Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1617/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-11-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6189 Inne o symbolu podstawowym 618
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Insfrastruktury i Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: ART 124 UST. 4, ART 128 UST. 4
journal: Dz.U. 2015 poz 1774
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie sędzia WSA Joanna Borkowska (spr.), sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Iwaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2017 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za szkody powstałe w wyniku ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2017r. znak [...] Minister Infrastruktury i Budownictwa (dalej organ), po rozpatrzeniu odwołania A.M. ( dalej skarżący ) od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. znak: [...], orzekającej o ustaleniu odszkodowania w wysokości 7 605,00 zł na rzecz skarżącego za szkody powstałe w wyniku ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości położonej w gminie N. , obręb [...] , oznaczonej jako działka nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Stan sprawy był następujący :

Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] października 2011 r. znak: [...] zezwolił na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie drogi ekspresowej [...]: zadanie 3: odcinek węzeł "D." - węzeł "L." oraz (wraz z węzłem) i odcinek drogi krajowej nr [...] klasy GP: węzeł "L."- granica administracyjna m. L. Zgodnie z treścią ww. decyzji nieruchomość położona w gminie N. , obręb [...] oznaczona jako działka nr [...] o pow. 0,1173 ha, przeznaczona została pod czasowe zajęcie w związku z modyfikacją istniejącego gazociągu.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. znak: [...] Wojewoda [...] orzekł o ustaleniu odszkodowania w wysokości 7 605,00 zł na rzecz A.M. za szkody powstałe w wyniku ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości położonej w gminie N. , obręb [...] , oznaczonej jako działka nr [...].

Od powyższej decyzji odwołanie złożył A.M. zarzucając naruszenie art. 12 ust. 5 i art. 23 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych w związku z art. 128 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez jego wadliwą wykładnię i błędne oszacowanie szkody związanej ze zniszczeniem plantacji malin znajdującej się w obszarze czasowego ograniczenia. Skarżący poniósł również naruszenie art. 7, art. 75, art. 77 § 1, art. 80, oraz art. 84 Kpa poprzez dokonanie rozstrzygnięcia sprawy bez analizy całości zebranego materiału dowodowego i tym samym pominięcia dowodów przedłożonych przez stronę.

Zaskarżoną decyzją Minister Infrastruktury i Budownictwa utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Organ powołał się na art. 11 f ust. 1 pkt 8 lit. e, f, g, h ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 2031 ze zm.), zgodnie z którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zawiera w szczególności w razie potrzeby inne ustalenia dotyczące: obowiązku dokonania przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu, obowiązku przebudowy dróg innych kategorii, określenia ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości dla realizacji obowiązków, o których mowa w lit. e i f, oraz zezwolenia na wykonanie obowiązków, o których mowa w lit. e i f.

Z akt sprawy wynika, że na działce nr [...] konieczne było przebudowanie sieci gazowej. Powierzchnia ograniczenia sposobu korzystania wyniosła 0,0197 ha. W myśl art. 11f ust.2 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg a publicznych do ograniczeń, o których mowa w ust. 1 pkt 8 lit. g, stosuje się przepisy art. 124 ust. 4-8 i art. 124a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r., o poz. 2147 ze zm.).Zgodnie z art. 124 ust. 4 o gospodarce nieruchomościami, na osobie lub jednostce organizacyjnej występującej o zezwolenie ciąży obowiązek przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po założeniu lub przeprowadzeniu ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w ust. 1. Jeżeli przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego jest niemożliwe albo powoduje nadmierne trudności lub koszty, stosuje się odpowiednio przepis art. 128 ust. 4. Zgodnie z dyspozycją art. 130 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami ustalenie wysokości odszkodowania następuje po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego, określającej wartość nieruchomości, którą zgodnie z art. 156 ust. 1 stanowi operat szacunkowy.

W niniejszej sprawie podstawę dla ustalenia wysokości odszkodowania za szkody powstałe w związku przebudową gazociągu stanowi operat szacunkowy sporządzony w dniu 1 marca 2016 r. przez rzeczoznawcę majątkowego T.J. Biegła w dniu 7 marca 2017 r. potwierdziła aktualność ww. opracowania.

Biegła ustaliła, ze działka nr [...] o pow. 0,1173 ha stanowi nieruchomość gruntową niezabudowaną, nieogrodzoną, nieutwardzoną. Grunt skalsyfikowany jako grunty orne o klasie Rlllb, Rllla użytkowany rolniczo. Na działce zinwentaryzowano plantacje malin w wieku 3 lat. Dojazd zapewniony drogą publiczną asfaltową. Nieruchomość położona na terenie uzbrojonym w sieć energetyczną i gazową.

