Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 243/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-02-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4 pkt 27 i 34, art. 44 ust. 1 pkt 1, art. 52a ust. 1 - 3
journal: Dz.U. 2019 poz 852
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 852 z późn. zm.).
article: art. 189f par. 1, 2 i 3
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz Asesor WSA Jan Szuma po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 lutego 2021 r. sprawy ze skargi K. D. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] stycznia 2020 r. Nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu środka zastępczego oddala skargę


UZASADNIENIE

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] decyzją z dnia [...] października 2019 r., nr [...], działając na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 9a, art. 12 ust. 1 i art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 roku o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2019 r., poz. 59); art. 52a ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2019 r., poz. 852; dalej: "u.p.n.") oraz art. 104 § 1 i 2, art. 107 § 1 i 3 i art. 189f § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.; dalej: "K.p.a."), po ponownym rozpatrzeniu sprawy, wymierzył K. D. karę pieniężną w wysokości [...] zł za wprowadzenie do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środka zastępczego. Decyzji nadał się rygor natychmiastowej wykonalności.

W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że w dniu [...] sierpnia 2018 r. do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] wpłynął wniosek Komendy Powiatowej Policji w [...] o wszczęcie postępowania wobec K. D. w sprawie udzielenia (wprowadzania) do obrotu nowej substancji psychoaktywnej. Z dokumentacji zgromadzonej w toku postępowania wynika, że K. D. w dniu [...] marca 2018 r. w miejscowości [...], gmina [...], wbrew przepisom ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii udzielił małoletniemu A. G. substancji psychotropowych w postaci białego proszku w ilości 50,56 grama brutto, a w dniu [...] kwietnia 2018 r. w miejscowości [...] przy ul. [...] w miejscu zamieszkania posiadał wbrew przepisom ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii substancje psychotropowe w postaci białego proszku w ilości 21,95 grama brutto. Powyższe fakty wynikają z zeznań złożonych przez K. D.. W dniu [...] kwietnia 2018 r. oraz w dniu [...] kwietnia 2018 r. funkcjonariusze Policji poddali w Komendzie Powiatowej Policji w [...] obie zatrzymane substancje badaniu na testerze narkotykowym, który wykazał, że badane substancje są amfetaminą.

Ze zgromadzonych w sprawie dokumentów wynikało również, że w dniu [...] kwietnia 2018 r. Prokurator Prokuratury Rejonowej w [...] postanowił powołać biegłego z zakresu badań fizykochemicznych z Centrum Badań Kryminalistycznych [...] Sp. z o.o. Sp. k. w celu stwierdzenia, czy substancja sypka koloru białego w ilości 50,56 grama brutto zabezpieczona u A. G., udzielona mu przez K. D. oraz substancja sypka koloru białego w ilości 21,95 grama brutto, zabezpieczona podczas przeszukania pomieszczeń mieszkalnych K. D. jest środkiem odurzającym lub substancją psychotropową, a jeżeli tak, to jaką i w jakim stężeniu. Z uzyskanej w powyższym zakresie opinii nr [...] z dnia [...] maja 2018 r. wynika, że zabezpieczone substancje w postaci białego proszku zawierają w swoim składzie chemicznym 4-chloroetkatynon (4-CEC) oraz N-etylopentylon, które to substancje w chwili przeprowadzania badań nie były wymienione w załącznikach do ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii, tzn. nie były środkiem odurzającym ani substancją psychotropową, a tym samym ich posiadanie nie było czynem zabronionym. Substancja 4-chloroetkatynon (4-CEC) wymieniona była natomiast w załączniku do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 sierpnia 2017 roku w sprawie wykazu nowych substancji psychoaktywnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1582). Natomiast substancja N-etylopentylon nie była wymieniona w załączniku do tego rozporządzenia. Zatem obie wymienione powyżej substancje były nowymi substancjami psychoaktywnymi, o których mowa w art. 44b u.p.n. Oba zatrzymane produkty, które zawierają w swoim składzie te substancje w 2018 r. były środkami zastępczymi, zgodnie z definicją środka zastępczego zawartą w art. 4 pkt 27 u.p.n.

