Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 594/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2021-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Ochrona przyrody
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 83 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2020 poz 55
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Leszek Tyliński Sędziowie sędzia WSA Anna Klotz (spr.) asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 listopada 2021 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzew w zamian za dokonanie nasadzeń drzew uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. Nr [...].


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] grudnia 2020 r. nr [...] Prezydent Miasta B., działając na podstawie art. 83 ust. 1, art. 86 ust. 1 pkt 4 i 10 ustawy z 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2020 r. poz. 55) oraz art. 104 i art. 107 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2020 r. poz. 256 ze zm.), zezwolił K. P. w pkt 1 rozstrzygnięcia, na usunięcie 4 sztuk drzew gatunek: świerk pospolity o obwodzie pnia na wysokości 1,3 m: 74 cm, 80 cm, 92 cm, 95 cm, rosnących na terenie użytkowanego przez niego ogrodu działkowego nr [...], położonego na obszarze Polskiego Związku Działkowców - Rodzinny Ogród Działkowy "K." z siedzibą w B. przy ul. C., w terminie 6 miesięcy od dnia wydania decyzji. W pkt 2 rozstrzygnięcia organ uzależnił zezwolenie na wycięcie drzew od dokonania nasadzeń 8 szt. drzew iglastych spośród wymienionych gatunków: miłorząb japoński, świerk pospolity, świerk kłujący, daglezja zielona, na terenie ww. ogrodu działkowego nr [...] oraz wskazał, że nasadzeń należy dokonać w terminie 6 miesięcy od dnia wydania decyzji. W punkcie 3 rozstrzygnięcia organ wskazał, że w zakresie materiału roślinnego planowanego do nasadzeń obowiązują rośliny pojemnikowe, ww. drzewa iglaste o wysokości minimum 150 cm oraz o obwodach pni minimum 6-8 cm na wysokości 100 cm. Organ zaznaczył, że jakość materiału szkółkarskiego powinna być zgodna z "Zaleceniami jakościowymi dla ozdobnego materiału szkółkarskiego", wydanymi przez Związek Szkółkarzy Polskich, dostępnymi na stronie www.zszp.pl zakładka "O roślinach" lub w Wydziale Gospodarki Komunalnej. W punkcie 4 rozstrzygnięcia organ nakazał, aby o wykonaniu ww. nasadzeń powiadomić pisemnie Wydział Gospodarki Komunalnej Urzędu Miasta B. ul. J., w terminie 14 dni od ich dokonania, zgodnie z załączoną do przedmiotowej decyzji informacją o wykonanych nasadzeniach zastępczych. Dodał również , że realizacja zapisów decyzji w zakresie nasadzeń będzie rozliczana na podstawie przedłożonego zgłoszenia. Niewykonanie warunku nasadzenia drzewostanu zawartego w pkt 2 decyzji będzie skutkowało wygaśnięciem wydanej decyzji (art. 162 § 3 k.p.a.) i wszczęciem postępowania o wymierzenie administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia. W punkcie 5 rozstrzygnięcia organ wskazał, że w przypadku dokonywania wycinki drzew w okresach lęgowych ptaków należy zwrócić szczególną uwagę na obecność gniazd ptasich i zapobiec ich uszkodzeniu. W punkcie 6 rozstrzygnięcia organ postanowił nie naliczyć opłat za usunięcie drzew wskazanych w punkcie 1 decyzji na podstawie art. 86 ust. 1 pkt 4 i 10.

Postepowanie w sprawie zostało wszczęte na wniosek K. P. (dalej jako: "Skarżący"), będącego użytkownikiem ww. ogrodu działkowego nr [...] . W wyniku przeprowadzonych oględzin stwierdzono, że wnioskowane do usunięcia drzewa to świerki pospolite o obwodach pni 75 cm, 80 cm, 92 cm i 95 cm.

