Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 399/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2018-09-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 271 ust. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1566
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek Sędzia WSA Anna Siedlecka Protokolant: Starszy asystent sędziego Łukasz Cieślak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 września 2018 r. sprawy ze skargi Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe – Nadleśnictwa [...] na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie określenia opłaty za pobór wód powierzchniowych oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Decyzją wydaną na podstawie art. 4. art. 122 ust. 1 pkt 1 i 3, art. 123 ust 2 i 3, art. 127 ust. 1, 2, 5 i 6, art. 140 ust 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (t. j. Dz.U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 z późn. zm.) po rozpatrzeniu wniosku sprawie wydania pozwolenia dla projektu pn.: "Zadanie nr 1 - wykonanie nowego zbiornika retencyjnego leśnictwie [...] oddział nr [...]h obok cieku [...]" wydać Lasom Państwowym - Nadleśnictwo [...] pozwolenie wodnoprawne na szczególne korzystanie z wód potoku [...] wchodzącego w skład działki [...] wody do napełniania zbiornika retencyjnego w marcu w ilości: Qsrd1987 m3/d Qmaxh= 82,8 m3/h V Qmaxr=8100 m3/r i poboru wody do podtrzymania zalewu w okresie od marca do października w ilości: Qśrd= 90,9 m3/d Qmaxh=4,5 m3/h Qmaxr= 33178 m3/r .0

= 1987 m3/d OHM« h= 82,8 m3/h V Qma'xr=8100 m3/r., przy czym pozwolenie to zostało obwarowane dodatkowymi, wskazanymi w decyzji warunkami: 1. wykonanie urządzeń wodnych zgodnie z operatem wodnoprawnym i opiniami, 2. utrzymywania urządzeń wodnych w należytym stanie technicznym, 3. skarpy i dno w miejscu ujęcia wody ubezpieczyć narzutem kamiennym na geowłókninie oraz palisadą z palików średnicy 8-10 cm, L=l,2 m na długości 2,5 m przed zastawką i 3,5 m za zastawką, 4. konserwacji potoku [...] poprzez wykaszanie i usuwanie zamuleń na odcinku od 10 m powyżej zastawki służącej do poboru wody do 10,0 m poniżej miejsca odprowadzania wód, 5. zainstalowania znaków dozwolonego piętrzenia na zastawce zlokalizowanej na cieku i na mnichu piętrzącym wodę w zbiorniku; 6. wynagrodzenia ewentualnych szkód osobom trzecim wynikłych na skutek realizacji niniejszego pozwolenia. W uzasadnieniu orzeczenia wskazano, że wnioskiem z dnia 8.02.2012 r., L.dz.014/02/2012 firma [...] Sp. z o.o. z [...] działając w imieniu Lasów Państwowych - Nadleśnictwo [...] wystąpiła o wydanie pozwolenia wodnoprawnego dla projektu pn.: "Zadanie nr 1 - wykonanie nowego zbiornika retencyjnego położonego w leśnictwie [...] oddział nr [...] h obok cieku [...]" projektowanego dla potrzeb gospodarki leśnej w ramach projektu pn.: "Przeciwdziałanie skutkom odpływu wód opadowych na terenach górskich. Zwiększenie retencji i utrzymanie potoków oraz związanej z nimi infrastruktury w dobrym stanie". Do wniosku dołączono operat wodnoprawny, opracowany przez wnioskodawcę, który stanowi podstawę wydania niniejszej decyzji. W toku postępowania wnioskodawca został poproszony o uzupełnienie wniosku o elementy składowe operatu wodnoprawnego m.in. obliczenia przepływów, podanie ilości pobieranej i odprowadzanej wody oraz uzgodnienia z administratorem cieku [...]. Po uzupełnieniu i ponownym przeanalizowaniu wniosku, informację o wszczęciu postępowania zgodnie z przepisami podano do publicznej informacji. W toku postępowania żadna ze stron nie wniosła uwag w sprawie. Organ przeprowadzając postępowanie postanowił wydać decyzję w zakresie szczególnego korzystania z wód - piętrzenia, poboru i odprowadzania wody potoku [...] wchodzącego w skład działki należącej do właściciela zbiornika retencyjnego oraz wykonania urządzeń wodnych - budowę zbiornika retencyjnego wraz z urządzeniami towarzyszącymi. Parametry urządzeń wodnych zostały określone w sentencji niniejszej decyzji.

Następnie w informacji rocznej z dnia [...] lutego 2018 r. określono Lasom Państwowym - Nadleśnictwo [...] wysokość opłaty stałej za usługi wodne Nr [...] na podstawie art. 271 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2017 r. poz. 1566), za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2018 r. w wysokości [...] PLN (słownie złotych: [...]), w tym: [...] PLN (słownie złotych: [...]) za pobór wód powierzchniowych. Opłata została obliczona zgodnie z art. 271 ust. 3 ustawy Prawo wodne oraz § 15 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat wodne (Dz.U. z 2017 r. poz. 2502). Wyliczono ją jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, wynoszącej 250 zł za dobę za 1 m3/s, czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 31(a) i 244 (b) dni i maksymalnego poboru wód powierzchniowych określonego w pozwoleniu wodnoprawnym w ilości: 82"8 m3/h i wynoszącego po przeliczeniu 0,023 m3/s, b 4,5 m3/h i wynoszącego po przeliczeniu 0,00125 m3/s. Maksymalny pobór wód powierzchniowych ustalono na podstawie pozwolenia wodnoprawnego opisanego wyżej. Wskazano, że opłatę należy uiścić w czterech kwartalnych ratach płatnych w następujących terminach: I kwartał - w terminie do 30 kwietnia 2018 r. w wysokości [...] PLN (słownie złotych: [...]), II kwartał - w terminie do 31 lipca 2018 r. w wysokości [...] PLN (słownie złotych: [...]), III kwartał - w terminie do 31 października 2018 r. w wysokości [...] PLN (słownie złotych: [...]).

