Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 151/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 71 ust 2 pkt 2, art. 75 ust 1 pkt 4, art. 82 ust 1
journal: Dz.U. 2008 nr 199 poz 1227
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko

SENTENCJA

Dnia 26 października 2016 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędziowie: sędzia NSA Małgorzata Miron sędzia del. WSA Piotr Korzeniowski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 26 października 2016 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 2 września 2014 r. sygn. akt II SA/Go 410/14 w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 2 września 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi G. [...] spółki z o.o. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] (dalej: Kolegium, SKO w [...], organ II instancji, organ odwoławczy( z [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, zasądził od SKO w [...] na rzecz skarżącej G. [...] spółki z o.o. w W. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy:

Wójt Gminy S. (dalej: organ I instancji) w decyzji z [...] kwietnia 2012 r. nr [...] - działając na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt. 4 oraz art. 82 i art. 85 ust. 1 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm., dalej: u.u.i.ś.), § 3 ust. 1 pkt. 6 b i 7 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2010 Nr 213 poz. 1397) w związku z art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.) - po rozpatrzeniu wniosku ,,J." sp. z o.o. z siedzibą w S. w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu elektrowni wiatrowych "[...]" wraz z infrastrukturą towarzyszącą w obrębie miejscowości D., N., R. (gmina S.) i przeprowadzeniu postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko - ustalił środowiskowe uwarunkowania dla powyższego przedsięwzięcia .

W uzasadnieniu tego orzeczenia organ wyjaśnił, że wnioskiem z 16 marca 2011 r. inwestor "J." spółka z o.o. z siedzibą w S. zwrócił się do Wójta Gminy S. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu elektrowni wiatrowych wraz z infrastrukturą towarzyszącą "." na terenie gminy S. w obrębach: D., N., R.. Nadto na podstawie art. 69 u.u.i.ś. inwestor złożył wniosek o ustalenie zakresu raportu o oddziaływaniu na środowisko.

W dniu 24 października 2011 r. inwestor przedłożył opracowany przez zespół - pod kierownictwem mgr Z. S. – "Raport o oddziaływaniu na środowisko farmy wiatrowej w rejonie miejscowości N. w gminie S.".

Następnie pismami z 26 października 2011 r. organ I instancji zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] (RDOŚ w [...]) oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] (PPIS w [...]) o uzgodnienie i opinię w sprawie środowiskowych warunków realizacji przedmiotowej inwestycji.

PPIS w [...] postanowieniem znak: [...] z [...] listopada 2011 r., zaopiniował pozytywnie i bez zastrzeżeń warunki realizacji przedsięwzięcia. W trakcie prowadzonego postępowania uzgadniającego RDOŚ w [...] stwierdził, że przedłożony do uzgodnienia raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko nie wykazywał w wystarczający sposób, że realizacja i eksploatacja przedsięwzięcia nie będzie niekorzystnie oddziaływała na środowisko. W związku z powyższym w piśmie 17 listopada 2011 r. inwestor został wezwany do uzupełnienia informacji zawartych w raporcie o oddziaływaniu na środowisko.

W piśmie z 20 grudnia 2011 r. inwestor przedłożył stosowne wyjaśnienia, które zostały przekazane również organowi I instancji.

Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, RDOŚ w [...] w postanowieniu z [...] stycznia 2012 r. uzgodnił i jednocześnie określił warunki realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia w wariancie II, zaproponowanym w raporcie.

W uzasadnieniu decyzji organu I instancji wskazał m. in., że złożony wniosek odpowiadał warunkom określonym w art. 74 u.u.i.ś., przedstawiono i oceniono warianty realizacji przedsięwzięcia, stwierdzono że nie występuje znaczące ryzyko negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na obszary Natura 2000. Podkreślono również, że planowane przedsięwzięcie nie jest zaliczane do przedsięwzięć mogących być źródłem poważnej awarii, nie obejmuje swym zasięgiem obiektów zabytkowych podlegających ochronie. Dane zawarte w złożonym przez inwestora raporcie są wystarczająco szczegółowe, aby w pełni ocenić oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia na środowisko.

W dniu 23 kwietnia 2012 r. wpłynęło do Urzędu Gminy S. pismo zatytułowane "odwołanie" noszące datę 20 kwietnia 2012 r. (k. 367 akt sprawy administracyjnej) pod którym to pismem nie widnieją podpisy. Jedynie na pierwszej stronie pisma w lewym górnym rogu podano "Korespondencja M. F.. Sołtys wsi D. [...]".

W piśmie tym stwierdzono, że mieszkańcy wsi D. nie zgadzają się z decyzją z [...] kwietnia 2012 r., z uwagi na nieprzeprowadzenie konsultacji społecznych na temat planowanej inwestycji oraz podniesiono, że w 12 kwietnia 2012 r. większość mieszkańców rozpoczęła protest. W piśmie tym stwierdzono nadto, że planowane turbiny wiatrowe mają być umieszczone zbyt blisko budynków mieszkalnych, co naraża ich na utratę zdrowia. Do pisma tego dołączono pismo noszące datę 10 kwietnia 2012 r. adresowane do Wójta Gminy S. zatytułowane "Protest". W piśmie tym stwierdzono, że planowana inwestycja może ujemnie wpływać na stan zdrowia mieszkańców: wywołuje problemy ze snem, bóle i zawroty głowy, mdłości, powoduje niepokój i problemy z koncentracją itp. Pod pismem tym brak jest podpisów. Nadto do pism tych dołączono karty zatytułowane "listy osób uczestniczących w proteście stop wiatrakom w Gminie S.". Na listach tych widnieją dane 116 osób – w tym ich podpisy.

Przesyłając do SKO w [...] akta sprawy administracyjnej wraz z odwołaniem, organ I instancji stwierdził, że jest to odwołanie wniesione przez 16 osób tj. L. B., A. K., P. M., D. M., J. R., M. R., L. B., E. Ż., G. T., R. B., K. T., E. T., J. O., M. F., M. K., G. B.. W odpowiedzi na pismo SKO w [...] z [...] maja 2012 r. o wyjaśnienie na jakiej podstawie organ ustalił, że powyższym osobom spośród 116 wymienionych na listach przysługuje przymiot strony w niniejszym postępowaniu, organ I instancji w piśmie z 19 czerwca 2012 r. stwierdził, że podstawą takich ustaleń był wypis z ewidencji gruntów obejmujących przewidywany teren oddziaływania inwestycji. Wskazane osoby (16) są właścicielami nieruchomości położonych na tym terenie, a pozostałe nie.

W dniu 12 lipca 2012 r. wpłynęło do SKO w [...] pismo podpisane przez adwokata L. J., działającego w imieniu M.F., który w uzupełnieniu złożonego odwołania zarzucił nadto decyzji wydanej przez organ I instancji naruszenie art. 37 ust. 2, 39 ust. 1 pkt 2 , art. 66 ust. 1 pkt 5, art. 77 ust. 1 a, art. 82 ust. 2 pkt 1 u.u.i.ś. Nadto podniesiono zarzut naruszenia art. 7, art. 8 i art. 107 k.p.a.

