Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 648/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2016-01-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 92a ust. 1, art. 92c, art. 4 pkt 22
journal: Dz.U. 2013 poz 1414
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym -  tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 102 poz 1 art. 4p i art. 10 ust. 3
law: Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów  socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również  uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Tekst mający znaczenie dla EOG).

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda, Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, , Protokolant specjalista– Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2016 roku sprawy ze skargi B. K. i J. K.-wspólników spółki cywilnej P.P.H.U. ,,A" z siedzibą w T. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego oddala skargę. .


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymał w mocy decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...]nr [...] o nałożeniu na B. K. i J. K. – wspólników spółki cywilnej P.P.H.U. A z siedzibą w T. kary pieniężnej w wysokości 5100 zł.

Organ odwoławczy uzasadniając wydane orzeczenie wyjaśnił, że podstawę faktyczną decyzji organu I instancji stanowiło niezarejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrowego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi oraz brak w okazanej wykresówce przepisowych wpisów miejsca lub daty końcowej używania wykresówki. Nieprawidłowości stwierdzone zostały podczas kontroli drogowej zespołu pojazdów składającego się z ciągnika samochodowego marki Scania o nr rej. [...] wraz z naczepą marki Wielton o nr rej. [...], przeprowadzonej w dniu 8 sierpnia 2014 r. w miejscowości B. Pojazdem kierował A. S. wykonujący transport drogowy w imieniu przedsiębiorców B.K. i J.K. wspólników spółki cywilnej P.P.H.U. A z siedzibą w T. Na powyższe okoliczności sporządzono w dniu 8 sierpnia 2014 r. protokół kontroli nr [...].

Strona w odwołaniu od decyzji z dnia [...] zakwestionowała ukaranie jej za naruszenie określone w lp.6.3.6.4 w sytuacji, gdy to kierowca wypisuje wykresówki a przedsiębiorca z uwagi na odległość nie jest w stanie kontrolować prawidłowości wypełnienia wykresówek. W ocenie strony w sprawie wystąpiły przesłanki wymienione w art. 92 c ustawy o transporcie drogowym w związku z czym nie powinna ponosić odpowiedzialności administracyjnej. Zakwestionowała również niedostateczne wyjaśnienie przez organ I instancji okoliczności niezarejestrowania na wykresówkach przebytej drogi przez kierowcę w sytuacji, gdy kierowca podnosi, że w tym czasie pojazd był prowadzony przez innego kierowcę.

Organ odwoławczy stwierdził, że w myśl art. 92 a ustawy o transporcie drogowym (t. j. Dz.U. z 2013 r., poz1414 ze zm.) – dalej: u.t.d. podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10000 zł. za każde naruszenie. Stosownie do art. 92 a ust. 6 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1 oraz wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy. Zgodnie z treścią art. 4 pkt 22 lit. a.) i h) u.t.d. obowiązki lub warunki przewozu drogowego oznaczają obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym ( Dz.Urz. L 370 z 31.12. 1985 r., str. 21) i rozporządzenia (WE) nr 561/200).

Odnosząc się do naruszenia lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d. organ odwoławczy wskazał:

Zgodnie z art. 15 ust. 8 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym ( Dz.Urz. WE nr L 370 z 31.12. 1985.P.0008-0021 ze zm.) zabrania się fałszowania, likwidowania i niszczenia danych zarejestrowanych na wykresówkach, przechowywanych przez urządzenie rejestrujące lub kartę kierowcy albo zarejestrowanych na wydrukach z urządzenia rejestrującego jak określono w załączniku IB. To samo stosuje się do jakiegokolwiek manipulowania urządzeniem rejestrującym, wykresówką lub kartą kierowcy, które mogłoby spowodować sfałszowanie, zlikwidowanie lub zniszczenie danych oraz informacji wydrukowanych.

