Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 418/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2022-01-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6060 Poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin
Hasła tematyczne: Prawo geologiczne i górnicze
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 29
journal: Dz.U. 2020 poz 1064
law: Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Adam Habuda Sędziowie: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (spr.) Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi K. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia 16 czerwca 2021 r. nr SKO 4113/1/2021 w przedmiocie odmowy uzgodnienia wniosku o udzielenie koncesji na wydobycie kopalin ze złoża wód leczniczych wraz z wyznaczeniem obszaru i terenu górniczego I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu na rzecz strony skarżącej kwotę 597 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Postanowieniem Nr 16/2021 z dnia 26 kwietnia 2021 r. Burmistrz B., działając na podstawie art. 7 w związku z art. 23 ust.2a ustawy z dnia 9 czerwca 2021r. - Prawo Geologiczne i górnicze oraz art. 7 i 106 § 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku Marszałka Województwa Dolnośląskiego z 7 kwietnia 2021 r., znak DOW-G.I.7422.26.2021.TJT w sprawie uzgodnienia wniosku K. J., działającej przez pełnomocnika L. P. o udzielenie koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża wód leczniczych z ujęcia S. odmówił uzgodnienia wniosku.

W zażaleniu na to postanowienie K. J. działająca przez pełnomocnika zarzuciła, że art. 7 Pgig określa, że burmistrz wydając uzgodnienie w trybie art. 23 ust. 2a Pgig bada czy podejmowanie i wykonywanie działalności określonej ustawą (wydobywanie za pomocą otworów wiertniczych kopaliny ze złoża wód leczniczych) nie naruszy przeznaczenia nieruchomości określonego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz w odrębnych przepisach, a w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego podejmowanie i wykonywanie działalności określonej ustawą jest dopuszczalne tylko wówczas, jeżeli nie naruszy ona sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy oraz w odrębnych przepisach. Burmistrz B. powołując się na zapisy art. 7 Pgig odmówiła uzgodnienia koncesji, uzasadniając swoje stanowisko przypuszczeniami odnośnie naruszenia sposobu wykorzystywania nieruchomości powodowanymi wydobywaniem wód leczniczych za pomocą otworów wiertniczych ze złoża w S. W uzasadnieniu odmowy podniesiono takie argumenty jak zakłócenie funkcji rolnej obszaru objętego wnioskiem, wynikające z przewidywanego zakazu lokalizowania na projektowanym obszarze górniczym zamierzeń inwestycyjnych mogących mieć potencjalnie negatywny wpływ na jakość gleb, wykluczenia niektórych gałęzi działalności rolniczej, ograniczenia możliwości eksploatacji ujęcia wód podziemnych (zwykłych) w otworze [...] zlokalizowanym w obrębie projektowanego obszaru górniczego, eksploatowanego na potrzeby wodociągu gminnego. Te pozornie istotne dla gminy argumenty odnośne wykorzystywania nieruchomości w obszarze koncesji (projektowanym obszarze górniczym), przytoczone w uzasadnieniu postanowienia nie wynikają z jakichkolwiek przepisów. Przepisów tych, np. ograniczenia inwestycji rolniczych czy ograniczenia eksploatacji ujęcia wodociągowego, nie przytoczono. Żaląca się strona podnosi, że na terenie gminy B., w bezpośrednim sąsiedztwie złoża wody leczniczej S. istnieje od dziesięcioleci obszar górniczy S.(1). W obrębie tego obszaru budowane są domy, prowadzona jest działalność gospodarcza, funkcjonuje rolnictwo i leśnictwo - bez jakichkolwiek ograniczeń, dodatkowych zakazów i nakazów wynikających z istniejącego obszaru górniczego. Na obszarze górniczym S.(1) wykonywane są wiercenia hydrogeologiczne dla ujęcia wód zwykłych, a koncesjonariusz nie jest nawet stroną w postępowaniu o zatwierdzenie zgodnie z przepisami Pgig projektu wierceń hydrogeologicznych (decyzja SKO Wałbrzych SKO 4113/1/2017 z dnia 27.10.2017 r.).

Żaląca się strona podnosi, że właścicielem przestrzeni złoża wody leczniczej w granicach obszaru górniczego jest Skarb Państwa, a przestrzeń ta nie jest związana z nieruchomościami na powierzchni terenu. Stąd argument o braku zgodności projektowanego obszaru i terenu górniczego z funkcją (przeznaczeniem) zaplanowaną w obowiązującym Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy B. jest chybiony. Żaląca się strona podnosi, że w zakresie górnictwa panują szczególne stosunki własnościowe, które polegają na tym, że to Skarbowi Państwa a nie właścicielom nieruchomości gruntowych przysługuje prawo własności niektórych kopalin, podczas gdy pozostałe kopaliny stanowią części składowe nieruchomości gruntowych. Zgodnie z ustawą Prawo geologiczne i górnicze złoża wód leczniczych, wód termalnych i solanek są objęte własnością górniczą, która przysługuje Skarbowi Państwa (art. 10 pgig). Właściciel, czyli w tym przypadku Skarb Państwa może rozporządzać prawem własności górniczej, przy czym jedyną dopuszczalną formą rozporządzania jest ustanowienie użytkowania górniczego. Skoro więc wody te nie są związane z nieruchomością gruntową, trudno żeby oceniać zgodność tej inwestycji z mpzp czy też studium odnoszącym się do nieruchomości gruntowych. Nadto wydobywanie wód leczniczych za pomocą otworów wiertniczych z głębokości od 80 m do ponad 200 m nie wiąże się z żadnymi uciążliwościami na powierzchni terenu - nie ma w talach przypadkach wyrobiska górniczego, a otwory wiertnicze, które na powierzchni terenu zajmują niewielką powierzchnię, zlokalizowane są na działkach stanowiących własność przedsiębiorcy. Eksploatacja wód leczniczych nie naruszy stosunków wodnych wód zwykłych, ponieważ nie są z tymi wodami powiązane i eksploatacja wód leczniczych nie będzie miała wpływu na eksploatację wody zwykłej z otworu wodociągu gminnego o numerze [...]. Żaląca się strona podnosi, że przedsięwzięcie będące przedmiotem zażalenia, na potrzeby postępowania koncesyjnego uzyskało pozytywną decyzję środowiskową Burmistrz B. W toku postępowania środowiskowego organy opiniujące (Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska, Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie) pozytywnie zaopiniowały wniosek, nie dopatrując się niezgodności z zagospodarowaniem przestrzennym, negatywnym wpływem na powierzchnię ziemi, wpływem na elementy środowiska będące przedmiotem ochrony, czy na gospodarowanie wodami zwykłymi w obszarze górniczym objętym wnioskiem koncesyjnym. Nadto żaląca się strona wskazuje, że na etapie postępowania o wydanie decyzji środowiskowej Burmistrz B. stwierdziła brak potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko. Z treści decyzji środowiskowej oraz uzasadnienia wynika, że "Na terenie inwestycji nie znajdują się inne ujęcia wody. Przedsięwzięcie nie znajduje się w obrębie Głównego Zbiornika Wód Podziemnych Teren inwestycji nie znajduje się w obrębie strefy ochronnej ujęcia....". Z zapisów tych wynika zatem, że przeanalizowano wpływ inwestycji na wody podziemne. Zaskakujące są zatem argumenty przytoczone w zaskarżanym postanowieniu, ponieważ ocenę oddziaływania inwestycji na wszystkie elementy środowiska przeprowadza się na etapie wydawania decyzji środowiskowej.

Obowiązek utworzenia obszaru górniczego wynika z art. 32 Pgig i zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 5 jest to przestrzeń, w granicach której przedsiębiorca posiada wyłączne prawo do wydobywania kopaliny. Specyfika wydobywania kopaliny "płynnej" powoduje, że otwory wiertnicze czerpiące tę kopalinę nie muszą być rozlokowane na całym obszarze górniczym, i tak jest w analizowanym przypadku. Obszar Górniczy oraz umowa użytkowania górniczego stanowi dla koncesjonariusza, który poniósł koszty udokumentowania takiego złoża, ochronę przed wkraczaniem na obszar złoża innych podmiotów zainteresowanych wydobywaniem wody leczniczej (art. 16 ust. 1, art. 21 ust. 5 Pgig). Jest to jedyna sankcja wynikająca z istnienia OG wód leczniczych - zakaz wydobywania kopaliny (wód leczniczych) z obszaru górniczego przez inne podmioty gospodarcze. Nie ma natomiast jakiegokolwiek zakazu poszukiwania i eksploatacji wód podziemnych zwykłych na obszarze górniczym wód leczniczych. Przykładem może być pobliski obszar górniczy uzdrowiska P. (o podobnej wielkości), który obejmuje znaczną część miasta, tereny rolne oraz leśne. W granicach tego OG znajdują się studnie ujęcia wodociągowego Miejskiego Zakładu Komunalnego zaopatrujące w wodę miasto P. Studnie te są eksploatowane bez jakichkolwiek ograniczeń, ponieważ nie ma współdziałania pomiędzy studniami ujęcia wód zwykłych a ujęciami wód leczniczych. Podobnie, w przypadku obszaru górniczego S., w dokumentacji hydrogeologicznej ujęcia wód leczniczych wykazano brak jakiegokolwiek współdziałania ze studnią [...] ujmującą wodę na potrzeby Z. Sp. z o.o. w B. Z całą pewnością w granicach obszaru górniczego nie ma zakazów i nakazów ograniczających działalność gospodarczą, rolniczą itp., a wydobywanie kopaliny otworami nie powoduje zmian na powierzchni ziemi, co potwierdza pozytywna decyzja środowiskowa. Należy również zaprezentować historię szeregu opinii, uzgodnień i decyzji, w których udział brała Burmistrz B.: pozytywne opinie do projektów robót geologicznych; pozytywne opinie do Planu Ruchu Zakładu Górniczego; wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla obiektu rozlewni wód mineralnych; przyjęcie do wiadomości (bez zastrzeżeń) decyzji zatwierdzającej dokumentację hydrogeologiczną ustalającą zasoby eksploatacyjne wód leczniczych w S.; wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji inwestycji - wydobywanie kopaliny ze złoża wód leczniczych w S. Wszystkie te działania doprowadziły do wykonania inwestycji kosztem ok. 40 milionów złotych aktualnie, a docelowo ponad 65 min zł., t. j: wykonania sześciu eksploatacyjnych otworów wiertniczych, udokumentowania zasobów wód leczniczych, wybudowania dużego i nowoczesnego obiektu rozlewni. Usytuowanie proponowanego obszaru górniczego S., domykającego teren pomiędzy obszarami górniczymi S.(1) i G. było konsultowane z organem koncesyjnym na etapie opracowywania dokumentacji hydrogeologicznej. Marszałek Województwa pozytywnie ocenił takie rozwiązanie, uznając że nie będzie ono rodziło w przyszłości konfliktów związanych z gospodarowaniem wodami leczniczymi na tym terenie.

Z uwagi na powyższe strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i wydanie przez organ odwoławczy postanowienia co do istoty sprawy.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Wałbrzychu postanowieniem z dnia 16 czerwca 2021 r., przywołując w podstawie prawnej art.138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – kpa i w związku z art. 7 i 23 ust. 2a ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze (j.t. Dz.U. z 2020 poz 1064 ze zm,), po rozpatrzeniu zażalenia K. J. działającej przez pełnomocnika L. P. na opisane postanowienie Burmistrza B. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Na uzasadnienie organ wskazał, że w rozpatrywanej sprawie Marszałek Województwa Dolnośląskiego wystąpił do Burmistrza B. o uzgodnienie wniosku K. J., działającej przez pełnomocnika o udzielenie koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża wód leczniczych z ujęcia S.

Zgodnie z art. 7 i art 23 ust. 2a ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (t. j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1064 ze zm.) dalej P.g.g. udzielenie koncesji na wydobywanie kopalin ze złóż wymaga uzgodnienia z wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta) właściwym ze względu na miejsce wykonywania zamierzonej działalności. Kryterium uzgodnienia jest zgodność zamierzonej działalności z przeznaczeniem lub sposobem korzystania z nieruchomości określonym w sposób przewidziany w art. 7. Stosownie natomiast do treści art. 7 ust. 1 ustawy podejmowanie i wykonywanie działalności określonej ustawą jest dozwolone tylko wówczas, jeżeli nie naruszy ona przeznaczenia nieruchomości określonego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz w odrębnych przepisach. W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego podejmowanie i wykonywanie działalności określonej ustawą jest dopuszczalne tylko wówczas, jeżeli nie naruszy ona sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach (ust. 2). Z przytoczonych przepisów wynika, że postępowanie w przedmiocie udzielenia koncesji na wydobywanie kopalin ze złóż prowadzone jest na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2021 r. poza. 735) oraz że wydanie koncesji wymaga współdziałania -marszałka województwa z właściwym wójtem, burmistrzem łub prezydentem miasta. Współdziałanie to uregulowane jest w art. 106 k.p.a. i dotyczy takich przypadków, w których występuje prawny obowiązek wspólnego działania organów administracji publicznej, wynikający z konkretnej normy, a także z ogólnej zasady prawa administracyjnego formującej obowiązek współdziałania tych organów. Organ współdziałający uczestniczy jedynie w czynnościach postępowania administracyjnego, biorąc udział w załatwieniu sprawy przez wyrażenie stanowiska, w zakresie swej właściwości. Nie jest więc organem prowadzącym postępowanie w samodzielnej, odrębnej sprawie administracyjnej. Postępowanie przed organem współdziałającym ma w istocie swojej charakter pomocniczy w stadium postępowania w sprawie załatwianej przez inny organ, w niniejszej sprawie przez marszałka województwa, w drodze decyzji administracyjnej. Jak dalej podnosi kolegium, materialnoprawnymi podstawami współdziałania jest odwołanie się do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku jego braku do studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. W art. 23 ust. 2a pkt 2 a i art. 7 P.g.g. jednoznacznie określono kryterium uzgodnienia, a mianowicie jest nim zgodność zamierzonej działalności z przeznaczeniem lub sposobem korzystania z nieruchomości określonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz w odrębnych przepisach. Natomiast w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kryterium uzgodnienia jest zgodność sposobu wykorzystania nieruchomości ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz z odrębnymi przepisami.

