Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2193/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-05-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Gospodarka gruntami
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art.124b ust 1
journal: Dz.U. 2014 poz 518
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.
article: art.3 pkt 6
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art.3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 oraz art.151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rudnicka Sędziowie: Sędzia NSA Monika Nowicka (spr.) Sędzia del. WSA Dariusz Chaciński Protokolant: specjalista Edyta Pacewicz po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2017 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. K. i U. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 6 maja 2015 r. sygn. akt IV SA/Po 106/15 w sprawie ze skargi P. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do udostępnienia nieruchomości oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 6 maja 2015 r. (sygn. akt IV SA/Po 106/15), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, po rozpoznaniu skargi P. S.A. w W., uchylił decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do udostępnienia nieruchomości.

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr[...], Starosta [...] wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, orzekając na wniosek P. S.A z siedzibą w W., Oddział w W.[...], [...] i na podstawie art. 124 b i art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce ruchomościami (j.t. Dz. U. z 2014 r. poz. 518 ze zm. – dalej u.g.n.) oraz art. 104 k.p.a.:

1. Zobowiązał właścicieli do udostępnienia nieruchomości położonej w C., gmina [...], oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni 15,2500 ha, zapisanej w księdze wieczystej nr [...] na rzecz U. i S. K., w celu wykonania przez P. SA czynności związanych z remontem linii elektroenergetycznej 15 kV, polegających na: demontażu linii napowietrznej około 500 m, wymianie trzech stanowisk słupowych, montażu i zawieszeniu przewodów roboczych AFL, regulacji linii napowietrznej.

2. Ustanowił obowiązek udostępnienia nieruchomości na okres czterech miesięcy, przypadających w II półroczu 2015 r.

3. Wskazał, że obowiązek udostępnienia nieruchomości, o którym mowa w pkt 1, podlega egzekucji administracyjnej.

W uzasadnieniu decyzji Starosta wskazał, że pismem z dnia 23 maja 2014 r., wnioskodawczyni wystąpiła o wydanie decyzji zobowiązującej właścicieli opisanej wyżej nieruchomości do jej udostępnienia w celu wykonania przez P. S.A czynności związanych z remontem linii elektroenergetycznej 15 kV.

W ocenie organu, wniosek ten spełniał wymogi przewidziane art. 124 b) u.g.n., gdyż z w/w wniosku wynikało, że na przedmiotowej działce miały zostać zrealizowane czynności związane są z realizacja inwestycji pod nazwą "Modernizacja części napowietrznej linii zasilającej P.1 do PT S.".

Zgodnie z oświadczeniem wnioskodawczyni, przewody i urządzenia znajdujące się na działce nr [...] w C., nie stanowiły części składowych nieruchomości oraz służyły do przesyłania i dystrybucji energii elektrycznej. Wnioskodawczyni przedłożyła też dokumentację, z której wynikało, że z właścicielem nieruchomości były prowadzone rokowania, ale zakończyły się one wynikiem negatywnym.

Starosta podkreślił, że w sprawie były rozbieżności pomiędzy wnioskiem Spółki P., z którego wynikało, że czynności planowane na działce nr [...] stanowiły remont, a samą nazwą projektu budowlanego ( "Przebudowa części napowietrznej linii zasilającej P.-1 do PT S.) a zatem, biorąc pod uwagę treść art. 124b u.g.n., konieczne było wyjaśnienie, czy przedmiotowe prace stanowiły remont czy przebudowę oraz, czy zakres prac planowanych na przedmiotowej nieruchomości stanowił jeden z enumeratywnie wymienionych w powyższym artykule przypadków.

