Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2213/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 235(1)
journal: Dz.U. 1998 nr 21 poz 94
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Roman Hauser Sędziowie NSA Maria Czapska – Górnikiewicz del. NSA Zdzisław Kostka (spr.) Protokolant Agnieszka Kuberska po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 16 czerwca 2011 r., sygn. akt III SA/Kr 1183/10 w sprawie ze skargi K. O. na decyzję Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 16 czerwca 2011 r., III SA/Kr 1183/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę K. O. na decyzję Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z dnia [...] marca 2010 r. w przedmiocie choroby zawodowej.

Z uzasadnienia wyroku Sądu pierwszej instancji wynikają następujące istotne okoliczności.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie orzekł, że nie stwierdza u K. O. (skarżącej) choroby zawodowej wymienionej w punkcie 20 podpunkt 1 wykazu chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach, gdyż pierwsze objawy wymienionego w tym punkcie wykazu chorób zawodowych zespołu cieśni nadgarstka wystąpiły u skarżącej w listopadzie 2002 r., czyli ponad rok od ustania zatrudnienia. Podniesiono przy tym, że zgodnie z wykazem chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do powołanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z 30 lipca 2002 r., okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym wynosi jeden rok. Dokonując tych ustaleń Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie powołał się na orzeczenie lekarskie Małopolskiego Ośrodka Medycyny Pracy w Krakowie z 30 września 2008 r.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. Małopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Krakowie, po rozpoznaniu odwołania skarżącej, podzielając argumentację i ustalenia organu pierwszej instancji, utrzymał w mocy jego decyzję.

Skarżąca na decyzję Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Krakowie wniosła skargę do sądu administracyjnego, w której m. in. podniosła, że już w trakcie zatrudnienia leczyła się na dolegliwości bólowe ręki, jednak z uwagi na brak skierowania na stosowne badania, nie posiada dokumentacji medycznej.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. Małopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Krakowie, na podstawie art. 54 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że w związku z wejściem w życie w dniu 3 lipca 2009 r. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych i uznaniem przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 19 czerwca 2008 r., sygn. akt P 23/2007, za niezgodne z Konstytucją RP art. 237 § 1 pkt 2 i 3 k.p. oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach, wydane w niniejszej sprawie przez organy administracji obu instancji decyzje podlegają uchyleniu, jako oparte na podstawach prawnych niezgodnych z Konstytucją. Jednocześnie Małopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Krakowie wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę organ pierwszej instancji powinien dokonać analizy dokumentacji medycznej i wszelkich okoliczności sprawy na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r.

Organ pierwszej instancji, rozpatrując ponownie niniejszą sprawę, pismem z dnia 26 października 2009 r. zwrócił się do Małopolskiego Ośrodka Medycyny Pracy w Krakowie z prośbą o weryfikację orzeczenia lekarskiego z dnia 30 września 2008 r. W odpowiedzi Małopolski Ośrodek Medycyny Pracy w Krakowie, w piśmie z dnia 30 listopada 2009 r. wskazał, że po przeprowadzeniu ponownej analizy dokumentacji medycznej skarżącej, uwzględniającej kryteria diagnostyczno-orzecznicze zawarte w rozporządzeniu Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r., nadal brak jest podstaw do rozpoznania przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanego sposobem wykonywania pracy - zespołu cieśni nadgarstka. Jednocześnie wskazano, że zmiany w wykazie chorób zawodowych spowodowane wejściem w życie nowego rozporządzenia nie mają wpływu na merytoryczną treść orzeczenia lekarskiego z 30 września 2008 r. skoro brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej wynikał z faktu udokumentowania objawów chorobowych po roku od ustania pracy w narażeniu.

W toku postępowania skarżąca zarzuciła, że wydane orzeczenie lekarskie nie uwzględnia jej pełnej dokumentacji medycznej, a w szczególności skierowania wystawionego przez specjalistę chorób wewnętrznych A. D. do Państwowego Szpitala Klinicznego w Krakowie - Oddziału Poradni Reumatologicznej z dnia 28 lipca 1992 r. oraz historii choroby z Zespołu Opieki Zdrowotnej nr 2 – Poradni Reumatologicznej z dnia 9 września 1992 r.