Jak wynika z wniosku strony ujęcie będących własnością wnioskodawczyni wód leczniczych zlokalizowane jest na działkach nr [...] i [...] ( obręb [...] obręb S.) w S. Zatem tylko w zakresie tych nieruchomości Burmistrz B. winien opiniować wniosek K. J. i tylko i wyłącznie w zakresie zgodności zamierzonej działalności z przeznaczeniem lub sposobem korzystania z nieruchomości określonym w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz z odrębnymi przepisami. Niedopuszczalne jest stosowanie innych kryteriów, niż te które są przewidziane w Pg.g.. P.g.g. jest jedynym aktem normatywnym regulującym zasady wykonywania określonej tam działalności. Kolegium wskazuje, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy P.g.g., które określają jakie kryterium należy brać pod uwagę dokonując uzgodnień. Organ współdziałający zatem ma poddać analizie zapisy obowiązującego na wnioskowanym terenie studium uwarunkowań i odrębne przepisy. Tylko gdy działalność której dotyczy wniosek o udzielenie koncesji pozostaje w sprzeczności z zapisami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy organ opiniujący może zaopiniować negatywnie wniosek strony. Kryterium uzgodnienia jest nienaruszanie zamierzoną działalnością przeznaczenia lub sposobu korzystania z nieruchomości określonego w sposób przewidziany w art. 7 P.g.g., w tym przypadku jeżeli nie naruszy ona sposobu wykorzystywania nieruchomości na których prowadzona ma być działalność dla której złożono wniosek o udzielenie koncesji ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach. Treść art. 7 ust. 2 P.g.g. nadaje studium - w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - charakter normatywny w tym znaczeniu, że od niektórych jego postanowień zależy dopuszczalność podejmowania i wykonywania działalności określonej ustawą P.g.g. (tak NSA w wyroku z dnia 24 lipca 2015 r., sygn. II OSK 3061/13, LEX).

Jak wynika z akt I instancji dla obszaru objętego wnioskiem K. J. brak jest obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W związku z powyższym organ opiniujący dokonał analizy czy działania objęte wnioskiem o udzielenie koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża wód leczniczych z ujęcia w S. oraz wyznaczenie obszaru i terenu górniczego S. o pow. [...] ha, tj. [...] km2 nie naruszą sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy B. podjętego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] lutego 2013 r. z późn. zm. W sposób nieuprawniony natomiast organ opiniujący zbadał, czy zamierzona działalność objęta wnioskiem nie naruszy sposobu wykorzystania nieruchomości, które znalazły się w obrębie projektowanego obszaru i terenu górniczego i dla których wydano decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, zgodnie z ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 741). Niemniej jednak nie ma to wpływu na wynik postępowania opiniującego.

Używając w art. 7 P.g.g. pojęcia "przepisy odrębne" jako przeciwieństwa miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, czy studium ustawodawca miał na myśli przepisy innych ustaw, które mogłyby określać przeznaczenie nieruchomości. Oba te źródła należy traktować równoznacznie. W przypadku sprzeczności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z ustawą pierwszeństwo ma ustawa (przepisy odrębne). Przeznaczenie nieruchomości może być, zdaniem prawodawcy, określone albo w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, albo w odrębnych przepisach. H. Schwarz, analizując ową kwestię, wskazał na przepisy prawa ochrony środowiska, ustawy o ochronie przyrody, czy wreszcie prawo wodne oraz ustawę o ochronie zabytków i opieki nad zabytkami (H. Schwarz, Prawo geologiczne i górnicze. Komentarz, t. 1, Wrocław 2013, s. 106). Trudno odmówić racji temu autorowi, który twierdzi, że normy tych aktów prawnych ograniczają prowadzenie działalności uregulowanej w P.g.g. Ustawodawca w tym przepisie nie wskazuje na inne normy ograniczające prowadzenie działalności uregulowanej w prawie geologicznym i górniczym, a na przeznaczenie nieruchomości normatywnie określone. Zatem uzasadnione jest poszukiwanie norm określających przeznaczenie nieruchomości, a nie norm ograniczających prowadzenie działalności objętej komentowaną ustawą. Z całą pewnością normatywnie określone przeznaczenie gruntów (nieruchomości), dotyczy gruntów rolnych i leśnych. Jak wynika z art. 3 ustawy dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1161) 1. Ochrona gruntów rolnych polega na: ograniczaniu przeznaczania ich na cele nierolnicze lub nieleśne; 2) zapobieganiu procesom degradacji i dewastacji gruntów rolnych oraz szkodom w produkcji rolniczej, powstającym wskutek działalności nierolniczej i ruchów masowych ziemi, 3) rekultywacji i zagospodarowaniu gruntów na cele rolnicze; 4) zachowaniu torfowisk i oczek wodnych jako naturalnych zbiorników wodnych; 5) ograniczaniu zmian naturalnego ukształtowania powierzchni ziemi.

W obowiązującym studium zostały opisane uwarunkowania wynikające z wielkości zasobów wód podziemnych oraz zaznaczono granice głównych zbiorników wód podziemnych. W studium opisano także obszary występowania złóż kopalin i wód mineralnych, w tym złoża S.(1). Złoże to podlega ochronie polegającej na racjonalnym gospodarowaniu jego zasobami. W Tomie I studium opisano złoże S.(1) wraz z podaniem kodu identyfikacyjnego, powierzchni terenu i obszaru górniczego oraz instytucji, która ustanowiła obszar górniczy. Granice terenów i obszarów górniczych zaznaczono na rysunku "Uwarunkowania przyrodnicze". Ponadto w części I studium "Kierunki zmian w strukturze przestrzennej gminy oraz w przeznaczeniu terenów" w ust. 1 "Główne cele polityki przestrzennej gminy" ustalono, że dla miejscowości S.(2). S.(1), S., G. przewiduje się podtrzymanie funkcji rolniczej oraz rozwój funkcji mieszkaniowej. Jednocześnie w części III studium "Kierunki i zasady kształtowania terenów otwartych - wyłączonych z zainwestowania" w ust. 1 "Kierunki i zasady kształtowania rolniczej przestrzeni produkcyjnej" ustalono, że rejonem najbardziej predysponowanym do rozwoju funkcji rolniczej są obszary wzdłuż N., w tym obręb S. i G. Zaleca się ograniczenie przeznaczenia tych terenów na cele nierolnicze do niezbędnego minimum. Wiąże się to z występowaniem w tym rejonie gleb o wyższej klasie bonitacji (gleby klasy III), które podlegają ochronie w myśl ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Z uwagi na obowiązujący rolniczy charakter wsi objętych projektowanym obszarem i terenem górniczym, podtrzymany w obowiązującym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, ustanowienie tak rozległego obszaru i terenu górniczego może skutkować negatywnymi opiniami organu nadzoru górniczego dla zamierzeń inwestycyjnych mogących mieć choćby potencjalnie negatywny wpływ na środowisko, w szczególności na jakość gleby w obszarze objętym wnioskiem. W konsekwencji doprowadzi to do wykluczenia w tym obszarze niektórych gałęzi działalności rolniczej, które odbiegają od wysokich standardów ekologicznych dyktowanych przez przepisy o ochronie wód podziemnych i leczniczych. W związku z powyższym na podstawie art. 7 P.g.g. zasadna jest odmowa uzgodnienia przedłożonego wniosku, w aspekcie braku zgodności projektowanej działalności z funkcją zaplanowaną dla tych nieruchomości w obowiązującym Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy B. Nadto w granicy projektowanego obszaru i terenu górniczego S. znajduje się teren komunalnego ujęcia wody - odwiert [...] zlokalizowany na działce o numerze ewidencyjnym: [...] obr. G., które to ujęcie zaopatruje w wodę następujące miejscowości: G., S., S.(2), K. i Osiedle S. k. S.(2). Powodem powstania wodociągu grupowego (budowa sieci spinających te miejscowości z wodociągiem G. wraz z pompowniami wody) był zanik wody na ujęciach dotychczas obsługujących te miejscowości i jednocześnie odpowiednia wydajność ujęcia wodociągu G. z dalszą perspektywą zasilania kolejnych miejscowości, np. N.(1), M. Ponadto w okresach kryzysowych wodociąg G. jest jedynym w gminie zdolnym zaopatrzyć awaryjnie w wodę miasto B. Taka sytuacja miała już miejsce w 2007 r. gdy ujęcia wody w B. zostały wyłączone do czasu doprowadzenia wody do stanu zgodnego z normami i wówczas żaden inny wodociąg oprócz wodociągu w G. nie był w stanie sprostać wymaganiom pod względem ilościowym i jakościowym. W przypadku wyznaczenia obszaru górniczego w granicach proponowanych we wniosku K. J., interes właściciela koncesji zabezpieczają obowiązujące przepisy ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. P.g.g., natomiast podmiot eksploatujący komunalny odwiert [...], tj. Z. Sp. z o.o. w B., zgodnie z prawem zobowiązany będzie do ograniczeń, w tym ograniczeń zasobów eksploatacyjnych. W związku z powyższym na podstawie art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, w celu zabezpieczenia interesu społecznego jakim jest zaopatrzenie mieszkańców gminy w wodę pitną, a w dalszej kolejności interesów dotyczących ustanowienia koncesji z obszarem górniczym, należało odmówić uzgodnienia przedłożonego wniosku. Mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz z uwagi na złożoność sprawy i konflikt interesów wielu podmiotów i grup społecznych, które prowadzą działalność w granicach projektowanego obszaru i terenu górniczego S., organ opiniujący zwrócił się o opinię do Z. sp. z o.o. w B. oraz do Komisji Rolnictwa i Zagospodarowania Gminy Rady Miejskiej B. w przedmiotowej sprawie. Opinie Z. sp. z o.o. oraz Komisji Rolnictwa i Zagospodarowania Gminy są jednomyślne i potwierdzają stanowisko zawarte w postanowieniu Organu opiniującego.

Z uwagi na przytoczone ustalenia planistyczne i brak zgodności projektowanej działalności z obowiązującym Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy B., zasadna jest odmowa uzgodnienia wniosku K. J., o udzielenie koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża wód leczniczych z ujęcia w S., wraz z wyznaczeniem obszaru i terenu górniczego S. o powierzchni [...] ha, tj. [...] km2.

