Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 279/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2021-05-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 31zo ust. 10, ust.11
journal: Dz.U. 2020 poz 1842
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S.WSA Piotr Popek /spr./, Sędzia WSA Jacek Boratyn, Sędzia WSA Jarosław Szaro, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 maja 2021 r. sprawy ze skargi J.S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] stycznia 2021 r., nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy za okres od 1 listopada do 30 listopada 2020 roku uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 28 stycznia 2021r., nr [...], Zakład Ubezpieczeń Społecznych (dalej: ZUS) odmówił J. S. (dalej: zobowiązana/skarżąca), prowadzącej działalność gospodarczą w formie "A" SC z/s w S.W., prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, za okres od dnia 1 listopada 2020r. do dnia 30 listopada 2020r.

O takie zwolnienie ubiegała się zobowiązana we wniosku z dnia [...] stycznia 2021r., wskazując m.in., że w dniu [...] września 2020r. prowadziła przeważającą działalność gospodarczą oznaczoną kodem PKD nr 56.30.Z (przygotowywanie i podawanie napojów).

W piśmie z dnia [...] stycznia 2021r. do ZUS zobowiązana wyjaśniła, że od 20 maja 203r. prowadzi razem z mężem działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej z głównym kodem działalności PKD 56.30.Z. Nadmieniła, że dodatkowo, w okresie od 12 stycznia 2016r. do 30 października 2017r., prowadziła indywidulaną działalność gospodarczą. Po zakończeniu indywidulanej działalności w wyniku błędu został jej przypisany kod główny PKD 47.25.Z (sprzedaż detaliczna alkoholu), zamiast prawidłowego kodu PKD 56.30.Z. Wnioskodawczyni podkreśliła, że nigdy nie prowadziła sklepu z alkoholem, a spółka cywilna od dnia jej rejestracji ma przypisany kod główny 56.30.Z. Na potwierdzenie powyższych wyjaśnień zobowiązana przedłożyła postanowienie Ministra Rozwoju Pracy i Technologii z dnia 11 stycznia 2021r., którym dokonano sprostowania wpisu do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarzącej, przez wpisanie przeważającego kodu PKD 56.30.Z.

W uzasadnieniu opisanej na wstępie decyzji odmownej organ powołał się na brzmienie przepisu art. 31zo ust. 10 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020r., poz.1842- dalej: ustawa o szczególnych rozwiązaniach) oraz na dokonaną weryfikację danych zawartych we wniosku z danymi wynikającymi z rejestru CEIDG, które wykazały, że na dzień 30 września 2020r. zobowiązana prowadziła przeważającą działalność gospodarczą oznaczoną kodem PKD nr 47.25.Z, która nie uprawnia do zwolnienia z opłacania składek, w tym wypadku za miesiąc listopad 2020r.. W związku z tym organ uznał, że zobowiązanej nie przysługuje prawo do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, za okres od dnia 1 listopada 2020r. do dnia 30 listopada 2020r.

Na powyższą decyzję ZUS zobowiązana złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, wnosząc o zmianę zaskarżonego rozstrzygnięcia.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że decyzja jest dla niej krzywdząca, gdyż spełniła ona wszystkie warunki do skorzystania z prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek za listopad 2020r. Wskazała, że od dnia 20 maja 2003r. prowadzi z mężem działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej, z głównym kodem PKD 56.30.Z. W okresie od 12 stycznia 2016r. do 30 października 2017r. prowadziła wprawdzie, dodatkowo, indywidulaną działalność gospodarczą, a po jej zakończeniu w wyniku błędu został jej przypisany kod główny 47.25.Z (sprzedaż detaliczna alkoholu), zamiast prawidłowego kodu PKD 56.30.Z. Zaznaczyła, że nigdy nie prowadziła sklepu z alkoholem, a spółka cywilna od dnia jej rejestracji ma przypisany kod główny 56.30.Z. Po dostrzeżeniu błędnego zapisu w rejestrze CEIDG zwróciła się do Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii, który w dniu 11 stycznia 2021r. wydał postanowienie o sprostowaniu błędnego wpisu. Ponadto otrzymała pisemne potwierdzenie z GUS, że prowadzona przez nią spółka cywilna od dnia rejestracji ma przypisany główny kod działalności 56.30.Z.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Ponadto odnosząc się od zarzutów skargi, organ podniósł, że ustawodawca wyraźnie wskazuje, iż przy ocenie spełnienia przesłanek określnych w art. 31zo ust. 10 ustawy o szczególnych rozwiązaniach, należy kierować się w zakresie kodu przeważającej działalności gospodarczej rejestrem REGON na dzień 30 września 2020r. i warunek ten należy interpretować ściśle. Dodał również, że warunek w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności gospodarczej według PKD na dzień 30 września 2020r. należy badać w stosunku do skarżącej, a nie do spółki cywilnej.

W piśmie z dnia 28 kwietnia 2020r. skarżąca dodała, że z uwagi na prowadzenie przez nią działalności wyłącznie w formie spółki cywilnej i opłacania z tego tytułu składek na ubezpieczenia, organ powinien wziąć pod uwagę jedynie główne PKD spółki cywilnej (56.30.Z.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

W myśl art. 1 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2167) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019r., poz. 2325 ze zm. - dalej: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Decyzja administracyjna podlega uchyleniu, jeśli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a.) lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia jej nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w wyżej wskazanych granicach Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna, choć oczywiście postulat zmiany zaskarżonej decyzji nie mógł zostać uwzględniony, gdyż to nie do Sądu należy rozstrzyganie spraw administracyjnych.