SKO w [...] w decyzji z [...] sierpnia 2012 r. nr [...] wydanej na podstawie art. 1 i 2 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 856 ze zm.), art. 138 § 2 k.p.a. oraz art. 59 ust. 1 pkt 2, art. 63 ust. 1 i 2, art. 64 , art. 66, art, 68, art. 69, art. 70, art. 71, art. 72, art. 74, art. 75 ust. 2 i 4 u.u.i.ś. uchyliło decyzję Wójta Gminy S. z [...] kwietnia 2012 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że wbrew wskazaniom zawartym we wniosku inwestora oraz stanowisku organu I instancji, do wniosku nie dołączono mapy ewidencyjnej, obejmującej cały przewidywany teren na którym będzie realizowanie przedsięwzięcie oraz obszar, na który będzie oddziaływać – brak jest mapy ewidencyjnej obejmującej miejscowość R. i wady tej nie można konwalidować na etapie postępowania odwoławczego. Nadto podniesiono, że pełnomocnik wnioskodawcy nie będący adwokatem, ani też radcą prawnym przedłożył do akt sprawy odpis pełnomocnictwa udzielonego mu przez wnioskodawcę. Nie jest on osobą uprawnioną do uwierzytelniania pełnomocnictwa. Wobec powyższego przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji winien uzupełnić powyższe braki, a w szczególności wezwać pełnomocnika do złożenia pełnomocnictwa spełniającego wymogi określone przepisami prawa. Nadto organ II instancji zakwestionował przedłożony przez inwestora raport o oddziaływaniu na środowisko farmy wiatrowej. Podniesiono, że jego uzupełnienie winno być sporządzone, jeżeli nie przez ten sam zespół co sporządzał raport, to przez osobę lub zespół osób posiadających specjalistyczna wiedzę w danej dziedzinie, a nie przez pełnomocnika wnioskodawcy. Przedłożone uzupełnienie raportu z uwagi na zastrzeżenia RDOŚ w [...] jest mało wiarygodne z tego powodu, że zostało sporządzone przez pełnomocnika wnioskodawcy i jest niekompletne – brak jest między innymi aneksów trzech umów zawartych pomiędzy inwestorem, a wydzierżawiającymi grunty na których zostaną zlokalizowane turbiny, a na które osoba sporządzająca uzupełnienie raporty się powołuje. W sporządzonym raporcie brak jest ponadto jednoznacznych ustaleń odnośnie oddziaływania inwestycji na kanię rudą, która posiada w pobliżu turbin gniazdo. W uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego podniesiono również, że nie wyjaśniono z należytą starannością oddziaływania na środowisko hałasu pochodzącego od pracujących turbin wiatrowych. Stwierdzono także, że w wydanej decyzji przed organem I instancji nie oznaczono w sposób prawidłowy zgodnie z treścią art. 107 § 1 k.p.a. stron postępowania. Nadto, zdaniem SKO w [...], organ I instancji nie doręczył zaskarżonej decyzji pełnomocnikowi wnioskodawcy zgodnie z art. 40 § 2 k.p.a. Doręczano je bowiem stronie, a nie ustanowionemu pełnomocnikowi.

"J." spółka z o.o. w S. wniosła skargę na powyższą decyzję SKO w [...] podnosząc zarzut z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. tj. rażącego naruszenia art. 63 § 3 w zw. z art. 64 § 2 k.p.a. tj. wszczęcia przez Kolegium postępowania odwoławczego i wydania decyzji mimo braku prawidłowego wniesienia odwołania przez uprawnione podmioty, wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w całości na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity. Dz. U. z 2012 r., Nr poz.270, dalej. p.p.s.a.).

Alternatywnie strona podniosła także zarzuty dotyczące naruszenia art. 64 § 2 w zw. z art. 63 § 2 k.p.a. poprzez zaniechanie przez SKO [...] wezwania wnoszących odwołanie od decyzji wydanej przez organ I instancji do uzupełnienia braków formalnych odwołania w postaci braku podpisu pod odwołaniem, art. 40 § 1 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie przez Kolegium, że decyzja środowiskowa została nieprawidłowo doręczona, art. 64 § 2 w związku z art. 33 § 3 k.p.a. poprzez zaniechanie przez Kolegium wezwania pełnomocnika do przedłożenia pełnomocnictwa w odpowiedniej formie (oryginału lub kopii poświadczonej przez notariusza za zgodność z oryginałem), art. 49 k.p.a. w związku z art. 129 § 2 k.p.a. w związku z art. 72 ust. 3 u.u.i.ś., poprzez wszczęcie postępowania odwoławczego na podstawie odwołania wniesionego przed doręczeniem decyzji środowiskowej , art. 74 u.u.i.ś. poprzez błędne przyjęcie, że dokumenty, w tym mapy, wypisy z ewidencji gruntów oraz badania fauny i flory, nie spełniają wymogów określonych we właściwych przepisach.

Mając na uwadze powyższe zarzuty w przypadku braku podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji SKO w [...] w całości. Nadto skarżąca domagała się zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.

W złożonej odpowiedzi na skargę SKO [...] wniosło o oddalenie skargi.

Wyrokiem z 21 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Go 73/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim uchylił w całości zaskarżoną decyzję SKO w [...] z [...] sierpnia 2012 r. nr [...].

Sąd w pierwszej kolejności zwrócił uwagę, że pismo noszące datę 20 kwietnia 2012 r. adresowane do SKO w [...] zatytułowane "odwołanie" zawiera stwierdzenia wyrażające niezadowolenie z decyzji wydanej przez organ I instancji z [...] kwietnia 2012 r. w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu elektrowni wiatrowych wraz z infrastrukturą towarzyszącą pod nazwą , "Farma Wiatrowa [...]". Jednak pod pismem tym brak jest podpisów osób, które wnoszą powyższe odwołanie. Również brak jest podpisów pod pismem dołączonym do tego odwołania a zatytułowanym "Protest - Stop wiatrakom w Gminie S." noszącego datę 10 kwietnia 2012 r. Trzecim elementem tego odwołania jest dołączona lista zawierająca dane osobowe 116 osób tj. imię, nazwisko danej osoby, jej adres, pesel oraz jej podpis. Lista ta jest zatytułowana "Lista osób uczestniczących w proteście - Stop wiatrakom w Gminie S.". Z treści tej listy nie wynika bezpośrednio, że są to osoby składające odwołanie od decyzji organu I instancji, a w szczególności te 16 osób, które organ II instancji uznał za wnoszące odwołanie. Nie można wykluczyć, że tylko pismo zatytułowane "odwołanie" jest faktycznie odwołaniem od decyzji organu I instancji wniesionym w trybie art. 127 i następne k.p.a. Natomiast pozostałe dwa wyżej wymienione pisma są załącznikami dołączonymi do odwołania. Sąd wyjaśnił, że organ administracji publicznej jest zobowiązany do ustalenia kto wnosi odwołanie oraz czy wniesione odwołanie spełnia warunki formalne odwołania tj. czy zawiera niezadowolenie z decyzji organu I instancji i jest podpisane przez osobę wnoszącą odwołanie. W niniejszej sprawie organ administracji publicznej nie ustalił, czy dołączona lista osób uczestniczących w proteście – stop wiatrakom w Gminie S. jest wykazem osób wnoszących odwołanie zawierającą ich podpisy, czy też pismem sporządzonym w innym celu i jedynie dołączonym do odwołania np. jako wykaz osób podpisujących się pod pismem noszącym datę 10 kwietnia 2012 r., a zatytułowanym "Protest". Tym samym organ administracji publicznej obowiązany jest dokonać tych ustaleń w sposób nie budzący wątpliwości. Ponadto Sąd wskazał, że organ I instancji prawidłowo zastosował w niniejszej sprawie sposób zawiadamiania stron o decyzjach i innych czynnościach organów administracji publicznej poprzez obwieszczenie, o którym mowa w art. 49 k.p.a.

Tym samym rozważania organu II instancji w części dotyczącej braku prawidłowego doręczenia decyzji i zawiadomień o innych podejmowanych czynnościach, które organ I instancji dokonywał na adres Spółki (wnioskodawcy), bez podania imienia i nazwiska pełnomocnika wnioskodawcy w kontekście prawidłowego doręczenia należy uznać za bezprzedmiotowe w niniejszej sprawie.