Wobec podniesionego zarzutu organ pierwszej instancji, pismem z dnia 26 stycznia 2010 r. ponownie zwrócił się do Małopolskiego Ośrodka Medycyny Pracy w Krakowie z prośbą o wskazanie, czy w dokumentacji medycznej Ośrodka znajduje się skierowanie, o którym mówi skarżąca i czy jego treść była brana pod uwagę przy wydawaniu orzeczenia o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej.

Pismem z dnia 12 lutego 2010 r., Małopolski Ośrodek Medycyny Pracy w Krakowie wskazał, że kopia przedmiotowego skierowania znajduje się w dokumentacji medycznej skarżącej i była brana pod uwagę przy wydawaniu orzeczeń lekarskich w niniejszej sprawie. Wyjaśniono, że rozpoznanie podane przez lekarza w skierowaniu do Poradni Reumatologicznej dotyczy podejrzenia zapalenia okołostawowego i nie zawiera żadnych podejrzeń co do ewentualnego zespołu cieśni nadgarstka. W tej sytuacji, nie zaistniały przesłanki do zmiany stanowiska o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u skarżącej.

Decyzją z dnia [...] marca 2010 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie orzekł, że nie stwierdza u skarżącej choroby zawodowej – przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy - zespołu cieśni w obrębie nadgarstka, wymienionej w pozycji 20 podpunkt 1 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że w związku z wejściem w życie rozporządzenia Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, które zastąpiło rozporządzenie Rady Ministrów z 30 lipca 2002 r., rolą organu było wyjaśnienie, czy stwierdzone u skarżącej dolegliwości układu nerwowego wywołane sposobem wykonywania pracy stanowią chorobę zawodową w świetle aktualnych w dacie orzekania przepisów art. 2351 k.p. i rozporządzenia Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r. Organ powołał się na regułę przejściową, zawartą w § 11 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r., zgodnie z którą przepisy tego rozporządzenia stosuje się do postępowań w sprawie stwierdzenia chorób zawodowych wszczętych i niezakończonych przed dniem jego wejścia w życie, z tym że czynności dokonane w toku wszczętych postępowań pozostają skuteczne. Następnie organ pierwszej instancji wskazał, że w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r., zawierającym wykaz chorób zawodowych, pod pozycją 20 podpunkt 1 znajduje się choroba pod nazwą zespół cieśni w obrębie nadgarstka, jako jedna z przewlekłych chorób obwodowego układu nerwowego wywołanych sposobem wykonywania pracy. Ponadto stwierdził, że okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym określony został w niniejszym rozporządzeniu na jeden rok i zaznaczył, że taką samą regulację w zakresie identyfikacji choroby oraz okresu, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów choroby upoważnia do jej rozpoznania, zawierało rozporządzenie Rady Ministrów z 30 lipca 2002 r., będące podstawą prawną orzeczenia lekarskiego z 30 września 2008 r. W końcu stwierdził, że ten ostatni warunek, tj. ujawnienia się objawów choroby we wskazanym w rozporządzeniu okresie, nie został spełniony w przypadku skarżącej, bowiem pierwsze objawy zespołu cieśni nadgarstka wystąpiły u niej w listopadzie 2002 r., czyli ponad rok od ustania pracy zawodowej. Ta okoliczność, według organu, stanowiła bezpośrednią przyczynę odmowy stwierdzenia u skarżacej choroby zawodowej przez jednostkę orzeczniczą zarówno w pierwotnej opinii z 30 września 2008 r., jak i w opiniach uzupełniających, mimo potwierdzenia narażenia na ruchy monotypowe w środowisku pracy.

Po rozpatrzeniu odwołania skarżącej, decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. Małopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Krakowie decyzję organu pierwszej instancji utrzymał w mocy. W uzasadnieniu swej decyzji organ odwoławczy wskazał, że uprawniona jednostka orzecznicza właściwa do orzekania w sprawach chorób zawodowych zarówno w orzeczeniu lekarskim z 30 września 2008 r., jak i orzeczeniach weryfikujących z 30 listopada 2009 r. i 12 lutego 2010 r., sformułowała prawidłowe stanowisko o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u skarżącej. Nie zostało bowiem spełnione kryterium czasowe, ustalone w obowiązującym wykazie chorób zawodowych, ustalające okres jednego roku, w którym to czasie wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej po zakończeniu pracy w narażeniu zawodowym.

