Postanowienie WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 145/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2020-10-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6201 Prawo wykonywania zawodu lekarza, aptekarza pielęgniarki, położnej
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Odrzucono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58 par. 1 pkt 1, art. 232 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 28 października 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.), , Asesor WSA Małgorzata Kowalska, , po rozpoznaniu w dniu 28 października 2020 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. K. na pismo Dyrektora Centrum Egzaminów Medycznych w Ł. z dnia [...] w przedmiocie nieuwzględnienia wniosku o ponowną ocenę Lekarskiego Egzaminu Końcowego postanawia: 1. odrzucić skargę: 2. zwrócić z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz M. K. kwotę 200,- (dwieście) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi, zaksięgowaną w dniu 7 lutego 2020 roku pod pozycją 473.


UZASADNIENIE

M. K. 8 listopada 2019 r. zwróciła się do Dyrektora Centrum Egzaminów Medycznych w Ł. o zaliczenie jako prawidłowej oceny na pytanie dotyczące teratozoospermii udzielonej na Lekarskim Egzaminie Końcowym [...] r. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że w jednym z pytań powinna być wskazana inna odpowiedź niż podana w kluczu poprawnych odpowiedzi. Skarżąca odwołała się w tym zakresie do literatury przedmiotu. Wniosła o zmianę odpowiedzi i w konsekwencji zmianę wyniku egzaminu na pozytywny.

Pismem z 27 listopada 2019 r. Dyrektor Centrum Egzaminów Medycznych w Ł. nie uwzględnił wniosku o ponowną weryfikację LEK z [...] r. W uzasadnieniu wskazał, że zasady przeprowadzania LEK są określone przede wszystkim w art. 14a-14f ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz. U. z 2019 r., poz. 537, ze zm.) oraz w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 2 października 2017 r. w sprawie Lekarskiego Egzaminu Końcowego i Lekarsko-Dentystycznego Egzaminu Końcowego (Dz. U. z 2017r., poz. 1877).

Dyrektor CEM wyjaśnił, że zgodnie z art. 14c ust. 1 ustawy LEK jest składany w formie pisemnych testów, opracowanych na każdy termin egzaminu przez ekspertów w zakresie zagadnień objętych LEK. Dyrektor wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie, autor pytania wskazał - jako prawidłową - odpowiedź "A". Pytanie wraz z taką odpowiedzią zostało zaakceptowane przez recenzenta. Taką też odpowiedź CEM zamieściło w kluczu poprawnych odpowiedzi i uwzględniło przy ustalaniu wyników wobec wszystkich zdających. Dyrektor CEM wskazał, że w przypadku rozbieżności w literaturze, dotyczących odpowiedzi na pytanie egzaminacyjne, istnieje możliwość jego unieważnienia. Procedura taka jest opisana w art. 14e ust. 1 i 2 ustawy. W myśl tych przepisów zdający LEK w danym terminie może wnieść w trakcie egzaminu albo bezpośrednio po jego zakończeniu, przed opuszczeniem sali egzaminacyjnej, merytoryczne zastrzeżenie do pytania testowego wykorzystanego podczas LEK. Zastrzeżenie składa się Dyrektorowi CEM na formularzu, którego wzór opracowuje CEM. Zastrzeżenie takie rozpatruje w terminie 3 dni od dnia, w którym odbył się egzamin, komisja powołana przez Dyrektora CEM spośród osób, których wiedza, doświadczenie i autorytet dają rękojmię prawidłowego rozpatrzenia wniesionych zastrzeżeń. W przypadku uznania zastrzeżenia komisja unieważnia pytanie testowe objęte zastrzeżeniem. Rozstrzygnięcie to powoduje obniżenie maksymalnej możliwej do uzyskania liczby punktów z testu. Za unieważnione pytanie nie przyznaje się punktów. Z regulacji tej wynika zatem, że dopuszczalne jest unieważnienie zadania, ale postępowanie takie jest wszczynane złożeniem zastrzeżenia przez osobę zdającą, co powinno nastąpić w trakcie egzaminu bądź bezpośrednio po jego zakończeniu. Aktualnie więc nie ma już możliwości unieważniania zadań. Przepisy nie przewidują też uznania dwóch odpowiedzi za prawidłowe.