Strona zobowiązana złożyła reklamację od opisanej informacji. Uzasadniając reklamację strona wskazuje, iż zbiornik retencyjny położony w leśnictwie [...] oddział nr [...] obok cieku [...] został wybudowany w ramach projektu pn.: Przeciwdziałanie skutkom odpływu wód opadowych na terenach górskich. Zwiększenie retencji i utrzymanie potoków oraz związanej z nimi infrastruktury w dobrym stanie", a zatem jego celem jest przeciwdziałanie skutkom suszy oraz ochrona przeciwpowodziowa, które to działanie jest zadaniem organów administracji rządowej oraz samorządowej i Wód Polskich; mając na uwadze treść art. 188 ust. 2 ustawy - Prawo wodne, zgodnie z którym "w kosztach utrzymywania urządzeń wodnych uczestniczy ten, kto ponosi z nich korzyści (...), zaś przepis ten "stosuje się także w przypadku ochrony przed powodzią lub suszą (...)", nie powinno ulegać wątpliwości, że naliczona opłata - o ile w zaistniałej sytuacji winna być naliczona, powinna być przy- najmniej obniżona z uwagi na fakt, iż Lasy Państwowe - Nadleśnictwo [...] swoimi działaniami niewątpliwie realizują obowiązki nałożone na te organy przez przepisy ustawy - Prawo wodne. Ponadto, co wynika wprost z przywołanej decyzji nr 12/W/12 z dnia 26.03.2012 r. – wydanie pozwolenia wodno-prawnego uzasadnione było również koniecznością ochrony środowiska naturalnego. Wobec powyższego, działając w oparciu o treść przepisu art. 273 ust. 1-3 ustawy Prawo wodne, strona wnosi o odstąpienie od jej naliczenia w oparciu o przytoczone przepisy, ewentualnie do jej stosownego obniżenia zważywszy na konieczność partycypacji Wód Polskich w kosztach utrzymania urządzenia wodnego w postaci zbiornika retencyjnego położonego w leśnictwie [...] oddział nr [...] obok cieku [...].

Dyrektor Zlewni [...] Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Zarząd Zlewni [...] decyzją wydaną na podstawie art. 273 ust. 6 w związku z art. 271 ust. 3, art. 14 ust. 2 i 6 pkt. 2 ustawy prawo wodne (Dz.U. poz. 1566 i 2180) oraz art. 104 kpa określił Nadleśnictwu [...], ul. [...],[...], za okres 1 stycznia 2018 do 31 grudnia 2018 r. opłatę stałą w wysokości [...] (słownie zł: [...]) za pobór wód powierzchniowych.

Na uzasadnienie organ wskazał, że w formie informacji rocznej nr [...], określono Lasom Państwowym - Nadleśnictwu [...], za okres 1 stycznia 2018 r. - 31 grudnia 2018 r. opłatę stałą w wysokości [...] zł: [...] PLN) za pobór wód powierzchniowych. PGWWP Zarząd Zlewni [...] w informacji tej wskazało, że opłatę należy uiścić na rachunek Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w czterech kwartalnych ratach po [...] zł, ostatnia rata do 31 stycznia 2019 r. W dniu [...] 03.2018 r., z zachowaniem 14 dniowego terminu określonego w art. 273 ust. 2 Prawa wodnego, Lasy Państwowe – Nadleśnictwo [...] złożyło reklamację, w której nie zgodziło się z wysokością opłaty za pobór wód ustalony w powołanej informacji rocznej. Nadleśnictwo wyjaśnia, że zbiornik retencyjny położony w leśnictwie [...] oddział nr [...] obok cieku [...] został wybudowany w ramach projektu Przeciwdziałanie skutkom odpływu wód opadowych na terenach górskich. Zwiększenie retencji i utrzymanie potoków oraz związanej z nimi infrastruktury w dobrym stanie, a zatem jego celem jest przeciwdziałanie skutkom suszy oraz ochrona przeciwpowodziowa, które to działanie jest zadaniem organów administracji rządowej oraz samorządowej i Wód Polskich, mając na uwadze treść art. 188 ust. 2 ustawy - Prawo wodne, zgodnie z którym "w kosztach utrzymania urządzeń wodnych uczestniczy ten, kto odnosi z nich korzyści (...), zaś przepis ten "stosuje się także w przypadku ochrony przed powodzią lub suszą (...)", nie powinno ulegać wątpliwości, że naliczona opłata - o ile w zaistniałej sytuacji winna być naliczona, powinna być przynajmniej obniżona z uwagi na fakt, iż Lasy Państwowe - Nadleśnictwo [...] swoimi działaniami niewątpliwie realizują obowiązki nałożone na te organy przez przepisy ustawy - Prawo wodne. Ponadto, co wynika wprost z przywołanej decyzji nr [...] z dnia [...] 03.2012 r. - wydanie pozwolenia wodnoprawnego uzasadnione było również koniecznością ochrony środowiska naturalnego.

PGWWP Zarząd Zlewni [...] nie uznało reklamacji Lasów Państwowych - Nadleśnictwa [...]. Po ponownym przeanalizowaniu pozwolenia wodnoprawnego wydanego przez Starostę [...], stwierdzono, że w uzasadnieniu decyzji [...] znak: [...] z dnia [...] 03.2012 r. brak jest konkretnego zapisu wskazującego, że pobierana ilość wody powierzchniowej w całości przeznaczana jest na nawadnianie gruntów i upraw, zwłaszcza, że sam reklamujący wskazał inne funkcje zbiorników retencyjnych, co może świadczyć również o poborze wód na inne cele. W związku z powyższym Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich [...] uznał, że nie może zostać zastosowany w sprawie art. 270. ust. 2 Prawa wodnego. W związku z tym, do ustalenia opłaty stałej zastosowano wartość maksymalną poboru wody określoną w pozwoleniu wodnoprawnym przez Starostę [...] decyzją [...] z dnia [...] marca 2012 r. znak: [...] , tj. [...] przez 31 dni i [...] przez 244 dni. Przepis art. 273 ust. 6 Prawa wodnego stanowi, że w razie nieuznania reklamacji właściwy organ Wód Polskich albo wójt, burmistrz lub prezydent miasta określają wysokość opłaty za usługi wodne w drodze decyzji. Lasy Państwowe - Nadleśnictwo [...] korzysta z usługi wodnej na podstawie pozwolenia wodnoprawnego znak: [...] z dnia [...] 03.2012 r. wydanego przez Starostę [...] na pobór wód powierzchniowych w ilości 82,8 m3/h oraz w ilości 4,5 m3/h, co oznacza, że zgodnie z art. 298 pkt 1 Prawa wodnego obowiązany jest ponosić opłatę za usługi wodne. W rozpoznawanej sprawie zaistniała przesłanka obligująca Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich [...] do wydania decyzji określającej wysokość opłaty stałej za okres 1 stycznia 2018 r - 31 grudnia 2018 r., która wynosi [...] PLN (słownie zł: [...] PLN) za pobór wód powierzchniowych, albowiem reklamacja Lasów Państwowych - Nadleśnictwa [...] nie została uznana przez PGWWP Zarząd Zlewni [...]. Określenia wysokości opłaty stałej Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich dokonał w oparciu o normę prawną wynikającą z art. 271 ust. 3 Prawa wodnego oraz § 15 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz.U. poz. 2502). Zgodnie z art. 271 ust. 3 Prawa wodnego "Wysokość opłaty stałej za pobór wód powierzchniowych ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i maksymalnej ilości wody powierzchniowej wyrażonej w m3/s, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego, z uwzględnieniem stosunku ilości wody powierzchniowej, która może być pobrana na podstawie tych pozwoleń, do SNQ. Na podstawie zapisów art. 552 ust. 3 ustawy Prawo wodne do dnia 31 grudnia 2019 r. Wody Polskie ustalają wysokość opłat za usługi wodne, nie uwzględniając średniego niskiego przepływu z wielolecia (SNQ). Z § 15 rozporządzenia w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne wynika, że "do dnia 31 grudnia 2019 r. jednostkowe stawki opłat za usługi wodne za pobór wód w formie opłaty stałej, z wyłączeniem jednostkowych stawek opłat za usługi wodne za pobór wód do celów wytwarzania energii elektrycznej lub cieplnej dla instalacji posiadających w dniu wejścia w życie ustawy ważne pozwolenia wodnoprawne albo pozwolenia zintegrowane w formie opłaty stałej, wynoszą: 1) za pobór wód podziemnych - 500 zł na dobę za 1 m3/s za określony w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalny pobór wód; 2) za pobór wód powierzchniowych - 250 zł na dobę za 1 m3/s za określony w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalny pobór wód". Opłata za pobór wód została określona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, wynoszącej 250 PLN, czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 31 dni i maksymalnego poboru określonego w pozwoleniu wodnoprawnym w ilości 82,80 m3/h, wynoszącego po przeliczeniu 0,023 m3/s. Opłata za pobór wód została określona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, wynoszącej 250 PLN, czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 244 dni i maksymalnego poboru określonego w pozwoleniu wodnoprawnym w ilości 4,5 m3/h, wynoszącego po przeliczeniu 0,00125 m3/s.

