Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 579/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2007-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz, Sędziowie Asesor WSA Joanna Brzezińska (spr.), Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek, Protokolant asystent sędziego Paweł Majka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi W.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania mieszkania chronionego, zawarcia kontraktu socjalnego, poradnictwa specjalistycznego oraz objęcia indywidualnym programem wychodzenia z bezdomności uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z [...] marca 2006 r. W.S. zwrócił się do Ośrodka Pomocy Społeczne o przyznanie pomocy m.in. w zakresie mieszkania chronionego, zawarcia kontraktu socjalnego, poradnictwa specjalistycznego oraz objęcia indywidualnym programem wychodzenia z bezdomności.

Decyzją z [...] kwietnia 2006 r. nr [...] Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej

, działając z upoważnienia Burmistrza, odmówił stronie przyznania pomocy w wyżej wskazanym zakresie. Postanowieniem z [...] kwietnia 2006 r. organ dokonał sprostowania decyzji w zakresie ustalonej wysokości dochodu osiągniętego przez W.S. w lutym 2006 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na skutek odwołania strony uchyliło powyższą decyzję organu pierwszej instancji i przekazało mu sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na istotny błąd zastosowania prawa procesowego (decyzja SKO z [...] maja 2006 r. nr [...]).

Decyzją z [...] czerwca 2006 r. nr [...] ww. organ pierwszej instancji, na podstawie art. 3 ust.4, art. 6 pkt 6, art. 7 pkt 4, art. 8, art. 39 ust. 1-2, art. 11 ust. 2, art. 46 ust. 2, art. 49 ust. 1, art. 53 ust. 1, art. 106 ust. 1 i 3, art. 107 ust. 5, art. 108 ust. 1 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593 z późn.zm.) i art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego, odmówił stronie przyznania w miesiącu marcu 2006 r. pomocy w zakresie przyznania mieszkania chronionego, objęcia indywidualnym programem wychodzenia z bezdomności, zawarcia kontraktu socjalnego oraz poradnictwa specjalistycznego.

W uzasadnieniu organ na podstawie wywiadu środowiskowego wskazał, że wnioskodawca jest osobą zamieszkującą samotnie w 2-pokojowym mieszkaniu z wygodami, pełnym węzłem sanitarnym i zgłasza miesięczny dochód w wysokości 161,40 zł przy kryterium dochodowym 461,00 zł na osobę. Ustalono, że W.S. jest osobą energiczną, potrafiącą załatwiać w urzędach bez jakiegokolwiek problemu nawet trudne sprawy, nie schorowaną i nieposiadającą stopnia niepełnosprawności. Z tych powodów w ocenie organu, nie spełnia on wymogów do przyznania mieszkania chronionego. Odnośnie odmowy uwzględnienia żądania objęcia indywidualnym programem wychodzenia z bezdomności Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej stwierdził, że ta forma pomocy polega na wsparciu osoby bezdomnej w rozwiązywaniu jej problemów życiowych, natomiast wnioskodawca nie jest osobą bezdomną w rozumieniu art. 6 pkt 8 ustawy o pomocy społecznej, mimo niedopełnienia czynności zameldowania w zajmowanym lokalu.

Ponadto organ wywiódł, że kontrakt socjalny jest umową, do której podpisania wymagana jest wola obu stron. W ocenie organu działanie strony polegające na ciągłym kwestionowaniu posunięć pracowników ośrodka pomocy społecznej, zgłaszaniu w stosunku do nich oskarżeń stanowi dowód na to, że wnioskodawca nie jest zainteresowany kreatywnymi rozwiązaniami mającymi na celu rozwiązanie jego trudnej sytuacji życiowej. Jako istotną kwestię sporną uniemożliwiającą zawarcie kontraktu socjalnego organ wskazał fakt zdecydowanej odmowy podjęcia przez W.S. stałej pracy oraz brak zainteresowania propozycją znalezienia pracy przez pracownika socjalnego. W zakresie odmowy poradnictwa specjalistycznego wskazano, że pracownicy organu pomocy społecznej niezliczoną ilość razy w okresie wielu lat kontaktów z wnioskodawcą udzielali mu porad, wyjaśnień, informacji, proponowali pomoc w załatwianiu różnych spraw, czego dowodem są obszerne akta

z korespondencją pisemną przechowywane w Ośrodku. Jednakże, w ocenie organu, W.S. nie jest zainteresowany uzyskaniem pomocy w formie przewidzianej przepisami prawa np. ustawy o pomocy społecznej. Oczekuje natomiast realizacji żądań zgodnie z własnymi przyjętymi normami.

