Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 763/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2011-02-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art.27 par.1a, k.p.a. art..127 par.3 k.p.a., art145 par.1 pkt.3 k.p.a., art.156
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par.1 pkt.1 lit.b
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Siedlecka Sędziowie Sędzia WSA Olga Białek Sędzia NSA Julia Szczygielska – spr. Protokolant asystent sędziego Malwina Jaworska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 lutego 2011 r. sprawy ze skargi G.Cz. i S.Cz. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji uchylającej decyzję w sprawie przekazania w wieczyste użytkowanie działki I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...]r., Nr [...], wydaną na podstawie 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję tegoż Kolegium z dnia [...]r., Nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Wojewódzkiej Rady Narodowej we W. z dnia [...]r. Nr [...], uchylającej z urzędu decyzję Prezydium Powiatowej Rady Narodowej, Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Z.Ś. z dnia [...] nr [...] w sprawie przekazania w wieczyste użytkowanie działki nr 567/69, położonej w Z.Ś. przy ul. [...] nr 5.

Rozstrzygnięcie powyższe oparte zostało na następujących ustaleniach faktycznych i prawnych:

Prezydium Powiatowej Rady Narodowej, Wydział Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Z.Ś. decyzją z dnia [...]r. nr [...], orzekło o przekazaniu z dniem 1 lipca 1963r., w użytkowanie wieczyste na okres 99 lat, S.Cz. gruntu Skarbu Państwa położonego w Z.Ś. przy ul. [...] nr 1 oznaczonego nr parceli 567/69. Kierownik Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Wojewódzkiej Rady Narodowej we W. dnia 22 listopada 1963r., działając z urzędu, uchylił wymienioną wyżej decyzję Prezydium Powiatowej Rady Narodowej z dnia [...]r. Od tej decyzji S.Cz. wniósł odwołanie. Ministerstwo Gospodarki Komunalnej, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...]r. Nr [...], utrzymało w mocy decyzją Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Wojewódzkiej Rady Narodowej we W. z dnia 22 listopada 1963r.

Wnioskiem z dnia 14 października 2009r., uzupełnionym kolejnymi pismami G. i S.Cz., reprezentowani przez adwokata S.G. z Kancelarii Adwokackiej Spółka Partnerska w Z.Ś., wystąpili do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Wojewódzkiej Rady Narodowej we W. z dnia [...]r. nr [...], jako wydanej bez podstawy prawnej i z rażącym naruszeniem prawa. Jako podstawę żądania wnioskodawcy powołali przepis art. 156 § 1 pkt. 2 kpa, wyrażając w uzasadnieniu wniosku przekonanie, że zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., działając na podstawie art. 158 § 1 kpa, decyzją z dnia [...]r. nr [...], odmówiło stwierdzenia nieważności w/w decyzji Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Wojewódzkiej Rady Narodowej we W. z dnia [...]r. Nr [...].

Wnioskiem z dnia 6 września 2010r. G. i S.Cz., wystąpili o ponowne rozpoznanie sprawy w trybie art. 127 § 3 kpa, zarzucając, że wydana decyzja SKO nie jest prawidłowa i jest co najmniej przedwczesna. Zdaniem odwołujących się decyzja Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Wojewódzkiej Rady Narodowej we W. z dnia [...]r., uchylająca decyzję Prezydium Powiatowej Rady Narodowej Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Z.Ś. z dnia [...] nr [...], została wydana niezgodnie z ówczesnym stanem prawnym, tj. zapisem o przeznaczeniu działki budowlanej na cele inne niż przewidziane w ustawie o sprzedaży przez Państwo domów mieszkalnych i działek budowlanych.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. rozpoznając ponownie sprawę nie uwzględniło zarzutów podniesionych w powyższym wniosku, wskazując, że postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji jest nowym postępowaniem, a nie kontynuacją, czy ponownym rozpoznaniem pierwotnego przedmiotu sprawy. W tym postępowaniu, należącym do katalogu nadzwyczajnych środków wzruszenia ostatecznej decyzji, obowiązkiem organu administracyjnego wyższego stopnia (art. 157 § 1 k.p.a.) jest wyłącznie badanie, czy poddana kontroli decyzja nie jest obarczona którąś z wad enumeratywnie wyliczonych w art. 156 § 1 pkt 1 - 7 k.p.a.. Natomiast w postępowaniu tym nie rozpoznaje się ponownie merytorycznie "pierwotnej sprawy". Właściwym zaś do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 k.p.a. jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja wydana została przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze - ten organ. Zgodnie z art. 157 § 2 k.p.a. postępowanie, w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu.