W ocenie Starosty, wyjaśnienia wnioskodawcy (pismo z dnia 25 czerwca 2014 r.) oraz Kierownika Wydziału Administracji Architektoniczno-Budowlanej (pismo z dnia 15 lipca.2014 r.) wskazywały, że organ ustalił, że planowane roboty budowlane - zgodnie z postanowieniami art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 – dalej p.b.) stanowiły remont, gdyż polegały na odtworzeniu stanu pierwotnego. Organ zwrócił przy tym uwagę, że pismem z dnia 4 sierpnia.2014 r., wezwał strony na rozprawę wyznaczoną na dzień 26 sierpnia2014 r., na którą jednak (pomimo prawidłowego zawiadomienia) nie stawiła się U. K. a podczas oględzin nieruchomości jej właściciele podnosili zarzut, iż prace zaplanowane na ich nieruchomości nie stanowią remontu lecz przebudowę, natomiast pełnomocnik P. SA twierdził, że w czasie planowanych robót nie ulegną zmianie parametry linii elektroenergetycznej, tj. ilość konstrukcji wsporczych, poziom napięcia, przekrój przewodów oraz trasa linii, co wyczerpuje definicję remontu ( art. 3 pkt 8 ustawy p.b.). Ostatecznie Starosta odnosząc zaistniały stan faktyczny do treści w/w przepisu, uznał, że zaplanowane prace stanowiły jedynie remont istniejącej sieci.

Rozpoznając sprawę w trybie instancji odwoławczej, na skutek wniesienia przez U. i S. K. odwołania, Wojewoda Wielkopolski, decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r., uchylił decyzję Starosty i odmówił uwzględnienia wniosku. W uzasadnieniu stanowiska Wojewoda stwierdził, że w sprawie nie został spełniony warunek, aby opisana na wstępie nieruchomość miała być udostępniana na cel związany z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii urządzeń wymienionych w art. 124 b) ust. 1 u.g.n.

Wojewoda podkreślił w tym miejscu, że art. 124b ust. 1 u.g.n. wymienia czynności, przy których można go zastosować, to jest: konserwację, remont oraz usuwanie awarii. Mając zaś na uwadze fakt, że niniejszy przepis prowadzi do ograniczenia konstytucyjnie chronionego prawa własności, należy go interpretować ściśle. Odnosząc powyższe do analizowanego stanu faktycznego, Wojewoda wskazał, że P. SA zakwalifikowała planowane prace jako remont. Definicja legalna remontu zawarta jest zaś w art. 3 pkt. 8 p.b., który przewiduje, że przez remont należy rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym.

Dokładny zakres planowanych robót w ramach całej inwestycji wymieniony natomiast został w szczegółowej specyfikacji technicznej, stanowiącej część projektu budowlanego dot. przebudowy części napowietrznej linii zasilającej P.-1 do podstacji trakcyjnej S.. Zgodnie z niniejszym dokumentem, w zakres wykonania robót wchodziły:

- demontaż przewodów 3 x AFI 6 185 mm2 o 4665 m.,

- demontaż konstrukcji wsporczych żelbetowych i strunobetonowych 34 szt.

- demontaż konstrukcji wsporczych stalowych kratowych 2 szt.

- posadowienie nowych stanowisk słupowych 36 szt.

- montaż przewodów 3 x AFI 6 185 mm2 o 4665 m.

- wykonanie uziomów konstrukcji wsporczych,

- badanie linii SN.

Z kolei, na terenie działki nr [...], zgodnie ze znajdującym się w aktach sprawy pismem Spółki z dnia 24 lipca 2014 r., planowany był następujący zakres prac:

- demontaż linii napowietrznej ok. 500 m,

- wymiana trzech stanowisk słupowych,

- montaż i zawieszenie przewodów roboczych AFL,

- regulacja linii napowietrznej,

- prace porządkowe.

W związku z tym – zdaniem Wojewody - roboty budowlane miały w tym przypadku polegać na demontażu istniejących przewodów na całej linii oraz 34 słupów, a następnie posadowieniu nowych stanowisk słupowych i zawieszeniu przewodów. Prace prowadzone przy przedmiotowej linii nie dotyczyły więc: napraw, czy wymiany niektórych tylko elementów linii, mających na celu zapobieżenie jej zniszczeniu bądź awarii, ale na budowie nowego odcinka linii, w tym nowych stanowisk słupowych.

