Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1850/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-07-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6330 Status  bezrobotnego
Hasła tematyczne: Zatrudnienie
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 129 par. 1 i par. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 134 i art. 145 par. 1 pkt 4, art. 57 par. 1 i art. 58 par. 1 i par. 2, art. 60 i art. 63 par. 2i 64 par. 1, art 42, art. 43 i art. 44 par. 1 pkt 1, art. 10 par. 1 w zw. z art. 73 par. 1 i 77
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Mirosław Wincenciak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Jolanta Rudnicka Sędzia del. WSA Ewa Kręcichwost - Durchowska po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 7 marca 2019 r., sygn. akt IV SA/Wr 488/18 w sprawie ze skargi I.K. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z 7 marca 2019 r., sygn. akt IV SA/Wr 488/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, dalej również jako "WSA", oddalił skargę I.K. na postanowienie Wojewody [...] , dalej jako "Wojewoda", z dnia [...] sierpnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.

Jak wynika z akt sprawy decyzją z [...] sierpnia 2015 r., nr [...] Prezydent Miasta [...], dalej jako "Prezydent Miasta", uznał skarżącą za osobę bezrobotną z dniem [...] sierpnia 2015 r. oraz przyznał jej prawo do zasiłku od dnia [...] sierpnia 2015 r. do dnia [...] lutego 2016 r. w wysokości 831,10 zł brutto miesięcznie w okresie pierwszych 90 dni posiadania prawa do zasiłku, a następnie 652,60 zł brutto miesięcznie w okresie kolejnych dni posiadania prawa do zasiłku.

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2018 r., nr [...] organ pierwszej instancji wznowił postępowanie w sprawie, w związku z ujawnieniem się nowych okoliczności faktycznych istniejących w dniu wydania decyzji, lecz nieznanych organowi ją wydającemu, z których wynika, że od [...] lutego 1997 r. strona posiadała aktywny wpis do Ewidencji Działalności Gospodarczej. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego organ pierwszej instancji, decyzją z [...] czerwca 2018 r., nr [...], orzekł o (1) uchyleniu ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta z [...] sierpnia 2015 r., (2) odmowie uznania skarżącej za osobę bezrobotną z dniem [...] sierpnia 2015 r., (3) umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa do zasiłku od dnia [...] sierpnia 2015 r. do dnia [...] lutego 2016 r. Wskazane rozstrzygnięcie zostało przesłane skarżącej na adres: ul. [...]. Przesyłka zawierająca decyzję, mimo dwukrotnego awizowania (w dniach [...] i [...] czerwca 2018 r.), nie została podjęta przez skarżącą i w dniu [...] lipca 2018 r. zwrócono ją do nadawcy. W związku z tym wydana decyzja została pozostawiona w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia.

W dniu [...] lipca 2018 r. do organu pierwszej instancji wpłynęło wniesione przez skarżącą odwołanie od wydanej przez ten organ decyzji, w którym strona wskazała że rozstrzygnięcie w sprawie zostało jej doręczone w dniu [...] lipca 2018 r. Kolejnego dnia, tj. [...] lipca 2018 r. skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania podając, że z przyczyn przez nią niezawinionych nie odebrała listu zawierającego kwestionowane rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, gdyż od czerwca 2017 r. nie ma stałego meldunku oraz mieszkania i przebywa w różnych miejscach, głównie u znajomych. Kserokopia decyzji została jej zaś wydana dopiero w dniu [...] lipca 2018 r. Podkreśliła, że nie ma wiedzy prawniczej i nie zdawała sobie sprawy ze sposobu liczenia terminów.

Postanowieniem z [...] sierpnia 2018 r., nr [...] Wojewoda odmówił skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Następnie postanowieniem z [...] sierpnia 2018 r., nr [...] organ ten stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że decyzja organu pierwszej instancji została pozostawiona w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia przypadającym na dzień [...] czerwca 2018 r. Termin na wniesienie odwołania upływał zatem z dniem [...] lipca 2018 r. Tymczasem odwołanie zostało nadane przez skarżącą w placówce pocztowej operatora wyznaczonego dopiero w dniu [...] lipca 2018 r., a więc już po upływie ustawowego terminu na jego wniesienie.

Na powyższe rozstrzygnięcie skarżąca wniosła skargę do WSA.