W.S. zbiorczym pismem z [...] lipca 2006 r. odwołał się od szeregu decyzji organu, w tym decyzji z [...] czerwca 2006 r. nr [...], wyrażając niezadowolenie z ich treści oraz podejmowanych w stosunku do jego osoby działań i zaniechań ośrodka pomocy społecznej od 1996 r. W szczególności strona zarzuciła organowi umyślne niedopełnienie obowiązków w celu pozbawienia go zdolności do odzyskania utraconego bez jego winy lokalu mieszkalnego oraz brak woli udzielenia pomocy potrzebnej do przezwyciężenia trudnej sytuacji życiowej spowodowanej poprzez Gminę tj.:

- niedopełnienie obowiązku przeprowadzenia postępowania dowodowego na okoliczność spełniania wymogów do uznania za osobę bezdomną w rozumieniu art. 6 pkt 8 ustawy o pomocy społecznej z powodu niespełnienia przez Gminę warunku wcześniejszego zaoferowania sprzedaży lokalu mieszkalnego –tj. przed zmuszeniem strony wbrew jej woli do zajmowania innego lokalu, w którym nie chce mieszkać,

- wydanie decyzji bez uwzględnienia żądania o przeprowadzenie postępowania dowodowego na okoliczność spełniania warunków do uznania za osobę bezdomną i wpisywanie w uzasadnieniach decyzji nie polegających na prawdzie przyczyn występowania o pomoc, oceny sytuacji osobistej, rodzinnej, dochodowej,

- odmowę przyznania mieszkania chronionego oraz zapewnienia w nim odpowiednich warunków zamieszkania w postaci dostarczenia energii elektrycznej, gazu, łączności do zajmowanego pod przymusem lokalu mieszkalnego.

Decyzją z [...] sierpnia 2006 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 39 ust. 5 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn.zm.) , art. 1 i 2 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych w związku z art. 39, art. 53 ustawy o pomocy społecznej i art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium cytując treść przepisów art. 49 ust. 1 oraz art. 53 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej wskazało, że znając z urzędu sytuację W.S. podziela pogląd organu pierwszej instancji, że nie spełnia on przesłanek aby otrzymać pomoc

w postaci przyznania mieszkania chronionego i opracowania programu wychodzenia

z bezdomności. Organ stwierdził, że strona jest osobą zaradną, zajmującą samodzielny lokal mieszkalny.

Z kolei odnosząc się do kwestii zawarcia kontraktu socjalnego organ odwoławczy

w oparciu o treść art. 6 pkt 6, art. 45 ust. 1 i art. 108 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, organ odwoławczy wywiódł, że kontrakt socjalny jest umową, a więc wymagana jest do jego podpisania wola obu stron. Stwierdził także, że działania strony polegające na ciągłym kwestionowaniu posunięć ośrodka pomocy społecznej, oskarżaniu jego pracowników np. o kłamstwa stanowią dowód na to, że nie jest ona zainteresowana kreatywnymi rozwiązaniami, mającymi na celu rozwiązanie trudnej sytuacji życiowej.

Ponadto Kolegium, odnosząc się do wniosku o udzielenie poradnictwa specjalistycznego, wskazało, iż organ pierwszej instancji wyjaśnił, że udzielał stronie z dobrej woli wielu rad

w szerokim zakresie. Organ odwoławczy skłonny jest przyznać rację organowi pierwszej instancji, że strona poradnictwem specjalistycznym nie jest zainteresowana, ani go nie potrzebuje. W.S. pismem z [...] września 2006 r. zaskarżył powyższą decyzję wraz innymi decyzjami Kolegium z dnia [...] sierpnia 2006 r., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, wnosząc o jej uchylenie.