Wobec powyższego organ uznał, że nie może zatem zadośćuczynić wnioskowi i zmienić wyniku egzaminu na pozytywny.

W kolejnym piśmie z 10 stycznia 2020 r. skarżąca zwróciła się do Dyrektora CEM w Ł.:

1) na podstawie ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej o udostępnienie informacji na temat imienia i nazwiska osoby, która jest autorem pytania do egzaminu LEK przeprowadzonego [...] r. z zakresu położnictwa i ginekologii o definicję teratozoospermii, jak również imienia i nazwiska osoby, która recenzowała to pytanie;

2) wskazanie, na której stronie w literaturze podanej jako literatura przedmiotu do LEK z zakresu położnictwa i ginekologii znajduje się definicja teratozoospermii;

3) uznanie udzielonej przez skarżącą podczas egzaminu LEK przeprowadzonego [...] r. odpowiedzi na pytanie o definicję teratozoospermii za prawidłową i zaliczenie ww. egzaminu z przyczyn podanych w uzasadnieniu pisma.

W odpowiedzi na powyższe, w piśmie z [...] r. Dyrektor Centrum Egzaminów Medycznych w Ł.: 1) poinformował, że autorem przedmiotowego pytania był dr hab. P. S.; a recenzentem prof. dr hab. K. C. Konsultant krajowy w dziedzinie ginekologii i położnictwa; 2) podtrzymał stanowisko wyrażone w piśmie z dnia 27 listopada 2019 r. Dyrektor CEM wyjaśnił, że z ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty wynika, że pytania testowe są przygotowywane przez ekspertów w danej dziedzinie, a nie przez CEM. Ponadto unormowania te nie wymagają, by pytania były układane z określonych podręczników ani też nie obligują CEM do zamieszczania wykazu takich podręczników na swej stronie internetowej. Źródła podane na tej stronie są wskazane przez konsultantów krajowych i stanowią jedynie materiały zalecane, ale nie są wiążące ani dla autorów, ani dla zdających.

Organ wskazał, że skarżąca stoi na stanowisko, że podana w kluczu odpowiedź na kwestionowane pytanie jest błędna. Pytanie było precyzyjnie ujęte i dotyczyło definicji WHO z 2010 r. Dyrektor wyjaśnił, że przepisy nie przewidują możliwości rewizji wyniku egzaminu wskutek uznania innej odpowiedzi niż wskazana w kluczu. Uprawnień takich nie posiada ani Dyrektor CEM, ani Komisja Egzaminacyjna.

M. K. wniosła skargę na czynność Dyrektora Egzaminów Medycznych z [...] r. polegająca na nieuwzględnieniu wniosku o ponowną ocenę i zweryfikowanie wyniku Lekarskiego Egzaminu Końcowego składanego [...] r. i odmowie uznania egzaminu przez skarżącą w tym dniu za zaliczony.

Zaskarżonej czynności zarzuciła:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

- art. 14d ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty, polegającą na jego niezastosowaniu przy sporządzeniu testu i zawarcia w teście egzaminacyjnym pytania, w którym dwie odpowiedzi mogą zostać uznane za prawidłowe;

- art. 14e ust. 4 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty, polegającą na jego niezastosowaniu, w sytuacji, gdy z uwagi na udzielenie w istocie prawidłowej, bowiem zgodnej z zalecaną przez CEM literaturą odpowiedzi na pytanie o definicję teratozoospermii. Skarżąca winna uzyskać wynik przekraczający 56% maksymalnej liczby punktów z testu i zaliczyć egzamin;

- art. 14e ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty, polegające na jego błędnej bowiem bezrefleksyjnej wykładni, przejawiającej się w stwierdzeniu, iż w razie niezłożenia zastrzeżeń do pytania w trybie wskazanym w tym przepisie, zdający nie może ubiegać się o zmianę wyniku egzaminu, podczas, gdy nie znając klucza odpowiedzi, a zatem w trakcie egzaminu i bezpośrednio po jego zakończeniu zdający nie jest w stanie uznać, czy pytanie wymaga zastrzeżeń, czy też nie.

2. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7a k.p.a. przez nierozstrzygnięcie powstałych wątpliwości co do prawidłowej odpowiedzi na pytanie o definicję teratozoospermii na korzyść skarżącej, w efekcie czego odmówiono uznania egzaminu za zaliczony.

Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej czynności i zobowiązanie Dyrektora Centrum Egzaminów Medycznych do dokonania weryfikacji wyniku egzaminu, złożonego w dniu [...] r. i do uznania ww. egzaminu za zaliczony oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Zdaniem skarżącej sprawa podlega kognicji sądu administracyjnego. Odwołała się w tym zakresie do postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 18 listopada 2008 r. II CSK 303/08, gdzie sąd uznając za niezasadne wystąpienie przez powódkę z pozwem o ustalenie w trybie art. 189 k.p.c., że zdała ona LEK, stwierdził, iż przepisy dotyczące zasad przeprowadzania LEK mają charakter administracyjnoprawny, stąd powinny być rozpoznawane przez sądy administracyjne. Zgodnie z powołanym orzeczeniem, do rozpoznania niniejszej sprawy nie jest dopuszczalna droga sądowa przed sądem powszechnym, zaś ochrony należy poszukiwać na drodze postępowania administracyjnego.

Skarżąca wiedzę o nieprawidłowości w zakwestionowanym pytaniu powzięła dopiero, gdy zostały jej udostępnione pytania egzaminacyjne wraz z kluczem odpowiedzi. Instytucja merytorycznych zastrzeżeń nie jest zatem pozbawiona wad, nie przewiduje bowiem sytuacji, gdy układający klucz odpowiedzi uzna za właściwą odpowiedź nieprawidłową, zaś odpowiedź zgodną z literaturą zawartą w wykazie CEM lub najbardziej do niej zbliżoną odrzuci. W takiej sytuacji uczestnik egzaminu jest pozbawiony możliwości wniesienia zastrzeżeń i unieważnienia pytania i taki stan rzeczy jest niesłuszny i godzi w interesy zdających, pozbawionych kontroli działań osób układających pytania i je recenzujących. Przy przyjęciu za wiążące stanowiska CEM przedstawionego w załączonej korespondencji i uznaniu, że nie ma prawa domagania się zmiany wyniku, można by stwierdzić, że klucz pytań zawsze może być nieprawidłowy, a jako że podlega kontroli egzaminowanego na jego żądanie i po upływie określonego czasu od zakończenia egzaminu, zdający nie mają prawa podnosić z tego tytułu żadnych zarzutów i dochodzić jakichkolwiek roszczeń. Tym samym Dyrektor CEM naruszył art. 14e ust. 1 i 2 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty dokonując jego wykładni w sposób nieracjonalny i niedostosowany do specyfiki egzaminu w formie testu, nie wspominając już o stresie towarzyszącym zdającym i obawie przed utratą czasu na rozwiązanie innych zadań przez składanie zastrzeżeń, na których uwzględnienie co do zasady próżno liczyć.

Skarżąca zwróciła uwagę, że nie żądała od CEM unieważnienia pytania, co prowadziłoby zapewne do zmiany wyniku egzaminu innych osób, w tym niewykluczone też że na niekorzyść, a jedynie uznania jej odpowiedzi za prawidłową.

Zdaniem skarżącej nieprawidłowość, jakiej dopuszczono się przy układaniu egzaminu LEK, przeprowadzonego w dniu [...] r. razi, bowiem stanowi o niedopuszczalnej swobodzie w układaniu pytań, lekceważeniu literatury przedmiotu zawartej na stronie CEM i przede wszystkim wprowadza w błąd. Owo niewątpliwe uchybienie w formułowaniu pytania egzaminacyjnego, które było jedyną i bezpośrednią przyczyną niezaliczenia egzaminu LEK, stanowi podstawę do poddania sprawy rozpoznaniu przez sąd.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor CEM w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Podkreślono, że zakres LEK nie jest wytyczony danym podręcznikiem, ale programem kształcenia przeddyplomowego. CEM nie jest zobligowane do zamieszczania na swej stronie internetowej pozycji literatury, które obowiązują na dany egzamin. Podana tam literatura ma zatem jedynie walor pomocniczy i nie wiąże autorów zadań oraz ich recenzentów. Ci kierują się aktualną wiedzą medyczną. Z niej wynika zaś, że odpowiedź na kwestionowane pytanie, ujęta w kluczu, jest prawidłowa. Z merytorycznego punktu widzenia nie jest zatem ani uzasadnione, ani nawet dopuszczalne zmienianie jej na nieprawidłową, ale pozwalającą zaliczyć egzamin skarżącej. Podsumowując, pytanie było skonstruowane właściwie i zawierało jedną poprawną odpowiedź. Wracając do kwestii proceduralnych - jak wspomniano - CEM nie dopuściło się żadnych uchybień w zakresie pozyskiwania pytań. Warto też zauważyć, że CEM nie jest zobligowane do merytorycznej weryfikacji pytań. Czynności tych dokonuje bowiem recenzent, który - jak już podano - ma wysokie kwalifikacje w tym obszarze. CEM nie ma zatem podstaw do kwestionowania jego ustaleń.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie podlega kognicji sądu administracyjnego.

Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi.

Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określa przepis art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1) decyzje administracyjne;

2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;

4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;

9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a).

Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3).

W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca przedmiotem skargi uczyniła pismo Dyrektora Centrum Egzaminów Medycznych w Ł. z [...] r., który nie uwzględnił ponownego wniosku skarżącej o weryfikację Lekarskiego Egzaminu Końcowego, który odbył się [...] r. Zdaniem skarżącej sprawa podlega kognicji sądów administracyjnych.

Wobec powyższego przypomnieć należy, że zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na niebędące decyzjami ani postanowieniami akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

Z przywołanego przepisu konstytuującego elementy pojęcia aktu lub czynności, o których w nim mowa wynika, jak podkreśla się w literaturze przedmiotu oraz w orzecznictwie (por. np. J.P. Tarno, W. Chróścielewski, Postępowanie administracyjne i postępowanie przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2011, s. 375; R. Stankiewicz, Inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej jako przedmiot kontroli sądu administracyjnego (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.), "Przegląd Prawa Publicznego" 2010, nr 11, s. 41; postanowienia NSA z dnia 28 listopada 2006 r., sygn. akt I OSK 1756/06 oraz z dnia 30 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 1784/06), że akty i czynności te: nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, gdyż te są zaskarżalne na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 i 2 p.p.s.a.; są podejmowane w sprawach indywidualnych, albowiem akty o charakterze ogólnym zostały wymienione w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a.; muszą mieć charakter publicznoprawny; dotyczą (bezpośrednio lub pośrednio) uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co odnosi się zarówno do działań pozytywnych dla ich adresata, jak i działań negatywnych wyrażających się w odmowie wydania aktu, czy podjęcia innej czynności (por. również B. Adamiak, Z problematyki właściwości sądów administracyjnych (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.), "Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego" 2006, nr 2, s. 18 - 19, a także np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 1998 r., sygn. akt II SA 1247/97, "Orzecznictwo Sądów Polskich" 1999, z. 2, poz. 25).

W sytuacji, gdy akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., są podejmowane - co należy podkreślić - poza postępowaniem jurysdykcyjnym z właściwą mu formą decyzji lub postanowienia, to odpowiadają one formule nie tyle stosowania prawa, ile jego wykonywania, a więc formule wykonawczej, która - co należy podkreślić - wyraża się w urzeczywistnianiu (realizacji) dyspozycji normy prawnej kreującej konkretny (a więc już istniejący) stosunek administracyjny i wynikające z niego uprawnienie lub obowiązek (Z. Kmieciak, Glosa do uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 3/07, "Orzecznictwo Sądów Polskich" 2008, z. 5, poz. 51, s. 350 - 351; Z. Kmieciak, Efektywność sądowej kontroli administracji publicznej, "Państwo i Prawo" 2010, z. 11, s. 29).

W ocenie Sądu, uwzględniając powyższe uwagi z przedstawionego rozumienia pojęcia "aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa", zaskarżona w sprawie czynność Dyrektora Centrum Egzaminów Medycznych w Ł. wyrażona w piśmie z [...] r. – o odmowie ponownej oceny Lekarskiego Egzaminu Końcowego i uznaniu go za zaliczony - nie jest aktem lub czynnością, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.