W dniu [...] maja 2018 r., postanowieniem Prokuratora Prokuratury Rejonowej w [...] śledztwa przeciwko A. G. oraz K. D. zostały umorzone na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania karnego - wobec braku znamion czynu zabronionego. Sprawa została przekazana do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...], ponieważ substancja 4-chloroetkatynon (4-CEC), zawarta w obu zabezpieczonych produktach wymieniona jest w załączniku do Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 sierpnia 2017 roku w sprawie nowych substancji psychoaktywnych, natomiast substancja N-etylopentylon, zawarta w produkcie zabezpieczonym podczas przeszukania pomieszczeń mieszkalnych K. D. nie jest wymieniona w załączniku do tego rozporządzenia, ani w załącznikach do ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii.

W związku z faktem, że badania wskazanych produktów zostały przeprowadzone przez podmiot, który nie został uwzględniony w wykazie podmiotów uprawnionych do przeprowadzania badań mających na celu ustalenie, czy dany produkt jest środkiem zastępczym lub nową substancjąpsychoaktywną, stanowiącym załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 listopada 2015 roku w sprawie wykazu podmiotów uprawnionych do przeprowadzania badań mających na celu ustalenie, czy dany produkt jest środkiem zastępczym lub nową substancją psychoaktywną, wydanego na podstawie art. 44c ust. 13 u.p.n., Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...], chcąc ustosunkować się do wniosku Komendy Powiatowej Policji w [...] o wszczęcie postępowania przeciwko K. D., przekazał w dniu [...] listopada 2018 r. opinię nr [...] z dnia [...] maja 2018 r. do Centrum Badań Kryminalistycznych Policji w [...], tj. do podmiotu wymienionego w wykazie, o którym mowa powyżej, w celu jej autoryzacji przez biegłego zatrudnianego w tej placówce.

Z treści uzyskanej opinii nr [...] z przeprowadzonych badań chemicznych z dnia [...] grudnia 2018 r. wynika, że na dzień wydania autoryzowanej opinii nr [...], tj. [...] maja 2018 r. związki o nazwach 4-CEC oraz N-etylopentylon nie były wymienione w załącznikach do ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii. Związek o nazwie [...] był wymieniony w załączniku do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 sierpnia 2017 roku w sprawie nowych substancji psychoaktywnych, natomiast związek o nazwie N-etylopentylon nie był wymieniony w tym załączniku. Zgodnie z postanowieniem ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii preparaty zawierające związki o nazwach 4-CEC oraz N-etylopentylon (razem lub osobno) były środkami zastępczymi.

Przechodząc do meritum organ I instancji wskazał, że udzielenie przez K. D. w dniu [...] marca 2018 r. w miejscowości [...], gmina [...] A. G. produktu, który w wyniku przeprowadzonych badań okazał się być środkiem zastępczym, było jego wprowadzeniem do obrotu, a tym samym było naruszeniem art. 44b u.p.n. Wobec tego w dniu [...] kwietnia 2019 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] wydał decyzję na podstawie art. 44c ust. 4 w związku z art. 44b ust. 1 u.p.n. zakazującą wprowadzania do obrotu środków zastępczych oraz nakazującą wycofanie z obrotu środka zastępczego, wprowadzonego do obrotu przez K. D. w dniu [...] marca 2018 r. w miejscowości [...]. Strona nie podjęła pisma w terminie.

