Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2582/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-11-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Nadzór budowlany
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 49b ust. 1, ust. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska – Rzepecka (spr.), , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant sekr. sąd. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2016 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...], na podstawie art. 49b ust. 1 w związku z art. 49b ust. 3 i art. 83 § 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r. poz.1409 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267 ze zm., zwana dalej k.p.a.), nakazał [...],[...],[...] dokonanie rozbiórki samowolnie wybudowanego wolnostojącego obiektu budowlanego o konstrukcji metalowej o wymiarach 3,0 m x 5,85 m i wys. 2,43 m, na terenie działki ewid. nr [...]z obrębu [...]położonej przy ul. [...].

Odwołanie od powyższej decyzji złożył [...].

[...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2015 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołania [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, iż w związku z pismem [...], przedstawiciel Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] w dniu [...] marca 2015 r. przeprowadził czynności kontrolne na terenie działki ewid. nr [...]z obrębu [...]położonej przy ul. [...], podczas których stwierdzono, iż na terenie ww. nieruchomości wybudowano samowolnie wolnostojący obiekt budowlany konstrukcji metalowej o wymiarach 3,0 m x 5,85 m i wysokości 2,43 m.

Wobec powyższego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] wydał w dniu [...] kwietnia 2015 r. postanowienie nr [...], na mocy którego nałożył na podstawie art. 49b ust. 2 ustawy Prawo budowlane na inwestora [...] obowiązek przedstawienia w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia: 1) projektu zagospodarowania działki lub terenu, wykonanego ma aktualnej mapie geodezyjnej, 2) zaświadczenia właściwego organu o zgodności budowy z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 3) oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, 4) dokumentu określającego rodzaj obiektu z załączeniem odpowiedniego projektu budowlanego.

Z uwagi na nieprzedłożenie w wyznaczonym terminie powołanych dokumentów, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...], nakazał [...] dokonanie rozbiórki samowolnie wybudowanego ww. wolnostojącego obiektu budowlanego.

Przechodząc do merytorycznego uzasadnienia rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, iż nie ulega wątpliwości, że przedmiotowy obiekt został zrealizowany samowolnie. Budowa ww. obiektu wymagała zgodnie z art. 30 ust. 1 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, w brzmieniu sprzed nowelizacji z dnia 28 czerwca 2015 r., dokonania uprzedniego zgłoszenia właściwemu organowi, czego inwestor nie dopełnił.

Następnie zaznaczył, że procedura określona w art. 49b ustawy Prawo budowlanego przewiduje możliwość legalizacji obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia. Konieczne jest przy tym kumulatywne spełnienie następujących warunków: - budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem - inwestor przedkłada dokumenty, o których mowa w art. 49b ust. 2 - uiszczona zostaje opłata legalizacyjna.

Niespełnienie któregokolwiek z powyższych warunków skutkuje nakazem rozbiórki samowolnie zrealizowanego obiektu budowlanego.

W myśl art. 49b ust. 3 ustawy Prawo budowlane, w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązku, o których mowa w art. 49b ust. 2 właściwy organ nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że wobec nieprzedłożenia przez zobowiązanych w wyznaczonym terminie dokumentów, o którym mowa w art. 49b ust. 2 ustawy Prawo budowlane, wymienionych w postanowieniu nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...]był nie tylko uprawniony ale i zobowiązany do nakazania całkowitej rozbiórki przedmiotowego obiektu.

Organ odwoławczy podkreślił, że pomimo zawiadomienia z dnia 18 czerwca 2015 r., skierowanego do stron przez organ powiatowy przed wydaniem decyzji z dnia [...] lipca 2015 r., inwestorzy nie zwrócili się do organu powiatowego o przedłużenie terminu na przedstawienie dokumentów wymienionych w postanowieniu z dnia [...] kwietnia 2015 r. Inwestor nie spełniając nałożonego na niego obowiązku dał wyraz braku woli zalegalizowania przedmiotowej samowoli budowlanej, a legalizacja samowoli w przypadku niespełnienia przez inwestora wszystkich przewidzianych prawem warunków tej legalizacji nie jest dopuszczalna.

