Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 1280/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2022-04-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6160 Ochrona gruntów rolnych i leśnych
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 11 ust. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 1326
law: Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych - tj

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jarosław Wichrowski Sędziowie: sędzia WSA Grzegorz Saniewski asesor WSA Mariusz Pawełczak (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. P. z dnia [...] stycznia 2021r. S. K. (skarżąca) reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego 2016r. znak: [...] umarzającej postępowanie w sprawie wyłączenia z produkcji rolnej gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klasy RIVa o powierzchni 0,4431 ha, będących częścią działki nr [...] w obrębie geodezyjnym J. w gminie W.. Strona wskazała, że najpoważniejszą wadą decyzji Starosty [...] jest jej wydanie po przeprowadzeniu postępowania wszczętego na wniosek nieuprawnionego podmiotu, a zatem występuje przesłanka o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2021r., poz. 735 ze zm. – dalej "k.p.a.").

2. Decyzją z dnia [...] czerwca 2021r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając na podstawie art. 158 § 1 k.p.a. oraz art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (tj. Dz. U. z 2021r., poz. 1326 ze zm. - dalej "u.o.g.r.l.") odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego 2016r. W uzasadnieniu organ wskazał, że GB Z. 325 sp. z o.o. z siedzibą w W. (obecnie GB 12W 212 sp. z o.o. z siedzibą w W.) była podmiotem legitymowanym do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wyłączenia z produkcji rolnej części gruntów przeznaczonych pod budowę turbiny wiatrowej wraz z infrastrukturą towarzyszącą na części działki nr [...] w obrębie J. gmina W., bowiem zgodnie z decyzją Burmistrza M. i Gminy R. C. z dnia [...] kwietnia 2015r., na przedmiotowym terenie zostały ustalone warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie turbiny wiatrowej wraz z infrastrukturą towarzyszącą, gdzie wnioskodawcą był inwestor. Ponadto zdaniem organu decyzja Starosty [...] jest zgodna z art. 11 ust. 1 u.o.g.r.l.

3. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona wskazała, że w przedmiotowej sprawie istnieją podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego 2016r. o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a.

Skarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono:

- naruszenie art. 11 ust. 1 w zw. z art. 14 oraz art. 4 pkt 7 u.o.g.r.l. w zw. z art. 28 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że interes prawny do wystąpienia z wnioskiem o zezwolenie na wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej należy wywodzić z samego statusu podmiotu jako inwestora, w sytuacji gdy nie wykazał on interesu prawnego warunkującego legitymację czynną w tym przedmiocie;

- naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i nie podjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i jej rozpatrzenia, a także nie podjęcie stosownej inicjatywy w przedmiocie zbadania rzeczywistego profilu gleby;

- naruszenie art. 8, art. 11 i art. 107 k.p.a. poprzez nienależyte i zbyt ogólnikowe uzasadnienie decyzji;

- naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i niestwierdzenie nieważności decyzji Starosty z dnia [...] lutego 2016r., mimo, że decyzja ta została wydana z rażącym naruszeniem przepisu art. 11 ust. 5 u.o.g.r.l. w zw. z art. 28 k.p.a.

4. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] sierpnia 2021r. utrzymało w mocy decyzję własną z dnia [...] czerwca 2021r.

