Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1457/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-07-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.156  par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Tomasz Stawecki, Protokolant specjalista Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lipca 2018 r. sprawy ze skargi B. R.-P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2017 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa i odmowy stwierdzenia jej nieważności uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego ("GINB"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., "k.p.a.") po rozpatrzeniu odwołania B. R.-P. ("skarżąca") od decyzji Wojewody [...] ("Wojewoda") z dnia [...] marca 2016 r., znak: [...], stwierdzającej, na wniosek skarżącej, że decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana z naruszeniem prawa, lecz odmawiającej stwierdzenia jej nieważności z uwagi na znaczny upływ czasu – utrzymał w mocy tę decyzję.

Z akt postępowania administracyjnego wynika, że decyzją z dnia [...] marca 2016 r. Wojewoda [...] stwierdził, że decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 1995 r., znak: [...] (zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca skarżącej pozwolenia na budowę pawilonu handlowego – baru przekąskowego w zabudowie wolnostojącej – na okres tymczasowy (5 lat z możliwością przedłużenia) na działce nr ewid. [...], położonej w [...], obręb [...], przy ul. [...]) została wydana z naruszeniem prawa, lecz odmówił stwierdzenia jej nieważności z uwagi na znaczny upływ czasu.

Odwołanie od tej decyzji złożyła skarżąca.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r. GINB utrzymał w mocy decyzję Wojewody z dnia [...] marca 2016 r.

Organ odwoławczy stwierdził, że instytucja stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest nadzwyczajnym trybem weryfikacji decyzji, stanowiącym wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnej zawartej w art. 16 k.p.a. Zaistnienie przesłanki powodującej stwierdzenie nieważności decyzji musi być oczywiste. W postępowaniu tym organ nie orzeka co do istoty sprawy rozstrzygniętej w badanej decyzji, lecz orzeka jako organ kasacyjny, w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, nie prowadząc postępowania mającego zastąpić działanie organu, którego decyzja jest kontrolowana. Badając decyzję w postępowaniu nadzorczym organ zobligowany jest sprawdzić, czy nie zachodzi jakakolwiek przesłanka wymieniona w art. 156 § 1 k.p.a., skutkująca koniecznością wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Jedną z przesłanek stanowiących podstawę do stwierdzenia nieważność decyzji jest wydanie jej z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.).

Jedną z przesłanek stanowiących podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji jest wydanie jej z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przeważa pogląd, że o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub skutki społeczno-gospodarcze, które wywołuje naruszenie. GINB podkreślił, że z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia w sytuacji, gdy interpretacja obowiązującego przepisu prawa nie nasuwa jakichkolwiek wątpliwości, i którego treść bez żadnych sporów może zostać ustalona, zaś organ narusza go w sposób oczywisty nie dający się w żadnej mierze pogodzić z zasadą praworządności.

Organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z art. 32 ust 4 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 r., Nr 89, poz. 414, według stanu prawnego na dzień 17 sierpnia 1995 r.), pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz temu, kto wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Stosownie zaś do art. 33 ust. 2 pkt 2 i 3 Prawa budowlanego, do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć dowód stwierdzający prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Z analizy akt sprawy nie wynika, aby inwestor (skarżąca) do wniosku z dnia [...] sierpnia 1995 r. dołączyła dokument, potwierdzający jej prawo do dysponowania działką nr ewid. [...], położoną przy ul. [...] w [...], na cele budowlane.

Jednocześnie GINB wskazał, że jak wynika z treści Ksiąg Wieczystych Nr: [...], Nr [...], Nr [...] (prowadzonych przez Sąd Rejonowy [....] w [...], V Wydział Ksiąg Wieczystych) skarżąca, w dacie wydania pozwolenia na budowę, jak również obecnie, jest współwłaścicielką działki inwestycyjnej nr ewid. [...]. Drugim współwłaścicielem ww. działki inwestycyjnej wtedy, jak i obecnie, jest W. R.

