Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SAB/Kr 211/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: umorzono postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania do wydania aktu lub podjecia czynności
stwierdzono bezczynność organu
stwierdzono że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art.1 ust.1, art. 4, art. 6
journal: Dz.U. 2016 poz 1764
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jedn.
article: art. 161 par.1 pkt.3 , art. 149 par. 1 pkt. 3 , art. 206  w zw. z art. 200 i art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel Sędziowie: WSA Tadeusz Kiełkowski WSA Iwona Niżnik-Dobosz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi M. K. na bezczynność Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 6 lipca 2017 r. I. stwierdza, że Zespół Szkolno-Przedszkolny w [...] dopuścił się bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Zespołu Szkolno- Przedszkolnego w [...] do wydania aktu lub dokonania czynności; IV. zasądza od Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w [...] na rzecz skarżącej M. K. kwotę 105,20 zł (słownie: sto pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania; V. odstępuje od zasądzenia kosztów postępowania w pozostałej części.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 6 lipca 2017 r. M. K. zwróciła się do Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w [...] za pomocą platformy ePUAP z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w zakresie obejmującym udzielenie odpowiedzi na pytanie czy organ w latach 2014-2016 zawierał umowy z podmiotami zewnętrznymi o świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej, w tym zastępstwa procesowego. Wnioskodawczyni zastrzegła przy tym, że w przypadku odpowiedzi pozytywnej na ww. pytanie, wnosi o przesłanie kopii tych umów.

Wobec braku odpowiedzi, w dniu 28 sierpnia 2017 r. (data wpływu do organu – 1 września 2017 r.), M. K., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika ad K., wniosła za pośrednictwem Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność ww. podmiotu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zgodnie z treścią wniosku z dnia 6 lipca 2017 r., zarzucając przy tym organowi naruszenie art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2, art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 1764 – dalej jako: u.d.i.p.) przez nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem. Mając na uwadze powyższe, skarżąca wniosła o:

1. zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku skarżącej o udostępnienie informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty zwrotu akt organowi,

2. zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania w łącznej kwocie [...]zł według załączonego spisu kosztów, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego w kwocie [...]zł, stosownie do przepisu § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.

W uzasadnieniu skargi, skarżąca wskazała, że w dniu 6 lipca 2017 r. wystąpiła do Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w W. za pomocą platformy ePUAP z ww. wnioskiem o udzielenie informacji publicznej, który został prawidłowo doręczony ww. podmiotowi jeszcze tego samego dnia. Na potwierdzenie powyższej okoliczności, skarżąca przedłożyła wydruk Urzędowego Poświadczenia Przedłożenia. Następnie, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, skarżąca podniosła, że doręczenie tą drogą wniosku organowi należało uznać za skuteczne oraz że żądana informacja stanowi informację publiczną, zaś organ jako podmiot sektora finansów publicznych był zobowiązany do jej udzielenia w przewidzianym do tego terminie, czego jednak nie uczynił, pozostając bezczynnym w tym zakresie. Ponadto podkreślono, że wniesienie do sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie wymaga uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w W. wniósł o jej oddalenie i nieorzekanie o kosztach postępowania. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę wskazano, że o fakcie skierowania wniosku do placówki, Dyrektor Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w W. dowiedział się w momencie otrzymania skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Organ wyjaśnił, że opóźnienie w udzieleniu odpowiedzi na złożony wniosek wynikało z faktu, że wniosek został złożony w okresie wakacyjnym, gdzie jak powszechnie wiadomo organizacja pracy w placówkach oświatowych w tym okresie jest kształtowana odmiennie niż w innych jednostkach. Organ zaznaczył, że brak udzielenia informacji publicznej nie był zatem celowym działaniem, zmierzającym do nieudzielenia żądanej informacji. Organ przyznał przy tym, że realizując ustawowy obowiązek udzielenia informacji publicznej, udzielił żądanej informacji publicznej dopiero w piśmie z dnia 22 września 2017 r., a zatem już po wpłynięciu skargi M. K.. Podkreślono także, że udzielenie odpowiedzi w tym terminie powodowane było inauguracją roku szkolnego oraz wszystkimi czynnościami związanymi z funkcjonowaniem i organizacją planu szkoły i przedszkola wchodzących w skład Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w W. . Ponadto zdaniem organu, wniesienie skargi na bezczynność było w przedmiotowej sprawie przedwczesne, bowiem – stosownie do treści art. 52 § 1 i 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – skarżąca nie wyczerpała przed wniesieniem skargi wszystkich środków zaskarżenia, a mianowicie nie skorzystała ona z przysługującego jej prawa ponaglenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność w przypadkach określonych w pkt 1-4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm. – dalej jako: p.p.s.a.) – art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Tym samym przedmiotem sądowej kontroli – w odniesieniu do tego typu skarg – nie jest określony akt lub czynność organu administracji publicznej, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Skarga ta stanowi zatem środek prawny mający na celu ochronę praw jednostki poprzez przymuszenie organu do podjęcia żądanego działania, a w następstwie czego likwidację stanu opieszałości występującą po stronie tego organu (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 4 września 2014 r., sygn. akt I SAB/Kr [...], LEX nr 1512583; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 kwietnia 2008 r., sygn. akt I SAB/Wa [...], LEX nr 479291; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia 31 stycznia 2008 r., sygn. akt III SAB/Łd [...], LEX nr 451159).

Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie, zainicjowanej wniesieniem skargi przez M. K., jest bezczynność Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku M. K. z dnia 6 lipca 2017 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie obejmującym udzielenie odpowiedzi na pytanie czy organ w latach 2014-2016 zawierał umowy z podmiotami zewnętrznymi o świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej, w tym zastępstwa procesowego oraz w przypadku pozytywnej odpowiedzi na ww. pytanie, przesłania kopii tych umów.

Wymaga w tym miejscu zaznaczenia, że kontrolowana sprawa z uwagi na swój przedmiot (skarga na bezczynność), została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a.

Przy tak zdefiniowanym przedmiocie zaskarżenia, w pierwszej kolejności rozważenia wymaga zatem kwestia dopuszczalności skargi na bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej, w szczególności zaś dokonanie oceny czy przy tak określonym przedmiocie skargi (udostępnienie informacji publicznej) – przy uwzględnieniu aktualnego brzmienia przepisów p.p.s.a. po nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postepowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r., poz. 935 – dalej jako: ustawa nowelizująca) – konieczne jest uprzednie wyczerpanie przez stronę skarżącą środków zaskarżenia.

W tym zakresie wymaga podkreślenia, że w art. 52 § 1 p.p.s.a. wyrażona została ogólna zasada, w myśl której skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Stosownie natomiast do treści art. 53 § 2b p.p.s.a., wprowadzonego do p.p.s.a. z dniem 1 czerwca 2017 r. na mocy art. 9 pkt 3 lit. b ustawy nowelizującej, skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Wskazana powyżej regulacja – dotycząca obowiązku wyczerpania środka zaskarżenia w postaci ponaglenia przed wniesieniem skargi na bezczynność – była następstwem zmiany brzmienia art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 23 – dalej jako: k.p.a.), polegającej na wprowadzeniu – w miejsce przewidzianego wcześniej zażalenia oraz wezwania do usunięcia naruszenia prawa – instytucji ponaglenia (art. 1 pkt 9 ustawy nowelizującej). Wobec powyższego należy zatem przyjąć, że w sprawach, w których zastosowanie znajdą przepisy k.p.a., wniesienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania będzie wymagało poprzedzenia jej środkiem zaskarżenia, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a. Tymczasem, stosownie do treści art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p., przepisy k.p.a. stosuje się jedynie do decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenia postępowania o udostępnienie informacji publicznej. Oznacza to, że przepisy k.p.a. nie mają zastosowania w zakresie pozostałych czynności podejmowanych przez organ na podstawie u.d.i.p., w tym do czynności materialno-technicznych w rozumieniu przepisu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., a w związku z tym również do bezczynności w zakresie podjęcia takich czynności przez organ. Podobnie też u.d.i.p., jako ustawa szczególna, regulująca w sposób kompleksowy i autonomiczny problematykę związaną z dostępem do informacji publicznej, stanowiąc przy tym rozwinięcie konstytucyjnego prawa do informacji publicznej wyrażonego w art. 61 Konstytucji RP, także nie formułuje nakazu wyczerpania jakiegokolwiek trybu mającego poprzedzać wniesienie skargi na bezczynność organu w załatwieniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Tym samym w ocenie Sądu, należało przyjąć, że na gruncie obecnego brzmienia przepisów p.p.s.a. zachował swoją aktualność ugruntowany w orzecznictwie sądów administracyjny pogląd, zgodnie z którym