Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 2053/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-03-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 141 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c).
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 par. 1.
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
article: art. 148, art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. c) i pkt 16, art. 24 ust. 1.
journal: Dz.U. 2003 nr 45 poz 391
law: Ustawa z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia.
article: art. 109 ust. 2, art. 8 pkt 1 kit. c) i pkt 10.
journal: Dz.U. 2008 nr 164 poz 1027
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jednolity.
article: art. 14a ust. 1.
journal: Dz.U. 2010 nr 220 poz 1447
law: Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej - tekst jednolity
article: art. 22 ust. 1.
journal: Dz.U. 1997 nr 28 poz 153
law: Ustawa z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż (spr.) Sędzia NSA Joanna Kabat- Rembelska Sędzia del. WSA Zbigniew Czarnik Protokolant Konrad Piasecki po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 30 sierpnia 2012 r. sygn. akt VI SA/Wa 993/12 w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., objętym skargą kasacyjną wyrokiem oddalił skargę J. G. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] marca 2012 r. w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.

Stan sprawy przyjęty przez Sąd I instancji przedstawiał się następująco:

Zakład Ubezpieczeń Społecznych III Oddział w W. zwrócił się do Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Fundusz Zdrowia o rozstrzygnięcie w drodze decyzji o obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego skarżącej z tytułu prowadzenia przez nią działalności pozarolniczej.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ ustalił, że skarżąca J. G. podlegała od dnia 15 października 2002 r. obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej.

Objętą skargą decyzją Prezes NFZ utrzymał w mocy decyzję organu I instancji wskazując, że zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. Nr 45, poz. 391 ze zm., dalej: ustawa o powszechnym ubezpieczeniu w NFZ), jeśli spełnione były przesłanki do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, o którym mowa w art. 9 ust. 1, z więcej niż jednego tytułu, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana była z każdego tytułu odrębnie. Przepis art. 9 ust. 1 tej ustawy zalicza natomiast do osób objętych obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym między innymi osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniem społecznym obowiązkowym lub dobrowolnym, prowadzące działalności pozarolniczą. Organ odwoławczy zauważył, że podobne regulacje zawarte są w art. 82 ust. 1 i art. 66 ust. 1 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r., Nr 164, poz. 1027, ze zm., dalej: ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej). Obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego osób prowadzących działalność gospodarczą, powstawał i wygasała w terminach określonych w art. 69 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, art. 12 ust. 1 ustawy o powszechnym ubezpieczeniu w NFZ oraz art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz. U. Nr 28, poz. 153, ze zm., dalej: ustawa o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym). Prezes NFZ stwierdził, w oparciu o zaświadczenie Zarządu Dzielnicy M. m.st. W., że skarżąca jest wpisana do ewidencji działalności gospodarczej, zaś datę jej rozpoczęcia skarżąca wskazała na dzień 15 października 2002 r. Wskazał ponadto, że zgodnie z art. 109 ust. 2 ustawy o powszechnym ubezpieczeniu w NFZ, rozpatruje indywidualne sprawy dotyczące objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym. Nie należą natomiast do kompetencji Prezesa NFZ sprawy z zakresu wymierzania, pobierania oraz egzekucji składek na ubezpieczenia zdrowotne, wobec czego nie mógł rozstrzygać w zakresie podnoszonej przez skarżącą okoliczności uzyskiwania niskich dochodów i ponoszenia strat w odniesieniu do zwolnienia jej z obowiązku opłacania składek.

Oddalając skargę na tę decyzję Sąd I instancji, przytaczając treść art. 69 ust. 1 i art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c) ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, określającego krąg podmiotów podlegający obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu obejmującego osoby prowadzące pozarolnicza działalność gospodarczą, wskazał na treść art. 13 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r., Nr 205, poz. 1585 ze zm., dalej: ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych), zawierającego definicję osoby prowadzącej pozarolniczą działalność, którą jest osobą prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą od dnia rozpoczęcia wykonywania tej działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresów, na które wykonywanie działalności zostało zawieszone. Stwierdził, że z dokumentacji zgromadzonej w sprawie wynikało, iż skarżąca od dnia 15 października 2002 r. do chwili obecnej posiada uprawnienie do prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej. Sąd I instancji stwierdził również, że podleganie obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z tytułu pobierania emerytury nie stanowi przesłanki do uznania o niepodleganiu obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnemu z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej zgodnie z przepisami ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, ustawy o powszechnym ubezpieczeniu w NFZ oraz ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym. Ponadto, fakt, że za część wykonywanej pracy, świadczonej charytatywnie w ramach prowadzonej działalności gospodarczej skarżąca nie pobiera wynagrodzenia, a jej dochód z działalności jest niski, nie wpływa na fakt, że ma ona charakter działalności gospodarczej.