Sąd podzielił pogląd organu II instancji, że pełnomocnictwo złożone przez pełnomocnika wnioskodawcy nie odpowiada warunkom określonym w art. 33 § 3 k.p.a. Jednocześnie Sąd wskazał, że podjęcie postępowania administracyjnego i zakończenie go decyzją administracyjną pomimo braku pełnomocnictwa, wymaga rozważenia z uwzględnieniem okoliczności potwierdzenia przez stronę czynności dokonanej przez nienależycie umocowanego pełnomocnika, czego organ zarówno I jak i II instancji w niniejsze sprawie nie uczynił. Dalej Sąd zwrócił uwagę, że organ odwoławczy nie wyjaśnił w sposób należyty i wyczerpujący zarzutu niezłożenia wraz z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach poświadczonych przez właściwy organ kopii wszystkich map ewidencyjnych, obejmujących cały przewidywany teren, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie, stosownie do treści art. 74 ust. 1 pkt 3 u.u.i.ś.

Organ II instancji w uzasadnieniu swojej decyzji stwierdził, że do wniosku dołączono "jedynie wycinki map ewidencyjnych". Nie wskazał natomiast – zdaniem Sądu - na czym opiera to stanowisko, co pod tym pojęciem rozumie, zwłaszcza, że na każdej z dołączonych map widnieje wzmianka Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] jaki obręb każda z map obejmuje.

Ponadto Sąd odnosząc się do kwestii związanej z kwalifikacjami autora uzupełnienia raportu wskazał, że nie wykazano, czy posiada on wiedzę specjalistyczną z dziedziny, z którą planowane przedsięwzięcie się wiąże. Wiedza taka jest niezbędna między innymi do sporządzenia raportu uzupełniającego zawierającego odpowiedzi na pytania skierowane do inwestora przez RDOŚ w [...]. Tym samym organ administracji publicznej dokonując ponownej oceny sporządzonego raportu, a w szczególności jego uzupełnienie sporządzone przez pełnomocnika wnioskodawcy winien mieć to na uwadze.

Ponadto Sąd zwrócił uwagę że, organ II instancji wykazując rozbieżności dotyczące położenia gniazda kani rudawej od najbliższej turbiny nie wskazał, czy ma to wpływ na rozstrzygnięcie sprawy i jaki. Sąd wskazał metodę określania wysokości turbiny w decyzji. Według Sądu, wymaga wyjaśnienia, czy wysokość 119 metrów na poziomem terenu nie przekracza wysokości 200 metrów nad poziomem morza, które to wysokości są mierzone w tym samym punkcie geograficznym i czy ewentualne rozbieżności mają wpływ na prawidłowość pomiarów akustycznych i ich wyniki, które są bardzo istotne przy wydawaniu decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych.

Rozpatrując sprawę ponownie SKO w [...] w decyzji z [...] stycznia 2014 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołań L. B., A. K., P. M., D. M., J. R., M. R., "L. B.", E. Ż., G. T., R. B., E. T., K. T., J. O., M. F., M. K., G. B. uchyliło zaskarżoną decyzję organu I instancji z [...] kwietnia 2012 r. w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Kolegium wyjaśniło, że pismem z 5 sierpnia 2013 r. wezwało G. B. - pełnomocnika "J." sp. z o.o. z siedzibą w S. do przedłożenia do akt sprawy oryginału pełnomocnictwa lub pełnomocnictwa potwierdzonego urzędowo za zgodność z oryginałem udzielonego przez spółkę do złożenia wniosku i reprezentowania w niniejszej sprawie oraz ewentualnie "J." sp. z o.o. z siedzibą w S. - reprezentowaną przez adw. J. K. do potwierdzenia wszystkich czynności (włącznie ze złożeniem wniosku inicjującego postępowania w przedmiotowej sprawie) dokonanych tak przed organem I, jak i II instancji przez pełnomocnika G. B.. Jednocześnie Kolegium wyznaczyło nowy termin załatwienia sprawy. W odpowiedzi na powyższe wezwanie adwokat J. K. - pełnomocnik "J." sp. z o.o. z siedzibą w S., w piśmie z 22 sierpnia 2013 r. potwierdził, że G. B. był prawidłowo umocowany do reprezentowania Spółki w niniejszym postępowaniu załączając poświadczoną za zgodność z oryginałem kopie pełnomocnictw udzielonych przez osoby uprawnione do reprezentowania spółki (zał. 1 - 3). Potwierdził również wszystkie czynności dokonane w niniejszej sprawie przez wyżej wymienionego w czasie jego umocowania. Jednocześnie pełnomocnik załączył do pisma oświadczenie Spółki o odwołaniu pełnomocnictwa G. B. (pismo z 31 stycznia 2013 r. (zał. nr 4) i poświadczoną za zgodność z oryginałem kopię pełnomocnictwa udzielonego K. G. do reprezentowania w sprawie (zał. nr 5).

Pełnomocnik poinformował również, że z dniem 6 marca 2013 r. (Rep. A Nr [...]) zmieniono nazwę Spółki oraz jej siedzibę na "G. [...] sp. z o.o. z siedzibą w W., zaznaczając, że spółka prowadzi działalność pod adresem: ul. W. [...], [...] W. (zob. aktualny odpis z KRS).

Następnie w piśmie z 26 września 2013 r. Kolegium wezwało wszystkich odwołujących do oświadczenia czy dołączona do odwołania lista osób uczestniczących w proteście - stop wiatrakom w Gminie S. jest wykazem osób wnoszących odwołanie zawierającym ich podpisy, czy też pismem sporządzonym w innym celu i jedynie dołączonym do odwołania np. jako wykaz osób podpisujących się pod pismem noszącym datę 10 kwietnia 2012 r., a zatytułowanym "Protest". W przypadku, gdy stanowiskiem odwołujących lista ta nie jest integralną częścią odwołania, która zawiera ich podpisy; Kolegium wezwało do uzupełnienia braku formalnego wniesionego odwołania, w terminie 7 dni od dnia doręczenia niniejszego pisma, poprzez jego podpisanie; pod rygorem stwierdzenia niedopuszczalności odwołania.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie wszyscy odwołujący, za wyjątkiem L. B. oraz E. Ż. (odnośnie tych osób zapadło odrębne rozstrzygnięcie pod nr [...]) w zakreślonym terminie złożyły pisma (wszystkie datowane na 31 października 2013 r.), w których potwierdziły, że dołączona do odwołania lista osób uczestniczących w proteście - stop wiatrakom w Gminie S. jest integralną częścią odwołania, jednakże w celu uniknięcia wątpliwości odnośnie tej kwestii każda z tych osób załączyła podpisane przez siebie odwołanie (wersja z 20 kwietnia 2012 r.) oświadczając jednocześnie, że podtrzymuje podniesione w nim zarzuty. Dodatkowo odwołujący wnieśli o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej z udziałem stron postępowania: "z uwagi na społeczną doniosłość tej sprawy i szerokie zainteresowanie mieszkańców tą inwestycją". Odnośnie pozostałych 100 osób kolegium prowadziło już wcześniej (przed wydaniem pierwszej decyzji kasacyjnej w sprawie) dodatkowe postępowanie wyjaśniające w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie, które zakończyło się wydaniem ostatecznej decyzji z [...] sierpnia 2012 r., w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego.

