Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 384/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2021-10-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 119 pkt 2; art. 135;  art. 145 § 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 31zo; art. 31zq ust. 2, ust. 5, ust. 7, ust. 8
journal: Dz.U. 2020 poz 1842
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych - t.j.
article: art. 76 § 3
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski Sędziowie WSA Robert Hałabis WSA Anna Strzelec (sprawozdawca) po rozpoznaniu w Wydziale III w dniu 7 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. C. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...]


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (dalej też jako "ZUS", "organ") utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] lutego 2021 r. odmawiającą M. C. (dalej jako "skarżąca") zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od dnia 1 listopada 2020 r. do dnia 30 listopada 2020 r.

Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie sprawy:

W dniu [...] stycznia 2021 r. M. C. złożyła do organu wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za listopad 2020 r.

Decyzją z dnia [...] lutego 2021 r. organ odmówił skarżącej zwolnienia z obowiązku opłacenia ww. należności. Organ podniósł, że wskazany we wniosku kod PKD (47.71.Z) nie jest zgodny z kodem PKD przeważającej działalności gospodarczej skarżącej wynikającym z zapisów Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG) oraz zapisem rejestru REGON. Według danych tam zawartych na dzień 30 września 2020 r. działalnością przeważającą skarżącej była działalność oznaczona kodem PKD 47.75.Z. Natomiast w świetle art. 31zo ust. 10 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020, poz. 1842, ze zm.), dalej jako "ustawa COVID-19" lub "ustawa", kod ten nie uprawnia do zwolnienia z należności z tytułu składek za wskazany we wniosku okres.

Pismem z dnia 22 lutego 2021 r. skarżąca wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy. Podniosła, że jej rzeczywistym kodem przeważającej działalności gospodarczej od 2005 r. jest sprzedaż odzieży (kod 47.71.Z) Wyjaśniła, że w 2005 r. nawiązała współpracę z firmą odzieżową [...] i z czasem została dystrybutorem tej firmy w L.. Do wniosku skarżąca dołączyła kserokopie umów dotyczących pośrednictwa w dystrybucji, najmu lokali i franczyzy w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r. organ utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] lutego 2021 r.

W uzasadnieniu decyzji organ podtrzymał swoje stanowisko, iż zgodnie z zapisami w CEIDG na dzień 30 września 2020 r. figurował kod PKD 47.75.Z jako kod przeważającej działalności skarżącej, a zmiana w tym przedmiocie na wskazany we wniosku kod 47.71.Z, została dokonana dopiero w dniu 4 grudnia 2020 r. Tym samym warunki do przyznania zwolnienia za listopad 2020 r. nie zostały spełnione.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 18 maja 2021 r. M. C. wniosła o uchylenie powyższej decyzji i przyznanie prawa do zwolnienia, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ.

Skarżąca zarzuciła, że organ dokonał błędnej i zawężającej wykładni art.31zg ust.8 i art.31zo ust. 10 ustawy COVID-19 i ograniczył się jedynie do stwierdzenia że po weryfikacji w ewidencji działalność skarżącej nie uprawnia jej do zwolnienia z opłacania składek za listopad 2020., gdy tymczasem znaczenie ma rzeczywiście wykonywana działalność, a nie klasyfikacja wg kodu PKD, zwłaszcza, gdy w samej ustawie nie ma definicji pojęcia "przeważająca działalność gospodarcza". Skarżąca zarzuciła, że organ odmówił jej zwolnienia, bez umożliwienia wykazania, że spełnia warunki do przyznania ulgi. Skarżąca przedstawiła strukturę zatrudnienia i wartość sprzedaży wg. PKD w dacie złożenia wniosku wskazując, że KOD 47.71.Z sprzedaż detaliczna odzieży, to "zatrudnieni pracownicy 3,5 etatu plus 2 UZ sprzedaż: 31974.40 netto", a "KOD 47.75.Z sprzedaż kosmetyków: zatrudnieni pracownicy 1,5 etatu Sprzedaż 11087,81". Wyjaśniła, że we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przedstawiła dowody na okoliczność prowadzenia dominującej działalności w postaci sprzedaży detalicznej odzieży w wynajętych lokalach Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 7, art. 8 i art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735), dalej jako "k.p.a." oraz art. 32 Konstytucji RP.