W uzasadnieniu skarżący cytując fragmenty uzasadnień wyroków sądów powszechnych (tj. wyroku Sądu Rejonowego z [...] grudnia 2005 r. sygn. akt I C 52/05 oraz Sądu Okręgowego z [...] marca 2006 r. sygn. akt VI Ca 109/06 podniósł, że Ośrodek Pomocy Społecznej winien podjąć ochronę jego dóbr osobistych, o których mowa w art. 100 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, czego nie czyni. W szczególności W.S. zarzucił, że organ pierwszej instancji nie umożliwia mu przezwyciężenia trudności życiowych i nie przeciwdziała pozbawieniu prawa do :

– wolnego wyboru miejsca zamieszkania i pobytu, którym jest miejsce w lokalu mieszkalnym przy ul. [...], z którego strona została wyrzucona bez spełnienia warunku zaoferowania nabycia go w drodze ustawowego prawa pierwszeństwa

i jednocześnie zmuszona do zajęcia lokalu mieszkalnego przy ul. [...],

– pracy w Gminnej Bibliotece Publicznej, prowadzenia działalności gospodarczej oraz nawiązania stosunku pracy na podstawie mianowania w Publicznym Gimnazjum,

– ochrony rodziny niepełnej w myśl art. 71 ust. 1 Konstytucji RP, którą zniszczył Sąd Rodzinny postanowieniem z 21 listopada 2001 r., podjętym bez wiedzy strony.

Tym samym, w ocenie skarżącego, organ zmusza go do pozostawiania bezdomnym, bezrobotnym oraz bezradnym w sprawach opiekuńczo-wychowawczych i prowadzenia gospodarstwa domowego. Skarżący domaga się zatem załatwienia wszelkich swoich wniosków, w tym wniosku z 30 sierpnia 1996 r. w sposób przez siebie oczekiwany, a wyrażany wielokrotnie w pismach kierowanych do organów administracji publicznej.

Ponadto skarżący zgłosił zarzut, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogu indywidualizacji do konkretnej sprawy, lecz notorycznie powiela ten sam rodzaj argumentacji, który uprzednio nie został zaakceptowany w innej decyzji Kolegium. Zdaniem W.S. Kolegium nie odniosło się także do okoliczności podanych we wskazanych przez niego w odwołaniu pismach.

Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek jedynie częściowo z przyczyn w niej wskazanych.

Zaskarżona decyzja narusza przepisy procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podstawę prawną do uchylenia decyzji stanowiło w szczególności naruszenie art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 99, poz. 1071) - dalej przywoływana jako K.p.a., który stanowi, iż uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn,

z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie zatem stanowi integralną część decyzji i jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji (por. wyrok NSA z dnia 12 maja 2000 r., sygn. akt I SA/Kr 856/98, LEX nr 43041). Tak więc uzasadnienie jako jeden

z elementów decyzji winno zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Uzasadnienie decyzji ma szczególne znaczenie przy ocenie prawidłowości decyzji przez organ wyższego stopnia, zwłaszcza decyzji

o charakterze uznaniowym. Brak prawidłowego uzasadnienia takiej decyzji uniemożliwia bowiem - w przypadku jej zaskarżenia - ustalenie, czy organ nie przekroczył granic przyznanego mu uznania administracyjnego, gdyż to swobodne uznanie nie może być wszakże tożsame z dowolnością. Prawidłowe zredagowanie pod względem merytorycznym i prawnym uzasadnienia decyzji administracyjnej ma kardynalne znaczenie dla stosowania zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 K.p.a., a realizowanej na mocy art. 107 § 3 tego aktu prawnego. Organ administracyjny jest zobowiązany tą zasadą do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania decyzji bez stosowania środków przymusu. Elementem decydującym o przekonaniu strony, co do trafności rozstrzygnięcia, jest uzasadnienie decyzji. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ podatkowy pominie milczeniem niektóre twierdzenia lub nie odniesie się do faktów istotnych dla danej sprawy. W świetle art. 107 § 3 K.p.a. w uzasadnieniu faktycznym należy przytoczyć wszystkie okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy oraz dokonać na podstawie całokształtu materiału dowodowego oceny, czy dana okoliczność została udowodniona.

Obowiązkiem organu rozstrzygającego sprawę - w ramach motywowania podjętej decyzji - jest ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę

w trakcie toczącego się postępowania. Odzwierciedlenie tego winno znaleźć się

w uzasadnieniu decyzji. Brak odniesienia się przez organ rozstrzygający sprawę do podnoszonych przez stronę zarzutów stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, a to z kolei skutkuje uchyleniem zaskarżonych decyzji. Wniesienie z kolei odwołania od decyzji organu administracji publicznej pierwszej instancji powoduje, że organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę uprzednio rozstrzygniętą decyzją pierwszoinstancyjną. Oznacza to, że organ drugiej instancji ma obowiązek rozpatrzyć wszystkie żądania i zarzuty strony i ustosunkować się do nich

w uzasadnieniu swojej decyzji. W toku postępowania odwoławczego, organ je prowadzący winien – jak nakazuje art. 77 § 1 K.p.a. – dokonać oceny całego materiału dowodowego zebranego w sprawie i mając na względzie wskazania wynikające z art. 7 K.p.a. – rozstrzygnąć sprawę sposób podany w art. 138 § 1 lub 2 K.p.a.

Postawiona powyżej teza znajduje oparcie w utrwalonym - w tym zakresie - orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (vide wyrok NSA z dnia 9 kwietnia 2001 r., sygn. akt V SA 1611/00, LEX nr 80635, wyrok NSA z dnia 20 grudnia 1999 r., sygn. akt IV SA 274/97, LEX nr 48234). Na uwagę zasługuje stanowisko wyrażone w wyrok NSA z dnia 22 kwietnia 1998 r., sygn. akt I SA/Lu 21/98, LEX nr 34147, gdzie przyjęto, iż na organie odwoławczym ciąży obowiązek ustosunkowania się do wszystkich podniesionych w odwołaniu zarzutów, zgodnie

z wymaganiami określonymi w art. 107 § 3 K.p.a., przez wskazanie faktów, które uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, dla których odmówił innym dowodom wiarygodności i mocy dowodowej, a także przyczyn, dla których wnioskowanych dowodów nie przeprowadził i dlaczego nie uznał zasadności argumentów podniesionych

w odwołaniu. Stąd obowiązkiem organu odwoławczego o podstawowym znaczeniu jest również przytoczenie w tym względzie treści odwołania oraz ustosunkowanie się do niego

w uzasadnieniu wydanej decyzji.

Odnosząc powyższe rozważania na grunt stanu faktycznego niniejszej sprawy wskazać należy, iż organ odwoławczy ograniczył uzasadnienie decyzji w zasadzie do przytoczenia treści przepisów ustawy o pomocy społecznej oraz fragmentów uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji, które opatrzył własnymi krótkimi komentarzami. Organ stwierdził: "Kolegium znana jest z urzędu sytuacja Pana S. i Kolegium podziela pogląd organu pierwszej instancji, że nie spełnia on przesłanek, aby pomoc w postaci przyznania mieszkania chronionego i opracowania programu wychodzenia z bezdomności otrzymać. Strona jest osobą zaradną, zajmującą samodzielny lokal mieszkalny." Odnosząc się z kolei do żądania udzielenia poradnictwa specjalistycznego organ odwoławczy "jest skłonny przyznać rację organowi pierwszej instancji, że strona poradnictwem specjalistycznym nie jest zainteresowana, ani go nie potrzebuje". Uzasadnienie zaskarżonej decyzji narusza, w ocenie Sądu, przepis art. 107 § 3 K.p.a. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Zauważyć w tym miejscu należy, iż Kolegium w ogóle się nie odniosło się

w jakikolwiek sposób do treści odwołania strony skarżącej, ani też do zawartych w nim wniosków dowodowych. Podnieść także trzeba, iż nawet gdyby argumenty wnioskodawcy nie znalazły uznania u organu rozstrzygającego sprawę, który z uwagi na wielość postępowań toczących się z inicjatywy strony zna jej sytuację, to jednak analiza i ocena tych faktów winna znaleźć każdorazowo odzwierciedlenie w uzasadnieniach wydanej w indywidualnej sprawie decyzji. Niedopuszczalne jest stosowanie w postępowaniu administracyjnym niesprecyzowanych uogólnień, które uniemożliwiają poznanie motywów jakimi kierował się organ zarówno adresatowi decyzji, jak i sądowi administracyjnemu sprawującemu kontrolę jej legalności. Postępowanie organu skutkuje wnioskiem, iż nie rozważono w sposób wyczerpujący ani przesłanek przyznania wnioskowanej pomocy ze środków publicznych, ani też nie oceniono czy w konkretnie rozpoznawanej sprawie zaistniała podstawa do odmowy przyznania wnioskowanych świadczeń oraz form pomocy świadczonej w ramach instytucji pomocy społecznej.

