Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1061/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-06-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 6 ust 1 i 4, art. 22 ust 1 i 5, art. 16 ust 1
journal: Dz.U. 1958 nr 17 poz 70
law: Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Runge – Lissowska, Sędzia NSA Irena Kamińska, Sędzia NSA Jerzy Solarski (spr.), Protokolant Kamil Wertyński, po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2008r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 stycznia 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 1800/06 w sprawie ze skargi B. K. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności orzeczenia o wywłaszczeniu oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 17 stycznia 2007r. sygn. akt I SA/Wa 1800/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zwany dalej WSA lub Sądem I instancji, oddalił skargę B. K. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności orzeczenia o wywłaszczeniu.

Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: orzeczeniem Urzędu Spraw Wewnętrznych Prezydium Rady Narodowej Miasta K. z dnia [...] lutego 1961r. nr [...] dokonano wywłaszczenia części nieruchomości o pow. 476 m² z parceli oznaczonej 1.kat. [...] Lwh [...], stanowiącej własność J. K., z przeznaczeniem pod budowę ulicy [...] w ramach realizacji narodowego planu gospodarczego. Pismem z dnia 19 sierpnia 2003r. B. K. - spadkobierca J. K., wniósł o stwierdzenie nieważności orzeczenia wskazując, że orzeczenie o wywłaszczeniu rażąco narusza prawo, ponieważ pozbawiono J. K. udziału w postępowaniu wywłaszczeniowym. Decyzją z dnia [...] nr [...]Minister Transportu i Budownictwa odmówił stwierdzenia nieważności orzeczenia z dnia [...] lutego 1961r.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy B. K. zarzucił, że cel inwestycji został określony na podstawie zaświadczenia o lokalizacji szczegółowej nr [...] z dnia [...] marca 1960r. i zaświadczenie to nie zostało powołane w decyzji wywłaszczeniowej. W orzeczeniu z dnia [...] lutego 1961r. nie ma jakichkolwiek odnośników geodezyjnych, co rażąco narusza art. 22 ust. 1 pkt 5 ustawy wywłaszczeniowej i wypełnia przesłankę z art. 156 § 1 pkt 5 kpa. Nadto organy dowolnie uznały, że adres J. K. przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego nie był znany.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję Ministra Transportu i Budownictwa z dnia [...] i podał, że zgodnie z art. 15 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 1958r., do wniosku wywłaszczeniowego należało dołączyć m.in. zaświadczenie o zatwierdzeniu lokalizacji szczegółowej. Z uzasadnienia wniosku wywłaszczeniowego zgodnie z lokalizacją z dnia 23 marca 1960r. nr [...] wydaną przez Wydział Architektury i Nadzoru Budowlanego wynika, że wskazane nieruchomości zostały przeznaczone na cele przebudowy ul. [...] od pętli tramwajowej w C. K. do ul. [...]. W aktach sprawy znajduje się wniosek o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego, który spełnia wymagania z art. 15 ustawy wywłaszczeniowej. Wniosek ten, zgodnie z art. 22 ustawy z dnia 12 marca 1958r. określa przedmiot wywłaszczenia, wskazuje wnioskodawcę, osobę właściciela, zawiera uzasadnienie i pouczenie o środkach odwoławczych. Natomiast zarzuty wnioskodawcy i przedłożone dokumenty (akt notarialny z dnia 26 listopada 1930r. oraz pismo Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej z dnia 26 listopada 1960r.) wskazujące, że organ wywłaszczeniowy nie ustalił prawidłowo adresu właściciela, nie wyczerpują przesłanek z art. 156 § 1 kpa lecz mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Stosownie do art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 1958r. osoby zainteresowane, których miejsce pobytu było nieznane, zawiadamiano za pomocą obwieszczenia wywieszonego na tablicy ogłoszeń prezydium właściwej rady narodowej. W ten właśnie sposób wywieszono na tablicy urzędowej Prezydium Rady Narodowej Miasta K. w dniach od 2 marca 1961r. do 15 marca 1961r. orzeczenie z dnia [...] lutego 1961r.