W skardze skarżąca podniosła, że od lat cierpi na bóle rąk oraz że jeszcze będąc zatrudnioną w szpitalu leczyła się na oddziale ortopedii. Przyznała jednak, że nie posiada dokumentacji medycznej, potwierdzającej fakt leczenia. Skarżąca wskazała, że organ, wbrew ciążącym na nim obowiązkom, nie podjął próby uzyskania ze Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie archiwalnej dokumentacji lekarskiej dotyczącej jej leczenia na choroby i schorzenia wywołane pracą, poprzestając na oczekiwaniu, by to skarżąca taką dokumentację przedłożyła. Zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 i 77 k.p.a., mające istotny wpływ na wynik sprawy, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Oddalając skargę Sąd pierwszej instancji uznał, że organy administracji prawidłowo zastosowały § 11 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych i w związku z tym prowadziły postępowanie według przepisów tego rozporządzenia, uznając jednocześnie moc dowodową orzeczenia lekarskiego z 30 września 2008 r. Sąd przy tym wskazał, że w związku ze zmianą przepisów dotyczących chorób zawodowych orzeczenie to zostało zweryfikowane przez jednostkę orzeczniczą, która je wydała, oraz że weryfikacja ta potwierdziła wcześniejsze ustalenia.

Sąd pierwszej instancji wskazał też, że w sprawie bezsporne jest, że u skarżącej stwierdzono schorzenie wymienione w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r. oraz że w środowisku pracy skarżącej występowały czynniki szkodliwe dla zdrowia. Jako przedmiot sporu Sąd pierwszej instancji uznał związek przyczynowy pomiędzy rozpoznanym schorzeniem a warunkami wykonywanej pracy. Dalej wyjaśnił, że obowiązujące przepisy w sprawie chorób zawodowych przewidują, że w przypadku niektórych chorób zawodowych można przyjąć istnienie wskazanego związku przyczynowego tylko wtedy, gdy wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych nastąpi nie później niż w ciągu określonego czasu od zakończenia narażenia zawodowego. W rozpoznawanej sprawie, jak wskazał, okres ten wynosi jeden rok.

Następnie Sąd pierwszej instancji stwierdził, że w orzeczeniu jednostki orzeczniczej (Małopolskiego Ośrodka Medycyny Pracy w Krakowie) wskazano, iż nie rozpoznano u skarżącej choroby zawodowej, gdyż jej udokumentowane objawy ujawniły się później niż rok od ustania narażenia zawodowego.

Sąd pierwszej instancji wyjaśnił przy tym, że skierowanie do Poradni Reumatologicznej z 28 lipca 1992 r. nie udokumentowało tych objawów, gdyż nie zawiera żadnych podejrzeń wystąpienia u skarżącej zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. Sąd zaznaczył, że skierowanie to było wnikliwie analizowane przez organy administracji oraz było brane pod uwagę przy wydawaniu orzeczenia jednostki orzeczniczej.

Wniesiona przez skarżącą skarga kasacyjna została oparta na podstawie wymienionej w art. 174 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Zarzucono, mające wpływ na wynik sprawy, naruszenie art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, polegające na tym, że Sąd pierwszej instancji, rozstrzygając sprawę, nie dostrzegł istotnych naruszeń prawa, popełnionych przez Małopolskiego Państwowego Inspektora Sanitarnego w Krakowie, a także że niezasadnie przyjął w ślad za organem administracji, iż skarżąca nie udokumentowała objawów choroby zawodowej oraz że objawy choroby zawodowej nie zostały udokumentowane dostarczoną przez skarżącą kopią skierowania do Poradni Reumatologicznej z dnia 28 lipca 1992 r.

Zarzucono też, że Sąd pierwszej instancji niezasadnie przyjął, że obowiązek udokumentowania objawów choroby zawodowej spoczywa wyłącznie na skarżącej. Tym samym, w ocenie skarżącej Sąd pierwszej instancji naruszył obowiązek dokonania szczegółowej kontroli postępowania organu administracji i rozważenia zarzutów podnoszonych przez skarżącą oraz nie dokonał oceny zasadności tych zarzutów na gruncie danej sprawy i w rezultacie nie odniósł się do nich w zaskarżonym orzeczeniu.