Organ wskazał, że świerk o obwodzie pnia 75 cm rośnie w odległości ok. 200 cm od napowietrznej linii energetycznej, ma posusz w ok. 45% oraz jest zaatakowany przez ochojnika. Świerk o obwodzie pnia 80 cm ma posusz w ok. 40% oraz jest zaatakowany przez ochojnika. Świerk o obwodzie pnia 92 cm rośnie w odległości 270 cm budynku, ma posusz w ok. 45%, jest zaatakowany przez ochojnika oraz ma złamany przewodnik. Natomiast świerk o obwodzie pnia 95 cm rośnie w odległości 290 cm budynku, ma posusz w ok. 50% oraz jest zaatakowane przez ochojnika. W związku z powyższym uznano, że ww. drzewa stwarzają zagrożenie dla bezpieczeństwa ludzi i mienia w istniejących obiektach budowlanych lub funkcjonowania urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego. Pomiaru drzew dokonano za pomocą przymiaru wstęgowego, zwijanego, o górnej granicy zakresu pomiarowego 5 m - CE M19 0126.

Skarżący zapoznał się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. W piśmie z [...] grudnia 2020 r. poinformował organ, że na terenie ROD "K." brak jest miejsca na nasadzenia w ilości ustalonej podczas oględzin.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że z uwagi na to, że usunięcie przedmiotowych drzew wiąże się ze stratą w środowisku przyrodniczym, uzależnił wydanie zezwolenia od wykonania nasadzeń zastępczych wskazanych w pkt 2 decyzji - zgodnie z art. 83c ust. 3 i art. 83d ust. 2 ustawy o ochronie przyrody. Organ dokonał analizy terenu działki na podstawie posiadanych dokumentów i wizji lokalnej w terenie, z których wynika, że wnioskodawca posiada działkę z dostateczną ilością terenu do wykonania nasadzeń kompensacyjnych.

Od powyższej decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. złożył K. P. Odwołujący zaskarżył decyzję w części dotyczącej obowiązku dokonania nasadzeń zastępczych. Skarżący podniósł, że przedmiotowa działka nie jest przewidziana na ogrodowe czy parkowe olbrzymy. W jego ocenie za 15-20 lat zostanie ograniczony całkowicie dostęp do światła działkom sąsiednim. Obecnie drzewa przewidziane do wycinki w nadmierny sposób wyjaławiają glebę. Korzenie sięgają w promieniu 5 m wokół drzewa, pozbawiając wszystko wody, a igliwie zakwasza glebę. Na trawnikach pod drzewami powstają puste plamy gołej ziemi. Korzenie unoszą chodniki. Gałęzie drzewa o obwodzie pnia: 73 cm już rosną pomiędzy przewodami linii energetycznej, a nie jak napisano w decyzji 2 m od linii. Jakość świerków jest słaba dla środowiska przyrodniczego i każdy silniejszy podmuch wiatru stwarza zagrożenie. Drzewa te nie są unikalnymi egzemplarzami w przyrodzie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z [...] lutego 2021 r. nr [...], działając na podstawie art. 1, art. 2 i art. 17 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2018 r. poz. 570 ze zm.), art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.) w zw. z art. 83 ust. 1, art. 83c ust. 3 i 4, art. 83d ust. 2, art. 86 ust. 1 pkt 4 i 10 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2020 r. poz. 55 ze zm.), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Kolegium podkreśliło, że zgoda na wycięcie drzew, o jakiej mowa w art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2020 r. poz. 55 ze zm., dalej: u.o.p.), jest wyjątkiem od reguły zachowania drzew jako elementów przyrody, podlegającej ochronie prawnej. W art. 83c ust. 3 u.o.p. przewidziano możliwość uzależnienia zgody na usunięcie drzew lub krzewów od zastąpienia ich innymi drzewami lub krzewami. Rozstrzygnięcie w przedmiocie nasadzeń zastępczych ma charakter uznaniowy. Kolegium podzieliło stanowisko organu pierwszej instancji, że jeśli na terenie ogrodu działkowego nr [...] położonego na obszarze ROD "K." przy ul. C. istnieje dostępne miejsce do nasadzeń, a nasadzeniom nie stoi na przeszkodzie żaden przepis prawa, ani np. względy bezpieczeństwa powszechnego, to do dokonania nasadzeń należało wnioskodawcę zobowiązać. Zdaniem organu odwoławczego, w decyzji organu pierwszej instancji prawidłowo wskazano na możliwy wybór drzew iglastych spośród następujących gatunków: miłorząb japoński, świerk pospolity, świerk kłujący, daglezja zielona (art. 83d ust. 3 u.o.p.).