Ustalono, że w związku z przebudową infrastruktury technicznej działka nr [...] była udostępniona wykonawcy robót od dnia 25 maja 2012 r. do dnia 20 sierpnia 2015 r. Autorka operatu szacunkowego wskazała, iż zgodnie z decyzją Wojewody [...] z dnia [...] października 2011 r. powierzchnia zajęta pod realizację inwestycji stanowiąca obszar ograniczonego sposobu korzystania z nieruchomości wynosi 0,0197 ha. Ponadto biegła wskazała, że na działce usadowiono element infrastruktury w postaci słupka gazowego oznaczeniowo-pomiarowego, którego powierzchnia wyniosła 5 m2.

Analiza sporządzonego operatu szacunkowego wykazała, iż przedmiotowa nieruchomość była objęta ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy N. zatwierdzonego uchwałą Nr [...] z dnia [...] stycznia 2004 r., zgodnie z którym ww. działka stanowi obszar użytków rolnych. Szkody trwałe powstałe na nieruchomości oszacowano w związku ze zmniejszeniem wartości nieruchomości w skutek trwałego ograniczenia w sposobie korzystania z nieruchomości w strefie oddziaływania infrastruktury technicznej oraz na skutek obowiązku udostępniania nieruchomości w celu wykonywania czynności związanych z konserwacją i usuwaniem awarii urządzeń. Szkody tymczasowe natomiast stanowią zniszczenia roślin wieloletnich wraz z utratą pożytków z powodu wyłączenia ww. powierzchni z użytkowania, koszt rekultywacji gleby na całej powierzchni objętej czasowym zajęciem wraz z związaną z tym utratą pożytków, oraz obniżkę plonów z powodu zmniejszenia zdolności produkcyjnych gleby w okresie porekultywacyjnym. Celem określenia zmniejszenia wartości nieruchomości autorka operatu szacunkowego ustaliła wartość nieruchomości sprzed jej obciążenia. W tym celu biegła do analizy przyjęła rynek transakcji nieruchomościami stanowiącymi tereny niezabudowane o przeznaczeniu rolnym, występujące na rynku lokalnym gminy N. zawartymi w okresie od stycznia 2014 r. do dnia wyceny.

Wycenę nieruchomości dokonano podejściem porównawczym, metodą porównywania parami. Na podstawie analizy zachowań rynku biegła wyróżniła cechy rynkowe nieruchomości i ich wagi mające wpływ na wartość wycenianych działek. Przyjęto następujące cechy: lokalizacja i otoczenie - 50 %, kształt rozłogu - 50%. W wyniku analizy biegła utworzyła zbiór cen transakcyjnych nieruchomości podobnych o przeznaczeniu rolnym. W świetle powyższego określono cenę min. wynoszącą 7,98 zł/m2 oraz cenę max. wynoszącą 18,18 zł/m2. Cena średnia została określona na poziomie 10,20 zł/m2. W wyniku porównań ww. nieruchomości z nieruchomością wycenianą biegła ustaliła poprawki kwotowe wynikające z różnicy w cechach nieruchomości wybranych do porównań i działki nr [...].Po uwzględnieniu wartości poprawek kwotowych wartość 1 m2 nieruchomości wycenianej wyniosła 15,00 zł. Stosownie do zapisu § 43 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz.U. Nr 207, poz. 2109 ze zm.) biegła dokonała wyceny szkody trwałej w postaci zmniejszenia wartości nieruchomości. W tym celu autorka operatu szacunkowego ustaliła wartości współczynników zmniejszenia wartości nieruchomości. Na poziomie 1,00 ustaliła współczynnik zmniejszenia w pasie terenu pod słupem. Natomiast w pasie terenu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości pomniejszonej o powierzchnię zajętą pod słupek biegła określiła współczynnik zmniejszenia wartości nieruchomości na poziomie 2,0. Powyższe wartości współczynników zostały przemnożone przez wartość 1 m2 oraz powierzchnię strefy trwałego ograniczenia sposobu korzystania. W świetle powyższego szkoda trwała powstała na powierzchni ograniczenia sposobu korzystania pomniejszoną o powierzchnię słupka została oszacowana na kwotę 576,00 zł. Szkodę za ustanowienie tzw. świadków infrastruktury biegła wyceniła na 75,00 zł. Łącznie szkoda trwała z tytułu zmniejszenia wartości nieruchomości wynosi 651,00 zł. Określając wartość szkód tymczasowych biegła uwzględniła utracone pożytki w latach 2011-2015, koszty rekultywacji gleby, a także straty wynikłe z obniżenia plonowania w okresie po rekultywacji do 2019 r.