W skardze B. K. domagał się uchylenia decyzji podnosząc, że postępowanie zakończone decyzją wydaną z obrazą przepisów ustawy z 1958 roku podlega wznowieniu i jest nieważne. Zarzucił decyzji naruszenie art. 22 ust. 1 pkt 1 oraz niewłaściwe zastosowanie art. 6 ust. 4 ustawy wywłaszczeniowej polegające na błędnym przyjęciu, że adres J. K. był nieznany, skoro można go było ustalić np. ze zbioru dokumentów prowadzonych dla nieruchomości oznaczonej Lwh [...]. W takim przypadku obowiązkiem ubiegającego się o wywłaszczenie było przeprowadzenie rokowań, a te nie zostały przeprowadzone. Zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy, organ był zobowiązany do zapewnienia właścicielowi nieruchomości ujawnionemu w księdze wieczystej udział w postępowaniu wywłaszczeniowym. Równocześnie skarżący zarzucił obrazę art. 22 ust. 1 pkt 5 ustawy wywłaszczeniowej poprzez przyjęcie, że szczegółowe uzasadnienie nie mogło sprowadzać się do dwóch zadań. Naruszony został również art. 7, art. 8 i art. 77 kpa poprzez brak odniesienia się do zarzutu, iż strony powinny być zawiadomione o wszczęciu postępowania i wyznaczeniu terminu rozprawy wywłaszczeniowej oddzielnymi pismami.

Opisanym na wstępie wyrokiem WSA oddalając skargę stwierdził, że w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji obowiązkiem organu jest zbadanie sprawy wyłącznie pod kątem wystąpienia przesłanek z art.156 § 1 kpa, a w przypadku ich pozytywnego ustalenia, także dodatkowo w oparciu o przeszkody z § 2 tego przepisu. Podstaw do stwierdzenia nieważności nie mogą stanowić naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (art. 16 ust. 1, art. 17 ust. 1, art. 18 ust. 2 i art. 28 ust. 1 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości), które dotyczą obowiązków procesowych organu związanych z zapewnieniem stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem, tego typu naruszenia mogą być podstawą do wznowienia postępowania i dlatego niezasadne jest stanowisko skarżącego, iż brak zawiadomienia J. K. o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego i o rozprawie świadczy o rażącym naruszeniu art. 16 ust. 1 i art. 18 ust. 2 ustawy wywłaszczeniowej. W sprawie zakończonej orzeczeniem z dnia [...] lutego 1961r. nie doszło też do rażącego naruszenia art. 6 ust. 4 ustawy wywłaszczeniowej, poprzez bezpodstawne odstąpienie od obowiązku przeprowadzania rokowań, o których mowa w art. 6 ust. 1 ustawy. Wg skarżącego, w chwili wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego adres J. K. był znany i łatwy do ustalenia, czego dowodem ma być kopia aktu notarialnego z dnia 26 listopada 1930r. oraz pismo Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej "[...]" w K. z dnia 26 listopada 1960r. Jednakże z pisma Prezydium Rady Narodowej Wydziału Spraw Wewnętrznych w Kr. z dnia 16 czerwca 1961r. i pisma Prezydium Rady Narodowej w K. z dnia 29 czerwca 1961r. wynika, że organ wywłaszczeniowy podejmował próby ustalenia adresów zamieszkania właścicieli wywłaszczonych nieruchomości i ustalił adresy zamieszkania wszystkich właścicieli nieruchomości przy ul. [...], za wyjątkiem J. K. W aktach znajdują się też pisma z których wynika, że bezskutecznie próbowano ustalić adres J. K. przez Komendę Miejską Milicji Obywatelskiej oraz Wydział Gospodarki Komunalnej PRN. Niezależnie od tego Sądowi I instancji z urzędu było wiadome (sprawa o sygn. akt I OSK 81/05), że adresu zamieszkania J. K. nie udało się również ustalić Akademii Górniczo-Hutniczej, jako wnioskodawcy wywłaszczenia w sprawie dotyczącej parceli nr [...]. Zatem adres zamieszkania J. K. nie był znany i wcale nie był łatwy do ustalenia. Nie można bowiem przyjąć, że na przestrzeni kilku miesięcy - od listopada 1960r. do czerwca 1961r. nagle pojawiły się trudności z ustaleniem adresu zamieszkania J. K. W związku z tym nie można postawić organowi zarzutu wydania orzeczenia wywłaszczeniowego z rażącym naruszeniem art. 6 ust. 4 ustawy wywłaszczeniowej. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 22 ust. 1 pkt 1 ustawy wywłaszczeniowej i zarzutu trwałej niewykonalności decyzji wywłaszczeniowej – art. 156 § 5 kpa, wynikającej z nieprawidłowego określenia przedmiotu wywłaszczenia, w szczególności braku odnośników geodezyjnych, umożliwiających określenie granic wywłaszczonej działki WSA stwierdził, że orzeczenie wywłaszczeniowe dokładnie określa numer działki – Lwh. [...] parcela nr [...], jej powierzchnię – 2616,5m² oraz część przeznaczoną do wywłaszczenia – 476m² i dane te pozwoliły na wykonanie decyzji wywłaszczeniowej. Do umiejscowienia tej parceli w terenie jest konieczny znajdujący się w aktach sprawy plan sytuacyjny podziału parceli z 2 lipca 1960r. Sąd I instancji podkreślił, że o niewykonalności decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 kpa można mówić w sytuacji gdy zachodzi jej niewykonalność w sensie faktycznym i prawnym. Taka sytuacja nie zachodzi w stosunku do orzeczenia z dnia [...] lutego 1961r.

