Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2122/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-12-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 10 par. 1, art. 107 par. 3, art. 104 par. 2
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 108 ust. 2
journal: Dz.U. 2021 poz 478
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt (spr.), Sędzia WSA Danuta Kania, Sędzia WSA Sławomir Fularski, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Rektora Wyższej Szkoły Stosunków Międzynarodowych i Amerykanistyki w [...] z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów oddala skargę


UZASADNIENIE

Postanowieniem z [...] marca 2021 r. nr [...], Rektor Wyższej Szkoły [...] (dalej: "Rektor"), działając na podstawie art. 108 ust. 2 pkt. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. poz. 1668; dalej jako: u.p.s.w.n.) oraz § 21 ust. 1 pkt c Regulaminu Studiów Wyższej Szkoły [...] w [...], stanowiącego Załącznik do uchwały Senatu nr 1 Wyższej Szkoły [...] w [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r. (dalej "Regulamin Studiów"), a także Zarządzenia Rektora Wyższej Szkoły [...] w [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. w sprawie regulaminu finansowego obowiązującego od 1 października 2019 r. dla studentów Wyższej Szkoły [...] w [...] (dalej: "WS[...]", "Uczelnia"), utrzymał w mocy decyzję Dziekana WS[...] z [...] lutego 2021 r., nr [...] o skreśleniu J. K. (dalej: "Skarżąca") z listy studentów i nie wyraził zgody na jej przywrócenie na listę studentów.

Z akt sprawy wynikało, że Skarżąca podaniem z [...] marca 2020 r. wniosła o przyjęcie na studia niestacjonarne I stopnia w roku akademickim 2019/2020 na semestr pierwszy. Skarżąca podpisała jednocześnie umowę o studia / zobowiązanie studenta dotyczące płatności za studia.

Decyzją z [...] lutego 2021 r. Dziekan WS[...] skreślił Skarżącą z listy studentów studiów niestacjonarnych pierwszego stopnia na kierunku [...] – z powodu niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów.

W uzasadnieniu Dziekan WS[...] podkreślił, że zgodnie z Zarządzeniem Rektora WS[...] w [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. w sprawie regulaminu finansowego obowiązującego od 1 października 2019 r. płatności (w dwóch równych ratach) należało uregulować do dnia 28 lutego 2020 r. oraz 30 października 2020 r. Wobec powstałej zaległości w płatnościach - w wysokości 1.680 zł na dzień 25 lutego 2021 r. – Dziekan skreślił Skarżącą z listy studentów.

Pismem z [...] marca 2021 r. Skarżąca wniosła odwołanie od powyższej decyzji. Wskazała w nim, że skreślenie z listy studentów nastąpiło przedwcześnie, bowiem na stronie internetowej Uczelni wskazano, że termin płatności raty za drugi semestr upływał w dniu 28 lutego 2021 r., a także, że konsekwencją nieterminowej spłaty czesnego jest naliczenie ustawowych odsetek za każdy dzień zwłoki. Ponadto opóźnienie w spłacie jest nieznaczne i nie może być podstawą do skreślenia z listy studentów. Wskazała, że podeszła do sesji egzaminacyjnej w dniu 28 lutego 2021 r., którą zaliczyła z wynikiem pozytywnym. Wobec powyższego zwróciła się z prośbą o "anulowanie decyzji o skreśleniu z listy studentów".

Wymienionym na wstępie "postanowieniem" Rektor utrzymał w mocy decyzję Dziekana WS[...] z [...] lutego 2021 r. oraz nie wyraził zgody na przywrócenie Skarżącej na listę studentów. W uzasadnieniu podkreślił, że zgodnie z art. 108 ust. 2 pkt 4 u.p.s.w.n. w przypadku niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów studenta skreśla się z listy studentów. W myśl natomiast § 7 pkt 2. ust. e Regulaminu Studiów, Student jest zobowiązany do terminowego wnoszenia opłat związanych z tokiem studiów na zasadach określonych umową o warunkach odpłatności za studia oraz zarządzeniami Rektora.