Skargę na powyższą decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył [...].

Skarżący podkreślił, że zaszły nowe fakty i okoliczności mające niebagatelne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy jakim było zatwierdzenie i wprowadzenie do obrotu prawnego z dniem [...] lipca 2015 r. Uchwały nr [...]Rady Miasta [...] z dnia [...] maja 2015 (publikacja w dniu [...]r.).

W jego ocenie, w związku z powyższym wydane w dniu [...] kwietnia 2015 r. przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] postanowienie ze swej treści zakreślonego terminu (30 dni) było niewykonalne, bowiem nie było możliwości, mając na uwadze art. 60 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, uzyskania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...]nie stosując zaś obligatoryjnie obowiązujących zasad przepisu art. 76, art. 77 i art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., wydał przedmiotową decyzję w dacie [...] lipca 2015 r., nie czekając na upływ 30 dni od dnia uprawomocnienia się Uchwały nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] maja 2015 r. na dostarczenie zaświadczenia Prezydenta [...]o zgodności budowy z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zgodnie z treścią postanowienia z dnia [...] kwietnia 2015 r.

Skarżący przywołał poglądy prezentowane w doktrynie i orzecznictwie sądowym, zgodnie z którymi "istotą postępowania odwoławczego jest ponowne, powtórne merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej i wydanie odpowiedniej decyzji", zaś organ odwoławczy jest obowiązany uwzględnić zmiany w stanie faktycznym i prawnym sprawy jakie zaszły po wydaniu postanowienia i decyzji przez organ I instancji.

Mając na uwadze powyższe, skarżący stwierdził, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie przeprowadził żadnego postępowania administracyjnego wyjaśniającego w zakresie podstaw prawnych i nie wykonalności wydanych aktów administracyjnych. Zarzucił także, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] wraz [...] Wojewódzkim Inspektorem Nadzoru Budowlanego swoim bezprawnym działaniem przed wypowiedzeniem się Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków (w dodatku przed uprawomocnieniem się jego decyzji administracyjnej) nakazuje skarżącemu w trybie postępowania administracyjnego dokonania zniszczenia zabytków, wykroczenia karnego i narażenia jego osoby na zapłacenie znacznych kar pieniężnych.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).

W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu sądowym była decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2015 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 49b ust. 1 w związku z art. 49b ust. 3 ustawy Prawo budowlane, nakazującą [...] dokonanie rozbiórki samowolnie wybudowanego wolnostojącego obiektu budowlanego o konstrukcji metalowej o wymiarach 3,0 m x 5,85 m i wys. 2,43 m, na terenie działki ewid. nr [...]z obrębu [...] położonej przy ul. [...].

W sprawie niesporne jest, że przedmiotowy obiekt został wybudowany w 2010 r. (oświadczenie właściciela złożone do protokołu z dnia 25 marca 2015 r.), bez wymaganego prawem zgłoszenia właściwemu organowi architektoniczno-budowlanemu zamiaru wykonania robót budowlanych związanych z jego realizacją.

Stosownie do treści art. 30 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane (w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej z dnia 28 czerwca 2015 r.) uprzedniemu zgłoszeniu organowi architektoniczno-budowlanemu wymagała bowiem "budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2".

Nie ulega więc wątpliwości, że przed wybudowaniem ww. obiektu inwestor winien dokonać zgłoszenia.

Skoro zatem inwestor nie dokonał zgłoszenia budowy obiektu, to organ nadzoru budowlanego, jak najbardziej zasadnie, wszczął procedurę legalizacyjną z art. 49b ustawy Prawo budowlane.

Zgodnie z treścią art. 49b ust. 1 ustawy Prawo budowlane właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.

Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo, w przypadku jego braku, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, właściwy organ wstrzymuje postanowieniem - gdy budowa nie została zakończona - prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni:

1) dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 albo art. 30 ust. 2 i 3, albo art. 30 ust. 2 i 4;

2) projektu zagospodarowania działki lub terenu;

3) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego (art. 49b ust. 2 ustawy Prawo budowlane).

W przypadku niespełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 2, stosuje się przepis ust. 1 (art. 49b ust. 3 ustawy Prawo budowlane).

W sprawie nie ulega wątpliwości, że skarżący ani pozostali współwłaściciele nieruchomości pomimo nałożenia na nich postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...]z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...], obowiązków wynikających z art. 49b ust. 2 ustawy Prawo budowlane umożliwiających legalizację, nie podjęli próby zalegalizowania spornego obiektu budowlanego. [...]ograniczył swoje działania w niniejszej sprawie jedynie do złożenia odwołania od decyzji organu I instancji, a następnie skargi do Sądu, kwestionując w głównej mierze zakreślony w postanowieniu z dnia [...] kwietnia 2016 r. termin wykonania obowiązków. Skarżący mając świadomość trudności w dostarczeniu ww. dokumentów powinien był wystąpić do organu o przedłużenie terminu na ich dostarczenie, czego jednakże nie dokonał, z wnioskiem o przedłużenie terminu nie wystąpili także pozostali współzobowiązani. Z całą mocą należy wskazać, iż żaden z zobowiązanych nie wystąpił do Prezydenta [...] o wydanie zaświadczenia o zgodności budowy z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub z wnioskiem o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Powyższe mogłoby być podstawą do ewentualnego zawieszenia postępowania w sprawie legalizacji samowoli budowlanej, o ile organ miałby wiedzę, że strona podjęła w tym zakresie jakiekolwiek działania. Podnoszenie na etapie odwołania od decyzji organu powiatowego i skargi zarzutu niewykonalności uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, gdy strona nawet nie podjęła działań w celu jej uzyskania, stanowi w ocenie Sądu, nieuzasadnioną polemikę z rozstrzygnięciami organu nadzoru budowlanego.

Słusznie uznał organ nadzoru budowlanego, że inwestor nie spełniając nałożonego na niego obowiązku dał wyraz braku woli zalegalizowania przedmiotowej samowoli budowlanej.

Podkreślić należy, że legalizacja jest uprawnieniem podmiotu, a więc może on przystąpić do działań prowadzących do legalizacji (wykonać postanowienie) lub z nich zrezygnować, a nie obowiązkiem. W zależności od wybranego rozwiązania albo dochodzi do legalizacji samowolnych robót w przypadku spełnienia wszystkich wymogów, albo organy nakazują rozbiórkę.

W niniejszej sprawie zobowiązani nie wykonali nałożonego obowiązku, to zaś oznacza, że organ nadzoru budowlanego niezależnie od tego, czy była możliwość zalegalizowania spornego obiektu, czy też takiej możliwości nie było, zobowiązany był wydać stosownie do treści art. 49b ust. 3 ustawy Prawo budowlane nakaz rozbiórki.

Sąd podziela przywołane przez skarżącego stanowisko prezentowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że organ odwoławczy obowiązany jest uwzględnić zmiany w stanie faktycznym i prawnym sprawy jakie zaszły po wydaniu rozstrzygnięcia przez organ I instancji. Jednakże na gruncie przedmiotowej sprawy nie sposób jest uznać, aby stan faktyczny sprawy na etapie rozpoznania sprawy przez organ II instancji zmienił się, w dalszym ciągu bowiem zobowiązani nie wykonali postanowienia z dnia [...] kwietnia 2015 r., nie zmieniły się również przepisy prawa będące podstawą orzekania przed organem powiatowym.

Na marginesie wypada zauważyć, że w chwili obecnej, co wynika z oświadczenia uczestniczki postępowania [...]złożonego do protokołu z rozprawy, obiekt będący przedmiotem postępowania administracyjnego został rozebrany.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę jako nieuzasadnioną oddalił.