Kolegium, przechodząc do merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji stwierdziło, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz przepisów proceduralnych. Organ odwoławczy omówił treść art. 71, art. 72 ust. 1 pkt. 1 , art. 73 ust. 1, art. 75 ust. 4, art. 79 ust. 1, art. 80 ust. 2, art. 82, art. 59 ust. 1 art. 63 ust. 1, art. 63 ust. 2, art. 64 ust. 1 u.u.i.ś., a następnie stwierdził, że wniosek z 16 marca 2011 r. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia w przedmiotowej sprawie złożył G. B. - ówczesny pełnomocnik Spółki "J." sp. z o.o. z siedzibą w S. (aktualnie "G. [...]" sp. z o.o. z siedzibą w W.), którego czynności dokonane w toku postępowania tak przed organem I, jak i II instancji w okresie umocowania do reprezentowania Spółki, potwierdził adwokat J. K.(obecny pełnomocnik Spółki) w piśmie z 22 sierpnia 2013 r., do którego załączył ponadto potwierdzone za zgodność z oryginałem pełnomocnictwa (zał. 1-3) oraz oświadczenie mocodawcy z 31 stycznia 2013 r. (zał. nr 4) o odwołaniu pełnomocnictwa udzielonego G. B.

Dalej organ odwoławczy stwierdził, że do wniosku nie została załączona kopia mapy ewidencyjnej obejmującej przewidywany teren, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie oraz obszar, na który będzie ono oddziaływać, lecz jedynie cztery kopie map ewidencyjnych w skali 1:5000 obejmujące obszar D. (2-ie) i N. (2-ie). Jednocześnie organ odwoławczy wyjaśnił, że aby dokonać oceny dokumentu znajdującego się w aktach sprawy skład orzekający winien w pierwszej kolejności zapoznać się szczegółowo z jego treścią. Z ustaleń Kolegium wynika, że wnioskodawca załączył do wniosku cztery mapy ewidencyjne w skali 1:5000 ("wycinki map ewidencyjnych"), w tym dwie obejmujące obszar D. i dwie obejmujące obszar N., pochodzące z Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] (opatrzone czerwonymi pieczęciami organu, co potwierdza, że są to kopie map). Żadna z nich zdaniem Kolegium, nie obejmuje obszaru R. tj. obszaru, który wchodzi w skład przewidywanego terenu, na którym ma być realizowana planowana inwestycja i na który będzie ona oddziaływać (D., N., R.). Mapy te stanowią dokumenty urzędowe pochodzące od właściwego organu ewidencyjnego i brak jest podstaw do podważania ich wiarygodności i kwestionowania ich prawidłowości odnośnie wskazanego obszaru, który obejmują. Po łącznym zestawieniu wszystkich wycinków map Kolegium stwierdziło, że nie obejmują one całego przewidywanego terenu, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie oraz obszaru, na który będzie to przedsięwzięcie oddziaływać.

Konkludując organ II instancji stwierdził, że wniosek nie spełnia wymogu z art. 74 ust. 1 pkt. 3 u.u.i.ś., a wady tej nie można konwalidować na etapie postępowania odwoławczego. W ocenie Kolegium, organ I instancji ponownie rozpatrując sprawę winien wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia złożonego wniosku we wskazanym zakresie w trybie art. 64 § 2 k.p.a. Zdaniem organu odwoławczego, brak mapy ewidencyjnej obejmującej przewidywany teren, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie oraz obejmującej obszar, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie uniemożliwia przy tym zweryfikowanie poprawności ustaleń organu I instancji m. in. w odniesieniu do określenia stron postępowania oraz samego obszaru, na którym ma być realizowane planowane przedsięwzięcie oraz obszaru jego oddziaływania.

Odnosząc się do poprawności złożonego raportu, Kolegium wyjaśniło, że ustawodawca nie przewidział obowiązku sporządzania raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przez biegłego z danej dziedziny, zważywszy jednak na charakter materii, której dotyczy, uzasadnionym jest jego sporządzenie przez osobę (lub jak w rozpatrywanej sprawie - zespół osób) posiadających wiedzę specjalną w danej dziedzinie/ach. Jak wynika z akt sprawy, przedłożony raport został sporządzony przez zespół specjalistów działający pod kierownictwem mgr. Z. S.. Jednakże autorem jego uzupełnienia (pismo z 18 stycznia 2012 r.) nie jest już ten sam zespół specjalistów, którzy opracowali raport (lub któraś z tych osób), a pełnomocnik inwestora. W konsekwencji Kolegium uznało, że w okolicznościach sprawy, zważywszy na rodzaj przedsięwzięcia i szeroki zakres wiedzy specjalistycznej potrzebnej do opracowania przedmiotowego w sprawie raportu, który stanowi podstawowy dowód podlegający ocenie organów obu instancji; jak również z uwagi na liczne zastrzeżenia RDOŚ w [...] i uwagi dotyczące przedłożonego do uzgodnienia raportu; również jego uzupełnienie powinno pochodzić od autorów/a pierwotnego dokumentu.

Przedłożone uzupełnienie jest bowiem w ocenie Kolegium mało wiarygodne, a nadto niekompletne. Zdaniem organu II instancji, inwestor nie wykonał zobowiązania RDOŚ w [...] w zakresie szczegółowego wyjaśnienia w jaki sposób formalno-prawny inwestor planuje zrealizować zaproponowane działania minimalizujące i udokumentowania realności zaproponowanego środka ograniczającego oddziaływanie planowanej farmy wiatrowej na wyżej wymienione gatunki ptaków. Ponadto uzupełnienie raportu zawiera również w swej treści sprzeczności i nieścisłości.

Powyższe stwierdzenie wskazuje w ocenie Kolegium na brak jednoznacznych ustaleń w tym zakresie, co nie jest dopuszczalne. Kolegium powołało się na stanowisko RDOŚ w [...], według którego założenie autorów raportu, dotyczące braku oddziaływania planowanej farmy wiatrowej na stanowisko kani rudej zlokalizowane w bezpośrednim zasięgu jej oddziaływania, jest zupełnie nieadekwatne do uzyskanych wyników w toku przeprowadzonych analiz.

Następnie organ odwoławczy stwierdził, że analiza akustyczna została dokonana w raporcie dla źródeł hałasu wprowadzonych w modelu obliczeniowym znajdujących się na wysokości 119 m.n.p.m podczas gdy z decyzji wynika , że całkowita wysokość pojedynczej "elektrowni" (turbiny) będzie "nie większa niż 200 m n.p.m". Wskazując na stanowisko Sądu wyrażone w poprzednim orzeczeniu organ odwoławczy stwierdził, że wymaga wyjaśnienia, czy wysokość 119 m na poziomem terenu nie przekracza wysokości 200 metrów nad poziomem morza, które to wysokości są mierzone w tym samym punkcie geograficznym i czy ewentualne rozbieżności mają wpływ na prawidłowość pomiarów akustycznych i ich wyniki, które są bardzo istotne przy wydawaniu decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych.

Organ II instancji stwierdził także, że nie wystarczy przytoczenie poglądów zawartych nawet w literaturze fachowej dotyczącej danych zagadnień, ale także należy przedstawić fachową ich analizę i uzasadnić przyjęte stanowisko, a do tego niezbędna jest fachowa wiedza, którą winna posiadać osoba sporządzająca taki dokument, jednakże załączony do akt sprawy raport nie spełnia tego wymogu.

W ocenie Kolegium, organ I instancji ponownie rozpatrując sprawę winien wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia raportu w wyżej wymienionym zakresie i wyjaśnienia wszystkich wskazanych wyżej rozbieżności i niejasności, by móc następnie dokonać oceny tego dokumentu (dowodu) pod względem jego spójności i zgodności z obowiązującymi przepisami prawa, w tym odnośnie spełnienia wymogów art. 66 u.u.i.ś.

Ponadto za ogólnikowe, a w konsekwencji za niewystarczające organ odwoławczy uznał stwierdzenie organu I instancji, że użytkowanie przedsięwzięcia związane będzie przede wszystkim z emisją hałasu.

