: Grzegorz Saniewski Protokolant Magdalena Gadecka po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. SA na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] 2005 r., nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję


UZASADNIENIE

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. w oparciu o przepis art.138 § 2 K.p.a. oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, póz. 1115) decyzją nr [...] z [...] 2005 r. po rozpatrzeniu odwołania "S." S.A. w Inowrocławiu uchylił decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w I. z dnia [...] 2003 r., nr [...] stwierdzającą chorobę zawodową – przewlekłe obutracyjne zapalenie oskrzeli u Henryka S. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji gdyż rozstrzygnięcie sprawy wymagało przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego z zakładzie pracy w znacznej części.

Przebieg sprawy powstał na podstawie poniższego stanu faktycznego:

W dniu [...] 2004 r. do Powiatowej Stacji Sanitarno –Epidemiologicznej w I. Henryk S. złożył zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej-astmy oskrzelowej przewlekłej wskazując okres narażenia od 11 maja 1978 r. do 6 września 2000 r. oraz "S." S.A. w I. jako miejsce zatrudnienia, w którym wystąpiło zagrożenie będące powodem zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej.

Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w B. wydał orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] 2004 r. o braku podstaw do rozpoznania u Henryka S. choroby zawodowej - przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli o etiologii zawodowej, ponieważ Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w I. nie potwierdził narażenia na działanie pyłów lub gazów drażniących o przekroczonych w ciągu ostatnich 10 lat pracy normatywach higienicznych.

Henryk S. nie zgodził się z takim orzeczeniem i pismem z dnia [...] 2003 r. zwrócił się o ponowne przeprowadzenie przez Państwowy Powiatowy Inspektorat Sanitarny w I. oceny warunków pracy w zakładzie.

Orzeczeniem lekarskim Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w B. nr [...] z dnia [...] 2003 r. rozpoznano u Henryka S. chorobę zawodową – przewlekłe obutracyjne zapalenie oskrzeli w oparciu o analizę dokumentacji lekarskiej i weryfikację narażenia zawodowego.

Decyzją nr [...] z dnia [...] 2003 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w I. stwierdził u Henryka S. chorobę zawodową: przewlekłe obutracyjne zapalenie oskrzeli (poz.5 wykazu chorób zawodowych) stwierdzając iż istnieje związek przyczynowy między rozpoznaną chorobą a rodzajem wykonywanej pracy zawodowej - wieloletnie narażenie na działanie gazu drażniącego- amoniaku uwalnianego ze szlamów podestylacyjnych

W odwołaniu od niniejszej decyzji "S." S.A. w I. wnosząc o jej uchylenie zakwestionowały istnienie związku przyczynowego między rozpoznana chorobą, a rodzajem wykonywanej pracy, ponieważ przy ocenie narażenia zawodowego uwzględnia się w odniesieniu do czynników chemicznych – rodzaj czynnika, wartość stężeń i okres narażenia zawodowego, nie zaś indywidualne odczucia dokonujących oceny. Podniesiono, iż decyzja została wydana w oparciu o jednostronne relacje wnioskodawcy i nie znajduje pokrycia w materiałach źródłowych. Przeprowadzona przez organ ocena ekspozycji zawodowej oraz dochodzenie epidemiologiczne nie wykazały przekroczeń normatywów higienicznych amoniaku w powietrzu na stanowisku pracy w Węźle Dekantacji. Wykaz obowiązujących normatywów higienicznych regulują przepisy Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 listopada 2002 r. w sprawie najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy (Dz. U. Nr 217, poz. 1833).Zgodnie z nimi najwyższe dopuszczalne stężenie NDS dla amoniaku wynosi 14 mg/m³ , NDSCH –28 mg/m³ (do dnia 18 czerwca 2003 r. NDS - 20 mg/m³, NDSCH 27 mg/m³).Wykonane w dniu 13 maja 2003 r. pomiary w Węźle Dekantacji wykazały, że stężenie amoniaku na tym stanowisku pracy było poniżej obliczeniowej metody, krotność NDS = 0,07, zawartość amoniaku w szlamie wynosiła 8,0 mval/l. Z wyników badań analiz chemicznych szlamów podestylacyjnych z lat 1998-2000 wynika, że zawartość amoniaku w szlamach wahała się w granicach 1,4 mval/l do 63,9 mval/l. Zapisy w raportach zmianowych dotyczące wyczuwalnej woni amoniaku wynikają z niskiego progu wyczuwalności amoniaku wynoszącego 0,6 mg/m³ , na zmianie Henryka S. w latach 2000-2001 dokonano tylko jednego wpisu o woni amoniaku. W ocenie odwołującej nie zapis w raportach zmianowych o treści "wyczuwalna woń amoniaku" lecz bezsprzeczne stwierdzenie przekroczeń NDS i NDCH amoniaku na stanowisku pracy może stanowić podstawę do stwierdzenia o wieloletnim narażeniu na działanie gazu drażniącego. Od 1979 roku nie zgłoszono problemu występowania amoniaku na stanowisku aparatowy Węzła Dekantacji, natomiast Henryk S. poddawany był systematycznie okresowym badaniom lekarskim, które wykazały brak przeciwwskazań do wykonywania pracy na stanowisku aparatowy w Oddziale Kredy Nawozowej