Za uzasadniony Sąd I instancji uznał zarzut skarżącego o braku w orzeczeniu wywłaszczeniowym szczegółowego uzasadnienia faktycznego i prawnego, jednakże naruszenie to nie ma charakteru rażącego.

W skardze kasacyjnej B. K. reprezentowany przez adwokata, zaskarżył wyrok WSA w całości, formułując zarzut naruszenia prawa materialnego:

1. art. 6 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 1958r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z dnia 5 kwietnia 1958r.), zwanej dalej ustawą, poprzez błędne zastosowanie i w efekcie błędne przyjęcie, iż miejsce pobytu J. K. pozostawało nieznane oraz nie zachodził obowiązek przewidziany w art. 6 ust. 1 ustawy,

2. art. 22 ust. 1 pkt 1 ustawy poprzez nieuwzględnienie braku należytego ustalenia przedmiotu wywłaszczenia w decyzji,

3. art. 22 ust. 1 pkt 5 ustawy przez jego błędną wykładnię i przyjęcie, iż obraza tego przepisu nie jest rażącym naruszeniem prawa, o którym mówi art. 156 § 1 ust. 2 kpa,

4. art. 16 ust. 1 i 18 ust. 2 ustawy poprzez przyjęcie, iż przepisy te mają charakter proceduralny i uchybienie ich treści nie może skutkować nieważnością postępowania;

a także naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 156 § 1 ust. 5 kpa poprzez jego nieuwzględnienie pomimo spełnienia przesłanek ustawowych.