Zgodnie z art. 17 pkt. 1 k.p.a., organem wyższego stopnia w rozumieniu kodeksu, w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego, samorządowe kolegia odwoławcze, chyba że ustawy szczególne stanowią inaczej. W niniejszej sprawie brak jest przepisu szczególnego wyłączającego właściwość kolegium jako organu wyższego stopnia, zarówno w stosunku do starosty wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej, jak i wobec odpowiednich organów jednostek samorządu terytorialnego, wykonujących zadania własne.

Przyjmując, że właściwość w sprawie uchylenia jako nieważnej (obecnie, w sprawie stwierdzenia nieważności), decyzji o przekazaniu nieruchomości w użytkowanie wieczyste przeszła na samorządowe kolegia odwoławcze, na podstawie art. 157 § 1 kpa (w aktualnym brzmieniu) uznać należy, że również ten organ jest właściwy rzeczowo do rozpatrzenia wniosku G. i S.Cz. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Wojewódzkiej Rady Narodowej we W. z dnia [...]r. nr [...].

W niniejszym postępowaniu, oceny poprawności decyzji podjętej przez Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Wojewódzkiej Rady Narodowej we W. z dnia [...]r. nr [...], należy dokonać w kontekście, obowiązujących wówczas przepisów prawa w tym zakresie, tj. art. 137 §1 ust 7 i art. 138 I kpa, w związku z art. 2 ustawy z dnia 28 maja 1957r. o sprzedaży przez Państwo domów 1 mieszkalnych i działek budowlanych (Dz.U Nr 31, poz. 132).

Powołaną decyzją, uchylona została z urzędu, decyzja Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Prezydium Powiatowej Rady Narodowej, w Z.Ś. z dnia [...]r. nr [...], orzekająca o przekazaniu z dniem 1 lipca 1963r., w użytkowanie wieczyste na okres 99 lat, S.Cz. gruntu Skarbu Państwa położonego w Z.Ś. przy ul. [...] nr 1, oznaczonego nr parceli nr 567/69. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano na niezgodność decyzji z art. 2 ustawy z dnia 28 maja 1957r. o sprzedaży przez Państwo domów mieszkalnych i działek budowlanych (Dz.U. Nr 31, poz. 132). Według opinii Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Z.Ś., przedstawionej w piśmie Nr [...], teren działki nr 567/69, przewidziany był w planie urbanistycznym miasta pod zabudowę niską i stanowił działkę budowlaną. Ponieważ S.Cz. nabył działkę budowlaną z przeznaczeniem pod budowę budynku gospodarczego i założenie sadu, niezgodnie z jej przeznaczeniem, decyzję Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Prezydium Powiatowej Rady Narodowej, w Z.Ś. z dnia [...]r. należało uchylić. Podstawę uchylenia stanowił przepis art. 137 §1 ust 7 i art. 138 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego, (Dz. U. z 1960r. Nr 30, poz. 168), w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania. Zgodnie z brzmieniem tych przepisów podlega uchyleniu jako nieważna decyzja, która zawiera wadę powodującą nieważność tej decyzji mocy wyraźnego przepisu. Właściwy do uchylenia nieważnej decyzji w przypadkach określonych w art. 137 k.p.a., jest organ wyższego stopnia.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podtrzymało stanowisko, wyrażone w swej decyzji z dnia [...]r. nr [...], iż wada decyzji Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Z.Ś. z dnia [...]r. nr [...], nie polega na jej sprzeczności z art. 2 ustawy z dnia 28 maja 1957r., lecz polega na jej sprzeczności z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 14 lipca 1961r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz.U. Nr 32, poz. 159). Na podstawie tego przepisu, przekazywanie terenów państwowych w użytkowanie lub oddawanie w wieczyste użytkowanie, przewidziane w art. 3 tej ustawy było dopuszczalne, jeżeli było zgodne z celami ustalonymi w planie zagospodarowania przestrzennego, a w razie braku - z wstępnie ustalonymi założeniami tego planu. Zgodnie ze znajdującą się w aktach sprawy opinią Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Z.Ś., przedstawionej w piśmie z dnia 6 listopada 1963r. Nr [...], teren działki nr 567/69 przewidziany był w planie urbanistycznym miasta pod zabudowę niską i stanowił działkę budowlaną. Zatem, zgodnie z przepisem art. z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r., teren położony w granicach działki nr 567/69, nie mógł być przekazany w użytkowanie wieczyste z przeznaczeniem pod budowę budynku gospodarczego i założenie sądu.

