Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA 3515/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Jagiełło, Sędzia WSA Dariusz Dudra, Asesor WSA Alojzy Skrodzki (spr.), Protokolant Robert Powojski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2004 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...]listopada 2003 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zwrotu nadpłaty w opłacie targowej. 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W.na rzecz skarżącej kwotę[...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego i zastępstwa procesowego.


UZASADNIENIE

III SA 3515/03

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. nr 137, poz. 926 z póź. zm.) zwaną dalej "ord.pod." Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. –zwane dalej "SKO" utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2003 r. nr [...] umarzającą postępowanie wszczęte wnioskiem z dnia [...] lutego 2003 r. w sprawie zwrotu J. G. nienależnie uiszczonej opłaty targowej za lata 1995-2001 r.

Prezydent W. , po rozpatrzeniu wniosku skarżącej z dnia [...] lutego 2003 r. w sprawie zwrotu nienależnie uiszczonej opłaty targowej za lata 1995-2001 r. ww decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r., wydaną na podstawie art. 207 i art. 208 § 1 ord. pod., umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że organ pierwszej instancji decyzją nr [...] z dnia [...] września 2002 r. stwierdził już nadpłatę nienależnie pobranej opłaty targowej od obiektu handlowego [...] na terenie targowiska "P " w W. za lata 1997, 1998 i 1999 oraz odmówił stwierdzenia nienależnie uiszczonej opłaty targowej za rok 1996. Od decyzji tej strona nie wniosła odwołania. Mając na uwadze to, że organ podatkowy orzekał już w sprawie stwierdzenia nadpłaty w opłacie targowej za lata 1996-1999, w ocenie organu podatkowego, sprawa stwierdzenia nadpłaty za lata 1996-1999 stała się bezprzedmiotowa. Zdaniem organu podatkowego wydanie decyzji dotyczącej sprawy już rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną spowodowałoby jej nieważność z mocy art. 247 § 1 pkt 4 ord. pod.

Od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2003 r. pełnomocnik J. G. złożyła odwołanie zarzucając jej błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę decyzji, brak podstawy prawnej, nierozpoznanie sprawy, naruszenie art. art. 120 do 123, 210, 207, 208, art.75 do 77 ord. pod. oraz art. 7 Konstytucji RP. Mając powyższe zarzuty na uwadze skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji organu drugiej instancji i zobowiązanie tego organu do zwrotu nadpłaty stwierdzonej ostateczną decyzją w sposób wskazany w ordynacji podatkowej.

Rozpoznając odwołanie SKO nie podzieliło stanowiska skarżącej i utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W.

Pełnomocnik J. G. nie zgadzając się z rozstrzygnięciem SKO wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzucił naruszenie:

- art. 211 i 212 w zw. z art. 235 oraz art. 247 § 1 pkt 4 ord. pod. poprzez przyjęcie, że doszło do doręczenia podatnikowi decyzji Burmistrza Gminy W. z dnia [...] września 2002 r. i w efekcie błędne utrzymanie decyzji organu I instancji w mocy z powołaniem się na res iudicatae,

- art. 121, art. 122 i art. 123 § 1 w zw. z art. 235 ord. pod. – poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego przed wydaniem decyzji, a w szczególności niepodjęcie żadnych działań zmierzających do ustalenia zakresu i przedmiotu żądań podatnika zawartych we wniosku, rozstrzygniętym ostatecznie zaskarżoną decyzją,

- art. 187 § 1 ordynacji podatkowej - poprzez nierozpatrzenie całokształtu materiału dowodowego i stanu faktycznego sprawy,

- art. 210 § 1 pkt. 4 i § 4 ordynacji podatkowej - poprzez niepodanie podstawy prawnej potrącenia, wskazanego jako przyczyna umorzenia postępowania.

Wobec powyższych zarzutów skarżąca wniosła o uchylenie w całości decyzji organu II instancji i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozstrzygnięcia i zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżącej, w tym kosztów zastępstwa przez pełnomocnika w wysokości przepisanej prawem.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik podniósł, że organ podatkowy nie wezwał strony w celu ustalenia żądania w związku z czym wydano błędne rozstrzygniecie. Pełnomocnik podkreśla, że odwołanie dotyczyło kwestii, która w ocenie pełnomocnika jest w tej sprawie zasadnicza, to jest tzw. kompensaty nadpłaty z cywilnoprawnymi roszczeniami Gminy.