skarga na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, a zatem wyłączony jest obowiązek przewidziany w art. 52 § 1 i art. 53 § 2b p.p.s.a. (tak też wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 września 2017 r., sygn. akt II SAB/Kr [...], LEX nr 2377682; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 września 2017 r., sygn. akt II SAB/Kr [...], LEX nr 2377681; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 6 listopada 2017 r., sygn. akt II SAB/Kr [...], Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 listopada 2017 r., sygn. akt II SAB/Kr [...], LEX nr 2404174; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 listopada 2017 r., sygn. akt II SAB/Kr [...], LEX nr 2404173; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 22 listopada 2017 r., sygn. akt II SAB/Kr [...], Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 1 grudnia 2017 r., sygn. akt II SAB/Kr [...], Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Dlatego też należy uznać, iż skarga wniesiona w przedmiotowej sprawie przez skarżącą M. K. jest dopuszczalna i jako taka podlega merytorycznemu rozpoznaniu.

Przystępując zatem do oceny zasadności przedmiotowej skargi wskazać należy, iż o bezczynności w przypadku udzielenia informacji publicznej można mówić dopiero wówczas, gdy zostaną spełnione kumulatywnie dwie przesłanki. Po pierwsze, wniosek o udostępnienie takiej informacji musi zostać skierowany do podmiotu, który w świetle u.d.i.p. jest zobowiązany do jej udzielenia. Po drugie, wnioskowana informacja musi zaliczać się do kręgu informacji publicznych w rozumieniu u.d.i.p. Podkreślenia wymaga również, że dla stwierdzenia bezczynności nie ma przy tym znaczenia to z jakiego powodu ona zaistniała i czy była zawiniona.

W odniesieniu do pierwszej z wymienionych przesłanek wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 u.d.i.p. do udostępniania informacji publicznej zobowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w tym m.in. organy władzy publicznej, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, czy też podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym. Wymaga w tym miejscu podkreślenia, że pojęcie podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej nie jest tożsame z pojęciem organu administracji publicznej, ale jest ono zdecydowanie szersze zakresowo. Oznacza to, że o tym, czy dany podmiot jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej decyduje każdorazowo publiczny charakter wykonywanych przez ten podmiot zadań. Nie ulega zatem wątpliwości, że do wskazanego powyżej katalogu podmiotów zobowiązanych do udzielenia informacji publicznej należy również zaliczyć szkoły i przedszkola publiczne, a także szkoły i przedszkola niepubliczne w ramach uzyskiwanych z budżetu dotacji, a zatem również Zespół Szkolno-Przedszkolny w W. , który niewątpliwie wykonuje zadania publiczne w zakresie edukacji oraz gospodaruje mieniem publicznym. Stąd też należało uznać, że Dyrektor ww. zespołu szkolno-przedszkolnego jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej, tym bardziej, że w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się także, iż dyrektor szkoły publicznej jest organem władzy publicznej, bowiem realizuje zadania publiczne związane z realizacją prawa każdego obywatela do kształcenia się oraz prawa dzieci i młodzieży do wychowania i opieki, odpowiednich do ich wieku oraz osiągniętego rozwoju, a nadto uprawniony jest do działania w formie władczej w stosunku do uczniów, np. poprzez wydawanie decyzji administracyjnych w przedmiocie skreślenia ucznia z listy uczniów (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OSK [...], LEX nr 1264738).

