Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 788/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-07-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art.3 pkt 20
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 157 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lipca 2010 r. sprawy ze skargi T. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2010 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz T. M. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez T. M. jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] lutego 2010 r. nr [...] utrzymująca w mocy -w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.), decyzję Wojewody [...] z [...] września 2009 r. odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Z. z [...] marca 1996 r. nr [...].

Wskazaną decyzją z [...] marca 1996 r. Prezydent Miasta Z. -na podstawie art. 155 k.p.a.- po rozpatrzeniu wniosku firmy S., w sprawie zmiany decyzji z [...] sierpnia 1995 r. udzielającej pozwolenia na budowę i zatwierdzającej projekt budowlany H. i H. S. na budowę budynku magazynowego o konstrukcji stalowej obejmującej wykonanie konstrukcji i elementów budowlanych (przy ul. D. w Z. na działce o nr ew. [...]), za zgodą stron zmienił wskazaną decyzję w zakresie zmiany funkcji budynku z magazynowej na funkcję produkcyjno – magazynowo – socjalno - administracyjną, zmiany powierzchni użytkowej (z 1020 m² na 1240,40 m²), zmiany w konstrukcji budynku polegającej na wykonaniu w części budynku przegrody poziomej, zmiany architektonicznej polegającej na zmianie układu funkcjonalnego, dobudowy piętra oraz zmiany stolarki okiennej w elewacjach południowo-wschodniej i północno-zachodniej.

Pismem z [...] czerwca 2009 r. T. M. zwrócił się do Wojewody [...] o stwierdzenie nieważności ww. decyzji z [...] marca 1996 r. wskazując na jej wydanie z rażącym naruszeniem prawa. Podniósł, iż ww. decyzja zmieniła funkcję obiektu niezgodnie z obwiązującym planem zagospodarowania przestrzennego. Teren przeznaczony jest pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wraz z punktami rzemieślniczymi, tymczasem dopuszczono ww. decyzją na tym terenie zakład produkcyjny.

Pismem z [...] lipca 2009 r. organ wezwał wnioskodawcę do wykazania w sprawie interesu prawnego, na podstawie którego żąda on czynności organu oraz sposobu jego naruszenia. Odpowiadając na wezwanie, w piśmie z [...] lipca 2009 r. T. M. przedstawił okoliczności mające wskazywać na istnienie jego interesu prawnego we wzruszeniu ww. decyzji z [...] marca 1996 r. Wyjaśnił, iż wybudował dom w strefie mieszkalnej, a teraz musi sąsiadować z zakładem produkcyjnym bardzo uciążliwym dla otoczenia. Odbywa się w nim bowiem produkcja metalowo-elektryczna z całą gamą procesów chemicznych. Zakład ten emituje do otoczenia hałas i szkodliwe substancje. Uciążliwości te wpływają na zdrowie mieszkańców okolicznych domów i powodują konieczność leczenia.

Decyzją z [...] września 2009 r. Wojewoda [...] na podstawie art. 157 § 3 k.p.a. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Z. z [...] marca 1996 r. W uzasadnieniu podał, iż dokonując formalnej oceny wniosku T. M. stwierdził, że wniosek ten nie może wywołać skutku w postaci wszczęcia postępowania, ponieważ nie pochodzi od osoby posiadającej legitymację strony. Wyjaśnił, iż z brzmienia art. 157 § 2 k.p.a. wynika, że żądanie wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności powinno pochodzić od strony. Od tego zależy skuteczność prawna tego żądania. I dalej organ stwierdził -powołując się na przepis art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.) oraz art. 3 pkt 20 tej ustawy- że o statusie stron postępowania w sprawie pozwolenia na budowę decydują dwa wyróżniki, tytuł prawny do nieruchomości oraz wpływ planowanej inwestycji na prawnie chronione uprawnienie lub interes prawny posiadającego ten tytuł. Wyjaśnił, iż w przedmiotowej sprawie wnioskodawca nie wykazał, że posiada interes prawny. Wykazał jedynie, że posiada interes faktyczny w sprawie zakończonej podważaną decyzją z [...] marca 1996 r. I dalej organ podał, że nieruchomości gruntowe o nr ew. [...] w Z., których współwłaścicielem jest wnioskodawca, znajdują się poza obszarem oddziaływania inwestycji objętej podważaną decyzją. Inwestycja ta nie wprowadza bowiem żadnych ograniczeń w sposobie zagospodarowania ww. działek. Działki te, tj. o nr ew. [...] w Z., znajdują się w znacznej odległości od nieruchomości objętej inwestycją i nie graniczą z nią, ani też z żadną z działek znajdujących się w jej bezpośrednim sąsiedztwie.