K. P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] lutego 2021 r. znak: [...] zarzucając:

1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie okoliczności faktycznych istotnych dla prawidłowego rozpoznania sprawy oraz dowolną ocenę zebranych materiałów dowodowych, polegającą na tym, że organ mało wnikliwie wczytał się w faktyczny opis nasadzeń i zagrożeń, a sugerował się głównie ustawowymi wskazaniami. Skarżący wskazał, że jedno z drzew rośnie bezpośrednio pod linią energetyczną, a nie jak opisano w decyzji I instancji, 2 metry od niej.

2. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 79 § 1 i 2 k.p.a. i art. 81 k.p.a. poprzez uniemożliwienie stronie wzięcia udziału w postępowaniu, w szczególności uczestnictwa podczas przeprowadzonego w sprawie dowodu oraz niemożliwość wypowiedzenia się co do tak zebranych przez organ dowodów przed wydaniem rozstrzygnięcia w sprawie, mimo że nie występowały w sprawie okoliczności mogące usprawiedliwić zastosowanie przez organ art. 10 § 2 k.p.a. tj. odstąpienie od zasady czynnego udziału stron w każdym stadium postępowania.

3. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 138 § 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie przez organ drugiej instancji i utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji, w sytuacji, gdy istniały podstawy zastosowania art. 138 § 2 k.p.a., tj. uchylenia decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zdaniem skarżącego, decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Poza tym, organ pominął stan faktyczny - usytuowanie działki z sąsiedztwem. Skarżący zaakcentował małą powierzchnię działki ROD. W jego ocenie, znowelizowany regulamin ROD, który zaczął obowiązywać od 01.01.2019 r. w § 10 (Własność) i w § 54 (Drzewa i krzewy ozdobne) w pkt 1,2,3,4,5 określa rodzaj drzew i krzewów i odległości od granic działki. Skarżący zwrócił również uwagę na możliwość wyrządzenia znacznej szkody przez obecnie rosnące drzewa. Uważa, że nowe nasadzenia podwoją zagrożenie. Zaznaczył, że obłamany, wiszący wierzchołek drzewa nr 3 jest dziełem silnej, letniej burzy sprzed 3 lat.

W oparciu o powyższe zarzuty Skarżący wniósł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. o uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji w części oraz na podstawie art. 135 p.p.s.a. uchylenie w tej części orzeczeń pierwszej i drugiej instancji.

W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że istnieje niebezpieczeństwo uszkodzenia linii przesyłowej przez drzewo nr 1, nieprzewidywalne zachowania się obłamanego wierzchołka drzewa nr 3 oraz wyrządzenie znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków. Zdaniem Skarżącego, organ pominął lokalizację działki (dokumentacja fotograficzna - załączniki nr 5,6,7), przynależność do ogródków działkowych, oraz niewielki obszar jakim dysponuje Skarżący jako posiadacz działki - 285 m2. W jego ocenie realizacja decyzji spowoduje w niedalekim czasie kolejne zagrożenie, naruszenie przepisów obowiązujących działkowiczów (Regulamin ROD - załącznik nr 3 i 4) oraz uniemożliwi swobodne korzystanie z ogrodu działkowego, który zgodnie ze swoją przynależnością, stanowi mały obszar terenu zielonego przeznaczonego do rekreacji, którego zagospodarowanie nie może naruszać regulaminu, stwarzać zagrożenia, czy dyskomfortu dla pozostałych użytkowników. Wizja lokalna jaką przeprowadził organ I instancji nie odniosła się do kluczowej kwestii, a mianowicie faktycznych możliwości metrażowych działki i braku warunków do wykonania kolejnych nasadzeń. Skarżący dodał, że w sprawie organ nie określił lokalizacji nasadzeń na mapie sytuacyjnej działki oraz dokonał błędnej oceny dostępności warunków do nasadzeń. Nie uwzględnił propozycji, wykonania nasadzeń zastępczych na terenie gminy, o jaką wnioskowano podczas wizji.