Skargę na decyzję SKO w [...] wniósł wnioskodawca "G. [...] spółka z o.o. w W. podnosząc zarzut z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. rażącego naruszenia art. 63 § 3 w zw. z art. 64 § 2 k.p.a., tj. wszczęcia przez SKO w [...] postępowania odwoławczego i wydania decyzji mimo braku prawidłowego wniesienia odwołania przez uprawnione podmioty, wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w całości na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.

Natomiast w przypadku nieuwzględnienia powyższego zarzutu skarżąca podniosła następujące zarzuty dotyczące naruszenia: art. 136 w zw. z art. 138 k.p.a. przez zaniechanie przez organ II instancji przeprowadzenia postępowania uzupełniającego i wydania decyzji merytorycznej oraz art. 153 p.p.s.a. poprzez niewykonanie wskazań Sądu zawartych w wyroku z 21 marca 2013 r., a także art. 74 u.u.i.ś. poprzez błędne przyjęcie, że dokumenty, w tym mapy, wypisy z ewidencji gruntów oraz badania fauny i flory, nie spełniają wymogów określonych we właściwych przepisach.

Mając na uwadze powyższe zarzuty w przypadku braku podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji SKO w [...] w całości. Nadto wniosła o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie, wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Sąd I instancji uchylając decyzję SKO w [...] z [...] stycznia 2014 r., nr [...] w uzasadnieniu wyroku z 2 września 2014 r. przypomniał, że przedmiotowa sprawa była już poddana kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, który wyrokiem z 21 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Go 73/13 uchylił decyzję Kolegium z [...] sierpnia 2012 r. nr [...]. Element ten w ocenie Sądu I instancji, ma doniosłe znaczenie, bowiem w myśl art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Ocena ta i wskazania znalazły się w uzasadnieniu tegoż wyroku i w takim znaczeniu uzasadnienie ma moc wiążącą. W tej sytuacji zarówno organ przeprowadzając ponownie postępowanie w sprawie, jak i Sąd oceniając obecnie decyzje wydane w tym postępowaniu, co do zasady, nie mogą czynić ustaleń sprzecznych z oceną wyrażoną w uzasadnieniu wyżej wymienionego wyroku. Sąd I instancji wyjaśnił jak pojęcie oceny prawnej rozumiane jest w doktrynie oraz orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd I instancji zwrócił uwagę, że w niniejszej sprawie po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wyroku z 21 marca 2013 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Go 73/13 nie nastąpiła zmiana stanu prawnego, ani też zmiana okoliczności. Ponadto ocena i wskazania sądu w uzasadnieniu wyroku z 21 marca 2013 r. zostały wyrażone w sposób jasny i jednoznaczny.

Według Sądu I instancji, kontrola sprowadzała się zatem do oceny zgodności z prawem odstąpienia przez organ odwoławczy od merytorycznego rozpoznania sprawy i zaistnienia podstaw do przekazania sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Następnie Sąd I instancji wyjaśnił charakter prawny postępowania w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia, którego elementem jest ocena oddziaływania na środowisko oraz funkcję jaką pełni w tym postępowaniu organ odwoławczy, który wydaje decyzję kasacyjną.

W pierwszej kolejności Sąd I instancji wskazał, że organ uchybił dyspozycji art. 153 p.p.s.a. W poprzednim wyroku wydanym w sprawie, Sąd zobowiązał organ do należytego i wyczerpującego wyjaśnienia zarzutu sformułowanego pod adresem organu stopnia podstawowego w zakresie niezłożenia wraz z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach poświadczonych przez właściwy organ kopii wszystkich map ewidencyjnych, obejmujących cały przewidywany teren, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie, stosownie do treści art. 74 ust. 1 pkt 3 u.u.i.ś.

W ocenie Sądu I instancji, obowiązku tego nie spełnia opisane przez Kolegium zestawienie map, z podkreśleniem powierzchni pomieszczenia, w który tej czynności dokonano. W dalszym bowiem ciągu organ nie odniósł się do faktu, że jedna z przedłożonych map w istocie obejmuje wskazany obszar R., mimo, iż brak odrębnej mapy obejmującej ten obręb.

Zdaniem Sądu I instancji, organ nie wyjaśnił w sposób przekonywujący, jak stwierdzony brak odrębnej mapy wpływa na niemożliwość prawidłowego rozpatrzenia wniosku, w sytuacji, gdy – jak już wskazano – jedna z map obejmuje przedmiotowy obszar.

Sąd I instancji odnosząc się do przedłożonego w toku postępowania raportu oddziaływania na środowisko oraz kwestii związanych z jego uzupełnieniem zwrócił uwagę, że Sąd w poprzednim wyroku wyjaśnił, że przepisy u.u.i.ś. nie określają, kto powinien być autorem raportu o oddziaływaniu na środowisko. Sąd I instancji wskazał, że Sąd w uzasadnieniu wyroku z 21 marca 2013 r., sygn. II SA/Go 73/13 podkreślił również, że z odpowiedzi sporządzonej przez pełnomocnika wnioskodawcy i przez niego podpisanej na pytania jakie zostały postawione po sporządzeniu raportu głównego, a które to pytania wynikały z zastrzeżeń do tego raportu zgłoszonych przez RDOŚ w [...], nie wynika jakie posiada on wykształcenie, czy posiada fachową wiedzę w dziedzinie, która była przedmiotem raportu. Zdaniem Sądu I instancji, nie jest dopuszczalna odmowa wiarygodności dowodu tylko z tego powodu, że pochodzi on od osoby związanej ze stroną postępowania. Do organu należy bowiem ocena raportu pod kątem jego zgodności z przepisami prawa, logiki zawartych w nim wywodów oraz jego fachowości i kwalifikacji autora. Nie ma żadnych prawnych przeszkód, aby raport przygotował sam inwestor, czy też zespół jego pracowników. Ocena zaś czy autor raportu posiada dostateczną wiedzę z zakresu ochrony środowiska oraz z dziedziny, z którą wiąże się planowane przedsięwzięcie oraz czy potrafi określić, opisać i zanalizować wpływ danego przedsięwzięcia na środowisko należy do organów administracji. Według Sądu I instancji, nie ma też żadnych przeszkód, aby przedłożony raport uzupełniła lub poprawiła inna osoba (inwestor lub jego pracownik). Nie ma obowiązku uzupełniania raportu zawsze przez jego autora. Kolegium wbrew powyższemu stanowisku Sądu uznało, że uzupełnienie raportu winno pochodzić od autora/ów pierwotnego dokumentu (str. 37 uzasadnienia).

Odnosząc się do podniesionych przez Kolegium wątpliwości co do treści samego raportu i jego uzupełnienia, Sąd I instancji wyjaśnił, że Kolegium w swojej decyzji zwróciło uwagę na niewystarczające wyjaśnienia kwestii związanych ze znajdującym się w sąsiedztwie planowanej inwestycji gniazda ptaka drapieżnego – kania ruda, powołując się na nieścisłości w tym zakresie , podkreślając jednocześnie, że skoro gniazdo kani rudej było m in. podstawą wyznaczenia strefy ochronnej, a nadto podstawą oceny wpływu planowanego przedsięwzięcia na gatunek chroniony jest istotną okolicznością wymagającą jednoznacznego ustalenia i uzupełnienia w tym zakresie raportu.