Wskazano dalej, że w dniu 30 marca 2020 r. Skarżąca uregulowała I ratę w kwocie - 1680,00 zł. II rata należało opłacić do dnia 30 października 2020 r. w kwocie - 1680,00 zł, z kolei III ratę należało opłacić do dnia 28 lutego 2021 r. w kwocie 1.790,00 zł. Skarżąca pomimo uregulowania zaległej kwoty, 130 dni po terminie zapłaty, nadal posiadała zadłużenie w stosunku uczelni w wysokości 2.925,84 zł, co w ocenie Rektora jednoznacznie wskazuje na brak chęci uregulowania zobowiązań finansowych wobec uczelni, a to stanowiło podstawę do skreślenia skarżącej z listy studentów.

Od powyższego "postanowienia" J. K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzuciła organowi naruszenie:

• art. 10 § 1 k.p.a. polegające na niedopuszczeniu do czynnego udziału w sprawie, ani nie umożliwiono Skarżącej wypowiedzenie się do zebranych w sprawie materiałów, poprzez nie poinformowanie jej o wszczęciu i zakończeniu postępowania, co uniemożliwiło wykazanie, że w chwili wydawania decyzji nie miała wiedzy o terminach płatności.

• art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a., polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego, którego nie odzwierciedlono w uzasadnieniu decyzji, poprzez ustalenie, że Organ podjął działania w celu wskazania terminów płatności za poszczególne semestry, co doprowadziło do wprowadzenia Skarżącej w błąd i do wydania skarżonej decyzji;

• art. 104 k.p.a., polegające na wydaniu postanowienia, w sytuacji gdy sprawę kończy wydanie decyzji;

• art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., polegające na bezzasadnym utrzymaniu w mocy decyzji I instancji, podczas gdy Skarżąca przed jej wydaniem uregulowała wszelkie znane sobie zadłużenia.

Skarżąca wniosła o uchylenie skarżonej decyzji w całości oraz decyzji wydanej w I instancji, rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, o dopuszczenie i przeprowadzenie wskazanych w skardze dowodów uzupełniających, a także wstrzymanie wykonania skarżonej decyzji w całości.

W uzasadnieniu skargi podniosła m.in., że jej pierwszy semestr był drugim w normalnym trybie, bowiem rozpoczęła studia z dniem [...] kwietnia 2020 r. Wskazała, że wielokrotnie zwracała się telefonicznie i e-mailowo o informacje jakie miała terminy płatności i o zwrot podpisanej umowy, mając nadzieję, że z nich wszystkiego się dowie, jednak nie otrzymała takich informacji. Jej zdaniem, w związku z rozpoczęciem studiów od drugiego semestru, kolejną opłatę z tytułu czesnego ma wnieść dopiero do dnia 28 lutego 2021 r. Wskazała, że z uwagi na pandemię, mogła kontaktować się z Uczelnią jedynie telefonicznie i e-mailowo.

Skarżąca podniosła, że organ naruszył przy wydawaniu decyzji art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niedopuszczenie jej do czynnego udziału w sprawie jak i nie umożliwił jej wypowiedzenie się co do zebranych materiałów, bowiem w ogóle nie poinformował jej o wszczęciu i zakończeniu postępowania. Z analizy dokumentów wynika, że całe postępowanie administracyjne zaczyna się i kończy na wydaniu decyzji. Wyjaśniła, że jeśli wiedziałaby o istnieniu zaległości czy o toczącym się przeciwko niej postępowaniu mogłaby podjąć odpowiednie kroki poprzez ich uregulowanie. Groziło by jej wtedy tylko zapłata odsetek, a nie tak daleko idące konsekwencje jak skreślenie z listy studentów. Podkreśliła, że nie doręczono jej żadnego wezwania, ponaglenia czy jakiejkolwiek informacji, że ma jakieś zaległości. Skarżąca wskazała, że Uczelnia prowadziła z nią korespondencje tylko drogą elektroniczną, dlatego do skargi załączyła wydruki e-maili.