W skardze pełnomocnik strony zobowiązanej zaskarżył w całości decyzję, określającą Lasom Państwowym - Nadleśnictwu [...] - za okres 1 stycznia 2018 r. - 31 grudnia 2018 r. opłatę w wysokości [...] PLN, w tym [...] PLN za pobór wód powierzchniowych. Zarzucono zaskarżonej decyzji naruszenie: art. 268 ust. 1 pkt 1) ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2017r., poz. 1566 z późn. zm. - zwanej dalej ustawą Prawo wodne) - poprzez określenie skarżącemu opłaty za pobór wód powierzchniowych w sytuacji, w której skarżący co prawda pobiera wodę do napełniania zbiornika retencyjnego oraz do podtrzymywania zalewu, ale jednocześnie odprowadza wody ze zbiornika retencyjnego; art. 552 ust. 2 pkt 1) w związku z art. 35 ustawy Prawo wodne - poprzez pominięcie, iż ustalenie wysokości opłaty za usługi wodne w okresie od dnia wejścia w życie ustawy do dnia 31 grudnia 2020 r. następuje na podstawie określonego w pozwoleniu wodnoprawnym celu i zakresu korzystania z wód, a niewątpliwie cel korzystania z wód, prowadzący do szczególnego korzystania z wód - powoduje brak podstaw do przyjęcia, iż ma miejsce usługa wodna, a w konsekwencji - powoduje brak podstaw do ustalenia opłaty za usługę wodną; art. 34 ustawy Prawo wodne - poprzez pominięcie, iż w aktualnym stanie prawnym - korzystanie przez skarżącego z wód potoku [...] jest korzystaniem szczególnym, obejmującym przerzuty wód, tj. w świetle definicji zawartej w art. 16 pkt 45 ustawy Prawo wodne - ujmowanie i przemieszczanie wód powierzchniowych oraz niezanieczyszczonych wód pochodzących z odwodnienia kanałów, jezior oraz innych naturalnych zbiorników wodnych, a także wód podziemnych; a w konsekwencji pominięcie, iż korzystanie szczególne w świetle art. 35 ustawy Prawo wodne nie podlega opłatom, art. 268 ust. 1 pkt 1) ustawy Prawo wodne poprzez pominięcie przy jego wykładni zasad prounijnej wykładni prawa krajowego, a w szczególności pominięcie przy wykładni tego przepisu Dyrektywy 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej, którą to dyrektywę ustawa Prawo wodne miała implementować; art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm.) poprzez wydanie decyzji bez uwzględnienia interesu społecznego oraz interesu skarżącego, w tym bez uwzględnienia celu korzystania przez skarżącego z wód potoku [...], art. 7a ust. 1 kpa, poprzez nałożenie na skarżącego obowiązku zapłaty opłaty stałej bez rozstrzygnięcia na korzyść skarżącego ew. wątpliwości interpretacyjnych co do stosowania art. 268 ust. 1 pkt 1) ustawy Prawo wodne w sytuacji, w której skarżący nie pobiera wody z potoku na własny użytek/własne cele, a pobór wody z potoku następuje do zbiornika retencyjnego, celem poprawy retencji na terenach górskich. Wskazując na podniesione zarzuty strona skarżąca wnosi o 1. uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, 2. zasądzenie od organu administracji kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa radcy prawnego według norm przepisanych.

Na uzasadnienie skargi wskazano, że decyzją z dnia [...] marca 2018 r. [...] Dyrektor Zarządu Zlewni [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie - na podstawie art. 273 ust. 6 w związku z art. 271 ust. 3, art. 14 ust. 2 i 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017r. Prawo wodne (Dz. U. poz. 1566 i 2180) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.) - określił Lasom Państwowym - Nadleśnictwu [...], za okres od 1stycznia 2018r. - 31 grudnia 2018 r. opłatę stałą w wysokości [...] PLN (słownie zł: [...]), w tym: [...] PLN (słownie zł: [...]) za pobór wód powierzchniowych. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, wydanej po rozpatrzeniu reklamacji złożonej przez Nadleśnictwo [...] PGWWP Zarząd Zlewni [...] nie uznało reklamacji Lasów Państwowych - Nadleśnictwa [...], wywodząc, iż cyt. "po ponownym przeanalizowaniu pozwolenia wodnoprawnego wydanego przez Starostę [...], stwierdzono, że w uzasadnieniu decyzji [...] znak: [...] z dnia [...] 03.2012 r. brak jest konkretnego zapisu wskazującego, że pobierana ilość wody powierzchniowej w całości przeznaczana jest na nawadnianie gruntów i upraw, zwłaszcza że sam reklamujący wskazał inne funkcje zbiorników retencyjnych, co może świadczyć również o poborze wód na inne cele". W związku z powyższym Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich [...] uznał, że nie może zostać zastosowany w powyższej sprawie art. 270 ust. 2 Prawa wodnego. Skarżący podnosi, iż w złożonej reklamacji nie twierdził, że w niniejszej sprawie winien znaleźć zastosowanie art. 270 ust. 2 ustawy Prawo wodne, a podkreślał, iż zbiornik retencyjny położony w leśnictwie [...] oddział nr [...] obok cieku [...] został wybudowany w ramach projektu pn.: Przeciwdziałanie skutkom odpływu wód opadowych na terenach górskich. Zwiększenie retencji i utrzymanie potoków oraz związanej z nimi infrastruktury w dobrym stanie". W konsekwencji zadaniem zbiornika jest przeciwdziałanie skutkom suszy oraz ochrona przeciwpowodziowa, które to działanie jest zadaniem organów administracji rządowej oraz samorządowej i Wód Polskich, mając na uwadze treść art. 188 ust. 2 ustawy - Prawo wodne, zgodnie z którym "w kosztach utrzymywania urządzeń wodnych uczestniczy ten, kto odnosi z nich korzyści (...), zaś przepis ten "stosuje się także w przypadku ochrony przed powodzią lub suszą (...)". W ocenie Nadleśnictwa [...], brak było zatem podstaw do obciążania skarżącego opłatą stałą.

