Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 993/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2019-01-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja pracy
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 235
journal: Dz.U. 2016 poz 1666
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy - tekst jednolity
article: Art. 5  pkt 4a i art. 12  ust. 2  pkt 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1261
law: Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej - tekst jedn.
article: Par. 8  ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1367
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - tekst jednolity
article: Art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

|Sygn. akt III SA/Kr 993/18 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 stycznia 2019 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Hanna Knysiak-Sudyka, Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak (spr.), WSA Ewa Michna, Protokolant: Tomasz Famulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2019 r., przy udziale prokuratora Prokuratury Okręgowej w Krakowie Grażyny Mosoń-Wąsik, sprawy ze skargi J. D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z dnia 7 sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej skargę oddala.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] 2017 r. nr [...], na podstawie art. 104 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2017 r. poz. 1257), art. 235 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2016 r. poz. 1666, z późn. zm.), przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367) i art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2017 r. poz. 1261) po rozpoznaniu zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej u J. D. nie stwierdził choroby zawodowej - pylicy płuc, wymienionej w poz. 3 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.

Organ po przeprowadzonej ocenie narażenia zawodowego ustalił, że strona była zatrudniona na stanowiskach, gdzie brak było narażenia na zapylenie, z wyjątkiem zatrudnienia od 1 października 1988 r. do 1 października 1990 r. na stanowisku uczeń kominiarski, od 1 października 1990 r. do 31 marca 1991 r., od 1 października 1991 r. do 30 czerwca 1992 r., od 1 grudnia 1992 r. do 31 stycznia 1995 r. na stanowisku pracownik kominiarski, od 7 października 2002 r. do 30 września 2003 r. na stanowisku czeladnik kominiarski w [...] Okręgu Kominiarskim [...] A. D. w K. Praca odbywała się w terenie i polegała na czyszczeniu przewodów dymowych, spalinowych i wentylacyjnych, pieców grzewczych opalanych węglem oraz kotłów gazowych centralnego ogrzewania. Praca odbywała się w ekspozycji na pył sadzy. Z uwagi na brak wyników pomiarów zapylenia nie można, zdaniem organu, wykluczyć pracy w przekroczonych normach higienicznych dla zapylenia. Podkreślił, że decyzję wydał na podstawie orzeczenia lekarskiego nr [...] wystawionego przez Ośrodek Medycyny Pracy, gdzie ustalono brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Ponieważ w aktualnym oraz dostępnych w dokumentacji medycznej zdjęciach radiologicznych J. D. brak jest danych upoważniających do rozpoznania pylicy płuc, to według organu nie było podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej - poz. 3. Strona korzystając ze swoich praw odwołała się od orzeczenia lekarskiego wydanego przez jednostkę orzeczniczą I stopnia do jednostki orzeczniczej II stopnia. W trybie odwoławczym J. D. został skierowany na ponowne badania do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego, który wydał w dniu 29 września 2017 r. orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania pylicy płuc.

Organ wskazał, iż zebrany materiał dowodowy, a w szczególności orzeczenie lekarskie Nr [...] wydane przez Ośrodek Medycyny Pracy oraz nr [...] wydane przez Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego o braku podstaw do rozpoznania pylicy płuc, pomimo niewykluczenia w formularzu oceny narażenia zawodowego, pracy w narażeniu na pył sadzy, nie dał podstaw do wydania decyzji o stwierdzeniu u J. D. choroby zawodowej.

Ponadto Powiatowy Inspektor Sanitarny zaznaczył, że decyzja nie zamyka drogi do ubiegania się o rozpoznanie pylicy płuc jako choroby zawodowej w przyszłości albowiem objawy pylicy płuc mogą się ujawnić wiele lat po zaprzestaniu pracy w narażeniu na działanie pyłu zwłókniającego, w związku z tym nie ma ograniczenia czasu rozpoznania pylicy oraz, że rozpoznanie u J. D. pylicy płuc w przyszłości spowoduje wszczęcie postępowania i wydanie stosownej decyzji w przedmiocie choroby zawodowej.

J. D. wniósł odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Sanitarnego, w którym nie zgodził się rozstrzygnięciami decyzji organu I instancji o braku podstaw do stwierdzenia ww. choroby zawodowej oraz podniósł, że ma rentę przyznaną przez komisję lekarską ZUS na chorobę popromienną, której nabył się pracując w Wyższej Szkole [...] w K przy urządzeniach radioaktywnych i promieniotwórczych.

Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia 7 sierpnia 2018 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm.) zwanej dalej "K.p.a.", w związku z art. 5 punkt 4a i art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2017 r., poz. 1261 z późn. zm.) oraz § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367), utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Organ zaznaczył, iż w ramach postępowania diagnostyczno-orzeczniczego w kierunku pylicy płuc wykonano badanie ogólnolekarskie, badanie spirometryczne, RTG klatki piersiowej, oceniono dostarczony wynik badania TK klatki piersiowej z dnia 13 kwietnia 2015 r. oraz oceniono narażenie zawodowe. Z dostarczonej dokumentacji stwierdził, że w wykonanym aktualnie zdjęciu RTG klatki piersiowej oraz w dostarczonym wyniku badania TK klatki piersiowej z 13 kwietnia 2015 r. brak jest wyżej wymienionych zmian, upoważniających do rozpoznania pylicy płuc.

W badaniu spirometrycznym z dnia 27 września 2016 r. nie stwierdzono zaburzeń sprawności wentylacyjnej płuc, a wiąże się to bezpośrednio z brakiem zatem podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.

Organ II instancji wskazał, że jednostki orzecznicze zarówno I jak i II szczebla diagnostycznego rozpoznały u J. D. brak podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej - pylicy płuc, wymienionej w poz. 3 wykazu chorób zawodowych.

Organ wskazał, że u odwołującego nie rozpoznano schorzenia figurującego pod poz. 3 w wykazie chorób zawodowych. Wykonane przez uprawnione jednostki orzecznicze badania jak również dane z dokumentacji nie wykazywały zmian uzasadniających rozpoznanie u J. D. zarówno pylicy krzemowej, azbestowej płuc, a także innych rodzajów pylic ujętych w wykazie chorób zawodowych w punkcie 3.

J. D. złożył skargę na ww. decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego zarzucając, że narusza ona przepisy postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności art. 7 i 77 § 1 KPA poprzez bezpodstawne przyjęcie, że nie cierpi na pylicę płuc, wymienioną w pozycji 3 wykazu chorób zawodowych, określonego w przepisach w sprawie chorób zawodowych, wywołaną czynnikami szkodliwymi znajdującymi się w środowisku pracy albo sposobem wykonywania pracy, w okresie ustalonym w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.06.2009 r. w sprawie chorób zawodowych.

Według skarżącego powyższe uchybienia skutkowały bezpodstawnym utrzymaniem decyzji organu I instancji w mocy. Dlatego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zasądzenie zwrotu kosztów na rzecz skarżącego od organu według norm przepisanych oraz o przyznanie mu prawa pomocy.

Wojewódzki Inspektor Sanitarny w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Organ wskazał, iż w zakresie pylicy płuc, wymienionej w pozycji 3 wykazu chorób zawodowych, Ośrodek Medycyny Pracy, w dniu 2 czerwca 2017 r. wydał orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania pylicy płuc. W wykonanym zdjęciu RTG klatki piersiowej oraz w dostarczonym wyniku badania TK klatki piersiowej z dnia 13 kwietnia 2015 r. brak było zmian, upoważniających do rozpoznania pylicy płuc, a w badaniu spirometrycznym z dnia 27 września 2016 r. nie stwierdzono zaburzeń sprawności wentylacyjnej płuc. Brak było zatem podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Takie samo stanowisko o braku podstaw do rozpoznania pylicy płuc przyjął Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego, do którego J. D. wniósł odwołanie (orzeczenie lekarskie z 29 września 2017 r. nr [...])

Organ podniósł też, że w toku postępowania odwoławczego wezwał J. D. do przedłożenia dokumentami medycznej dotyczącej postępowania w sprawie przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy, wskazanej w odwołaniu. Po doręczeniu jej jednostkom orzeczniczym, obydwie jednostki wydały opinię uzupełniającą, nie znajdując postaw do weryfikacji wydanych w sprawie orzeczeń lekarskich o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Orzekanie – w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.).

Dokonując kontroli zaskarżonego aktu prawnego, zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, stwierdzić należy, że skarga nie jest zasadna.

Choroba zawodowa jest pojęciem prawnym zdefiniowanym w art. 235¹ Kodeksu pracy, zgodnie z którym za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy, albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Zatem o stwierdzeniu choroby zawodowej decyduje zamieszczenie schorzenia w wykazie chorób zawodowych oraz ustalenie, że zostało ono spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy lub w związku ze sposobem wykonywania pracy. Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367) decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika.

W przedmiotowej sprawie skarżący był badany w dwóch jednostkach orzeczniczych właściwych do rozpoznania chorób zawodowych i po wykonanych tam badaniach nie rozpoznano u niego choroby zawodowej wymienionej w poz. 3.

Ośrodek Medycyny Pracy stwierdził m.in., że w wykonanym aktualnie zdjęciu RTG klatki piersiowej oraz w dostarczonym wyniku badania TK klatki piersiowej z dnia 13 kwietnia 2015 r. brak jest zmian upoważniających do rozpoznania pylicy płuc, a w badaniu spirometrycznym z dnia 27 września 2016 r. nie stwierdzono zaburzeń sprawności wentylacyjnej płuc.

Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego stwierdził z kolei, że aktualny radiogram klatki piersiowej pacjenta nie wykazuje zmian uzasadniających rozpoznanie u pacjenta zarówno pylicy krzemowej, jak i azbestowej płuc, (a także innych rodzajów pylic ujętych w wykazie chorób zawodowych w punkcie 3). Nadto jak pokreślił, w procesie diagnostyczno-orzeczniczym uwzględnił on również dane z dokumentacji medycznej pacjenta, w tym wynik badania TK klatki piersiowej z 2015 r.

Podstawą zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej były ww. orzeczenia lekarskie I i II stopnia oraz opinie uzupełniające tych jednostek z dnia 29 marca 2018 r. i z dnia 17 maja 2018 r. wydane po zapoznaniu się z dokumentacją medyczną zgromadzoną na potrzeby świadczenia rentowego. W ww. orzeczeniach i opiniach jednoznacznie stwierdzono brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej wymienionej w poz. 3 wykazu chorób zawodowych, określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych.

Organy prawidłowo podniosły, że nie mogły orzec o stwierdzeniu choroby zawodowej wbrew orzeczeniom lekarskim oraz znajdującemu się w sprawie materiałowi dowodowemu. Organ administracyjny nie może stwierdzić u strony choroby zawodowej, jeżeli z orzeczeń lekarskich wynika, iż brak jest podstaw do stwierdzenia takiej choroby. Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie mają prawa samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia, nie mają prawa również podważać zasadności przeprowadzonych badań lekarskich, które zostały przeprowadzone we właściwych do tego jednostkach orzeczniczych oraz przez uprawnionych do orzekania lekarzy orzeczników. Orzeczenie lekarskie stanowi jedyny wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. W nin. sprawie, zdaniem Sądu, brak dowodów, ze względu na które organy mogłyby żądać uzupełnienia wydanych orzeczeń lekarskich, czy wyjaśnienia jakiś wątpliwych kwestii.

W skardze skarżący ograniczył się jedynie do ogólnego zakwestionowania stanowiska organów bez wskazania jakichkolwiek dokumentów podważających wiarygodność opinii lekarskich, czy też nie wskazał okoliczności, które nie zostały wzięte pod uwagę. W aktach sprawy również brak takich dowodów.

Zdaniem Sądu, organy I i II instancji podjęły w ramach postępowania wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i na podstawie całego zebranego materiału dowodowego dokonały jego prawidłowej oceny oraz wydały prawidłowe rozstrzygnięcia, ustosunkowując się do wszystkich zarzutów i twierdzeń skarżącego.

Organy ustaliły stanowiska pracy, jakie zajmował J. D., w okresie od 1 czerwca 1968 r. do 30 września 2003 r. oraz stwierdziły, że z uwagi na brak potwierdzenia rozpoznania u badanego choroby wymienionej w punkcie 3 wykazu chorób zawodowych nie ma podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Odmawiając stwierdzenia choroby zawodowej wyjaśniono, iż w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione wszystkie warunki konieczne do stwierdzenia choroby zawodowej, tj.: choroba musi być ona rozpoznana przez upoważnioną do tego placówkę służby zdrowia i znajdować się w wykazie chorób zawodowych; musi być wywołana czynnikami szkodliwymi znajdującymi się w środowisku pracy albo sposobem wykonywania pracy oraz wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych musi nastąpić w okresie ustalonym w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.

Skarżący został też pouczony, że decyzja nie zamyka drogi do ubiegania się o rozpoznanie pylicy płuc jako choroby zawodowej w przyszłości albowiem objawy pylicy płuc mogą się ujawnić wiele lat po zaprzestaniu pracy w narażeniu na działanie pyłu zwłókniającego, w związku z tym nie ma ograniczenia czasu rozpoznania pylicy oraz, że rozpoznanie u J. D. pylicy płuc w przyszłości spowoduje wszczęcie postępowania i wydanie stosownej decyzji w przedmiocie choroby zawodowej.

W związku z powyższym skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję na podstawie wyżej powołanego art. 145 p.p.s.a. tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, jeżeli mogły one mieć wpływ na wynik sprawy lub w wypadku naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził takich wad i uchybień. Postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone z uwzględnieniem wymogów z art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 kpa, a uzasadnienie zaskarżonego aktu sporządzone zgodnie z art. 107 § 3 kpa, ponieważ pozwala zapoznać się z dokonanymi ustaleniami faktycznymi, mającymi zastosowanie przepisami prawa, a także motywami podjętych przez organ rozstrzygnięć.

Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na podstawie art.151 p.p.s.a.