Odnosząc się do nałożonej na K. D. kary pieniężnej organ I instancji wskazał, że nie znalazł podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 52a ust. 1 u.p.n. i poprzestaniu na pouczeniu, z uwagi na fakt, że K. D. posiadał znaczną ilość przedmiotowych środków (46,05 g po badaniach - środek wprowadzony do obrotu; 21,20 g po badaniach - środek ujawniony w czasie przeszukania pomieszczeń mieszkalnych w miejscu zamieszkania K. D.). Ponadto bezsprzecznym pozostaje fakt, że dopuścił się on wprowadzenia do obrotu środków zastępczych, naruszając tym samym art. 44b u.p.n. Choć wprowadzający do obrotu zaprzestał naruszania prawa, ale z uwagi na fakt posiadania znacznych ilości środków zastępczych, pozwalających na wprowadzenie do obrotu znacznej liczby jednostek handlowych, stwierdzone naruszenie prawa nie może zostać uznane za znikome. W związku z powyższym nie znaleziono podstaw do zastosowania art. 189f § 1 K.p.a. z uwagi na fakt, że tylko łączne występowanie przesłanek wskazanych w powyższym przepisie, tj. znikoma waga naruszenia prawa i fakt zaprzestania naruszania prawa upoważnia organ do odstąpienia od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej.

Jednocześnie zdaniem organu I instancji zasadne było nałożenie kary pieniężnej w możliwie najniższej wysokości, tj. [...] zł, albowiem K. D. jest osobą młodą ([...] lat), jest uczniem zasadniczej szkoły zawodowej, tj. Zespołu Szkół [...], mieszczącego się przy ul. [...] w [...], nie pracuje, nie posiada własnego dochodu i pozostaje na utrzymaniu rodziców. Wysokość nałożonej kary pieniężnej, zdaniem Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] spełni swoją funkcję prewencyjną i jest wyraźnym ostrzeżeniem zapobiegającym dalszemu działaniu związanemu z wprowadzaniem do obrotu środków zastępczych, a także spełni funkcję represyjną, stanowiąc dość poważną dolegliwość finansową dla strony.

W odwołaniu z dnia [...] listopada 2019 r. do [...] Państwowego Inspektoratu Sanitarnego w [...] K. D. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie, ewentualnie o uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. art. 44b ust. 1 pkt 1 u.p.n., 52a ust. 1 u.p.n., art. 6, art. 7, art. 8 i art. 9 K.p.a., art. 75 § 1 K.p.a., art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. oraz z ostrożności procesowej art. 189f K.p.a.

W uzasadnieniu odwołujący wskazał, że dokonując oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ pominął kluczową kwestię dotyczącą ustalenia zamiaru, winy i świadomości K. D., które są fundamentem odpowiedzialności odwołującego, a to jakiego rodzaju substancję przekazał A. G.. Zdaniem odwołującego ocena ta powinna wynikać z chwili, kiedy nastąpiło zdarzenie. Wówczas K. D. działał z zamiarem przekazania A. G. narkotyku - amfetaminy. Nie miał on zatem świadomości, że postępuje wbrew zakazowi o którym mowa w art. 44b ust. 1 pkt 1 u.p.n., że wprowadza do obrotu środek zastępczy w rozumieniu art. 4 pkt 27 tej ustawy - nie ma zatem mowy o winie odwołującego. Dowodzą ternu wyjaśnienia K. D. złożone do protokołu przesłuchania podejrzanego w dniu [...] kwietnia 2018 r. w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym przez Prokuraturę Rejonową w [...] pod sygn. akt [...].

Pominięcie w zakresie ustaleń poczynionych przez Państwowy Powiatowy Inspektoratu Sanitarny w [...] aspektu winy, świadomości i zamiaru, jakiego rodzaju substancje wprowadza do obrotu K. D. doprowadziło do błędnych ustaleń i w konsekwencji błędnej wykładni art. 44b ust. 1 pkt 1 u.p.n.

Ostatecznie z ostrożności podniesiono, że niewątpliwie okoliczności niniejszej sprawy dowodzą, iż odwołujący spełnia kryteria do zastosowania art. 189f § 1 K.p.a., tj. zastosowania wobec niego abolicji ustawowej.

Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 189f § 1 K.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w całości.