Mając na uwadze stanowisko organu zawarte w zaskarżonej decyzji, skarżący podnosi, że w pkt I decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] 03.2012 r. udzielono Lasom Państwowym - Nadleśnictwu [...] pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód potoku [...] wchodzącego w skład działki [...] obręb [...] - gmina [...] w zakresie: 1. poboru wody do napełniania zbiornika retencyjnego w marcu w ilości: Qśrd = 1987 m3/d, Qmaxh = 82,8 m3/h. Qmaxr = 8100 m3/r. 2. poboru wody do podtrzymywania zalewu w okresie od marca do października w ilości: Qśrd = 90,9 m3/d, Qmaxh = 4,5m3/h, Qmaxr = 33 178 m3/r. 3. odprowadzania wód ze zbiornika retencyjnego w listopadzie w ilości: Qśrd = 389 dm3/d, Qmaxh = 22,6 dm3/h, Qmaxr = 141985 m3/r., a wody na potoku [...] za pomocą drewnianej zastawki piętrzącej tj. 0,50 m. Ustalając zatem opłatę stałą, organ administracji wziął pod uwagę jedynie pobór wód do napełniania zbiornika retencyjnego w marcu oraz do podtrzymywania zalewu w okresie od marca do października, całkowicie pomijając odprowadzanie wód ze zbiornika w listopadzie w ilościach wskazanych w pozwoleniu wodnoprawnym. Organ administracji pominął również cel budowy zbiornika retencyjnego i jego utrzymywania, a to przeciwdziałanie skutkom suszy oraz ochrona przeciwpowodziowa, a zatem realizowanie zadań, które spoczywają na organach administracji państwowej i samorządowej. Bezspornie z pozwolenia wodnoprawnego wynika, iż wykonanie zbiornika retencyjnego położonego w leśnictwie [...] oddział [...] obok cieku [...] zaprojektowanego dla potrzeb gospodarki leśnej nastąpiło w ramach projektu pn. "Przeciwdziałanie skutkom odpływu wód opadowych na terenach górskich. Zwiększenie retencji i utrzymanie potoków oraz związanej z nimi infrastruktury w dobrym stanie". Celem wskazanego projektu było zminimalizowanie negatywnych zjawisk naturalnych w postaci: powodzi, niszczącego działania wód wezbraniowych oraz suszy na górskich obszarach leśnych. W ramach powołanego projektu zaplanowano działania zwiększające możliwości retencyjne obszarów górskich (m. in. budowę zbiorników, renaturyzację potoków i obszarów podmokłych), chroniące stoki przed nadmiernym spływem powierzchniowym oraz gwarantujące utrzymanie właściwego stanu technicznego istniejącej infrastruktury hydrotechnicznej. Ze złożonego w uzupełnieniu wniosku o pozwolenie wodnoprawne operatu wodnoprawnego jednoznacznie wynikał cel i zakres zamierzonego korzystania z wód. W świetle pkt 2) części opisowej operatu - cyt. "Celem jest budowa zbiornika retencyjnego położonego w leśnictwie [...] oddział [...], obok cieku [...]. Budowa zbiornika retencyjnego będzie przeprowadzona przez pogłębienie istniejącego obszaru bezdrzewnego i wykonanie czaszy zbiornika. Aby doprowadzić odpowiednią ilość wody do zbiornika projektuje się budowę zastawki, drewnianej na cieku [...]. Pomiędzy zbiornikiem a ciekiem [...] projektuje się groblę ziemną. Aby uzyskać odpowiednią rzędną zwierciadła wody w zbiorniku oraz uzyskać możliwość spuszczania wody ze zbiornika projektuje się mnich, jako urządzenie piętrząco-upustowe. Odtworzenie zbiornika wodnego wymagane jest z uwagi na: a) zbyt małą powierzchnię terenów podmokłych dla bytowania, rozrodu płazów i gadów, b) brak naturalnego wodopoju dla zwierzyny leśnej, c) pozytywnej zmiany składu gatunkowego flory i fauny." Co istotne w kontekście poboru i odprowadzania wody - w świetle operatu wodnoprawnego (vide: cd. pktu 4) - str. 3) - "pobór wody do zbiornika oraz odprowadzanie wody ze zbiornika będzie się odbywało z/do cieku [...]." Jak wynika jednoznacznie z pktu 8) operatu wodnoprawnego - budowa zbiornika retencyjnego w leśnictwie [...], oddział nr [...], obok cieku [...] wpłynie na stworzenie naturalnej, małej retencji wody w ilości ok. [...] m3. Podkreślenia wymaga jednocześnie, mając na uwadze cele projektu, w ramach którego wybudowano zbiornik wraz z infrastrukturą, iż z załącznika do operatu wodnoprawnego jednoznacznie wynika, iż napełnianie zbiornika powinno być prowadzone przez Nadleśnictwo [...] z wód wezbraniach wiosennych, zachowując przepływ nienaruszony w cieku [...], a także, iż napełnianie zbiornika powinno być prowadzone w okresie, gdy przepływ w cieku jest wyższy od przepływu nienaruszalnego. Powyższe potwierdza, iż celem zbiornika, który został wykonany i dopuszczony do użytkowania - nie był i nie jest pobór wód na cele Nadleśnictwa, a poprawa retencji, poprzez m. in. zapobieżenie nadmiernym wezbraniom, powodującym powodzie. W ocenie skarżącego - o ile nie może budzić wątpliwości uprawnienie do nakładania - w trybie art. 269 ust. 1 ustawy Prawo wodne - opłat za zmniejszenie naturalnej retencji terenowej na skutek wykonywania na nieruchomości o powierzchni powyżej 3500 m2 robót lub obiektów budowlanych trwale związanych z gruntem, mających wpływ na zmniejszenie tej retencji (...), o tyle całkowicie niezrozumiałe jest nakładanie opłat za zwiększenie/polepszenie naturalnej retencji w sytuacji, w której pobór wód powierzchniowych służy właśnie polepszeniu retencji, a pobrane wody są odprowadzane do cieku [...]. Działanie organu jest w ocenie Skarżącego całkowicie niezgodne z Dyrektywą 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiającą ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej, która to dyrektywa winna być implementowana w ustawie Prawo wodne. W świetle Artykułu 9 powołanej dyrektywy, odnoszącego się do zwrotu kosztów za usługi wodne - "Państwa Członkowskie uwzględniają zasadę zwrotu kosztów usług wodnych, włączając koszty ekologiczne i materiałowe, uwzględniając analizę ekonomiczną wykonaną zgodnie z załącznikiem III oraz w szczególności zgodnie z zasadą "zanieczyszczający płaci". Do końca 2010 r. Państwa Członkowskie zapewnią, że: polityki opłat za wodę przewidują odpowiednie działania zachęcające użytkowników do wykorzystywania zasobów wodnych efektywnie oraz przyczyniają się do osiągnięcia celów środowiskowych niniejszej dyrektywy odpowiedni jest wkład różnych użytkowników wody, podzielonych przynajmniej na przemysł, gospodarstwa domowe i rolnictwo, do zwrotu kosztów usług wodnych, opartych na analizie ekonomicznej wykonanej zgodnie z załącznikiem III i przy uwzględnieniu zasady "zanieczyszczający płaci". Państwa Członkowskie mogą w tym przypadku uwzględniać skutki społeczne, ekologiczne i ekonomiczne zwrotu kosztów, jak również warunki geograficzne i klimatyczne określonego regionu lub regionów". Tym samym prounijna wykładnia art. 268 ust. 1 ustawy Prawo wodne - nie powinna prowadzić do nakładania opłaty stałej za pobór wód powierzchniowych w sytuacji, w której celem poboru wody jest poprawa retencji na terenach górskich, a pobrane wody są odprowadzane do cieku [...], z którego zasilany jest zbiornik retencyjny. Przeciwna wykładnia przepisów ustawy Prawo wodne prowadzić będzie do sytuacji, w której znacznie wstrzymana zostanie realizacja projektów dotyczących poprawy retencji. Organ administracji całkowicie pominął, iż z mocy prawa, art. 188 ust. 2 ustawy Prawo wodne - w kosztach utrzymywania urządzeń wodnych uczestniczy ten, kto odnosi z nich korzyści. Skoro zatem nadleśnictwo nie odnosi korzyści, a korzyści odnoszą organy, które działanie Nadleśnictwa zwolniło z wykonywania ustawowych obowiązków w zakresie przeciwdziałania skutkom suszy i powodzi - brak jest podstaw również z tego względu do nakładania opłaty stałej za korzystanie przez skarżącego z wód powierzchniowych. Istotne jest przy tym, iż wydając zaskarżoną decyzję - organ całkowicie pominął, iż w świetle art. 552 ust. 2 pkt 1) ustawy Prawo wodne - ustalenie wysokości opłaty za usługi wodne w okresie od dnia wejścia w życie ustawy do dnia 31 grudnia 2020 r. następuje na podstawie określonego w pozwoleniu wodnoprawnym celu i zakresu korzystania z wód. W ocenie skarżącego, organ administracji całkowicie pominął tak cel, jak i zakres korzystania z wód określony w pozwoleniu wodnoprawnym, jak również okoliczność, iż w świetle obecnie obowiązującej ustawy Prawo wodne zakres korzystania z wód przez skarżącego nie mieści się w katalogu usług wodnych, uprawniających do pobierania opłat. Bezspornie bowiem, na co wskazano wyżej, celem korzystania z wód przez skarżącego było i jest polepszenie retencji na terenach górskich. W świetle aktualnej definicji zawartej w art. 16 pkt 45) ustawy Prawo wodne - zakres korzystania z wód potoku [...] ujęty w pozwoleniu wodnoprawnym - stanowi przerzut wód, skoro przez przerzuty wód rozumie się ujmowanie i przemieszczanie wód powierzchniowych oraz niezanieczyszczonych wód pochodzących z odwodnienia kanałów, jezior oraz innych naturalnych zbiorników wodnych, a także wód podziemnych. Istotne jest również, iż przerzuty wód stosownie do art. 34 ustawy Prawo wodne - stanowią szczególne korzystanie z wód, tj. korzystanie wykraczające poza powszechne korzystanie z wód oraz zwykłe korzystanie z wód. Zważywszy na powołany przepis art. 552 ust. 2 pkt 1) ustawy Prawo wodne - nie można zatem pominąć, iż w świetle art. 35 ustawy Prawo wodne - usługi wodne polegają na zapewnieniu gospodarstwom domowym, podmiotom publicznym oraz podmiotom prowadzącym działalność gospodarczą możliwości korzystania z wód w zakresie wykraczającym poza zakres powszechnego korzystania z wód, zwykłego korzystania z wód oraz szczególnego korzystania z wód. Skoro zatem korzystanie przez skarżącego z wód potoku [...] jest szczególnym korzystaniem z wód tego potoku - nie ma miejsca świadczenie usługi wodnej, za którą winna być naliczana jakakolwiek opłata, gdyż w świetle art. 267 pkt 1) ustawy Prawo wodne - opłaty uiszcza się za usługi wodne. W ocenie skarżącego, organ administracji całkowicie pominął zatem zarówno cel, jak i zakres korzystania z wód przez skarżącego, co w konsekwencji doprowadziło do bezpodstawnego naliczenia opłaty stałej. Działanie organu administracji narusza też, zdaniem skarżącej art. 7 i 7a kpa, wobec nieuwzględnienia powołanych okoliczności, które winny mieć wpływ na wynik sprawy.