W uzasadnieniu powołanego na wstępie wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Sąd pierwszej instancji nie podzielił zarzutu strony skarżącej, że doręczenie decyzji nastąpiło na nieprawidłowy adres. WSA podkreślił, że skarżąca w oświadczeniu z [...] czerwca 2018 r., nie podała co prawda adresu zameldowania, ale wskazała adres korespondencyjny – tym samym organ pierwszej instancji był w pełni uprawniony do przesłania skarżącej decyzji na podany przez nią adres. WSA nie zgodził się również ze skarżącą, że bieg terminu na wniesienie odwołania rozpoczął się w dniu [...] lipca 2018 r., a więc w momencie wydania jej kserokopii decyzji. Uznał, że tylko sposób doręczenia decyzji za pośrednictwem operatora pocztowego można uznać za miarodajny do określenia skutku doręczenia, natomiast późniejsze wydanie skarżącej decyzji miało jedynie charakter informacyjny i w żadnym razie nie prowadziło do rozpoczęcia biegu kolejnego terminu do wniesienia odwołania. Skoro zaś odwołanie wniesiono po terminie, a wniosek o jego przywrócenie został przez organ odwoławczy rozpoznany negatywnie, to słusznie Wojewoda wydał postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, przy czym prawidłowo wszelkie okoliczności i zarzuty mające na celu wykazanie braku winy skarżącej w złożeniu odwołania po terminie zostały rozpoznane w ramach postępowania obejmującego przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.

Skarżąca wniosła od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając go w całości. W skardze kasacyjnej zarzuciła naruszenie:

I. przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 129 § 1 i § 2 k.p.a. i art. 134 i art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z :2017 r., poz. 1257 ze zm.), dalej jako "k.p.a." oraz art. 57 § 1 i art. 58 § 1 i § 2 k.p.a., a także art. 60 i art. 63 § 2 i 64 § 1 k.p.a. poprzez bezzasadne i bezpodstawne stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia przez skarżącą odwołania od decyzji zapadłej w omawianym postępowaniu administracyjnym, co stało się na skutek przyznania waloru zasadności postanowieniu Wojewody z [...] sierpnia 2018 r. przez Sąd orzekający, przez naruszenie zasady prawdy obiektywnej, w tym poprzez nieprawidłowe i nierzetelne przeprowadzenie postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego w tej sprawie wskutek braku ustalenia przez organy administracji adresu do doręczeń decyzji dla osoby bezdomnej oraz niepoinformowanie skarżącej o przysługujących jej terminach i sposobie ich obliczania do złożenia odwołania, gdy jest ona osobą chorą, nieporadną życiowo, bezdomną, nieposiadającą stałego miejsca zamieszkania, działającą na etapie postępowania przed organami administracji bez prawnika oraz przez nierzetelnie prowadzone postępowanie wyjaśniające stan faktyczny sprawy, a także wadliwie prowadzone postępowanie dowodowe,

II. przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 42, art. 43 i art. 44 § 1 pkt 1 k.p.a. przez bezzasadne uznanie, że w niniejszej sprawie prawidłowo i zgodnie z procedurą postępowania administracyjnego doręczono skarżącej decyzje organu pierwszej instancji, gdy w rzeczywistości tak nie było z uwagi na brak posiadania w rzeczonym czasie adresu zamieszkania przez bezdomną skarżącą oraz brak adresu do doręczeń, który uzyskała skarżąca w chwili umocowania w niniejszej sprawie do odbioru korespondencji pełnomocnika procesowego, autora niniejszej skargi,

III. przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 10 § 1 w zw. z art. 73 § 1 i 77 k. p. a. i art. 183 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", na skutek tego, że wydając zaskarżone postanowienie i decyzję organy administracji doprowadziły do rzeczywistego pozbawienia możliwości obrony swoich interesów i praw po stronie skarżącej oraz przez pozbawienie jej możliwości wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów, przejrzenia akt i złożenia końcowego oświadczenia, bezzasadne i bezpodstawne uniemożliwienie skarżącej złożenia odwołań w sprawie przez co nie przeprowadzono omawianego postępowania administracyjnego w sposób rzetelny, nie gromadząc wszystkich dowodów w sprawie, nadto z uwagi na to, iż Powiatowy Urząd Pracy nie podjął wszelkich czynności, zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz na skutek doręczania decyzji na wadliwy i nieaktualny w dacie doręczenia adres (dla pozbawionej miejsca zamieszkania bezdomnej skarżącej), a także na skutek tego, że omawiane w skardze uchybienia organów administracji przeniknęły do postępowania sądowoadministracyinego co spowodowało wydanie zaskarżonego wyroku oraz skutkowało przyjęciem, że w tej sprawie zachodzi nieważność postępowania w szczególności, że skarżąca (także jako osoba bezrobotna, bezdomna i nieporadna życiowo oraz cierpiąca na zaburzenia [...]) nie mogła zająć stanowiska, zgłaszać ustnie i pisemnie żądań, wniosków, złożyć zeznań, co pozbawiło ją możliwości obrony jej praw przez zapewnienie stronie aktywnego uczestnictwa w sprawie.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o (1) uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA we Wrocławiu, (2) ewentualnie z ostrożności procesowej uchylenie i zmianę zaskarżonego postanowienia przez przywrócenie terminu do wniesienia odwołania złożonego przez skarżącą, (3) niezwłoczne wstrzymanie wykonania decyzji PUP, działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta, (4) przyznanie od organu administracji na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowoadministracyjnego według norm przepisanych, (5) ustanowienie dla skarżącej pomocy prawnej w niniejszym postępowaniu poprzez ustanowienie dla niej adwokatem z urzędu autora niniejszej skargi oraz przyznanie od Skarbu Państwa na rzecz adwokata kosztów zastępstwa procesowego z urzędu w niniejszej sprawie, (6) dopuszczenie w poczet materiału dowodowego sprawy, znajdujących się już w aktach sprawy i załączonych do pierwszej skargi skarżącej: (6.1) dowodów z dokumentów: (a) zaświadczenia o stanie bezrobocia skarżącej, (b) zaświadczenia Urzędu Skarbowego [...] z [...] kwietnia 2012 r., (c) zaświadczenia ZUS o przyznaniu renty, (d) zaświadczenia z Przychodni Zdrowia [...] WCZ SP ZOZ w [...] z [...] maja 2018 r., (e) opinii biegłego neurologa z [...] października 2015 r., (f) zaświadczenia lekarskiego o schorzeniach kręgosłupa i przeciwskazaniach do ciężkiej pracy z [...] czerwca 2010 r., (g) wyników aktualnych badań lekarskich, (h) zaświadczenia o wpisach do ewidencji działalności gospodarczej skarżącej i jej byłego męża K.K. z 1997 r., (i) potwierdzenia przyjęcia wniosku o zmianę wpisu i wykreśleniu przedsiębiorcy (skarżącej) [...] grudnia 2000 r., złożonego [...] kwietnia 2018 r., (j) pisemnego oświadczenia o sytuacji osobistej skarżącej z [...] lipca 2018 r., (k) druku ZUS ZWUA z [...] grudnia 2000 r., (i) zawiadomienia byłego męża skarżącej z podrobionymi podpisami skarżącej o zawieszeniu działalności do Urzędu Skarbowego z [...] grudnia 2000 r., [...] kwietnia 2000 r., [...] czerwca 2000 r., oraz [...] marca 1999 r., (m) podrobionego przez byłego męża skarżącej wyrejestrowania druku z ZUS z 2001 r., (n) oświadczenia skarżącej z [...] czerwca 2018 r., (6.2) z ostrożności procesowej – dokumentów znajdujących się w aktach (a) sprawy Sądu Rejonowego [...] , I Wydział Cywilny, sygn. akt [...], a w szczególności znajdujących się tam protokołów rozpraw zawierających zeznania byłego męża skarżącej, (b) dokumentów dołączonych do złożonych przez skarżącą odwołań z [...] lipca 2018 r., (6.3) dowodu z (a) przesłuchania skarżącej oraz (b) zeznań świadka D.K. (syna skarżącej)

na okoliczność ich treści oraz okoliczności wskazane w uzasadnieniu niniejszej skargi, w szczególności umocowania do wykonywania działalności gospodarczej i składania wszelkich oświadczeń i czynności prawnych (także dokonania wykreślenia z CEiDG) rejestrowanej formalnie tylko na skarżącą przez jej byłego męża, niepoinformowania skarżącej o terminach do złożenia odwołań od decyzji PUP, barku zawinienia skarżącej w uchybieniach co do terminów do złożenia odwołań, sytuacji majątkowej, osobistej i zdrowotnej skarżącej.