W motywach rozstrzygnięcia organ przytoczył stan faktyczny sprawy oraz powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, że z rażącym naruszeniem prawa nie może być utożsamiane każde, nawet oczywiste naruszenie prawa, bowiem nie każde naruszenie prawa dyskwalifikuje decyzję w takim stopniu, że niezbędna jest jej eliminacja tak, jakby od początku nie została wydana. Nie można traktować jako rażąco naruszającego prawo rozstrzygnięcia wynikającego z odmiennej interpretacji danego przepisu, nawet jeżeli później zostanie ono uznane za nieprawidłowe. Zatem, ewentualne rozbieżności interpretacyjne nie mogą przesądzać o rażącej wadliwości, przy czym w rozpatrywanej sprawie zdaniem Kolegium treść przepisu stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia Starosty [...] tj. art. 11 ust. 1 u.o.g.r.l. nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych. W tym zakresie organ odwoławczy wyjaśnił, że skoro z wypisu z rejestru gruntów dla działki nr [...] obręb J. gmina W. oraz mapy klasyfikacyjnej wynika, że grunty objęte wnioskiem o wyłącznie z produkcji rolniczej stanowią użytki rolne klasy IVa gleb pochodzenia mineralnego, to słusznie uznano, że okoliczności te uzasadniają umorzenie postępowania w sprawie wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej. Ustalenia te w świetle dokumentacji z Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego nie budziły żadnych wątpliwości. Przepis art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne stanowi, że to ewidencja gruntów i budynków obejmuje m.in. informacje dotyczące gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty. W myśl art. 20 ust. 3 tej ustawy, grunty rolne i leśne obejmuje się gleboznawczą klasyfikacją gruntów, przeprowadzaną w sposób jednolity dla całego kraju, na podstawie urzędowej tabeli klas gruntów. Z powyższych przepisów, jednoznacznie wynika, że jedynym, a zarazem istotnym, dowodem klasyfikacji gruntów rolnych, którego przeprowadzenie jest niezbędne w postępowaniu w przedmiocie wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej, są dane o gruntach rolnych zawarte w ewidencji gruntów.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego wszczęcia postępowania na wniosek osoby nieuprawnionej Kolegium wskazało, że w regulacji dotyczącej wyłączenia z produkcji użytków rolnych mowa jest o "osobie ubiegającej się o wydanie decyzji" (art. 11 ust. 5 u.o.g.r.l.). Stąd zasadnym jest wnioskowanie, że uprawnionym do wystąpienia z takim żądaniem jest nie tylko właściciel nieruchomości, ale również inny podmiot, jeżeli jest to podyktowane jego interesem prawnym. Zdaniem organu Spółka GP Z. 325 była uprawniona do złożenia wniosku legitymując się prawem dzierżawy działki nr [...], a nadto jak wynika z akt skarżąca, jako właścicielka działki była także stroną tego postępowania.

Reasumując organ stwierdził, że brak było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego 2016r.

5. W skardze do Sądu strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania, zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz w oparciu o przepis art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2022r., poz. 329 - dalej "p.p.s.a.") o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

Skarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie:

- art. 11 ust. 1, ust. 5 u.o.g.r.l. w zw. z art. 28 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że interes prawny do wystąpienia z wnioskiem o zezwolenie na wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej należy wywodzić z samego statusu podmiotu jako inwestora, w sytuacji gdy nie wykazał on interesu prawnego, warunkującego legitymację czynną w tym przedmiocie;

- art. 11 ust. 1 u.o.g.r.l. poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że decyzji w przedmiocie wyłączenia z produkcji użytków rolnych nie wydaje się w odniesieniu do gleb zaliczonych do klasy IVa wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego, w sytuacji gdy pierwsza część rzeczonego przepisu "z gleb pochodzenia mineralnego i organicznego" ma zastosowanie również do klasy IV, IV a, IV b, V;

- art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego wbrew ciążącemu na organie na mocy art. 77 § 1 k.p.a. obowiązkowi w tym zakresie, niepodjęciu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i załatwienia sprawy, w szczególności zaniechanie weryfikacji legitymacji podmiotu do złożenia wniosku o wyłączenie gruntu z produkcji rolniczej, poprzez analizę interesu prawnego podmiotu, co skutkowało wszczęciem postępowania na skutek wniosku nieuprawnionego podmiotu, jak również niepodjęcie stosownej inicjatywy w przedmiocie zbadania rzeczywistego profilu gleby;

- art. 8 k.p.a., art. 11 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, w szczególności niewyjaśnienie okoliczności przesądzających o istnieniu legitymacji czynnej inwestora w zakresie wystąpienia z wnioskiem o wydanie zezwolenia na wyłączenie gruntu z produkcji rolniczej;

- art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i niestwierdzenie nieważności decyzji Starosty z dnia [...] lutego 2016 roku, mimo, że decyzja ta została wydana z rażącym naruszeniem prawa, tj. art. 11 ust. 5 u.o.g.r.l. w zw. z art. 28 k.p.a.

6. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

7. Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że niniejsza skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie spawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażądała przeprowadzenia rozprawy. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 119 pkt 2 p.p.s.a.