W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Uzasadnił, że odnośnie do zarzutów przedstawionych w treści skargi podnieść należy co następuje: 1. w zakresie naruszenia przepisów postępowania art. 7, art. 7a ust. 1 kpa należy podkreślić, że przepisy proceduralne zawarte w ustawie Prawo wodne zostały przez organ zachowane. Organ rozpatrzył reklamację w ustawowym terminie i co istotne to przepisy Prawa wodnego mają w pierwszym rzędzie zastosowanie jako przepisy szczególne względem kodeksu postępowania administracyjnego. Należy podkreślić, że ustawa Prawo wodne w istocie stanowi zbiór przepisów prawa materialnego jednak odnaleźć w niej można także normy ustrojowe czy właśnie odnoszące do postępowania przed organami i to one w pierwszym rzędzie mają zastosowanie. Postępowanie reklamacyjne uregulowane w ustawie Prawo wodne nie jest typowym ogólnym postępowaniem administracyjnym kończącym się wydaniem decyzji o którym mowa w art. 1 k.p.a. Złożenie reklamacji nie zawsze oznacza wydanie przez organ decyzji administracyjnej. Ustawodawca celowo wprowadził do Prawa wodnego odrębne postępowanie reklamacyjne inne niż postępowanie odwoławcze co oznacza, że przepisy Prawa wodnego mają pierwszeństwo, a ewentualne zastosowanie rozwiązań przewidzianych w k.p.a. charakterystycznych dla postępowania administracyjnego także odwoławczego w takim przypadku musi wynikać z wyraźnego przepisu ustawy Prawo wodne. Zgodnie z art. 14 ust. 2 Prawo wodne do postępowania przed organami wymienionymi w ust. 1 pkt 3-6 tego artykułu stosuje się k.p.a. Należy podkreślić, że przepis ten stanowi o postępowaniach administracyjnych np. w sprawie wydania pozwolenia wodnoprawnego, prowadzonych przez organy wymienione w pkt 3-6 czyli Prezes Wód Polskich, Dyrektor RZGV Wód Polskich, Dyrektor Zarządu Zlewni, Kierownik Nadzoru Wodnego. Ustawodawca nie wskazał zatem przykładowo na wójta, do którego należy stosować przepisy k.p.a. zgodnie z art. 14 ust. 2 Prawo wodne, a tymczasem jest on także podmiotem, który zgodnie z art. 273 ust. 5 i 6 przekazuje nową informację, która nie stanowi decyzji w rozumieniu k.p.a, albo decyzję w razie nieuznania reklamacji. Stanowi to konsekwencję przyjęcia specyficznego charakteru prawnego dla postępowania reklamacyjnego, które w istocie nabiera cech typowego postępowania administracyjnego i podlega kontroli sądu administracyjnego dopiero w momencie wydania decyzji administracyjnej. Ustawodawca wprowadzając instytucję reklamacji uprościł to postępowanie z uwagi m.in. na ekonomikę procesową, a wprowadzając kontrolę sądu administracyjnego jednocześnie zachował ochronę administrowanego przed niewłaściwym stosowaniem prawa przez organy. Stanowisko, że w postępowaniu mającym na celu ustalenie wymiaru opłaty - także reklamacyjnym organ nie uwzględnił interesu społecznego oraz interesu skarżącego jest bezpodstawne i gdyby taki był cel ustawodawcy, to niewątpliwie wprowadziłby odesłanie do przepisów postępowania administracyjnego nie wyodrębniając postępowania reklamacyjnego. Mając powyższe na uwadze nieuzasadnionym jest twierdzenie, że organ nie ustalił stanu faktycznego. Organ nie miał także wątpliwości co do treści normy prawnej i ustalił wysokość opłaty na podstawie art. 271 ust. 1 Prawa wodnego oraz na podstawie § 15 pkt. 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne. Wyliczenie opłaty stałej nastąpiło na podstawie dokumentów związanych z przedmiotową sprawą tj. pozwolenia wodnoprawnego znak WŚR.6341.12.2012 z dnia 26.03.2012 r. wydanego przez Starostę [...]. Organ nie znajduje przepisu prawnego, który obligowałby go do poszukiwania jeszcze jakiś innych dowodów w sprawie.