Oczywiście wadliwe jest uzasadnianie odmowy przyznania świadczenia, wnioskowanego przez stronę korzystającą od wielu lat z pomocy społecznej, poprzez gołosłowne stwierdzenie, że "nie jest nim zainteresowana, ani go nie potrzebuje". Na tę okoliczność organ nie przywołał jakichkolwiek dowodów, nie odniósł się także konkretnie do treści żądania. Skoro W.S., zwrócił się do organu pomocy społecznej

o przyznanie świadczenia mieszczącego się w katalogu świadczeń (art. 36 pkt 2 lit. g ustawy

o pomocy społecznej) uzasadniając podstawy swojego żądania, oraz precyzując zakres oczekiwanej pomocy, obowiązkiem organów orzekających w niniejszym postępowaniu było dokonanie indywidualnej i konkretnej oceny czy owo żądanie mieści się w zakresie objętym działaniem ustawy o pomocy społecznej, czy żądana pomoc jest niezbędna dla realizacji podstawowych potrzeb wnioskodawcy oraz, czy np. pomocy w takim zakresie faktycznie już udzielono. Dopiero tak ustalony stan faktyczny może stanowić podstawę do rozstrzygnięcia

o żądaniu w zakresie m.in. udzielenia poradnictwa specjalistycznego, w rozumieniu art. 36 pkt 2 lit. g oraz 46 ustawy o pomocy społecznej. Pamiętać należy, że po myśl art. 106 ust. 2 ww. ustawy, udzielenie świadczenia w postaci poradnictwa nie wymaga wydania decyzji administracyjnej. Jednocześnie motywy podjętej decyzji odmownej i analiza stanu faktycznego w odniesieniu do norm prawnych, winny zostać zawarte uzasadnieniu decyzji.

Za niewystarczające Sąd uznał lakoniczne, jednozdaniowe wskazanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przyczyn odmowy przyznania skarżącemu wnioskowanej pomocy w postaci przyznania mieszkania chronionego i objęcia indywidualnym programem wychodzenia

z bezdomności. Na podstawie analizy treści uzasadnienia decyzji Sąd zważył, że nie można stwierdzić iżby organ odwoławczy poczynił samodzielne ustalenia czy skarżący jest osobą bezdomną, w rozumieniu przytoczonych przepisów ustawowych i ewentualnie na podstawie jakich dowodów. Nie wyjaśniono dlaczego Kolegium podzieliło pogląd organu pierwszej instancji, że wnioskodawca nie spełnia przesłanek do przyznania żądanej pomocy. Uzasadnienie decyzji organów zarówno pierwszej, jak i drugiej instancji w tym zakresie winno być szczegółowe i wyczerpujące, z odniesieniem się do treści wniosków dowodowych strony.

Działanie organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie, znajdujące odzwierciedlenie w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji stanowi także w ocenie Sądu, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, naruszenie przepisu art. 7 Kpa, zgodnie z którym organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Artykuł ten wyraża ogólną zasadę postępowania administracyjnego – zasadę prawdy obiektywnej, która znajduje rozwinięcie w szczegółowych przepisach procedury administracyjnej. Jednym z nich jest art. 77 § 1 Kpa stanowiący, że organy administracji publicznej są obowiązane zebrać pełny materiał dowodowy i ocenić go w sposób wyczerpujący. Stosownie natomiast do treści art. 80 Kpa, organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona.

W konsekwencji należy stwierdzić, iż postępowanie przed organem drugiej instancji zostało przeprowadzone także z naruszeniem ww. przepisów Kpa, w tym zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego poprzez zaniechanie ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy w jej całokształcie, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dopiero wszechstronne wyjaśnienie sprawy, przy zachowaniu reguł przepisów postępowania administracyjnego, daje prawo do podjęcia decyzji, nawet odmownej - w sytuacji zaistnienia przesłanek dających prawo do przyznania świadczenia.

Niezależnie od powyższych okoliczności Sąd nie podziela zarzutów skargi, zgodnie

którymi organy pomocy społecznej uniemożliwiają skarżącemu przezwyciężenie trudności życiowych i nie przeciwdziałają pozbawienia go praw m.in. do wolnego wyboru miejsca zamieszkania i pobytu, pracy w Gminnej Bibliotece Publicznej, prowadzenia działalności gospodarczej oraz nawiązania stosunku pracy na podstawie mianowania

w Publicznym Gimnazjum, a także ochrony rodziny. Jako niezasadny należy ocenić zwłaszcza zarzut, iż organy pomocy społecznej, które od wielu lat udzielają mu

w ramach posiadanych środków i możliwości różnorodnych form pomocy, zmuszają go do pozostawiania bezdomnym, bezrobotnym oraz bezradnym w sprawach opiekuńczo-wychowawczych i prowadzenia gospodarstwa domowego.

