Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 173/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-04-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Skarbu Państwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152, art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 7 ust. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 169 poz 1418
law: Ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej   Polskiej
article: art. 138 § 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosław Gdesz Sędziowie: sędzia WSA Boniecka-Płaczkowska (spr.) sędzia WSA Tomasz Szmydt Protokolant referent stażysta Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie prawa do rekompensaty 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Skarbu Państwa na rzecz skarżącego J. W. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] grudnia 2012 r. nr [...] Minister Skarbu Państwa po rozpatrzeniu odwołania J. W. od decyzji Wojewody [...] z [...] października 2012 r. nr [...], uchylił decyzję Wojewody [...] w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W uzasadnieniu Minister wskazał, że pismem z [...] października 2012 r. J. W. wniósł odwołanie od decyzji Wojewody [...] z [...] października 2012 r. o odmowie potwierdzenia mu prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, na podstawie przepisów ustawy z 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 169, poz. 1418 ze zm.)

Minister wskazał, że w sprawie zgromadzony został następujący materiał dowodowy:

- protokoły z oświadczeń świadków; J. R. oraz F. M. złożonych w kancelarii notarialnej przed notariuszem J. L.;

- protokół przesłuchania J. W., na okoliczność sprecyzowania wniosku z [...] grudnia 2008 r. w części dotyczącej właściciela nieruchomości pozostawionej poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej;

- uwierzytelniona kopia karty ewakuacyjnej, wydanej przez Rejonowego Pełnomocnika Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego ds. Ewakuacji we Lwowie, w której figuruje nazwisko J. W.;

- postanowienie Sądu Rejonowego w L. z [...] marca 2005 r. sygn. akt [...], z którego wynika, iż spadek po H.W. zmarłej [...] listopada 1982 r. na podstawie ustawy nabył Skarb Państwa;

- postanowienie Sądu Rejonowego w H. z [...] kwietnia 2003 r. sygn. akt [...], z którego wynika, że spadek po Z.W. zmarłym [...] sierpnia 1999 r. na postawie ustawy nabyli: żona H. W. oraz dzieci J. W. i W. W. po 1/3 części każde z nich;

- postanowienie Sądu Rejonowego w H. z dnia [...] czerwca 1990 r. sygn. akt [...], z którego wynika, że spadek po J. W. zmarłej [...] września 1954 r., na podstawie ustawy nabyli: mąż J. W. w ¼ części oraz syn Z. W. w ¾ częściach;

- postanowienie Sądu Rejonowego w H. z [...] sierpnia 1990 r. sygn. akt [...], z którego wynika, że spadek po J. W. zmarłym [...] marca 1981 r. na podstawie ustawy nabyli żona H. W. oraz syn Z. W. po ½ części każde z nich.

Organ wyjaśnił, że z oświadczeń świadków (tj. J. R. oraz F. M.) wynika, że J. i J. W. byli współwłaścicielami nieruchomości rolnej o powierzchni około 2000 ha (w tym lasu) oraz budynku mieszkalnego o powierzchni 150 m2, położonych w miejscowości B.

W toku postępowania wyjaśniającego J. W. wystąpił do: Archiwum Państwowego w K., Archiwum Akt Nowych w W., Archiwum Państwowego w L. Oddział w C., Instytutu Pamięci Narodowej w W., Archiwum Państwowego w L. oraz Konsulatu Generalnego Rzeczypospolitej Polskiej w L. o przeprowadzenie kwerendy w zakresie posiadania przez J.W. i J. W. 2000 ha nieruchomości rolnej pozostawionej w B.

Z odpowiedzi przekazanych przez wyżej wymienione instytucje wynika, że nie natrafiono na dokumenty potwierdzające posiadanie przez J. i J. W. takiej nieruchomości.

Wobec tego Wojewoda [...] decyzją z [...] sierpnia nr [...] odmówił J. W. potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że oświadczenia świadków mają, jego zdaniem, niewystarczającą moc dowodową jako jedyny dowód w sprawie (bez poparcia jakimikolwiek dokumentami urzędowymi z tamtego okresu).

Organ I instancji wskazał, również, że w przedmiotowej sprawie zarówno organ prowadzący postępowanie, jak i wnioskodawca wyczerpali wszelkie możliwości pozyskania materiału dowodowego.

Na skutek wniesienia odwołania od przedmiotowej decyzji Minister Skarbu Państwa decyzją z [...] października 2011 r. uchylił decyzję Wojewody [...] w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ odwoławczy wskazał w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, iż organ I instancji nienależycie wyjaśnił stan faktyczny przedmiotowej sprawy, w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik.