Pełnomocnik dowodzi, że ostateczna decyzja SKO z [...] września 2002 r. w sprawie stwierdzenia nadpłaty za lata 1996-1999 nigdy podatnikowi nie została doręczona ponieważ data [...] września 2002 r, widniejąca na poleceniu nadania przesyłki jest datą awizowania przesyłki. Poczta awizowała przesyłkę na 14 dni ale przesyłka została zwrócona do nadawcy [...] września, czyli po 10 dniach, a nie po 14 dniach. W tej sytuacji, decyzja z [...] września 2002 r. nie pozostaje w obrocie. Tak więc umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego z powołaniem się na res iudicate jest nieprawidłowe.

W ocenie skarżącej nie można było także umorzyć postępowania z uwagi na kompensatę, ponieważ obowiązujące w dniu wydania decyzji przepisy (art. 77 § 4 oraz art. 273 § 1 pkt. 2 lit. b) ordynacji podatkowej (wg stanu prawnego na dzień złożenia pierwotnego wniosku o zwrot nadpłaty) nie przewidywały możliwości potracenia nadpłaty; można ją było jedynie zaliczyć na zaległość podatkową podatnika albo jego przyszłe zobowiązanie podatkowe. W ocenie pełnomocnika potrącenie, w świetle art. 59 §1 ust.1 pkt. 1, art.64 § 1 i art. 65 § 1 ordynacji podatkowej - jest formą zapłaty podatku (albo uregulowania zaległości podatkowej). Potrącenie jest więc instytucją przeznaczoną do pozbycia się zobowiązania natury prawnopodatkowej przez podatnika, a nie pozbycia się długu natury cywilnoprawnej przez gminę. W ocenie pełnomocnika ordynacja podatkowa nie dopuszcza takiego potrącenia, na jakie powołuje się organ podatkowy. Hipotezy art. 59 oraz art. 64 i 65 ord. pod. nie obejmują potrącenia przez organ podatkowy własnej wierzytelności, lecz regulują formę zapłaty podatku przez potrącenie wierzytelności służącej podatnikowi. Organ podatkowy nie jest podatnikiem i nie reguluje żadnego podatku; nie może więc skorzystać z potrącenia, czyli zlikwidować długu cywilnoprawnego. Dalej pełnomocnik podnosi, że nadpłata podatkowa nie jest wierzytelnością w sensie cywilistycznym; nie stosuje się więc do niej przepisów kodeksu cywilnego. W związku z powyższym, podatnik nie może się zrzec nadpłaty ani zadysponować na rzecz organu podatkowego czy też samej gminy. Organ administracji publicznej ma obowiązek nadpłatę zwrócić, a sprawy cywilne między gminą i skarżącą, winny być załatwiane w trybie właściwym dla tych spraw (art. 1 kodeksu cywilnego).

Ponadto w ocenie pełnomocnika zaliczenie nadpłaty wymagało wydania postanowienia (art. 273 ord. pod.), na które podatnikowi służy zażalenie. W tej sprawie postanowienia nie było, a organ podatkowy twierdzi, że jego wydawanie było niecelowe. Mając to na uwadze, pełnomocnik podtrzymuje zarzut sformułowany w odwołaniu od decyzji organu I instancji, że doszło do naruszenia zasad postępowania, to jest zapewnienia czynnego udziału w postępowaniu i dążenia do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy. Prawidłowe postępowanie organu podatkowego winno opierać się na przepisach art. 121, 122 i 123 § 1 ord. pod. W tej sprawie żaden z powyższych nakazów zawartych w powołanych przepisach nie został przez organa podatkowe wykonany. W ocenie pełnomocnika złożenie przez podatnika, po wydaniu ostatecznej decyzji stwierdzającej nadpłatę, ponownego wniosku pokrywającego się z wnioskiem rozstrzygniętym już ostateczną decyzją, powinno skutkować wezwaniem podatnika do urzędu, aby wyjaśnić jego intencje, albo na piśmie zapytać, jak traktować jego wniosek - czy jako żądanie wykonania decyzji stwierdzającej nadpłatę, czy też jako nowy wniosek w tej samej sprawie. Brak wezwania strony w celu wyjaśnienia stanowił w ocenie mocodawcy skarżącego naruszenie art. 123 ord. pod.

W odpowiedzi na skargę SKO podtrzymało swoje stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Organ drugiej instancji wskazał, że sprawa zwrotu nienależnie uiszczonej opłaty targowej za lata 1996-1999 była już przedmiotem rozpoznania przez organ podatkowy i wydana została w sprawie decyzja ostateczna. Z uwagi na zapis art. 247 § 1 ord. pod. - nie jest możliwym rozstrzygnięcie dwa razy tej samej sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Przedmiotowa sprawa została rozpoznana przez niniejszy Sąd w oparciu o art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271, ze zm.).

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.

Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu, zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania podatkowego w sposób mający wpływ na wynik sprawy. W związku z powyższym naruszeniem decyzję należało uchylić.

Sąd zauważa, że zarówno w orzecznictwie jak i doktrynie przyjmuje się, że bezprzedmiotowość postępowania występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Zatem bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, skutkującego tym, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego przejawia się brakiem przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu.

Mając na uwadze powyższą definicję bezprzedmiotowości postępowania w niniejszej sprawie należało zbadać czy rzeczywiście nie istniał przedmiot postępowania. Jak wynika z akt sprawy, strona w dniu[...] lutego 2003 r. zwróciła się z wnioskiem o zwrot nienależnie uiszczonej opłaty targowej za lata 1995-2001 r. wraz z należnym oprocentowaniem powołując we wniosku jako podstawę prawną żądania art. 76 § 1 i art. 79 § 1 ord. pod. Art. 79 § 1 ord. pod. dotyczył, wg stanu prawnego. na dzień złożenia wniosku, zakazu składania wniosku o stwierdzenie nadpłaty w czasie trwania postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej oraz w okresie między zakończeniem kontroli a wszczęciem postępowania - w zakresie zobowiązań podatkowych, których dotyczy postępowanie lub kontrola ( w stanie prawnym w 2002 r. art. 79 § 1 w 2002 r. dotyczył stwierdzenia nadpłaty). Z kolei art. 76 § 1 ord. pod. wg stanu prawnego na dzień złożenia wniosku dotyczył zaliczenia z urzędu nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę oraz bieżących zobowiązań podatkowych ( w stanie prawnym w 2002 r. art. 76 § 1 ord. pod. dotyczył terminu zwrotu nadpłaty).Powołanie się przez stronę na powyższe przepisy w stanie prawnym obowiązującym w 2003 r. stwarzało wątpliwość co do żądania strony. W takiej sytuacji organ podatkowy powinien wezwać podatnika do sprecyzowania żądania. Brak wezwania strony przez organ podatkowy do określenia żądania spowodował, błędne przyjęcie przez organy podatkowe, że podatnikowi chodzi o stwierdzenie nadpłaty. Tytuł wniosku wskazywał, że chodzi o zwrot nienależnie uiszczonej opłaty targowej. O ile w niniejszej sprawie bezspornym jest, że kwestia stwierdzenia nadpłaty za lata 1996-1999 została rozstrzygnięta decyzją ostateczną z dnia [...] września 2002 r. nr [...] o tyle w sprawie zwrotu nadpłaty nie można jednoznacznie stwierdzić, na podstawie zebranego materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy, czy w rzeczywistości został dokonany jej zwrot. W piśmie z dnia [...] grudnia 1999 r. skierowanym do Zarządu dzielnicy S. Gminy W. J. G. powołując się na punkt 5 Porozumienia z dnia [...] października 1999 r. zawartego pomiędzy Gminą W. a Kupcami prowadzącymi działalność gospodarczą na targowisku P. w W. , wyraziła zgodę na kompensatę wzajemnych roszczeń, o których mowa w wyżej wymienionym Porozumieniu, ze skutkiem wyczerpania wzajemnych należności stron Porozumienia z przysługujących im tytułów. Mając na uwadze ww Porozumienie skarżąca wniosła o przekazanie nadpłaty za okres do dnia [...] grudnia 1999 r. w całości na rzecz Dzielnicy S. Gminy W. , co miało spowodować kompensatę z całą należnością Dzielnicy S. Gminy W. z tytułu podatku od nieruchomości i odszkodowania za zajęcie przez Kupca terenu na targowisku P. pod obiekt handlowy nr [...] za ten sam okres. Sąd mając na uwadze ww pismo strony stwierdza, że w aktach sprawy brak jest Porozumienia z dnia [...] października 1999 r. w związku z czym Sąd nie mógł stwierdzić czy z Porozumienia tego wynikały zobowiązania cywilnoprawne Dzielnicy S. Gminy W. w stosunku do skarżącej oraz w jakiej wysokości. Istotny jest również fakt, iż dopiero [...] stycznia 2001 r. wydano pierwszą decyzję stwierdzającą nadpłatę a wniosek o dokonanie kompensaty został złożony w dniu [...] grudnia 1999 r. Mając powyższe na uwadze w dniu złożenia wniosku nie istniała nadpłata, ponieważ nie było decyzji stwierdzającej nadpłatę. Skoro nie istniała nadpłata to nie można mówić o skutecznym zadysponowaniu nadpłatą, której nie było.