Zdaniem Sądu I instancji, wskazywane wątpliwości wynikają w dużej mierze z faktu mylenia przez organ odwoławczy dwóch gniazd znajdujących się w pobliżu miejscowości D. nad rzeką O. pierwszego znajdującego się na południowy – zachód (stare gniazdo opuszczone w 2008 r., oznaczone czerwonym okręgiem na ryc. nr 20 s. 64 raportu ) oraz drugie znajdującego na wschód od tej miejscowości (gniazdo zajęto w 2009 r. i ponownie niezasiedlone w 2010 r. , oznaczone czerwonym kołem na ryc. nr 20 s. 64 raportu). Z tego powodu podawane są różne odległości wobec projektowanych turbin.

Sąd I instancji nie podzielił wątpliwości organu odwoławczego co do przeprowadzenia w rzeczywistości monitoringu ornitologicznego w strefie potencjalnego oddziaływania elektrowni. Sąd I instancji przypomniał, że metodyka badań w tym zakresie została bowiem szczegółowo przedstawiona na str. 44 i nast. raportu ze wskazaniem kto, kiedy i w jaki sposób przeprowadził badania populacji ptaków na powyższym terenie, w tym kani rudej, co więcej nawet wskazano od kogo pochodzi np. informacja o ostatnim lęgu kani rudej w gnieździe położonym na południowy - zachód od D. (str. 64 raportu ).

Ponadto w ocenie Sądu I instancji, w zaskarżonej decyzji brak jest odniesienia co do zgodności przedłożonego raportu z przepisami rozporządzenia Ministra Środowiska z 12 października 2011 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt (Dz. U. z 2011 r. nr 237 poz. 1419) w kontekście podnoszonych przez ten organ wątpliwości w zderzeniu z prawnie określonym zakresem ochrony wskazanego gatunku. W ocenie Sądu I instancji, brak jest także właściwej refleksji ze strony organu odwoławczego co do niemożliwości sporządzenie raportu uwzględniającego aktualne na dzień orzekania przez organy obu instancji warunki środowiska naturalnego.

W ocenie Sądu I instancji, niezasadne są również wątpliwości organu II instancji w odniesieniu do uzupełnienia raportu w zakresie planowanych działań służących eliminowaniu zagrożenia dla kani rudej z uwagi na potencjalne prowadzenie w sąsiedztwie inwestycji określonych upraw, w tym wykazania podpisania z właścicielami określonych gruntów stosownych umów ograniczających uprawy i nakładających obowiązek niezwłocznego usuwania plonów.

Sad I instancji zwrócił również uwagę, że Kolegium przywołuje w istocie argumenty zawarte w piśmie RDOŚ w [...] z 17 listopada 2011 r., a nie odnosi się w ogóle do późniejszego postanowienia z [...] stycznia 2012 r. tegoż organu uzgadniającego projektowane przedsięwzięcie w wariancie II. Zdaniem Sądu I instancji, Kolegium nie wskazuje z jakich przyczyn rozstrzygnięcie to nie jest trafne, zwłaszcza dlaczego uznaje, że działania mające na celu ochronę kani rudej wskazane w treści powołanego postanowienia, a następnie przeniesione do decyzji organu I instancji są niewystarczające.

Sąd I instancji zauważył, że organ odwoławczy wskazał, że wyjaśnienia wymaga przeprowadzona analiza akustyczna i związane z tym zagadnienie nieścisłości. Podkreślił mianowicie, że została ona dokonana w raporcie dla źródeł hałasu wprowadzonych w modelu obliczeniowym znajdujących się na wysokości 119 m n.p.m (str. 85, 86 i 89 raportu - wysokość wieży 119 m) podczas, gdy z decyzji wynika, że całkowita wysokość pojedynczej "elektrowni" (turbiny) będzie "nie większa niż 200 m n.p.m.". Według Sądu I instancji, w tym zakresie Kolegium postawiło kilka pytań, nie próbując nawet wyjaśnić swoich wątpliwości. Przede wszystkim Sad I instancji podkreślił, że formułowanie pytań w treści uzasadnienia decyzji nie znajduje oparcia w przepisach prawa. Takie działanie niewątpliwie uchybia zasadzie praworządności oraz dokładnego i wnikliwego wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności wynikającej z przepisów art. 6, art. 7 i art. 77 k.p.a., jak również zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 k.p.a. ) oraz zasadzie przekonywania, której normatywnym wyrazem jest przepis art. 11 k.p.a. Ponadto zdaniem Sądu I instancji, podniesione przez organ odwoławczy wątpliwości w opisanym zakresie nie zostały rzetelnie wyjaśnione. W ocenie Sądu I instancji, organ II instancji nie dostrzegł, że posłużenie się różnymi wysokościami może wynikać z tego, że w decyzji mowa jest o całkowitej wysokości pojedynczej elektrowni tzn. do najwyższego punktu wirnika w pozycji pionowej , a przeprowadzone badania hałasu odnosiły się do wysokości wieży wraz osadzoną na niej obrotową gondolą wraz wirnikiem. Takie rozróżnienie pojawia się bowiem w powołanych powyżej przepisach planu zagospodarowania przestrzennego. Kwestie te, podobnie jak pojawienie się na jednej z mapek raportu wysokości 120 m.n.p.t., zamiast 119 m.n.p.t. mogło wyjaśnić Kolegium żądając stosownych wyjaśnień względnie uzupełnienia raportu. W konsekwencji organ odwoławczy uchylił się również w ogóle od oceny, czy dopuszczalne jest takie określenie planowanego przedsięwzięcia, iż jego wysokość będzie "nie większa niż" w kontekście tego, że badania poziomu hałasu zostały przeprowadzone przy przyjęciu określonych parametrów wysokościowych i czy budowa ewentualnie urządzenia o innych parametrach spowoduje w konsekwencji generowanie większego hałasu względnie innych zagrożeń, a więc czy konieczne będzie określenie innej strefy oddziaływania.

Odnosząc się do podniesionych przez Kolegium nieprawidłowości raportu oddziaływania na środowisko i jego oceny przez organ I instancji, Sąd I instancji powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wyjaśnił charakter prawny raportu. Zdaniem Sądu I instancji, Kolegium nie wykazało – w treści podjętego rozstrzygnięcia – że w ramach rozpatrywanej sprawy nie jest możliwym uzupełnienie postępowania wyjaśniającego w opisanym zakresie w oparciu o przepis art. 136 k.p.a. Sąd I instancji stoi na stanowisku, że w kontrolowanym postępowaniu nie jest wyłączona możliwość przeprowadzenia przez organ odwoławczy dodatkowych dowodów, czy uzyskania dodatkowych wyjaśnień od inwestora czy autora raportu celem ustalenia np. faktycznych braków raportu, koniecznego zakresu jego ewentualnego uzupełnienia, wyjaśnienia pewnych nieścisłości, bądź niedokładności w raporcie, a nawet częściowego jego uzupełnienia przy skorzystaniu z dyspozycji art. 136 k.p.a.

Sąd I instancji zważył, że w niniejszej sprawie organ odwoławczy nie zarzucił raportowi błędnych ustaleń, lecz sformułował w istocie wątpliwości i to w zasadzie w odniesieniu jedynie do dwóch kwestii tj. zapewnienia odpowiedniej ochrony kani rudej oraz prawidłowości przeprowadzonych badań akustycznych. Sąd I instancji wskazał równocześnie, że organ odwoławczy uprawniony jest do merytorycznej zmiany decyzji organu I instancji w sprawie środowiskowych uwarunkowań. Może w tym zakresie decyzję organu I instancji uzupełnić, zmienić, czy doprecyzować odpowiednio do wymogów zawartych w art. 82 u.u.i.ś.