W myśl art. 14c ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz. U. z 2019 r. poz. 537 ze zm.), dalej "u.z.l.d.", LEK i LDEK są składane w formie pisemnych testów, odrębnych dla zawodu lekarza i zawodu lekarza dentysty, opracowanych na każdy termin egzaminu przez ekspertów w zakresie zagadnień objętych LEK i LDEK. Stosownie do art. 14c ust. 5 u.z.l.d. udostępnieniu na zasadach określonych w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej podlegają wyłącznie pytania testowe wraz z poprawnymi odpowiedziami wykorzystane na potrzeby LEK albo LDEK, po upływie 5 lat od dnia przeprowadzenia tego egzaminu.

Z kolei art. 14e ust. 1 u.z.l.d. wskazuje, że zdający LEK albo LDEK w danym terminie może wnieść w trakcie egzaminu albo bezpośrednio po jego zakończeniu, przed opuszczeniem sali egzaminacyjnej, merytoryczne zastrzeżenie do pytania testowego wykorzystanego podczas tego LEK albo LDEK. Zastrzeżenie składa się dyrektorowi CEM na formularzu, którego wzór opracowuje CEM.

Zastrzeżenie, o którym mowa w ust. 1, rozpatruje w terminie 3 dni od dnia, w którym odbył się egzamin, komisja powołana przez dyrektora CEM spośród osób, których wiedza, doświadczenie i autorytet dają rękojmię prawidłowego rozpatrzenia wniesionych zastrzeżeń. W przypadku uznania zastrzeżenia komisja unieważnia pytanie testowe objęte zastrzeżeniem. Rozstrzygnięcie to powoduje obniżenie maksymalnej możliwej do uzyskania liczby punktów z testu. Za unieważnione pytanie nie przyznaje się punktów (14e ust. 2 u.z.l.d.).

Rozstrzygnięcie, o którym mowa w ust. 2, niezgodne z przepisami prawa jest nieważne (14e ust. 3 u.z.l.d.).

Pozytywny wynik LEK albo LDEK otrzymuje zdający, który uzyskał co najmniej 56% maksymalnej liczby punktów z testu. Wynik egzaminu nie stanowi decyzji w rozumieniu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (14e ust. 4 u.z.l.d.).

Osoba, która złożyła LEK albo LDEK z wynikiem negatywnym albo złożyła LEK albo LDEK z niesatysfakcjonującym ją wynikiem, może przystąpić ponownie do egzaminu w innym terminie (14e ust. 5 u.z.l.d.).

Osobie, która złożyła LEK albo LDEK, dyrektor CEM wydaje świadectwo złożenia LEK albo świadectwo złożenia LDEK w terminie 21 dni od dnia złożenia egzaminu. Podpis dyrektora CEM umieszczony na świadectwie może być odwzorowany mechanicznie. Wynik egzaminu danej osoby jest jej udostępniany za pomocą SMK. Na wniosek tej osoby dyrektor CEM wydaje odpłatnie duplikat świadectwa złożenia LEK albo świadectwa złożenia LDEK albo dokonuje ich korekty. Opłata za te czynności wynosi 50 zł. Opłaty nie wnosi się w przypadku, gdy korekta wynika z błędu CEM. Wyniki LEK i LDEK dyrektor CEM udostępnia za pomocą SMK organom, o których mowa w art. 16c ust. 8, uczelniom w zakresie dotyczącym ich absolwentów oraz Naczelnej Radzie Lekarskiej. W przypadku rażących uchybień dotyczących procedury przebiegu LEK albo LDEK lub nieprzewidzianych sytuacji mających wpływ na przeprowadzenie LEK albo LDEK dyrektor CEM, po uzyskaniu zgody ministra właściwego do spraw zdrowia, może wydać zarządzenie o unieważnieniu egzaminu dla poszczególnych albo wszystkich zdających (14e ust. 6-8 u.z.l.d.).

Na dzień przeprowadzenia Lekarskiego Egzaminu Końcowego obowiązywało rozporządzenie Ministra Zdrowia z 2 października 2017 r. w sprawie Lekarskiego Egzaminu Końcowego i Lekarsko-Dentystycznego Egzaminu Końcowego (Dz. U. 2017r. poz. 1877 ze zm.). W myśl § 15 ust. 1 rozporządzenia zdający dany LEK albo LDEK ma prawo wglądu do treści zadań testowych w celu składania zastrzeżeń. Książeczki testowe są udostępniane w sali egzaminacyjnej bezpośrednio po danym LEK albo LDEK.