Sąd zauważa również, że skoro wniosek podatnika z dnia [...] grudnia 1999 r. dotyczył przekazania nadpłaty z tytułu opłaty targowej na podatek od nieruchomości oraz na odszkodowanie za bezumowne korzystanie z terenu targowiska, to w takiej sytuacji organ podatkowy powinien wydać postanowienie w oparciu o art. 273 § 1 pkt 2 lit. b) ord. pod. w stosunku do zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości. Trzeba zauważyć bowiem, że bezpośrednim skutkiem dokonania rozliczenia nadpłaty jest nie tylko efekt rachunkowy. Strona kwestionując postanowienie wydane na podstawie art. 273 § 1 Ordynacji podatkowej może więc podnosić zarzuty nie tylko w zakresie błędów rachunkowych w dokonaniu potrącenia lub zaliczenia wpłaty czy nadpłaty, ale również zarzuty o charakterze merytorycznym, podważając tym samym ustalenia i stwierdzenia organu. Ponadto Sąd zauważa, że organy podatkowe nie wydając żadnego aktu prawnego w przedmiocie zwrotu nadpłaty spowodowały, że strona skarżąca nie posiada podstawowych informacji takich jak w jakiej kwocie i w jakiej dacie nadpłata została zaliczona na poczet:

1) podatku od nieruchomości,

2) wierzytelności cywilnoprawnej gminy.

Należy zauważyć, że decyzja, czy też postanowienie, kończące postępowanie, to akt, z którego strona winna czerpać pełną, wszechstronną, zgodnie z prawem umotywowaną informację w swej sytuacji prawnej - w zakresie prawa procesowego, jak i materialnego. To decyzja, czy też postanowienie, stanowią przedmiot zaskarżenia; z nimi polemizuje strona w skardze sądowoadministracyjnej; one to podlegają ocenie przez sąd administracyjny jako odzwierciedlenie, przekazanie, uzasadnienie procesu zastosowania prawa, który dokonany został w sprawie. Brak wydania aktu prawnego pozbawia podatnika możliwości kwestionowania rozstrzygnięcia.

W kwestii możliwości dokonania kompensaty nadpłaty z należnością cywilnoprawną jaką Gmina posiadała w stosunku do strony, Sąd zauważa, że podatek jest świadczeniem publicznoprawnym, o zakresie którego rozstrzyga ustawa Ordynacja podatkowa będąca w systemie polskiego prawa gałęzią samodzielną. Rozstrzyga o treści stosunku prawnopodatkowego istniejącego między państwem a podatnikiem, wyrażającego się świadczeniem podatku w kwocie pieniężnej, wysokość której określona jest przepisami prawa publicznego. Prawa i obowiązki wynikające z tego stosunku są związane bezpośrednio z określonymi osobami. Kwestia ich dysponowania pozostaje poza sferą regulacji prawa cywilnego i może być rozstrzygana jedynie na podstawie przepisów prawa publicznego. Ordynacja podatkowa wyznacza w art. 2 § 4 granicę materii prywatnoprawnej i publicznoprawnej stanowiąc, że przepisów jej nie stosuje się do świadczeń pieniężnych wynikających ze stosunków cywilnoprawnych oraz do opłat za usługi.

W myśl art. 72 § 1 pkt 1 ord. pod. w stanie prawnym obowiązującym w dniu wydania decyzji w sprawie stwierdzenia nadpłaty podatku, nadpłatą była kwota nadpłaconego podatku lub nienależnie zapłaconego podatku. Ordynacja podatkowa w sposób szczegółowy uregulowała instytucję nadpłaty podatkowej, w tym także zasady i tryb ustalania nadpłaty oraz jej wysokości, tryb i zasady jej zwrotu oraz wygaśnięcie prawa do zwrotu nadpłaty. Ukształtowana w Ordynacji podatkowej natura prawna zobowiązania nie może być pominięta przy ocenie dopuszczalności kompensaty ze względu na szczególną więź prawną między stronami i cel oraz właściwość nawiązanego stosunku obligacyjnego.