Nadto podniesiono w odwołaniu, iż postępowanie w sprawie zgłoszenia choroby zawodowej zostało wszczęte [...] 2002 r. czyli 2 lata i dwa miesiące od momentu rozwiązania umowy o pracę ([...] 2000 r.).Okres zaś, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego w przypadku przewlekłego obutracyjnego zapalenia oskrzeli wynosi 1 rok. Tak więc zgłoszenie i rozpoznanie choroby zawodowej nastąpiło w okresie późniejszym od określonego w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. (Dz. U. Nr 132, poz 1115).

Organ odwoławczy rozstrzygnięcie swoje oparł o następujące ustalenia i rozważania :

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U.Nr 132, poz.1115) oraz rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia l sierpnia 2002 r. w sprawie sposobu dokumentowania chorób zawodowych i skutków tych chorób (Dz. U. Nr 132, póz. 1121) wskazują, iż dla stwierdzenia choroby zawodowej łącznie muszą zostać spełnione warunki:

-choroba musi być wymieniona w obowiązującym wykazie chorób zawodowych,

-w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy,

-zespół objawów choroby zawodowej powinien odpowiadać skutkom biologicznym działania czynnika szkodliwego występującego w środowisku pracy, co potwierdza w swoim rozpoznaniu lekarz zatrudniony w jednostce orzeczniczej uprawnionej do rozpoznawania chorób zawodowych.

W niniejszej sprawie w dniu [...] 2004 r. Poradnia Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w B. wydała orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia u Henryka S. choroby zawodowej przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli, z powodu braku - koniecznych do rozpoznania tego schorzenia zawodowego - przekroczeń normatywów higienicznych pyłów lub gazów drażniących na stanowisku pracy.

Po ponownej ocenę warunków pracy i stwierdzeniu przez organ występowania narażenia pacjenta na gaz drażniący amoniak (pomimo uzyskanych w trakcie pomiarów środowiska pracy w dniu 13 maja 2003 r. wyników wartości poniżej oznaczalności metody) Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w B. wydał ponownie orzeczenie lekarskie w dniu [...] 2003 r. nr [...] o rozpoznaniu zawodowego przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli i w konsekwencji Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w I. stwierdził, zakwestionowaną przez [...] "S." S.A. w I. decyzją, chorobę zawodową u Henryka S.

Rozpatrując zebrany w sprawie materiał dowodowy Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. ustalił następujący przebieg pracy Henryka S. w S. S.A. : od 11.05.1978 r. – do 1983 r. - ślusarz na [...]; od 1983 r. – do 11.1990 r. - aparatowy [...], 11. 1990 - aparatowy [...]; od 1994 - aparatowy na [...]; od 2000r. do 05.09.2000 r. po półrocznym zwolnieniu lekarskim - aparatowy na [...].

W piśmie skierowanym do jednostki orzeczniczej II stopnia stwierdzono w oparciu o oświadczenia świadków, że z dużym prawdopodobieństwem od momentu zatrudnienia do roku 1992 występowały (2 do 3 razy w miesiącu) awaryjne przekroczenia normatywów stężeń pyłów kredy do czasu zmiana procesu produkcyjnego i eliminację narażenia na pyły kredy.