Koszt zniszczonych roślin wieloletnich (malin) biegła wyceniła na kwotę 6 636,93 zł uwzględniając wiek i gatunek rośliny. Szacując koszty rekultywacji gleby biegła uwzględniła godziny pracy, potrzebny sprzęt i ilość materiału wymaganego i ceny w usług w województwie [...]. W oparciu o powyższe dane koszt rekultywacji gleby wyliczyła na 5000 zł/1 ha. Tym samym ustalono, że koszt rekultywacji gleby dla obszaru prowadzenia prac na działce nr [...] wyniósł 96,00 zł. Odszkodowanie z tytułu obniżenia plonowania po okresie rekultywacji biegła określiła w pierwszym roku po rekultywacji - 60%, w drugim roku - 40%, w trzecim roku 30%, w czwartym roku - 20%. Biegła wskazała, że obniżenie plonowania wynosi 220,64 zł.

Łączna wysokość szkód tymczasowych została oszacowana została na kwotę 6 953,60 zł. Suma wyliczeń z tytułu szkód trwałych jak i tymczasowych dała łącznie kwotę 7 605,00 zł i w takiej wysokości Wojewoda [...] ustalił odszkodowanie na rzecz właściciela nieruchomości.

Ocena ww. operatu szacunkowego w konfrontacji z brzmieniem cytowanych przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami powoduje stwierdzenie, iż sporządzony na potrzeby niniejszego postępowania operat szacunkowy, zdaniem organu, nie zawierała nieprawidłowości, które uniemożliwiłyby dalsze jego wykorzystywanie dla celu ustalenia odszkodowania.

W świetle poczynionych wyżej rozważań Minister Infrastruktury i Budownictwa uznał, że zarzuty podniesione przez skarżącego nie znajdują uzasadnienia.

W świetle powyższego nie znajduje uzasadnienia twierdzenie skarżącego, iż Wojewoda [...] winien był przeprowadzić dowód z alternatywnego operatu szacunkowego uwzględniającego rzeczywistą wysokość szkody, o co strona wnioskowała w piśmie z dnia 21 kwietnia 2016 r.

Zdaniem Ministra Infrastruktury i Budownictwa z materiału dowodowego wynika, iż organ wojewódzki prawidłowo uznał brak podstaw do sporządzenia przez biegłą kolejnego operatu szacunkowego bądź jego uzupełnienia. Tym bardziej, iż strona kwestionując prawidłowość wyliczeń nie przedłożyła w toku postępowania pierwszoinstancyjnego przeciwdowodu w postaci kontroperatu. Ponadto organ zauważył, iż strona w trybie art. 157 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami może na każdym etapie postępowania odszkodowawczego zwrócić się do właściwej organizacji rzeczoznawców majątkowych z żądaniem oceny prawidłowości sporządzonego operatu szacunkowego, czego w niniejszej sprawie nie uczyniła.

W ocenie organu nadzoru wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia co czyni zarzut naruszenia art. 7 i 77 § 1 i art. 84 Kpa nieuzasadnionym. Ocena materiału dowodowego również nie nosi cech dowolności, gdyż rozstrzygnięcie organu wojewódzkiego poparte zostało szczegółowym uzasadnieniem faktycznym i prawnym.

W związku z powyższym, zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2017r. znak [...] Minister Infrastruktury i Budownictwa utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. znak: [...], orzekającą o ustaleniu odszkodowania w wysokości 7 605,00 zł na rzecz A.M. za szkody powstałe w wyniku ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości położonej w gminie N. , obręb [...] , oznaczonej jako działka nr [...].