Odnosząc się do zarzutów zażalenia kolegium ich nie podziela i wskazało, że argument podnoszony przez żalącą się stronę w zakresie braku w systemie prawnym regulacji ograniczających na terenach górniczych złóż wód leczniczych możliwość prowadzenia gospodarki rolnej stoi w sprzeczności z nadrzędną zasadą implementowaną z prawa europejskiego (Ramowa Dyrektywa Wodna) do polskiego systemu prawnego, mającą na celu m.in. zmniejszenie presji oddziaływali antropogenicznych na wody podziemne, gdzie jako główny czynnik źródła zanieczyszczeń/presji podaje się rolnictwo nie jest uzasadniony. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 października 2016 r. w sprawie Planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Odry w "Podsumowaniu identyfikacji znaczących oddziaływań antropogenicznych dla wód podziemnych" podaje wprost, że ,zwłaszcza na terenach intensywnie wykorzystywanych rolniczo można zaobserwować zanieczyszczenie wód podziemnych związkami azotu i fosforu. Przepisy dotyczące ochrony wód przed zanieczyszczeniami powodowanymi przez azotany pochodzenia rolniczego znajdują się także w ustawie z 20 lipca 2020 r. Prawo wodne (tj. Dz. U. 2021, poz. 624); ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tj. Dz.U.2020, poz. 1219 ze zm.); ustawie z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu (tj. Dz.U. 2021, poz. 76); rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 12 lutego 2020 r. w sprawie przyjęcia "Programu działań mających na celu zmniejszenie zanieczyszczenia wód azotanami pochodzącymi ze źródeł rolniczych oraz zapobieganie dalszemu zanieczyszczeniu"(tj. Dz. U.2020.243); Rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 16 kwietnia 2008 r. w sprawie szczegółowego sposobu stosowania nawozów oraz prowadzenia szkoleń z zakresu ich stosowania (Dz.U.2019, poz. 1826), rozporządzeniach dyrektorów rzgw w sprawie określenia wód wrażliwych na zanieczyszczenia związkami azotu ze źródeł rolniczych oraz obszarów szczególnie narażonych, z których odpływ azotu ze źródeł rolniczych należy ograniczyć, rozporządzeniach dyrektorów rzgw w sprawie wprowadzenia programu działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych dla obszaru szczególnie narażonego. Także Karta informacyjna sporządzona przez wnioskodawcę, stanowiąca załącznik do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia na wydobywanie kopaliny - wody leczniczej w S., zawiera rozwiązania chroniące środowisko i podstawy prawne dotyczące ochrony wód podziemnych, w tym cytowany Plan gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Odry (Dz. U. z 2016 r. poz. 1967) oraz Ramową Dyrektywę Wodną (ROW), w której przewidziano dla wód podziemnych główne cele środowiskowe, w tym: zapobieganie dopływowi lub ograniczenia dopływu zanieczyszczeń do wód podziemnych, zapobieganie pogarszaniu się stanu wszystkich części wód podziemnych, wdrażanie działań niezbędnych dla odwrócenia znaczącego i utrzymującego się rosnącego trendu stężenia każdego zanieczyszczenia powstałego wskutek działalności człowieka. W związku z powyższymi regulacjami prawnymi w zakresie ochrony czystości wód podziemnych oraz w związku rozpoznanym pochodzeniem złoża objętego wnioskiem o udzielenie koncesji, tj. jego pochodzeniem infiltracyjnym w całości, istnieje pewność wpływu czynników antropogenicznych na stan wód w projektowanym obszarze i terenie górniczym, w szczególności działań rolniczych, w tym uprawy gruntów rolnych. Analizując wpływ czynników antropogenicznych należy uwzględnić nie tylko najbliższe otoczenie ujęć, ale cały obszar złoża a nawet obszar zasilania złoża. Prowadzi to do wniosku, że działalność rolnicza, i gospodarka wodno-ściekowa, w tym obecność indywidualnych przydomowych oczyszczalni ścieków będzie czynnikiem punktowych źródeł zanieczyszczeń. Także wnioskowany okres obowiązywania koncesji wynoszący aż 50 lat powoduje, że rolniczy charakter wsi S. i G. stoi w sprzeczności z decyzją ustanowienia na areale [...] ha obszaru i terenu górniczego wód leczniczych. Okres 50 lat to okres, w którym dojdzie do infiltracji wód współczesnych do zasobów wód pochodzenia "starego". Ważnym dla uzasadnienia stanowiska Burmistrza B. wyrażonym w postanowieniu z dnia 26.04.2021 r. jest również fakt częściowego mapowego pokrywania się na projektowanym obszarze i terenie górniczym S. dwóch odrębnych złóż: złoża "G. i złoża S. Pokrywanie się częściowe dwóch złóż wód leczniczych potwierdza mapa zatwierdzonych złóż kopalin opublikowana na geoportalu Państwowego Instytutu Geologicznego "Midas". Jak wynika z badań hydrogeologicznych zatwierdzonych przez państwowe służby geologiczne, złoże G. ma również pochodzenie infiltracyjne, a więc pochodzi z infiltracji opadów atmosferycznych. Oznacza to, że w trakcie przepływu od obszarów zasilania do stref drenażu, jak też i w samym ujęciu wody różnego rodzaju mogą mieszać się ze sobą, w tym wody głębokiego systemu krążenia i płytsze współczesne wody infiltracyjne. Zgodnie z treścią postanowienia organu opiniującego z dnia 26.04.2021 r. odmawiającego uzgodnienia wniosku, drugim równie ważnym powodem odmowy jest interes społeczny i słuszny interes obywateli, o którym mowa w art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz związany z tym art. 29 ust. 1 ustawy P.g.g., w którym wymienia się przesłanki odmowy udzielenia koncesji, w szczególności jeżeli zamierzona działalność sprzeciwia się interesowi publicznemu. Przedłożony do uzgodnienia wniosek o udzielenie koncesji nie odnosi się w ogóle do istniejącego ujęcia gminnego oznaczonego numerem [...], ani sposobu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na to ujęcie wody. Ponadto duże znaczenie ma tutaj brzmienie i wykładnia art. 18 P.g.g., które dają prawo przedsiębiorcy górniczemu do żądania umożliwienia korzystania z cudzej nieruchomości lub jej części na potrzeby wykonywania działalności regulowanej ustawą (patrz: wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie -1 Wydział Cywilny z 2016-10-25,1 ACa 679/16). "Niezbędność", o której mowa w art. 18 P.g.g. może być przedmiotem analiz dokonywanych w czasie całego okresu obowiązywania koncesji, przez wyspecjalizowaną jednostkę działającą na zlecenie przedsiębiorcy górniczego, planującego rozpoczęcie działalności wydobywczej na szeroką skalę, co potwierdzają decyzje zatwierdzające dokumentację geologiczną dla przedmiotowego przedsięwzięcia. "Niezbędność", o której mowa może mieć także przełożenie na obszar i zasoby gminnego ujęcia wody oznaczonego symbolem [...]. Objęcie zatem projektowanym obszarem i terenem górniczym nieruchomości, na której zlokalizowane jest strategiczne ujęcie wody dla mieszkańców gminy B., stoi w sprzeczności z interesem publicznym, a tym samym bezpieczeństwem zaopatrzenia ludności w wodę. Przedmiotowy wątek dotyczący wpływu projektowanego obszaru i terenu górniczego na istniejące ujęcie [...] w G. został szczegółowo wyjaśniony w opinii Z. Sp. z o.o. w B. z dnia 22.04.2021 r. oraz postanowieniu Burmistrza B. z dnia 26.04.2021 r. Odnosząc się do "pozytywnej decyzji środowiskowej" dla przedsięwzięcia polegającego na: "Wydobywaniu kopaliny - wód leczniczych - otworami wiertniczymi H. 1, H. 2, H. 3, H. 4, K. 1, K. 2 w S.", działki nr [...], [...] obręb S." należy wyjaśnić, że organ może odmówić wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jedynie w ściśle określonych przypadkach ustawowych- tj. w przypadku działalności określonej P.g.g. kryterium oceny lokalizacji przedsięwzięcia jest nienaruszanie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony - art. 80 ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2020 r., poz. 283). W tym przypadku plan miejscowy nie został uchwalony. Cytowana ustawa w art. 3 ust 1 pkt 13 określa, że przez przedsięwzięcie rozumie się zamierzenie budowlane lub inną ingerencję w środowisko polegającą na przekształceniu lub zmianie sposobu wykorzystania terenu, w tym również na wydobywaniu kopalin..." Burmistrz B. wydał środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia dla obszaru, który został wskazany we wniosku (data wpływu do urzędu 22.06.2020 r.) o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (strona tytułowa wniosku oraz załączona do wniosku mapa z zaznaczeniem przedsięwzięcia oraz obszaru na który może oddziaływać przedsięwzięcie, wskazując działki nr [...] i [...] obręb S.). Również autor Karty Informacyjnej - na str. [...] KIP wskazuje obszar przedsięwzięcia jako działki nr [...] i [...] obręb S. oraz wykaz 34 działek ewidencyjnych położonych w "... w odległości 100 m od terenu przedsięwzięcia - działek nr [...] i [...] ... W obszarze przedsięwzięcia wskazanym przez wnioskodawcę określono środowiskowe uwarunkowania pozytywnej decyzji środowiskowej. W obszarze przedsięwzięcia nie występują inne ujęcia wody i nie jest on położony w obrębie Głównego Zbiornika Wód Podziemnych, zgodnie z danymi opublikowanymi na geoportalu Państwowego Instytutu Geologicznego oraz zgodnie z opinią PGW Wody Polskie Zarządu Zlewni w N. z dnia 29.07.2020 r. nr WR.ZZŚ4.435.98.2020.JP. dołączoną do wniosku o wydanie decyzji środowiskowej. Inaczej ma się sprawa dotycząca projektowanego obszaru i terenu górniczego, analizowanego na etapie uzgadniania wniosku o udzielenie koncesji, który to obszar i teren górniczy położony jest w części obrębu Głównego Zbiornika Wód Podziemnych. Kolegium podkreślia, że decyzja środowiskowa nie określa i nie zatwierdza terenu i obszaru górniczego, których wyznaczenie procedowane jest na etapie wniosku o wydanie koncesji, zgodnie z art. 30 ust. 1 P.g.g. Postępowanie środowiskowe dotyczy planowanego dopiero przedsięwzięcia i sprowadza się do ustalenia, czy inwestycja w kształcie opisanym przez inwestora we wniosku zagraża środowisku oraz czy spełnia wymagania i parametry w zakresie ochrony środowiska - wyrok WSA w Olsztynie sygn. II SA/Ol 718/17, a przesłanki odmowy wydania takiej decyzji są wymienione ustawowo. Postępowanie środowiskowe przeprowadza się przed wydaniem decyzji zezwalającej na inwestycję - w tym przypadku koncesji. Postępowanie w sprawie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia nie jest postępowaniem mającym na celu udzielenie zezwolenia na lokalizację lub realizację inwestycji. Służy wyłącznie weryfikacji oddziaływania inwestycji kwalifikowanych, a więc takich, które powodują lub mogą powodować potencjalne niebezpieczeństwo dla środowiska. W tym przypadku wydając decyzję środowiskową określono warunki (pkt 2 decyzji środowiskowej) t j . działania, jakie Inwestor winien spełnić i wykonać, aby realizacja inwestycji, w jak najmniejszym stopniu mogła wpłynąć na środowisko. Nadto należy także zauważyć, że przesłany do uzgodnienia organowi opiniującemu wniosek o udzielenie koncesji zawierał brak formalny, tj. brak "projektu zagospodarowania złoża", o którym mowa na stronie 7 wniosku oraz w art. 26 ust. 3 P.g.g. Brak tego załącznika uniemożliwił pozytywne uzgodnienie wniosku w zakresie, o którym mowa w art. 7 i 23 ust. 2a ustawy P.g.g. Mając na uwadze powyższe uznano, że zarzuty podniesione w zażaleniu, nie zasługują na uwzględnienie i orzeczono jak w osnowie postanowienia. Postanowienie niniejsze jest ostateczne.

Skargę na ostateczne postanowienie złożyła, działając przez pełnomocnika wnioskodawczyni. Zaskarżyła je w całości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, w postaci: 1.1. art. 7 ust. 1 i 2 ustawy z 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze poprzez: a) dokonanie jego błędnej, wykładni i niezasadne przyjęcie, że kryterium opinii właściwego wójta (burmistrza) może być także interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz przepisy ochrony środowiska (kryteria pozaustawowe znajdujące się poza dyspozycją art. 7 Prawa geologicznego i górniczego), podczas gdy jak wynika z przepisu, zakres opinii powinien ograniczać się wyłącznie do analizy zgodności podejmowania i wykonywania zamierzonej działalności skarżącej ze sposobem wykorzystywania nieruchomości ustalonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach (kryterium ustawowe objęte dyspozycja art. 7 Prawa geologicznego i górniczego), co w konsekwencji skutkowało nieuzasadnioną okolicznościami sprawy odmową uzgodnienia wniosku skarżącej z uwagi na rzekomą potrzebę zabezpieczenia interesu społecznego jakim jest zaopatrzenie mieszkańców gminy w wodę pitną oraz rzekomą ochronę wód przed zanieczyszczeniami w związku z zamierzoną działalnością, w sytuacji gdy ta nie naruszała przeznaczenia nieruchomości i nie kolidowała z przeznaczeniem nieruchomości, tak rolnym, jak i związanym z wydanymi wcześniej warunkami zabudowy; b) dokonanie jego błędnej wykładni i niezasadne przyjęcie, że przedmiotem oceny właściwego wójta (burmistrza) może być oddziaływanie środowiska i zastanego otoczenia na zamierzoną inwestycję, w sytuacji gdy kryterium oceny wójta na etapie postępowania w trybie art. 7 ust. 1 i 2 w zw. z art. 23 ust. 2a Prawa geologicznego i górniczego powinien być wprost przeciwnie - wpływ inwestycji na środowisko i otoczenie w zakresie ograniczonym do przeznaczenia nieruchomości, co w konsekwencji skutkowało nieuzasadnioną okolicznościami sprawy, odmową uzgodnienia wniosku skarżącej K. J. z uwagi na powołanie się na ryzyko rzekomego niekorzystnego oddziaływania działalności rolniczej (produkcja rolna) na środowisko, w tym złoża kopalin (wód leczniczych), w sytuacji gdy ryzyko to nie pozostaje w związku z zamierzoną działalności skarżącej, która zgodnie z wcześniejszymi postępowania środowiskowymi, nie będzie oddziaływać negatywnie na środowisko oraz kolidować z przeznaczeniem nieruchomości; c) dokonanie jego błędnej wykładni i niezasadne przyjęcie, że złoża wód leczniczych (kopaliny) związane są z nieruchomością gruntową, przez co inwestycje z nimi związane podlegają ocenie zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego czy też studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy odnoszących się wprost do nieruchomości gruntowych, w sytuacji gdy właścicielem i jedynym dysponentem przestrzeni złoża wody leczniczej w granicach [...] [...] jest Skarb Państwa, a przestrzeń ta nie jest związana z nieruchomościami na powierzchni terenu, co w konsekwencji skutkowało nieuzasadnioną okolicznościami niniejszej sprawy, odmową uzgodnienia wniosku skarżącej K. J. z uwagi na przeznaczenie nieruchomości w przepisach miejscowych, w sytuacji gdy w rzeczywistości nie ma prawnego ani faktycznego związku pomiędzy wydobyciem wód leczniczych ze złóż kopalnianych, a postanowieniami o przeznaczeniu terenu, zaplanowanymi w obowiązującym Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy B.; d) dokonanie jego błędnej wykładni i niezasadne przyjęcie, że działalność określona ustawą - Prawo geologiczne i górniczo, musi być w świetle art. 7 ust. 1 i 2 ustawy wprost zgodna z przeznaczeniem nieruchomości określonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach, podczas gdy ustawa stawia jedynie wymaganie, aby działalność ta nie naruszała przeznaczenia nieruchomości, co w konsekwencji skutkowało nieuzasadnioną okolicznościami sprawy, odmową uzgodnienia wniosku skarżącej z uwagi na przeznaczenie nieruchomości na cele rolnicze, w sytuacji gdy zamierzona działalności nie koliduje w rzeczywistości w żaden sposób z działalnością rolniczą na nieruchomości i jakimkolwiek innym jej przeznaczeniem, w tym związanym z wydanymi wcześniej warunkami zabudowy dla nieruchomości;