W odwołaniu od tej decyzji T. M. wniósł o jej uchylenie i przekazanie do ponownego rozpatrzenia Wojewodzie [...] z poleceniem wszczęcia postępowania z jego wniosku o stwierdzenie nieważności. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych podniósł, iż ustalając obszar oddziaływania obiektu należy brać pod uwagę funkcję, formę, konstrukcję projektowanego obiektu i inne jego cechy charakterystyczne oraz sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji. Zaznaczył też, iż nie ma przy tym znaczenia, czy działki graniczą bezpośrednio z działką, na której zaprojektowano obiekt budowlany. Obszar oddziaływania obiektu może bowiem obejmować dalej położone tereny. Następnie odwołujący się wskazał na znajdujące się w aktach sprawy pisma pokontrolne Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w [...], Państwowej Inspekcji Pracy w [...], Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w [...], z których to wynika, że właściciel spornej nieruchomości naruszył obowiązujące przepisy w ramach prowadzonej przez siebie produkcji przemysłowej. W konsekwencji odwołujący się stwierdził, iż jest rzeczą oczywistą, że w związku z profilem produkcji prowadzonym na spornej nieruchomości obszar oddziaływania w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego jak najbardziej daje mu status strony w niniejszym postępowaniu. Dodał przy tym, iż nie prawdą jest jakoby odległość między działkami była znaczna, odległość między jego gruntami a inwestycją kwestionowaną wynosi bowiem jedynie około 20 m. Wskazał przy tym także, iż na jego działce słychać intensywny hałas wychodzący z hali produkcyjnej, który w jego ocenie przekracza dopuszczalne normy w tym zakresie.