Zastrzeżenia, o których mowa w art. 14e ust. 1 ustawy, złożone bez zachowania trybu określonego w tych przepisach nie podlegają rozpatrzeniu (§ 15 ust. 2 rozporządzenia).

Z posiedzenia komisji, o której mowa w art. 14e ust. 2 ustawy, jest sporządzany protokół, zawierający w szczególności rozstrzygnięcie o uznaniu albo odrzuceniu zastrzeżeń wraz z uzasadnieniem. Do protokołu dołącza się złożone zastrzeżenia w postaci elektronicznej lub papierowej (§ 15 ust. 3 rozporządzenia).

§ 16 ust. 1 rozporządzenia wskazuje, że ustalenie wyników LEK i LDEK następuje po rozpatrzeniu zastrzeżeń, o których mowa w art. 14e ust. 1 ustawy. Unieważnienie zadania zostaje uwzględnione przy ustalaniu liczby punktów umożliwiających złożenie LEK albo LDEK. Ustalenie wyników LEK i LDEK następuje za pomocą systemu informatycznego przez odczyt kart testowych oznaczonych numerem kodowym. Udostępnienie zdającemu wyniku jego LEK albo LDEK następuje przez podanie wyniku procentowego do dwóch miejsc po przecinku i liczby poprawnie udzielonych odpowiedzi (§ 16 ust. 2-4 rozporządzenia).

Stosownie do treści § 19 ust. 1 rozporządzenia w przypadku ujawnienia okoliczności, o których mowa w art. 14e ust. 8 ustawy, dyrektor CEM, uznając zasadność unieważnienia LEK albo LDEK, występuje w terminie 30 dni od dnia ich stwierdzenia z wnioskiem do ministra właściwego do spraw zdrowia o wyrażenie zgody na unieważnienie LEK albo LDEK dla poszczególnych albo wszystkich zdających. We wniosku, o którym mowa w ust. 1, dyrektor CEM wskazuje przyczyny unieważnienia oraz jego zakres, o którym mowa w art. 14e ust. 8 ustawy. Minister właściwy do spraw zdrowia w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku, o którym mowa w ust. 1, przekazuje do dyrektora CEM stanowisko dotyczące unieważnienia LEK albo LDEK. W stanowisku tym minister właściwy do spraw zdrowia może zmienić zakres unieważnienia proponowanego przez dyrektora CEM. Po otrzymaniu stanowiska ministra właściwego do spraw zdrowia dyrektor CEM, odpowiednio do zakresu unieważnienia określonego w stanowisku, wydaje zarządzenie o unieważnieniu LEK albo LDEK, wskazując zakres unieważnienia. Zarządzenie jest ogłaszane na stronie internetowej CEM oraz przekazywane za pomocą Systemu Monitorowania Kształcenia Kadr Medycznych, o którym mowa w art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia (Dz. U. z 2017 r. poz. 1845), zdającym, których LEK albo LDEK został unieważniony (§ 19 ust. 2-4 rozporządzenia).

Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że nie jest możliwe zakwestionowanie wyniku Lekarskiego Egzaminu Lekarskiego przez wniesienie skargi do sądu administracyjnego na pismo Dyrektora Centrum Egzaminów Medycznych w Ł. odmawiające jego powtórnej oceny. Zarówno u.z.l.d. jak i wydane na jej podstawie rozporządzenie nie przewidują takiego trybu, ale i również kognicji sądu administracyjnego w tym zakresie. Stosownie do treści art. 14e ust. 4 zd. 2 u.z.l.d. wynik egzaminu nie stanowi decyzji w rozumieniu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Nie jest także, aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. ze względu na brak związku między przepisem prawa, który określa uprawnienie lub obowiązek a aktem lub czynnością, które dotyczą takiego uprawnienia lub obowiązku.