W oparciu o powyższe zarzuty sformułowany został wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Uzasadniając zarzuty i wnioski podano, że Sąd I instancji niezasadnie odmówił stwierdzenia naruszenia przez organy art. 6 ust. 4 i art. 6 ust. 1 ustawy przyjmując, jakoby adres J. K. nie był znany i nie był łatwy do ustalenia. Okoliczność, że J. K. mieszkał przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego pod adresem ujawnionym w zbiorze dokumentów Lwh [...] wynika wprost z przedłożonych przez stronę dokumentów urzędowych. Adres ten znajdował się w dokumentacji wieczystoksięgowej, która powinna być podstawowym źródłem poszukiwania danych dotyczących figurującego w księdze właściciela. W sprawie nie zostały podjęte próby skierowania zawiadomienia właściciela na adres ujawniony w dokumentach sądowych. Bazowanie na analogicznej sprawie, w której nie ustalono adresu J. K. przez Akademię Górniczo-Hutniczą świadczy o braku należytej staranności po stronie organu i automatycznym przyjęciu, że skoro w 1961r. w postępowaniu wywłaszczeniowym nie ustalono tego adresu, to adres ten nie był znany również w 1971r. Oparcie wyroku na ustaleniach poczynionych w sprawie sygn. akt I OSK 81/05 dotyczącej okoliczności, które miały miejsce w roku 1971r. po śmierci J. K. w 1968r., nie jest zasadne. Adres ujawniony w jawnej księdze wieczystej nie może być uważany za nieznany lub trudny do ustalenia, dlatego też pogląd Sądu I instancji w tym zakresie wyklucza zasadę jawności ksiąg wieczystych. Z przedłożonego przez skarżącego aktu zgonu J. K. wynika, że w dacie jego śmierci adres zamieszkania pozostawał niezmieniony. Natomiast w aktach sprawy brakuje choćby próby wysłania zawiadomienia na adres ujawniony w księdze wieczystej. Wobec tego stwierdzenie, że "wywłaszczający mógł mieć podstawy by sądzić, że prowadzenie rokowań z wywłaszczonym natrafiałoby na przeszkody trudne do pokonania" nie jest słuszne, ponieważ wywłaszczający nie podjął nawet próby kontaktu z wywłaszczonym pod adresem znanym sądowi wieczystoksięgowemu i ujawnionemu we właściwych dokumentach tego sądu.

W zakresie naruszenia art. 22 ust. 1 pkt 1 ustawy wskazano, że zgodnie z tym przepisem ustalenie przedmiotu wywłaszczenia może być rozumiane tylko w ten sposób, iż jest to takie określenie tego przedmiotu, które pozwala wskazać go w sposób jednoznaczny w terenie, a wymóg by ustalenie przedmiotu wywłaszczenia było zawarte w orzeczeniu o wywłaszczeniu może być rozumiane tylko w ten sposób, że to określenie jest zawarte w samej decyzji wywłaszczeniowej lub w dokumentach przez nią powołanych. Decyzja wywłaszczeniowa z chwilą uprawomocnienia się stawała się tytułem prawnym dla nowego właściciela, a tytuł prawny musiał jednoznacznie określać przedmiot, którego dotyczy. Stąd też pogląd WSA o konieczności posiłkowania się aktami sprawy dla określenia przedmiotu wywłaszczenia nie spełnia wymogów z art. 22 ust. 1 pkt 1 ustawy. Przepis ten ma charakter materialnoprawny w zakresie enumeratywnie wymienionych elementów decyzji wykraczających poza uregulowania zawarte w kpa i dlatego jego naruszenie skutkuje nieważnością decyzji wywłaszczeniowej. Określenie wywłaszczonej działki w orzeczeniu z dnia [...]lutego 1961r. będącej własnością J. K. spełniało wymogi z art. 15 ust. 2 pkt 3, ale przepis ten dotyczy nie samej decyzji ale wniosku o wywłaszczenie popartego licznymi załącznikami. Jeśli chodzi o orzeczenie o wywłaszczeniu z dnia [...] lutego 1961r. to rażąco narusza ono prawo w zakresie, w jakim nie precyzuje (szczegółowym opisem lub odnośnikami geodezyjnymi) położenia tej części, która ma być wywłaszczona.

Niezależnie od powyższego wskazano, że w uzasadnieniu WSA powołał się na dokonany w 1960r. podział parceli [...]na parcele [...] (odpowiadającą powierzchni części, która następnie miała zostać wywłaszczona orzeczeniem z dnia [...] lutego 1961r.) i [...]. Plan podziału nr [...]z dnia [...] 07.1960r. spowodował podział parceli 1.kat. [...] na parcele 1.kat [...] (2140m²) i [...] (476m²). W zaskarżonym orzeczeniu o wywłaszczeniu figuruje jedynie oznaczenie parceli [...]. Dlatego też wywłaszczenie w roku 1961 części parceli [...]było niewykonalne, ponieważ działka o takim numerze już wówczas nie istniała.