Organ odwoławczy stwierdził, że w aktach sprawy brak jest dokumentu, z którego wynikałoby, że W. R. udzielił zgody skarżącej na dysponowanie przedmiotową nieruchomością w celu realizacji spornej inwestycji. Skoro jednak skarżąca była w dacie wydania kontrolowanej decyzji ww. działki, a W. R., który brał udział postępowaniu zakończonym ww. decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 1995 r. przez tyle lat nie kwestionował, jak również obecnie nie kwestionuje, prawa skarżącej do dysponowania przedmiotową nieruchomością na cele budowlane, nie można uznać, by powyższe naruszenie wywoływało skutki społeczno-gospodarcze niemożliwe do zaakceptowania w praworządnym państwie, a zatem by miało charakter rażącego naruszenia prawa.

GINB podniósł także, że skarżąca uzyskała decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 1994 r., ustalającą lokalizację inwestycji polegającej na budowie pawilonu handlowego (cukiernia) na terenie położonym w [...] przy ul. [...].

Organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. została wydana w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 lipca 1984 r., o planowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1989 r., Nr 17, poz. 99 ze zm.). Stosownie do art. 36 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy lokalizacja inwestycji jednostki gospodarki uspołecznionej oraz inwestycji produkcyjnej, z wyłączeniem zabudowy zagrodowej, usługowej i handlowej, realizowanej przez inną jednostkę organizacyjną lub osobę fizyczną, a także inwestycji sakralnych i kościelnych, realizowanych przez kościoły lub inne związki wyznaniowe oraz ich osoby prawne, wymagała wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji. Zgodnie z art. 66 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. z 1994 r., Nr 89, poz. 415) ostateczne decyzje o ustaleniu lokalizacji inwestycji, dla których do dnia wejścia w życie ustawy nie wydano decyzji o pozwoleniu na budowę, traktuje się jak decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Powyższa ustawa planistyczna weszła w życie w dniu 1 stycznia 1995 r., a więc przed wydaniem kontrolowanej decyzji o pozwoleniu na budowę.

Tym samym ww. decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji należy traktować jako decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W związku z powyższym, GINB uznał, że ww. decyzja nie została wydana z rażącym naruszeniem art. 32 ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo budowlane.

Zgodnie art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b i c ustawy Prawo budowlane, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, właściwy organ sprawdza zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu oraz z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. GINB wskazał, że sporna inwestycja polegała na budowie pawilonu handlowego na okres tymczasowy, z możliwością przedłużenia. Analiza akt sprawy nie wykazała, aby kontrolowana decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 1995 r. w sposób rażący naruszała ustalenia ww. decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 1994 r.

GINB uznał także, że kontrolowana decyzja o pozwoleniu na budowę w zakresie czasowości spornego budynku nie naruszała przepisów porządku urbanistycznego. Jak wynika z ustaleń ww. planu działka inwestycyjna położona jest na terenie oznaczonym w ww. planie symbolem [...]., na którym ww. plan dopuszczał lokalizację nieuciążliwych usług o charakterze czasowym.

Odnosząc się do kwestii zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, GINB wskazał, że § 12 ust. 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzenne i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1995 r., Nr 10 poz. 46) odsyła do § 12 ust. 4 (a nie tylko do § 12 ust. 4 pkt 2 jak to miało miejsce po zmianie § 12 ust. 6, która weszła w życie w dniu 29 kwietnia 1998 r.), należy stwierdzić, że w dacie wydania kontrolowanej decyzji o pozwoleniu na budowę dopuszczalne było sytuowanie ściany budynków otworami okiennymi lub drzwiowymi przy granicy działki budowlanej bądź w odległości nie mniejszej niż 1,5 m od tej granicy, przy wykazaniu w projekcie zabudowy i zagospodarowania terenu (działki budowlanej) możliwości zachowania określonych w rozporządzeniu odległości między projektowaną zabudową a istniejącymi lub zaprojektowanymi elementami zagospodarowania działki sąsiedniej.

Jak wynika z projektu budowlanego, ściana wschodnia spornego budynku otworami okiennymi została zaprojektowana w odległości ok. 1 m od granicy działki nr ewid. [...] (tj. w odległości mniejszej aniżeli dopuszcza to § 12 ust. 6 ww. rozporządzenia), natomiast ścianę południową z otworami okiennymi i otworem drzwiowym zaplanowano w odległości 2 m od granicy działki nr ewid. [...]. Ściana zachodnia spornego budynku została zaprojektowana w odległości ponad 10 m od granicy działek nr ewid. [...] i [...].