Zdaniem Sądu I instancji, w rozpatrywanej sprawie nie było przeszkód, aby organ odwoławczy podjął próbę wyjaśnienia wątpliwych kwestii i zagadnień dotyczących raportu i jego uzupełnienia przeprowadzając rozprawę administracyjną z udziałem autorów raportu, inwestora i stron w postępowaniu. Pozwoliłoby to ustalić zasadniczą dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczność tj. czy w istocie raport wymaga uzupełnienia o pewne treści i w jakim zakresie oraz czy i jakie ewentualnie dodatkowe warunki powinny być wprowadzone do decyzji organu I instancji z punktu widzenia wymogów zawartych w art. 82 u.u.i.ś. W rozpatrywanej sprawie organ odwoławczy z tej możliwości nie skorzystał, a w ocenie sądu I instancji powinien.

Ponadto Sąd I instancji zwrócił również uwagę na brak konsekwencji organu w zakresie wydanych w rozpatrywanej sprawie rozstrzygnięć. Odnosząc się natomiast do podniesionego w skardze zarzutu nieważności wynikającego z rozpatrzenia odwołania mimo braku prawidłowo wniesionego odwołania, Sąd I instancji stwierdził, że stanowi on w istocie polemikę z treścią wydanego uprzednio w niniejszej sprawie orzeczenia Sądu z 21 marca 2013 r. Wówczas Sąd zobowiązał organ do wyjaśnienia tej kwestii i podjęcia czynności niezbędnych do prawidłowego rozpatrzenia sprawy, w tym ustalenia strony odwołującej się i uzupełnienia ewentualnych braków formalnych odwołania. Czynności tych organ dopełnił prawie zgodnie z wyrażoną wówczas oceną prawną. Tym samym polemikę w tym zakresie Sąd I instancji uznał za nieuzasadnioną jako pozostającą w sprzeczności z art. 153 p.p.s.a .

Uwzględniając powyższe Sąd I instancji doszedł do przekonania, ze SKO w [...] wydając zaskarżoną decyzję naruszyło powołane powyżej przepisy postępowania, w tym w szczególności art. 153 p.p.s.a. oraz art. 7, art. 77 , art. 136 i art. 138 § 2 k.p.a. w stopniu, który z uwagi na to, że dotyczył postępowania wyjaśniającego i ustalenia okoliczności istotnych dla merytorycznego rozpatrzenia wniosku inwestora, niewątpliwie mógł mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, co uprawniało do wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. (pkt I wyroku).

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przedstawił także zalecenia dla organu odwoławczego w zakresie przeprowadzenia postępowania zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa regulującymi postępowanie w niniejszej sprawie, odniesienie się do przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie oraz podnoszonych przez strony tego postępowania argumentów, z uwzględnieniem oceny prawnej i wskazań zawartych w uzasadnieniu.

W skardze kasacyjnej M. F. (dalej: skarżący kasacyjnie) reprezentowany przez r. pr. M. P. zaskarżył w całości wyrok Sądu I instancji. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi Sądu I instancji zarzucono: naruszenie prawa procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy przez naruszenie przepisów art. 145 § 1 pkt 1, lit. c, p.p.s.a. oraz art. 6, art. 15, art. 136 i art. 138 § 2 k.p.a. oraz przepisów ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 856, ze zm.) w związku z art. 63 ust. 1, art. 66 ust. 1 pkt 1 - 20, art. 77 ust. 1, pkt 1 i 2 oraz art. 79 ust. 1 u.u.i.ś. błędnie przyjmując w swoim rozstrzygnięciu, że organ wyższego stopnia, jakim jest SKO w [...] w sposób nieprawidłowy rozpoznało sprawę merytorycznie, przez co doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Wskazując na powyższe w skardze kasacyjnej wniesiono o:

1. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim do ponownego rozpoznania,

2. zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego wraz z podatkiem od towarów i usług w obowiązującej wysokości.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że Sąd I instancji dokonał błędnej wykładni przepisów prawa procesowego w sposób uzasadniający jego uchylenie, tj. przepisów art. 145 § 1 pkt 1, lit. c p.p.s.a. oraz art. 6, art. 15, art. 136 i art. 138 § 2 k.p.a. oraz przepisów ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 856, ze zm.) w związku z art. 63 ust. 1, art. 66 ust. 1 pkt 1 - 20, art. 77 ust. 1, pkt 1 i 2 oraz art. 79 ust. 1 u.u.i.ś. błędnie przyjmując w swoim rozstrzygnięciu, że organ wyższego stopnia, jakim jest SKO w [...] w sposób nieprawidłowy rozpoznało sprawę merytorycznie, przez co doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Zdaniem skarżącego kasacyjnie, dokonana przez Sąd I instancji wykładnia przepisów art. 6, art. 15, art. 136 i art. 138 § 2 k.p.a. jest o tyle wadliwa, że pomija przedmiot prowadzonego postępowania, tj. wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia. Sąd I instancji nie uwzględnił w swoim rozstrzygnięciu, że modelowa procedura w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zakłada nie tylko wieloetapowość całej procedury (etap screeningu i sco-pingu), ale i konieczność sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, weryfikacji ustaleń raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przez organy wyspecjalizowane.

Według skarżącego kasacyjnie, konsekwencje procesowe wynikające z tak ukształtowanego modelu postępowania środowiskowego (art. 59 - 95 u.u.i.ś.) są tak daleko idące, że rozwiązania ogólne przewidziane przez art. 136 i art. 138 k.p.a. dla sposobu rozpoznawania odwołań, w ogóle nie przystają do specyfiki tego postępowania. Z tego powodu w ocenie skarżącego kasacyjnie, przeprowadzenie przez organ II instancji uzupełniającego postępowania dowodowego i wydanie decyzji merytorycznej w sprawie, zgodnie z wymaganiami u.u.i.ś., jest utrudnione, lub zgoła niemożliwe. Skarżący kasacyjnie, zgadzając się co do funkcji i celu przepisu art. 15, art. 136 i 138 k.p.a. zauważył, że wydanie decyzji merytorycznej przez Kolegium wymagałoby zachowania pełnej procedury opisanej w u.u.i.ś. Jakkolwiek przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego powinno być normalną praktyką przed organem II instancji, to jednak wymogi postępowania środowiskowego i konieczność merytorycznego rozstrzygnięcia, które zakładają przepisy art. 136 i 138 k.p.a. w brzmieniu obowiązującym po dniu 11 kwietnia 2011 r., wymaga przede wszystkim sporządzenia na nowo raportu o oddziaływaniu na środowisko przez inwestora oraz podaniu go procedurze ponownego uzgodnienia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska oraz zaopiniowania przez państwowego powiatowego inspektora sanitarnego.

Według skarżącego kasacyjnie, takie są logiczne konsekwencje zastosowania przepisu art. 136 i 138 k.p.a. Z tego powodu zdaniem skarżącego kasacyjnie, w sposób prawidłowy SKO w [...] wydało w dniu [...] stycznia 2014 r. decyzję uchylającą decyzję Wójta Gminy S. z [...] kwietnia 2012 r. i skierowało sprawę do ponownego rozpoznania. Skarżący kasacyjnie uważa, że samodzielnie merytoryczne rozstrzyganie kwestii związanych z ochroną środowiska i zdrowia ludzi przez Kolegium stałoby w sprzeczności z koniecznym wymogiem wynikającym z przepisu art. 77 ust. 1 dokonania uzgodnienia i zaopiniowania warunków decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, Sąd I instancji wydając swoje orzeczenie ograniczył w istocie rzeczy rozważania i analizę jedynie do reguł wynikających z k.p.a., pomijając, że przedmiotowe postępowanie, jakkolwiek nie ma charakteru odrębnego, jak np. postępowanie podatkowe, to jest jednak postępowaniem szczególnym wobec wzorca opisanego w k.p.a. i kieruje się odrębnymi od innych postępowań celami.