Ponadto skarżąca wniosła o rozpoznanie sprawy na rozprawie.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca wskazała, że wiadome jest organom administracji, że od czerwca 2017 r., jest ona osobą bezdomną. Czasowo przebywa u swoich znajomych (głównie w [...]), czasami u ojca w [...] lub u syna D.K. Dalej podniosła, że niemożliwością jest przewidzenie przez nią, że w konkretnym tygodniu lub dniu będzie przebywać pod konkretnym adresem (o czym informowała organy administracji m.in. w oświadczeniu z [...] czerwca 2018 r.). Podając adres syna (ul. [...]) spodziewała się, że będzie tam przebywać przez najbliższych kilka tygodni, co jednak nie nastąpiło, z przyczyn od niej niezależnych, przy czym nie umocowała syna do odbioru korespondencji. Wyjaśniła, że dopiero podanie adresu Kancelarii Adwokackiej jako adresu do doręczeń, należy uznać jako wskazanie adresu właściwego do doręczenia decyzji i pisma dla bezdomnej. Skarżąca wskazała też na liczne dolegliwości zdrowotne, a także podkreśliła, że jest osobą niezorientowaną w procedurach prawnych i nieporadną życiowo. W jej ocenie wydając zaskarżone postanowienie "organ administracji doprowadził do rzeczywistego pozbawienia możliwości wypowiedzenia się skarżącej, co do zebranych dowodów, przejrzenia akt i złożenia końcowego oświadczenia poprzez uniemożliwienie skarżącej złożenia odwołań w sprawie i niezawiadomienia o możliwości dokonania takich czynności (...) przez co nie przeprowadzono niniejszego postępowania w sposób rzetelny".

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie należy zauważyć, że na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1842), dalej jako "uCOVID-19", przedmiotową sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym. Powołany przepis umożliwia przewodniczącemu zarządzenie przeprowadzenia posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. W związku z zastosowaniem art. 15zzs4 ust. 3 uCOVID-19 strony zostały zawiadomione o prawie do pisemnego dodatkowego przedstawienia swojego stanowiska w sprawie w granicach zarzutów złożonej skargi kasacyjnej (w terminie siedmiu dni).

W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.

W tym miejscu nadmienić należy, że zgodnie z uchwałą z dnia 26 października 2009 r. podjętą przez Naczelny Sąd Administracyjny w pełnym składzie, sygn. akt I OPS 10/09 (ONSAiWSA z 2010 r. nr 1, poz. 1), przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 p.p.s.a., obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych.

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Jak stanowi art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W razie stwierdzenia, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu organ odwoławczy ma obowiązek wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu, które jest ostateczne. Zgodnie zaś z art. 129 § 2 k.p.a., odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Z kolei w myśl art. 40 § 1 k.p.a. pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi, ewentualnie zaś pełnomocnikowi (art. 40 § 2 k.p.a.).

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie stwierdzenia tej okoliczności organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania w trybie art. 134 k.p.a. (por. wyrok NSA z 4 lutego 2014 r., II OSK 2126/12, wyrok NSA z 21 kwietnia 2021 r., III OSK 268/21). Treść art. 134 k.p.a. wskazuje na obowiązek organu odwoławczego wyraźnego ustosunkowania się do tej czynności. Stwierdzenie uchybienia terminu wymaga zatem jednoznacznego rozstrzygnięcia w formie postanowienia (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. 17, C. H. Beck Warszawa 2021 r., s. 830).

Zatem w sprawie należało ustalić dwie okoliczności: datę doręczenia stronie decyzji organu pierwszej instancji oraz datę wniesienia przez nią odwołania. Obie te okoliczności zostały prawidłowo ustalone, czego wynikiem jest zaskarżone postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. O ile data wniesienia odwołania nie ulega wątpliwości, o tyle skarżąca nie zgadza się z datą doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, przede wszystkim argumentując to swoją bezdomnością (w ocenie skarżącej przesyłka została wysłana na błędny adres) oraz nieporadnością życiową, chorobami, "zaburzeniami [...]" oraz brakiem wiedzy prawniczej.