Kontrolowana decyzja, w ocenie GINB, została więc wydana z naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. c Prawa budowlanego w zw. z § 12 ust. 4 oraz § 12 ust. 6 ww. rozporządzenia z dnia 14 grudnia 1994 r. Jednak naruszenie to nie stanowi rażącego naruszenia prawa z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., a w szczególności nie wywołuje ono skutków społeczno-gospodarczych, niemożliwych do zaakceptowania w praworządnym państwie. Zdaniem organu odwoławczego, na którego poparcie przytoczono orzecznictwo Trybunały Konstytucyjnego i sądów administracyjnych, stwierdzenie nieważności rozstrzygnięcia po upływie ponad 21 lat pozostawałoby w opozycji do fundamentalnej zasady pewności obrotu, która powinna być tym silniej respektowana, im dłuższa jest w danej sferze życia perspektywa czasowa podejmowanych działań.

GINB odniósł się także do zarzutów dotyczących naruszenia art. 36 Prawa budowlanego (poprzez niewskazanie w kontrolowanej decyzji terminu rozbiórki) stwierdzając, że w kontrolowanej decyzji o pozwoleniu na budowę precyzyjnie określono czas użytkowania spornego budynku na 5 lat, z możliwością przedłużenia, ale nieokreślono w niej terminu rozbiórki. Brak takiego terminu, zdaniem organu odwoławczego, także nie stanowi rażącego naruszenia prawa.

Skargę na decyzję GINB z dnia [...] kwietnia 2017 r. Złożyła B. R.-P., nie zgadzając się z motywami tego rozstrzygnięcia.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dalej: p.p.s.a.). sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W niniejszej sprawie takie naruszenia i wady wystąpiły, dlatego skarga została uwzględniona.

Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2017r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2016 r. stwierdzającą, że decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 1995 r., zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca skarżącej pozwolenia na budowę pawilonu handlowego – baru przekąskowego w zabudowie wolnostojącej – na okres tymczasowy (5 lat z możliwością przedłużenia) na działce nr ewid. [...], położonej w [...] - została wydana z naruszeniem prawa, lecz odmawiająca stwierdzenia jej nieważności z uwagi na znaczny upływ czasu.

W ocenie Sądu, obie decyzje wydane w sprawie oparte są na wadliwym zrozumieniu wskazanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego P 46/13 z dnia 12 maja 2015r.

Wyrok ten nie uprawnia bowiem organu administracji publicznej do zastosowania art. 158 § 2 w zw. z 156 § 2 k.p.a., w sytuacji stwierdzenia przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 tej ustawy, a więc – w innym zakresie niż wynika to z art. 156 § 2. Należy przy tym zaznaczyć, że choć GINB orzekając w sprawie wprost ww. przepisu art. 158 § 2 Kodeksu nie przywołał, to jednak orzekł w sposób w nim przewidziany, błędnie uznając, iż tak należy interpretować i stosować ww. wyrok Trybunału Konstytucyjnego.

Rozwijając powyższe zważyć trzeba, iż zgodnie z art. 158 § 2 k.p.a., jeżeli nie można stwierdzić nieważności decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 156 § 2, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie stwierdził nieważności decyzji. W myśl art. 156 § 2 k.p.a., nie stwierdza się nieważności decyzji z przyczyn wymienionych w § 1 pkt 1, 3, 4 i 7, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, a także gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne.