Z decyzją Ministra Infrastruktury i Budownictwa nie zgodził się A.M. zaskarżając ją w całości i zarzucając:

1.Naruszenie prawa materialnego a to art. 12 ust 5 i art. 23 Ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych w zw. z art. 128 ust 4 Ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez wadliwą jego wykładnię i zastosowanie polegające na nieuprawnionym zaniżeniu kwoty odszkodowania wyłącznie do części plantacji malin znajdującej się na fragmencie działki objętej decyzją ZRID w sytuacji gdy szkoda spowodowana faktem czasowego zajęcia objęła całą nieruchomość i znajdującą się na niej plantację powodując jej zniszczenie z uwagi na uniemożliwienie dostępu do dalej położonej części działki co uzasadniało w ramach reguły pełnej kompensaty przyznanie odszkodowania obejmującego całość plantacji malin;

2.Rażące naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to

• art. 7 i 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez nie dokonanie podczas rozpoznawania niniejszej sprawy wnikliwej i wszechstronnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego przez organ drugiej instancji w kontekście ustalenia przyczyn i wysokości rzeczywiście poniesionej przeze mnie szkody;

• art. 7, 77 k.p.a., art. 12 ust 5 i art. 23 Ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych w zw. z art. 128 ust 4 Ustawy o gospodarce nieruchomościami art. 136 k.p.a. oraz art. 140 i 144 k.p.a.

polegające na wydaniu decyzji tylko częściowo uwzględniającej zarzuty jakie zostały podniesione przez stronę w toku postępowania odwoławczego, a to niepełne omówienie zarzutów dotyczących wykładni przepisu prawa materialnego, jak również przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie przyczyn skutkujących degradacją całej plantacji malin.• art. 144 k.p.a. w zw. z art. 81 k.p.a. i art. 10 k.p.a. poprzez zaniechanie wezwania strony w zakreślonym terminie do ustosunkowania się do zgromadzonego, na etapie postępowania odwoławczego nowego materiału dowodowego obejmującego odpowiedź Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w L. na wystąpienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] marca 2017 r. w zakresie rzeczywiście zajętej na potrzeby realizowanej inwestycji powierzchni mojej nieruchomości nr [...].

Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej Decyzji Ministra Infrastruktury i Budownictwa w Warszawie z dnia [...] kwietnia 2017 r. [...] i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temuż Ministrowi, ewentualnie o uchylenie w całości zaskarżonej Decyzji Ministra Infrastruktury i Budownictwa w Warszawie z dnia [...] kwietnia 2017 r. [...] i poprzedzającej jej Decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. Znak [...] i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm prawem przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016r., poz. 1066 tj.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przy czym na podstawie art. 134 § 1 cytowanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga podlegała oddaleniu, bowiem Sąd nie stwierdził, aby w kontrolowanym postępowaniu dopuszczono się uchybień wskazanych w skardze, jak również innych naruszeń przepisów prawa materialnego i procesowego, które Sąd ma obowiązek uwzględnić z urzędu, nie będąc związany wnioskami i zarzutami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718).

Przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w którym zaskarżoną decyzją orzekł Minister Infrastruktury i Budownictwa było ustalenie odszkodowania za szkody powstałe w wyniku ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości.

Stosownie do treści art. 128 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( t.j. Dz.U.z 2016r, poz.2147 ze zm.) odszkodowanie przysługuje za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa wart. 120 i 124-126. Odszkodowanie powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu.

Odszkodowanie, o którym mowa w art. 128 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami oparte jest na zasadach wynikających z prawa cywilnego. Zastosowanie znajduje tu więc teoria różnicy, zgodnie z którą szkodą jest różnica pomiędzy stanem obecnym a stanem hipotetycznym, tj. tym, który by istniał gdyby nie zdarzenie będące źródłem szkody oraz zasada pełnego odszkodowania .

Sąd podziela stanowisko organu, że odszkodowanie powinno rekompensować jedynie te szkody, które pozostają w związku przyczynowym ze zdarzeniem je wywołującym. Odszkodowanie z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości obejmuje jedynie szkody na obszarze objętym czasowym zajęciem, który został określony w decyzji o zezwoleniu na lokalizację inwestycji drogowej. Natomiast kwestia szkód powstałych w trakcie realizacji inwestycji poza obszarem wskazanym w ww. decyzji nie może być przedmiotem postępowania odszkodowawczego. Prawidło bowiem w stosunku do szkód powstałych poza ww. obszarem czasowego zajęcia poszkodowany winien dochodzić na drodze cywilnoprawnej. Przekładając powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że zarówno biegła jak i organ poprawnie wskazali, że przy określeniu wartości szkód pod uwagę brany jest pas powierzchni, który w skutek decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2011 r. został czasowo zajęty.