W ocenie Skarżącej Uczelnia powinna dochować należytej staranności i przynajmniej raz zawiadomić ją o fakcie posiadania zaległości. Organ naruszył też art. 7 k.p.a., 77 § 1 k.p.a., 80 k.p.a. i 107 § 3 k.p.a., poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, którego odzwierciedlenia nie ma w uzasadnieniu decyzji, a także nie podjął działań mających na celu wskazania terminów płatności za poszczególne semestry, czym wprowadził Skarżącą w błąd. Ponadto w sprawie nie przeprowadzono postępowania wyjaśniającego i nie przeprowadzono postępowania dowodowego.

Skarżąca wskazała, że decyzja o skreśleniu z listy studentów jest decyzją uznaniową, dlatego całe postępowanie powinno być prowadzone zgodnie ze standardami procedury administracyjnej. Skarżąca dowiedziała się o posiadaniu zaległości dopiero po doręczeniu jej decyzji wydanej w II instancji. Po doręczeniu decyzji I instancji Skarżąca twierdziła, że w decyzji wdał się błąd i że termin upływa w dniu 28 lutego 2021 r. i następny w dniu 30 lutego 2021 r., dlatego nie mogła pojąć dlaczego wydano decyzję już w dniu [...] lutego 2021 r., tj. na trzy dni przed upływem terminu. Stwierdziła, że błąd w roku jest spowodowany zwykłą pomyłką pisarską.

Skarżąca przywołała też korespondencję jaką prowadziła z pracownikiem Uczelni, a także wskazała, że jeżeli na uczelni są jakiekolwiek zaległości uczelnia nie zgodzi się na wystawienie żadnych zaświadczeń. Natomiast zaświadczenia zostały Skarżącej wydane na potrzeby PFRON i wskazano w nich, że opłaciła czesne. W treści jednego z nich wskazano, że Skarżąca uczęszczała na zajęciach w ramach semestru, który trwał od 14 października 2020 r. do dnia 27 lutego 2021 r. W jej ocenie jest to sprzeczne zarówno z decyzją wydaną w I instancji jak i z zaskarżoną decyzją Rektora. Ponadto dopiero w decyzji II instancji poinformowano Skarżącą o terminach w jakich powinna uiszczać poszczególne raty za czesne. Jest to również pierwsza informacja o wysokości posiadanych zaległościach i odsetkach jakie powinna uiścić.

W ocenie skarżącej organ winien zakończyć sprawę przez wydanie decyzji, a nie jak w przedmiotowej sprawie postanowienia. Wobec czego z ostrożności procesowej, traktuje ona postanowienie jak decyzję. Jeśli natomiast uznać, że Organ umyślnie wydał postanowienie, to akt ten jest dotknięty wadami, który powinien uniemożliwić jego wykonanie.

W odpowiedzi na skargę Rektor podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu oraz wniósł o oddalenie skargi.

Postanowieniem z 27 października 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Na podstawie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.

W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w zakresie swojej właściwości, ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jej wydania. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną jedynie pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Z uwagi na to, że strony złożyły oświadczenia, Sąd rozpoznał skargę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, stosownie do treści art. 119 pkt 4 p.p.s.a.

Na wstępie wskazać należy, że wątpliwości Sądu nie budzi fakt, że w istocie Rektor w niniejszej sprawie wydał decyzję administracyjną, a nie postanowienie. Wcześniejsze opisywanie przez Sąd tego aktu jako "postanowienia" wynika z zachowania poprawności logicznej powyższego opisu stanu faktycznego. Od tego momentu, Sąd posługiwać się będzie określeniem "decyzja" w stosunku do zaskarżonego aktu.