Zważyć nadto należy, iż wyrokiem z dnia 12 maja 2015 r. w sprawie P 46/13, Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 156 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, ze zm.) w zakresie, w jakim nie wyłącza dopuszczalności stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa, gdy od wydania decyzji nastąpił znaczny upływ czasu, a decyzja była podstawą nabycia prawa lub ekspektatywy, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Przywołany wyrok Trybunału Konstytucyjnego, na co wskazał sam Trybunał w jego uzasadnieniu, ma charakter wyroku zakresowego dotyczącego pominięcia prawodawczego. Wyrok ten nie spowodował więc zmiany normatywnej, ale wskazał na konstytucyjny sposób rozwiązania powstałej kwestii. Jak zaznaczył Trybunał w ww. wyroku, "Stwierdzenie niekonstytucyjności w zakresie pominięcia prawodawczego nakłada na ustawodawcę obowiązek rozszerzenia unormowania art. 156 § 2 k.p.a., przewidującego ograniczenia możliwości stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej wydanej z rażącym naruszeniem prawa, gdy od wydania decyzji nastąpił znaczny upływ czasu, a decyzja była podstawą nabycia prawa lub ekspektatywy". Trybunał wskazał dalej na konieczność dokonania wykładni art. 156 § 2 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 in fine k.p.a. nie tylko z uwzględnieniem zasady praworządności, przewidzianej w art. 7 Konstytucji, ale również z uwzględnieniem, wynikających z art. 2 Konstytucji, zasady pewności prawa oraz zasady zaufania obywatela do państwa. Trybunał nie przesądził przy tym, czy właściwym sposobem realizacji tego postulatu jest przewidziany aktualnie w art. 156 § 2 k.p.a. dziesięcioletni termin prekluzyjny, który ogranicza stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnych obarczonych niektórymi innymi wadami. Wskazał, że "Ustawodawca dysponuje swobodą w wyborze instrumentów prawnych służących realizacji wskazanych przez Trybunał wartości konstytucyjnych".

Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy stwierdzić w efekcie trzeba, iż GINB nie mógł orzec stosownie do treści art. 158 § 2 w zw. z art. 156 § 2, a to w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., albowiem obowiązany był kierować się obowiązującym porządkiem prawnym (do czego obliguje organ administracji publicznej art. 6 k.p.a.). Wspomniany wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie wyeliminował zaś art. 156 § 2 k.p.a., ani nie rozszerzył jego stosowania do wszystkich przypadków określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Oznacza to, że art. 158 § 2 k.p.a., zastosowany przez organ w niniejszej sprawie, odnosi się nadal wyłączne do przypadków wymienionych w art. 156 § 2 k.p.a. (a wśród nich przepis ten nie wymienia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Stwierdzić zatem należy, że organ dokonał błędnej wykładni cytowanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego i nieprawidłowo -wobec poczynionych ustaleń, wskazujących na wystąpienie w sprawie przesłanki rażącego naruszenia prawa- zastosował w sprawie normę określoną w art. 158 § 2 k.p.a.

Przy czym, z powyższego nie wynika jeszcze, że wskazany wyrok TK nie powinien być uwzględniony w niniejszej sprawie. Niemniej uwzględnienie wskazanego wyroku Trybunału winno nastąpić nie tyle poprzez (całkowicie nieuprawnione) zastosowanie ww. art. 158 § 2 Kodeksu (wobec stwierdzenia wystąpienia przesłanki rażącego naruszenia prawa), co w kontekście oceny samego naruszenia i dokonania jego kwalifikacji. Wprawdzie wyrok TK dotyczył art. 156 § 2 k.p.a., ale (biorąc pod uwagę jego uzasadnienie), stwierdzenie niekonstytucyjności ww. przepisu, rzutuje -zdaniem Sądu- na sposób dokonywania interpretacji art. 156 § 1 pkt 2 in fine k.p.a. W takim też zakresie wskazany wyrok winien znaleźć zastosowanie.

W konsekwencji, orzekając ponowne w sprawie, Wojewoda [...] (jako organ właściwy niespornie do załatwienia żądania skarżącego, dotyczącego unieważnienia pozwolenia na budowę), winien raz jeszcze ocenić charakter stwierdzonego w sprawie naruszenia, przy czym - upływ czasu, o którym mowa w orzeczeniu Trybunał Konstytucyjnego, uwzględnić przy ocenie skutków społeczno-gospodarczych tego naruszenia.

Winien przy tym zważyć, że nie każde naruszenie prawa dyskwalifikuje decyzję w takim stopniu, iż niezbędna jest jej eliminacja tak, jak gdyby od początku nie została wydana. Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., to takie naruszenie, które z uwagi na wywołane skutki jest jednoznaczne w znaczeniu wadliwości rozstrzygnięcia oraz tylko takie, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności.