Pismem z dnia 10 czerwca 2021 r. Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców (dalej też jako "Rzecznik") zawiadomił o wstąpieniu do postępowania przed sądem administracyjnym i przedstawił swoje stanowisko w sprawie. Rzecznik zaakcentował z odwołaniem do orzecznictwa, że wprowadzony w art. 31zo ust. 11 ustawy COVID-19 środek dowodowy o charakterze formalnym, za pomocą którego organ ustala rzeczywisty zakres prowadzonej działalności ma charakter wzruszalnego domniemania prawnego. Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców podkreślił, że celem ustawy było aby wsparcie otrzymały podmioty faktycznie prowadzące na dany dzień – jako przeważającą - działalność we wskazanym zakresie, według podanego kodu PKD. Zaznaczył również, że choć podstawą metodą interpretacji tekstu prawnego jest wykładnia językowa, to nie ma ona charakteru absolutnego. Zarzucił organowi naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, w tym art. 7 i art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że stosownie do § 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz.U. z 2020 r. poz. 1773) rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczących zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842 ze zm.) zostało przekazane wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę. Powyższy przepis został wprowadzony rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 4 marca 2021 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz.U. z 2021 r. poz.426) i wszedł w życie z dniem 16 marca 2021 r.

Skarga została złożona 19 maja 2021 r., a skarżąca zamieszkuje na obszarze właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, a zatem jest on sądem właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej w sprawie decyzji stanowiły przepisy ustawy COVID-19.

W myśl art. 31zo ust. 10 ww. ustawy na wniosek płatnika składek prowadzącego na dzień 30 września 2020 r. działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami 47.71.Z, 47.72.Z, 47.81.Z, 47.82.Z, 47.89.Z, 49.32.Z, 49.39.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 59.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.90.A, 79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90.02.Z, 90.04.Z, 91.02.Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.21.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.O4.Z, zwalnia się z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia 1 listopada 2020 r. do dnia 30 listopada 2020 r. wykazanych w deklaracji rozliczeniowej złożonej za ten miesiąc, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w listopadzie 2020 r. był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w listopadzie 2019 r.

W myśl art. 31zo ust. 11 ustawy, oceny spełnienia warunku, o którym mowa w ust. 10, w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 dokonuje się na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 30 września 2020 r.

W przypadku składek, o których mowa w art. 31zo ust. 10, należnych za okres od dnia 1 listopada 2020 r. do dnia 30 listopada 2020 r., wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek płatnik składek przekazuje do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie później niż do dnia 31 stycznia 2021 r. (art. 31zp ust. 1 pkt 4 ustawy).

Stosownie do art. 31zq ust. 2 ustawy, Zakład Ubezpieczeń Społecznych zwalnia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo, w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia przesłania deklaracji rozliczeniowej lub imiennych raportów miesięcznych należnych za ostatni miesiąc wskazany we wniosku o zwolnienie z opłacania składek, a w przypadku gdy płatnik składek zwolniony jest z obowiązku ich składania – w terminie nie dłuższym niż 30 dni od terminu, w którym powinna być opłacona składka za ostatni miesiąc wskazany we wniosku o zwolnienie z opłacania składek.

Warunkiem zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo, jest przesłanie deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportów miesięcznych (...) w przypadku, o którym mowa w art. 31zo ust. 10, należnych za listopad 2020 r. - do dnia 31 grudnia 2020 r., chyba że płatnik składek zwolniony jest z obowiązku ich składania (art. 31zq ust. 3 ustawy).

Zwolnieniu z obowiązku opłacania podlegają należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo, znane na dzień rozpatrzenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek (art. 31zq ust. 4 ustawy).

Zakład Ubezpieczeń Społecznych informuje płatnika składek o zwolnieniu z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w ust. 2 (art. 31 zq ust. 5). Natomiast odmowa zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo, następuje w drodze decyzji (art. 31zq ust. 7). Od decyzji o odmowie zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o której mowa w ust. 7, płatnikowi składek przysługuje prawo do wniesienia wniosku do Prezesa Zakładu o ponowne rozpatrzenie sprawy, na zasadach dotyczących decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego dotyczące odwołań od decyzji oraz ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 31zq ust. 8 ustawy).