Stosownie do treści art. 31zo ust. 10 ustawy o szczególnych rozwiązaniach, na wniosek płatnika składek prowadzącego na dzień 30 września 2020r. działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności kodami 47.71.Z, 47.72.Z, 47.81.Z, 47.82.Z, 47.89.Z, 49.32.Z, 49.39.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 53.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.90.A,79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90,02.Z, 90.04.Z, 91.02,Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.21.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.04.Z, zwalnia się z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia 1 listopada 2020r. do dnia 30 listopada 2020r., wykazanych w deklaracji rozliczeniowej złożonej za ten miesiąc, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w listopadzie 2020r. był niższy co najmniej o 40 % w stosunku do przychodu uzyskanego w listopadzie 2019r.

Brzmienie powyższego przepisu wskazuje na to, że zwolnieniem od opłacania składek ubezpieczeniowych objęci zostali płatnicy składek prowadzący wskazane w przepisie rodzaje działalności według stanu na dzień 30 września 2020r.

Istotne zatem jest ustalenie, jaką przedsiębiorca faktycznie prowadził w tym dniu działalność, a nie jaki rodzaj działalności figurował w rejestrze REGON.

Wprawdzie w myśl art.31zo ust.11 ustawy o szczególnych rozwiązaniach, oceny spełnienia warunku, o którym mowa w ust. 10, w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, dokonuje się na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 30 września 2020r., lecz danych tych organ nie może przyjmować bezkrytycznie.

W przekonaniu Sądu, w sytuacji wystąpienia rozbieżności pomiędzy wpisem w CEIDG/REGON, a faktycznie wykonywaną działalnością, pierwszeństwo należy przyznać rzeczywiście wykonywanej działalności. Przyjęty przez organ sposób weryfikacji podmiotów uprawnionych do przyznania ulgi na gruncie komentowanej ustawy nie może bowiem prowadzić do wykluczenia z pomocy podmiotów, które w rzeczywistości spełniają wymogi do przyznania wnioskowanej ulgi, co mogą wykazać w inny sposób (por. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 25 marca 2021r., sygn. akt I SA/Rz 189/21, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 18 lutego 2021r., sygn. akt I SA/Sz 955/20, dost. CBOIS).

W rozpoznawanej sprawie nie była kwestionowana podnoszona przez skarżącą okoliczność, że prowadziła ona (poza okresem od 12 stycznia 2017r. do 30 października 2017r., gdy dodatkowo prowadziła indywidulaną działalność gospodarczą) i prowadzi nadal wyłącznie działalność gospodarczą w ramach spółki cywilnej – "B" J. S., D. S. s.c. i że przeważająca działalność tej spółki jest objęta kodem PKD nr 56.30.Z.

Taki też rodzaj działalności prowadzonej przez spółkę cywilną widnieje w rejestrze REGON, czego dowodem są dane wynikające z CEDIG oraz pismo z Urzędu Statystycznego. Dane te jednoznacznie wskazują, że prowadzona przez skarżącą działalność gospodarcza jako wspólnika spółki cywilnej "B" objęta jest kodem 56.30.Z., zaś oparcie się przez organ wyłącznie na danych z CEDIG dotyczących skarżącej jako indywidualnego przedsiębiorcy, mimo że poza wskazanym krótkim okresem w roku 2017 nie wykonywała ona innej działalności gospodarczej poza ww. spółką cywilną, było nieuprawnione.

Co więcej, jak wynika z ostatecznego postanowienia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii, z dnia [...] stycznia 2021r., nr [...], którym sprostowano dotyczący skarżącej wpis w CEIDG odnoszący się do przeważającego kodu działalności, wpisany w tym rejestrze kod działalności 47.25.Z był niezgodny ze stanem faktycznym wynikającym z innych rejestrów publicznych. Podkreślenia wymaga, że ww. postanowieniu stwierdzono, że od dnia 27 października 2017r. przeważającym rodzajem działalności według PKD był kod 56.30.Z i taki kod powinien być wpisany w zakresie "historii wpisu" w rubryce "Wykonywana działalność gospodarcza (kody PKD) jako kod przeważający. Nawet więc przy restrykcyjnej wykładni omawianej regulacji, której najwyraźniej hołduje organ wbrew jej celom, powinien uwzględnić, że sprostowanie błędnego wpisu dokonanego wskutek oczywistej omyłki, wywołuje skutek ex tunc (wstecz), a więc od momentu jego dokonania. W konsekwencji organ powinien uznać, że od tego dnia (tj.27 października 2017r.), a więc także w dacie wskazanej w w/w przepisie, przeważającym rodzajem działalności wnioskodawczyni według PKD był kod 56.30.Z, który uprawnia ją do skorzystania z ulgi.

W tej sytuacji, skoro nie było kwestionowane spełnienie pozostałych warunków zwolnienia określonych w omawianym przepisie, brak było podstaw do odmowy zwolnienia skarżącej z opłacania składek ubezpieczeniowych za listopad 2020r., dlatego wydana decyzja narusza przepis art.31zo ust.10 ustawy o szczególnych rozwiązaniach.

Nadmienienia wymaga, że skarżąca przedłożyła powyższe postanowienie o sprostowaniu w postępowaniu przed ZUS (znajduje się ono w aktach administracyjnych sprawy), zatem przed wydaniem zaskarżonej decyzji organ powiem zapoznać się z jego treścią i poczynić na jego podstawie ustalenia faktyczne, które winny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia, czego nie uczyniono, wobec czego naruszono także przepisy art. 77 § 1 oraz 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020r., poz. 256 ze zm.).

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit a i c P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.