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2021r., poz. 137) sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a. lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a ). W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sąd kontrolując w tak zakreślonych granicach legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia stwierdził, że wniesiona w sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

5. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2021r. utrzymująca w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2021r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego 2016r.

Z uwagi na charakter sporu w niniejszej sprawie wyjaśnienia wymaga w pierwszej kolejności, że zgodnie z art. 156 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która:

1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości;

2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa;

3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną albo sprawy, którą załatwiono milcząco;

4) została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie;

5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały;

6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą;

7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.

Właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji jest organ wyższego stopnia (art. 157 § 1 k.p.a.). Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na wniosek strony lub z urzędu (art. 157 § 2 k.p.a.). Rozstrzygnięcie w sprawie nieważności decyzji następuje w drodze decyzji (art. 158 § 1 k.p.a.).

W orzecznictwie przyjmuje się, że stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od zasady trwałości decyzji ostatecznych i nie może stanowić trybu konkurencyjnego w stosunku do postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie zwykłym, w którym doszłoby do ponownego badania sprawy od strony faktycznej. Z tego względu w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności nie mogą być korygowane nieprawidłowości w zakresie postępowania dowodowego. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji może dotyczyć tylko ustalenia, czy decyzja - której wniosek o stwierdzenie dotyczy – obarczona jest wadami, enumeratywnie wymienionym w art. 156 § 1 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 1822/11). W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji nie może być weryfikowane postępowanie poprzedzające jej wydanie (por. wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 157/11). Powyższe oznacza, że postępowanie toczące się w trybie nadzwyczajnym, jakim jest stwierdzenie nieważności decyzji, nie ma na celu zastąpienia postępowania odwoławczego i jego zadaniem nie jest ponowne rozpatrzenie sprawy w całości. Organ zobowiązany jest jedynie do zbadania, czy istnieją przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji.

6. Przenosząc powyższe uwagi na grunt przedmiotowej prawy należy wyjaśnić, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze jednoznacznie wykazało, że nie wystąpiła żadna ze wskazanych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. podstaw uprawniających do stwierdzenia nieważności decyzji o rozgraniczeniu.

Strona skarżąca z kolei zarzuciła naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i niestwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego 2016r. mimo, że decyzja ta została wydana z rażącym naruszeniem prawa.

Mając na uwadze powyższe wskazania wymaga, że o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 stycznia 2020 r., sygn. akt I OSK 3680/18). Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności między treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga wykładni prawa. Przepisem, który może być rażąco naruszony jest co do zasady przepis prawa materialnego. Wynika to z faktu, że naruszenia prawa stanowiące podstawy stwierdzenia nieważności decyzji są wadami tkwiącymi w samej decyzji, a nie wadami postępowania, w którym ta decyzja zapadła. Te ostatnie bowiem stanowią podstawę do wznowienia postępowania. Mówiąc innymi słowy, z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia wówczas, gdy przepis będący podstawą prawną decyzji został zastosowany w ten sposób, że w jego wyniku powstał stosunek prawny, który nie mógł powstać na gruncie tego przepisu. W rezultacie skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa. Przyczyną powstania wad materialnoprawnych decyzji może być nie tylko naruszenie przepisów samego prawa materialnego, lecz również naruszenie szczególnie istotnych przepisów proceduralnych. Z punktu widzenia bytu prawnego decyzji wadliwej nie ma to jednak znaczenia, ponieważ ocenie podlega sama decyzja i jej skutki prawne, a poprzedzające ją postępowanie może być tylko elementem prowadzącym do tej oceny (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, W. 2006, s. 720 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 stycznia 2020 r., sygn. akt I OSK 3680/18 i przywołane w nim orzecznictwo).

Z argumentacji zaprezentowanej przez stronę skarżącą wynika, że decyzja Starosty [...] z dnia [...] lutego 2016r. została wydana na skutek wszczęcia postępowania przez podmiot do tego nieuprawniony oraz zawiera wadliwą interpretację art. 11 ust. 1 u.o.g.r.l.