Nawiązując do powyższego należy zauważyć, że w orzecznictwie sądowym utrwalił się pogląd, iż o istocie aktu prawnego powinna przesądzać jego treść, a nie forma. Użycie takiej czy innej nazwy, bądź brak jej powołania nie ma zatem znaczenia dla charakteru prawnego danego aktu. Dla prawidłowej oceny czy akt jest rozstrzygnięciem merytorycznym w sprawie ma bowiem to czy został wydany w indywidualnej sprawie administracyjnej, należącej do właściwości organu administracji państwowej. Pismo zawierające rozstrzygnięcie w sprawie załatwianej w drodze decyzji, taką decyzją będzie pomimo nieposiadania w pełni formy przewidzianej w art. 107 k.p.a., jeśli tylko zawiera minimum elementów niezbędnych dla zakwalifikowania takiego rozstrzygnięcia jako decyzji. Jest to bowiem akt administracyjny, o charakterze zewnętrznym, wydany na podstawie powszechnie obowiązujących przepisów prawna, charakteryzujący się władczością i jednostronnością rozstrzygnięcia dotyczącego konkretnego przedmiotu i indywidualnego podmiotu (tak m.in. NSA w wyroku z 18 października 2011 r., sygn. akt I OSK 1860/10, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). Za decyzję administracyjną uważa się jednostronne, władcze rozstrzygnięcie organu administracji państwowej o wiążących konsekwencjach obowiązujących norm prawa administracyjnego dla indywidualnie określonego podmiotu i w konkretnej sprawie, podejmowanym w sferze stosunków zewnętrznych, poza systemem organów państwowych i podległych im jednostek. Podstawą prawną takiego rozstrzygnięcia może być jedynie norma prawa administracyjnego, z której bezpośrednio lub pośrednio wynika, że jej konkretyzacja następuje w drodze decyzji administracyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 1987 r. sygn. akt SA/Wr 7303/87 publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu uchwały składu siedmiu sędziów z dnia 29 marca 2006 r. sygn. akt II GPS 1/06 wyraził pogląd, że w każdym przypadku należy indywidualnie badać, czy w sprawie mamy do czynienia z aktem władczym uprawnionego podmiotu i czy ten akt zmierza do władczego ukształtowania praw i obowiązków jego adresata. Z art. 104 § 2 k.p.a. wynika, że decyzja rozstrzyga sprawę co do istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończy sprawę w danej instancji. Pomimo zatem dostrzeżenia uchybienia w tym względzie, w ocenie Sądu nie stanowi ono o konieczności uchylenia zaskarżonej decyzji. Uchybienie to nie ma charakteru znacznego i stanowiącego o konieczności wyeliminowania aktu prawnego z obrotu.

W sprawie, co słusznie zauważa pełnomocnik skarżącej we wniesionej skardze, została wydana decyzja uznaniowa. Określone bowiem w art. 108 ust. 2 u.p.s.w.n. przesłanki skreślenia z listy studentów nie mają charakteru wiążącego. Studenci, którzy nie wywiązują się z obowiązków tam określonych, mogą zostać skreśleni z listy studentów. Co istotne użycie zwrotu "mogą zostać" oznacza pozostawienie organowi Uczelni możliwości wydawana decyzji w ramach uznania administracyjnego. Tymczasem sądowa kontrola legalności uznaniowych decyzji sprowadza się do oceny, czy organ prawidłowo zgromadził materiał dowodowy, czy wyciągnięte wnioski w zakresie merytorycznym mają swoje uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym oraz czy dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach, wyciągnięte zaś wnioski są logiczne i poprawne (wyrok WSA w Białymstoku z 2 grudnia 2011 r., I SA/Bk 335/2011, LexisNexis nr 3066485). Natomiast w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 11 sierpnia 2011 r. (II SA/Bk 347/2011, LexisNexis nr 2801203) podniesiono, że "stosownie do art. 3 u.p.p.s.a. sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji, to jest jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej, i oceny tej dokonuje na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy. Sąd nie posiada natomiast uprawnień do oceny słuszności czy też celowości skarżonej decyzji, jak również nie rozpatruje sprawy, kierując się zasadami współżycia społecznego." Podobnie w wyroku z 6 kwietnia 2011 r. (II GSK 428/2010, LexisNexis nr 2561779) Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że poza wyjątkiem określonym w art. 106 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne w ogóle nie prowadzą postępowania dowodowego i nie dokonują ustaleń.