Sąd I instancji podzielił stanowisko organu odwoławczego, co do tego, że Prezes NFZ nie zajmuje się wymierzaniem i pobieraniem składek na ubezpieczenia zdrowotne, które to funkcję należą do właściwych organów ubezpieczeniowych. Do kompetencji organów NFZ należy rozpatrywanie indywidualnych sprawy dotyczących objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym.

W odniesieniu do podniesionej przez skarżącą kwestii nieudzielania przez organ odpowiedzi przed rozpoczęciem prowadzenia przez nią działalności gospodarczej, czy podlega ona bądź też nie podlega obowiązkowi ubezpieczenia, Sąd I instancji stwierdził, że brak reakcji organów powinien być rozpatrywany w kategorii naruszenia art. 8 i 9 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267, dalej: k.p.a.). Naruszenie to nie mogło jednakże stanowić podstawy do jednostronnego oświadczenia skarżącej, że wskutek nieotrzymania żadnej odpowiedzi, została całkowicie zwolniona z obowiązku uiszczania składek na ubezpieczenie zdrowotne.

W podstawie prawnej wyroku Sąd I instancji powołał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.).

Skargą kasacyjną J. G. zaskarżyła wyrok Sądu I instancji w całości zarzucając mu naruszenie:

1. przepisów prawa materialnego:

a. art. 8 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 22 ust. 1 ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym i art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 24 ust. 1 ustawy o powszechnym ubezpieczeniu w NFZ oraz art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 82 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, poprzez ich niewłaściwą wykładnię zastosowanie i przyjęcie, że podleganie obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu pobieranej emerytury nie stanowi przesłanki, aby przyjąć niepodleganie obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej;

b. art. 22 ust. 1 ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym i art. 24 ust. 1 ustawy o powszechnym ubezpieczeniu w NFZ oraz art. 82 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej w zw. z art. 2 ust. 1 i art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 101, poz. 1178 ze zm., dalej: prawo działalności gospodarczej) w zw. z art. 2 i art. 14 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez ich niewłaściwą wykładnię i zastosowanie poprzez przyjęcie, że fakt wpisania do ewidencji działalności gospodarczej oznacza prowadzenie takiej działalności oraz, że prowadzenie działalności charytatywnej mieści się w pojęciu działalności gospodarczej, a w konsekwencji, że skarżąca podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego;

c. art. 148 ustawy o powszechnym ubezpieczeniu w NFZ oraz art. 109 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej przez ich niewłaściwą wykładnię i przyjęcie, że Prezes NFZ nie może zwolnić z obowiązku podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu;

2. przepisów postępowania:

a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 8 i 9 k.p.a. poprzez przyjęcie, że brak odpowiedzi organu na prośbę skarżącej złożoną przed rozpoczęciem prowadzenia przez nią działalności, w której zwróciła się o wyjaśnienie, czy podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego nie miał istotnego wpływu na wynik sprawy, choć w ten sposób udzielono skarżącej błędnego pouczenia;

b. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a w szczególności czy skarżąca po wpisie do ewidencji działalności gospodarczej faktycznie prowadziła taką działalność, skoro prowadzona przez nią działalność nie miała charakteru zarobkowego, co jest głównym atrybutem działalności gospodarczej, tylko była działalnością charytatywną.

Podnosząc te zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie wyroku Sądu I instancji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Oznacza to związanie NSA zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej, które mogą dotyczyć wyłącznie ocenianego wyroku Sądu I instancji, a nie postępowania administracyjnego i wydanych w nim rozstrzygnięć.

Natomiast stosownie do treści art. 176 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom określonym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany.

Przepis art. 174 p.p.s.a stanowi z kolei, iż skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: a) naruszenia prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) lub b) naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). W świetle cytowanych przepisów do autora skargi kasacyjnej należy wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów procesowych, które w jego ocenie naruszył Sąd I instancji i precyzyjne wyjaśnienie na czym polegało ich niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja - w stosunku do prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd I instancji – w odniesieniu do przepisów postępowania. A zatem Naczelny Sąd Administracyjny, z uwagi na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, ani uściślać bądź w inny sposób ich korygować.

Gdy w skardze kasacyjnej zarzuca się zarówno naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania, to w pierwszej kolejności należy rozpoznać ten drugi z zarzutów, ponieważ dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez sąd pierwszej instancji przepis prawa materialnego (por. wyrok NSA z 9 marca 2005 r., FSK 618/04, ONSAiWSA 2005, nr 6, poz. 120; zob. szerzej J. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Warszawa 2010, s. 419).