Decyzją z [...] lutego 2010 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu podzielił stanowisko organu I instancji. Wskazując na art. 28 k.p.a. wyjaśnił, że pojęcie interesu prawnego, na którym oparta jest legitymacja procesowa strony w postępowaniu administracyjnym, należy ustalać według norm prawa materialnego, natomiast mieć interes prawny oznacza tyle co ustalić powszechnie obowiązujący przepis prawa, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu w związku z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. W postępowaniu w sprawie dotyczącej decyzji o pozwoleniu na budowę, tak rozumiany interes ustala się w oparciu o art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, który będący przepisem szczególnym do art. 28 k.p.a. ogranicza pojęcie strony ww. sprawach do: inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. I dalej, organ odwoławczy zgodził się z odwołującym się co do tego, iż obszar oddziaływania rozumiany zgodnie z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego może obejmować swym zasięgiem także nieruchomości, które nie graniczą bezpośrednio z projektowanym przedsięwzięciem. W każdym jednak przypadku, jak zauważył organ, obszar oddziaływania obiektu musi być określony w oparciu o powszechnie obowiązujące przepisy prawa. Następnie, powołując się na posiadaną dokumentację, organ odwoławczy stwierdził, że usytuowanie nieruchomości inwestycyjnej wyklucza negatywne oddziaływanie tego obiektu na działki, których współwłaścicielem jest odwołujący się. Zaznaczył, że nieruchomość wnioskodawcy nie znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu, wyznaczonym w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1995 r., Nr 10, poz. 46 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji Prezydenta Miasta Z. z [...] marca 1996 r. Przedmiotowe przedsięwzięcie usytuowane jest w znacznej odległości od działek wnioskodawcy oraz pozostaje bez wpływu na ich nasłonecznienie, warunki ochrony przeciwpożarowej oraz nie narusza innych przewidzianych przepisami ww. rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r., warunków techniczno-budowlanych. W konsekwencji, mając na uwadze przepisy obowiązujące w dacie wydania decyzji z [...] marca 1996 r., organ stwierdził, że projektowana inwestycja nie wpływa na sposób oraz możliwości zagospodarowania nieruchomości należącej do T. M. Jednocześnie organ odwoławczy zauważył, że uciążliwości dla otoczenia spowodowane użytkowaniem obiektu budowlanego, jeżeli nie powodują naruszenia powszechnie obowiązujących przepisów prawa, np. dopuszczalnych norm natężenia hałasu, drgań, emisji dymów, zapachów, itp., mogą świadczyć co najwyżej o posiadaniu przez dany podmiot interesu faktycznego we wzruszeniu decyzji o pozwoleniu na budowę, nie uzasadniają jednak interesu prawnego. Tym samym okoliczności podnoszone w tym zakresie nie mają wpływu na ustalenie kręgu stron postępowania w niniejszej sprawie.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na ww. decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] lutego 2010 r. skarżący wniósł o jej uchylenie oraz o uchylenie decyzji ją poprzedzającej zarzucając naruszenie art. 157 § 3 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że w sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające odmowę wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności.

W uzasadnieniu skargi skarżący w pierwszej kolejności podniósł, iż w sytuacji przeprowadzania przez organ szerokiej analizy oddziaływania inwestycji objętej podważaną decyzją na jego nieruchomość, odmowa wszczęcia postępowania była nieuzasadniona, albowiem kwestie te powinny być analizowane dopiero po wszczęciu postępowania. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych stwierdził przy tym, że art. 157 § 3 k.p.a. ma zastosowanie do sytuacji, gdy z żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wynika w sposób oczywisty, iż podmiot wnoszący żądanie nie ma interesu prawnego. Natomiast w sytuacji, gdy ustalenie interesu prawnego wymaga podjęcia określonych czynności, czynności te mogą być podjęte wyłącznie w toku postępowania.

Dalej, skarżący podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie co do posiadania w niniejszym postępowaniu interesu prawnego. Podniósł, iż powstający w spornym zakładzie produkcyjnym hałas i zanieczyszczenia z całej gamy procesów chemicznych nawet w dopuszczalnym zakresie wpływają na otoczenie, w tym na stanowiące jego współwłasność działki. Zaznaczył jednocześnie, że to właśnie hałas jest w tym przypadku najbardziej uciążliwy. Wskazał przy tym, iż na posesji [...] przeprowadzano badanie poziomu hałasu i badanie to wykazało maksymalny, dopuszczalny poziom. Analizując odległość tej posesji od zakładu i niewiele większą odległość swojej posesji wysnuł wniosek, że poziom hałasu na jego posesji jest porównywalny. Przedstawiając swoje argumenty skarżący powołał się m.in. na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 21 października 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 1223/08 wydany -jak wskazał- niemal w identycznym stanie faktycznym i podniósł, iż sam fakt oddziaływania poprzez nadmierny hałas uzasadnia interes prawny właściciela nieruchomości sąsiedniej narażonej na to oddziaływanie.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie wystąpiły bowiem tego rodzaju wady i uchybienia, które uzasadniały w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...].

Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] o odmowie wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności, wydaną w oparciu o art. 157 § 3 k.p.a. Zatem, kontrolowane postępowanie administracyjne prowadzone było w trybie stwierdzenia nieważności umożliwiającym weryfikację poza kontrolą instancyjną rozstrzygnięć organów administracji publicznej posiadających przymiot trwałości. Z żądaniem prowadzenia postępowania w takim trybie wystąpił skarżący kwestionując decyzję ostateczną z [...] marca 1996 r. zmieniającą decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, i wskazując na swój interes prawny w wyeliminowaniu z obrotu prawnego ww. decyzji. Organy orzekające uznały, iż skarżący nie posiada przymiotu strony, a tym samym, że brak jest podstaw do wszczęcia postępowania nieważnościowego na jego żądanie. W konsekwencji stwierdziły, że należy orzec stosownie do treści art. 157 § 3 k.p.a.

Z takim rozstrzygnięciem skarżący się nie zgodził i w skardze w pierwszej kolejności podniósł, że odmowa wszczęcia postępowania była nieuzasadniona.

I. Sąd taką ocenę skarżącego w pełni podziela. Z uwagi na okoliczności sprawy (zwłaszcza podniesione w toku postępowania przez skarżącego celem wykazania interesu prawnego do wniesienia żądania stwierdzenia nieważności decyzji), organy orzekające błędnie odmówiły wszczęcia postępowania, a tym samym orzekły z naruszeniem art. 157 § 3 k.p.a.

W oparciu o art. 157 § 3 k.p.a. odmowa wszczęcia postępowania może nastąpić wówczas, gdy wszczęcie i prowadzenie postępowania jest niedopuszczalne m.in. z przyczyn podmiotowych, tj. z uwagi na to, że z żądaniem wszczęcia postępowania administracyjnego wystąpił podmiot nie będący stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a. (nie mający interesu prawnego). W wyroku z 25 kwietnia 2006 r., sygn. akt I OSK 725/05 (publ. Lex 209119) Naczelny Sąd Administracyjny zaprezentował pogląd, że art. 157 § 3 k.p.a. ma zastosowanie do sytuacji, gdy z żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wynika w sposób oczywisty, że jednostka wnosząca żądanie nie ma w sprawie interesu prawnego. W sytuacji, gdy ustalenie interesu prawnego wymaga podjęcia czynności ustalenia, czynności te mogą być podjęte wyłącznie w toku postępowania, a w razie wyniku negatywnego są podstawą zakończenia postępowania decyzją umarzającą postępowanie w sprawie. Z kolei w wyroku z 17 czerwca 2005 r., sygn. akt OSK 1534/04, Naczelny Sąd Administracyjny zawarł tezę, że zastosowanie przez organ właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji, odmowy wszczęcia postępowania z przyczyn podmiotowych można dopuścić tylko, gdy jednostka wnosząca podanie o wszczęcie tego nadzwyczajnego trybu postępowania nie wywodzi własnego interesu prawnego. W razie, gdy ustalenie interesu prawnego wymaga złożonego procesu wykładni nie można prowadzić tej wykładni poza postępowaniem administracyjnym. Zatem, odmowa wszczęcia postępowania w oparciu o art. 157 § 3 k.p.a. może mieć miejsce tylko wówczas, gdy oczywistym jest, iż osoba występująca z żądaniem nie ma interesu prawnego i nie jest wobec tego stroną w sprawie.

Taka oczywista sytuacja nie miała jednak miejsca -w ocenie Sądu- w kontrolowanym postępowaniu. Wnioskodawca tak we wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jak również w późniejszych pismach wnoszonych do organów, powoływał się bowiem na własny interes prawny szczegółowo swoje stanowisko w tym zakresie uzasadniając. To zaś oznacza, że organ zobligowany był wszcząć postępowanie, a następnie w jego toku ustalić, czy żądający rzeczywiście posiada interes prawny do wystąpienia z wnioskiem. W ocenie Sądu, kwestia zbadania interesu prawnego skarżącego wymagała w sprawie dokonania przez organy ustaleń zarówno faktycznych, jak i prawnych, a tego rodzaju czynności winny być przeprowadzone po wszczęciu postępowania, jako że stanowią one złożony proces stosowania prawa. W wyroku z 17 kwietnia 2009 r. sygn. akt II OSK 550/08, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż dokonanie wykładni przepisów prawa wyrażających interes prawny jednostki poza formami regulowanymi przepisami prawa procesowego, a zatem z pozbawieniem jednostki prawa do udziału w postępowaniu, prawa do wysłuchania, stanowi naruszenie konstytucyjnej zasady demokratycznego państwa prawnego.