W okolicznościach sprawy organ oceniając spełnienie przez skarżącą warunku w zakresie prowadzenia na dzień 30 września 2020 r. działalności gospodarczej o określonym kodzie PKD, jako rodzaju przeważającej działalności, stwierdził, że w CEDIG oraz w rejestrze REGON w przypadku skarżącej jako rodzaj przeważającej działalności wpisana była działalność o kodzie PKD 47.75.Z., który to kod PKD nie uprawnia do zwolnienia z obowiązku opłacania składek za okres od 1 listopada 2020 r. do 30 listopada 2020 r.

W ocenie Sądu poprzestanie przez organ na tym stwierdzeniu i odmówienie z tej tylko przyczyny zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek jest nieuzasadnione.

Nie ma bowiem podstaw do przyjęcia, że przepis art. 31zo ust. 10 ustawy COVID-19 statuuje obowiązek organu oparcia się wyłącznie na danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 30 września 2020 r., a w konsekwencji, że brak możliwości powołania się przez wnioskodawcę na inne dowody, wskazujące na odmienny od uwidocznionego w rejestrze rodzaj przeważającej działalności danego przedsiębiorcy.

Zgodzić się należy ze skarżącą i Rzecznikiem Małych i Średnich Przedsiębiorców, że poprzestanie na wykładni językowej przepisu art. 31zo ust. 10 ustawy COVID-19 prowadziłoby do wypaczenia celu ustawy, którym jest przeciwdziałanie między innymi negatywnym skutkom gospodarczym rozprzestrzeniania się wirusa SARS-CoV-2, związanym przede wszystkim z okresowo wprowadzanymi na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej ograniczeniami w prowadzeniu określonych rodzajów działalności gospodarczej w trakcie pandemii. Zasadniczym celem rozwiązań prawnych wprowadzonych m.in. w zakresie zwolnienia z obowiązku opłacenia należnych składek było, aby pomoc w ramach wsparcia została przyznana podmiotom faktycznie prowadzącym w określonej dacie, jako przeważającą, działalność według wskazanych w rozporządzeniu kodów.

Wyjaśnienia wymaga, że rejestr podmiotów REGON prowadzony jest na podstawie ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. z 2021 r. poz. 955, dalej jako "ustawa o statystyce publicznej"), dla potrzeb statystki publicznej, której celem jest zapewnienie rzetelnego, obiektywnego i systematycznego informowania społeczeństwa, organów państwa i administracji publicznej oraz podmiotów gospodarki narodowej o sytuacji ekonomicznej, demograficznej, społecznej oraz środowiska naturalnego. W myśl art. 42 ust. 7 pkt. 1 i ust. 8 ustawy o statystyce publicznej, złożenie wniosku o wpis do rejestru podmiotów, wniosku o zmianę cech objętych wpisem oraz wniosku o skreślenie z rejestru podmiotów dla przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną - następuje na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy (Dz. U. z 2019 r. poz. 1291, 1495 i 1649), chyba że zmiana dotyczy jedynie cech objętych wpisem, niebędących przedmiotem wpisu w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej albo Rejestrze Szkół i Placówek Oświatowych. Zgodnie zaś z art. 43 ust. 2 ustawy o statystyce publicznej, udostępnienie danych na stronie internetowej Głównego Urzędu Statystycznego lub za pośrednictwem ePUAP jest potwierdzeniem dokonania wpisu tych informacji w rejestrze podmiotów.

W orzecznictwie sądów administracyjnych (podzielanym przez skład orzekający) przyjmuje się że, że wpis do rejestru stanowi swego rodzaju zgłoszenie zamierzonej działalności, ma charakter deklaratoryjny i rodzi jedynie domniemanie faktyczne jej prowadzenia. W wyrokach z dnia 7 stycznia 2013 r. sygn. akt II UK 142/12 (OSNP 2013/21-22/260) i z dnia 23 listopada 2016 r. sygn. akt II UK 402/15 (LEX nr 2183487) Sąd Najwyższy stwierdził, że informacja o rodzaju działalności wynikająca z rejestru REGON nie tworzy żadnego stanu prawnego, a jedynie ma potwierdzać stan faktyczny według oświadczenia wiedzy podmiotu prowadzącego taką działalność. Oświadczenia wiedzy mają charakter potwierdzenia faktów. Mogą być więc zakwestionowane, ponieważ stan nimi stwierdzony jako fakt podlega ocenie w kategoriach prawdy lub fałszu.