Badając w pierwszej kolejności zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, które to uchybienie, w ocenie autorki kasacji, mogło mieć wpływ na wynik sprawy Naczelny Sąd Administracyjny uznał je za niezasadne. W punkcie 2 b) petitum skargi kasacyjnej zarzucono naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a., który to przepis w swojej treści zawiera dyrektywę skierowaną pod adresem sądu sporządzającego uzasadnienie wyroku, by zawierało ono zwięzłe przedstawienie sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie (por.: wyrok NSA z dnia 2 lutego 2007 r., II FSK 128/06 – Legalis; wyrok NSA z dnia 6 września 2005 r., FSK 2099/04 – Legalis). Uchwałą podjętą w składzie siedmiu sędziów NSA przesądzono, iż przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego jako podstawa zaskarżonego rozstrzygnięcia (uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010, Nr 3, poz. 39). W przedmiotowej sprawie sytuacja taka nie miała miejsca. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wymogi płynące z treści art. 141 § 4 p.p.s.a. Z kolei powołane przez skarżącą przepisy art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., których naruszenie przez Sąd I instancji skarżąca kasacyjnie upatruje w niewyjaśnieniu wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a w szczególności czy skarżąca po wpisie do ewidencji działalności gospodarczej faktycznie prowadziła taką działalność, skoro prowadzona przez nią działalność nie miała charakteru zarobkowego, co jest głównym atrybutem działalności gospodarczej, tylko była działalnością charytatywną, jest całkowicie chybiony. Należy wskazać, iż Sąd I instancji nie mógł tych przepisów naruszyć, ponieważ ich nie stosował. Sąd administracyjny jest sądem prawa, a nie sądem faktu, sąd ten nie ustala stanu faktycznego sprawy, lecz bada, czy w trakcie postępowania administracyjnego zostały ujawnione wszystkie istotne dla wydania decyzji okoliczności, czy były one przez organ uwzględnione przy wydawaniu orzeczenia i w jaki sposób zostały ocenione (por. wyrok NSA z dnia 16 maja 2008 r., sygn. akt II OSK 554/07, Legalis). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w tej sprawie Sąd I instancji wywiązał się ze wskazanych wyżej zadań, wskazując w uzasadnieniu, iż organ słusznie przyjął, że fakt, iż za część wykonywanej pracy, świadczonej charytatywnie w ramach prowadzonej działalności gospodarczej skarżąca nie pobiera wynagrodzenia, a jej dochód z działalności jest niski, nie wpływa na fakt, że ma ona charakter działalności gospodarczej (s. 12 zaskarżonego wyroku WSA).

Także nie można zgodzić się z drugim, pomieszczonym w punkcie 2 a) petitum skargi kasacyjnej, zarzutem naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 8 i 9 k.p.a. poprzez przyjęcie, że brak odpowiedzi organu na prośbę skarżącej złożoną przed rozpoczęciem prowadzenia przez nią działalności, w której zwróciła się o wyjaśnienie, czy podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego nie miał istotnego wpływu na wynik sprawy, choć w ten sposób udzielono skarżącej błędnego pouczenia. Sąd nie naruszył art. 8 i 9 k.p.a., ponieważ ich nie stosował. Natomiast prawidłowo ocenił, iż doszło do naruszenia w toku postępowania administracyjnego tych dwóch przepisów k.p.a., statuujących zasady ogólne k.p.a., tj.: zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa i zasadę obowiązku informacyjnego wobec stron postępowania, jednak to naruszenie nie dało prawa skarżącej do jednostronnego i samodzielnego rozstrzygania o swoim statusie prawnym – podleganiu bądź nie określonym przepisom prawa. Konsekwencją bezczynności organu mogła być tylko skarga na te bezczynność wniesiona przez skarżącą do organu wyższego stopnia. Kwestia ta jednak nie ma istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia wydawanego przez Prezesa NFZ w przedmiocie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.

Przechodząc do zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego Naczelny Sąd Administracyjny ich nie podzielił. Nie ma racji skarżąca kasacyjnie, iż Sąd I instancji dokonał niewłaściwej wykładni art. 148 ustawy o powszechnym ubezpieczeniu w NFZ oraz art. 109 o świadczeniach opieki zdrowotnej przez przyjecie, iż Prezes NFZ nie może zwolnić z obowiązku podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu. Stosownie do treści art. 109 ust. 2 ustawy o świadczeniach Prezes NFZ i art. 148 o powszechnym ubezpieczeniu w NFZ rozpatruje indywidualne sprawy dotyczące objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym, nie zajmuje się natomiast wymierzaniem, pobieraniem i egzekucja składek na ubezpieczenie zdrowotne, ponieważ sprawy te należą do właściwych organów ubezpieczeń społecznych. Nie jest także zatem organem właściwym do zwolnienia z obowiązku podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu Dlatego zarzuty te (pkt 1 lit c petitum skargi kasacyjnej) nie mogą być uznane za uzasadnione. Należy dodać, iż wskazane przepisy, wbrew twierdzeniom kasatora, nie mają charakteru przepisów materialnych.