Z udostępnionych danych (1990-1992) przez Inspekcję Ochrony Środowiska wynikało, że odnotowywano w latach poprzedzających modernizację procesu częste przekroczenia emisji pyłów z emitorów zakładu pracy. Organ odwoławczy , po ponownej analizie wyników badań zapylenia na Węźle Suszenia Oddziału Kredy Nawozowej z lat 1984 – 1989 stwierdził brak przekroczeń Najwyższych Dopuszczalnych Stężeń na stanowisku pracy. Jednakże z uzyskanych wyjaśnień wynika, że z powodu złego doboru ilości kredy do szlamu powodującego przestój cyklu produkcyjnego oraz uszkodzeń części aparatury pracownicy podczas usuwania awarii byli narażeni na przekroczenia stężenia unoszącego się pyłu kredy oraz opary ze zbitych szlamów.

Zajmując się problematyką narażenia zawodowego na amoniak w zakładzie pracy organ II instancji ustalił, że Henryk S. zajmował się nadzorowaniem prawidłowości przebiegu procesu produkcyjnego, obsługą aparatów i urządzeń, kontrolą stanu technicznego podległych maszyn, likwidacją usterek, rejestracją parametrów. Na Węźle Dekantacji zajmował się także (szczególnie uciążliwym według jego oświadczenia) poborem prób szlamów z dekanterów (4x na zmianę) przy użyciu pipety oraz wykonywaniem analiz określania stężenia wytrąconych składników w szlamach.

Zważywszy na rozbieżności w informacjach przekazywanych przez zakład pracy i pracownika odnośnie zapisów w raportach zmianowych dotyczących silnej woni amoniaku ze szlamów, ustalono, że średnio zapisy te zamieszczano w aktualnej dokumentacji od jednego, dwóch do sześciu, ośmiu razy w miesiącu ogółem na czterech zmianach.

Wojewódzka Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w B. celu dokładniejszego określenia stężenia amoniaku na stanowisku pracy przy dekanterach wykonała ponowne pomiary stężenia amoniaku metodą o niższej oznaczalności otrzymując wyniki poniżej oznaczalności metody tj. poniżej 3, 55 mg/m3. Zawartość amoniaku w roztworze szlamu wynosiła w tym dniu 10,6 mval/l. W tym samym dniu wykonano także pomiary na Oddziale Sody Surowej uzyskując wyniki stężenia amoniaku w powietrzu do 10,65 mg/ m3.Wyniki powyższe potwierdziły zarzut zakładu pracy, że przy filtrach próżniowych Oddziału Sody Surowej odnotowywane są znaczne stężenia amoniaku w powietrzu (na podstawie zakładowej dokumentacji w latach 1998 - 2004 w ilościach od 8,9 do 22,6 mg/m), natomiast stężenia tego czynnika na stanowisku pracy przy dekanterach nie stanowiły istotnego ryzyka .Dodatkowo stwierdzono, iż czas ekspozycji pracownika w trakcie cyklu produkcyjnego był rzędu kilkunastu minut w ciągu zmiany roboczej i obejmował pobór prób z trzech króćców oraz wykonywanie oznaczeń substancji stałych.

Ponadto na wniosek pracownika zakład pracy przedłożył w dniu 7 grudnia 2004 r. wyniki badań amoniaku z lat 1998- 2004 wykonywane przed przystąpieniem do prac oczyszczania ciśnieniowego dekanterów, które wykazywały stężenia od 5 mg/m3 do wartości poniżej oznaczalności metody.

W toku postępowania Henryk S. wnioskował o uwzględnienie w opisach medycznych jednostek orzeczniczych dokumentacji medycznej wydanej w celach rentowych, której rozpoznania różniły się od rozpoznań Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w B., gdyż rozpoznawano w dokumentach tych astmę oskrzelową.

Wobec wniosku zakładu oraz przedkładanej przez pacjenta dokumentacji medycznej Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Bydgoszczy zwrócił się do Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi o konsultację udokumentowanej dynamiki schorzenia dróg oddechowych.

W dniu 27 września 2004 r. Instytut Medycyny Pracy w Ł. wydał orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, z uwagi na brak narażenia zawodowego. Przeprowadzone w Instytucie badania ujawniły zmiany przemawiające za rozpoznaniem przewlekłego spastycznego zapalenia oskrzeli, które wobec zgromadzonych dowodów nie może być uznane za chorobę zawodową.