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ odwoławczy wyjaśnił, że w jego ocenie organ I instancji prawidłowo wypełnił zadania określone przez ustawodawcę, zawarte w ustawie o przeciwdziałaniu narkomanii nakładając karę pieniężną z art. 52 u.p.n. W razie ustalenia, że wytworzono lub wprowadzono do obrotu na terytorium RP środek zastępczy określony w art. 4 pkt 27 u.p.n. organ inspekcji sanitarnej obowiązany jest bowiem nałożyć administracyjną karę pieniężną w wysokości uwzględniającej w szczególności ilość wytworzonego lub wprowadzonego do obrotu środka zastępczego, co wynika z art. 52a ust. 3 u.p.n. Analiza laboratoryjna zatrzymanych produktów w uprawnionej jednostce, wykazała w ich składzie substancje mające działanie psychoaktywne, a więc stanowiące zagrożenia dla zdrowia i życia.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy podkreślił, że w jego opinii organ I instancji w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy, natomiast uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada treści art. 107 § 3 K.p.a. Wbrew zarzutom odwołania organ I instancji mógł dokonać ustaleń w sprawie na podstawie akt sprawy otrzymanych od organów ścigania, albowiem jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a co nie jest sprzeczne z prawem. Organ prowadzący postępowanie administracyjne nie jest związany zasadą bezpośredniości rozumianą jako obowiązek oparcia ustaleń faktycznych na bezpośrednio przeprowadzonych dowodach i może oprzeć swoje rozstrzygnięcie na dowodzie z zeznań świadka czy wyjaśnień podejrzanego (oskarżonego) utrwalonych przez inny organ procesowy w innym postępowaniu.

W zakresie zarzutu naruszenia art. 189f K.p.a. organ odwoławczy wskazał, że w prowadzonym postępowaniu organ I instancji słusznie zwrócił uwagę, iż K. D. posiadał znaczną ilość przedmiotowych środków (46,05 g po badaniach - środek wprowadzony do obrotu; 21,20 g po badaniach - środek ujawniony w czasie przeszukania pomieszczeń mieszkalnych w miejscu zamieszkania K. D.). Odwołujący się nie wskazał argumentów świadczących, że naruszenie miało charakter znikomy, jak i nie zaproponował adekwatnych do zagrożenia środków mających na celu usunięcia naruszenia.

Odnosząc się do argumentacji odwołującego, że nie miał świadomości, że postępuje wbrew zakazowi o którym mowa w art. 44b ust. 1 pkt 1 u.p.n. wskazano, że środek zastępczy to produkt, który może być użyty zamiast środka odurzającego, a nie środek, który został użyty w taki sposób przez nabywcę. Istotna jest sama potencjalna możliwość użycia danego środka zamiast środka odurzającego. Bez znaczenia dla sprawy pozostają więc kwestie związane ze sposobem korzystania z tych środków, jak również woli władania lub korzystania z tych środków. Okoliczności przemawiającej za odstąpieniem od nałożenia kary nie stanowi również umorzenie postępowania karnego, albowiem administracyjne kary pieniężne są niezależnym postępowaniem w oparciu o inne podstawy prawne.

W skardze z dnia [...] lutego 2020 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu K. D. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania w sprawie, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z zeznań stron, na okoliczności podnoszone w odwołaniu oraz o uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności oraz wstrzymanie wykonania decyzji do czasu zakończenia postępowania administracyjnego.

W uzasadnieniu skarżący powtórzył zarzuty zawarte w odwołaniu.

W odpowiedzi na skargę Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

Oś sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] działając na podstawie art. 52a ust. 1, 2 i 3 u.p.z., zasadnie wymierzył K. D. karę pieniężną w wysokości [...] zł za wprowadzenie do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środka zastępczego.