W udzielonej odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej przyjmując jako kryterium kontroli zgodność z prawem. Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej "p.p.s.a.") w zakresie realizowanej kontroli, Sąd nie jest związany granicami skargi, w związku z czym zarzuty podniesione w jej treści nie wyznaczają granic analizy podejmowanej przez Sąd.

Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy zwrócić uwagę, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm.). Zgodnie z powołanym przepisem: "Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów". W związku z tym, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II tut. Sądu skierowano sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w dniu [...] listopada 2021 r.

Przedmiotem kontroli Sądu w przedmiotowej sprawie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z [...] lutego 2021 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z [...] grudnia 2020r. Nr [...] w przedmiocie zezwolenia na usunięcie czterech drzew gatunku świerk pospolity, rosnących na terenie ogrodu działkowego nr [...] , położonego na obszarze Polskiego Związku Działkowców – Rodzinny Ogród Działkowy "K." w B. przy ul. C.

Podstawę materialno-prawną wydania powyższych decyzji stanowiły przepisy ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. 2020 r. poz. 55 ze zm.) – dalej jako: "ustawa". Zgodnie z art. 83 ust. 1 pkt 1 ustawy, usunięcie drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości lub jej części może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia wydanego na wniosek posiadacza nieruchomości - za zgodą właściciela tej nieruchomości. Organ pierwszej instancji wydał decyzję na wniosek K. P. – użytkownika ww. ogrodu działkowego nr [...] . Wnioskodawca wystąpił do organu o wydanie zezwolenia na usunięcie czterech drzew o nazwie świerk pospolity, wskazując jako przyczynę usunięcia napowietrzną infrastrukturę (drzewo nr 1), zagrożenie sąsiedniej działce (drzewa nr 2 i 4), obłamany wiszący dwumetrowy wierzchołek (drzewo nr 3). Na wycinkę powyższych drzew wyraził zgodę Okręgowy Zarząd PZD w B. W dniu [...] grudnia 2020 r. organ przy udziale wnioskodawcy przeprowadził oględziny drzew planowanych do usunięcia. Z czynności został sporządzony protokół wraz z dokumentacją zdjęciową (protokół nr [...]). Na podstawie protokołu organ przyjął, że drzewo świerk pospolity z pozycji nr 1 posiada obwód pnia 74 cm, znajduje się w odległości 200 cm od napowietrznej linii elektroenergetycznej, posiada widoczny posusz w 45 %, zaatakowany jest przez szkodnika ochojnik. Drzewo z pozycji nr 2 posiada obwód pnia 80 cm, posiada widoczny posusz w 40 %, zaatakowany jest przez szkodnika ochojnik. Drzewo nr 3 posiada obwód pnia 92 cm, znajduje się w odległości 270 cm od budynku, posiada widoczny posusz w 45 %, zaatakowany jest przez szkodnika ochojnik, posiada złamany przewodnik. Drzewo nr 4 posiada obwód pnia 95 cm, znajduje się w odległości 290 cm od budynku, posiada widoczny posusz w 50 %, zaatakowany jest przez szkodnika ochojnik. Organ ustalił w protokole 8 szt. drzew do nasadzeń, gatunku świerki lub jodły lub daglezja lub miłorząb. Wskazując jako miejsce tej czynności działkę nr [...] ROD "K.", ul C. Wnioskodawca nie wniósł uwag do protokołu, po czym w piśmie złożonym do organu I instancji wskazał na brak miejsca na terenie działki na dokonanie takiej ilości nasadzeń.

W ocenie Sądu, organ niedokładnie ustalił stan faktyczny sprawy. Z protokołu oględzin wynika, że drzewa nr 1, 3 i 4 obumierają, dodatkowo świerk nr 3 ma połamane gałęzie korony. Organ jako podstawę nienaliczenia opłaty powołał art. 86 ust. 1 pkt 4 i 10 ustawy. Stosownie do powołanego powyżej punktu 4, nie nalicza się opłat za usunięcie drzew lub krzewów, które zagrażają bezpieczeństwu ludzi lub mienia w istniejących obiektach budowlanych lub funkcjonowaniu urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego. Natomiast po myśli pkt 10 ww. przepisu, nie nalicza się opłat za usunięcie drzew lub krzewów, które obumarły lub nie rokują szansy na przeżycie, z przyczyn niezależnych od posiadacza nieruchomości.