Rozpoznając niniejszą sprawę zgodnie z powyższymi kryteriami Sąd wziął również pod uwagę wyrażoną w art. 4 u.p.s.w.n. autonomią szkół wyższych - i wobec tego również wyrażone przez Trybunał Konstytucyjny stanowisko, zgodnie z którym "decyzja organów uczelni" to nie w pełni to samo, co decyzja organu administracji publicznej (patrz. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 listopada 2000 r. SK 18/99). Wprawdzie decyzje organów uczelni, w kontekście wyrażonej we wskazanym przepisie oraz w art. 77 ust. 5 Konstytucji RP zasady autonomii szkół wyższych, nie muszą spełniać tak surowych kryteriów jak decyzja organu administracji publicznej, to jednak skoro zostały poddane kontroli pod względem zgodności z prawem prowadzonej przez sąd administracyjny. Muszą one ponadto spełniać przynajmniej podstawowe wymogi umożliwiające przeprowadzenie tej kontroli (...) Przepisy art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., nakładają na organy administracji obowiązek ustalenia prawdy obiektywnej i podejmowania rozstrzygnięcia na podstawie wszechstronnie wyjaśnionego stanu faktycznego, przy zastosowaniu wszelkich koniecznych środków dowodowych (Wyrok WSA w Opolu z 23.02.2017 r., II SA/Op 498/16, LEX nr 2241774).

Stosunek łączący Studenta z Uczelnią ma charakter szczególny. "Uczelnie, będące elementem szkolnictwa wyższego i nauki, najczęściej są uznawane za kategorię tzw. zakładów administracyjnych czy też zakładów publicznych" (zob. np. S. Fundowicz, Zakłady publiczne, [w:] Prawo administracyjne ustrojowe. Podmioty administracji publicznej, red. J. Stelmasiak, J. Szreniawski, Bydgoszcz–Lublin 2002, s. 173–174; wyrok NSA z 15 grudnia 2017 r., sygn. I OSK 1408/17, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). Jedną z podstawowych cech uczelni jest występowanie w jej ramach władztwa zakładowego. W uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 października 2003 r., sygn. akt OPS 5/03 (publ. orzeczenia.nsa.gov.pl) wskazano, że "władztwo zakładowe nie jest jakimś samoistnym władztwem państwowym, lecz częścią tego władztwa, wynikającą z upoważnienia organów zakładu administracyjnego do wydawania zarówno abstrakcyjnych, jak i konkretnych regulacji na podstawie i w ramach ustaw. Istotę władztwa zakładowego stanowi więc zakres upoważnień dla organów zakładu do jednostronnego kształtowania stosunków prawnych z użytkownikami zakładu (w tym wypadku ze studentami), jak również z osobami, które znalazły się na terenie zakładu w innym charakterze." Z chwila przyjęcia studenta na studia staje się on podmiotem praw i obowiązków, które wynikają zarówno z przepisów powszechnie obowiązujących jak i ze statutów i regulaminów zakładowych. Każdy użytkownik zakładu administracyjnego (w tym przypadku student) dobrowolnie poddaje się władztwu zakładowemu. Zakres tego władztwa może zostać określony dokumentami o charakterze wewnętrznym, dotyczącym członków zakładu, jak i przepisami prawa powszechnie obowiązującego. Regulamin studiów, czy też "Regulamin finansowy", stanowiący załącznik do Zarządzenia Rektora z [...] czerwca 2019 r., będące wyrazem przyznanej uczelniom autonomii, stosownie do art. 75 ustawy, określają m.in. organizację studiów oraz związane z nimi prawa i obowiązki studenta, w tym te w zakresie płatności.

Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdza, że to na Skarżącej, jako studentce, która w sposób dobrowolny poddała się władztwu zakładowemu Uczelni, ciążył szereg obowiązków związanych z odbywaniem studiów. Jednym z nich jest przestrzeganie przepisów obowiązujących na uczelni, a także terminowe regulowanie opłat za studia. Wobec tego, zdaniem Sądu, to na Skarżącej ciążyła inicjatywa w podejmowaniu działań mających na celu terminowe dokonywanie wpłat za rozpoczęte studia. Nie zasługują zatem na uwzględnienie argumenty Skarżącej, że w związku z rozpoczęciem studiów od drugiego semestru, kolejną opłatę z tytułu czesnego ma wnieść dopiero do dnia 28 lutego 2021 r. Byłoby to nielogiczne i uprawniało Skarżącą do uczęszczania na zajęcia przez jeden semestr, bez wnoszenia opłat za studia z tego tytułu. Bez wątpienia, podpisując umowę w dniu [...] marca 2020 r., świadoma była obowiązku terminowego wnoszenia opłaty czesnego. Podzielić należy też stanowisko Rektora, wyrażone w odpowiedzi na skargę, iż terminy płatności rat czesnego wynikają z zarządzenia Rektora w sprawie regulaminu finansowego, opublikowanego na stronie internetowej uczelni. Skarżąca zatem z łatwością mogła zapoznać się z harmonogramem wnoszenia opłat. Organ jednocześnie, w prowadzonym postępowaniu nie miał obowiązku ustalać czy u Skarżącej istniało, czy nie przeświadczenie o konieczności wnoszenia opłat. Pozostanie na stanowisku, że skoro podpisała umowę z uczelnią, z której taki obowiązek wynikał, wraz ze wskazaniem miejsca opublikowania harmonogramu spłaty rat, to miała świadomość ciążącego na niej obowiązku, jest w ocenie Sądu prawidłowe i wyczerpuje wymóg dokładnego ustalenia stanu faktycznego. Prawidłowo też w uzasadnieniu decyzji organu II instancji zostały rozpisane zaległości skarżącej wraz z harmonogramem wnoszenia opłat, co konwaliduje poczynione przez Dziekana WS[...] braki w treści uzasadnienia decyzji o skreśleniu z listy studentów. Okoliczność, że decyzja Dziekana posiadała wyjątkowo lakoniczne uzasadnienie, nie może przesądzać o konieczności wyeliminowania obu decyzji z obrotu, właśnie z uwagi na wyczerpanie dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a. przez zaskarżoną decyzję wydaną przez Rektora.

Co więcej w ocenie Sądu przedstawione przez Skarżącą argumenty w tym zakresie podparte załączonymi do skargi wydrukami wiadomości e-mail, nie zmieniają stanowiska Sądu w tym zakresie. Działając bowiem na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne w ogóle nie prowadzą postępowania dowodowego i nie dokonują ustaleń. Sąd przeprowadza takie postępowanie wyłącznie jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W ocenie Sądu w sprawie nie pozostawały niewyjaśnione – i co najważniejsze – istotne wątpliwości, wymagające przeprowadzenia takiego postępowania. W załączonych wydrukach korespondencji nie znalazły się twierdzenia poddające w wątpliwość jakąkolwiek z ustalonych okoliczności faktycznych w niniejszej sprawie. Sąd na marginesie zauważa też, że korespondencja ta pochodzi z okresu 11-17 marca 2021 r., a zatem odbywała się już po wydaniu decyzji przez organ I instancji.

Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. tj. uniemożliwienia Skarżącej wzięcia udziału w postępowaniu. Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela ugruntowane w orzecznictwie stanowisko, zgodnie z którym naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. ocenić należy z punktu widzenia uniemożliwienia stronie podjęcia konkretnie wskazanej czynności procesowej oraz wpływu tego uchybienia na wynik sprawy (wyroki NSA: z 6 maja 2016 r. sygn. II GSK 2905/14, z 18 maja 2006 r. sygn. II OSK 831/05, z 24 maja 2007 r. sygn. II GSK 4/07, z 23 listopada 2007 r. sygn. I OSK 1614/06 oraz uchwała 7 sędziów NSA z 25 kwietnia 2005 r. sygn. FPS 6/04 opubl. w ONSAiWSA 2005/4/66, podjęta na gruncie analogicznej, do zawartej w art. 10 § 1 k.p.a., regulacji art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej). Skarżąca, powołując się na zaniedbania organu w zakresie wykonywania obowiązków informacyjnych w toku postępowania, powinna więc wykazać, jakiej konkretnie czynności z tego powodu nie dokonała, jakich argumentów nie podniosła i jak wpłynęło to na wynik sprawy. Tymczasem w skardze, ograniczyła się jedynie do wskazania, że organ wydał decyzję, nie informując jej nawet o wszczęciu postępowania, co w ocenie Sądu nie jest wystarczające, by na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego uznać uchybienie organu w tym zakresie za istotne i z tego powodu uchylić zaskarżone decyzje. Nie bez znaczenia, jest również fakt, że skarżąca wniosła odwołanie, a także prowadziła korespondencję mailową z organem już po wydaniu decyzji przez organ I instancji, a zatem nie została w sposób całkowity pozbawiona możliwości wypowiedzenia się w przedmiotowym postępowaniu. Ponownie należy zatem wskazać, że choć do pewnego uchybienia przepisom procedury przez, w szczególności, Dziekana WS[...] doszło, to nie mają one charakteru istotnego i nie wpływają na końcowy wynik sprawy, a tylko takie mogą stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonych decyzji.