Skarżący kasacyjnie uzasadniając swoje stanowisko powołał się na bezpośrednie regulacje konstytucyjne dotyczące ochrony środowiska, tj. art. 5, 31 ust. 3, art. 68 ust. 4, art. 74 oraz art. 86 Konstytucji RP wskazując, że postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko ma wszystkie cechy regulacji bezpośredniej nakierowanej na wdrożenie do praktyki procesu inwestycyjnego konstytucyjnej zasady zrównoważonego rozwoju. Dlatego też zdaniem skarżącego kasacyjnie, wyłącznie ogólne rozważania Sądu l instancji nt. reguł postępowania odwoławczego przed organem II instancji mają charakter błędny.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną G. [...] Sp. z o.o. wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę kasacyjną Spółka podniosłą argument w postaci związania treścią wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 21 marca 2013 r. i wskazała, że fakt ten rodzi określone skutki prawne wynikające z art. 153 p.p.s.a. Spółka zwróciła także uwagę, że organ przeprowadzając ponownie postępowanie w sprawie, jak i sąd oceniając decyzje wydane w tym postępowaniu nie mogą czynić ustaleń sprzecznych z oceną wyrażoną w uzasadnieniu wyżej wspomnianego wyroku. Spółka wskazała także w odpowiedzi na skargę kasacyjną na błędny i nieczytelny sposób sformułowania zarzutów skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

W świetle art. 174 ustawy z ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 718, dalej: p.p.s.a.), skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione wart. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.

Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej podnieść należy, że podstawą uchylenia decyzji SKO w [...] z [...] stycznia 2014 r., nr [...] przez Sąd I instancji było uchybienie dyspozycji art. 153 p.p.s.a. Przypomnieć też należy, że przedmiotowa sprawa była już poddana kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, który wyrokiem z 21 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Go 73/13 uchylił decyzję Kolegium z [...] sierpnia 2012 r. nr [...]. Słusznie podnosi zatem Sąd I instancji, że element ten ma doniosłe znaczenie, bowiem w myśl art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

Prawidłowo również Sąd I instancji uznał, że ocena ta i wskazania znalazły się w uzasadnieniu tegoż wyroku i w takim znaczeniu uzasadnienie ma moc wiążącą. W tej sytuacji zarówno organ przeprowadzając ponownie postępowanie w sprawie, jak i Sąd I instancji oceniając decyzje wydane w tym postępowaniu, co do zasady, nie mógł czynić ustaleń sprzecznych z oceną wyrażoną w uzasadnieniu wyżej wymienionego wyroku.

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji szczegółowo opisał i ocenił do czego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wyroku z 21 marca 2013 r., sygn. II SA/Go 73/13 zobowiązał organ odwoławczy oraz czego organ ten nie wykonał. Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] z [...] marca 2013 r. nie został zaskarżony skargą kasacyjną i stał się prawomocny.

Należy podkreślić, że ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu administracyjnego jest wiążąca w sprawie dla tego sądu oraz organu administracji, zarówno gdy dotyczy zastosowania przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania administracyjnego. W konsekwencji oznacza to, że organ odwoławczy był obowiązany rozpatrzyć sprawę ponownie, stosując się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 21 marca 2013 r., sygn. II SA/Go 73/13, bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach. Norma prawna wyrażona art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący. Oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Związanie sądu administracyjnego oceną prawną oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które byłyby sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym zwraca się, że dla organu administracji ponownie rozpatrującego sprawę, jak też każdego innego organu orzekającego w danej sprawie, zawarty w orzeczeniu kasacyjnym pogląd dotyczący wyłożonych i zastosowanych przepisów, jak również ocena co do poczynionych przez organ ustaleń faktycznych jest wiążąca. Oznacza to, że skutki wydanego orzeczenia sądowego wykraczają poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, rzutując tak na ponownie prowadzone postępowanie administracyjne w danej sprawie, jak też na ewentualne postępowanie sądowoadministracyjne w razie ponownego zaskarżenia kolejnego rozstrzygnięcia ostatecznego (por. m.in. wyrok NSA z 10 listopada 2015 r. sygn. akt II OSK 541/14 Lex nr 1990855).

Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego. Powszechnie przyjmuje się, że od takiej oceny prawnej można odstąpić np. gdy stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego należy stosować inne przepisy prawa, odmienne od wyjaśnionych w poprzednio wydanym wyroku (por .m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2008 r., sygn. akt I OSK 1311/07, http://orzeczenia.nsa.gov.pl), lub gdy przy niezmienionym stanie faktycznym sprawy, po wydaniu orzeczenia, zmienił się stan prawny (por.m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 grudnia 2005 r., sygn. akt II OSK 342/05, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Z uwagi na treść art. 153 p.p.s.a., skarżący kasacyjnie nie może na dalszych etapach postępowania skutecznie zakwestionować przesądzonych już wcześniej przez Sąd, a przedstawionych powyżej, kwestii. Nie chodzi przy tym o to, czy formułowane w skardze zarzuty są zasadne, czy też nie, lecz o to, że na danym etapie postępowania nie mogą już być skutecznie podnoszone. Uregulowania zawarte w art. 153 p.p.s.a. mają bowiem zapobiec sytuacji, w której określona kwestia byłaby odmiennie oceniana w kolejnych orzeczeniach sądu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2014 r., sygn. II FSK 2541/12http://orzeczenia.gov.pl).

Mając powyższe na uwadze należy zauważyć, że Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie również związany jest oceną prawną zawartą w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 21 marca 2013 r., sygn. II SA/Go 73/13 Sąd I instancji ponownie orzekając w niniejszej sprawie miał za zadanie skontrolowanie czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] zastosowało się do zaleceń i wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 21 marca 2013 r., sygn. II SA/Go 73/13. Istota wykładni dokonanej przez Sąd we wskazanym wyroku sprowadzała się do wykazania braków przeprowadzonego przez SKO w [...] postępowania odwoławczego od decyzji Nr [...] Wójta Gminy S. z [...] kwietnia 2012 r., znak: [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu elektrowni wiatrowych wraz z infrastrukturą towarzyszącą pn. "Farma Wiatrowa [...]" w obrębie miejscowości D., N., R., gmina S..

W zaskarżonym skargą kasacyjną wyroku z 2 września 2014 r., sygn. II SA/Go 410/14 Sąd I instancji właściwie ocenił, że SKO w [...] wydając ponownie decyzję z [...] stycznia 2014 r., Nr [...] nie zastosowało się do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 21 marca 2013 r., sygn. II SA/Go 73/13.

Jednocześnie należy zauważyć, że skarżący w zarzutach skargi kasacyjnej nie podniósł naruszenia art. 153 p.p.s.a., prowadząc jedynie polemikę ze stanowiskiem zajętym w prawomocnym wyroku, które zostało - w ramach art. 153 p.p.s.a. - powtórzone przez Sąd I instancji w wyroku zaskarżonym. Oznacza to, że skarga kasacyjna jest oczywiście bezzasadna, bowiem nie można podnosić skutecznie zarzutów opartych na wykładni prawa sprzecznej z wyrażoną przez sąd w prawomocnym wyroku, jeżeli nie jest to efektem zmiany stanu prawnego lub zmiany - po wydaniu orzeczenia sądowego - istotnych okoliczności faktycznych która spowoduje, że pogląd sądu stanie się nieaktualny (por. wyrok NSA z 5 kwietnia 2016 r. sygn. akt II FSK 922/14, Lex nr 2036819).

W tej sytuacji zarzuty skargi kasacyjnej wymienione w pkt A-B należy uznać za nieuzasadnione, gdyż nie uwzględniają art. 153 p.p.s.a., a co ma w tej sprawie decydujące znaczenie. Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.