Konkludując, organy orzekające błędnie zastosowały art. 157 § 3 k.p.a. odmawiając wszczęcia postępowania, a jednocześnie w uzasadnieniach wydanych decyzji prowadząc rozważania dotyczące interesu prawnego skarżącego. Rozważania te winny mieć miejsce we wszczętym postępowaniu. W tym też zakresie Sąd podzielił stanowisko skarżącego i uznał, iż już tylko z tego powodu zasadne było uwzględnienie skargi i uchylenie obu decyzji wydanych w kontrolowanym postępowaniu.

II. Niezależnie od powyższego Sąd zauważa, iż organy orzekające w sprawie w I i II instancji przeprowadziły wadliwe postępowanie dowodowe. Nie ustaliły wszystkich okoliczności, pominęły te istotne dla skarżącego, a w konsekwencji nie zbadały w sposób należyty, czy skarżący posiada przymiot strony i przedwcześnie orzekły przyjmując, że nie ma on interesu prawnego do wzruszenia kwestionowanej decyzji z [...] marca 1996 r. wydanej w oparciu art. 155 k.p.a. i zmieniającej decyzję o pozwoleniu na budowę. Takim działaniem dopuściły się naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., które to przepisy wymagają od organu podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy.

Przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy powyższe przepisy zostały -w ocenie Sądu- w istotnym stopniu naruszone. Świadczą o tym uzasadnienia obu decyzji, w których organy nie odniosły się w sposób pełny do argumentów podnoszonych przez skarżącego, a dotyczących jego interesu prawnego w sprawie, i w sposób wadliwy skoncentrowały się na wąskim rozumieniu "obszaru oddziaływania obiektu", o którym mowa w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.

Wojewoda [...] oceniając sprawę wskazał jedynie na to, iż działki skarżącego nie znajdują się w obszarze oddziaływania obiektu. Z uzasadnienia decyzji tego organu wynika, iż dokonując takiej oceny miał on na względzie jedynie odległość pomiędzy działkami skarżącego a sporną nieruchomością, na której prowadzony jest zakład produkcyjny. Innej analizy w sprawie i rozważań organ ten nie przeprowadził. Nie powołał się przy tym na żadne przepisy prawa materialnego, które to posłużyły mu do ustalenia obszaru oddziaływania obiektu i interesu prawnego skarżącego. Jednocześnie, całkowicie w sprawie pominął stanowisko żądającego i okoliczności przez niego podnoszone mające uzasadniać jego przymiot strony.

Uchybień popełnionych przez organ I instancji w ww. zakresie organ odwoławczy własną decyzją nie usunął i sam się błędów nie ustrzegł. Obszar oddziaływania obiektu wyznaczył również tylko w oparciu o przepisy rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przy czym uwzględnił te przepisy wykonawcze, które obowiązywały w dacie wydania kwestionowanej decyzji z [...] marca 1996 r. Stanowisko organu odwoławczego jest -w ocenie Sądu- wadliwe nie tylko dlatego, że opiera się na przepisach już nie obowiązujących z 1996 r. (zamiast na aktualnych), ale także dlatego, że zawężająco (tak jak w decyzji organu I instancji) traktuje "obszar oddziaływania obiektu" na potrzeby art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.