W aktach znajduje się także adres skarżącej: [...]. Przesyłka z [...] maja 2018 r., skierowana na ten adres nie została odebrana. Następnie w oświadczeniu (sporządzonym odręcznie przez skarżącą) z dnia [...] czerwca 2018 r., skarżąca wskazała adres [...]. Słusznie zatem organ pierwszej instancji wysłał decyzję z [...] czerwca 2018 r., na ostatnio wskazany przez skarżącą adres. Nie bez znaczenia pozostaje, że [...] czerwca 2013 r. skarżąca potwierdziła otrzymanie "Pouczenia dla osoby bezrobotnej z prawem do zasiłku", tym samym oświadczając, że została pouczona o obowiązku zawiadamiania w terminie 7 dni o wszelkich zmianach danych i oświadczeń przekazanych w trakcie rejestracji, np. takich jak zmiana miejsca zameldowania lub przebywania (zamieszkania). W aktach nie ma przy tym informacji, które wskazywałyby na różnego rodzaju ułomność skarżącej, która uniemożliwiłaby jej prawidłowe rozumienie sytuacji i podejmowanie działań.

Zasadą jest, że doręczenie następuje do rąk adresata, o czym stanowi art. 42 k.p.a. W przypadku nieobecności adresata, doręczenia można dokonać za pokwitowaniem dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi (art. 43 § 1 zd. 1 k.p.a.). W razie niemożności doręczenia przesyłki w sposób przewidziany w art. 42 i art. 43, przepis art. 44 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. przewiduje możliwość zastosowania tzw. doręczenia zastępczego – przez operatora pocztowego. W przypadku doręczenia przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, operator przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej (art. 44 § 1 pkt 1 k.p.a.). Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w placówce pocztowej, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 44 § 2 k.p.a.). Doręczenie, zgodnie z art. 44 § 4 k.p.a. uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.

W okolicznościach przedmiotowej sprawy decyzja organu pierwszej instancji została wysłana na wskazany przez skarżącą adres. Przesyłka nie została przez nią odebrana. Wobec czego przesyłka zawierająca decyzję została doręczona w trybie tzw. doręczenia zastępczego, tzn. dwukrotnie awizowana, a następnie złożona do akt ze skutkiem doręczenia z dniem [...] czerwca 2018 r. Należy przy tym stwierdzić, że zastępcze doręczenie decyzji nastąpiło w sposób prawidłowy. Wobec powyższego termin na wniesienie odwołania upływał z dniem [...] lipca 2018 r. Skoro zaś odwołanie zostało nadane przez skarżącą w placówce pocztowej operatora w dniu [...] lipca 2018 r., to nastąpiło to z uchybieniem ustawowego terminu, a orzekający w sprawie organ zobligowany był do wydania postanowienia w oparciu o art. 134 k.p.a.

Termin, któremu uchybiono może być przywrócony jeżeli wnioskodawca uprawdopodobni brak winy w uchybieniu terminu. W rozpoznawanej sprawie odmówiono skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, zatem konsekwencją tego było wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania.

Odnośnie wniosków dowodowych skarżącej wskazać należy, że WSA w zaskarżonym wyroku zaznaczył, że w znacznej mierze odnosiły się one do prawidłowości wydania decyzji w zakresie statusu osoby bezrobotnej, a nie do kwestii uchybienia terminu do wniesienia odwołania, wobec czego nie mogły podlegać ocenie WSA. Sąd ten słusznie podkreślił, że przedmiotem niniejszej sprawy jest wyłącznie zagadnienie o charakterze procesowym, nie zaś sprawa administracyjna w jej materialnym znaczeniu. Wskazał też, że pozostałe dowody znajdowały się już w aktach sprawy, a inne (np. dowód z przesłuchania strony i zeznań świadka) były niedopuszczalne w toku postępowania sądowoadministracyjnego, zgodnie z treścią art. 106 § 3 p.p.s.a. Z analogicznych powodów NSA nie znalazł podstaw aby przeprowadzić ww. dowody.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną jako niemającą usprawiedliwionych podstaw.

Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenia, bowiem wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.) przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w art. 254 § 1 i art. 258-261 p.p.s.a.