Należy podkreślić, że do postępowania w sprawach dotyczących zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, dalej jako "k.p.a."). Wobec tego zastosowanie w sprawie znajduje między innymi art. 76 § 3 k.p.a., który przewiduje możliwość przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentowi urzędowemu. Taki zaś charakter mają dane zawarte w rejestrze REGON.

Przedsiębiorca, który ubiega się o przyznanie ulgi na podstawie art. 31zo ust. 10 ustawy o COVID-19, prowadzący rzeczywistą działalność gospodarczą odpowiadającą treści kodów PKD wymienionych w tym przepisie, jako przeważającą, może zatem przeprowadzić dowód przeciwko treści dokumentu urzędowego i podważyć aktualność wpisu w rejestrze podmiotów REGON. W celu obalenia domniemania przedsiębiorca musi wykazać, że rzeczywisty stan faktyczny jest inny, niż wynikający z danych pozyskanych przez ZUS z rejestru podmiotów REGON.

Zaznaczyć należy, że pojęcie "przeważającej działalności gospodarczej", jak trafnie zauważyła skarżąca nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane ani w ustawie COVID-19, ani w ustawie o statystyce publicznej. Sposób kodowania wykonywanej działalności, w tym rodzaju przeważającej działalności, określa natomiast § 9 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie sposobu i metodologii prowadzenia i aktualizacji krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej, wzorów wniosków, ankiet i zaświadczeń z dnia 30 listopada 2015 r. (Dz. U. z 2015 r. poz. 2009 ze zm., dalej jako "rozporządzenie o metodologii"), wydane na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 46 ustawy o statystyce. Z treści § 9 ust. 1 powyższego rozporządzenia wynika, że wykonywaną działalność wpisuje się w postaci wykazu rodzajów działalności kodowanych według PKD na poziomie działu, grupy, klasy lub podklasy, a rodzaj przeważającej działalności na poziomie podklasy. Rodzaj przeważającej działalności ustala się odpowiednio, w przypadku osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą odrębnie dla działalności wpisanej do CEIDG, na podstawie procentowego udziału poszczególnych rodzajów działalności w ogólnej wartości przychodów ze sprzedaży lub, jeżeli nie jest możliwe zastosowanie tego miernika, na podstawie udziału pracujących, wykonujących poszczególne rodzaje działalności, w ogólnej liczbie pracujących (§ 9 ust.2 pkt 3 lit. a).

W związku z powyższym stwierdzić należy, że w celu obalenia domniemania prawdziwości wpisów w rejestrze REGON w zakresie rodzaju przeważającej działalności przedsiębiorca może posłużyć się dokumentami wykazującymi procentowy udział poszczególnych rodzajów działalności, w ogólnej wartości przychodów ze sprzedaży lub, jeżeli nie jest to możliwe, udział pracujących, wykonujących poszczególne rodzaje działalności, w ogólnej liczbie pracujących, stosownie do § 9 ust. 2 pkt 3 lit. a ww. rozporządzenia.

Jak już wyżej wyjaśniono, rodzaj przeważającej działalności gospodarczej należy do sfery ustaleń faktycznych. Wpis w tym zakresie korzysta z domniemania prawdziwości, jednak jest ono wzruszalne. Zarówno wpis w rejestrze, jak i oświadczenie we wniosku o przyznanie ulgi stanowi oświadczenie wiedzy przedsiębiorcy. Zgodnie z art. 31zo ust. 11 ustawy o COVID-19 wpis w rejestrze to domniemanie prawne, mające na celu uproszczenie, a przez to skrócenie postępowania ulgowego. Uwzględnienie jedynie wpisów w rejestrze, jako jedynego sposobu weryfikacji spełnienia wymogu prowadzenia jako przeważającej, działalności gospodarczej oznaczone określonym kodem PKD, powoduje w konsekwencji wykluczenie ze wsparcia podmiotów, które rzeczywiście spełniają warunek do przyznania ulgi, tj. prowadzą na dzień złożenia wniosku przeważającą działalność według wskazanych kodów PKD, a jedynie nie wypełniły czynności formalnych i uchybiły obwiązkom statystycznym. Zaprzecza to celom przyjętych regulacji w zakresie walki ze skutkami epidemii COVID-19 oraz narusza konstytucyjną zasadę równości wobec prawa.