Stosownie do § 43 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego przy określaniu wartości poniesionych szkód na nieruchomości, o których mowa w art. 128 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, uwzględnia się w szczególności:

1) stan zagospodarowania nieruchomości na dzień wydania decyzji odpowiednio o wywłaszczeniu, ograniczeniu sposobu korzystania albo zezwoleniu na czasowe zajęcie nieruchomości oraz stan zagospodarowania nieruchomości na dzień zakończenia działań uzasadniających wydanie tej decyzji;

2) utratę pożytków w okresie od dnia wydania decyzji do dnia zakończenia działań uzasadniających jej wydanie.

Zgodnie zaś z § 43 ust. 3 ww. rozporządzenia przy określaniu zmniejszenia wartości nieruchomości, o którym mowa w art. 128 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, uwzględnia się:

1) zmianę warunków korzystania z nieruchomości;

2) zmianę przydatności użytkowej nieruchomości;

3) trwałe ograniczenie w sposobie korzystania z nieruchomości;

4) skutki spowodowane obowiązkiem udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami

Przechodząc do oceny sporządzonej w niniejszej sprawie wyceny Sąd stwierdza, że operat szacunkowy sporządzony w dniu 1 marca 2016 r. przez rzeczoznawcę majątkowego T.J. został wykonany w sposób prawidłowy.

Podstawę materialno-prawną sporządzonego operatu szacunkowego stanowiły: ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r -Kodeks cywilny, jak również rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r., które określa sposób sporządzenia operatu szacunkowego.

Biegła słusznie ustaliła, że nie nastąpiła zmiana warunków korzystania z nieruchomości co uwzględniła szacując wartość szkody z tytułu trwałego ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Właściwie oszacowano szkodę z tytułu obowiązku udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami obniżając o odpowiedni współczynnik wartość nieruchomości obciążonej strefą kontrolną gazociągu. W ocenianym operacie rzetelnie ustalone zostały szkody z tytułu istniejącej infrastruktury naziemnej i ograniczeń z tym związanych. Również oszacowanie szkód tymczasowych nie budzi zastrzeżeń Ministra Infrastruktury i Budownictwa. Zdaniem Sądu autorka operatu szacunkowego zastosowała dopuszczalne prawem podejście oraz metodę wyceny, jak również w sposób jasny i rzetelny scharakteryzowała nieruchomości będące przedmiotem porównań z nieruchomością wycenianą i wyniku ustalonej wartości 1 m2 dokonała stosownych wyliczeń szkód trwałych jak i szkód tymczasowych. Autorka operatu szacunkowego w sporządzonym opracowaniu prawidłowo wyjaśniła, iż obszar ograniczenia wynikający z decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2011 r. uniemożliwił całkowity dostęp do działki i spowodował zniszczenie całej plantacji malin, jednakże niezależnie od ustalonego stanu faktycznego w ww. kwestii rzeczoznawca majątkowy zobligowany był do oszacowania szkód w oparciu o zapisy ww. decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Powyższe uzasadnia przyjęcie przez biegłą do obliczeń obszaru o pow. 0,0197 ha a nie jak uważa strona całej powierzchni działki.

W świetle powyższego, wbrew zarzutom skargi, operat szacunkowy sporządzony na potrzeby kontrolowanego postępowania jest opinią spójną, kompletną nie zawierającą błędów rachunkowych i tym samym stanowi wiarygodny dowód o wartości przedmiotowej nieruchomości.

Operat szacunkowy jako opinia biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 Kpa posiada rangę dowodu w postępowaniu odszkodowawczym. Sporządzony przez biegłą w niniejszej sprawie operat został prawidłowo oceniony przez organ jako opracowanie prawidłowe, spójne, logiczne, a także zawierające wszystkie niezbędne elementy określone w § 55 i 56 w/w rozporządzenia, zatem mógł stanowić podstawę do ustalenia odszkodowania.

Odnosząc się do zarzutu zawartego w skardze dotyczącego naruszenia przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa dyspozycji art. 136 Kpa należy wskazać, że stosownie do treści art. 136 Kpa organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Celem zapewnienia zachowania zasady dwuinstancyjności postępowania powyższe możliwie jest tylko w granicach wskazanych przez ww. art. 136 Kpa. Oznacza to zatem, że organ odwoławczy nie jest zobowiązany do przeprowadzenia postępowania dowodowego w większości bądź w jego całokształcie. Ocena prawidłowości decyzji administracyjnej wymaga od organu odwoławczego ustalenia, czy organ pierwszej instancji zgromadził całokształt materiału dowodowego i właściwie ocenił zebrane w sprawie odwody. Organ odwoławczy bowiem na mocy art. 136 Kpa może przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające (dowodowe) nie stojące w sprzeczności z zasadą wyrażoną w art. 15 Kpa tj. zasadą dwuinstancyjności.

W rozpatrywanej sprawie Minister Infrastruktury i Budownictwa mając na uwadze podnoszone w odwołaniu zarzuty zwrócił się z pismem do Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w L. celem uzyskania informacji w zakresie wskazania obszaru czasowego zajęcia. Pismem z dnia 29 marca 2017 r., Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i, Autostrad Oddział w L. poinformowała, że kwestionowany przez stronę obszar wynosił 0,0197 ha. Tym samym był tożsamy z obszarem, który został wskazany w decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej z dnia [...] października 2011r.

W wyniku wyżej opisanych wyjaśnień, organ porównał obszar wskazany przez inwestora z obszarem wykazanym w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2011 r. Nie zachodziła zatem – wbrew twierdzeniom skargi - konieczność przeprowadzenia postępowania dodatkowego celem uzupełninia dowodów i materiałów w sprawie.

Sąd podziela stanowisko organu, że w takich okolicznościach postępowanie odwoławcze zostało przeprowadzone w oparciu o zgormadzony już materiał dowodowy i nie stanowiło naruszenia ani art. 136 kpa, ani art. 77 § 1 kpa.

Słusznie, zdaniem Sądu, organ wskazał, że w postępowaniu administracyjnym organy mają obowiązek zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, co jednak nie oznacza przerzucania na organ administracyjny całego ciężaru dowodzenia w sprawie. Jeżeli organ wyprowadził określone ustalenia dotyczące stanu faktycznego z posiadanych, nienasuwających zastrzeżeń dokumentów, to skuteczne ich zakwestionowanie wymaga przeprowadzenia stosownego kontrdowodu z inicjatywy strony toczącego się postępowania. Zasada określona w art. 77 § 1 kpa nie może być tak rozumiana, że nawet jeśli strona ma w sprawie interes prawny, to organ administracji publicznej ma obowiązek poszukiwania dowodów mających wykazać zaistnienie okoliczności leżących w interesie strony. Strona nie może zasadnie oczekiwać, że organ administracji publicznej, niejako w jej interesie, dysponując już określonym materiałem dowodowym, będzie poszukiwał jeszcze innych dowodów, które prowadziłyby do obalenia ustaleń dokonanych na podstawie już zgromadzonych dowodów.

W ocenie Sądu również zarzut naruszenia art. 10 kpa należy uznać za chybiony, bowiem, jak wynika z akt sprawy, skarżący w żaden sposób nie wykazał, że brak ustosunkowania się do zgromadzonego materiału uniemożliwił mu dokonanie konkretnych czynności procesowych. Ponadto na uwagę zasługuje również fakt, że na etapie postępowania odwoławczego nie doszło do zgromadzenia nowych, nieznanych stronie dowodów, gdyż informacje zawarte w piśmie Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w L. były potwierdzeniem informacji wynikających z decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2011 r. i tym samym nie stanowiły o nowych okolicznościach w sprawie. Powyższe prowadzi do trafnego w ocenie Sądu stwierdzenia, że organ odwoławczy wydając zaskarżona decyzją opierał się na stanie faktycznym wynikającym materiału dowodowego zebranego przez organ pierwszej instancji.

Sąd nie podziela również zarzutu skarżącego, że decyzja Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] kwietnia 2017 r., nie zawierała ustosunkowania do podniesionych w odwołaniu zarzutów. Jak wynika z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ odwoławczy przeanalizował operat szacunkowy stanowiący główny dowód w niniejszej sprawie. Wskazał również na podstawy materialnoprawne decyzji oraz dokonał stosownej analizy i prawidłowości dokonanego rozstrzygnięcia i odniósł się do zarzutów strony wskazując, że zakres szkód obejmuje jedynie szkody na obszarze zajętym czasowym zajęciem, który został określony w decyzji o zezwoleniu na lokalizację inwestycji drogowej. Zgodnie z art. 107 kpa uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji administracyjnej zawierać powinno w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W ocenie Sądu, uzasadnienie kontrolowanej decyzji spełnia te wymagania.

Reasumując, Sąd nie znalazł podstaw do uznania za słuszne zarzutów skargi zarówno dotyczących naruszenia przepisów postepowania tj. art. 7, art. 10, art. 77 § 1, art. 80, art. 81, art. 136, art.140 oraz art. 144 kpa, jak i prawa materialnego tj. art. 128 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a także art. 12 ust.5 i art.23 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w oparciu o art.151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.