Kolegium nadmieniło, że kwestionowana decyzja była również przedmiotem oceny przez Ministerstwo Gospodarki Komunalnej, które po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...]r. Nr [...], utrzymało w mocy decyzją Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Wojewódzkiej Rady Narodowej we W. z dnia [...]r. wskazując dodatkowo, że uchylona decyzja Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Z.Ś. z dnia [...]r., przekazująca S.Cz., nieruchomość oznaczoną jako działka nr 567/69, naruszała również przepisy § 7 i § 10 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 12 sierpnia 1957r. w sprawie trybu dokonywania sprzedaży przez Państwo domów mieszkalnych i innych nieruchomości (Dz. U. Nr 44, poz. 206).

Reasumując powyższe ustalenia Kolegium stwierdziło, że decyzja Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Wojewódzkiej Rady Narodowej we W. z dnia [...]r. nr [...], uchylająca, decyzję Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Prezydium Powiatowej Rady Narodowej, w Z.Ś. z dnia [...]r. nr [...], orzekająca o przekazaniu z dniem 1 lipca 1963r., w użytkowanie wieczyste na okres 99 lat, S.Cz. gruntu Skarbu Państwa położonego w Z.Ś. przy ul. [...] nr 1, oznaczonego nr parceli 567/69, z przeznaczeniem pod budowę budynku gospodarczego i założenie sadu, nie narusza prawa i została wydana zgodnie z przepisami obowiązującymi w dniu jej wydania.

Odnosząc się natomiast do argumentów wnioskodawców, SKO podkreśliło, że wniosek o stwierdzenie nieważności nie wskazuje w jakim zakresie i który przepis został naruszony. Nie można zdaniem Kolegium podzielić zarzutu skarżących dotyczących "..obowiązku wyjaśnienia zagadnień w ramach uprawnień kontrolnych, przez wezwanie organu do sprecyzowania zapisów nie odpowiadających prawu budowlanemu". Przepisy art. 105 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 1960r. Nr 30, poz. 168), obowiązujące w dacie wydania uchylonej decyzji, umożliwiały stronie, wystąpienie do organu wydającego decyzję z żądaniem udzielenia wyjaśnienia w przypadku wątpliwości co do treści decyzji. W aktach sprawy brak jest żądania strony, o którym mowa w powołanym art. 105 § 2 kpa.

Kolegium wskazało, ze przyjęta w kodeksie postępowania administracyjnego konstrukcja nieważności decyzji administracyjnej wiąże się ze szczególnie ciężkimi naruszeniami prawa określonymi w w/w przepisach. Przesłanki przewidziane w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. to wydanie decyzji administracyjnej bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Przez wydanie decyzji bez podstawy prawnej należy rozumieć, jak podkreślił NSA, sytuację, gdy w obowiązującym systemie prawnym brak jest przepisu upoważniającego organ administracji do rozstrzygania sprawy w drodze decyzji administracyjnej ( wyrok NSA z 27.05. 1988 r. IVSA 23-28/88 i IVSA 187/88, GAP 1989 Nr 6, s. 43), natomiast przez rażące naruszenie prawa należy rozumieć oczywiste i bezsporne naruszenie przepisu prawa, a więc takie które koliduje z zasadą praworządności działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawa ( wyrok WSA z 21.12.2005, VIISA/Wa 706/05, LEX 196278). W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji istnienie jednej z przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a. musi być oczywiste, a nie może być kwestią przypuszczeń czy też zawiłych dociekań i zabiegów językowych ( wyrok NSA z 2.02. 2006r. IIOSK 490/05, LEX 196696). Zatem, o decyzji wydanej bez podstawy prawnej można mówić w sytuacji, gdy albo nie ma przepisu prawnego, który umocowuje administrację publiczną do działania, albo też przepis jest, ale nie spełnia wymagań podstawy prawnej działania organów tej administracji, polegającego na wydawaniu decyzji administracyjnych i postanowień, rozumianych jako indywidualne akty administracyjne, zewnętrzne (wyrok NSA z 11 kwietnia 2008r. sygn. akt II OSK 383/07). Przesłanka "braku podstawy prawnej" z art. 156 § 1 pkt 2 kpa nie zachodzi w przypadku powołania błędnej podstawy prawnej, o ile podstawa taka w przepisach istnieje.