Również decyzja wywłaszczeniowa została wydana z naruszeniem art. 22 ust. 1 pkt 5 ustawy, przy czym stanowisko Sądu I instancji w tym zakresie, iż jest to zwykłe naruszenie prawa, nie jest prawidłowe. Uzasadnienie decyzji o wywłaszczeniu jest ogólnikowe zarówno co do uzasadnienia faktycznego jak i prawnego i nie spełnia wymogów z art. 22 ust.1 pkt. 5 ustawy, w którym zawarto wymóg "szczegółowego uzasadnienia". Przyjmując nawet, że naruszenie art. 22 ust. 1 pkt 5 ustawy nie było na tyle oczywiste by miało charakter rażący to należy stwierdzić, że wiązało się z rażącym naruszeniem art. 1 tej ustawy skoro nieruchomość została wywłaszczona bez zachowania jej przepisów.

Błędnie zostało również przyjęte, że naruszenie art. 16 ust. 1 i art. 18 ust. 2 ustawy wywłaszczeniowej ma charakter proceduralny i nie może powodować nieważności postępowania. W kwestii tej wypowiedział się NSA w wyroku z dnia 5 marca 2002r. sygn. akt I SA 1052/00. Skarżący stwierdził, że ocena naruszenia przez organy art. 16 ust. 1 i art. 18 ust. 2 ustawy powinna uwzględniać bezwzględnie obowiązujący charakter całości ustawy. W świetle powyższego błędne było przyjęcie przez Sąd I instancji odmiennych skutków prawnych z naruszeniem różnych przepisów ustawy wywłaszczeniowej.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Budownictwa wniósł o jej oddalenie wskazując, że skarga kasacyjna jest nieuzasadniona, jej zarzuty nie znajdują usprawiedliwionych podstaw, a zaskarżony wyrok jest zgodny z przepisami prawa.

Odpowiedź na skargę kasacyjną wniósł również uczestnik postępowania - Prezydent Miasta K., domagając się oddalenia skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Stosownie do przepisu art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Ponieważ w sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 P.p.s.a., dlatego przy rozpoznaniu sprawy Naczelny Sąd Administracyjny związany był podstawami skargi kasacyjnej.

W podstawach skargi kasacyjnej wskazano zarówno na naruszenie prawa materialnego – szczegółowo wymienionych przepisów ustawy wywłaszczeniowej, jak i na naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 ust. 5 kpa, poprzez jego nieuwzględnienie pomimo spełnienia przesłanek ustawowych. Przy tej treści zarzutu przypomnieć należy, że przedmiotem skargi do WSA była decyzja Ministra Budownictwa o odmowie stwierdzenia nieważności orzeczenia Urzędu Spraw Wewnętrznych Prezydium Rady Narodowej Miasta K. z dnia [...] lutego 1961r. nr [...] o wywłaszczeniu. Wskazana natomiast w skardze kasacyjnej przesłanka stwierdzenia nieważności dotyczy sytuacji, w której decyzja była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalności ma charakter trwały (art.156 § 1 pkt 5 kpa). Zatem niewykonalność musiałaby dotyczyć decyzji objętej skargą, czyli decyzji Ministra Budownictwa z dnia [...] nr [...]. Ponieważ o niewykonalności tej decyzji w ogóle nie można mówić (decyzja odmowna), dlatego zarzut naruszenia podanych w skardze kasacyjnej przepisów postępowania jest chybiony.

W ramach podstawy kasacyjnej wymienionej w art.174 pkt 1 P.p.s.a. wskazano na art. 6 ust. 4 ustawy poprzez błędne zastosowanie tego przepisu i w efekcie błędne przyjęcie, iż miejsce pobytu J. K. pozostawało nieznane oraz nie zachodził obowiązek przewidziany w art. 6 ust. 1 ustawy w zakresie przeprowadzenia przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego rokowań. Obszerne uzasadnienie tego zarzutu dąży do podważenia zaaprobowanego przez WSA stanowiska organów administracyjnych, iż odstąpienie przez ubiegającego się o wywłaszczenie od rokowań z właścicielem nieruchomości podyktowane było nieznanym miejscem pobytu J. K.