Należy podkreślić, iż zgodnie z przepisem art. 2 ust. 1 i art. 3 ustawy o pomocy społecznej, jest ona instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Zadaniem pomocy społecznej jest zapobieganie sytuacjom, o których mowa w art. 2 ust. 1, przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem. Ustawodawca zastrzegł, że potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społeczne, przy czym rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy.

Oznacza to, że organy pomocy społecznej, na podstawie obowiązujących przepisów oraz zindywidualizowanej oceny potrzeb jednostki i możliwości organu udzielają osobom potrzebującym niezbędnej pomocy, w przypadkach wskazanych w ww. ustawie. Okoliczności powszechnie znaną jest, że liczba osób korzystających stale ze świadczeń pomocy społecznej jest bardzo duża, a środki finansowe i organizacyjne będące w dyspozycji organów pomocy społecznej ograniczone W tej sytuacji nie wszystkie potrzeby osób, które zasadniczo spełniają kryteria ogólne objęcia pomocą społeczną mogą zostać całkowicie zaspokojone, nie wszystkie też żądania odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej.

Do podstawowych potrzeb każdego człowieka należy możliwość zamieszkiwania w lokalu, w rozumieniu przepisów o ochronie prawa lokatorów i mieszkaniowym zasobie gminy oraz możliwość podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej umożliwiającej zdobycie własnym staraniem środków finansowych niezbędnych do zaspokojenia potrzeb bytowych. Działania organów pomocy społecznej wobec osób bezrobotnych zmierzać mają m.in. do pomocy w uzyskaniu zatrudnienia, podjęcia pracy zarobkowej, zwiększenia kwalifikacji zawodowych itp. Jednakże nie oznacza to, że obowiązkiem organów pomocy społecznej jest zapewnienie osobie bezrobotnej nawiązania jedynie konkretnie przez nią oczekiwanego stosunku pracy z konkretnym pracodawcą. Osoba bezrobotna obowiązana jest bowiem, w celu przezwyciężenia swojej trudnej sytuacji podjąć każde inne zatrudnienie odpowiadające jej kwalifikacjom (tak bowiem należy rozumieć współdziałanie, o którym mowa w art. 4 ustawy). Podobnie rzeczą organu pomocy społecznej nie jest, jak wydaje się to twierdzić skarżący, umożliwienie mu przywrócenia prawa do zamieszkania w uprzednio zajmowanym lokalu mieszkalnym, do którego tytuł prawny utracił w wyniku prawomocnego wyroku eksmisyjnego.

Nie jest osobą bezdomną, w rozumieniu art. 6 pkt 8 ustawy o pomocy społecznej osoba, która zamieszkuje w lokalu mieszkalnym w rozumieniu przepisów o ochronie praw lokatorów

i mieszkaniowym zasobie gminy, niezależnie czy dopełniła czy też nie obowiązku meldunkowego. Należy oddzielić bowiem kwestię tytułu prawnego do lokalu, od faktycznego zamieszkiwania w nim. Ustawa o pomocy społecznej przewiduje kilka form pomocy dla osób bezdomnych nie oznacza to jednak, w każdej sytuacji, umożliwienia odzyskania utraconych wcześniej praw lub posiadania konkretnego lokalu.

W konsekwencji należy wskazać, iż nie zawsze pomoc świadczona przez organy do tego uprawnione, na podstawie wnikliwej analizy indywidualnej sytuacji osoby lub rodziny oraz możliwości i zakresu kompetencji tych organów, musi być w pełni zgodna z oczekiwaniami świadczeniobiorcy, który domaga się udzielenia mu pomocy, czy wręcz rozwiązania wszelkich problemów materialno-bytowych. W tych okolicznościach dochodzenie przez W.S. ewentualnych praw do konkretnego lokalu mieszkalnego mieszczącego się przy ul. [...], nie powinno odbywać się w trybie postępowania o udzielenie świadczeń z pomocy społecznej.

Mając na uwadze wskazane okoliczności Sąd uznał, że zaistniała konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.