Obowiązek wykazania rodzaju przeważającej działalności innej, niż działalność ujawniona w rejestrze jako przeważająca spoczywa na stronie wnioskującej o przyznanie uprawnienia. Jednocześnie na organie także ciążą obowiązki procesowe wynikające z kodeksu postępowania administracyjnego. Przede wszystkim organ obowiązany jest przestrzegać wyrażonej w art. 7 k.p.a. zasady praworządności, z urzędu lub na wniosek strony podejmować wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy oraz w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.). Organ administracji publicznej ocenia także na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 81 k.p.a.). Na organie spoczywa również obowiązek poinformowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania (art. 9 k.p.a.) oraz zapewnienia czynnego udziału w każdym stadium postępowania i umożliwienia jej wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji (art. 10 k.p.a.). Przed wydaniem niekorzystnej dla strony decyzji organ nie może pominąć obowiązku wynikającego z art. 79a § 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, w postępowaniu wszczętym na żądanie strony, informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony.

W rozpoznawanej sprawie organ nie sprostał powyższym obowiązkom i co najmniej przedwcześnie przyjął, że skarżąca nie jest podmiotem uprawnionym do ubiegania się o zwolnienie z obowiązku opłacania należnych składek za listopad 2020 r. bez, po pierwsze rzeczywistego umożliwienia skarżącej przedstawienia dowodów dla wykazania, że spełnia kryterium prowadzenia przeważającej działalności według kodu PKD wskazanego w art. 31zo ust. 10 ustawy COVID-19. Po drugie ZUS nie wyjaśnił dlaczego jego zdaniem w świetle przepisów art. 31zo ust. 10 i 11 ustawy COVID-19 nie uwzględnia okoliczności wstecznej zmiany kodu przeważającej działalności skarżącej na działalność, która została objęta hipotezą normy prawnej określonej w art. 31zo ust. 10 ustawy COVID-19, tj. działalności o kodzie PKD 47.71.Z. (sprzedaż detaliczna odzieży prowadzona w wyspecjalizowanych sklepach). Kwestia ta jest o tyle relewantna dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, że we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżąca podnosiła, iż działalność w postaci sprzedaży odzieży prowadzona jest przez nią od samego początku. Na potwierdzenie sowich twierdzeń przedłożyła dowody w postaci kserokopii umów dotyczących pośrednictwa w dystrybucji, najmu lokali i franczyzy w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał tylko, jest to nieistotna okoliczność, gdyż zmiana miała miejsce po dniu 30 września 2020 r., pomijając argumentację skarżącej. Jak wskazano wyżej, zgodnie z art. 31zq ust. 8 ustawy COVID-19 do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy k.p.a. dotyczące odwołań. Tym samym organ ponownie rozpoznający sprawę nie może ograniczyć się do powielenia stwierdzeń zawartych w decyzji organu I instancji. Jego zadaniem jest ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem zarzutów zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i oceną dołączonych doń dokumentów, co z kolei powinno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, tak jak wymaga tego art. 107§ 3 k.p.a. Historia wpisu w CEDIG potwierdza, że zmiana w zakresie kodu PKD przeważającej działalności została dokonana w dniu 4 grudnia 2020 r., ale z datą zaistnienia zmiany od 1 sierpnia 2020 r.

Zauważyć przy tym należy, że rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2007 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) (Dz. U. z 2007 r. Nr 251, poz. 1885 ze zm.) mówi, że aby uniknąć zbyt częstych zmian, stosuje się zasadę stabilności. Zgodnie z tą zasadą, nowy rodzaj działalności powinien być działalnością główną, przez co najmniej dwa lata, zanim zostanie zmieniona przypisana do jednostki dana działalność przeważająca (pkt 26 Załącznika PKD). Zatem wręcz wymaga się od przedsiębiorcy, by odczekał dwa lata zanim dokona zmiany w zakresie działalności przeważającej. Jest to dodatkowa okoliczności, która powinno być uwzględniona przy złagodzeniu ścisłej zależności pomiędzy wpisem PKD w zakresie przeważającej działalności i sposobie weryfikacji spełnienia wymogu do przyznania ulgi na gruncie ustawy COVID- 19. Uproszczenie procedur nie może powodować, że wnioskodawcy nie będą mieli jednakowej możliwości skorzystania ze wsparcia.