Również Konsultant Krajowy w dziedzinie medycyny pracy wypowiedział się w przedmiotowej sprawie, iż stwierdzenie choroby zawodowej będzie możliwe tylko po wyjaśnieniu istniejących nadal istotnych rozbieżności w ocenie narażenia zawodowego dokonanej przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Inowrocławiu i jednoznacznej nie budzącej wątpliwości oceny potwierdzającej wykonywanie w ostatnich 10 latach pracy w warunkach przekroczenia normatywów higienicznych pyłów lub gazów drażniących.

Na podstawie analizy zebranych materiałów dowodowych organ odwoławczy stwierdził, że nie zapewniono stronom czynnego udziału w dotychczasowym postępowaniu. W tej sytuacji organ pierwszej instancji przed wydaniem decyzji powinien ponownie przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w zakładzie pracy stosując art. 10 i 79 kodeksu postępowania administracyjnego i jednoznacznie określić czy oraz jakiej zmianie ulegały warunki środowiska pracy Henryka S. na przestrzeni lat zatrudnienia w zakładzie w aspekcie narażenia na czynniki drażniące, zwłaszcza amoniak w odniesieniu do przedstawianych w zakładzie pracy wyników badań powietrza na stanowiskach pracy i w przypadku ustalenia nowych okoliczności należy wystąpić z wnioskiem o wydanie orzeczenia do medycznej jednostki orzeczniczej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. "S." S.A. zarzuciły organowi odwoławczemu rażące naruszenie prawa, wnosząc jednocześnie o uchylenie decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w I. W uzasadnieniu skargi powołano się na tożsame argumenty jak w odwołaniu z 18 sierpnia 2003 r. od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w I., powołując nadto okoliczność wydania przez Instytut Medycyny Pracy w Ł. w dniu [...] 2004 r. orzeczenia nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, gdzie organ orzeczniczy wskazał jako przyczynę choroby wieloletni nałóg palenia papierosów. Skarżąca kwestionuje ponadto zasadność prowadzenia na obecnym etapie sprawy dodatkowego postępowania wyjaśniającego. Zauważa, iż organ II instancji nie ustosunkował się do zarzutu przekroczenia terminu o którym mowa w § 2 ust.2 Rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach. W ocenie skarżącej organ odwoławczy nie wskazał jakich to konkretnie czynności i w jakim zakresie powinien dokonać organ I instancji w ramach ponownego postępowania wyjaśniającego.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał swoje stanowisko jak w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wyjaśnia, iż w uzasadnieniu orzeczenia Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w B. znak [...] z dnia [...] 2003 r. podano wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych w trakcie badania w dniu 6 marca 2000 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skargę należało uznać za zasadną.

Jak wynika z przepisu art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. Nr 153, poz. 1270), w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zaskarżona decyzja podlega uchyleniu.

Rozpatrując przedmiotową sprawę należało stwierdzić naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Organ odwoławczy jest obowiązany ocenić prawidłowość zaskarżonej decyzji zarówno pod kątem przepisów prawa materialnego i procesowego, które mają zastosowanie w sprawie rozstrzygniętej zaskarżoną decyzją , jak i w granicach zarzutów przedstawionych w odwołaniu. Tymczasem organ ten nie ustosunkował się do istotnego dla sprawy zarzutu odwołania, kwestionującego możliwość orzekania o chorobie zawodowej uczestnika z powodu upływu okresu przewidzianego do zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej, a tym samym sprzecznie z przepisem art. 107 § 1 i 2 kpa nie wyjaśnił zagadnienia odmowy zastosowania z korzyścią dla skarżącego postulowanej przez niego podstawy prawnej, tj. przepisu § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r., w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. z dnia 19 sierpnia 2002 r.), który stanowi, że zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej oraz jej rozpoznanie może nastąpić u pracownika lub byłego pracownika, w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym lub po zakończeniu pracy w takim narażeniu, nie później jednak niż w okresie, który został określony w wykazie chorób zawodowych. Z powyższego wykazu wynika, że dla choroby przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli, okres ten wynosi rok. W dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych podjęto rozstrzygnięcie z uwzględnieniem tego przepisu. W wyroku z 15 grudnia 2004 r. (sygn. akt III SA/Po 470/04, publ. ONSAiWSA 2005/136, oraz Lex nr 160415), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził, że "zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej i udokumentowane objawy chorobowe upoważniające do rozpoznania choroby zawodowej muszą nastąpić w czasie trwania narażenia zawodowego lub w ściśle określonym czasie po zakończeniu pracy w warunkach takiego narażenia". W świetle powyższego, oczywistym jest, że do niezbędnych ustaleń faktycznych i rozważań prawnych, które organ odwoławczy całkowicie pominął w swej decyzji, należy ustalenie momentu od którego można przyjąć, że istnieją udokumentowane medycznie objawy obturacyjnego zapalenia oskrzeli u uczestnika i dokonanie oceny prawnej tego skutków w zakresie zachowania terminu do rozstrzygania o chorobie zawodowej.