W tym miejscu wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 17 września 2009 r. sygn. II OSK 1336/09 (publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl) wyraził pogląd, że "nie można, więc uznać za prawidłowy poglądu skarżącej, iż czynność Komisji Egzaminacyjnej powołanej przez Ministra Zdrowia, polegająca na nieuznaniu za zdany egzamin specjalizacyjny z zakresu urologii i nieprzyznanie tym samym skarżącej uprawnień do wykonywania zawodu lekarza - specjalisty, mieszczą się w katalogu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. innych, niż określone w pkt 1- 3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów prawa. Koniecznym jest odniesienie takiego aktu lub czynności do przepisów prawa powszechnie obowiązującego, który określa uprawnienia lub obowiązek. Oznacza to, iż musi istnieć ścisły związek między przepisem prawa, który określa uprawnienie lub obowiązek, a aktem lub czynnością, która dotyczy takiego uprawnienia lub obowiązku. Natomiast w świetle przepisów ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 października 2005 r. czynność Komisji Egzaminacyjnej powołanej przez Ministra Zdrowia, polegająca na nieuznaniu za zdany egzamin specjalizacyjny z zakresu urologii i nieprzyznanie tym samym skarżącej uprawnień do wykonywania zawodu lekarza - specjalisty, nie mieści się w pojęciu aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, o jakich stanowi przepis art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Tym samym nie będą one zaskarżalne do sądu administracyjnego i nie przysługuje skarga na wskazaną powyżej czynność" (podobnie w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2007 r., sygn. II OSK 1586/07). Sąd orzekający w sprawie powyższy pogląd podziela.

Odnosząc się do powołanego przez skarżącą postanowienia Sądu Najwyższego z 18 listopada 2008 r. sygn. II CSK 303/08 (publ. OSNC-ZD 2009/3/72) wyjaśnić należy, że Sąd Najwyższy nie uznał, że sąd administracyjny dokonuje kontroli wyniku Lekarskiego Egzaminu Końcowego. Sąd Najwyższy w tym postanowieniu wskazał, że "w rozpoznawanej sprawie, jak wyżej wywiedziono, powódka żądała dokonania przez sąd merytorycznej oceny złożonego przez siebie Lekarskiego Egzaminu Państwowego. Żądała zatem zweryfikowania przez sąd powszechny oceny dokonanej przez komisję egzaminacyjną powołaną zgodnie z ustawą i aktami wykonawczymi. Tymczasem, jak wskazywano, w tej płaszczyźnie nie jest możliwe dokonanie ustaleń przez sąd powszechny. Odnosząc się do okoliczności rozpoznawanej sprawy oznacza to, że Sądy orzekające prawidłowo przyjęły niedopuszczalność drogi sądowej przed sądem powszechnym dla rozpoznania jej żądania. Otwarta pozostaje natomiast możliwość poszukiwania ochrony na drodze postępowania administracyjnego, gdyż dopuszczalność kontroli legalności przeprowadzonych egzaminów lekarskich jest przyjmowana powszechnie przez sądy administracyjne. Dokonywane jest to w ramach postępowań wszczętych skargami na uchwały organów lekarskiego samorządu zawodowego odmawiające przyznania prawa do wykonywania zawodu."

Analiza zacytowanego postanowienia SN wskazuje, że przed sądem administracyjnym dopuszczalna jest kontrola legalności uchwały samorządu zawodowego o odmowie przyznania prawa do wykonywania zawodu. Z tej przyczyny powołanie się na treść powyższego postanowienia w rozpoznawanej sprawie nie mogło odnieść zamierzonego rezultatu, w której skarżąca domagała się weryfikacji Lekarskiego Egzaminu Końcowego.

Sąd wskazuje również, że kontroli sądu administracyjnego podlega również udostępnienie na zasadach określonych w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej pytań testowych wraz z poprawnymi odpowiedziami wykorzystane na potrzeby LEK albo LDEK.

Reasumując Sąd uznał, że zaskarżone pismo Dyrektora Centrum Egzaminów Medycznych w Ł. z [...] r. nie może zostać uznane za czynność z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. podlegające kontroli merytorycznej sądu administracyjnego. W tej sytuacji Sąd nie mógł odnieść się do zarzutów skargi.

Podstawę do rozpoznania niniejszej sprawy na posiedzeniu niejawnym stanowił art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, dalej "ustawa COVID-19", innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych zgodnie, z którym przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 t.j. ze zm.).

Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy COVID-19 orzekł o odrzuceniu skargi. O zwrocie wpisu sądowego Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

e.g.