Uzasadniając skargę kasacyjną skarżąca twierdziła, że Sąd pierwszej instancji przyjął za organem, że rozpoznanie podane przez lekarza w skierowaniu dotyczy podejrzenia zapalenia okołostawowego i w związku z tym nie zawiera żadnych podejrzeń co do zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. W ocenie skarżącej, dokument ten stanowi jedynie wstępne rozpoznanie i świadczy jednoznacznie o problemach reumatologicznych, które zgodnie z wiedzą medyczną występują wraz z zespołem przeciążeniowym, takim właśnie jak zespół cieśni w obrębie nadgarstka. Skarżąca podniosła też, że z uwagi na rodzaj schorzenia jakim jest zespół cieśni w obrębie nadgarstka wstępna diagnoza jest bardzo ograniczona, a z uwagi również na podobieństwo objawów w wypadku tego schorzenia, jak też i w wypadku schorzeń reumatycznych, nie jest wykluczone wstępne błędne zakwalifikowanie objawów zaobserwowanych u pacjentów. Podniosła, że w obu wypadkach schorzenia te charakteryzują się bólem, obrzękami, zaczerwienieniem, tkliwością palpacyjną w okolicy nadgarstka, osłabieniem siły mięśniowej jak też bolesnością przy ruchach skrętnych wobec stosowanego oporu. Częstym jest również, według skarżącej, występowanie tego zespołu jednocześnie z reumatoidalnym zapaleniem stawów.

Zdaniem skarżącej, stwierdzenie sądu pierwszej instancji, iż "słusznie organ zauważa, że rozpoznanie podane przez lekarza w skierowaniu do Poradni Reumatologicznej dotyczy podejrzenia zapalenia okołostawowego i nie zawiera żadnych podejrzeń co do ewentualnego zespołu cieśni w obrębie nadgarstka, a zatem, że rozpoznanie zawarte w przedmiotowym skierowaniu świadczy o podejrzeniu tła reumatycznego zgłoszonych dolegliwości" należy uznać za błędne, a z całą pewnością za zbyt daleko idące, bowiem ani organ, ani sąd nie posiadają takiej wiedzy, tudzież wiadomości specjalnych, by mogły wydawać tak kategoryczny osąd.

Według wywodów zawartych w uzasadnieniu skargi kasacyjnej stwierdzenie Sądu pierwszej instancji, iż skierowanie z 28 lipca 1992 r. nie stanowi udokumentowania objawów chorobowych nie jest zatem trafne. Podniesiono, że skoro w aktach sprawy pojawił się dokument, z którego wynika, iż w 1992 roku skarżąca uskarżała się na bóle ręki, to organ nie powinien był poprzestać na odmowie przyznania temu dokumentowi waloru wiarygodności i winien był na tej podstawie prowadzić dalsze postępowania dowodowe.

W końcu zarzucono, że uzasadnienie wyroku wskazuje, że Sąd pierwszej instancji, akceptując stanowisko organu, abstrahował od konkretnie sformułowanych i umotywowanych w skardze zarzutów, uznając je za nie mające znaczenia, podczas gdy skarżąca ma prawo wiedzieć, iż jej sprawa została rozpoznana w sposób bezstronny, sprawiedliwy i obiektywny, a Sąd wszechstronnie zbadał i ocenił legalność rozstrzygnięcia organu.

W oparciu o tak sformułowane podstawy skargi kasacyjnej i ich uzasadnienie wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Ponadto wniesiono o zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz pełnomocnika skarżącej kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Rozpoznając skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zachodzą, zaś granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej wnioski (uchylenie zaskarżonego wyroku w całości) i podstawy (wskazane w skardze kasacyjnej naruszenie przepisów postępowania).

Oceniając wniesioną skargę kasacyjną w tych granicach Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że jest ona pozbawiona usprawiedliwionych podstaw.

Zarzuty skargi kasacyjnej sprowadzają się w istocie do próby wykazania, że błędnie ustalono, iż objawy zespołu cieśni w obrębie nadgarstka nie wystąpiły u skarżącej w okresie pracy, w której była zawodowo narażona na tego rodzaju chorobę. W związku z tym podnosi się, że wadliwie oceniono dowód z dokumentu, mianowicie skierowanie do Poradni Reumatologicznej z 28 lipca 1992 r. Tak ujęte zarzuty nie są zasadne.