W przedmiotowej sprawie bezsporne są ustalenia organu w protokole kontroli, dotyczące stanu drzew i skutków, które mogą one wywołać. Drzewa zagrażają bezpieczeństwu ludzi lub mienia na sąsiednich działkach. Stanowią również zagrożenie dla napowietrznej linii energetycznej. Skarżący wnioskował o wycięcie drzew. Spór natomiast dotyczy obowiązku nałożonego na wnioskodawcę, zawartego w punktach 2, 3 i 4 rozstrzygnięcia decyzji organu I instancji, a dotyczącego uzależnienia wycinki drzew od nasadzeń na działce nr [...] ośmiu sztuk drzew iglastych spośród wymienionych gatunków: miłorząb japoński, świerk pospolity, świerk kłujący, daglezja zielona.

Podstawę powyższego rozstrzygnięcia organ przedstawił w uzasadnieniu decyzji, powołując się na art. 83c ust. 3 i art. 83d ust. 2 ustawy. Zgodnie z art. 83c ust. 3 ustawy, wydanie zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu może być uzależnione od określonych przez organ nasadzeń zastępczych lub przesadzenia tego drzewa lub krzewu. Z kolei art. 83d ust. 2 ustawy stanowi, że w przypadku uzależnienia wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu od wykonania nasadzeń zastępczych, zezwolenie to określa dodatkowo:

1) miejsce nasadzeń;

2) liczbę drzew lub wielkość powierzchni krzewów;

3) minimalny obwód pni drzew na wysokości 100 cm lub minimalny wiek krzewów;

4) gatunek lub odmianę drzew lub krzewów;

5) termin wykonania nasadzeń;

6) termin złożenia informacji o wykonaniu nasadzeń.

W ocenie Sądu, organy obu instancji nie wyjaśniły w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji zasadności zastosowania art. 83c ust. 3 i art. 83d ust. 2 ustawy.

Zasadą jest ochrona drzew i ich zachowanie jako podlegającego ochronie prawnej elementu przyrody, a ustawodawca pozwala od zasady tej odstąpić w sytuacjach szczególnych. Nie tylko na organie, ale także na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania przyczyn wskazujących na zasadność zastosowania tego odstępstwa, co wynika z przepisów określających wymogi formalne wniosku.

Zgodnie z art. 83b ust. 1 pkt 9 ustawy, wniosek o wydanie zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu zawiera: projekt planu:

a) nasadzeń zastępczych, rozumianych jako posadzenie drzew lub krzewów, w liczbie nie mniejszej niż liczba usuwanych drzew lub o powierzchni nie mniejszej niż powierzchnia usuwanych krzewów, stanowiących kompensację przyrodniczą za usuwane drzewa i krzewy w rozumieniu art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska lub

b) przesadzenia drzewa lub krzewu

- jeżeli są planowane, wykonany w formie rysunku, mapy lub projektu zagospodarowania działki lub terenu, oraz informację o liczbie, gatunku lub odmianie drzew lub krzewów oraz miejscu i planowanym terminie ich wykonania.

We wniosku (str. 2), jako załączniki obowiązkowe (pkt 3), wymieniony został projekt nasadzeń zastępczych, o których mowa w art. 83b ust. 1 pkt 9 ustawy. W aktach przedmiotowej sprawy Sąd nie dostrzegł wymaganego przez powyższy przepis prawa załącznika. Nawet jeżeli taki dokument został przez Skarżącego załączony do wniosku, to nie został opisany. Załączniki w postaci map załączone do wniosku nie wyjaśnią kwestii projektu nasadzeń zastępczych. Nawet jeśli wnioskodawca nie przedstawia planu kompensacji przyrodniczej (do czego formalnie nie jest zobowiązany), to organ ma obowiązek rozważyć możliwości w tym zakresie, czego w tej sprawie również nie uczynił. Przedstawienie treści planu kompensacji przyrodniczej, względnie jego nieprzedstawianie również podlega (w ramach uznania administracyjnego) ocenie organu wydającego zezwolenie na usunięcie drzewa. Jeżeli wnioskodawca w przedmiotowej sprawie nie planował w ogóle nasadzeń, to organ powinien ten wariant również ocenić w ramach uznania administracyjnego. W szczególności, organ powinien ocenić pod kątem realnych możliwości nasadzeń zastępczych powierzchnię działki ogródkowej nr [...] , która zgodnie z wypisem z ewidencji działek wynosi 285 m2. Poza tym, organ odwoławczy powinien rozpoznać przedmiotową sprawę z uwzględnieniem stanowiska Skarżącego, przedstawionego w odwołaniu od decyzji organu I instancji. W odwołaniu Skarżący przedstawił szereg okoliczności, które w jego ocenie, uniemożliwiają zrealizowanie nałożonego obowiązku nasadzeń zastępczych. Akcentuje w szczegółowym opisie, popartym fotografiami, zagospodarowanie powierzchni działki, jej wymiary, istniejące obiekty oraz istniejące nasadzenia. Skarżący w piśmie z 12 stycznia 2021 r. odniósł się również do zaproponowanych przez organ nasadzeń, podając cechy zaproponowanych gatunków oraz osiąganą przez te drzewa wysokość.