O zwrocie nadpłat, o odsetkach od nadpłat oraz odsetkach od zaległości podatkowych orzekają organy podatkowe, a przepisy Ordynacji podatkowej nie posługują się pojęciem nadpłaty o charakterze cywilnym. Powyższe zapatrywanie potwierdzają uregulowania dotyczące postępowania z nadpłatami i ich ewentualnego zwrotu, który objęty jest wyłącznie reżimem Ordynacji podatkowej. W pierwszej kolejności organ podatkowy powinien zaliczyć nadpłaty na zaległe i bieżące zobowiązania podatkowe. Podatnik może złożyć wniosek o zaliczenie całości lub części nadpłaty na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych, co zwalnia organ podatkowy od obowiązku dokonania zwrotu. Dokonując zwrotu nadpłaty w odniesieniu do osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą, organ podatkowy zobowiązany jest dochować formy przewidzianej w art. 76 § 2 ord. pod. w stanie prawnym obowiązującym w 2002 r. Ustawa nie pozostawiała woli stron tej czynności co do tego, kto ma być wierzycielem i dłużnikiem, określając strony, między którymi czynność ta może być dokonana, a także jej formę. Uregulowanie dotyczące nadpłat, zawarte w Ordynacji podatkowej, nie przewiduje stosowania przepisów kodeksu cywilnego. Nie istnieje także potrzeba sięgania do innej gałęzi prawa. Zasada autonomii i odrębności prawa podatkowego w stosunku do prawa cywilnego nie wymaga potwierdzania ani szerszego uzasadnienia.

Instytucja zaś nadpłaty obejmująca sposoby rozliczania po jej powstaniu, wskazanie uprawnionego do jej zwrotu i formy zwrotu oraz wygaśnięcie prawa do zwrotu, zostały w sposób wyczerpujący uregulowane w Ordynacji podatkowej, której przepisy nie mogą być eliminowane bądź ograniczane przez stosowanie instytucji prawa cywilnego, o ile nie wynika to z przepisów prawa podatkowego. Organ podatkowy, dokonując zwrotu nadpłaty, nie może mieć innego wierzyciela w następstwie przeniesienia nadpłaty z majątku wierzyciela na rzecz Gminy, na podstawie umowy cywilnoprawnej między podatnikiem a Gminą. Przewidziane w kodeksie cywilnym reżimy potrącania zawarte w art. 498 k.c mają zastosowanie tylko do rozporządzania cywilnymi prawami podmiotowymi. W drodze kompensaty nie mogą być potrącane należności podatkowe będące uprawnieniami publicznoprawnymi. Zagadnienie ich potrącania nie pozostaje w sferze regulacji prawa cywilnego. Nadpłata nie może być przedmiotem potrącenia. Ze względu na szczególny charakter zobowiązania, nadpłata nie może być przedmiotem potrącenia ze względu na sprzeczność z właściwością zobowiązania. Prawna natura więzi ukształtowanej pomiędzy organem podatkowym a podatnikiem, występujące relacje podmiotowe, rodzaj i sposób świadczenia oraz jego cel stanowią przeszkodę dla dokonania potrącenia. Takie potracenie prowadziłaby do naruszenia tożsamości zobowiązania.

W świetle powyższych rozważań należy przy ponownym rozpoznaniu sprawy, rozstrzygnąć kwestię czy zawarcie umowy kompensaty czy też zaliczenia nadpłaty na poczet wierzytelności Gminy w stosunku do podatnika nie stanowi naruszenia prawa, którego konsekwencją jest sankcja bezwzględnej nieważności zawartej umowy kompensaty (art. 58 § 1 kc).

Sąd zauważa ponadto, że nietrafny jest zarzut pełnomocnika dotyczący niedoręczenia decyzji stwierdzającej nadpłatę za lata 1997-1999 i odmawiającej stwierdzenia nadpłaty za rok 1996. Z dowodu nadania wynika, że przesyłkę ze wspomnianą decyzją próbowano doręczyć w dniach [...] i [...] września 2002 r. Następnie w dniu [...] września 2002 awizowano przesyłkę i w dniu [...] września 2002 r. po niepodjęciu awiza zwrócono ją nadawcy. Sąd zauważa, że art. 150 § 1 pkt 1) ord. pod. w stanie prawnym obowiązującym w 2002 r. zobowiązywał pocztę, w razie niemożności doręczenia pisma, w miejscu zamieszkania, miejscu pracy lub dorosłemu domownikowi, do przechowania pisma przez okres 7 dni w swojej placówce pocztowej. Mając powyższe na uwadze należy uznać, że decyzja została doręczona w sposób prawidłowy [...]września 2002 r.

Mając powyższe rozważania na uwadze, w ocenie Sądu, organy podatkowe nie miały podstaw do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego w sprawie zwrotu nadpłaty, ponieważ nie zostało wyjaśnione czy nastąpił zwrot nadpłaty. Brak ustalenia tego podstawowego faktu stanowił naruszenie art. 122, art. 187 ord. pod. a w konsekwencji błędne zastosowanie instytucji umorzenia postępowania zawartej w art. 208 § 1 ord. pod.

Ze względu na powyższe, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 152 w zw. z art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153 poz. 1270 ) orzekł jak w sentencji.

Stosownie do treści art. 152 u.p.p.s.a Sąd stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, przy czym rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.