W odniesieniu do kolejnej z wymienionych przesłanek, ustalenia wymaga czy wnioskowana przez skarżącą M. K. informacja dotycząca zawierania przez Zespół Szkolno-Przedszkolny w W. umów z podmiotami zewnętrznymi o świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej, w tym zastępstwa procesowego w latach 2014-2016 ma walor informacji publicznej, a w związku z tym, czy podlega ona udostępnieniu na podstawie przepisów u.d.i.p. W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, iż zgodnie z treścią art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych. Tak rozumianą informacją publiczną będzie zatem każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 marca 2003 r., sygn. akt II SA [...], LEX nr 78063). Na uwagę w tym względzie zasługuje również treść art. 61 ust. 1 zd. 1 i zd. 2 in fine Konstytucji RP, zgodnie z którym prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne obejmuje także uzyskiwanie informacji o działalności innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, zaś stosownie do treści art. 6 ust. 1 pkt 2 i 3 u.d.i.p., za informację publiczną należy m.in. uznać informację o podmiotach określonych w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. oraz o zasadach ich funkcjonowania. Tym samym o zaliczeniu danej informacji do kręgu informacji publicznych w rozumieniu u.d.i.p. decydować będzie każdorazowo charakter wnioskowanej informacji i jej treść. W świetle przedstawionych powyżej unormowań, nie ulega zatem wątpliwości, iż informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p., która podlega udostępnieniu w trybie przepisów tej ustawy, stanowi również treść umów cywilnoprawnych dotyczących majątku publicznego, zawieranych przez organy władzy publicznej oraz osoby pełniące funkcje publiczne, w zakresie wykonywanych przez nie zadań publicznych i gospodarowania majątkiem publicznym, w tym – będących przedmiotem wniosku M. K. – umów o świadczenie usług prawnych. Dlatego też należało uznać, że obowiązkiem Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w W. było udostępnienie informacji żądanej we wniosku skarżącej M. K. z dnia 6 lipca 2017 r.

W stosunku zaś do trybu w jakim powinna zostać udzielona wnioskowana informacja publiczna wskazać należy, iż zgodnie z treścią art. 10 u.d.i.p. informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku. Zgodnie zaś z regulacją zawartą w art. 13 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 u.d.i.p. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w tym terminie, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. W sytuacji zaś, gdy zaistnieje konieczność poboru opłaty, o której mowa w art. 15 ust. 1 u.d.i.p., podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej powiadomi wnioskodawcę o jej wysokości w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, a następnie udostępni informację zgodnie z wnioskiem po upływie 14 dni od dnia powiadomienia wnioskodawcy, chyba że wnioskodawca dokona w tym terminie zmiany wniosku w zakresie sposobu lub formy udostępnienia informacji albo wycofa wniosek.

Tym samym bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej będzie miała miejsce w sytuacji, w której podmiot ten w ustawowo określonym terminie nie podejmuje żadnej z przewidzianych prawem czynności, tj. nie udostępni informacji publicznej w formie czynności materialno-technicznej w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), nie wyda decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej albo o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.) albo nie powiadomi pisemnie wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie wskaże, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.).