Z przytoczonej definicji legalnej remontu – jak wywodził organ odwoławczy - wynikało zaś, że roboty budowlane, polegające na odtworzeniu stanu pierwotnego, nie stanowiąc zarazem bieżącej konserwacji, winny być wykonywane w istniejącym obiekcie budowlanym. Z tego powodu trudno było mówić o istniejącym obiekcie budowlanym w sytuacji, gdy w trakcie prac dochodzić miało do jego całkowitej rozbiórki. W tym przypadku – zdaniem Wojewody - należałoby raczej mówić o odbudowie, tym bardziej, że jak wynikało to z oświadczenia pełnomocnika P. SA, znajdującego się w protokole z rozprawy administracyjnej z dnia 26 sierpnia 2014 r. (k. 82), planowane było usunięcie starych słupów wraz z fundamentem i posadowienie w to miejsce nowych słupów wraz z fundamentem.

Wojewoda wskazywał ponadto, że rozróżniając te dwa pojęcia należało brać pod uwagę, że zarówno remont jak i odbudowa polegają na odtworzeniu stanu pierwotnego obiektu przy użyciu wyrobów budowlanych innych, niż użyto w stanie pierwotnym. Różnica tkwi jednak w zakresie wykonywanych robót budowlanych. W przypadku remontu, odtworzenie stanu pierwotnego obiektu budowlanego wymaga napraw, wymiany lub odnowienia niektórych tylko elementów obiektu, w przeciwieństwie do odbudowy, w przypadku której zakres ten jest znacznie szerszy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 kwietnia 2012 r. sygn. akt II OSK 281/11). Poza tym powołując się na w/w wyrok, organ wojewódzki podkreślił, iż naprawa lub wymiana wszystkich lub prawie wszystkich elementów budynku w praktyce oznaczająca jego rozbiórkę w znacznej części lub całości i ponowne wzniesienie obiektu przy zastosowaniu nowych i innych wyrobów budowlanych niż użyto w stanie pierwotnym nie może być rozumiana jako remont. Podniesiono również, że sądownictwo administracyjne przyjmuje, iż za remont nie mogą być uznane roboty budowlane polegające na rozbiórce istniejącego obiektu budowlanego i wzniesieniu obiektu nowego, nawet w tym samym miejscu i odpowiadającego gabarytami obiektowi pierwotnemu (tak wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 16 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/Gd 76/14). Nie mieszczą się zatem także w pojęciu remontu roboty polegające na demontażu lamp stalowych i budowie nowych obiektów budowlanych w postaci ciągu lamp o konstrukcji betonowej, przy czym bez znaczenia jest, czy usytuowanie lamp zostało zmienione (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 28 stycznia 2005 r. sygn. akt: II SA/Ka 4/03).

Jednocześnie, zdaniem Wojewody, niezależnie od kwestii prowadzenia robót w istniejącym obiekcie budowlanym, wątpliwą pozostawała kwestia braku zmiany parametrów użytkowych i technicznych obiektu budowlanego, a na co wskazywano w piśmie Spółki z dnia 25 czerwca 2014 r., gdyż w protokole oględzin (k. 87) widniało oświadczenie pełnomocnika Spółki, że dwa słupy znajdujące się na działce [...] zostaną wymienione na słupy wirowane, co spowoduje zajęcie mniejszej powierzchni działki. Oświadczenie to dowodziło zatem, że w wyniku przedmiotowych prac miała nastąpić zmiana parametru użytkowego lub technicznego obiektu budowlanego, która nie mieściła się w pojęciu remontu, oznaczającego "odtworzenie stanu pierwotnego". Pod pojęciem "parametru użytkowego i technicznego" należało – jak wyjaśnił Wojewoda - rozumieć wszelkie wielkości (wyrażone w jednostkach miary, wagi, nachylenia itd.) elementów użytkowych (np. balkonu, dachu, ściany) i technicznych (np. ciężaru konstrukcji, odporności ppoż.), które występują w przypadku danego obiektu budowlanego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 16 listopada 2010 r., sygn. akt II SA/Wr 412/10).