W kontekście powyższego wyjaśnienia wymaga, że przepisy ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii zakazują wprowadzania do obrotu m.in. środków zastępczych, o czym stanowi wprost przepis art. 44b ust. 1 pkt 1 u.p.n. Równocześnie przewidują sankcję administracyjną w postaci administracyjnej kary pieniężnej za tego rodzaju działanie. W myśl art. 52a ust. 1 u.p.n., w brzmieniu obowiązującym do dnia 20 sierpnia 2018 r., kto wytwarza lub wprowadza do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środek zastępczy lub nową substancję psychoaktywną, podlega karze pieniężnej w wysokości od [...] zł do [...] zł. Karę tę wymierza, w drodze decyzji, państwowy inspektor sanitarny właściwy ze względu na miejsce wytwarzania lub wprowadzania do obrotu środka zastępczego lub nowej substancji psychoaktywnej (art. 52a ust. 2 u.p.n.). Przy czym ustalając wysokość tej kary pieniężnej, państwowy inspektor sanitarny uwzględnia w szczególności ilość wytworzonego lub wprowadzonego do obrotu środka zastępczego lub wytworzonej lub wprowadzonej do obrotu nowej substancji psychoaktywnej (art. 52a ust. 3 u.p.n.).

W rozpoznawanej sprawie zdaniem Sądu bezsporny jest prawidłowo ustalony przez organy orzekającej stan faktyczny. Sam skarżący oraz jego pełnomocnik przyznali, że K. D. wprowadził do obrotu środek zastępczy w ten sposób, że [...] marca 2018 r. udostępnił A. G. kilka woreczków z zawartością białego proszku, w przekonaniu, że jest to amfetamina (k. 54 i 71 akt adm. organu I instancji). Badania laboratoryjne przeprowadzone przez uprawnione laboratorium – Centrum Badań Kryminalistycznych Policji w [...] potwierdziły, że ów proszek jest środkiem zastępczym w rozumieniu art. 4 pkt 27 u.p.n. Zgodnie z tym przepisem (w brzmieniu z dnia wprowadzenia do obrotu) przez środek zastępczy należy rozumieć produkt zawierający co najmniej jedną nową substancję psychoaktywną lub inną substancję o podobnym działaniu na ośrodkowy układ nerwowy, który może być użyty zamiast środka odurzającego lub substancji psychotropowej lub w takich samych celach jak środek odurzający lub substancja psychotropowa, których wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu nie jest regulowane na podstawie przepisów odrębnych; do środków zastępczych nie stosuje się przepisów o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Z treści uzyskanej opinii nr [...] z przeprowadzonych badań chemicznych z dnia [...] grudnia 2018 r. wynika natomiast, że substancja sypka w ilości 50,56 grama brutto przekazana A. G. w dniu [...] marca 2018 r. zawierała 4-chloroetkatynon (4-CEC), a znaleziona w miejscu zamieszkania K. D. w dniu [...] kwietnia 2018 r. substancja sypka w ilości 21,95 grama brutto zawierała związki o nazwach 4-CEC oraz N-etylopentylon (k. 96-99, k. 139 – 141 akt adm. organu I instancji). Obydwie substancje nie są wymienione w załącznikach do ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii. Związek o nazwie 4-CEC był natomiast wymieniony w załączniku do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 sierpnia 2017 roku w sprawie wykazu nowych substancji psychoaktywnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1582), natomiast związek o nazwie N-etylopentylon nie był wymieniony w tym załączniku. Zgodnie z postanowieniem ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii preparaty zawierające związki o nazwach 4-CEC oraz N-etylopentylon (razem lub osobno) były środkami zastępczymi.

Prawidłowo również organy orzekające uznały, że okoliczności udostępnienia tej substancji będącej środkiem zastępczym przez K. D. świadczą o tym, że doszło do wprowadzenia środka zastępczego do obrotu. Przepis art. 4 pkt 34 u.p.n. określa, że wprowadzanie do obrotu to udostępnienie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych. Skoro skarżący [...] marca 2018 r. udostępnił osobie trzeciej – A. G. środek, który okazał się środkiem zastępczym, jego działanie wypełnia znamiona powyższej legalnej definicji.