Nie wymaga uzasadnienia stwierdzenie, że podstawowymi źródłami informacji o osobie właściciela nieruchomości i miejscu jego zamieszkania (adresie) była – i jest nadal - ewidencja gruntów oraz dane zawarte w księgach wieczystych. Wobec tego w oparciu o te źródła podmiot występujący o wywłaszczenie powinien ustalić miejsce pobytu (adres) J. K. Tymczasem ze znajdującego w aktach wywłaszczeniowych wypisu z ewidencji gruntów wynika, że w odniesieniu do J. K. – właściciela parceli oznaczonej 1.kat. [...] Lwh [...], miejsce zamieszkania nie było podane. Również w Lwh [...] miejsce zamieszkania właściciela nie zostało wpisane, co potwierdza załączony do pisma skarżącego z daty K., 10 listopada 2006r. odpis z księgi gruntowej Lwh [...]. Stwierdzenia tego nie może zmienić uzyskany przez skarżącego w dniu 29 września 2006r. z Archiwum Państwowego w Krakowie akt notarialny z dnia 26 listopada 1930 r. L. Rep. [...], w którym adres J. K. aktualny na datę sporządzania kontraktu, czyli 30 lat przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego, został zapisany. Zatem braki wpisów w zakresie miejsca pobytu (adresu) właściciela parceli oznaczonej 1.kat. [...] Lwh [...] zarówno w ewidencji gruntów, jak i w księgach Lwh, dawały podstawę odstąpienia od rokowań przewidzianych przepisem art. 6 ust. 1 ustawy. Wskazać w tym miejscu należy, że zwolnienie z obowiązku przeprowadzenia rokowań dopuszczał art. 6 ust.4 ustawy. Przepis ten stanowił, że obowiązek przeprowadzenia rokowań nie ciążył na ubiegającym się o wywłaszczenie, jeżeli przeprowadzenie rokowań natrafiłoby na przeszkody trudne do pokonania, w szczególności jeżeli osoba właściciela lub jego miejsce pobytu było nieznane. Zatem przy braku wpisu w zakresie adresu J. K. w ewidencji gruntów i w Lwh organy zasadnie przyjęły, a WSA trafnie stanowisko to podzielił, iż wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego z pominięciem rokowań nie stanowiło rażącego naruszenia wskazanych skargą kasacyjną przepisów. Podkreślić jeszcze należy, że organ wywłaszczeniowy prowadząc postępowanie wywłaszczeniowe we własnym zakresie ustalał miejsce pobytu J. K., jednakże podjęte w tym przedmiocie czynności, w świetle pisma Prezydium Rady Narodowej Wydziału Spraw Wewnętrznych w K. z dnia [...] czerwca 1961r. i pisma Prezydium Rady Narodowej w K. z dnia 29 czerwca 1961r. nie przyniosły oczekiwanych rezultatów. Niezależnie od tego już po wydaniu decyzji wywłaszczeniowej, na etapie wypłaty odszkodowania, organ wystąpił do Wydziału Finansowego PRN w K. o podanie adresu J. K., jednakże i temu Wydziałowi adres właściciela parceli oznaczonej 1.kat. [...] Lwh [...] nie był znany (pismo z dnia 23 listopada 1961r. [...] – k.208, T. II akt wywłaszczeniowych).

Konsekwencją braku adresu (miejsca pobytu) J. K. było przeprowadzenie postępowania wywłaszczeniowego stosownie do przepisu art. 16 ust. 2 i art.18 ust.2 zd. drugie (a także art.28 ust. 1 zd. drugie) ustawy, o czym świadczą znajdujące się aktach wywłaszczeniowych informacje o wywieszonych obwieszczeniach. Wobec tego również o naruszeniu przepisów regulujących sposób zawiadamiania stron w postępowaniu wywłaszczeniowym nie może być mowy.