1.2 art. 18 ust. 1 i 2 ustawy z 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze poprzez jego błędną wykładnię i nieuzasadnione przyjęcie, że koncesja skarżącej da jej prawo do korzystania z cudzej nieruchomości lub jej części, w sytuacji gdy zakres zastosowania przepisu odnosi się wyłącznie do sytuacji szczególnych, jak np. umożliwienie przejazdu, awarie podczas eksploatacji kopalin, co w konsekwencji skutkowało nieuzasadnioną okolicznościami sprawy odmową uzgodnienia wniosku przez wzgląd na ryzyko ingerencji przez skarżącą w sąsiednie nieruchomości i w ten sposób niekorzystny wpływ na inne zasoby, w sytuacji gdy zamierzona działalność skarżącej nie będzie z zasady ingerować w żaden sposób na własność osób trzecich oraz ograniczać innych zasobów, co potwierdza dokumentacja z wcześniejszych postępowań środowiskowych w niniejszej sprawie;

1.3. przepisów ustawy z 20 lipca 2020 r. - Prawo wodne; ustawy z 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska; ustawy z 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu; rozporządzenia Rady Ministrów z 12 lutego 2020 r. w sprawie przyjęcia ,, Programu działań mających na celu zmniejszenie zanieczyszczenia wód azotanami pochodzącymi ze źródeł rolniczych oraz zapobieganie dalszemu zanieczyszczeniu "; rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 16 kwietnia 2008 r. w sprawie szczegółowego sposobu stosowania nawozów oraz prowadzenia szkoleń z zakresu ich zastosowania; rozporządzeń regionalnych zarządów gospodarki wodnej w sprawie określania wód wrażliwych na zanieczyszczenia związkami azotu ze źródeł rolniczych oraz obszarów szczególnie narażonych, z których odpływ azotu ze źródeł rolniczych należy ograniczyć; rozporządzeń regionalnych zarządów gospodarki wodnej w sprawie wprowadzenia programu działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych dla obszarów szczególnie narażonych, poprzez dokonanie ich błędnej wykładni i niezasadne przyjęcie, że powyższe przepisy mają związek i zastosowanie do wód leczniczych (kopalin), w sytuacji gdy dotyczą one tylko wód zwykłych (nie leczniczych), które podlegają odmiennej regulacji niż wody lecznicze, w zakresie regulacji których brak jest jakichkolwiek przepisów przewidujących ograniczenia inwestycji rolniczych, działalności rolniczej, użytkowania rolniczego gruntów w graniach obszaru górniczego wód leczniczych oraz wstrzymania lub ograniczenia przez wydobycie kopalin wód leczniczych eksploatacji istniejącego ujęcia wód podziemnych, co w konsekwencji skutkowało nieuzasadnioną okolicznościami niniejszej sprawy, odmową uzgodnienia wniosku skarżącej K. J. poprzez przyjęcie, że zamierzona przez nią działalność zakłóci rzekomo funkcję rolną obszaru z powodu domniemanego zakazu lokalizowania na projektowanym obszarze górniczym zamierzeń inwestycyjnych mogących potencjalnie negatywnie oddziaływać na środowisko oraz rzekomo ograniczy możliwość eksploatacji wód podziemnych (zwykłych) z ujęcia [...] zlokalizowanego w obrębie projektowanego obszaru górniczego, eksploatowanego na potrzeby wodociągu gminnego; naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy w postaci: 2.1. art. 7, 8, 77 § 1, 78, 80, 107 § 3 k.p.a. poprzez naruszenie zasady praworządności, dwuinstancyjności postępowania administracyjnego oraz zaniechanie dokładnego wyjaśnienia sprawy i podjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy, w tym pominięcie zasadnego interesu, stanowiska merytorycznego oraz dowodów skarżącej K. J. w sprawie, skutkujące bezrefleksyjnym powtórzeniem i przyjęciem jako swoje w ramach zaskarżonego postanowienia, stanowiska organu I instancji, polegające w szczególności na: a) braku zajęcia własnego stanowiska w przedmiocie zarzutów odwołania (zażalenia), przejawiającego się w skopiowaniu wprost do uzasadnienia zaskarżonego postanowienia jako własnego stanowiska i uzasadnienia dla zaskarżonego postanowienia treści odpowiedzi na odwołanie (zażalenie) Burmistrza Miasta i Gminy B. z 11 maja 2021 r.. co skutkowało brakiem własnej oceny zarzutów przez organ II instancji oraz ograniczeniem zasady dwuinstancyjności postępowania odwoławczego i obowiązku ponownego oraz samodzielnego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy, b) braku odniesienia się w jakikolwiek sposób w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia do stanowiska oraz dodatkowych wyjaśnień skarżącej, wyrażonych w ramach pisma z 31 maja 2021 r., co skutkowało brakiem skonfrontowania stanowiska i zarzutów skarżącej z podstawami odmowy uzgodnienia przez organ I instancji, w tym wskazania dlaczego za uzasadnione przyjęto ostatecznie stanowisko w sprawie organu I instancji, a nie przeciwstawne stanowisko skarżącej; art. 7, 8, 77 § 1,78, 80,107 § 3 k.p.a. poprzez niezebranie w sposób wyczerpujący i rozpatrzenie całokształtu materiału dowodowego w niniejszej sprawie, w tym niedokonanie na podstawie całokształtu materiału dowodowego oceny, czy i ewentualnie w jaki sposób znajdują rzeczywiste podstawy prawne lub faktyczne podstawy odmowy uzgodnienia wniosku skarżącej K. J. o udzielenie koncesji na wydobywanie kopalin ze złoża wód leczniczych, co skutkowało błędnymi ustaleniami faktycznymi w niniejszej sprawie, a w konsekwencji i błędnym zastosowaniu przepisów prawa, w tym w szczególności poprzez nieuzasadnione okolicznościami niniejszej sprawy przyjęcie (za organem I instancji), że: a) zamierzona działalność skarżącej może naruszyć przeznaczenie nieruchomości dla celów rolniczych, w sytuacji gdy w świetle całokształtu okoliczności sprawy, przedstawionych dowodów oraz obowiązujących przepisów prawa, w przypadku działalności wydobywczej prowadzonej zgodnie z zamierzeniem, ze względu na znikomy zakres ingerencji w strukturę nieruchomości gruntowej, działalność ta nie koliduje, ani nie wyklucza prowadzenia innej działalności, w tym działalności rolniczej, czego wyrazem są stanowiska organów ochrony środowiska w poprzedzających niniejsze postępowanie pozostałych wymaganych prawem postępowaniach środowiskowych; b) zamierzona działalność skarżącej pozostaje w sprzeczności z przeznaczeniem przestrzennym nieruchomości, podczas gdy dla nieruchomościach objętych wnioskiem wydano wcześniej decyzje o warunkach zabudowy dla obiektu rozlewni wód mineralnych, która to decyzja jako prawny instrument planowania przestrzennego określiła możliwość wykorzystania nieruchomości w celach innych niż rolnych, w tym z pozostającej w zgodzie z zamierzoną działalnością skarżącej produkcji wody mineralnej; c) istnieje pewność wpływu czynników antropogenicznych na stan wód w projektowanym obszarze i terenie górniczym, w szczególności w ramach działań rolniczych, w tym uprawy gruntów rolnych, w sytuacji gdy przeprowadzone i zaoferowane przez skarżącą badania hydrogeologiczne, potwierdzają, że pomimo prowadzenia na tym obszarze od przynajmniej 70 lat intensywnej gospodarki rolnej, nie stwierdzono dotychczas jakichkolwiek zanieczyszczeń pochodzenia antropogenicznego, co potwierdza że w dającej się przewidzieć perspektywie czasowej nie ma ryzyka skażenia złóż wód leczniczych; d) zamierzona działalność skarżącej może powodować zagrożenie dla środowiska, w tym zasobów wód podziemnych zwykłych i leczniczych, w sytuacji gdy zagrożenie takie zostało z zasady wykluczone w ramach wcześniejszych postępowań środowiskowych w niniejszej sprawie, w których udział brał także Burmistrz Miasta i Gminy B., w tym w szczególności w ramach pozytywnych opinii do projektów robót geologicznych, pozytywnych opinii do Planu Ruchu Zakładu Górniczego, wydania decyzji o warunkach zabudowy dla obiektu rozlewni wód mineralnych, przyjęcia do wiadomości (bez zastrzeżeń) decyzji zatwierdzającej dokumentacją hydrogeologiczną ustalającą zasoby eksploatacyjne wód leczniczych w S. oraz wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji inwestycji - wydobywanie kopaliny ze złoża wód leczniczych w S., w których to nie przewidziano z zasady żadnego niekorzystnego oddziaływania zamierzonej inwestycji K. J. na środowisko, jak również niekorzystnego wpływu na produkcję rolną; e) zamierzona działalność skarżącej stanowi zagrożenie dla gminnego ujęcia wody oznaczonego numerem [...], w tym poprzez zmniejszenie zasobów eksploatacyjnych i możliwości zaspokojenia potrzeb publicznych, w sytuacji gdy zamierzona działalność skarżącej K. J. nie ma żadnego wpływu na to ujęcie, albowiem ustalony w przyjętej i zatwierdzonej przez organy administracyjne, w tym organ I instancji, dokumentacji hydrogeologicznej zasięg leja depresji ujęcia wód leczniczych będącego przedmiotem wniosku koncesyjnego wynosi 350 metrów, zaś otwór ujęcia wody oznaczony numerem [...] znajduje się w odległości ok. 2 220 metrów od ujęcia wód leczniczych, w sytuacji gdy odległość ta jest większa niż odległość ujęcia wody oznaczonego numerem [...] od innego działającego i konkurencyjnego względem zamierzonej działalności skarżącej K. J. ujęcia wód leczniczych G. (odległość ok. 1800 metrów).

Wskazując na te zarzuty strona wnosi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit, a) i c) p.p.s.a. uchylenie zaskarżonej decyzji organu II instancji w całości, na podstawie art. 135 p.p.s.a. uchylenie decyzji organu I instancji w całości; na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądzenie kosztów postępowania administracyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skarga wskazuje skarżąca prowadzi działalność gospodarczą pod firmą E. Jednym z przedmiotów jej działalności jest wydobywanie kopalin z złóż wód leczniczych, w tym produkcja i sprzedaż wody mineralnej oraz innych napojów. Skarżąca jest właścicielem nieruchomości zlokalizowanych na działkach nr [...] i [...] (obręb [...] S.) w S., gmina B., powiat K.(1), województwo dolnośląskie, na której zlokalizowane zostały ujęcia wód leczniczych. Dla tych nieruchomości decyzją Burmistrza Miasta i Gminy B. wydano w przeszłości warunki zabudowy dla obiektu rozlewni wód mineralnych. Skarżąca podjęła się sukcesywnych działań prawnych i inwestycyjnych w zakresie planowanego przedsięwzięcia gospodarczego polegającego na wydobywaniu kopalin - wód leczniczych - otworami wiertniczymi H. 1, H. 2, H. 3, H. 4, K. 1, K. 2 zlokalizowanymi w obrębie tej wskazanej nieruchomości. Po uzyskaniu wymaganych prawem opinii, uzgodnień i decyzji, w tym między innymi wydanych przy udziale Burmistrza Miasta i Gminy B.: pozytywnej opinii co projektów robót geologicznych, pozytywnych opinii do Planu Ruchu Zakładu Górniczego, decyzji o warunkach zabudowy dla rozlewni wód mineralnych, decyzji zatwierdzającej dokumentacją hydrogeologiczną ustalającą zasoby eksploatacyjne wód leczniczych w S. oraz decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji inwestycji - wydobywanie kopaliny ze złożona wód leczniczych w S., skarżąca wystąpiła z wnioskiem do Marszałka Województwa Dolnośląskiego o wydanie koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża wód leczniczych z ujęcia S. Realizując dotychczasową inwestycję w oparciu o pozytywne decyzje i opinie środowiskowe uzyskane w ramach wcześniejszych postępowań środowiskowych poniosła koszty inwestycji w kwocie ok. 40 milionów złotych, na które składają się w szczególności koszty wykonania sześciu eksploatacyjnych otworów wiertniczych, udokumentowania zasobów leczniczych, wybudowania dużego i nowoczesnego obiektu rozlewni wód. Wartość końcowa inwestycji szacowana jest na kwotę ok. 65 milionów złotych. W toku prowadzonego postępowania w sprawie wniosku o udzielenie koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża wód leczniczych z ujęcia w S. stosownie do art. 23 ust. 2a pkt 1 ustawy z 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze Marszałek Województwa Dolnośląskiego wystąpił do Burmistrza Miasta i Gminy B. o uzgodnienie udzielenia koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża wód leczniczych z ujęcia w S., przedstawiając projekt (rozstrzygnięcia - koncesji). Organ uzgadniający, postanowieniem z 26 kwietnia 2021 r., odmówił uzgodnienia wniosku. W uzasadnieniu wskazał na brak zgodności projektowanego obszaru i terenu górniczego z obowiązującym Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy B. oraz na ważny interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organ uzgadniający zastrzegł bowiem zakłócenie funkcji rolnej obszaru objętego wnioskiem, wynikające z przewidywanego zakazu lokalizowania na projektowanym obszarze górniczym zamierzeń inwestycyjnych mogących mieć potencjalnie negatywny wpływ na jakość gleb oraz ryzyko wykluczenia niektórych gałęzi działalności rolniczej. Organ uzgadniający odniósł się również do ryzyka ograniczenia możliwości eksploatacji ujęcia wód podziemnych (zwykłych) w otworze [...] zlokalizowanym w obrębie projektowanego obszaru górniczego, eksploatowanego na potrzeby wodociągu gminnego. Nie zgadzając się treścią i uzasadnieniem powyższego rozstrzygnięcia skarżąca wniosła odwołanie (zażalenie) od wskazanego postanowienia, wskazując w szczególności na istotne naruszenie art. 7 ust. 1 i 2 Prawa geologicznego i górniczego, podnosząc odmowę uzgodnienia wnioskowanej koncesji z naruszeniem kryteriów uzgodnienia wniosku koncesyjnego przez organ koncesyjny, którym jest wyłącznie nienaruszenie zamierzoną działalnością przeznaczenia lub sposobu korzystania z nieruchomości" określonego w sposób przewidziany w ramach art. 7 ust. 1 i 2 Prawa geologicznego i górniczego.