Organ II instancji uzasadnił swoje rozstrzygnięcie, - po pierwsze, stwierdzeniem, że organ I instancji pozbawił uczestnika czynnego udziału w przeprowadzeniu dowodu w postaci zadawania pytań świadkom w zakładzie pracy, - po wtóre, konkluzją, że zachodzi konieczność określenia przez organ I instancji, czy oraz jakiej zmianie ulegały warunki środowiska pracy uczestnika na przestrzeni lat zatrudnienia u skarżącego, w aspekcie narażenia na czynniki drażniące, zwłaszcza amoniak w odniesieniu do przedstawianych w zakładzie pracy wyników badań powietrza na stanowiskach pracy.

W ocenie Sądu, przedstawione stanowisko Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B., nie uzasadnia powziętego rozstrzygnięcia kasacyjnego. Odnosząc się do czynionego organowi I instancji zarzutu pozbawienia uczestnika prawa do czynnego udziału w postępowaniu (art. 10 kpa), to jest on niezrozumiały. Zarzutu takiego nie kierował sam uczestnik, który nie wnosił ponadto o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków (uczestnik zgłosił natomiast zarzut niemożności udziału w postępowaniu w dniu 2.11.2003 r., co dotyczyło już okresu po zakończeniu postępowania pierwszoinstancyjnego – k. z-50 akt administracyjnych). Organ odwoławczy nie wskazał tutaj o przesłuchanie jakich świadków chodziło, ani też nie wskazał w jakim fragmencie materiału dowodowego protokoły owego przesłuchania się znajdują. Uniemożliwia to właściwą weryfikację czynionego zarzutu, albowiem z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wynika by doszło w sprawie do naruszenia przez organ I instancji zasady czynnego udziału strony w postępowaniu.

Odnosząc się do zobowiązania organu I instancji do dokonania ustaleń na okoliczność zaistnienia zmian warunków pracy uczestnika w aspekcie narażenia na czynniki drażniące, należy stwierdzić przede wszystkim, że rozstrzygnięcie w tym zakresie jest zbyt ogólne, by mogło zostać przez tenże organ zrealizowane, w szczególności, jeżeli zważyć, że nie określono jakiego okresu zatrudnienia miałyby dotyczyć powyższe ustalenia, w jaki sposób (za pomocą jakich środków dowodowych) ustalenia te miałyby zostać poczynione, skoro z zebranego dotychczas materiału dowodowego wynika, że aktualnie nie występują już takie same warunki pracy uczestnika w jakich rzeczywiście pracował z uwagi na zmianę technologii i wielkości produkcji, dotychczas przeprowadzona ich symulacja przez Inspekcję Sanitarną w Inowrocławiu nie wykazała przekroczenia norm stężenia amoniaku na stanowisku pracy na Dekantacji, a ponadto brak jest pełnej, dokumentującej wszystkie lata zatrudnienia dokumentacji w zakresie ewentualnego przekroczenia norm stężenia produktów szkodliwych. Z akt sprawy wynika, że skarżący posiada system jakości ISO obligujący do gromadzenia danych na określony czas – w przypadku raportów pracy Węzła Dekantacji – 3 lata, więc nie dotyczący okresu zatrudnienia uczestnika. Istnieją jedynie wyciągi z raportów stanowiskowych aparatowego procesu węzła dekantacji w Instalacji Produktów Wapniowych z lat 2000-2001, świadczące o niejednokrotnej wyczuwalnej woni amoniaku, co jednak nie świadczy bezpośrednio o przekroczeniu norm jego stężenia. Inne istniejące dokumenty nie potwierdzają zaś przekroczeń norm substancji szkodliwych w normalnych warunkach pracy. Wobec więc istnienia braku dokumentów odnośnie narażenia uczestnika na szkodliwe warunki pracy, dokonanie zleconych przez organ odwoławczy ustaleń, musiałoby być oparte o inne, poza zgromadzonymi dokumentami, dowody. Nakłada to na ten organ obowiązek określenia w sposób ścisły i precyzyjny jakie to konkretnie czynności (dowody) miałby podjąć organ pierwszoinstancyjny (organ odwoławczy nie wskazał przy tym czy ustalenia te miałyby dotyczyć warunków pracy przy produkcji produktów wapniowych, czy też produkcji kredy nawozowej i sody; nie określił nawet, jakich stanowisk pracy uczestnika ustalenia te miałyby dotyczć).