Wbrew temu co zarzuca się w skardze kasacyjnej ani organy administracji, ani Sąd pierwszej instancji nie dokonały samodzielnie oceny wskazanego wyżej skierowania. Ocena tego skierowania wymaga wiadomości specjalnych z zakresu medycyny i rzeczywiście, gdyby organy administracji i Sąd pierwszej instancji oceniły je samodzielnie, to przekroczyłyby swoje kompetencje. Jednakże ocena skierowania z 28 lipca 1992 r. została dokonana w oparciu o opinie uprawnionej jednostki orzeczniczej.

W tym miejscu należy wskazać, że zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. nr 105, poz. 869) rozpoznania choroby zawodowej dokonują lekarze zatrudnieni w wymienionych w tym rozporządzeniu jednostkach orzeczniczych (§ 5 ust. 1 i 2 powołanego rozporządzenia). Orzeczenia te mają charakter opinii biegłych. Tak samo należy traktować wszelkie wyjaśnienia jednostek orzeczniczych złożonych w związku z wcześniej wydanym orzeczeniem. Mimo że właściwym do rozpoznania choroby zawodowej jest jednostka orzecznicza, nie pozbawia to organów państwowej inspekcji sanitarnej uprawnienia oceny wydanych przez taką jednostkę orzeczeń. Dokonując takiej oceny organy te mogą zwracać się do jednostek orzeczniczych m.in. o wyjaśnienie określonych kwestii. Odpowiedź udzielona przez jednostkę orzecznicza jest więc uzupełnieniem wcześniejszego orzeczenia, czyli opinii.

Tak właśnie postąpiono w rozpoznawanej sprawie. Wobec twierdzeń skarżącej, że na ujawnienie się choroby zawodowej w czasie zatrudnienia (w czasie narażenia zawodowego) wskazuje skierowanie jej do Poradni Reumatologicznej z 28 lipca 1992 r., właściwy organ państwowej inspekcji sanitarnej zwrócił się pismem z 26 stycznia 2010 r. do Małopolskiego Ośrodka Medycyny Pracy w Krakowie, czyli jednostki orzeczniczej, która wydała orzeczenie o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej z 30 września 2008 r., o zajęcie stanowiska. W odpowiedzi uzyskano wyjaśnienie zawarte w piśmie z 12 lutego 2010 r., że skierowanie to nie zawiera żadnych podejrzeń występowania u skarżącej zarówno zespołu cieśni nadgarstka, jak i zapalenia nadkłykcia kości ramiennej.

Na wskazane wyjaśnienia jednostki orzeczniczej powołały się zarówno organy administracji, jak i Sąd pierwszej instancji. Nie jest więc zasadny zarzut, że oceny skierowania, o którym mowa, podmioty te dokonały samodzielnie, przekraczając tym samym swoje kompetencje.

Zauważyć też należy, że w skardze kasacyjnej nie podważono skutecznie oceny dowodu z uzupełniającej opinii zawartej w piśmie Małopolskiego Ośrodka Medycyny Pracy w Krakowie z dnia 12 lutego 2010 r. Podważając tezę, że skierowanie z 28 lipca 1992 r. nie zawiera żadnych podejrzeń występowania u skarżącej objawów choroby zawodowej, oparto się na własnej ocenie treści tego skierowania, zapominając, że taka ocena wymaga wiadomości specjalnych, których ani skarżąca, ani jej pełnomocnik nie posiadają.

W końcu odnosząc się do zarzutu skargi kasacyjnej, że Sąd pierwszej instancji nie rozważył konkretnie sformułowanych i umotywowanych w skardze zarzutów skarżącej, zauważyć należy, że autor skargi kasacyjnej nie wskazuje tych rzekomo pominiętych zarzutów. Ze skargi kasacyjnej wynika natomiast, że jedyną istotną kwestią było to czy udokumentowane objawy choroby zawodowej wystąpiły u skarżącej w czasie narażenia zawodowego (w czasie zatrudnienia) lub w ciągu roku od jego ustania. Do tej kwestii zaś Sąd pierwszej instancji, jak wskazano, odniósł się i wyjaśnił swoje stanowisko.

Mając to wszystko na uwadze NSA uznał, że skarga kasacyjna jest pozbawiona usprawiedliwionych podstaw i z tego powodu, na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił ją.

Odnośnie do wniosku o zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz pełnomocnika skarżącej kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu NSA wskazuje, że nie orzekł w wyroku o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącej wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu, gdyż wynagrodzenie to jest przyznawane przez Sąd pierwszej instancji.