Niezasadne są także zarzuty naruszenia prawa materialnego pomieszczone w punkcie 1 lit. a i b petitum skargi kasacyjnej. Ze wskazanych tam, a wymienionych wyżej, przepisów materialnych jasno wynika, iż Sąd I instancji ocenił zasadnie, że organy administracji w tej sprawie dokonały właściwej wykładni wskazanych przepisów prawa materialnego i prawidłowo zastosowały wymienione przepisy materialne dokonując poprawnej subsumcji ustalonego konkretnie w tej sprawie stanu faktycznego pod abstrakcyjny stan faktyczny opisany w hipotezie normy prawnej. Jak właściwie ustaliły organy w tej sprawie, co zasadnie zaakceptował Sąd I instancji, skarżąca figuruje w ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez Urząd m.st. W., jako osoba prowadząca działalność gospodarczą od 15 października 2002 r. i działalność ta nigdy nie była zawieszana. Zgodnie z brzmieniem art. 109 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych wniosek o rozpatrzenie sprawy, o której mowa w ust. 1 tegoż artykułu ustawy (m.in. z zakresu objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym), zgłasza ubezpieczony, a w zakresie objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym może zgłosić w szczególności ZUS, KRUS lub członek rodziny ubezpieczonego. Stosownie do treści art. 66 ust. 1 pkt 1 lit c i pkt 16 aktualnie obowiązującej ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, art. 9 ust. 1 pkt 1 lit c i pkt 16 ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia – obowiązującej do 30 września 2004 r. i art. 8 pkt 1 lit. c i pkt 10 ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym – obowiązującej do 31 marca 2003 r., obowiązkowi ubezpieczeniowemu podlegają osoby prowadzące działalność gospodarczą od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, zaś zgodnie z brzmieniem obowiązującym od dnia 20 września 2008 r. obowiązkowo ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowemu i chorobowemu oraz wypadkowemu podlegają osoby prowadzące działalność gospodarczą od dnia rozpoczęcia jej wykonywania do dnia zaprzestania jej wykonywania z wyłączeniem okresów, na które prowadzenie działalności zostało zawieszone, na podstawie przepisów art. 14a ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (t.j.: Dz. U. z 2010 r., Nr 220, poz. 1447 ze zm., dalej: ustawa o swobodzie działalności gospodarczej).

W odniesieniu do kwestii podlegania przez skarżącą obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu pobieranej emerytury, zasadnie Sąd I instancji zauważył, iż słusznie organy wskazały w zaskarżonych rozstrzygnięciach, że konieczność podwójnego opłacania składek wynika z treści art. 82 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, w myśl, którego w przypadku, gdy ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, składka na to ubezpieczenie opłacana jest z każdego z tych tytułów odrębnie. Podobnie kwestia ta uregulowana została w art. 24 ust. 1 ustawy o powszechnym ubezpieczeniu w NFZ i art. 22 ust. 1 ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym.

Sąd I instancji słusznie stwierdził, że organy prawidłowo ustaliły, w jakim okresie skarżący podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej. Sąd I instancji wskazał, że rozpoczęcie działalności najczęściej następuje z chwilą wpisu do ewidencji działalności gospodarczej i kończy się z chwilą wykreślenia tego wpisu. Wskazał również, iż z akt sprawy wynika, że skarżąca od dnia 15 października 2002 r. do chwili obecnej figuruje w ewidencji działalności gospodarczej – ma zarejestrowaną działalność gospodarczą, której prowadzenia nigdy nie zawieszała. Skarżąca ponadto nigdy nie dokonała zgłoszenia do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego jako płatnik składek z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Wobec tego organy prawidłowo ustaliły, że skarżąca od dnia 15 października 2002 r. podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej i z tego tytułu miała obowiązek zgłoszenia do tego ubezpieczenia jako płatnik. Naczelny Sąd Administracyjny podziela zdanie Sądu I instancji, iż obowiązku tego nie znosił fakt podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu pobierania emerytury (podobnie przyjął tak SN w wyroku z dnia 12 czerwca 2006 r., sygn. akt I UK 361/05; Lex nr 271275).

Mając to wszystko na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.