Biorąc powyższe pod uwagę, oraz zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, Kolegium stwierdziło, że o rażącym naruszeniu prawa decydują trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja (orzeczenie NSA z dnia 9 lutego 2005r. OSK 1134/04 Lex 165717). Dla ustalenia czy decyzja została podjęta z rażącym naruszeniem prawa niezbędne jest wykazanie, że przekroczenie prawa nastąpiło w sposób jasny i niedwuznaczny (wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 marca 2004r. sygn. akt IVSA 3121/02 Lex 156916). Rażące naruszenie prawa musi być oczywiste, wyraźne i bezsporne (wyrok NSA z dnia 26 maja 1989r. sygn. akt. IV SA/339/89). Dokonane ustalenia i zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje w ocenie Kolegium podstaw do stwierdzenia, że kwestionowane orzeczenie wypełnia przesłanki art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniosła G.Cz. i S.Cz., zarzucając naruszenie przepisów postępowania art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. przez jego niezastosowanie. W oparciu o powyższy zarzut skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej decyzji Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Wojewódzkiej Rady Narodowej we W. z dnia [...]r., znak [...], zarzucając, że odmowa stwierdzenia nieważności zaskarżonych decyzji nie jest zasadna. Z pisemnych motywów decyzji SKO wynika, że podstawa prawna powołana w decyzji Kierownika Wydziału GKM Wojewódzkiej Rady Narodowej we W. jest oczywiście nieprawidłowa, lecz z faktu tego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. nie wyprowadza prawidłowego wniosku, uprzedzając rozstrzygnięcie in spe, że decyzja ta powinna być uchylona z innych przyczyn. Tego rodzaju pogląd jest w ocenie skarżących nieuprawniony, bowiem organ administracyjny powinien wydawać decyzję w oparciu o okoliczności ustalone w dacie jej wydawania. Nie można czynić odniesień do przyszłości spekulować, że decyzję należałoby uchylić również, ale z powołaniem właściwej podstawy prawnej. Być może, że tak istotnie mogłoby być, ale nie sposób wykluczyć np. decyzji reformatoryjnej tj. usuwającej błędy decyzji pierwotnej przez nałożenie na stronę obowiązków wynikających z aktualnego ówcześnie stanu prawnego np. wymóg zabudowy niskiej itp.

Skarżący podkreślili, ze istotą stawianego zarzutu jest to, że w dacie wydania decyzji wskazano błędną podstawę prawną ze skutkami w zakresie praw strony i prawa te zostały w sposób nieodwracalny naruszone. Nie można zgodzić się z prezentowanym poglądem, że niewłaściwa podstawa prawna nie jest istotna, bowiem właściwa też spowodowałaby uchylenie decyzji. Taka probabilistyka jest zdaniem skarżących nie do zaakceptowania, ponieważ błąd organu należy oceniać w kontekście istniejących w tej dacie wymogów prawnych, regulujących prawa i obowiązki zarówno organy, jak też strony.

W ocenie skarżących, po stronie organu nastąpiło oczywiste zaniedbanie, po stronie zaś zainteresowanego naruszenie prawa podmiotowego. W tej sytuacji taka decyzja organu administracyjnego powinna być usunięta z obrotu prawnego.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji.

Działając zatem w granicach kompetencji wynikających z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269/ w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, Wojewódzki Sąd Administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art. 145 lub art. 151 w/w ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Zważyć przy tym należy, że Sąd stosownie do zapisu art. 134 powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie jest związany granicami skargi. Przepis ten umożliwia Sądowi wszechstronne i obiektywne zbadanie sprawy niezależnie od podniesionych zarzutów.

Dokonana zgodnie z przedstawionymi kryteriami sądowa kontrola zaskarżonego aktu wykazała konieczność zastosowania w niniejszej sprawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Według przywołanego przepisu zaskarżony akt podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...]r., Nr [...], która utrzymuje w mocy decyzję tegoż Kolegium z dnia [...]r., Nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej we W. z dnia [...]r. znak [...] uchylającej z urzędu decyzję Prezydium Powiatowej Rady Narodowej Wydział Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Z.Ś. z dnia [...]r. Nr [...] w sprawie przekazania w wieczyste użytkowanie działki nr 567/69 położonej w Z.Ś. przy ul. [...] nr 5 S.Cz..