Zaskarżona decyzja należy do orzeczeń podejmowanych w ramach tzw. uznania administracyjnego. Nie może ona być obarczona dowolnością przy podejmowaniu rozstrzygnięcia przez organ.

Wobec powyższego, organ powinien ocenić, czy uwarunkowania zaproponowanych do nasadzeń drzew dadzą się pogodzić z powierzchnią działki stanowiącej ogród działkowy.

Brak wyjaśnienia przez organ powyższych kwestii dowodzi o przekroczeniu granic uznania administracyjnego przy wydawaniu zaskarżonej decyzji. Skarżący w odwołaniu oraz w pismach procesowych jednoznacznie wskazywał na określone fakty, do których nie odniesiono się w uzasadnieniu orzeczenia. Powyższe braki w zakresie materiału dowodowego stanowią naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Również uzasadnienia wydanych decyzji nie zawierają stanowiska na poparcie działania organów w granicach uznania administracyjnego, co stanowi naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. Organ administracji, działając w granicach uznania administracyjnego, powinien rozważyć, które spośród prawnie dopuszczalnych rozstrzygnięć jest w danym wypadku celowe. W judykaturze przyjmuje się, iż granice uznania administracyjnego wyznacza art. 7 k.p.a., co oznacza, że organ administracyjny podejmując rozstrzygnięcie powinien uwzględnić interes społeczny i słuszny interes obywatela (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lipca 1998 r. sygn. akt II SA 506/98, dostępny w Systemie Informacji Prawnej Lex nr 41383 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 2 października 2014 r. sygn. akt II SA/Ol 742/14, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W przypadku rozstrzygnięcia zawierającego elementy uznania administracyjnego kontrola sądowa sprowadza się do oceny, czy organ przed wydaniem decyzji prawidłowo przeprowadził postępowanie, czy podjął wszystkie kroki niezbędne do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, czy właściwie skorzystał z przysługującego mu uprawnienia i nie przekroczył granic swobodnego uznania administracyjnego, a także czy rozstrzygnięcia takie nie posiadają cech dowolności oraz, czy w sposób należyty zostały wyważone interesy społeczne i uzasadnione interesy stron postępowania (por. wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 1999 r. II SA 303/99, Lex nr 46768; wyrok NSA z dnia 22 lutego 2001 r.; V SA 2135/00, Lex nr 50156).

W ocenie Sądu, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, organy obu instancji, podejmując decyzję w sprawie warunku nasadzeń zastępczych w związku z udzieleniem zezwolenia na usuniecie drzew, przekroczyły granice uznania administracyjnego. Organy nie oceniły całokształtu okoliczności wskazanych przez wnioskodawcę, w aspekcie przywołanych wyżej regulacji prawnych.

W przedmiotowej sprawie należało w całości uchylić zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji, ponieważ zezwolenie na wycięcie drzew zostało udzielone pod warunkiem nasadzeń zastępczych.

Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzeczono o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, uznając to za konieczne dla końcowego załatwienia sprawy. Ponownie prowadząc postępowanie, organ administracji przeprowadzi wyczerpujące postępowanie wyjaśniające, stosując się do sformułowanych powyżej wskazań.