Podkreślenia wymaga również, że u.d.i.p. nie określa żadnych szczególnych wymagań co do formy wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Można wręcz zauważyć, iż wszystkie jej zapisy jednoznacznie wskazują na wolę ustawodawcy do maksymalnego uproszczenia (odformalizowania) i przyspieszenia procedury w tej sferze. Dlatego też za dopuszczalną, a nawet wskazaną uznać należy formę wniosku w postaci tekstowej wiadomości elektronicznej, w tym także skierowaną do podmiotu zobowiązanego za pomocą platformy ePUAP. Co ważne, nie ma przy tym przeszkód, aby forma taka była realizowana zarówno z wykorzystaniem zwykłej poczty internetowej (e-mail) podmiotu zobowiązanego, jak i za pośrednictwem elektronicznej skrzynki podawczej utworzonej na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 570 z późn. zm.), jak to miało miejsce w przedmiotowej sprawie, a co potwierdza przedłożony przez skarżącą wydruk Urzędowego Poświadczenia Przedłożenia wniosku z dnia 6 lipca 2017 r., na którym widnieje data doręczenia wniosku do organu w dniu 6 lipca 2017 r. Należy przy tym zaznaczyć, że ewentualne ryzyko nieodebrania, czy też nieodczytania przez organ wysłanego do niego przy użyciu poczty elektronicznej lub za pomocą platformy ePUAP wniosku, skierowanego na oficjalnie podany adres poczty elektronicznej obciąża ten organ, a nie wnioskodawcę (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2015 r., sygn. akt I OSK [...], LEX nr 1989918).

Biorąc pod uwagę powyższe rozważania wskazać należy, iż złożony w rozpoznawanej sprawie przez M. K. wniosek z dnia 6 lipca 2017 r. (skutecznie nadany drogą elektroniczną w dniu 6 lipca 2017 r.) o udostępnienie informacji publicznej w zakresie obejmującym udzielenie odpowiedzi na pytanie czy organ w latach 2014-2016 zawierał umowy z podmiotami zewnętrznymi o świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej, w tym zastępstwa procesowego oraz w przypadku pozytywnej odpowiedzi na ww. pytanie, przesłania kopii tych umów spełniał wszelkie wymogi przewidziane w u.d.i.p. i podmiot, do którego został skierowany był zobowiązany udzielić skarżącej żądanej informacji. Niemniej jednak analiza okoliczności sprawy, w odniesieniu do przywołanych powyżej przesłanek przemawiających za stwierdzeniem bezczynności organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, prowadzi do konstatacji, iż na dzień złożenia skargi do sądu, Zespół Szkolno-Przedszkolny w W. pozostawał w bezczynności. Nie podjął on bowiem żadnego działania zmierzającego do udzielenia skarżącej wnioskowanej informacji publicznej. Stąd też na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. należało stwierdzić, iż podmiot ten dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej, o czym orzeczono w punkcie I sentencji wyroku.

Jednocześnie w punkcie II sentencji wyroku na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. Sąd orzekł, że bezczynność Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w W. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Bezczynność w rozpoznaniu wniosku nie wynikała bowiem z oczywistego naruszenia przepisów u.d.i.p., lecz była spowodowana – jak wyjaśnił Dyrektor w odpowiedzi na skargę – brakiem wiedzy o skierowanym do organu wniosku z dnia 6 lipca 2017 r. oraz okresem wakacyjnym. Tym samym mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu, poddając analizie uchybienie terminowi udostępnienia informacji publicznej przez Zespół Szkolno-Przedszkolny w W. należało wziąć pod uwagę podnoszone przez Dyrektora ww. okoliczności, stanowiące przyczynę nieudzielenia skarżącej M. K. żądanej informacji, świadczące o tym, że działanie organu nie było zamierzone, ani też nie miało na celu utrudnienia skarżącej dostępu do informacji publicznej. Nie bez znaczenia było również, iż po doręczeniu skargi, a co za tym idzie po powzięciu informacji o nieodczytaniu przedmiotowego wniosku o udostępnienie informacji publicznej, organ w najkrótszym możliwym terminie – niezakłócającym funkcjonowania prowadzonej przez niego placówki oświatowej – uczynił zadość swojemu obowiązkowi. Wreszcie Sąd wziął pod uwagę, że przedmiotowy wniosek został skierowany do organu w okresie wakacyjnym (urlopowym), tj. w dniu 6 lipca 2017 r., kiedy to ze względu na specyfikę działania szkół (prowadzenie zajęć od września do czerwca), następuje odczuwalne zmniejszenie intensyfikacji podejmowanych działań, jak również, że podmiot ten wykonując przede wszystkim zadania publiczne o charakterze oświatowym, nie jest wyspecjalizowany w sprawach z zakresu udostępniania informacji publicznej i w związku z tym stosowanie uregulowań zawartych w u.d.i.p. może nasuwać temu podmiotowi pewne trudności.

