Postanowienie WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 812/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2014-09-15 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy w części
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 2 pkt 2, art. 245 par. 3, art. 258 par. 2 pkt 7
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 15 września 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 15 września 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego i odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od gier o niskich wygranych za czerwiec 2011 roku p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącej – A Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego i odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od gier o niskich wygranych za czerwiec 2011 roku. W skardze skarżąca zawarła wniosek o zwolnienie od kosztów "wywołanych wniesieniem skargi z uwagi na brak środków na ich uiszczenie bez uszczerbku dla funkcjonowania na rynku gospodarczym".

W nadesłanym następnie, na wezwanie Sądu, urzędowym formularzu (PPPr) skarżąca wskazała, że zajmuje się działalnością związaną z grami losowymi i zakładami wzajemnymi. Wysokość jej kapitału zakładowego wynosi 1.774.500 zł. Wartość środków trwałych według bilansu za ostatni rok wynosi 589.091,63 zł. W ostatnim roku obrotowym Spółka poniosła stratę w wysokości -3.532.354,68 zł. Posiada trzy rachunki bankowe, których salda wynoszą odpowiednio: 103.177,97 zł, 26.943,29 euro oraz 211.715,71 zł.

Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 6 sierpnia 2014 roku wezwano skarżącą do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jej sytuacji majątkowej, w tym do: nadesłania wyciągów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, złożenia odpisu aktualnego (wskazanego we wniosku) bilansu oraz rachunku zysków i strat, wskazania źródła i kwoty środków przeznaczanych miesięcznie na finansowanie bieżącej działalności Spółki oraz do nadesłania zeznania podatkowego Spółki za 2013 rok - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Wezwanie w tej kwestii zostało doręczone skarżącej w dniu 21 sierpnia 2014 roku.

Pismem z dnia 26 sierpnia 2014 roku zatytułowanym "Powtórny wniosek o zwolnienie od konieczności ponoszenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie w całości" skarżąca oświadczyła, że podtrzymuje swój wniosek o przyznanie prawa pomocy. Za wnioskiem tym stoi bowiem szereg okoliczności, które wpłynęły na jej sytuację majątkową. Spółka wobec konieczności ograniczenia możliwości działania, wskutek regulacji ustawowych, stanęła w obliczu grożącej niewypłacalności. Szereg wierzycieli Spółki zaczyna procedury windykacyjne, kierując wezwania do zapłaty należności pod rygorem skierowania sprawy do Sądu. Skarżąca podkreśliła, że uiszczenie wpisu od skargi może spowodować całkowite załamanie się jej finansów i zaprzestanie regulować swoje bieżące zobowiązania w stopniu całkowitym. Dotychczas przedstawione informacje i oświadczenia, w ocenie Spółki stanowią podstawę do ubiegania się o przyznanie prawa pomocy. Jednocześnie skarżąca nie nadesłała wymaganych przez Referendarza sądowego dodatkowych dokumentów i informacji, szczegółowo określonych w zarządzeniu z dnia 6 sierpnia 2014 roku.

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje:

Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.".

Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 2 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, może być przyznane na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy).

Podkreślić należy także, iż w świetle wskazanego powyżej art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania osobie prawnej prawa pomocy ma charakter uznaniowy. Oznacza to zatem, że nawet jeżeli zostałby spełniona przesłanka braku dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, Referendarz sądowy nie musi przychylić się do żądania strony, a jedynie może przyznać jej prawo pomocy, gdy uzna, że zachodzi taka potrzeba z uwagi na konieczność zapewnienia stronie realizacji zasady prawa do sądu. Jednocześnie wskazać należy, że strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania i wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku powinna uprawdopodobnić w sposób wiarygodny i rzetelny, że zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2010 r., sygn. akt I GZ 1/10 opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Odnosząc powyższe uwagi do złożonego wniosku stwierdzić należy, że w rozpatrywanej sprawie zachodzi brak przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, a tym samym wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie.

Przed wszystkim wskazać należy, że skarżąca, nie wykonując zarządzenia Referendarza sądowego z dnia 6 sierpnia 2014 roku, nie dopełnia obowiązku wyczerpującego przedstawienia swojej sytuacji majątkowej. Nie nadesłała bowiem ani wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, ani aktualnego bilansu oraz rachunku zysków i strat, a ponadto zeznania podatkowego za 2013 rok. Nadesłane pismo z dnia 26 sierpnia 2014 roku zawiera jedynie niepoparte żadnym dowodem oświadczenia skarżącej dotyczące grożącej jej niewypłacalności. Zauważyć przy tym należy, że skarżąca w powyższym piśmie nie zawarła żadnej informacji dotyczącej źródła i kwoty środków przeznaczanych miesięcznie na finansowanie bieżącej działalności. Tymczasem dokumenty te pozwoliłyby na ocenę jej realnych możliwości finansowych w związku z koniecznością uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 1.086 zł. Z całą pewnością przyjąć jednak należy, że kwota ta, wbrew twierdzeniom skarżącej, wobec wykazanej kwoty środków zgromadzonych na rachunkach bankowych (314.893,68 zł i 26.943,29 euro), nie spowoduje całkowitego załamania się finansów Spółki. Dodatkowo zauważyć należy, że wartość kapitału zakładowego skarżącej wynosi 1.744.500 zł ,a wartość środków trwałych stanowi kwotę 589.091,63 zł. Podkreślić należy także, iż skarżąca w żaden sposób nie uzasadniła złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, nie znajdując tym samym okoliczności, które mogłaby wskazać jako argumenty na poparcie swego żądania.

W tej sytuacji, wobec wskazanej kwoty środków zgromadzonych na rachunkach bankowych i braku złożenia aktualnego bilansu, rachunku zysków i strat, niesprecyzowania kwoty środków stanowiących źródło finansowania bieżącej działalności Spółki, należało uznać, że skarżąca nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W tym stanie rzeczy bez znaczenia dla oceny realnych możliwości płatniczych pozostaje wykazana strata za ostatni rok obrotowy w wysokości –3.532.254,68 zł oraz gołosłowne twierdzenia skarżącej zawarte w piśmie z dnia 26 sierpnia 2014 roku. Wobec bowiem nienadesłania powyższych dokumentów okoliczności te nie przesądzają o braku środków finansowych, a co za tym idzie, nie mogą, wbrew oczekiwaniom skarżącej, warunkować potrzeby udzielenia jej prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Podkreślić przy tym należy, że z akt sprawy i nadesłanych dokumentów źródłowych nie wynika, aby skarżąca zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej bądź złożyła wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki, mimo wskazanej w piśmie z dnia 26 sierpnia 2014 roku sytuacji, która, jak podkreśliła, spowodowała, że stanęła w obliczu grożącej niewypłacalności. Niewątpliwie skarżąca funkcjonuje w obrocie gospodarczym i osiąga zysk, z którego pokrywa koszty bieżącej działalności. O istnieniu tychże środków przesądzają wszakże dobitnie salda posiadanych rachunków bankowych.

Z tych względów, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i

art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie.

E.B.