W tym miejscu trzeba zaznaczyć, iż niewątpliwe jest, że w związku z art. 28 k.p.a. w niniejszej sprawie dotyczącej pozwolenia na budowę decydujące znaczenie, przy ustaleniu czy skarżącemu przysługuje przymiot strony, ma treść art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego regulującego kwestię legitymacji w postępowaniach z tego zakresu. Stosownie do tego przepisu stronami w postępowaniu w sprawie o pozwolenie na budowę są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Zgodnie z art. 3 ust. 20 Prawa budowlanego poprzez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Do przepisów odrębnych, w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego należą zaś nie tylko przytoczone przez organ odwoławczy w sprawie przepisy rozporządzenia określającego warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ustawa w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego nie daje bowiem podstaw do takiego zawężającego rozumienia tego określenia, tj. wyłącznie przez pryzmat przepisów rozporządzenia wykonawczego do ustawy – Prawo budowlane. Bez wątpienia przepisy odrębne w rozumieniu omawianej regulacji stanowią przepisy innych ustaw, a więc także przepisy z zakresu ochrony środowiska. Te zaś zupełnie nie zostały uwzględnione w kontrolowanym postępowaniu pomimo tego, iż skarżący podnosił okoliczności mogące świadczyć o ich naruszeniu.

Skarżący wskazywał wyraźnie i wielokrotnie na to, iż zakład produkcyjny zrealizowany na podstawie kwestionowanej decyzji z [...] marca 1996 r. emituje do otoczenia szkodliwe substancje chemiczne i dokuczliwy hałas. Z tego też wywodził swój udział w sprawie. Wydając zaskarżone rozstrzygnięcie organ powyższego nie uwzględnił i sprawy w tym zakresie nie wyjaśnił, i w konsekwencji nie wyznaczył terenu w otoczeniu obiektu na podstawie przepisów z zakresu ochrony środowiska, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Ograniczył się do lakonicznego stwierdzenia, że uciążliwości dla otoczenia spowodowane użytkowaniem obiektu budowlanego, jeżeli nie powodują naruszenia powszechnie obowiązujących przepisów prawa, np. dopuszczalnych norm natężenia hałasu, drgań, emisji dymów, zapachów, itp., mogą świadczyć co najwyżej o posiadaniu przez dany podmiot interesu faktycznego we wzruszeniu decyzji o pozwoleniu na budowę, nie uzasadniają jednak interesu prawnego. Na żadną analizę oraz przepisy prawa materialnego się jednak nie powołał naruszając tym samym w sposób istotny powyżej wskazane już przepisy procesowe. Tymczasem podnieść trzeba, iż obiekt budowlany sporny w sprawie, objęty ww. decyzją z [...] marca 1996 r. -zmieniającą pozwolenie na budowę- ze względu na rodzaj prowadzonej w nim produkcji i jej skalę, należy do inwestycji mogących znacząco oddziaływać na środowisko. To zaś oznacza, że obszar oddziaływania tego obiektu może wykraczać poza nieruchomość inwestora i obejmować nieruchomości sąsiadujące, w tym nieruchomość skarżącego oddaloną od granicy działki inwestora o 20 m.

Nie przesądzając końcowego wyniku sprawy, uchylenie obu decyzji wydanych w tym postępowaniu okazało się konieczne również z wymienionych przyczyn.

III. Orzekając ponownie Wojewoda [...] winien uwzględnić wskazaną powyżej ocenę Sądu. Winien więc -po wszczęciu postępowania na wniosek skarżącego- jeszcze raz rozważyć w kontekście art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w związku z art. 28 k.p.a. czy żądającemu przysługuje przymiot strony. Przy ocenie legitymacji skarżącego do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji, organ winien uwzględnić charakter inwestycji, która przeszkadza mieszkańcom i związane z tym uciążliwości i utrudnienia, w tym wynikające z emisji do otoczenia hałasu. Winien więc wziąć pod uwagę "uciążliwe" sąsiedztwo nieruchomości należących do skarżącego oraz podnoszone przez niego okoliczności z tym związane.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 135 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach Sąd orzekł w oparciu o art. 200 ww. ustawy.