2. w zakresie naruszenia art. 34 ustawy Prawo wodne

Skarżący twierdzi, że pobór wód potoku [...] ma na celu przerzuty wód, które nie podlegają opłatom. Organ ustalił, że skarżący korzysta z usług wodnych na podstawie pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód na pobór wód powierzchniowych do napełniania zbiornika retencyjnego. Na podstawie art. 35 ust ustawy Prawo wodne usługi wodne obejmują pobór wód podziemnych i powierzchniowych co oznacza, że zgodnie z art. 298 pkt 1 Prawa wodnego, zobowiązany jest ponosić opłatę za usługi wodne.

3. w zakresie naruszenia art. 268 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo wodne należy wskazać, że organ prawidłowo zastosował normę jako podstawę swojego rozstrzygnięcia tj. naliczenia opłaty za pobór wód powierzchniowych Jednocześnie przyjmując właściwą wykładnię przepisów. Odnosząc się do skargi należy podkreślić, że art. 268 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego rozstrzyga w sprawie zasadności naliczania opłat za usługi wodne w przypadku odprowadzania wód ze zbiornika retencyjnego, a jedynie określa zakres usług wodnych tj. "pobór wód podziemnych lub powierzchniowych".

W zakresie zarzutu skarżącego o pominięciu w wykładni art. 268 ust. 1 pkt 1 zastosowania prounijnej wykładni organ informuje, że cyt. "zgodnie z zasadą określoną w art. 9 Ramowej Dyrektywy Wodnej gospodarowanie wodami powinno być realizowane na zasadzie zwrotu kosztów usług wodnych. Oznacza to, że podmioty korzystające z usług wodnych, w szczególności pobierające wody podziemne lub powierzchniowe, wprowadzające ścieki do wód lub do ziemi powinny ponosić opłaty za usługi wodne. Opłaty te stanowią jeden z instrumentów służących realizacji postanowień art. 9 Ramowej Dyrektywy Wodnej - wdrażających zasadę zwrotu kosztów usług wodnych" (źródło: uzasadnienie do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz. U. z 2017 r. poz. 2502))

4. w zakresie naruszenia art. 552 ust. 2 pkt. 1 ustawy Prawo wodne

Przywołana norma prawna odnosi się do zasad ustalania wysokości opłaty zmiennej, zależnej m.in. od celu i zakresu korzystania z wód określonego w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym. Przedmiotem sporu jest natomiast fakt ustalenia przez organ opłaty stałej.

Organ nie kwestionuje celu projektu dla realizacji, którego zbiornik retencyjny został wybudowany. Fakty, które podnosi skarżący znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym, który organ przeanalizował i wziął pod uwagę, ale nie są to dokumenty mogą stanowić podstawę zwolnienia z opłaty. Każdorazowe odstępstwo od opłaty musi wynikać z przepisu prawnego, a nie być stosowane dowolnie czy uznaniowo przez organ. Zatem organ chcąc wymierzyć opłatę w formie informacji rocznej musi wskazać przepis który expressis verbis przedmiotowo lub podmiotowo zwalnia z takiej opłaty. Przepisy na które wskazuje skarżący nie zawierają takich zapisów, a dysponentem pozwolenia wodnoprawnego determinującego sporną opłatę jest de facto Nadleśnictwo [...].