Negując zasadność odwołania (zażalenia) skarżącej organ I instancji przekazał akta sprawy do jej dalszego rozpoznania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Wałbrzychu. Wobec treści dodatkowych wyjaśnień organu I instancji, skarżąca zajęła stanowisko merytoryczne co do dodatkowych twierdzeń Organu I instancji, negując i przeciwstawiając dodatkowe dowody na niezasadność pierwotnego rozstrzygnięcia Burmistrza Miasta i Gminy B.

Postanowieniem z 16 czerwca 2021 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Wałbrzychu utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie w sprawie odmowy uzgodnienia wniosku o udzielenie koncesji, przywołując jako uzasadnienie dla własnego postanowienie w przeważającej mierze stanowisko Burmistrza Miasta i Gminy B. przedstawione w ramach pisma z 11 maja 2021 r.

Zdaniem strony skarżącej z zaskarżonym postanowieniem nie sposób się jednak zgodzić, albowiem zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa, tak materialnego jak i procesowego, powielając wprost nieprawidłowości powstałe w toku postępowania przed organem I instancji: 1. Naruszenie zasady dwuinstancyjności i brak należytego uzasadnienia zaskarżonego postanowienia: w pierwszej kolejności skarżąca zarzuca, że w rozpoznawanej sprawie została w rzeczywistości naruszona zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu powiela bowiem wprost treść stanowiska zaprezentowanego przez Burmistrza Miasta i Gminy B., nie odnosząc się samodzielnie do twierdzeń i zarzutów formułowanych przez skarżącą. Sprowadza się bowiem w głównej mierze do bezrefleksyjnego skopiowania wprost do treści uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia fragmentów wcześniejszego postanowienia Burmistrza Miasta i Gminy B. oraz jego odpowiedzi na odwołanie (zażalenie) skarżącej. Nie odnosi się zaś samodzielnie do obszernych zarzutów skarżącej prezentowanych w toku postępowania odwoławczego, ograniczając się do ich oceny wprost według wskazań i stanowiska w sprawie organu I instancji. Zgodnie z art. 15 k.p.a. postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego oznacza, że każda sprawa administracyjna, rozpoznana i rozstrzygnięta decyzją organu administracyjnego pierwszej instancji, w wyniku wniesienia odwołania przez legitymowany podmiot, podlega ponownemu rozpoznaniu i rozstrzygnięciu przez organ odwoławczy. Wymóg powtórnego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy sprawy, już raz rozpoznanej i rozstrzygniętej przez organ administracyjny pierwszej instancji, oznacza też, że wydana na skutek wniesienia odwołania decyzja (postanowienie) organu odwoławczego zawierać winna uzasadnienie faktyczne i prawne odpowiadające warunkom określonym w art. 107 § 3 k.p.a., a więc wskazywać fakty, które organ odwoławczy uznał za udowodnione, dowody, którym dał wiarę oraz przyczyny, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, a także zawierać podstawę prawną z przytoczeniem przepisów prawa. Niespełnienie tych warunków powoduje, że wydana przez organ odwoławczy decyzja (postanowienie) ostateczna, stanowiąca przedmiot skargi wniesionej do sądu administracyjnego, nie poddaje się kontroli sądowoadministracyjnej.

W rozpatrywanej sprawie zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem przedstawionej zasady i wskazanych uregulowań prawnych. Organ odwoławczy odwołał się wyłącznie do oceny dowodów dokonanej przez organ I instancji, w ogóle nie przeprowadził własnej oceny materiału dowodowego. Co więcej, organ odwoławczy w żadnej mierze nie odniósł się samodzielnie do argumentacji przedstawianej przez skarżącą w odwołaniu oraz późniejszym piśmie uzupełniającym argumentację z 30 maja 2021 r., nie rozpoznał licznie sformułowanych w nich zarzutów. Kwestie te zostały pominięte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Dalej skarga omawia obligatoryjne składniki decyzji (postanowień) i przenosząc teoretyczne rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdza, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia organu drugiej instancji nie spełnia wymogów z art. 107 § 3 w związku z art. 140 k.p.a. Uzasadnienie sprowadza się w głównej mierze do powtórzeń twierdzeń organu pierwszej instancji bez odniesienia się do argumentów, jakie zostały zawarte w uzasadnieniu zażalenia skarżącej. Dlatego też zasadnym jest aby w ponownie prowadzonym postępowaniu organ odwoławczy przede wszystkim merytorycznie rozpoznał sprawę, z poszanowaniem zasady dwuinstancyjności, dokonał samodzielnego, niezależnego od organu pierwszej instancji ustalenia stanu faktycznego sprawy, oceny dowodów oraz przeprowadził powtórną wykładnię znajdujących zastosowanie w sprawie przepisów prawa, a uzasadnienie postanowienia organu drugiej instancji powinno to odzwierciedlać.

2. Naruszenie kryteriów ustawowych uzgodnienia wniosku koncesyjnego:

Nadrzędnym błędem merytorycznym w toku postępowania, przed organami obu instancji, było oparcie odmowy uzgodnienia wniosku o udzielenie koncesji skarżącej w powołaniu się na kryteria i przesłanki, o których nie ma mowy w przepisie art. 7 ust. 1 i 2 Prawa geologicznego i górniczego. Skarżąca zauważa, że zgodnie z art. 23 ust. 2a Prawa geologicznego i górniczego udzielenie koncesji na wydobywanie kopalin ze złóż, podziemne bezzbiornikowe magazynowanie substancji, podziemne składowanie odpadów albo podziemne składowanie dwutlenku węgla wymaga uzgodnienia z wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta) właściwym ze względu na miejsce wykonywania zamierzonej działalności; kryterium uzgodnienia jest nienaruszanie zamierzoną działalnością przeznaczenia lub sposobu korzystania z nieruchomości określonego w sposób przewidziany w art. 7 ustawy. Zgodnie zaś z art. 7 ust. 1 Prawa geologicznego i górniczego podejmowanie i wykonywanie działalności określonej ustawą jest dozwolone tylko wówczas, jeżeli nie naruszy ona przeznaczenia nieruchomości określonego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz w odrębnych przepisach bądź w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego podejmowanie i wykonywanie działalności określonej ustawą jest dopuszczalne tylko wówczas, jeżeli nie naruszy ona sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach. W świetle tego przepisu powszechnie przyjęto, że jako jedyne kryterium uzgodnienia udzielenia koncesji na działalność polegającą na wydobywaniu kopalin ze złóż jest zgodność zamierzenia koncesyjnego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli jest uchwalony lub z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków przestrzennego zagospodarowania gminy. Przewidziane kryteria należy stosować w sposób ścisły. Oznacza to, że opinia wójta (burmistrza, prezydenta miasta) może odnosić się wyłącznie do kwestii zgodności zamierzonej działalności, dla której sporządzany jest plan ruchu, z przeznaczeniem nieruchomości określonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego i w odrębnych przepisach, a w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 lutego 2020 r., sygn. akt II GSK 3744/17). Postępowanie w przedmiocie uzgodnienia koncesji w trybie art. 23 ust. 2a pkt 1 w związku z art. 7 ust. 1 i 2 Prawa geologicznego i górniczego ogranicza się bowiem wyłącznie do badania zgodności działalności objętej projektem koncesji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Niedopuszczalne jest zaś stosowane innych kryteriów, niż te które są przewidziane w ustawie z 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze, w szczególności odpowiedniego stosowania przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Prawo geologiczne i górnicze jest jedynym aktem normatywnym regulującym zasady wykonywania określonej tam działalności (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 30 grudnia 2016 r., IISA/Bk 347/16). Za nieuprawnione – zdaniem strony- uznać należy zatem działanie organów obu instancji, które to w ramach uzasadnienia podstawy odmowy uzgodnienia koncesji na wydobywanie kopaliny oparły się w szczególności na względach interesu publicznego oraz ochrony środowiska, które to nie mieszczą się w zakresie kryteriów podlegających ocenie w ramach uzgodnienie koncesji, a stanowią co najwyżej kryteria oceny w odrębnych postępowaniach środowiskowe, które to skądinąd pomimo poprzedzenia nimi wniosku o udzielenie koncesji nie ujawniły wcześniej żadnego z sygnalizowanych przez organy obu instancji zarzutów względem działalności skarżącej. W ramach tego zarzutu należy również podnieść, że organy obu instancji w sposób nieuprawniony, wykraczając poza zakres własnych i ustawowych kompetencji w postępowaniu w sprawie uzgodnienia wniosku o udzielenie koncesji, dokonały zaś oceny oddziaływania środowiska i zastanego otoczenia na zamierzoną inwestycję, w sytuacji gdy kryterium oceny wójta na etapie postępowania w trybie art. 7 ust. 1 i 2 w zw. z art. 23 ust. 2a Prawa geologicznego i górniczego powinien być wprost przeciwnie wpływ inwestycji na środowisko i otoczenie i to ograniczony wyłącznie do przeznaczenie nieruchomości. Sformułowane przez organy podstawy odmowy uzgodnienia wniosku o udzielenie koncesji sprowadzają się bowiem w przeważającej mierze nie do tego jaki rzeczywisty wpływ na środowisko i przeznaczenie nieruchomości może mieć zamierzona inwestycja K. J., w gruncie rzeczy co do oceny oddziaływania środowiska i czynników niezależnych od jej działalności na przedmiot i zakres tej działalności. Organy skupiają się bowiem w na tym, w jaki sposób produkcja rolna wpłynie na działalność skarżącej i wydobywane przez nią kopaliny, zamiast tego jak działalność skarżącej wpłynie na produkcje rolną. Organy w ten sposób odwróciły zatem sytuację, w ten sposób, że przeprowadzone z ich udziałem postępowanie środowiskowe ma wykazywać wpływ na to co jest wnioskowane, a nie wpływ tego co jest wnioskowane na środowisko. Takie zaś rozumienie zakresu zastosowania art. 7 ust. 1 i 2 Prawa geologicznego i górniczego jest zdaniem skarżącej błędne. 3. Brak naruszenia przez działalność skarżącej sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach:

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, strona wskazuje, że rolą organów obu instancji było dokonać oceny, czy dopuszczenie działalności skarżącej w postaci wydobywania kopalin ze złoża wód leczniczych z ujęcia w S., wykorzystanie nieruchomości ustalonego w Studium uwarunkowań, nie naruszy sposobu wykorzystywania i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy B., który został przyjęty. W ocenie skarżącej, odpowiedź na takie pytanie, wbrew stanowisku organów obu instancji, powinna być zaś twierdząca, o czym świadczą przywołane poniżej okoliczności. Na wstępie skarżąca podkreśla, że nie ma z zasady w rzeczywistości prawnego ani faktycznego związku pomiędzy wydobyciem wód leczniczych ze złóż kopalnianych a przeznaczeniem terenu, zaplanowanym w obowiązującym Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy B. Dzieje się tak dlatego, że w zakresie górnictwa panując szczególne stosunki własnościowe, które polegają na tym, że to Skarbowi Państwa, a nie właścicielom nieruchomości gruntowych przysługuje prawo własności niektórych kopalin (prawo własności górniczej), podczas gdy pozostałe kopaliny stanowią części składowe nieruchomości gruntowych (prawo własności nieruchomości gruntowej). Zgodnie z art. 10 ust. 2 Prawa geologicznego i górniczego własnością górniczą objęte są także złoża wód leczniczych, wód termalnych i solanek. Właścicielem przestrzeni złoża wody leczniczej w granicach obszaru górniczego jest zatem Skarb Państwa, a przestrzeń ta nie jest prawnie związana z nieruchomościami na powierzchni terenu. W tej sytuacji skoro więc złoże kopaliny (wód leczniczych) będące przedmiotem zainteresowania zamierzonej działalności skarżącej nie jest prawnie związane z nieruchomością gruntową, trudno oceniać zgodność zamierzonej inwestycji do aktów prawa miejscowego, które odnosi się z zasady do nieruchomości gruntowych. Jest to szczególnie istotne w niniejszej sprawie, gdzie zakres i sposób zamierzonej inwestycji, wbrew nieznajdującym poparcia w materiale dowodowym twierdzeniom organów obu instancji pozostaje z zasady bez jakiegokolwiek wpływu na przeznaczenie nieruchomości gruntowych, w tym w szczególności możliwość prowadzenia ewentualnej działalności rolniczej. Organy zdają się pomijać całkowicie rzeczywistą specyfikę i formę planowanej działalności górniczej skarżącej. Zamierzona działalność skarżącej polegać ma bowiem na wydobywaniu wód leczniczych za pomocą otworów wiertniczych z głębokości od 80 metrów do ponad 200 metrów, co nie wiąże się z żadnymi uciążliwościami i inwazją na powierzchni nieruchomości gruntowej. Obrazując powyższe, nie ma bowiem w takich przypadkach jakichkolwiek wyrobisk górniczych, a wyłącznie otwory wiertnicze, które na powierzchni terenu zajmują niewielką powierzchnię. Specyfika wydobywania kopaliny w formie płynnej powoduje także, że otwory wiertnicze czerpiące tę kopalinę nie muszą być rozlokowane na całym obszarze górniczym, a wyłącznie na części nieruchomości, na której ma być prowadzona działalność - i tak jest w rzeczonym przypadku działalności skarżącej. W przypadku działalności wydobywczej prowadzonej jak w niniejszej sprawie, ze względu na marginalny zakres ingerencji w strukturę nieruchomości gruntowej działalność ta nie wyklucza prowadzenia na powierzchni innej działalności, w tym w szczególności ewentualnej działalności rolnej. Bezpośrednim wyrazem braku konfliktu pomiędzy przeznaczeniem nieruchomości a zamierzoną działalnością skarżącej są przy tym znane z urzędu stanowiska organów ochrony środowiska, w tym Burmistrza Gminy i Miasta B., wyrażone na poprzedzających niniejsze postępowaniach pozostałych wymaganych prawem postępowaniach środowiskowych, w których to nie zgłoszono jakichkolwiek zastrzeżeń i wątpliwości co do zgodności planowanej działalności górniczej skarżącej z ochroną środowiska oraz przeznaczeniem nieruchomości, a to w szczególności: pozytywnej opinii co projektów robót geologicznych, pozytywnych opinii do Planu Ruchu Zakładu Górniczego, decyzji o warunkach zabudowy dla rozlewni wód mineralnych, decyzji zatwierdzającej dokumentacją hydrogeologiczną ustalającą zasoby eksploatacyjne wód leczniczych w S. oraz decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji inwestycji - wydobywanie kopaliny ze złożona wód leczniczych w S. Obrazując powyższe należy zwrócić choćby uwagę na decyzję Burmistrza B. z 14 października 2020 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na "Wydobywaniu kopaliny - wód leczniczych - otworami wiertniczymi H. 1, H. 2, H. 3, H. 4, K. 1, K. 2 w S.", działki nr [...], [...] obręb S., na ramach której organ I instancji stwierdził brak potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko. W ramach uzasadnienia tej decyzji wskazano, że zgodnie z art. 64 ust. 1 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko wystąpiono do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K.(1) o wyrażenie opinii, co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, a w przypadku stwierdzenia takiej potrzeby - co do zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Ponadto na tożsamej zasadzie wystąpiono do PGW WP Zarządu Zlewni w N. o wydanie opinii co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla inwestycji. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska pismem nr WOOŚ.4220.475.2020.TP.2 z 27 sierpnia 2020 r. wyraził opinię, że dla tego przedsięwzięcia nie istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K.(1) nie zajął stanowiska w tej sprawie, co zgodnie z art. 78 ust. 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, traktuje się jako brak zastrzeżeń. PGW WP Zarząd Zlewni w N., wyraził opinię, że inwestycja nie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. W dalszej części uzasadnienia decyzji wskazano, że przy wykonywaniu działalności skarżącej nie będą występowały z zasady jakiekolwiek emisje do środowiska. W trakcie eksploatacji inwestycji nie będzie uciążliwości związanych z emisją hałasu, zanieczyszczeń do powietrza, jak również nie będą powstawały ścieki technologiczne. Wprost wskazano, że "z uwagi na niewielka skalę oraz lokalizacje w terenie już zagospodarowanym inwestycja nie wpłynie znacząco na krajobraz rejonu inwestycji. Mając na uwadze charakter planowanego przedsięwzięcia można stwierdzić iż inwestycja nie będzie źródłem ścieków przemysłowych, substancji, energii czy znaczącej ilości odpadów". Potwierdzono również, że realizacja oraz eksploatacja przedsięwzięcia, zgodnie z obowiązującymi normami i przepisami, nie stworzy ryzyka wystąpienia katastrof naturalnych ani budowlanych.

W efekcie stanowisko zaprezentowane w zaskarżonych postanowieniach organów obu instancji pozostaje w niezrozumiałej dla skarżącej sprzeczności z wcześniejszymi ustaleniami organów ochrony środowiska, w tym samego Burmistrza Gminy i Miasta B., które to na etapie któregokolwiek z wcześniejszych postępowań środowiskowych nie dostrzegły i nie wyraziły jakiejkolwiek sprzeczności z oczekiwanych przeznaczeniem obszaru, w tym jego wykorzystaniem w celach rolnych. Organy obu instancji, wbrew prawomocnym ustaleniom i decyzjom na etapie wcześniejszych postępowań środowiskowych, o których to mowa powyżej, nie omówiły w ogóle rzekomo negatywnego wpływu przedsięwzięcia planowanego przez skarżąca na rolnictwo. Nie omówiono wpływu przewidywanej eksploatacji górniczej, skutków jej działania oraz wpływu na produkcie rolna. Nie powiązano również merytorycznie stanowiska w tym zakresie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz odrębnymi przepisami. Obowiązujące miejscowo Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy B. nie przewiduje bowiem żadnych ograniczeń, tak w zakresie wydobycia wód leczniczych z terenów rolnych, jak również prowadzenia działalności rolniczej w granicach obszaru górniczego wód leczniczych. Dzieje się tak również dlatego, że wbrew stanowisku organów obu instancji żaden przepis prawa nie przewiduje bowiem lakonicznie wskazanych w ramach zaskarżonych postanowień ograniczeń inwestycji rolniczych, działalności rolniczych, użytkowania rolniczego gruntów w granicach obszaru górniczego wód leczniczych. Nie stanowią w szczególności takich podstaw przepisy wskazane przez Burmistrza Miasta i Gminy B., a powielone wprost i dosłownie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Wałbrzychu w ramach uzasadnienia zaskarżonego postanowienia z; 16 czerwca 2021 r., t. J., ustawy z 20 lipca 2020 r. - Prawo wodne; ustawy z 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska; ustawy z 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu; rozporządzenia Rady Ministrów z 12 lutego 2020 r. w sprawie przyjęcia "Programu działań mających na celu zmniejszenie zanieczyszczenia wód azotanami pochodzącymi ze źródeł rolniczych oraz zapobieganie dalszemu zanieczyszczeniu"; rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 16 kwietnia 2008 r. w sprawie szczegółowego sposobu stosowania nawozów oraz prowadzenia szkoleń z zakresu ich zastosowania; rozporządzeń regionalnych zarządów gospodarki wodnej w sprawie określania wód wrażliwych na zanieczyszczenia związkami azotu ze źródeł rolniczych oraz obszarów szczególnie narażonych, z których odpływ azotu ze źródeł rolniczych należy ograniczyć; rozporządzeń regionalnych zarządów gospodarki wodnej w sprawie wprowadzenia programu działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych dla obszaru szczególnie narażonych. Organy obu instancji zdają się bowiem w sposób nieuprawniony i mylny utożsamiać ze sobą pojęcia wód podziemnych zwykłych z wodami leczniczymi (kopalinami). Takie rozumowanie jest jednak dalece nieprawidłowe, albowiem w obrębie tych dwóch rodzajów wód obowiązują odrębne przepisy gospodarowania. Lakonicznie wskazane przez organy uzgadniające przepisy, o których mowa wyżej mają przy tym zastosowanie z zasady wyłącznie do zwykłych wód podziemnych, zaś do wydobywania wód leczniczych ze złoża stosuje się przepisy ustawy - Prawo geologiczne i górnicze, które to w zakresie swojej regulacji ograniczeń w produkcji rolniczej na terenie obszaru górniczego nie przewidują. Strona dodaje, że ograniczeń takich nie przewiduje także ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Żaden przepis tej ustawy nie przewiduje bowiem związania organów właściwych do udzielania zezwoleń na wyłączenie gruntów z produkcji decyzją o udzieleniu koncesji na wydobycie kopalin ani warunkami, na jakich ta koncesja została udzielona. Udzielenie koncesji nie narusza tym samym wymagań wynikających z przepisów odrębnych. Przedmiot rozstrzygnięcia w decyzji o przyznaniu koncesji jest bowiem diametralnie odmienny od zezwolenia na wyłączenie gruntów z produkcji rolnej lub leśnej. Tym samym istnienie w obrocie prawnym koncesji nie ma praktycznego znaczenia dla dopuszczalności prowadzenia produkcji rolnej lub leśnej na danym gruncie (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 lutego 2020 r., sygn. akt IIOSK 3787/18). W świetle tych okoliczności w ramach zaskarżonego postanowienia brak jest wskazania przesłanek uzasadniających sprzeczność zamierzonej działalności skarżącej z jakimkolwiek przeznaczeniem nieruchomości. Wbrew zaś temu co zdają się sugerować organy obu instancji, działalność określona ustawą - Prawo geologiczne i górnicze nie musi być, w świetle art. 7 ust. 1 i 2 oraz art. 29 ust. 1 powyżej ustawy, bezpośrednio zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego bądź sposobem wykorzystywania nieruchomości ustalonym w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach. Ustawa stawia bowiem jedynie wymaganie, by działalność ta nie naruszała przeznaczenia nieruchomości. Jak wynika z art. 7 ust. 1 Prawa geologicznego i górniczego, podejmowanie i wykonywanie działalności określonej ustawą jest dozwolone tylko wówczas, jeżeli nie naruszy ona przeznaczenia nieruchomości określonego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz w odrębnych przepisach. Z kolei w myśl art. 29 ust. 1 Prawa geologicznego i górniczego, jeżeli zamierzona działalność uniemożliwiłaby wykorzystanie nieruchomości zgodnie z ich przeznaczeniem określonym odpowiednio przez miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego lub przepisy odrębne, organ koncesyjny odmawia udzielenia koncesji. Z przytoczonych przepisów wynika w sposób niebudzący wątpliwości, że organ odmawia udzielenia koncesji tylko wówczas, gdy skutkiem prowadzonej działalności będzie uniemożliwienie wykorzystania nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem. Celem omawianej regulacji jest zagwarantowanie właścicielom i użytkownikom nieruchomości objętych koncesją, że prowadzona działalność górnicza nie spowoduje, że utracą oni możliwość korzystania z tych nieruchomości zgodnie z ich przeznaczeniem. Tego rodzaju sytuacja nie wystąpiła jednak w rozpoznawanej sprawie. Nie powinno być sporne między stronami, że jedynym elementem prowadzonej na podstawie spornej koncesji działalności ingerującym w granice przestrzenne nieruchomości gruntowych jest budowa poszczególnych studni w postaci kręgów betonowych. Jak bowiem podkreślono w decyzji Burmistrza Miasta i Gminy B. z 14 października 2020 r. o środowiskowych uwarunkowaniach powyższe prace będą wykonywane w ciągu kilkunastu godzin. Pozostała część działalności prowadzona będzie już przy pomocy otworów wiertniczych, z zastosowaniem podwodnych agregatów pompowych zainstalowanych w studniach na sztywnym przewodzie rurowym, który będzie jednocześnie tłoczyć wodę leczniczą do sieci zakładowej. Cała powyższa infrastruktura techniczna usytuowana będzie w całości wyłącznie w obrębie nieruchomości stanowiących własność skarżącej, bez jakiejkolwiek ingerencji w nieruchomości osób trzecich. Z powyższego nie sposób wywieść, że prowadzona działalność skarżącej może w znaczący sposób wpłynąć na przeznaczenie nieruchomości znajdującej się we władaniu skarżącej. Oprócz wskazanych już argumentów co do możliwości pogodzenia działalności rolniczej z zamierzoną działalnością skarżącej dzieje się tak w niniejszej sprawie także dlatego, że miejsce lokalizacji otworów ujmujących wodę stanowi teren na którym została zrealizowana zgodnie z wydaną przez Burmistrza Miasta i Gminy B. decyzja o warunkach zabudowy budowa nowoczesnej rozlewni wód mineralnych D. Decyzja o uwarunkowaniach jest zaś instrumentem planowania przestrzennego. Jej celem jest ustalenie czy dane zamierzenie inwestycyjne nie naruszy ładu przestrzennego w tym przeznaczenia danej nieruchomości. Skoro zatem w ramach wydanej decyzji o warunkach zabudowy uwzględniono już wcześniej możliwość posadowienia na nieruchomości rozlewni wód mineralnych, jako działalności nie naruszającej przeznaczenie nieruchomości, to trudno dopatrzyć się w zamierzonym przedsięwzięciu dalej idącej sprzeczności w marginalnie ingerującej w nieruchomość gruntową działalności wydobywczej skarżącej, która to jest w bezpośrednim i celowym związku z wcześniej zrealizowanym, za zgodą organu uzgadniającego, etapie inwestycyjnym. Stanowisko organów obu instancji jest w końcu o tyle wątpliwie i niezrozumiałe, że na terenie Gminy B., w bezpośrednim sąsiedztwie będącego przedmiotem niniejszego postępowania złoża wody leczniczej S. istnieje już od dziesięcioleci obszar górniczy S.(1). Wbrew przesłankom wskazywanym jako uzasadnienie organów dla odmowy uzgodnienia wniosku skarżącej o udzielenie koncesji na wydobywanie kopalin, ze złoża wód leczniczych w obrębie obszaru górniczego S.(1), w zakresie którego to od lat jest prowadzona działalność tożsama do zamierzonej działalności skarżącej, budowane są domy, prowadzona jest działalność gospodarcza, funkcjonuje rolnictwo i leśnictwo - bez jakichkolwiek ograniczeń, dodatkowych zakazów i nakazów wynikających z istniejącego (obszaru górniczego). Innym przykładem może być również pobliski obszar górniczy Uzdrowiska P. (o podobnej wielkości do projektowego obszaru górniczego objętego wnioskiem koncesyjnym skarżącej), który obejmuje znaczną część miasta, tereny rolne oraz leśne. W granicach tego obszaru górniczego znajdują się również studnie ujęcia wodociągowego Miejskiego Zakładu Komunalnego, zaopatrujące w wodę miasto P. Studnie te są eksploatowane bez jakichkolwiek ograniczeń, ponieważ nie ma współdziałania pomiędzy studniami ujęcia wód zwykłych a ujęciami wód leczniczych.

W tym też stanie zarzut powielany przez organy obu instancji co do naruszenia przez zamierzoną działalność skarżącej sposobu wykorzystania nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy B. bądź w odrębnych przepisach, jawi się jako zarzut chybiony. Zamierzona działalność wydobywcza skarżącej nie koliduje z ewentualnym przeznaczeniem nieruchomości na cele rolne wynikającym z Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy B. Zamierzona działalność skarżącej przez wzgląd na znikomy zakres ingerencji w strukturę nieruchomości gruntowej nie wyklucza faktycznie ani prawnie prowadzenia na tym obszarze innej działalności, w tym także działalności rolniczej. Zamierzona działalność wydobywcza skarżącej prowadzona będzie przy tym w obrębie nieruchomości stanowiących własność skarżącej, dla których to wydano warunki zabudowy dla obiektu rozlewni wód mineralnych, co stanowi wyraz celowościowej i funkcjonalnej zgodności z zaaprobowanym już wcześniej w ramach decyzji o warunkach zabudowy przeznaczeniem nieruchomości.

4. Brak zagrożenia negatywnym oddziaływaniem przez przedsięwzięcie skarżącej na środowisko oraz interes publiczny: Choć jak już wyżej wskazano, nie stanowią prawidłowego kryterium uzgodnienia wniosku o wydanie koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża wód leczniczych, znajdujące się poza oceną przeznaczenia danej nieruchomości, względy środowiskowe oraz zgodność przedsięwzięcia z interesem społecznym oraz słusznym interesem obywateli, tak z ostrożności za chybione uznać należy także zarzuty organów obu instancji w tym zakresie. Nie zasługuje w szczególności na aprobatę, całkowicie dowolne i nieuzasadnione jakimikolwiek dowodami przeprowadzonymi w toku postępowania przed organami obu instancji, przekonanie tychże organów co do pewności niekorzystnego wpływu czynników antropogenicznych na stan wód w projekt projektowanym obszarze i terenie górniczym, w szczególności w ramach działań rolniczych, w tym uprawy gruntów rolnych. Jak wynika ze szczegółowych wyjaśnień skarżącej poczynionych w ramach dodatkowego pisma skarżącej skierowanego w uzupełnieniu odwołania (zażalenia) do organu II instancji z 31 maja 2021 r., w tym także zaoferowanemu w poczet materiału dowodowego dokumentu pn. "Badania składu izotopowego oaz stężenia trytu w 12 prób wód podziemnych S. wraz z omówienie wyników. T. Kraków, luty 2019 potwierdzają, że pomimo prowadzenia na obszarze planowanej inwestycji od przynajmniej 70 lat intensywnej gospodarki rolnej, nie stwierdzono dotychczas jakichkolwiek zanieczyszczeń pochodzenia antropogenicznego. Powyższa okoliczność stanowi bezpośrednie potwierdzenie, że w dającej się przewidzieć perspektywie czasowej nie ma ryzyka skażenia złóż wód leczniczych, co przeczy obawom i zarzutom organu uzgadniającego stanowiących nieuzasadnioną odmowę dla uzgodnienia wniosku koncesyjnego w niniejszej sprawie. Za nieuzasadnione uznać należy, także twierdzenia organów obu instancji co do ryzyka spowodowania przez zamierzoną działalność skarżącej zagrożenie dla środowiska, w tym zasobów wód podziemnych i leczniczych. Również i w tym przypadku twierdzenia organów obu instancji nie znajdują swojego poparcia, tak w praktyce, jak również nauce i sztuce geologicznej oraz hydrogeologicznej. Ponownie strona podkreśla, że zagrożenie zostało z zasady wykluczone w ramach wcześniejszych postępowań środowiskowych w niniejszej sprawie, w których udział brał także Burmistrz Miasta i Gminy B., w tym w szczególności w ramach: pozytywnych opinii do projektów robót geologicznych, pozytywnych opinii do Planu Ruchu Zakładu Górniczego, wydania decyzji o warunkach zabudowy dla obiektu rozlewni wód mineralnych, przyjęcia do wiadomości (bez zastrzeżeń) decyzji zatwierdzającej dokumentacją hydrogeologiczną ustalającą zasoby eksploatacyjne wód leczniczych w S. oraz wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji inwestycji - wydobywanie kopaliny ze złoża wód leczniczych w S. Konsekwentnie strona podkreśla, że w toku postępowań środowiskowych zakończonych tymi rozstrzygnięciami, organy administracyjne, w tym także Burmistrz Miasta i Gminy B. jako organ I instancji w niniejszej sprawie, nie dopatrzyły się bowiem jakiejkolwiek niezgodności z zagospodarowaniem przestrzennym, negatywnym wpływem na powierzchnię ziemi, wpływem na elementy środowiska będące przedmiotem ochrony, czy też na gospodarowanie wodami zwykłymi w obszarze górniczym. Strona podkreśla, że już na etapie wydania decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych Burmistrz Miasta i Gminy B. w ramach stwierdzenia braku podstaw do przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko wskazał, że; "na terenie inwestycji nie znajdują się inne ujęcia wody. Przedsięwzięcie nie znajduje się w obrębie Głównego Zbiornika Wód Podziemnych. Teren inwestycji nie znajduje się w obrębie strefy ochronnej ujęcia....", Powyższe twierdzenie potwierdza zatem fakt, że przeanalizowano już wcześniej wpływ inwestycji na wody podziemne i nie ujawniono żadnego konfliktu z planowanym przedsięwzięciem skarżącej.

Usytuowanie zamierzonego obszaru górniczego S., domykającego teren pomiędzy obszarami górniczymi S.(1) i G. było także konsultowane z organem koncesyjnym na etapie opracowania dokumentacji hydrogeologicznej. Marszałek Województwa Dolnośląskiego pozytywnie ocenił takie rozwiązanie, uznając że nie stwarza ono żadnego zagrożenia dla powstania w przyszłości konfliktów związanych z gospodarowaniem wodami leczniczymi w tym terenie.

Zaskakujące są zatem argumenty przytoczone w zaskarżanym postanowieniu, ponieważ ocenę oddziaływania inwestycji na wszystkie elementy środowiska przeprowadza się nie na etapie uzgadniania koncesji, a na etapie wydawania decyzji środowiskowej. Nie można w końcu zgodzić się z twierdzeniami organów obu instancji co do tego, że zamierzona działalność skarżącej K. J. stanowi realne zagrożenie dla gminnego ujęcia wody oznaczonego numerem [...], w tym poprzez zmniejszenie zasobów eksploatacyjnych i możliwości zaspokojenia potrzeb publicznych. Zamierzona działalność skarżącej K. J. nie ma bowiem w praktyce żadnego wpływu na wskazane ujęcie, albowiem ustalony w przyjętej i zatwierdzonej przez organy administracyjne, w tym organ I instancji, dokumentacji hydrogeologicznej, zasięg leja depresji ujęcia wód leczniczych będącego przedmiotem wniosku koncesyjnego wynosi 350 metrów, zaś otwór ujęcia wody oznaczony numerem [...] znajduje się w odległości ok. 2 220 metrów od ujęcia wód leczniczych. Strona podkreśla, że odległość ta jest większa niż odległość ujęcia wody oznaczonego numerem [...] od innego działającego i konkurencyjnego względem zamierzonej działalności skarżącej K. J. ujęcia wód leczniczych G. (odległość ok. 1800 metrów). Skoro zatem nie stanowi sygnalizowanego zagrożenia dla publicznego ujęcia wody oznaczonego numerem [...] wieloletnio eksploatowane ujęcie wód leczniczych położone o ponad 400 metrów bliżej niż zamierzonego ujęcia dla planowanego przedsięwzięcia skarżącej, to tym bardziej nierealne pozostaje zagrożenie dla ujęcie wody [...] ze strony położonego dalej ujęcia skarżącej. Nie można podzielić także stanowiska organów obu instancji co do wskazania, że koncesja umożliwi skarżącej korzystanie z cudzych nieruchomości lub jej części na podstawie art. 18 ust. 1 Prawa geologicznego i górniczego. Zakres zastosowania tego przepisu odnosi się wyłącznie do sytuacji szczególnych, jak np. umożliwienie przejazdu, awarii podczas eksploatacji kopalin. Jak już wskazano zamierzona działalność skarżącej nie będzie z zasady ingerować w żaden sposób na własność osób trzecich oraz ograniczać innych zasobów, co potwierdza dokumentacja z wcześniej szych postępowań środowiskowych w niniejszej sprawie.

Reasumując, zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z 16 czerwca 2021 r., obarczone jest wadami prawnymi, tak poprzez naruszenie przepisów postępowania, jak naruszenie przepisów prawa materialnego. Zaskarżone postanowienie nie odpowiada wymaganiom przewiedzianym dla prawidłowej treści uzasadnienia postanowienia (decyzji) organu administracyjnego. Organ odwoławczy nie odniósł się bowiem samodzielnie do twierdzeń i zarzutów skarżącej podnoszonych na etapie postępowania odwoławczego oraz na wcześniejszym etapie postępowania pierwszoinstancyjnego. Organ odwoławczy z przekroczeniem zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego uzasadniając zaskarżone postanowienie skopiował z zasady treść wcześniejszego stanowiska organu I instancji, bez pochylenia się nad przeciwstawnym stanowisku skarżącej, w tym poprzez wskazania przyczyn i motywów, z powodu których odmówił im wiarygodności i rozstrzygającego znaczenia dla sprawy. Organ odwoławczy zaniechał przy tym w szczególności omówienia negatywnego wpływu planowanej działalności i przewidywanej eksploatacji górniczej na rzeczywiste przeznaczenie nieruchomości, w tym zagrożenie dla rzekomej funkcji rolnej nieruchomości.

Niezależnie od powyższego zaskarżone postanowienia organów obu instancji wydane zostały za przekroczenie zakresu kognicji tych organów i naruszeniem elementarnej zasady, że jedynym kryterium uzgodnienia wniosku koncesyjnego przez właściwego wójta w trybie art. 7 ust. 1 i 2 w zw. z art. 23 ust 2a ustawy z 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze jest nienaruszenie przez zamierzoną działalność górniczą przeznaczenia lub sposobu korzystania z nieruchomości objętej wnioskiem, które to kryterium nieruchomość objęta wnioskiem koncesyjnym skarżącej spełnia. Zamierzona działalność górnicza skarżącej przez wzgląd na nieoznaczony stopień ingerencji w strukturę nieruchomości gruntowej nie uniemożliwia przeznaczenia nieruchomości do celów rolniczych, jaką wywieść można z obowiązującego miejscowo Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy B. Pozostaje ona również w funkcjonalnym i celowościowym związku z przeznaczeniem nieruchomości wynikającym z kierunku przestrzennego wyznaczonego wcześniejszą decyzją o warunkach zabudowy dla obiektów planowanej rozlewni wód mineralnych. Choć nieistotne dla sprawy i mieszczące się poza zakresem kognicji organów uzgadniających wnioski o wydanie koncesji na wydobywanie kopalin, chybione i niepotwierdzone w materiale dowodowym pozostają zarzuty organów obu instancji co do zagrożenia przez działalność skarżącej interesem publicznym, środowisku oraz innym ujęciom wód leczniczych i powierzchniowej. W tym też stanie dotychczasowe postanowienia organów obu instancji w niniejszej sprawie nie zasługują na ostatecznie ostanie się w obrocie prawnym, stanowiąc istotne naruszenie praw i interesów skarżącej K. J., która w zaufaniu do prawidłowości i rzetelności wcześniejszych postępowaniach środowiskowych poniosła nakłady finansowe w znacznej wielkości celem realizacji zamierzonej inwestycji, a która wskutek wadliwych postanowień organów obu instancji co do odmowy uzgodnienia wniosku o udzielenie koncesji na działalność górniczą pozbawiona została możliwości prowadzenia zamierzonej działalności, wbrew wcześniejszym odmiennym stanowiskom organów administracyjnych. Z tej też przyczyny wniosek odwoławczy skarżącej o uchylenie zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego, jak również stanowiącego jego podstawę wcześniejszego postanowienia organu I instancji.

W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki sąd administracyjny zważył:

Skarga jest zasadna.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z przytoczonych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, a także z prawem procesowym, tworzącym reguły postępowania przed organami administracji publicznej. Badając legalność zaskarżonego postanowienia sąd stwierdził naruszenie przez organy administracji przepisów prawa w stopniu uzasadniającym jego uchylenie.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w rozpoznawanej sprawie stanowią przepisy ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2015 r. poz. 196 z późn. zm.), dalej p.g.g. Stosownie do treści art. 21 ust. 1 pkt 2 tej ustawy działalność w zakresie wydobywania kopalin ze złóż może być wykonywana po uzyskaniu koncesji. Kolejny przepis ustawy - art. 22 ust. 4 p.g.g. stanowi, że w zakresie nieokreślonym w ust. 1 i 2 koncesji na wydobywanie kopalin ze złóż udziela marszałek województwa. Dalej, zgodnie z treścią art. 23 ust. 2a p.g.g. w odniesieniu do działalności prowadzonej poza granicami obszarów morskich Rzeczypospolitej Polskiej: 1) udzielenie koncesji na wydobywanie kopalin ze złóż, (jak w rozpoznawanym przypadku) (.....); 2) wydanie decyzji inwestycyjnej, o której mowa w art. 49z ust. 1 - wymaga uzgodnienia z wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta) właściwym ze względu na miejsce wykonywania zamierzonej działalności; kryterium uzgodnienia jest nienaruszanie zamierzoną działalnością przeznaczenia lub sposobu korzystania z nieruchomości określonego w sposób przewidziany w art. 7. W myśl art. 7 ust. 1 p.g.g. podejmowanie i wykonywanie działalności określonej ustawą jest dozwolone tylko wówczas, jeżeli nie naruszy ona przeznaczenia nieruchomości określonego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz w odrębnych przepisach; przy czym (co szczególnie ważne dla prawidłowego rozstrzygnięcia tej sprawy) w świetle art. 7 ust. 2 p.g.g. w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego podejmowanie i wykonywanie działalności określonej ustawą jest dopuszczalne tylko wówczas, jeżeli nie naruszy ona sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach. Z przytoczonych przepisów wynika, że udzielenie koncesji na wydobywanie kopalin ze złóż wymaga uzgodnienia z właściwym wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta) a jedynym kryterium uzgodnienia jest nienaruszenie zamierzoną działalnością przeznaczenia lub sposobu korzystania z nieruchomości, określonego w sposób przewidziany w art. 7 p.g.g. Przepis ten, jak wskazano, w ust. 2 stanowi, że wydobywanie kopalin, w razie braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jest dopuszczalne jeżeli nie naruszy sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Orzecznictwo sądów administracyjnych podkreśla, że brak naruszenia wymogu ustawowego, o którym mowa w art. 7 ust. 2 p.g.g. wystąpi wtedy, gdy będziemy mieć do czynienia ze zgodnością planowanego wydobywania kruszywa z unormowaniami zawartymi w obowiązującym studium. Nie jest przy tym wystarczające aby planowana działalność była niesprzeczna ze studium tj. dała się pogodzić z przeznaczeniem terenu w studium, lecz działalność ta nie może naruszać postanowień studium. Innymi słowy musi istnieć zgodność planowanego przedsięwzięcia z założeniami studium. Pogląd taki wyraził WSA w Bydgoszczy w wyroku z 11 marca 2014 r. w spr. II SA/Bd 1590/13, WSA w Krakowie w wyrokach z 18 listopada 2014 r. w spr. III SA/Kr 832/14 i z 4 grudnia 2013 r. w spr. III SA/Kr 286/13 oraz WSA w Warszawie w wyroku z 22 października 2014 r. w spr. VI SA/Wa 1622/14.

W rozpoznawanej sprawie wniosek K. J., dotyczy udzielenia koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża wód leczniczych z ujęcia S. Dla Miasta i Gminy B. nie ma uchwalonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a zatem przy uzgodnieniu koncesji należy dokonać oceny czy zamierzona działalność skarżącej nie będzie naruszała sposobu korzystania z nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego dla gminy.

Analiza zapisów studium (pochodzącego z 2013 r.) wskazuje, że (t. I s. 19 - uwarunkowania rozwoju Miasta i Gminy B.) – w poz. produkcja 1.6.3 podsumowano, iż "działalność produkcyjna na terenie gminy oparta jest przede wszystkim na przetwórstwie rolno-spożywczym, przemyśle drzewnym czy papierniczym. W dużej mierze bazuje na naturalnych zasobach takich jak surowce skalne, woda mineralna czy drewno. Z kolei w t. I s. 20, poz. 1.7 zapisano że "w granicach gminy B. odnotowuje się coraz mniejszą liczbę gospodarstw rolnych (....) spowodowany ogólną tendencją do zwiększania areałów kosztem liczby gospodarstw. Obszarami o stosunkowo najbardziej sprzyjających warunkach do rozwoju rolnictwa należy uznać rejon R., który charakteryzuje się korzystnymi warunkami topograficznymi, klimatycznymi, a przede wszystkim niezłymi kompleksami glebowymi (najczęściej III klasy bonitacyjnej). Takie warunki dają możliwość prowadzenia zróżnicowanej gospodarki uprawowej, w tym nowoczesnych upraw np. wierzby energetycznej. Dalej w poz. 1.3 t. I (k. 25) – określającej strukturę rolniczej przestrzeni produkcyjnej – wyjaśniono, że "na omawianym obszarze występują dość ograniczone warunki dla rozwoju rolnictwa. Rolnicza przestrzeń produkcyjna związana jest głownie z terenem doliny N., gdyż tu zlokalizowane są gleby o wyższej bonitacji. Pozostałe tereny w tym tereny górskie nie są obszarami sprzyjającymi rozwojowi i prowadzeniu działalności rolniczej (ze względu na m.in. dużą wysokość n.p.m. warunki klimatyczne, niską klasę gleb). Najbardziej cenne klasy kompleksów gleb (klasa III) nie stanowią wielkich obszarów a znaczne ich powierzchnie zlokalizowane są między innymi we wsiach: M., S., G., S.(3), Z. Omawiając unormowania zawarte w Studium nie można nie zauważyć, że dalej w t. I, cz. V – uwarunkowania wynikające ze stanu środowiska- w. p. 3.2 poświęconym wodom podziemnym podniesiono, że "na obszarze gminy B. wyróżnia się trzy piętra wodonośne: czwartorzędowe, kredowe oraz utworach krystalicznych. Spośród których główną rolę w gospodarce wodami podziemnymi odgrywa piętro kredowe. (...). Ponadto na terenie gminy występują zasoby wód mineralnych. Ich udokumentowane i rozpoznane źródła występują m. in. w D., G. i S.(1). Spośród najbardziej znanych należy wymienić szczawy radoczynne, żelaziste oraz wody magnezowo-wapniowe z D., które od przeszło czterech wieków wykorzystywane są do celów leczniczych. Wody wydobywa się z ujęć R. i K. Źródła wód mineralnych w S.(1) (D.) i G. (C. i M.) eksploatowane są na skalę przemysłową (s. 28). Dalej z lektury t. I Studium wynika (k. 30 p. 5) – w zakresie zagrożeń środowiska naturalnego - w pp. 5.1, że "główne zagrożenia środowiska naturalnego wynikające z produkcji rolniczej gminy B. wiążą się przede wszystkim z intensyfikacją rolnictwa, stosowaniem środków chemicznych, co może doprowadzić (do) zmian w środowisku poprzez skażenie gruntu oraz zanieczyszczenie wód". W dokumencie gmina wskazuje, że rolnictwo na jej terenie winno mieć charakter ekstensywny, a co za tym idzie takiego rolnictwa, w którym nie stosuje się sztucznych środków wspomagających uprawy, takich jak nawozy mineralne i pestycydy. Następne, mogące mieć istotny wpływ na wynik postępowania, unormowania zawarte w t. I. analizowanego Studium stanowią (k. 61) w p. 2.9 zapisy dotyczące gleb chronionych, które w istocie odsyłają do ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, bez dodatkowych ograniczeń. W ostatnim akapicie tej strony (p. 2.13) określono, że wody podziemne podlegają ochronie polegającej na niedopuszczeniu do ich zanieczyszczenia oraz zapobieganiu i przeciwdziałaniu szkodliwym wpływom na obszary ich zasilania. Na obszarze gminy leżą dwa główne zbiorniki wód podziemnych, a mianowicie GZWP nr [...] "Zbiornik [...]- G." oraz GZWP "N. K.(2) – B.", dla których wyznaczono również strefy ONO – obszar najwyższej ochrony".

Co dalej istotne, na k. 34 t. II (Kierunki rozwoju zagospodarowania przestrzennego Gminy B.) wprost w p. 3.1 zdanie ostatnie wskazano, że "w obrębie S.(1) dopuszcza się działalność górniczą, związaną z wydobyciem wód leczniczych".

Przytoczone unormowania Studium nie zostały ani wzięte pod uwagę przez organy w toku prowadzonego postępowania, ani nawet w motywach orzeczeń niekorzystnych dla strony omówione. Dlatego należy przypomnieć, że organ współdziałający (tu: Burmistrz Miasta i Gminy B.) mógł, w ramach kompetencji przyznanych mu przez ustawę, badać zamierzenie inwestycyjne pod kątem jego zgodności z obowiązującym Studium i unormowaniami szczególnymi, ale nie szerzej. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w – wyroku z dnia 24 lipca 2015 r. (II OSK 3061/13), LEX nr 2091975 1. treść art. 7 ust. 2 p.g.g. nadaje studium - w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - charakter normatywny w tym znaczeniu, że od niektórych jego postanowień zależy dopuszczalność podejmowania i wykonywania działalności określonej ustawą p.g.g. Postanowienia te mają ustalać sposób wykorzystania nieruchomości. Zatem żadne inne kryterium - określone w studium - niż sposób wykorzystania nieruchomości, nie może determinować dopuszczalności prowadzenia działalności wydobywczej. Rada gminy nie ma podstawy prawnej do innego uwarunkowania prowadzenia takiej działalności niż poprzez ustalenie sposobu wykorzystania nieruchomości".

W kontrolowanym postępowaniu organy obu instancji w sposób oczywisty przekroczyły uprawnienia, jakie przyznał im w toku postępowania uzgodnionego ustawodawca, zatem nie mogą być uznane za odpowiadające zasadzie legalności. Dalej trzeba także wskazać, że – co wynika wprost z dotychczas przytoczonych zapisów Studium – dokonana przez organy analiza i interpretacja tego aktu zostały dokonane pobieżnie, bez całościowej analizy, żeby nie powiedzieć wręcz wybiórczo.

Należy także dodać, że (mając na względzie dotychczasowe uwagi) za nieuprawnioną trzeba uznać całość uwag organów uzgadniających odnoszących się do kolizji planowanego przedsięwzięcia z korzystaniem z komunalnego ujęcia wody (odwiert [...] zlokalizowany na działce [...] obr. G.). Istotnie kolizja interesu potencjalnego inwestora z interesem społecznym podlega badaniu w toku procesu koncesyjnego, a wynika to z art. 29 p.g.g., określającego przesłanki odmowy udzielenia koncesji, a stanowiącego (między innymi), że organ koncesyjny może odmówić jej udzielenia – między innymi - jeżeli zamierzona działalność sprzeciwia się interesowi publicznemu. Nie mniej trzeba pamiętać, że zgodnie z nienaruszalną zasadą podziału kompetencji, dokonanie oceny w tym zakresie stanowi wyłączną kompetencję organu koncesyjnego.

Jeśli zaś organ uzgadniający powołuje się na sprzeczność zamierzenia z wykorzystaniem nieruchomości określonym w odrębnych przepisach, to musi wskazać konkretnie w jaki sposób i dlaczego udzielenie koncesji narusza konkretnie unormowania wskazane w obowiązującym akcie prawnym.

Należy jeszcze dodać, że sądowi z urzędu wiadomym jest, że do 2007 r. produkcja wody mineralnej D. była prowadzona od lat 60 XX wieku do 2007 r. przez U. – D. W tym roku zaprzestano produkcji ze względu na dekapitalizację linii produkcyjnej i poszukiwano inwestora. Nadto na terenie gminy wydobywane są wody C. i M. ze źródeł w G.

Reasumując, zdaniem sądu, organy nie dokonały rzeczowej i wszechstronnej analizy Studium pod kątem wpływu przewidywanej inwestycji na tereny rolnicze i sprzeczność wydobywania specyficznej kopaliny, jaką jest woda mineralna.

Ponownie rozpoznając sprawę rzeczą orgnów będzie dokonanie analizy Studium i ewentualnych konkretnych unormowań, zawartych w aktach prawnych, mających (wedle organów) zastosowanie w stanie faktycznym sprawy i ponownie wyda orzeczenie. Reasumując, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a i c w zw. z art. 134 § 1 ppsa należało orzec jak na wstępie.