Na wyżej przedstawioną decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] grudnia 2014 r. P. SA wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, zarzucając decyzji zaskarżonej naruszenie prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię, w szczególności art. 124b ust. 1 u.g.n. w związku z art. 3 pkt. 8 p.b. skutkującą przyjęciem, że planowane przez skarżącą prace na działce nr [...] nie są remontem linii elektroenergetycznej posadowionej na tej działce lecz odbudową tej linii.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Wielkopolski wnosił o jej oddalenie, akcentując, że w pkt 1.5 projektu budowlanego widnieje wzmianka, że w zakres przygotowania dokumentacji robót wchodzą: wykonanie kompletnego projektu budowlanego wraz z ustaleniem właścicieli nieruchomości oraz uzyskaniem prawa dysponowania nieruchomościami na cele budowlane a także uzyskanie pozwolenia na budowę. Planowane prace w praktyce zaś pociągają za sobą rozbiórkę obiektu a ich wyniku dojdzie do zmiany parametru użytkowego lub technicznego obiektu budowlanego.

Uchylając – na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.; dalej w skrócie: "p.p.s.a.") – zaskarżoną decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał, że skarga była zasadna.

W ocenie Sądu, kwalifikacja dokonana przez Wojewodę Wielkopolskiego w zaskarżonej decyzji była co najmniej przedwczesna bowiem nie została poprzedzona wyczerpującą analizą stanu faktycznego.

Sąd wyjaśnił, że wprawdzie w pełni podzielał poglądy, wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 kwietnia 2012 r. (sygn. akt II OSK 281/11), w uzasadnieniu, którego przedstawione zostały kryteria różnicujące pojęcia remontu i odbudowy a wśród których decydujące znaczenie miał zakres prac wykonywanych w danym obiekcie, ale zaznaczył, że w w/w sprawie przedmiotem oceny była inwestycja polegająca na rekonstrukcji drewnianego budynku i takiego rodzaju obiektu budowlanego dotyczyły też rozważania Naczelnego Sądu Administracyjnego. W sprawie niniejszej zaś obiektem budowlanym była linia elektroenergetyczna, a więc obiekt budowlany, którego charakterystycznym parametrem jest długość (obiekt liniowy). Organ II instancji nie poświęcił natomiast dostatecznej uwagi analizie tego rodzaju obiektu oraz nie dokonał analizy całości obiektu budowlanego a także nie odniósł planowanych robót w ramach całej inwestycji do całego obiektu budowlanego. Tymczasem na budowlę liniową składać się może wiele wzajemnie ze sobą funkcjonalnie powiązanych elementów i nie znajduje żadnego uzasadnienia "rozdzielanie" budowli na poszczególne elementy, nawet wówczas, gdy odrębnie spełniają definicję budowli. Przedmiotem oceny nie może być bowiem tylko ta część obiektu, w której planowane jest prowadzenie prac. Dopiero w następnej kolejności należy dokonać oceny proporcji pomiędzy częścią objętą inwestycją a całością w celu rozstrzygnięcia, czy planowane prace spełniają kryteria remontu.

Ponadto Sąd podniósł, że w zaskarżonej decyzji organ nie odniósł się również do drugiego z kryteriów różnicujących remont i odbudowę, wskazanych w wyroku NSA w sprawie o sygn. akt II OSK 281/11, a mianowicie tego, czy poddany pracom obiekt jest jeszcze użytkowany zgodnie z przeznaczeniem, czy też nie spełnia już swych funkcji użytkowych ze względu na wyeksploatowanie, czy zniszczenie. Kryterium to winno być wprawdzie stosowane elastycznie (co sygnalizuje NSA wyrażeniami: "zazwyczaj", "najczęściej"), lecz nie oznacza to, że może być w ogóle pominięte.