W ustawie brak także przepisu, który pozwoliłby organowi fakultatywnie, w określonych sytuacjach np. "z uwagi na wyjątkowe okoliczności" zwolnić podmioty z opłat za usługi wodne, a co za tym idzie organ dla wypełnienia dyspozycji norm prawa zobligowany był do wymierzenia spornej opłaty. Zgodnie z art. 271 ust. 3 Prawa wodnego wysokość opłaty stałej za pobór wód powierzchniowych ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i maksymalnej ilości wody powierzchniowej, wyrażonej w m3/s, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego, pozwolenia zintegrowanego oraz zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek za usługi wodne. Na tej podstawie organ ustalił opłatę stałą w wysokości 254,00 zł. za pobór wód powierzchniowych. Biorąc pod uwagę powyższe, Dyrektor Zarządu Zlewni we [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie wniósł o oddalenie skargi w całości.

Wojewódzki sąd administracyjny zważył:

Stosownie do treści art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz.U. z 2017r. poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej. Sam zakres sprawowanej kontroli ustala art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2018r. poz. 1302, dalej jako: p.p.s.a.) stanowiąc, że rzeczą sądu w postępowaniu sądowo-administracyjnym jest rozstrzyganie w granicach danej sprawy bez związania zarzutami czy wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

Rozpoznając wniesioną w tej sprawie skargę według wskazanych wcześniej kryteriów sąd uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Zaskarżoną decyzją kompetentny organ, przywołując w podstawie prawnej art. 273 ust. 6 w związku z art. 271 ust. 3, art. 14 ust. 2 i 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. poz. 1566 i 2180) oraz art. 104 kpa – określił Lasom Państwowym - Nadleśnictwu [...], za okres od 1stycznia 2018 r. - 31 grudnia 2018 r. opłatę stałą w wysokości [...] PLN (słownie zł: [...]), w tym: [...] PLN (słownie zł: [...]) za pobór wód powierzchniowych, wynikający z pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód potoku [...] tj. wody do napełniania zbiornika retencyjnego i do podtrzymania zalewu w okresie od marca do października. Opłata została zatem ustalona na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne. Jej wejście w życie wynikło z realizacji spoczywającego na państwach członkowskich (w tym Polsce) obowiązku implementacji do krajowego porządku prawnego Dyrektywy nr 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej (Dz. Urz. WE L 327 z 22.12.2000, str. 1, ze zm. – Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 5, str. 275, dalej jako: Dyrektywa ramowa). Stosownie do treści art. 9 ust. 1 tej dyrektywy państwa członkowskie uwzględniają zasadę zwrotu kosztów usług wodnych, włączając koszty ekologiczne i materiałowe, uwzględniając analizę ekonomiczną wykonaną zgodnie z załącznikiem III oraz w szczególności zgodnie z zasadą "zanieczyszczający płaci". Na państwa członkowskie włożono obowiązek kształtowania polityki opłat za wodę, zmierzającej do zachęcania użytkowników do wykorzystywania zasobów wodnych efektywnie i przyczynia się do osiągnięcia celów środowiskowych Dyrektywy, a także zapewnia odpowiedni wkład różnych użytkowników wody, podzielonych co najmniej na przemysł, gospodarstwa domowe i rolnictwo, do zwrotu kosztów usług wodnych, oparty na analizie ekonomicznej wykonanej zgodnie z załącznikiem III i przy uwzględnieniu zasady "zanieczyszczający płaci". W efekcie został wprowadzony katalog instrumentów ekonomicznych do gospodarowaniu wodami, co ma z kolei przyczynić się do efektywnego i sprawnego gospodarowania zasobami wodnymi oraz do wydatkowania środków na działania związane z zapewnieniem dostępności wód o odpowiednich parametrach jakościowych i we właściwej ilości. Jednym z takich instrumentów - zgodnie z art. 267 pkt 1 Prawa wodnego - są opłaty za usługi wodne.

Definicję legalną "usług wodnych" zawiera art. 35 ust. 1 ustawy, który określa, że usługi wodne polegają na zapewnieniu gospodarstwom domowym, podmiotom publicznym oraz podmiotom prowadzącym działalność gospodarczą możliwości korzystania z wód w zakresie wykraczającym poza zakres powszechnego korzystania z wód, zwykłego korzystania z wód oraz szczególnego korzystania z wód. Usługi te obejmują m.in. pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych; (art. 35 ust. 3 pkt 1). Do ich uiszczania zobowiązane są podmioty korzystające z usług wodnych (art. 298 pkt 1 P.w.). Podstawę ustalenia wysokości opłaty w niniejszej sprawie stanowił art. 271 ust. 1 P.w. oraz przepis art. 271 ust. 3 P.w. w świetle którego wysokość opłaty stałej za pobór wód powierzchniowych ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i maksymalnej ilości wody powierzchniowej wyrażonej w m3/s, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego, z uwzględnieniem stosunku ilości wody powierzchniowej, która może być pobrana na podstawie tych pozwoleń, do SNQ.

W stosunku do opłat wynikających z ustawy Prawo wodne należy stosować reguły wykładni charakterystyczne dla prawa podatkowego, gdyż ciężary wynikające z tej ustawy mają charakter danin publicznych. Za daniny publiczne uważa się bowiem świadczenia powszechne, przymusowe, bezzwrotne, ustalane jednostronnie w drodze ustawy i pobierane na rzecz podmiotu prawa publicznego w celu realizacji zadań publicznych (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 16 marca 2010 r., K 24/08, opubl. OTK-A 2010/3/22; L. Garlicki, M. Zubik (red.), Konstytucja Rzeczypospolitej Polskie, Komentarz. Tom II, LEX/el. 2016). System opłat za usługi wodne został, zgodnie z przepisami Dyrektywy ramowej, oparty na zasadzie zwrotu kosztów usług wodnych, uwzględniających koszty środowiskowe i koszty zasobowe oraz analizę ekonomiczną (art. 9 ust. 3 P.w.) co oznacza, że ma tylko za zadanie zapewnienie państwu dochodów umożliwiających pokrycie kosztów usług wodnych, z których korzystają podmioty.

Podstawą naliczenia opłaty stałej w niniejszej sprawie było pozwolenie wodnoprawne wydane dla strony skarżącej w 2011 r., a więc pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (Dz.U. z 2017r. poz. 1121), która nie zawierała regulacji dotyczącej uiszczania opłat za usługi wodne. Tym samym brak było przepisów regulujących kwestie związane z tymi opłatami, także w odniesieniu do wydawania pozwoleń wodnoprawnych.