Mając na względzie powołane przepisy organy obu instancji przyjęły, że należy skarżącemu za wprowadzenie do obrotu środka zastępczego wymierzyć karę administracyjną w wys. [...] zł. Na aprobatę zasługuje przy tym dokonana przez organy rozstrzygające w sprawie analiza, czy w rozpoznawanej sprawie zaszły przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary, albowiem instytucja odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej uregulowana w K.p.a. znajduje również zastosowanie do kary pieniężnej z tytułu wytwarzania lub wprowadzania środków zastępczych do obrotu (o czym szerzej wypowiedział się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 19 września 2019 r., sygn. akt II SA/Po 1115/18, dostępnym pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zgodnie z art. 189f § 1 K.p.a., organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli: 1) waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa lub 2) za to samo zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna.

W myśl art. 189f § 2 K.p.a. w przypadkach innych niż wymienione w § 1, jeżeli pozwoli to na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna, organ administracji publicznej, w drodze postanowienia, może wyznaczyć stronie termin do przedstawienia dowodów potwierdzających: 1) usunięcie naruszenia prawa lub 2) powiadomienie właściwych podmiotów o stwierdzonym naruszeniu prawa, określając termin i sposób powiadomienia. Organ administracji publicznej w przypadkach, o których mowa w § 2, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli strona przedstawiła dowody, potwierdzające wykonanie postanowienia (art. 189f § 3 K.p.a.).

W tym kontekście organ I instancji wskazał, że nie znalazł podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 52a ust. 1 u.p.n. i poprzestaniu na pouczeniu, z uwagi na fakt, że K. D. posiadał znaczną ilość przedmiotowych środków (46,05 g netto po badaniach - środek wprowadzony do obrotu; 21,20 g netto po badaniach - środek ujawniony w czasie przeszukania pomieszczeń mieszkalnych w miejscu zamieszkania K. D.). Choć więc wprowadzający do obrotu zaprzestał naruszania prawa, to z uwagi na fakt posiadania znacznych ilości środków zastępczych, pozwalających na wprowadzenie do obrotu znacznej liczby jednostek handlowych, stwierdzone naruszenie prawa nie może zostać uznane za znikome.

Zdaniem Sądu argumentacja organu w tym zakresie jest zasadna. Niewątpliwie bowiem ilość przekazanego A. G. środka zastępczego, a także ilość środka zastępczego znaleziona w miejscu zamieszkania K. D. jest ilością znaczną, mogącą negatywnie wpłynąć na życie i zdrowie znacznej ilości osób. Choć w sporządzonej opinii biegły nie wskazał, ile porcji środków odurzających można było uzyskać z badanej substancji, w celu zobrazowania ilości substancji wprowadzonej do obrotu przez skarżącego Sąd odwołał się do orzeczeń sądów powszechnych traktujących o znaczeniu pojęcia "znacznej ilości środków odurzających" w kontekście odpowiedzialności karnej za określony typ kwalifikowany czynu zabronionego. I tak, w orzecznictwie wskazuje się, że – przykładowo – minimalna dawka amfetaminy wynosi 0,1 g (zob. J. Marciniak, M. Marciniak, "Znaczna ilość środków odurzających" a wymóg określoności prawa karnego, "Wojskowy Przegląd Prawniczy" 2011, nr 1 i wskazane tam orzecznictwo). Przy zastosowaniu tego przelicznika per analogiam można wyliczyć, że skarżący przekazał A. G. średnio około 460 porcji (46,07 g netto substancji), natomiast w miejscu swojego zamieszkania przechowywał jeszcze ok. 212 porcji, co wyklucza uznanie, że waga naruszenia prawa była znikoma. Potwierdza to zresztą ogólnodostępny Raport Głównego Inspektora Sanitarnego, pt. "Nowe narkotyki w Polsce 2017-2018", z którego wynika, że jednorazowa dawka potrzebna do zamierzonego działania narkotycznego w przypadku substancji 4-CEC wynosi 100 mg (0,1 g), natomiast w przypadku N-etylopentylonu wynosi 30 mg (0,03 g) (por. s. 40 i 48 raportu, dostępnego na stronie www.gis.gov.pl).

Powyższe rozważania dotyczące braku zasadności odstąpienia od nałożenia skarżącemu kary doprowadziły do wymierzenia jej w wysokości [...] zł. W tym zakresie podkreślenia wymaga, że jest to kara minimalna, albowiem organ I instancji wziął pod uwagę, że skarżący jest osobą młodą i uczącą się, nie pracuje, nie posiada własnego dochodu i pozostaje na utrzymaniu rodziców. Zdaniem Sądu organy rozstrzygające w sprawie słusznie uznały, że wysokość nałożonej kary pieniężnej spełni swoją funkcję prewencyjną i jest wyraźnym ostrzeżeniem zapobiegającym dalszemu działaniu związanemu z wprowadzaniem do obrotu środków zastępczych, a także spełni funkcję represyjną, stanowiąc dość poważną dolegliwość finansową dla strony.

Odnosząc się do zarzutów skargi podkreślić należy, że zdaniem Sądu materiał dowodowy w sprawie został zebrany i oceniony zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. Wbrew stanowisku strony skarżącej organy rozstrzygające w sprawie były uprawnione do ustalenia stanu faktycznego w sprawie w oparciu o dokumenty zgromadzone w toku postępowania przygotowawczego przez prokuraturę. Organ prowadzący postępowanie administracyjne nie jest bowiem związany zasadą bezpośredniości rozumianą jako obowiązek oparcia ustaleń faktycznych na bezpośrednio przeprowadzonych dowodach i może oprzeć swoje rozstrzygnięcie na dowodzie z zeznań świadka czy wyjaśnień podejrzanego (oskarżonego) utrwalonych przez inny organ procesowy w innym postępowaniu, o czym wyraźnie stanowi art. 75 § 1 K.p.a. wskazujący, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny.

W kwestii braku świadomości skarżącego co do wprowadzania na rynek środka zastępczego w rozumieniu art. 4 pkt 34 u.p.n. wskazać należy, że odpowiedzialności administracyjnej podlega obiektywnie każdy, kto wprowadza do obrotu środek zastępczy (tzw. "dopalacz"). W konsekwencji, prowadząc postępowanie w celu wymierzenia kary pieniężnej, organ inspekcji sanitarnej ocenia, czy doszło do "wprowadzenia do obrotu", czyli do udostępnienia w jakiejkolwiek formie i jakimkolwiek celu, osobie trzeciej odpłatnie lub nieodpłatnie, środka zastępczego. Nie ma więc znaczenia, że skarżący wprowadził do obrotu wskazany środek zastępczy z przeświadczeniem – jak sam wskazuje – że jest to amfetamina. Skarżący zdawał sobie sprawę, że wprowadzony do obrotu środek, jak i ten przechowywany w miejscu jego zamieszkania, był substancją nielegalną. Podczas przesłuchania w dniu [...] kwietnia 2018 r. skarżący wskazał, że nie pamięta w jakich okolicznościach wszedł w posiadanie "tych narkotyków" i nie jest całkowicie pewien co to jest "za rodzaj narkotyku". Jednocześnie wskazał, że ma wiedzę, iż dawanie komuś lub sprzedawanie narkotyków jest przestępstwem. Wskazał, że "do końca nie jest pewien, czy to są czyste narkotyki" i wraz z A. G. mówił na nie "kryształ" (k. 71- 71 akt adm. organu I instancji). Koreluje to z zeznaniami A. G., który wskazał, że uważa, że podczas przeszukania wydał policjantom dopalacze (k. 47 akt adm. organu I instancji).

Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), oddalił skargę.

Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na mocy w oparciu o art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, za zgodą stron postępowania.