Przede wszystkim jednak trzeba podkreślić, że z rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r., w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. z dnia 19 sierpnia 2002 r.), wynika, że stwierdzone u uczestnika obturacyjne zapalenie oskrzeli może zostać uznane za chorobę zawodową, jeżeli w ostatnich 10 latach pracy zawodowej były przypadki stwierdzenia na stanowisku pracy przekroczeń odpowiednich normatywów higienicznych. Przepis zaś § 2 ust. 1 w/w rozporządzenia przewiduje, że uwzględnia się jedynie te choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, w sytuacji, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanymi dalej "narażeniem zawodowym".

W świetle powyższego, należy stwierdzić, że istota sporu w istocie dotyczy nie tylko ustalenia, czy stwierdzona choroba uczestnika mogła z wysokim prawdopodobieństwem zostać spowodowana czynnikami szkodliwymi dla zdrowia w zakładzie pracy, ale też, czy owe szkodliwe czynniki, wynikały z przekroczenia odpowiednich normatywów higienicznych. Tymczasem, jak słusznie wywodzi skarżący, zlecone organowi I instancji czynności nie są w stanie tej ostatniej kwestii rozstrzygnąć.

Ponadto wreszcie, organ odwoławczy nie dostrzegł istotnego naruszenia przez organ I instancji przepisów wskazanego rozporządzenia, które mogły mieć wpływ na treść jego rozstrzygnięcia i w konsekwencji przy rozstrzygnięciu uchylającym zaskarżoną decyzję do ponownego rozpatrzenia, nie zawarł niezbędnych wytycznych celem usunięcia zaistniałego uchybienia. Jak wynika z przepisu § 7 ust. 1 w/w rozporządzenia "pracownik, który nie zgadza się z treścią orzeczenia lekarskiego o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez jednostkę orzeczniczą II stopnia. Wniosek o ponowne badanie składa się w terminie 14 dni od dnia otrzymania orzeczenia lekarskiego za pośrednictwem jednostki orzeczniczej I stopnia, zatrudniającej lekarza, gdy wydał orzeczenie". Z akt administracyjnych wynika, że orzeczenie lekarskie nr 10/2003 Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w B. z 13.02.2003 r., o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, zostało doręczone uczestnikowi 3 lutego 2003 r. W dniu 18 lutego 2003 r. złożył on pismo, w którym stwierdził, że w/w orzeczenie lekarskie jest dla niego krzywdzące. W tej sytuacji obowiązkiem organu I instancji było przesłanie pisma Wojewódzkiemu Ośrodkowi Medycyny Pracy w B., celem dokonania ustalenia w drodze korespondencji z uczestnikiem, czy w/w jego pismo stanowi wniosek o ponowne przeprowadzenie badania przez jednostkę orzeczniczą II stopnia. Brak bowiem rozstrzygnięcia tej kwestii stwarza sytuację, iż wskazane wyżej orzeczenie, nie nabrało cech orzeczenia ostatecznego. Jakkolwiek pismo uczestnika zostało złożone z przekroczeniem 14 dniowego, wymaganego terminu, to jednak nie mogłoby to zwolnić jednostki orzeczniczej I stopnia od załatwienia postępowania w tym zakresie.

Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie przepisu art. 145 § 1 ust.1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. uchylono zaskarżoną decyzję. Zważywszy na okoliczność, że zaskarżona decyzja z uwagi na swą treść nie może być wykonalna w rozumieniu art. 152 w/w ustawy, zachodziła zbędność orzekania w tym przedmiocie.