Dalej trzeba powiedzieć, że stosownie do art. 270 ust. 1 aktualnie obowiązującego Prawa wodnego opłata za usługi wodne za pobór wód składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej uzależnionej od ilości wód pobranych. Zgodnie z treścią przepisu art. 271 ust. 1 pkt 1 ustawy P.w., wysokość opłaty stałej za pobór wód powierzchniowych ustalają Wody Polskie oraz przekazują podmiotom obowiązanym do ponoszenia opłat za usługi wodne w formie informacji rocznej, zawierającej także sposób obliczenia tej opłaty.

Zgodnie z art. 271 ust. 3 ustawy P.w. wysokość opłaty stałej za pobór wód podziemnych ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i maksymalnej ilości wody powierzchniowej wyrażonej w m3/s, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego, z uwzględnieniem stosunku ilości wody powierzchniowej, która może być pobrana na podstawie tych pozwoleń, do SNQ. Podmiot obowiązany do ponoszenia opłat za usługi wodne wnosi opłatę stałą na rachunek bankowy Wód Polskich w 4 równych ratach kwartalnych nie później niż do końca miesiąca następującego po upływie każdego kwartału.

Dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy niniejszej istotne jest także, że § 15 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne stanowi, że do dnia 31 grudnia 2019 r. jednostkowe stawki opłat za usługi wodne za pobór wód w formie opłaty stałej, z wyłączeniem jednostkowych stawek opłat za usługi wodne za pobór wód do celów wytwarzania energii elektrycznej lub cieplnej dla instalacji posiadających w dniu wejścia w życie ustawy ważne pozwolenia wodnoprawne albo pozwolenia zintegrowane w formie opłaty stałej, wynoszą: za pobór wód powierzchniowych - 250 zł na dobę za 1 m3/s za określony w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalny pobór wód.

Zdaniem sądu, mając na względzie przytoczone unormowania należy uznać, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Jak bowiem wynika z jej treści, ustalając należną opłatę stałą organ wziął pod uwagę ustalone w pozwoleniu wodnoprawnym zasady poboru wody powierzchniowej i na tej bazie prawidłowo wyliczył ustaloną należność. Trafnie także jako adresata decyzji wskazał Nadleśnictwo [...]. Tu znów bowiem musimy wrócić do pozwolenia wodnoprawnego w kontekście przywołanego wcześniej aktualnego brzmienia § 15 pkt 1 rozporządzenia wykonawczego do Prawa wodnego, które naliczenie opłaty stałej, do 31 grudnia 2019 r., odnosi właśnie do ważnego pozwolenia wodnoprawnego. Takim dokumentem w kontrolowanym postępowaniu jest omówione wcześniej pozwolenie wodnoprawne z treści którego jednoznacznie wynika, ż zostało ono wydane na wniosek i na rzecz strony skarżącej. W świetle dotychczasowych uwag należy uznać, że niezasadny pozostaje zarzut skargi, jakoby organ nie wziął pod uwagę celu korzystania przez stronę z wód potoku Skalnik. W szczególności organ nie był ani zobowiązany, ani uprawniony do "poszukiwania" innych ewentualnych podmiotów, które mogą wykorzystywać lub wykorzystują wodę gromadzoną i utrzymywaną w opisanym w pozwoleniu wodnoprawnym zbiorniku retencyjnym. Jeśli strona zobowiązana dowodzi, że woda jest wykorzystywana do realizacji celów, do których obowiązany jest inny organ administracji publicznej, to może to stanowić przedmiot rozliczeń między tymi podmiotami, ale ta, podniesiona w sprawie okoliczność, nie ma wpływu na trafność oceny stanu faktycznego i prawnego przez organ w tym postępowaniu, a w konsekwencji na trafność kontrolowanego orzeczenia.

Przechodząc do omówienia dalszych zarzutów skargi trzeba powiedzieć, że nietrafny, zdaniem sądu jest kolejny zarzut, sprowadzający się do twierdzenia, że strona skarżąca nie powinna ponosić naliczonych opłat z tego względu, że wprawdzie istotnie pobiera wody powierzchniowe, ale jest to w istocie przerzut wody, bowiem, jak wynika z pozwolenia wodnoprawnego z dnia 26 marca 2012 r. (k. 1 akt administracyjnych) woda jest w odprowadzana do potoku w listopadzie każdego roku (p. 3) pozwolenia. Zarzut ten jest chybiony choćby z tego względu, że w rozdziale 2 Prawa wodnego, zawierającym objaśnienia określeń ustawowych, w art. 16 pkt 45, na dzień wydawania skarżonej decyzji ustawodawca określił, że przez przerzuty wód - rozumie się ujmowanie i przemieszczanie wód powierzchniowych oraz niezanieczyszczonych wód pochodzących z odwodnienia kanałów, jezior oraz innych naturalnych zbiorników wodnych, a także wód podziemnych. Strona skarżąca nie "ujmuje i nie przemieszcza wód powierzchniowych oraz niezanieczyszczonych wód pochodzących z odwodnienia kanałów, jezior oraz innych naturalnych zbiorników wodnych, a także wód podziemnych w wybudowanym zbiorniku retencyjnym, a podstawowym celem dla którego został wybudowany zbiornik jest "retencja wody w ramach projektu przeciwdziałania skutkom odpływu wód opadowych na terenach górskich....". Nadto można dodać, że analiza pozwolenia wodnoprawnego wskazuje, ze ilość wody do pobrania celem zapełnienia zbiornika nie odpowiada ilości odprowadzanej, jest od niej większa. W konsekwencji dotychczasowych rozważań za nieuzasadniony należy także uznać zarzut sprzeczności zakwestionowanego orzeczenia z treścią art. 552 ust. 2 Prawa wodnego, bowiem organ wyjaśnił w decyzji, że naliczona opłata wynika z pozwolenia wodnoprawnego, w którym zapisano wprost, że udzielono Lasom Państwowym - Nadleśnictwu [...] pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód potoku [...] poboru wody do napełniania zbiornika retencyjnego w marcu w ilości: Qsrd1987 m3/d Qmaxh= 82,8 m3/h V Qmaxr=8100 m3/r i poboru wody do podtrzymania zalewu w okresie od marca do października w ilości: Qśrd= 90,9 m3/d Qmaxh=4,5 m3/h Qmaxr= 33178 m3/r. Niezasadny jest wreszcie zarzut naruszenia przepisów postępowania. Zarzut ten mógłby być uzasadniony, o ule naruszenie przepisów postępowania miałoby wpływ na rozstrzygnięcie. W kontrolowanym postępowaniu sąd nie tylko nie dopatrzył się takiego naruszenia, ale uznał, że żadne przepisy procesowe nie zostały naruszone.

Reasumując, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, zdaniem sądu, podlegała ona oddaleniu, stosownie do treści art. 151 ppsa.