Niewątpliwe jest w sprawie, że zaskarżona do Sądu decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...]r. - podjęte zostało w trybie art.127 § 3 k.p.a. W myśl tego przepisu, od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji.

Skoro od decyzji wydanej w I instancji przez samorządowe kolegium odwoławcze przysługuje prawo złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, to decyzja wydana w trybie art. 127 § 1 k.p.a. staje się decyzją wydaną w II instancji. Stwierdzenie to potwierdza wskazanie przez ustawodawcę, że do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, a w tym m.in. art. 138 k.p.a. z kompetencjami kasacyjno-reformatoryjnymi włącznie.

Istotne jest zatem w sprawie, że z lektury obu opisanych wyżej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. wynika, że w wydaniu zaskarżonej decyzji /członkowie Kolegium orzekają w składach trzyosobowych - art.18 ust.1 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych – Dz. U. z 2001r., Nr 79, poz.856/, brał udział członek Kolegium w osobie D.S., który już wcześniej brał udział w wydaniu pierwszoinstancyjnej decyzji, czyli decyzji z dnia [...]r., Nr [...].

W ocenie Sądu, D.S. – członek SKO w W. podlegała wyłączeniu z ponownego rozpatrzenia sprawy stwierdzenia nieważności decyzji, na podstawie art.27 § 1a kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którym członek samorządowego kolegium odwoławczego podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jeżeli brał udział w wydaniu decyzji objętej wnioskiem.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że skoro w składzie orzekającym w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, brał udział członek Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu, który niewątpliwie brał udział w wydaniu decyzji objętej wnioskiem, to postępowanie prowadzące do wydania zaskarżonej decyzji dotknięte było wadą w postaci naruszenia przepisów art.27 § 1a k.p.a. w związku z art.127 § 3 k.p.a., stanowiącą podstawę wznowienia postępowania określoną w art.145 § 1 pkt.3 k.p.a.

Podkreślić przy tym należy, że przepisy o wyłączeniu tak pracownika, jak i członka samorządowego Kolegium odwoławczego odgrywają ważną rolę i mają na celu

zapewnienie stronom obiektywizmu i bezstronności przy ponownym rozpatrzeniu sprawy przez organ odwoławczy, na co zwrócił uwagę Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 7 marca 2005r. sygn. akt P 8/03 (OTK-A 2005/3/20). Takie gwarancje powinny być zapewnione także i stronie postępowania prowadzonego przez ten sam organ, z uwagi na zawarte w art. 127 § 3 k.p.a. odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów dotyczących odwołania.

Skarżący, który wnioskuje o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie art. 127 § 3 k.p.a., ma bowiem prawo oczekiwać na podstawie art. 8 k.p.a., iż pomimo, że ponowne rozstrzygnięcie wydawane jest przez ten sam organ, to jednak ponownej oceny jego sprawy dokona inna osoba tego organu. Nie sposób bowiem uznać za pogłębianie zaufania obywateli do organów Państwa takiego działania organu administracji, w którym ten sam członek Kolegium dwukrotnie rozpatruje sprawę indywidualną, jeżeli ponowne rozpatrywanie tej samej sprawy ma służyć zobiektywizowaniu oceny prawnej niezależnie od wydanego już w sprawie pierwszego rozstrzygnięcia.

Uchylenie zaskarżonej decyzji z podanej wyżej przyczyny uniemożliwia Sądowi dokonanie merytorycznej oceny tej decyzji. Ocena taka jest bowiem możliwa dopiero po ustaleniu, iż zaskarżony akt organu administracji nie jest dotknięty wadami nieważności lub powodującymi wznowienie postępowania.

Stwierdzając, że zaskarżona decyzja została wydana przez osobę – członka SKO w Wałbrzychu podlegającego wyłączeniu od udziału w postępowaniu na podstawie art. 27 § 1a w związku z art. 127 § 3 k.p.a., Sąd uznał, że tego rodzaju uchybienie stanowi przesłankę wznowienia postępowania administracyjnego, na mocy art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a., co z kolei jest podstawą dla uchylenia takiej decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W takim wypadku nie podlega badaniu, czy stwierdzone uchybienie miało wpływ na wynik sprawy, dlatego też orzeczono jak w sentencji.

Wskazania do dalszego postępowania wynikają wprost ze wskazanych wyżej wywodów Sądu.

H.B.16.03.2011r.