Niewątpliwie decyzja kontrolowana w trybie nadzoru Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 1995r. dotknięta jest wadami, która w tym trybie poddane winne być ocenie pod katem zaistnienia przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Po pierwsze jak wynika z akt postępowania inwestorka nie posiadała prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, bowiem nie przedstawiła zgody współwłaściciela działki nr ew. [...] przy ul. [...] w [...] W. R., a brak tej zgody nigdy nie został konwalidowany. Bierność współwłaściciela nie może być traktowana jako milcząca zgoda na zabudowę wspólnej nieruchomości.

Po drugie z § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzenne i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1995 r., Nr 10 poz. 46), wynika, że jeżeli z warunków, o których mowa w ust. 1 i 2 oraz § 271 i 272 ust. 4 rozp., nie wynikają inne wymagania, należy zachować odległości zabudowy od granic działki co najmniej:

1) dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi – 4 m,

2) dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą bez otworów – 3 m.

Rzeczywiście obowiązujący w dacie wydania pozwolenia na budowę § 12 ust. 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz. U. z 1995 r. Nr 10, poz. 46) dopuszczał zbliżenie budynku do granicy działki skarżącego na odległość nie mniejszą niż 1,5 zarówno ze ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi, jaki i bez otworów pod warunkiem wykazania w projekcie zabudowy i zagospodarowania działki budowlanej możliwości zachowania określonych w rozporządzeniu odległości między projektowaną zabudową, a istniejącymi elementami zagospodarowania działki sąsiedniej i uzyskania pisemnej zgody jej właściciela.

Przy czym organ nie wyjaśnił, czy z warunków, o których mowa w ust. 1 i 2 oraz § 271 i 272 ust. 4 rozp., nie wynikają inne wymagania co stanowi o możliwości zastosowania § 12 ust. 6 rozporządzenia.

Jednocześnie winien mieć na uwadze, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 5 marca 2001r. P 11/2000 stwierdził, że § 12 ust. 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity z 1999 r. Dz.U. Nr 15, poz. 140; zm.: Nr 44, poz. 434; z 2000 r. Nr 16, poz. 214) w zakresie wymogu uzyskania zgody właściciela działki sąsiedniej na usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej jest niezgodny z art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity z 2000 r. Dz.U. Nr 106, poz. 1126).

Przepis uznany przez Trybunał za niekonstytucyjny ma taki charakter od samego początku, tj. od dnia jego wejścia w życie, i fakt ten musi być brany pod uwagę przy kontroli aktu administracyjnego podjętego na podstawie niekonstytucyjnego przepisu.

Jednak jak zauważył sam organ, lokalizacja przedmiotowego obiektu narusza § 12 ust. 6 rozporządzenia, bowiem w projekcie budowlanym, ściana wschodnia z otworami okiennymi została zaprojektowana w odległości ok. 1 m od granicy działki nr ew. 44 , co skutkuje stwierdzeniem ,że decyzja o pozwoleniu na budowę narusza art. 35 ust 1 pkt 1 lit c Prawa budowlanego.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien dokonać ponownej oceny decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 1995r. w kontekście zaistnienia przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 kpa i wydać decyzję albo o stwierdzeniu jej nieważności albo o odmowie stwierdzenia nieważności mając na uwadze ,że o rażącym naruszeniu prawa można mówić wtedy, gdy stwierdzone naruszenie, przy uwzględnieniu okoliczności danej sprawy, ma większą wagę, niż stabilność ostatecznej decyzji administracyjnej. W orzecznictwie ukształtował się pogląd, iż o rażącym naruszeniu prawa decydują 3 przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze skutki, które wywołuje decyzja ( np. wyrok NSA z dnia 9 lutego 2005 r., II OSK 1134/04, lex 165717). Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszająca prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności – skutki gospodarcze lub społeczne naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa.

Mając powyższe na uwadze należało uznać, że zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji zapadły z naruszeniem art. 158 § 2 k.p.a w związku z art. 156 § 2 k.p.a oraz art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 135 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369.), orzekł, jak w sentencji.