Wymaga w tym miejscu również podkreślenia, że w odpowiedzi na skargę Dyrektor Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w W. wskazał, że po wniesieniu skargi udzielono skarżącej odpowiedzi na przedłożony przez nią wniosek z dnia 6 lipca 2017 r. I tak, w aktach administracyjnych znajduje się pismo, datowane na dzień 22 września 2017 r. (data nadania do skarżącej – 25 września 2017 r.; data odbioru zgodnie z elektronicznym śledzeniem przesyłek – 26 września 2017 r.), z którego wynika, że ostatecznie organ prawidłowo załatwił wniosek skarżącej, informując ją, że we wnioskowanym okresie nie zawierał żadnych umów z podmiotami zewnętrznymi w przedmiocie obsługi prawnej, czyli żądane dokumenty w ogóle nie istniały. Tym samym należało stwierdzić, że na dzień rozpoznania przedmiotowej sprawy organ nie pozostawał w bezczynności, a w związku z tym brak było podstaw do zobowiązania Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w W. do załatwienia w stosownym terminie wskazanym przez sąd, wniosku skarżącej w myśl art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Dlatego też uznać należało, że podjęte przez Dyrektora Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w W. działanie, choć miało miejsce po wniesieniu skargi do sądu, czyniło w tym zakresie bezprzedmiotowe postępowanie sądowoadministracyjne, które jako takie podlegało umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., o czym orzeczono w punkcie III sentencji wyroku.

O kosztach postępowania orzeczono w punktach IV i V sentencji wyroku, na podstawie art. 206 p.p.s.a. w zw. z art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 200 p.p.s.a., w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Z kolei w myśl art. 205 § 2 p.p.s.a., do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Stosownie natomiast do przepisu art. 206 p.p.s.a. sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu.

Analiza przepisu art. 206 p.p.s.a. prowadzi do wniosku, iż na jego podstawie sąd rozpoznający daną sprawę uzyskał kompetencję do dokonania oceny, czy w konkretnej sprawie zachodzą uzasadnione przypadki, których wystąpienie pozwoliłoby odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części. W takiej sytuacji sąd powinien dokonać wszechstronnej analizy konkretnej sprawy, biorąc przy tym pod uwagę zarówno okoliczności związane z przebiegiem danego postępowania, jak też okoliczności spoza danego postępowania, odnoszące się m.in. do specyfiki i statusu prawnego organu, którego bezczynność stanowi przedmiot kontroli.

W ocenie Sądu, przywołany powyżej przepis p.p.s.a. – pozwalający m.in. odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w części – znajdzie zastosowanie w przedmiotowej sprawie, co najmniej z kilku powodów.