W toku ponownego prowadzenia postępowania Wojewoda [...] odebrał od J. W. oświadczenie, złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej, dotyczące mienia pozostawionego oraz okoliczności opuszczenia byłego terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Postanowieniem z [...] kwietnia 2012 r. nr [...] Wojewoda [...] dokonał pozytywnej oceny spełnienia przesłanek ustawowych i wezwał stronę do przedłożenia operatu szacunkowego określającego wartość nieruchomości.

Przy piśmie z [...] czerwca 2012 r. strona przedłożyła operat szacunkowy, określający wartość nieruchomości pozostawionej oraz wskazała, że jako formę rekompensaty wybiera świadczenie pieniężne.

Pismem z dnia [...] września 2012 r. Wojewoda [...] zwrócił się do Konsulatu Generalnego Rzeczypospolitej Polskiej RP we Lwowie o przekazanie dokumentów potwierdzających fakt pozostawienia przez J. i J. W. nieruchomości położonych w miejscowościach B. i B.

Organ I instancji decyzją z [...] października 2012 r. nr [...] odmówił J. W. potwierdzenia prawa do rekompensaty oraz uchylił postanowienie z dnia [...] kwietnia 2012 r. w którym dokonał pozytywnej oceny spełnienia wymogów zawartych w ustawie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Wojewoda [...] wskazał, że nie została udowodniona własność pozostawionej nieruchomości.

Po rozpatrzeniu odwołania Minister Skarbu Państwa wskazał, że kwestie rekompensat za "mienie zabużańskie" reguluje obecnie ustawa z 8 lipca 2005. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że postępowanie w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty jest dwuetapowe. Etap pierwszy opisany w art. 7 ust. 1 i 2 ustawy obejmuje ocenę przez właściwego Wojewodę spełnienia wymogów, o których mowa w art. 2, art. 3 i art. 5 ust. 1 i 2 na podstawie dowodów określonych w art. 6. Dotyczą one: wykazania faktu pozostawienia nieruchomości przez właściciela oraz posiadania obywatelstwa polskiego w dniu 1 września 1939 r. i w dniu wystąpienia o potwierdzenie prawa do rekompensaty przez niego albo jego spadkobiercę (art. 2), wykazania prawa do rekompensaty przez spadkobierców właściciela (art. 3) oraz złożenia wniosku przez właściciela lub jego spadkobiercę albo osobę wskazaną przez pozostałych współwłaścicieli albo pozostałych współspadkobierców. Postępowanie administracyjne w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty może zakończyć się na tym etapie wydaniem przez wojewodę decyzji odmawiającej potwierdzenia prawa, jeżeli stwierdzi niespełnienie wymogów, o których mowa w art. 2, art. 3 i art. 5 ust. 1 i 2. Natomiast w razie pozytywnej oceny spełnienia powyższych wymogów wojewoda wydaje postanowienie, w którym wzywa wnioskodawcę do:

- wskazania jednej z wybranych form realizacji prawa do rekompensaty, a także wskazania konta bankowego – w razie wybrania świadczenia pieniężnego jako formy realizacji prawa do rekompensaty,

- przedstawienia operatu szacunkowego określającego wartość przedmiotowej nieruchomości, a w przypadku, gdy na podstawie poprzednich przepisów została już nabyta przez osobę uprawnioną w ramach prawa do rekompensaty nieruchomość Skarbu Państwa- dołączenie również operatu szacunkowego określającego wartość nabytego prawa.

Minister wyjaśnił, że drugi etap obejmuje skonkretyzowanie prawa do rekompensaty, co następuje w drodze decyzji Wojewody, o jakiej mowa w art. 5 ust. 3 ustawy. W niniejszej sprawie Wojewoda [...] decyzją z [...] października 2012 r. odmówił potwierdzenia J. W. prawa do rekompensaty uznając, że nie udowodniono własności nieruchomości, przysługującej J. i J. W. w miejscowości B., tj. poza obecnymi granicami państwa polskiego.

Przed wydaniem decyzji Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012 r. uznał, iż w przedmiotowej sprawie zostały spełnione wymogi, o których mowa w art. 2, art. 3 i art. 5 ust. 1 i 2 ustawy.