Odnosząc się do stanowiska strony skarżącej wskazać należy, że przepisy u.o.g.r.l. nie regulują kwestii uprawnień do złożenia wniosku o wyłączenie gruntu z produkcji rolnej. Przepis art. 11 ust. 1 u.o.g.r.l. określa zakres przedmiotowy regulacji ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, wymienia te użytki rolne, które ze względu na pochodzenie i klasę gleb, podlegają wyłączeniu z produkcji na mocy władczej woli organu administracji, kształtującej prawa i obowiązki adresata. Przepis art. 11 ust. 5 tej ustawy wskazuje jakie dokumenty musi złożyć osoba ubiegająca się o wydanie decyzji, o których mowa w ust. 1 i 2 celem wydobywania torfu. Natomiast art. 12 w ust. 1 u.o.g.r.l. wskazuje na konkretne obowiązki osoby, która uzyskała decyzję zezwalającą na wyłączenie gruntów z produkcji, w postaci uiszczenia należności i opłat rocznych. Zdaniem Sądu mimo, że ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych nie zawiera wyraźnego uregulowania kręgu podmiotów uprawnionych do żądania wydania decyzji zezwalającej na wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej, to krąg tych osób nie jest nieograniczony i dowolny. Osoba ubiegająca się o wydanie decyzji o wyłączenie z produkcji użytków rolnych musi legitymować się interesem prawnym, wynikającym z prawa materialnego lub wywodzącym się ze stosunku cywilnoprawnego. Bowiem o charakterze strony postępowania nie decyduje jedynie sama wola osoby zainteresowanej, lecz stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek (art. 28 k.p.a.). Interes prawny może być wywodzony zarówno z prawa własności, jak i innych praw rzeczowych, ale także ze stosunków obligacyjnych. Wyłączenie z produkcji użytków rolnych może nastąpić wyłącznie na wniosek uprawnionego podmiotu. Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych zrównuje w zakresie uprawnień wywodzonych z tej ustawy właściciela z posiadaczem samoistnym, zarządcą, użytkownikiem wieczystym i dzierżawcą (art. 4 pkt 4 u.o.g.r.l.). Każda więc osoba, która ma prawo do gruntu (niezależnie od źródła tego uprawnienia: ustawa, umowa, orzeczenie sądu, decyzja organu administracji), albo faktycznie nim włada jak właściciel, ma legitymację wynikającą z tej ustawy do żądania wydania jej zezwolenia na rozpoczęcie innego niż rolnicze użytkowanie gruntów. Osoba ubiegająca się o wydanie decyzji w tym przedmiocie (art. 11 ust. 5 u.o.g.r.l.), czy osoba, która uzyskała już zezwolenie na wyłączenie gruntów z produkcji (art. 12 ust. 1 u.o.g.r.l.), jak też właściciel, który rezygnuje z uzyskanego prawa do wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej (art. 12 ust. 2 u.o.g.r.l.), to podmioty które swój status strony w tym postępowaniu mają osadzony w prawie powszechnie obowiązującym, i w granicach tego prawa mogą żądać działania organu.

Jak trafnie wskazał organ z akt sprawy wynika, że spółka GP Z. 325 jako dzierżawca – umowa cesji praw i obowiązków z dnia [...] października 2015r. (k. 3-5 akt administracyjnych) - była uprawniona do złożenia wniosku w sprawie wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej. Zatem zarzut strony, że postępowanie zostało wszczęte na wniosek podmiotu nieuprawnionego należy uznać za całkowicie chybiony.

Sąd nie podziela również argumentacji strony skarżącej co do wadliwości interpretacji art. 11 ust. 1 u.o.g.r.l. W myśl powyższego przepisu wyłączenie z produkcji użytków rolnych wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego i organicznego, zaliczonych do klas I, II, III, IIIa, IIIb, oraz użytków rolnych klas IV, IVa, IVb, V i VI wytworzonych z gleb pochodzenia organicznego, a także gruntów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2-10, oraz gruntów leśnych, przeznaczonych na cele nierolnicze i nieleśne - może nastąpić po wydaniu decyzji zezwalających na takie wyłączenie. W myśl art. 11 ust. 1a w decyzji dotyczącej wyłączenia z produkcji użytków rolnych wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego i organicznego, zaliczonych do klas I, II, III, IIIa, IIIb, a także gruntów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2-10, oraz gruntów leśnych, przeznaczonych na cele nierolnicze i nieleśne określa się obowiązki związane z wyłączeniem. Wniosek o wyłączenie z produkcji użytków rolnych klas IV, IVa, IVb, V i VI wytworzonych z gleb pochodzenia organicznego jest wiążący, a decyzja ma charakter deklaratoryjny (art. 11 ust. 1b).