Po pierwsze wskazać należy, iż na koszty przedmiotowego postępowania poza wpisem sądowym w wysokości [...] zł, składały się przede wszystkim koszty związane z reprezentacją skarżącej przez profesjonalnego pełnomocnika, tj. kwota [...]zł uiszczona tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa udzielonego ad K. (art. 1 ust. 1 pkt 2 w zw. z cz. I.IV załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej, tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 1827 z późn. zm.) oraz koszty zastępstwa procesowego w wysokości [...] zł (§ 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 z późn. zm.), jak również kwota [...]zł, stanowiąca koszt nadania skargi listem poleconym za potwierdzeniem odbioru. Kluczowym dla oceny zasadności poniesienia wskazanych powyżej kosztów postępowania pozostaje w tym przypadku fakt, iż Sądowi wiadome jest z urzędu, że zarówno przed tut. Sądem, jak i też przed sądami administracyjnymi w całym kraju (m.in. w O., K., O., Ł., R., P., G., S., B., B. i we W.) prowadzona jest duża liczba spraw o podobnym charakterze, w których skarżąca reprezentowana jest przez tego samego profesjonalnego pełnomocnika – ad K.. Co istotne, liczne skargi na bezczynność takich podmiotów jak dyrektorzy placówek oświatowych, placówek opieki zdrowotnej, ośrodków pomocy społecznej, parków narodowych, ośrodków ruchu drogowego itp. różnią się w zasadzie jedynie datą złożenia stosownego wniosku o udostępnienie informacji publicznej oraz oznaczeniem organu pozostającego w bezczynności. Powyższe zdaniem Sądu uprawnia do wniosku, że sporządzający w przedmiotowej sprawie skargę – adwokat Ł. K. korzystał z "szablonu" pisma procesowego wielokrotnie wykorzystywanego w innych sprawach sądowych. Tym samym wskazane okoliczności pozwalają przyjąć, że powtarzalność (jednorodność) tych spraw, prowadzonych w imieniu skarżącej przez tego samego pełnomocnika oraz nieskomplikowany charakter rozpoznawanej sprawy (w zakresie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej zawierania umów na obsługę prawną organu), świadczą o znikomym nakładzie pracy profesjonalnego pełnomocnika. Na marginesie Sąd zauważa, że także brak zawiłości tego rodzaju spraw, niewymagający w istocie szczegółowej wiedzy prawniczej oraz znaczny stopień odformalizowania postępowania w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, jak również wykorzystanie przez skarżącą, na podstawie spraw prowadzonych w przeszłości przez tego samego pełnomocnika zawodowego – wspomnianego powyżej – praktycznego wzorca działania na wypadek nie uzyskania w terminie żądanej informacji publicznej, stawia tym samym w pewnym stopniu pod znakiem zapytania konieczność korzystania przez skarżącą, w każdej z zainicjowanych przez nią spraw sądowych, z pomocy profesjonalnego pełnomocnika.

Po drugie, nie bez znaczenia dla przedmiotowej sprawy jest fakt, iż m.in. w toczącej się przed tut. Sądem sprawie o sygn. akt II SAB/Kr [...] ze skargi M. K., reprezentowanej przez ad K., zapadł już wyrok zasądzający koszty sądowe w pełnej wysokości (w tym koszty zastępstwa procesowego), a w związku z tym należało uznać, że kwota ta powinna zrekompensować ewentualne koszty, które skarżąca poniosła w związku z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika.

Wreszcie dodatkową okolicznością przemawiającą za takim rozstrzygnięciem Sądu w zakresie kosztów postępowania pozostaje fakt, iż Zespół Szkolno-Przedszkolny w [...], nie zajmuje się na co dzień bezpośrednio profesjonalnym stosowaniem prawa, co w połączeniu z trudnościami jakie nasuwa stosowanie u.d.i.p. przemawiało również za przyjęciem, iż w przedmiotowej sprawie zachodzi uzasadniony przypadek pozwalający odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości i zasądzić je jedynie w części.

Z tych też przyczyn Sąd, odstępując od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w pełnej wysokości zasądził od Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w W. na rzecz skarżącej M. K. kwotę [...]zł tytułem częściowego zwrotu kosztów postępowania, odpowiadającej wysokością kwocie uiszczonego wpisu od skargi oraz nadania skargi listem poleconym za potwierdzeniem odbioru.