W ocenie Sądu organ naruszył art. 79a § 1 k.p.a. i w konsekwencji skarżąca została pozbawiony inicjatywy dowodowej na etapie postępowania przed organem i możliwości przedstawienia dowodów na okoliczność rzeczywistego prowadzenia wskazanego w ustawie rodzaju działalności gospodarczej, jako przeważającej. Wprawdzie organ przed wydaniem zaskarżonej decyzji wystosował do skarżącej pismo informujące, iż organ zebrał dowody i materiały umożlwiające wydanie decyzji, i że przysługuje skarżącej prawo do wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądać w terminie 3 dni, co można by było uznać za spełnienie obowiązku z art. 10 k.p.a. (choć organ nie wyjaśnił bliżej dlaczego zakreślony termin wynosi tylko 3 dni), ale nie można uznać, iż organ wywiązał się z obowiązku wynikającego z art. 79a § 1 k.p.a. Przepis ten, co wynika wprost z jego treści, stanowi konkretyzację i uzupełnienie obowiązków wynikających z art. 10 § 1 k.p.a. Podkreślić bowiem należy, że celem tej regulacji jest zapobieganie sytuacjom, w których strona dysponuje dodatkowymi dowodami na okoliczności istotne dla wykazania zasadności jej żądania albo może je łatwo uzyskać, a z powodu braku odpowiedniej wiedzy, rzetelnej informacji ze strony organu o potrzebnych dowodach bądź o sposobie oceny wcześniej przedstawionych dowodów - nie korzysta z takiej możliwości.

Dopiero w istocie na etapie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarżąca rozpoczęła polemikę z ustaleniami organu i przedstawiła określone informacje dla poparcia twierdzenia o wykonywaniu na dzień 30 września 2020 r., jako przeważającej, działalności gospodarczej o kodzie zgodnym z kodami wskazanymi w art. 31zo ust. 10 ustawy o COVID-19. Skarżąca przedstawiła strukturę zatrudnienia i wartość sprzedaży wg. PKD w dacie złożenia wniosku. Wskazała m.in., że kod 47.71.Z sprzedaż detaliczna odzieży, to zatrudnieni pracownicy w ilości 3,5 a kod 47.75.Z wskazywany przez organ (sprzedaż kosmetyków), tylko 1,5 etatu. Wskazała również na wysokość sprzedaży, co do kodu 47.71.Z na kwotę [...]zł netto, a co do kodu 47.75.Z tylko [...] zł. Wymaga zaznaczenia, że sąd administracyjny nie jest jednak kolejnym organem administracji publicznej powołanym do gromadzenia i oceny dowodów, Rzeczą sądu jest jedynie kontrola legalności zaskarżonych rozstrzygnięć, w aspekcie ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania. To obowiązkiem organu w świetle przywołanych powyżej zasad postępowania administracyjnego jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Ustalenie rzeczywistego przeważającego rodzaju działalności gospodarczej prowadzonej przez przedsiębiorcę należy właśnie do sfery ustaleń faktycznych, których właściwe określenie jest kluczowe dla prawidłowego zastosowania normy materialnoprawnej. W rozpoznawanej sprawie organ zaniechał dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co stanowi naruszenie wskazanych wyżej przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Z uwagi na wydanie zaskarżonej decyzji oraz decyzji z dnia [...] lutego 2021 r. z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie na podstawie art. 145 § 1 lit. a i c i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu z dnia [...] lutego 2021 r.

Ponownie rozpoznając sprawę organ weźmie pod uwagę powyższe rozważania i przeprowadzi postępowanie w sposób odpowiadający wymogom określonym w k.p.a. Oceni argumenty skarżącej, że jako przeważającą prowadzi działalność gospodarczą oznaczoną kodem 47.71.Z. oraz przedstawione przez skarżącą dowody, w miarę potrzeby wezwie skarżącą do wyjaśnienia rozbieżności między kodem PKD wskazanym we wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania składek, a kodem PKD wynikającym z bazy REGON (na dzień 30 września 2020 r.). Organ rozważy także zmiany wpisów w CEIDG, w szczególności zmianę dotyczącą kodu przeważającej działalności i jej wpływ na ocenę spełnienia warunku, o którym mowa w art. 31zo ust. 10 ustawy COVlD-19 oraz wyda rozstrzygnięcie z uwzględnieniem wykładni omawianych przepisów ustawy COVID-19 zawartej w niniejszym wyroku.

Sprawa została przez sąd rozpoznana w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. W okolicznościach niniejszej sprawy wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym złożył organ administracji (k. 19), a skarżąca ani Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców nie żądali przeprowadzenia rozprawy.