Kolejne zarzuty skargi kasacyjnej dotyczyły naruszenia art. 22 ust. 1 pkt 1 ustawy poprzez nieuwzględnienie braku należytego ustalenia przedmiotu wywłaszczenia w decyzji oraz art. 22 ust. 1 pkt 5 ustawy przez jego błędną wykładnię i przyjęcie, iż obraza tego przepisu nie jest rażącym naruszeniem prawa, o którym mówi art. 156 § 1 ust. 2 kpa,

Przepis art. 22 ust.1 ustawy wymieniał konieczne elementy orzeczenia o wywłaszczeniu stanowiąc w punkcie 1, że orzeczenie powinno zawierać ustalenie przedmiotu wywłaszczenia oraz ustalenie, jakie prawa rzeczowe obciążające wywłaszczoną nieruchomość zostaną utrzymane. Dokonując analizy treści orzeczenia Urzędu Spraw Wewnętrznych Prezydium Rady Narodowej Miasta K. z dnia [...] lutego 1961r. nr [...] pod kątem spełnienia wymogu "ustalenia przedmiotu wywłaszczenia" Sąd I instancji prawidłowo wskazał na precyzyjny charakter rozstrzygnięcia o wywłaszczeniu. Otóż w orzeczeniu wskazano nieruchomość poprzez podanie numeru parceli i Lwh (1.kat. [...] Lwh [...]), określenie jej powierzchni całkowitej (2616,5 m2) oraz części przeznaczonej do wywłaszczenia (476 m2). Takie "ustalenia przedmiotu wywłaszczenia" spełniało wymagania art.22 ust.1 pkt 1 ustawy, skoro do wniosku o wywłaszczenie załączono plan sytuacyjny podziału z dnia 2 lipca 1960r., oznaczony numerem [...]. Plan ten w sposób jednoznaczny wskazywał położenie części parceli przeznaczonej do wywłaszczenia, co w efekcie pozwoliło na geodezyjne wyodrębnienie części wywłaszczonej. Dodać też należy, że plan podziału wpisany został dopiero po wydaniu orzeczenia o wywłaszczeniu i dlatego organ w dacie orzekania tj. [...] lutego 1961r. posłużył się oznaczeniem wynikającym z wpisu dokonanego w Lwh.

Jeśli chodzi natomiast o spełnienie przez orzeczenie o wywłaszczeniu wymogu określonego w art. 22 ust.1 pkt 5 ustawy, to również stanowisko Sądu I instancji w tej kwestii zasługuje na aprobatę. Nie ulega wątpliwości, że uzasadnienie orzeczenia o wywłaszczeniu nie zawierało szczegółowego uzasadnienia faktycznego i prawnego. Niemniej jednak uchybienia tego w żaden sposób nie można rozpatrywać w kategoriach rażącego naruszenia prawa, a wynika to funkcji uzasadnienia. Otóż uzasadnienie winno wyjaśnić dyspozytywną część decyzji i tylko w sytuacji, gdy rozstrzygnięcie zawarte w sentencji ostatecznej decyzji byłoby diametralnie różne od motywów zawartych w uzasadnieniu, to można byłoby mówić o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa (por. wyrok NSA z dnia 13 maja 1999r. sygn. IVSA 935/98, LEX nr 47268). W sprawie sytuacja taka nie zachodzi i dlatego lakoniczność uzasadnienia orzeczenia o wywłaszczeniu, zgodnego w swej treści z sentencją, w żadnym wypadku nie może być zakwalifikowane jako rażące naruszenie art. 22 ust. 1 pkt 5 ustawy.

Reasumując stwierdzić należy, zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia szczegółowo wymienionych przepisów ustawy z dnia 12 marca 1958r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z dnia 5 kwietnia 1958r.), jest nieusprawiedliwiony.

Z tego względu, że skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o przepis art. 184 P.p.s.a. orzekł, jak w wyroku.