Sąd nie podziela także argumentacji Skarżącej, dotyczącej wydania jej przez organy Uczelni zaświadczeń potwierdzających status studenta i dokonanie płatności za czesne na potrzeby PFRON. Zgodnie bowiem z art. 218 § 1 k.p.a. w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Istotą zaświadczenia wydawanego na podstawie art. 217 § 2 pkt 2 i art. 218 § 1 k.p.a. jest potwierdzenie pewnego stanu rzeczy - faktów albo stanu prawnego, którego istnienie jest niewątpliwe, niesporne i wynika z prowadzonej przez dany organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Dotyczy zatem czynności faktycznych administracji, co oznacza, że jest aktem wiedzy, a nie aktem woli. Nie zawiera w sobie elementu władztwa administracyjnego i nie jest nastawione na wywołanie skutków prawnych. Nie ma także charakteru interpretacyjnego, jak i nie kształtuje w sposób jednostronny, władczy sytuacji prawnej podmiotu żądającego wydania zaświadczenia. Natura zaświadczenia sprowadza się do prostego przeniesienia (zacytowania) danych znajdujących się w posiadaniu organu. Oznacza to, że w sytuacji, gdy organ posiada w swoich zasobach dane, które nie odpowiadają rzeczywistości, to nie może wydać zaświadczenia o innej treści, niż wynikająca z danych ewidencyjnych, nawet jeśli są one błędne. Postępowanie wyjaśniające ogranicza się jedynie do ustalenia stanu faktycznego i prawnego na podstawie prowadzonej przez organ ewidencji, rejestru, zbioru dokumentów czy też zbioru danych utrwalonych w inny sposób. Nieprawidłowości w tym zakresie, w szczególności w zakresie wydania zaświadczenia, którego treść nie odpowiada rzeczywistej sytuacji, czy to w wyniku błędu w ewidencji, czy też w wyniku błędu pracownika wystawiającego zaświadczenie, nie mogą mieć twórczego charakteru – nie tworzą na tej podstawie uprawnień, czy nie kształtują w sposób władczy sytuacji prawnej podmiotu, na rzecz którego zostało zaświadczenie wystawione. I choć Sąd dostrzega, że wystawione zaświadczenia mogły zasiać niepewność u Skarżącej, czy aby na pewno nie zalega z opłatami, to w ocenie Sądu nie miało to wpływu - z powodów opisanych we wcześniejszych akapitach - na wydane w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie Rektora - wydane w zakresie uznania administracyjnego.

Sąd stwierdza, że wydając sporne decyzje, organy Uczelni obu instancji, co prawda dopuściły się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, jednakże nie w stopniu mogącym mieć jakikolwiek istotny wpływ na końcowy wynik sprawy. Sąd nie dopatrzył się istotnych nieprawidłowości, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa materialnego, a właśnie tego rodzaju brak uchybień stanowi o prawidłowości wydania uznaniowej decyzji administracyjnej. W ocenie Sądu nie nosi ona znamion dowolności. Sąd nie dopatrzył się w ich działaniu naruszenia art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji Rektora, choć nieco lakoniczne, odpowiada dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a., a nadto konwaliduje braki w tym zakresie poczynione w decyzji Dziekana WS[...] z [...] lutego 2022 r.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji wyroku.