W dniu 2 marca 2015 r. wszedł w życie art. 34 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego z dnia 4 lutego 2014 r. ( Dz.Urz. UE.L Nr 60 str. 1), zgodnie z którym:

1. Kierowcy stosują wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd, począwszy od przejęcia pojazdu. Nie wyjmuje się wykresówki ani karty kierowcy z urządzenia rejestrującego przed zakończeniem dziennego okresu pracy, chyba że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów. Wykresówka lub karta kierowcy nie może być używana przez okres dłuższy niż ten, na który jest przeznaczona.

2. Kierowcy odpowiednio chronią wykresówki lub karty kierowcy i nie używają zabrudzonych lub uszkodzonych wykresówek lub kart kierowcy.

3. Jeżeli w wyniku oddalenia się od pojazdu kierowca nie jest w stanie używać tachografu zainstalowanego w pojeździe, to okresy, o których mowa w ust. 5 lit. b) ppkt (ii), (iii) oraz (iv):

a) jeśli pojazd wyposażony jest w tachograf analogowy - wprowadza się na wykresówkę ręcznie, w drodze automatycznej rejestracji lub innym sposobem, czytelnie i nie brudząc wykresówki; lub

b) jeśli pojazd wyposażony jest w tachograf cyfrowy - wprowadza się na kartę kierowcy przy użyciu urządzenia do manualnego wprowadzania danych, w jakie wyposażony jest tachograf.

Państwa członkowskie nie nakładają na kierowców obowiązku przedkładania formularzy potwierdzających ich czynności w trakcie oddalenia się od pojazdu.

4. Jeżeli w pojeździe wyposażonym w tachograf cyfrowy znajduje się więcej niż jeden kierowca, kierowcy ci zapewniają, aby ich karty kierowcy zostały włożone w odpowiednie czytniki tachografu.

Jeżeli w pojeździe wyposażonym w tachograf analogowy znajduje się więcej niż jeden kierowca, kierowcy zmieniają odpowiednio wykresówki, aby właściwe informacje były zapisywane na wykresówce kierowcy prowadzącego pojazd.

5. Kierowcy:

a) zapewniają zgodność czasu zapisywanego na wykresówce z czasem urzędowym/oficjalnym kraju rejestracji pojazdu;

b) obsługują przełączniki umożliwiające osobną i wyraźną rejestrację następujących okresów:

(i) pod symbolem grafika : czas prowadzenia pojazdu;

(ii) pod symbolem grafika: "inna praca", która oznacza wszelkie czynności inne niż prowadzenie pojazdu, zgodnie z definicją zawartą w art. 3 lit. a) dyrektywy 2002/15/WE, a także wszelkie prace wykonywane dla tego samego lub innego pracodawcy w sektorze transportowym lub poza nim;

(iii) pod symbolem grafika: "okresy gotowości" zgodnie z definicją w art. 3 lit. b) dyrektywy 2002/15/WE;

(iv) pod symbolem grafika: przerwy lub odpoczynek.

6. Każdy kierowca pojazdu wyposażonego w analogowy tachograf nanosi na swoją wykresówkę następujące informacje:

a) na początku używania wykresówki - swoje nazwisko i imię;

b) datę i miejsce rozpoczęcia używania wykresówki oraz datę i miejsce zakończenia jej używania;

c) numer rejestracyjny każdego pojazdu, do którego został przydzielony kierowca, zarówno na początku pierwszej jazdy zapisanej na wykresówce, jak i następnych, w przypadku zmiany pojazdu, w czasie używania tej samej wykresówki;

d) wskazania licznika długości drogi:

(i) przy rozpoczęciu pierwszej jazdy zarejestrowanej na wykresówce;

(ii) przy zakończeniu ostatniej jazdy zarejestrowanej na wykresówce;

(iii) w razie zmiany pojazdu w ciągu dnia pracy - wskazanie licznika w pierwszym pojeździe, do którego kierowca był przydzielony oraz wskazanie licznika w kolejnym pojeździe;

e) czas, kiedy miała miejsce zmiana pojazdu.

7. Kierowca wprowadza w tachografie cyfrowym symbole państw, w których rozpoczyna i kończy dzienny okres pracy. Jednak państwo członkowskie może wymagać od kierowców pojazdów używanych w działalności transportowej prowadzonej na jego terytorium dodatkowych, bardziej szczegółowych niż symbol państwa, danych geograficznych, pod warunkiem że państwo członkowskie powiadomiło o tym Komisję przed dniem 1 kwietnia 1998 r.

Kierowcy nie muszą wprowadzać informacji, o których mowa w pierwszym zdaniu akapitu pierwszego, jeśli tachograf rejestruje automatycznie dane dotyczące lokalizacji zgodnie z art. 8.

Organ odwoławczy zauważył, że stosownie do art. 48 rozporządzenia 165/204 wchodzi ono w życie następnego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Z zastrzeżeniem środków przejściowych, o których mowa w art. 46, niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie od dnia 2 marca 2016 r. Jednakże art. 24, 34, i 45 mają zastosowanie od dnia 2 marca 2015 r. Po wejściu w życie rozporządzenia 165/2014, stosownie do treści art. 47 rozporządzenia, wszelkie odesłania do rozporządzenia nr 3821/85 będzie uznawać się za odesłania do rozporządzenia 165/2014.

Konsekwencją powyższego rozwiązania jest treść lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d., który karą pieniężną w wysokości 5000 zł. sankcjonuje nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi.

Z zebranego w sprawie materiału dowodowego w postaci danych zapisanych na wykresówkach jak również zeznań złożonych przez kierowcę A. S. do protokołu przesłuchania świadka w dniu 8 sierpnia 2014 r. wynika, że kierowca ten w dniach 14, 15, 16 , 17, 18, 19, 21, 22, 23, 29, 30, 31 lipca 2014 r. oraz 4, 5, 6, 7 sierpnia 2014 r. prowadził pojazd marki Scania o nr rej. [...], nie rejestrując na wykresówkach wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. W ww. okresach brak pomiędzy wykresówkami zarejestrowanych kilometrów wynosił odpowiednio: 319, 495, 167, 39, 335, 441, 321, 252, 381, 215, 361 kilometrów. Z powyższego wynika, że choć pojazd był w ruchu to kierowca A. S. nie rejestrował na wykresówkach swojej aktywności, gdyż pokonywał trasę bez włożonej do tachografu wykresówki. Jednocześnie na odwrocie wykresówek kierowca deklarował odbiór odpoczynku.

Dodatkowo na wykresówkach z dni: 14, 15, 16 , 17, 21, 22, 23, 29, 30, 31 lipca 2014 r. oraz 1, 4, 5, 6, 7 sierpnia 2014 r., w poszczególnych przedziałach czasowych wykazany jest odpoczynek kierowcy, gdy faktycznie w tym czasie kierowca prowadził pojazd nie rejestrując aktywności kierowcy. W ocenie organu odwoławczego dowodem na brak wykresówek w ww. okresie w tachografie jest brak ciągłości na wykresie przebytej drogi. Włożona do tachografu wykresówka porusza się cały czas przez 24 godziny na dobę. Wobec tego w sytuacji, gdy pojazd pozostaje w miejscu rysik na wykresie przebytej drogi powinien rysować linię ciągłą. Na wszystkich ww. wykresówkach brak jest na wykresie przebytej drogi jakiejkolwiek linii dokumentującej, że pojazd porusza się lub pozostaje w miejscu. Powyższe oznacza, że wykresówki były często wyjmowane przez kierowcę przed zakończeniem jazdy, a co za tym idzie jazda kontrolowanym pojazdem była wykonywana bez umieszczonej w tachografie wykresówki. Dowodem potwierdzającym częste wykonywanie przewozów z wyjętą wykresówka, a tym samym nierejestrowanie aktywności kierowcy jest to, że na okazanych wykresówkach na drugiej stronie kierowca odręcznie rejestrował swoją aktywność, który to zapis nie zgadza się z zapisem dokonywanym automatycznie przez tachograf na wykresówce. Oznacza to, że kierowca tak często wykonywał przewóz z wyjętą wykresówką, że z rutyny na odwrocie wykresówki rejestrował wypoczynek po czym zapominając o tym prowadził pojazd z włożoną wykresówką. Dowodem świadczącym o częstym wyjmowaniu wykresówek z tachografu są języczki na wykresie przebytej drogi. Każde włożenie wykresówki do tachografu i jej wyjęcie powoduje, że rysik tachografu na wykresówce rysuje haczyk świadczący o włożeniu lub wyjęciu wykresówki z tachografu. Wykresówkę wyjmuje się z pojazdu tylko po zakończeniu jazdy. Skoro na wykresówkach występuje duża ilość haczyków to należy stwierdzić, że kierowca często wyjmował wykresówki z tachografu, by nie rejestrować na nich swojej aktywności podczas wykonywania przewozów.

Zdaniem organu odwoławczego istotne jest to, że kierowca nie był w stanie określić gdzie nocował, wyjaśniając że nie były to hotele. Z wykresówek wynika, że odbierał wypoczynek w takich miejscowościach jak S., O., K., M., B. Organ odwoławczy uznał, że wyjaśnienia kierowcy są niewiarygodne, bowiem nie wskazał konkretnych miejsc, w których odbierał odpoczynek, a jest nieprawdopodobne, by kierowca mimo letniej pogody odbierał go pod gołym niebem. Kierowca zeznał, cyt. " Jeszcze raz podkreślam w tych okresach to nie ja prowadziłem pojazd tylko pan G. J. i to on zawsze odbiera ode mnie pojazd kiedy mi się kończy czas i pozostawia mnie w tych ww. miejscowościach, a ja tak odbieram odpoczynek w tych miejscowościach lecz nie mogę powiedzieć gdzie nocuję, na pewno nie jest to hotel".

Z zeznań kierowcy wynika, ze zawsze jak tylko się kończył kierowcy A.S. czas prowadzenia pojazdu, to nagle pojawiał się niezidentyfikowany kierowca J. G., który przejmował pojazd zostawiając na drodze A. S. w okresie, w którym jak zeznał odpoczywał, a pojazdem kierował J.G. Jeżeli aktywność kierowcy nie jest rejestrowana w sposób automatyczny winien sam kierowca na odwrocie wykresówki zaznaczyć odręcznie czas, w którym ma wolne, prowadzi pojazd lub wykonuje inne prace. Dzięki prawidłowemu rejestrowaniu aktywności kierowca może w sposób prawidłowy określić czy kierowca prowadzi pojazd przestrzegając przepisy o pracy kierowców.

Uwzględniając powyższe okoliczności organ odwoławczy przyjął, że kierowca A. S. w dniach 14, 15, 16, 17, 18, 19, 21, 22, 23, 29, 30, 31 lipca 2014 r. oraz 4, 5, 6, 7 sierpnia 2014 r. nie rejestrował za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi poprzez jazdę na otwartym tachografie. Z tych względów organ instancji zasadnie nałożył karę pieniężną 5000 zł.

Odnosząc się do naruszenia lp. 6.3.6. załącznika nr 3 do u.t.d. organ odwoławczy stwierdził:

Stosownie do art. 34 ust. 6 rozporządzenia 165/2014 lit. b każdy kierowca pojazdu wyposażonego w analogowy tachograf nanosi na swoją wykresówkę datę i miejsce rozpoczęcia używania wykresówki oraz datę i miejsce zakończenia jej używania. Konsekwencją tego rozwiązania jest treść lp. 6.3.6 pkt 4 załącznika nr 3 do u.t.d. zgodnie, z którym brak w okazanej wykresówce danych dotyczących miejsca lub daty końcowej używania powoduje nałożenie kary pieniężnej w wysokości 50 zł.

Na wykresówkach z 21 i 31 lipca 2014 r. (dwa przypadki) brak miejsca zakończenia używania wykresówki. Na ww. tarczach pozycja wskazująca miejsce zakończenia użytkowania wykresówek nie została wypełniona przez kierowcę. Oznacza to, że kierowca nie oznaczył wykresówek w sposób prawidłowy. Kara za naruszenie wynosi 100 zł.

Główny Inspektor Transportu Drogowego nie zgodził się z zarzutem strony naruszenia art. 92 b. u.t.d., bowiem przepis ten znajduje zastosowanie tylko w przypadku stwierdzenia naruszeń dotyczących czasu pracy kierowców. W niniejszej sprawie takie naruszenia nie miały miejsca. Ponadto wyjaśnił, że zgodnie z art. 92 c ust. 1 pkt 1 u.t.d. na przedsiębiorcy spoczywa obowiązek przedłożenia dowodów potwierdzających, iż nie miał on wpływu na powstanie naruszenia.

Odpowiedzialność przedsiębiorstwa za naruszenie przepisów transportowych wynika wprost z przepisów unijnych: Rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 oraz rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 561/2006 z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85. Zgodnie z art. 13 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym pracodawca i kierowcy są odpowiedzialni za czuwanie nad prawidłowym funkcjonowaniem i odpowiednim użytkowaniem urządzeń rejestrujących. Nie oznacza to jednak, że przedsiębiorca jest zwolniony z bieżącego nadzoru nad pracą kierowcy. Przedsiębiorca jest odpowiedzialny za sprawdzanie urządzenia rejestrującego i nie może uwolnić się z tego obowiązku poprzez przerzucenie odpowiedzialności na inny podmiot.

Zgodnie z art. 10 ust. 2 rozporządzenia 561/2006 to właśnie przedsiębiorstwo transportowe organizuje pracę kierowców w taki sposób aby kierowcy mogli przestrzegać przepisów rozporządzenia 3821 oraz przepisów rozdziału II rozporządzenia 561/2006. Przedsiębiorstwo transportowe wydaje odpowiednie polecenia kierowcy i przeprowadza regularne kontrole przestrzegania przepisów rozporządzenia 561/2006. Zgodnie z art. 10 ust. 3 rozporządzenia 561/2006 przedsiębiorstwo transportowe odpowiada za naruszenia przepisów, których dopuszcza się nie tylko sam przedsiębiorca ale także kierowcy tego przedsiębiorstwa.

Przedsiębiorstwo transportowe zgodnie z definicją zawartą w art. 4 lit p. ww. rozporządzenia oznacza osobę fizyczną, osobę prawną lub związek lub grupę osób nieposiadającą osobowości prawnej, niezależnie od tego, czy działa zarobkowo, lub jednostkę państwową, niezależnie od tego, czy posiada ona osobowość prawną, czy tez podlega organowi posiadającemu osobowość prawną, która zarobkowo lub na potrzeby własne wykonuje przewozy drogowe.

Organ odwoławczy odwołał się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 31 marca 2008 r., w którym wyjaśniono, iż w zdecydowanej większości przypadków kierowca samodzielnie prowadzi pojazd, gdzie trudno jest o osobisty nadzór pracodawcy. Jednakże wskazanej okoliczności nie można kwalifikować w kategoriach wyłączających odpowiedzialność przedsiębiorcy, bowiem ma on obowiązek przeszkolenia kierowcy i organizowania kierowcom pracy w taki sposób, aby nie dochodziło do naruszeń ustawy o transporcie drogowym. Fakt, że kierowca sam prowadzi pojazd jest w tym przypadku bez znaczenia, co więcej jest to sytuacja typowa w stosunkach tego rodzaju. Wyłączenie odpowiedzialności w takiej sytuacji, którą należy uznać za typową, godziłoby w specyfikę danego obowiązku nadzoru przedsiębiorcy nad przestrzeganiem ustawy w transporcie drogowym, z którego to obowiązku przedsiębiorca powinien się wywiązać.

Organ odwoławczy stwierdził, że strona nie załączyła do odwołania żadnych dokumentów, np. zleceń, listów przewozowych itp. mogących wskazywać na brak wpływu z jej strony na popełnienie naruszenia bądź właściwą organizację pracy. Strona jako pracodawca kierowcy A. S. mogła potwierdzić jego zeznania przedkładając wykresówki dokumentujące jazdę kierowcy J. G. za sporny okres i tym samym obalić stwierdzone naruszenie nierejestrowania za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi.

B. K. i J. K. wspólnicy spółki cywilnej P.P.H.U. A z siedzibą w T. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, wnosząc o jej uchylenie ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia w związku z faktem błędnego zakwalifikowania naruszenia. Kierowca bowiem rejestrował swój czas na wykresówkach, jak również co potwierdza protokół z kontroli nie przyznał się do nierejestrowania czasu pracy ponieważ inny w tym czasie kierowca prowadził pojazd co bezspornie wyklucza opisane naruszenie, do którego nie doszło.

Skarżący zarzucili:

- naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 7, 77, 80 i 107 § 3 k.p.a., poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy;

- naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, w szczególności art. 92 b oraz 92 c poprzez ustalenie błędnej odpowiedzialności za naruszenia, na który skarżący jako przewoźnicy nie mieli wpływu.

W uzasadnieniu skargi stwierdzili, że kara za naruszenia określone w lp.6.3.6.4. załącznika nr 3 do u.t.d. jest niezrozumiała, gdyż powinna ona dotyczyć kierowcy jako prowadzącego pojazd. Dopiero po 28 dniach kierowca przekazuje wykresówki do analizy i po tym czasie przedsiębiorca może je zweryfikować. Organ jedynie stwierdził brak prawidłowych wpisów na wykresówce, przypisując bez żadnego dowodu winę przedsiębiorcy.

Również niezasadne jest obciążenie karą za naruszenia dotyczące lp. 6.2.1.

Decyzja zawiera błąd logiczny w zakresie ustalenia stanu faktycznego na drodze. Raz organ I instancji twierdzi, że pojazd był w ruchu, a do tachografu nie była włożona wykresówka kierowcy A.S. Zatem jaka była włożona wykresówka, jakiego kierowcy lub czy w ogóle nie było włożonej wykresówki. To trudno rozstrzygnąć z protokołu kontroli. Z uzasadnienia decyzji nie wynika, aby organ I instancji te kwestie rozstrzygnął. Tym bardziej, ze kierowca zeznał, że nie prowadził pojazdu we wskazanych terminach, prowadził inny kierowca. Zatem zdaniem skarżących nie ma możliwości stwierdzenia powyższego naruszenia, skoro inny kierowca J. G. prowadził przedmiotowy pojazd. Kierowca zgodnie z przepisami do kontroli okazuje tylko i wyłącznie swoje wykresówki., bowiem nie może mieć wykresówek innego kierowcy przy sobie aby nie być posądzony o symulowanie podwójnej obsady. Natomiast drugi kierowca musi mieć przy sobie swoje wykresówki ponieważ do kontroli drogowej musi okazać swoje wykresówki. Dlatego też kontrolowany kierowca nie miał wykresówek innego kierowcy.

W związku z powyższym organ I instancji przed wydaniem decyzji powinien wezwać stronę do dostarczenia wykresówek kierowcy J.G., czego z niewiadomych przyczyn nie uczynił.

Skarżący wnieśli o przesłuchanie kierowcy w zakresie niewpisania miejsca lub daty końcowej używania wykresówki na okoliczność dlaczego nie dokonał czynności, która należy do jego obowiązków.

Główny Inspektor Transportu Drogowego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumentację przestawioną wcześniej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Natomiast w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a ), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Ponadto, co należy podkreślić, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art.134 § 1 p.p.s.a.

Sąd rozpoznając niniejszą skargę stwierdził, że Główny Inspektor Transportu Drogowego wydając decyzję nie naruszył przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Zgodnie z art. 92 a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym ( tekst jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 1414) podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 zł do 10.000 zł. za każde naruszenie.

Zgodnie z treścią art. 4 pkt 22 ppkt a.) i h) u.t.d. obowiązki lub warunki przewozu drogowego oznaczają obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym ( Dz.Urz. L 370 z 31.12. 1985 r., str. 21) i rozporządzenia (WE) nr 561/200).

W rozpoznawanej obecnie sprawie na stronę zostały nałożone kary pieniężne w wysokości 5000 zł. i 100 zł. na podstawie lp. 6.2.1. oraz 6.3.6.4. załącznika nr 3 do u.t.d.

Naruszenia określone w lp.6.2.1. dotyczą nierejestrowania za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi.

Wbrew zarzutom skargi nałożenie kary 5000 zł. było uzasadnione.

Organy obu instancji w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w postaci zeznań świadka kierowcy A. S. i wykresówek okazanych przez kierowcę w trakcie kontroli drogowej w dniu 8 sierpnia 2014 r., prawidłowo przyjęły, że kierowca w dniach 14, 15, 16 , 17, 18, 19, 21, 22, 23, 29, 30, 31 lipca 2014 r. oraz 4, 5, 6, 7 sierpnia 2014 r. prowadził pojazd marki Scania o nr rej. [...] nie rejestrując na wykresówkach wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi.

A. S. pokonywał trasę bez włożonej do tachografu wykresówki, deklarując jednocześnie na odwrocie wykresówek odbiór odpoczynku.

Przeprowadzona przez organ odwoławczy wnikliwa analiza materiału dowodowego wykazała nieprawidłowość postępowania kierowcy. Wykonywanie przewozów z wyjętą wykresówką potwierdza sprzeczność zapisów dokonywanych automatycznie z zapisami odręcznymi kierowcy. W ocenie Sądu trafny jest wniosek organu, iż kierowca wykonywał przewóz z wyjętą wykresówką, a rutynowo na jej odwrocie rejestrował odpoczynek, po czym zapominając o tym prowadził pojazd z włożoną wykresówką. Ponadto na wykresówkach znajdowały się ślady potwierdzające ich bardzo częste wyjmowanie. Przy wkładaniu i wyjmowaniu wykresówek w sposób obrazujący faktyczną aktywność kierowcy takie ślady nie pojawiłyby się.

Organ odwoławczy zasadnie nie przyznał mocy dowodu w sprawie zeznaniom świadka A.S. Były one bowiem nielogiczne, całkowicie niewiarygodne oraz sprzeczne z pozostałymi dowodami zgromadzonymi w trakcie postępowania administracyjnego. Świadek ten zeznał, że pojazd w spornym okresie prowadzony był przez innego kierowcę J.G. Okoliczność powyższa nie została w jakikolwiek sposób choćby uprawdopodobniona.

Skarżący zostali powiadomieniu o wszczęciu wobec nich postępowania w sierpniu 2014 r. i do wydania decyzji przez organ odwoławczy w dniu 13 maja 2015 r. nie przedstawili wykresówek potwierdzających prowadzenie przedmiotowego pojazdu w objętym sporem okresie przez kierowcę J. G. Nie podnieśli także, aby istniały przeszkody uniemożliwiające złożenie takich dowodów.

W ocenie Sądu organy administracji nie były zobowiązane do wezwania skarżących do złożenia powyższych wykresówek. Zebrany przez organy administracji materiał dowodowy był pełny i umożliwiał wydanie decyzji, a strona nie składała wniosków dowodowych.

Organ administracji jest wprawdzie zobowiązany do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, jednakże strona nie jest zwolniona od lojalnego współdziałania w wyjaśnianiu okoliczności faktycznych. Powinna ona przedstawić wszystkie informacji niezbędne do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak również udostępnić dowody znajdujące się w jej posiadaniu lub które tylko ona może przedstawić. Obowiązki te w żaden sposób nie wyłączają wymogu dążenia przez organ administracji do wyjaśnienia prawdy obiektywnej ( art. 7 i 77 § 1 k.p.a.), niemniej jednak oznaczają, że strona winna aktywnie współdziałać z organem w celu ustalenia wszystkich okoliczności sprawy ( wyrok NSA z dnia 8 listopada 2013 r., sygn. akt II OSK 1291/12 , orzeczenie dostępne w Systemie Informacji Prawnej LEX nr 1421792).

Także uzasadnione było nałożenie na stronę kary w wysokości 100 zł. ( lp. 6.3.6.4 załącznika nr 3 do u.t.d.) za niewpisanie w dniach 21 i 31 lipca 2014 r. miejsca zakończenia używania wykresówki.

Wystąpienie powyższych naruszeń jest bezsporne. Jak prawidłowo wywiódł organ odwoławczy w oparciu o przepisy art. 4 p i art. 10 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 skarżący jako przedsiębiorcy odpowiadają za naruszenie przepisów, których dopuszczają się kierowcy.

W myśl zaś art. 92c ust. 1 u.t.d., nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:

1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub

2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub

3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.

Powołane powyżej przepisy, co prawda przewidują możliwość zwolnienia przedsiębiorcy od odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie prawa, jednakże jest to uzależnione od wykazania, że dołożył on należytej staranności, to znaczy uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać organizując przewóz, a jedynie wskutek niezależnych od niego okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń doszło do naruszenia prawa. Skoro za działalność przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy zawsze ponosi odpowiedzialność to przedsiębiorstwo, to na nim spoczywa ciężar odpowiedzialności za ewentualne skutki działań osób, którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje i to niezależnie od charakteru stosunku prawnego łączącego przedsiębiorcę z tą osobą (wyrok NSA z 6 lipca 2011r., sygn. akt II GSK 716/10, orzeczenie dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Stąd też ciężar dowodu, że w sprawie wystąpiły przesłanki, przewidziane w przepisach prawa, do zwolnienia z tej odpowiedzialności spoczywa na przedsiębiorcy, gdyż to on wywodzi z tych przepisów skutki prawne (por. wyrok NSA z 2 czerwca 2009r., sygn. akt II GSK 989/08, orzeczenie dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zgodzić się należy z organem, iż skarżący nie wykazali, że nie mieli wpływu na powstanie naruszeń w zakresie przestrzegania przez zatrudnionego pracownika przedsiębiorstwa zasad dotyczących prawidłowego sporządzania dokumentacji przewozów.

Okoliczność przekazywania pracodawcy przez kierowcę wykresówek po upływie 28 dni nie zwalnia pracodawcy od odpowiedzialności za wadliwe ich sporządzanie. Pracodawca ma bowiem obowiązek odpowiednio przeszkolić kierowców w zakresie prawidłowego dokumentowania przewozów. Tymczasem z zeznań świadka A. S. wynika, iż nie uczestniczył on w żadnym szkoleniu.

Ponadto pracodawca jest uprawniony do dokonywania doraźnych kontroli pracy kierowców bez oczekiwania na upływ 28 dni, po którym to terminie kierowcy dostarczają mu wykresówki w celu weryfikacji.

Skarżący nie wykazali, by kierowca A.S. był przez nich przeszkolony w zakresie prawidłowego sporządzania wykresówek, a także by dokonywali doraźnych kontroli jego pracy. Naruszenie przez kierowcę przepisów dotyczących prawidłowego sporządzania wykresówek nie należy do kategorii zdarzeń, których pracodawca nie jest w stanie przewidzieć. Szczególnie gdy kierowca nie jest prawidłowo szkolony i nadzorowany.

Sąd nie uwzględnił zgłoszonego w uzasadnieniu skargi wniosku o dopuszczenie dowodu z zeznań kierowcy na okoliczność ustalenia przyczyn niewpisania przez niego miejsca lub daty końcowej używania wykresówki.

Zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek lub z urzędu przeprowadzić jedynie uzupełniające dowody z dokumentów. Nie jest władny przeprowadzić dowodu z zeznań świadków.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.

k.ż.