W ocenie Ministra Skarbu Państwa Wojewoda [...] był związany własnym postanowieniem z [...] kwietnia 2012 r., w którym przesądził o spełnieniu przesłanek do uzyskania rekompensaty. Związanie Wojewody własnym postanowieniem wydanym w oparciu o art. 7 ust. 1 ustawy wynika z art. 110 w związku z art. 126 kpa. Postanowienie takie nie ma bowiem charakteru dowodowego i nie może być w każdym czasie zmienione bądź uchylone (art. 77 § 2 kpa).

Postanowienie wydane w trybie art. 7 ust. 1 ustawy jest niezaskarżalne zażaleniem, jednakże zgodnie z art. 142 kpa postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć w odwołaniu od decyzji.

W ocenie Ministra Skarbu Państwa Wojewoda [...] będąc związany własnym postanowieniem z [...] kwietnia 2012 r., nie mógł następnie decyzją z [...] października 2012 r. przyjąć odmiennie niż w postanowieniu tj., że nie udowodniono, iż J. i J.W. byli właścicielami nieruchomości, o której mowa w oświadczeniach świadków i strony postępowania. Bez wcześniejszego wyeliminowania z obrotu prawnego postanowienia z [...] kwietnia 2012 r. taka odmienna ocena dowodów zgromadzonych w sprawie, zdaniem organu odwoławczego, nie była możliwa, bowiem ustalenie faktu własności nieruchomości przez J. i J. W. było przedmiotem oceny Wojewody wyrażonej w postanowieniu.

Wyeliminowanie postanowienia Wojewody [...] z [...] kwietnia 2012 r. wyłącznie na podstawie dokonania tej czynności w treści decyzji odmownej (niejako wolą samego organu) jest nieskuteczne, świadczy jedynie o braku zrozumienia charakteru postanowienia wydanego na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy zabużańskiej przez organ I instancji oraz o całkowitej niekonsekwencji organu.

W ocenie Ministra naruszony został art. 126 w zw. z art. 6 kpa. Tym bardziej, że zmiana stanowiska w tym zakresie nie wynikała ze zmiany okoliczności faktycznych, czy nowych dowodów, a była jedynie wynikiem odmiennej oceny tych samych dowodów.

Minister podkreślił, że po pozytywnej ocenie przesłanek dokonanej w trybie art. 7 ust. 1 ustawy z 8 lipca 2005 r. nie można następnie w trybie art. 7 ust. 2 tej ustawy odmówić potwierdzenia prawa do rekompensaty, bez uprzedniego zaskarżenia w drodze odwołania (art. 142 kpa), także postanowienia wydanego w oparciu o art. 7 ust. 1 ustawy (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 kwietnia 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 2082/10). W tej sytuacji Minister Skarbu Państwa uznał, iż zaskarżona decyzja narusza art. 110 w zw. z art. 126 kpa, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz art. 7 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r., które miało wpływ na wynik sprawy.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Minister uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Lubelskiego w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia .

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył J. W.

Zaskarżył decyzję w części tj. w zakresie przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania tj.:

1) art. 7,8,12 § 1 i 2 i art. 77 w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 kpa – poprzez ich niezastosowanie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, w sytuacji gdy istniały podstawy do orzeczenia co do istoty, naruszając przy tym zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej, praworządności oraz zasady szybkości i prostoty postępowania;

2) art. 15 kpa – poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji nie rozważenie wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych ujawnionych w toku postępowania, co w oczywisty sposób jest naruszeniem zasady dwuinstancyjności;

3) art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 138 § 2 kpa – poprzez nie wskazanie przyczyn, dla jakich organ uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, to brak jest w tej sprawie koniecznego do wyjaśnienia zakresu, mającego istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, a przy tym organ nie wskazał, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że zaskarżona decyzja jest słuszna, ale jedynie w zakresie uchylenia decyzji Wojewody [...] z [...] października 2012 r. Skarżący podniósł, że organ I instancji był związany własnym postanowieniem [...] kwietnia 2012 r., w którym przesadził o spełnieniu przesłanek do uzyskania prawa do rekompensaty. Związanie Wojewody własnym postanowieniem wydanym na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy wynika z art. 110 w związku z art. 126 kpa.

Postanowienie takie nie ma bowiem charakteru dowodowego i nie może być w każdym czasie zmienione bądź uchylone (art. 77 § 2 kpa).

W tej sytuacji właściwym było, w ocenie skarżącego, uchylenie decyzji Wojewody w całości. Jednakże wadliwym było przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Skarżący wskazał na zasadę dwuinstancyjności postępowania, stanowiącą o możliwości żądania przez stronę ponownego rozstrzygnięcia jej sprawy. Strona ma więc prawo by jej sprawa była rozpoznana dwukrotnie pod względem merytorycznym, by dwukrotnie oceniono dowody, w sposób rzeczowy przeanalizowano wszelkie argumenty opinie żądania.