Także kwestia zmiany (lub jej braku) parametrów użytkowych i technicznych obiektu budowlanego nie została – w ocenie Sądu - w zaskarżonej decyzji przeanalizowana należycie. Wątpliwości organu, co do braku takiej zmiany wynikały z planowanej wymiany na działce [...] dwóch istniejących słupów na słupy wirowane, które - mimo, iż zajmą mniejsza powierzchnię działki - to jednak były elementami o innej konstrukcji, a zatem doszłoby do zmiany parametrów użytkowych lub technicznych obiektu, co nie mieściło się w pojęciu remontu. Zdaniem Sądu, niewątpliwie zmiana parametrów użytkowych lub technicznych jest następstwem prac budowlanych wykonywanych nie w ramach remontu, lecz przebudowy (art. 3 pk 7 lit. a) p.b.). Organ nie dokonał jednak ustalenia, czy taka zmiana miałaby nastąpić. Z definicji remontu wynika bowiem możliwość zastosowania wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. Nie sposób zaś byłoby przyjmować, by intencją ustawodawcy było dopuszczenie przy wykonywaniu remontu zastosowania wyrobów budowlanych innych niż pierwotne, ale tylko pod warunkiem, że ich wszystkie bez wyjątku parametry byłyby identyczne jak wyrobów pierwotnych, gdyż byłoby to nieracjonalne, choćby z uwagi na postęp techniczny i czyniłoby remont niemożliwym w sytuacji, gdy na rynku nie byłyby już dostępne materiały budowlane o cechach identycznych jak materiały zastosowane w remontowanym obiekcie. W rezultacie – zdaniem Sądu - każdym wypadku należałoby przeanalizować, czy wyroby nowe na tyle różniły się od użytych pierwotnie, aby był uzasadniony wniosek o zmianie parametrów. Zwłaszcza, że dla ustalenia, czy dane prace mieściły się w pojęciu remontu, wymagana była ocena, czy nastąpiła zmiana parametrów użytkowych lub technicznych obiektu budowlanego jako całości, a nie tylko poszczególnych jego elementów.

Reasumując, Sąd stanął na stanowisku, iż przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą organu będzie przeanalizowanie najpierw, jakiej proporcjonalnie części elementów obiektu liniowego (tj. linii elektroenergetycznej) dotyczyła zmiana parametrów i na ile – w odniesieniu do każdego poszczególnego elementu – była to zmiana istotna, a dopiero następnie – czy suma zmian w zakresie poszczególnych elementów uzasadniała tezę, że miała nastąpić zmiana parametrów obiektu budowlanego jako całości.

Sąd polecił więc, aby organ wziął pod uwagę w/w wskazania, a w szczególności poddał wnikliwej analizie i ocenie cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, a w wypadku zaistnienia takiej konieczności, go uzupełnił w niezbędnym zakresie a następnie wyczerpująco, z uwzględnieniem wymagań wynikających z art. 107 § 3 k.p.a., uzasadnił wydane orzeczenie.

W skardze kasacyjnej, zaskarżając powyższy wyrok w całości, U. i S. K. zarzucili Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu naruszenie:

I. przepisów postępowania w postaci:

1. art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a - poprzez błędne przyjęcie, iż w ramach postępowania w przedmiocie odmowy zobowiązania właścicieli do udostępnienia nieruchomości w celu wykonania określonych czynności, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu organ administracji dokonał niedostatecznej analizy materiału dowodowego co w konsekwencji stanowiło podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji

2. art. 151 p.p.s.a - poprzez jego niezastosowanie, gdyż materiał dowodowy zebrany przez organ administracji okazał się być wystarczający i nie budzący wątpliwości w z związku z tym skarga winna być oddalona;

II. prawa materialnego, to jest: art. 124b ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że planowane prace na działce [...] nie spełniają kryteriów odbudowy.

Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne, skarżący wnosili o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu wraz z zasądzeniem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

W obszernym uzasadnieniu skargi kasacyjnej, skarżący szczegółowo przedstawili dotychczasowy przebieg postępowania i akcentowali, że organ wojewódzki wszechstronnie i wyczerpująco odniósł się do przytoczonych okoliczności i do materiału dowodowego zebranego w sprawie. Nie można było zatem zarzucić Wojewodzie Wielkopolskiemu niedostatecznej analizy lub pominięcia okoliczności mających wpływ na wydaną decyzję. W szczególności twierdzili, że zakres planowanych robót w ramach całej inwestycji był wymieniony w szczegółowej specyfikacji technicznej, stanowiącej część projektu budowlanego dot. przebudowy linii zasilającej P. -1 do podstacji trakcyjnej S.. Jednoznacznie wynika z niego zaś wynikało, że w tym przypadku planowana była budowa, polegającą na całkowitym demontażu linii. Miały być bowiem przeprowadzone prace całościowe, zarówno całej inwestycji, jak i odcinka należącego do skarżących.

W rezultacie autor skargi kasacyjnej zarzucał Sądowi Wojewódzkiemu poczynienie błędnych ustaleń.

Odnosząc sie do kwestii materialnoprawnych przytoczono definicję remontu i odbudowy, zauważajac, że w obu przypadkach inny jest zakres wykonywanych robót budowlanych i przedmiot, którego dotyczą.

Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej.

Została ona oparta na obu podstawach kasacyjnych, określonych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. Skarżący zarzucili bowiem Sądowi Wojewódzkiemu naruszenie przepisów postępowania w postaci: art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 oraz art. 151 p.p.s.a. a także obrazę prawa materialnego, to jest błędną wykładnię art. 124b ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.

W związku z powyższym należy wyjaśnić, art. 3 § 1 p.p.s.a., stanowiąc, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, ma wyłącznie charakter ustrojowy. Przepis ten zatem byłby naruszony, gdyby sąd administracyjny nie dokonał oceny zaskarżonej decyzji, albo dokonałby jej przy zastosowaniu środków innych niż przewiduje to ustawa – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. Taka sytuacja nie miała natomiast miejsca w rozpoznawanej sprawie a okoliczność, że na skutek wniesienia skargi Sąd I instancji wydał wyrok niekorzystny dla skarżących nie oznacza tym samym, że Sąd ten naruszył w/w przepis.

Niezasadne były także zarzuty naruszenia przez Sąd Wojewódzki art. 145 § 1 pkt 1 oraz art. 151 p.p.s.a. Przepisy te mają bowiem tylko charakter wynikowy. Przepisy art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (nawiasem mówiąc nieprecyzyjnie przytoczone, gdyż art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. dzieli się na dalsze jednostki redakcyjne) oraz art. 151 p.p.s.a. stanowią bowiem jedynie podstawy do wydania określonych wyroków przez Sąd. Zastosowanie zatem jednego z tych przepisu jest wynikiem określonego poglądu Sądu.

Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynikało, że skarżący zarzucili Sądowi Wojewódzkiemu poczynienie błędnych ustaleń, faktycznych, ale powyższe twierdzenie to nie znalazło przełożenia na sformułowanie w skardze kasacyjnej właściwych zarzutów, to jest wskazujących na naruszenie odpowiednich przepisów proceduralnych.

Zarzut materialnoprawny był natomiast co najmniej przedwczesny.

Sąd Wojewodzki prawidłowo bowiem a jednocześnie zgodnie z ogólnym stanowiskiem skarżących, zdefiniował takie pojęcia jak: remont czy odbudowa, podnosząc, że (cyt.) “Decydujące znaczenie przypisać tu należy zakresowi prac wykonywanych w danym obiekcie (...)". Dodać też wypada, że Sąd nie przesądził dotąd, jaki charkter mają prace planowane przez wnioskodawcę, gdyż kwestie tę nakazał Wojewodzie Wielkopolskiemu dopiero wyjaśnić. Z tych więc powodów nie był trafny także zarzut kasacyjny odnoszący sie do obrazy art. 124b ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.

Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny – z mocy art. 184 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji.