Postanowienie WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 235/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2016-06-22 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6309 Inne o symbolu podstawowym 630
6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym
Powołane przepisy: article: art 246 par 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu [...] czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za poszczególne miesiące 2005 r. postanowił: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi powyżej kwoty [...]zł, 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.


UZASADNIENIE

W odpowiedzi na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi strona wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej.

W uzasadnieniu syndyk wskazał, że spółka nie prowadzi działalności gospodarczej, jest postawiona w stan upadłości. Wszelkie środki pozyskiwane ze sprzedaży majątku upadłego przekazywane są na zabezpieczenie spłaty zobowiązań oraz pokrycie kosztów postępowania egzekucyjnego. W chwili obecnej upadły nie dysponuje wolnymi środkami umożliwiającymi zapłatę wpisu sądowego. Ponadto syndyk wskazał, że sam fakt otwarcia postępowania upadłościowego świadczy o braku płynności finansowej podmiotu gospodarczego.

Z informacji zawartych na urzędowym formularzu PPPr wynika, że wysokość kapitału zakładowego spółki wynosi [...] zł. wartość środków trwałych [...] zł, za ostatni rok obrotowy według bilansu spółka wykazała stratę w kwocie [...]zł, stan rachunku bankowego wynosi [...] zł.

Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:

Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718) – dalej zwana p.p.s.a. - prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Stosownie do art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, może być przyznane gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli takiego o jaki wnosi strona skarżąca - jest możliwe wówczas, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Instytucja prawa pomocy jest jednak wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

Zgodnie z poglądem ugruntowanym w orzecznictwie, koszty sądowe w postępowaniu przed sądami administracyjnymi należą do pierwszej kategorii należności podlegających zaspokojeniu z funduszów masy upadłości, bo mimo że nie są to koszty postępowania upadłościowego, to są kosztami powstałymi wskutek czynności syndyka w myśl art. 342 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2015 r., poz. 233 ze zm. - dalej "p.u.n."). Niewątpliwie przez czynność syndyka należy rozumieć wniesienie skargi. Koszty związane z uczestnictwem strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym są zatem kosztami, które należy zrównać z innymi wydatkami ponoszonymi przez syndyka masy upadłości na poczet prowadzonego postępowania upadłościowego. (zob. postanowienie NSA z dnia 17 listopada 2015 r., sygn. akt I GZ 740/15 6 grudnia 2012 r. I FZ 431/12, publ http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Obowiązek ponoszenia kosztów sądowych przez syndyka jako stronę postępowania wynika co wskazano powyżej z art. 199 p.p.s.a., zaś art. 342 ust. 1 pkt 1 p.u.n. nie jest przepisem szczególnym, wyłączającym zastosowanie tej normy. W takiej sytuacji stosownie do art. 343 ust. 1 p.u.n. obowiązkiem syndyka jest zaspokojenie tych kosztów w pierwszej kolejności, w miarę wpływu do masy upadłości stosownych sum; jeżeli należności te nie zostaną zaspokojone w ten sposób, zaspokaja się je w drodze podziału funduszów masy upadłości. Przepis ten odnosi się do zobowiązań upadłego należących do pierwszej kategorii (art. 342 ust. 1 pkt 1 p.u.n.), a nie do wszystkich jego zobowiązań, w tym także cywilnoprawnych. Brak jest podstaw do przyjęcia, że wierzytelności związane z postępowaniem upadłościowym oraz wierzytelności o charakterze cywilnoprawnym korzystają z pierwszeństwa zaspokojenia przed wierzytelnościami Skarbu Państwa wynikającymi z obowiązku finansowania przez stronę kosztów prowadzenia sprawy przed sądem administracyjnym. Skoro zatem syndyk wniósł w niniejszej sprawie skargę, to wydatki z tym związane, choć nie dotyczą samego postępowania upadłościowego, należą w rezultacie do pierwszej kategorii należności zaspokajanych z masy upadłości wskazanych w powołanym przepisie.

Mając jednak na uwadze okoliczność, że wpis od skargi w niniejszej sprawie wynosi [...] zł, stan środków finansowych którymi dysponuje syndyk [...] zł, a także fakt, iż w 12 sprawach syndyk wniósł skargę kasacyjną i z tego tytułu jest zobligowany uiścić wpisy w łącznej wysokości [...] zł zasadnym zdaniem orzekającego jest ograniczenie kwoty wpisu od skargi do kwoty [...]zł. Obciążenie taką kwotą nie będzie stanowiło bariery utrudniającej dostęp do Sądu.

Podkreślenia również wymaga, że wydatkowanie środków związanych z prowadzeniem sprawy sądowej ma charakter tymczasowy, albowiem stosownie do art. 200 p.p.s.a., w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje stronie skarżącej od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.

Z tych powodów na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.