W ocenie skarżącego organ drugiej instancji powinien samodzielnie niejako ponownie rozpatrzyć sprawę, biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności, w szczególności odnieść się w sposób merytoryczny do odwołania. Zasada dwuinstancyjności oznacza, że jeżeli zażąda tego strona, sprawa powinna być rozpoznana i rozstrzygnięta przez dwa organy administracji różnych stopni. Dwuinstancyjność postępowania administracyjnego chroni interesy samej administracji, umożliwiając naprawienie błędów popełnianych przez organ niższych szczebli.

Skarżący powołał treść przepisu art. 138 § 1 pkt 2 kpa wskazując, że wprowadza on wyjątek od zasady rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, pozwalając organowi odwoławczemu na ograniczenie się tylko do wyeliminowania decyzji organu I instancji. Organ odwoławczy nie ma jednak swobody w wyborze tego sposobu zakończenia postępowania odwoławczego.

Jedynie wtedy, gdy konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie organ II instancji może przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Przy czym organ odwoławczy jest zobowiązany do wskazania jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Skarżący zarzucił, że w niniejszej sprawie Minister nie wskazał żadnych czynności, które miały być wykonane przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

W ocenie skarżącego nie zachodziła potrzeba ponownego przeprowadzania postępowania przez organ I instancji. Całe postępowanie dowodowe zostało bowiem przeprowadzone na skutek czego, [...] kwietnia 2012 r. Wojewoda wydał postanowienie, w którym potwierdził prawo do rekompensaty. W następstwie tego postanowienia skarżący złożył operat szacunkowy, wykonując wezwanie organu.

Skarżący podniósł, że z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że Minister Skarbu Państwa potwierdził rację skarżącego, wobec czego powinien zawrzeć rozstrzygnięcie co do istoty sprawy.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna, aczkolwiek nie wszystkie jej zarzuty i wnioski zasługują na uwzględnienie.

Otóż żądanie skargi o uchylenie zaskarżonej decyzji jedynie w części dotyczącej przekazania sprawy do ponownego rozpoznania nie mogło być uwzględnione. Wprawdzie, zgodnie z art. 145 § pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd może uchylić zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jednakże warunkiem takiego rozstrzygnięcia jest to, aby pozostała część rozstrzygnięcia organu miała samodzielny byt prawny. Uwzględnienie żądania skarżącego skutkowałoby pozostawieniem w obrocie prawnym decyzji Ministra Skarbu Państwa jedynie w zakresie uchylającym decyzję organu I instancji, a takiego rozstrzygnięcia nie przewiduje przepis art. 138 kpa. Wobec tego z przyczyn wyżej wskazanych, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję w całości.

Zasadne są zarzuty skargi, że organ odwoławczy uchylając decyzję Wojewody [...] i przekazując mu sprawę do ponownego rozpatrzenia nie wykazał zaistnienia przesłanek z art. 138 § 2 kpa.

Zgodnie z brzmieniem powyższego przepisu, organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną, gdy decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Wyraźnie zatem kodeks wyodrębnia dwie przesłanki wydania przez organ odwoławczy decyzji, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, a mianowicie:

a) stanowcze stwierdzenie przez organ odwoławczy, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, czyli przepisów kodeksu lub przepisów o postępowaniu zawartych w ustawach szczególnych; b) uznanie przez organ odwoławczy, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Użycie w tym przepisie spójnika "a" oznacza, że samo stwierdzenie naruszenia przepisów postępowania, aczkolwiek jest konieczną przesłanką uchylenia zaskarżonej decyzji, nie jest jednak przesłanką wystarczającą; niezbędne jest bowiem dodatkowo wykazanie, że "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie".

Chodzi więc o sytuację, gdy organ pierwszej instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w takim zakresie, że miało to istotny wpływ na treść wydanej przez niego decyzji, a brak ten nie może być sanowany w postępowaniu odwoławczym, gdyż naruszałoby to zasadę dwuinstancyjności postępowania, której istota polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu sprawy.

Treść art. 138 § 2 zdanie drugie kpa "przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy"), nie pozostawia wątpliwości, że organ odwoławczy, podejmując na tej podstawie decyzję, jest obowiązany zawrzeć w jej uzasadnieniu wytyczne (wskazówki, zalecenia), o których mowa w tym przepisie. Wprawdzie organ I nie jest związany wyrażonymi w uzasadnieniu decyzji kasacyjnej ocenami, poglądami i stanowiskiem organu drugiej instancji co do wykładni przepisów prawa materialnego, mających zastosowanie w sprawie, jednakże jest związany prawnie wskazanymi przez organ odwoławczy "okolicznościami", jakie należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu tej sprawy. Wiążące prawnie mogą być także oceny prawne organu odwoławczego w przedmiocie stwierdzonych naruszeń przepisów postępowania.

Odnosząc te wywody do niniejszej sprawy wskazać należy, że Minister Skarbu Państwa uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie mu sprawy do ponownego rozpatrzenia uzasadnił tym, że organ I instancji był związany swoim postanowieniem z [...] kwietnia 2012 r., wobec czego nie mógł odmówić potwierdzenia prawa do rekompensaty, a nie zaskarżenie w odwołaniu także postanowienia czyni niemożliwym orzekanie co do istoty sprawy przez organ odwoławczy. Jednakże wskazane okoliczności nie mieszczą się, z przyczyn wyżej omówionych, w zakresie przesłanek z art. 138 § 2 kpa.

Pomijając już fakt, że nie sposób wymagać, aby strona w odwołaniu kwestionowała korzystne dla siebie postanowienie, to wskazać należy, iż wadliwe jest stanowisko organu, a także skarżącego jakoby Wojewoda [...] był związany postanowieniem z [...] kwietnia 2012 r. Jest całkiem przeciwnie, choć należy zgodzić się z organem, że postępowanie w sprawie rekompensaty ma charakter dwuetapowy. Pierwszy etap kończy się wydaniem postanowienia, o jakim mowa w art. 7 ust. 1 ustawy.

Postanowienie określa spełnienie wymogów formalnych, o których mowa w przepisach wymienionych w art. 7 ust. 1 ustawy, co pozwala na przejście do etapu drugiego. Z projektu do ustawy z 8 lipca 2005 r. wynika, że celem rozwiązania przyjętego w art. 7 tej ustawy jest przeciwdziałanie przedwczesnym (bez zbadania jakichkolwiek wymogów) składaniem operatów szacunkowych, z czym wiąże się ponoszenie znacznych kosztów. Jednakże stwierdzenie wskazanych wymogów ustawowych w postanowieniu nie oznacza automatycznego ustalenia prawa do rekompensaty, gdyż z żadnego przepisu ustawy nie wynika związanie organu treścią przedmiotowego postanowienia. Takie związanie naruszałoby dyrektywę racjonalności. Otóż, dopóki postępowanie nie zostanie zakończone organ ma obowiązek prowadzić je z uwzględnieniem dowodów, jakie będą konieczne do rozpoznania sprawy, więc dotychczasowych, jak i nowo pozyskanych. Może się bowiem zdarzyć, że już po wydaniu postanowienia ujawnią się dowody, z których wynikać będzie, iż z różnych przyczyn rekompensata nie może być ustalona, np. osoba uprawniona na podstawie odrębnych przepisów w ramach prawa do rekompensaty nabyła nieruchomości Skarbu Państwa, których wartość przewyższa prawo do rekompensaty, ujawniło się, że nieruchomość położona poza obecnymi granicami RP została zbyta lub wcześniej znacjonalizowana, osoba składająca wniosek nie jest byłym właścicielem lub spadkobiercą. Przyjmując rozumowanie takie, jak prezentuje organ i skarżący, prowadziłoby do sytuacji, w której - po wydaniu postanowienia bez względu na później ujawnione dowody przeciwne - w każdym przypadku organ zobowiązany byłby do wydawania decyzji ustalającej prawo. Z przyczyn wyżej podanych Sąd nie podziela stanowiska zaprezentowanego w wyrokach sądów w powołanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, na powyższą okoliczność . Instytucja z art. 7 stanowi lex specialis w stosunku do innych przepisów normujących wydawanie aktów administracyjnych i zawierających kryteria ich legalności. Z tej przyczyny nie mogą w tym przypadku znaleźć bezpośredniego zastosowania wszystkie przepisy rozdziału 9 kodeksu postępowania administracyjnego.

Podsumowując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów art. 138 § 2 kpa w zw. z art. 107 § 3 kpa i art. 77 § 1 kpa w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, z przyczyn wyżej omówionych.

Dlatego biorąc pod uwagę wszystkie wskazane okoliczności, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 i 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy uwzględni stanowisko przedstawione w niniejszym uzasadnieniu.