Staranna analiza art. 11 ustawy nakazuje przeprowadzenie kilku różnych podziałów w ramach przedmiotu decyzji zezwalających na wyłączenie gruntów z produkcji. W pierwszej kolejności należy wskazać, że decyzja zezwalająca na wyłączenie z produkcji jest wymagana, jeżeli przedmiotem wyłączenia są:

1) wszystkie grunty leśne (w granicach administracyjnych miast lub poza tymi granicami),

2) wszystkie grunty rolne inne niż użytki rolne (w granicach administracyjnych miast lub poza tymi granicami),

3) użytki rolne:

a) klas I, II, III, IIIa, IIIb - wszystkie, ale z zastrzeżeniem, że znajdują się one poza granicami administracyjnymi miast, ponieważ do użytków rolnych w granicach administracyjnych miast ustawa o ochronie gruntów w ogóle nie ma zastosowania,

b) klas IV, IVa, IVb, V i VI - wytworzone z gleb pochodzenia organicznego, znowu z zastrzeżeniem, że znajdują się one poza granicami administracyjnymi miast.

Wobec tego nie jest wymagana decyzja zezwalająca na wyłączenie z produkcji, jeżeli przedmiotem wyłączenia są:

1) wszystkie użytki rolne bez względu na klasę i bez względu na to, z jakich gleb zostały wytworzone, jeżeli znajdują się w granicach administracyjnych miast,

2) użytki rolne klas IV, IVa, IVb, V i VI wytworzone z gleb pochodzenia mineralnego także wtedy, gdy znajdują się poza granicami administracyjnymi miast.

Drugi podział dotyczy sytuacji, kiedy decyzja zezwalająca na wyłączenie z produkcji jest wymagana i nakazuje rozróżnić:

1) decyzje, w których określa się obowiązki związane z wyłączeniem, jeżeli przedmiotem wyłączenia są:

a) wszystkie użytki rolne klas I, II, III, IIIa i IIIb,

b) wszystkie grunty rolne inne niż użytki rolne,

c) wszystkie grunty leśne,

2) decyzje, w których nie określa się obowiązków związanych z wyłączeniem, co dotyczy decyzji, których przedmiotem są użytki rolne klas IV, IVa, IVb, V i VI, wytworzone z gleb pochodzenia organicznego.

Trzeci podział także odnoszący się do sytuacji, kiedy decyzja zezwalająca na wyłączenie z produkcji jest wymagana, nakazuje rozróżnić:

1) decyzje deklaratoryjne, jeżeli ich przedmiotem jest wyłączenie z produkcji użytków rolnych klas IV, IVa, IVb, V i VI wytworzonych z gleb pochodzenia organicznego,

2) decyzje konstytutywne - wszystkie pozostałe, czyli decyzje, których przedmiotem jest wyłączenie z produkcji:

a) wszystkich użytków rolnych klas I, II, III, IIIa i IIIb,

b) wszystkich gruntów rolnych innych niż użytki rolne,

c) wszystkich gruntów leśnych.

Podział ten wynika z ust. 1b w art. 11 ustawy, który wskazuje wprost na decyzje deklaratoryjne odnoszące się do zezwoleń na wyłączenie z produkcji użytków rolnych klas IV, IVa, IVb, V i VI wytworzonych z gleb pochodzenia organicznego (a nie mineralnego, gdyż w odniesieniu do takich decyzja w ogóle nie jest wymagana) (zob. Danecka Daria, Radecki Wojciech, Ochrona gruntów rolnych i leśnych. Komentarz, wyd. V Opublikowano: WKP 2021).

Podzielając w pełni powyższe poglądy, stwierdzić należy, że organ prawidłowo odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego 2016r. stwierdził, że grunty wskazane we wniosku, nie wymagały wyłączenia z produkcji rolnej, bowiem z ustalonych w sprawie okoliczności faktycznych wynikało, że są to użytki rolne klasy IVa pochodzenia mineralnego. W konsekwencji nie zachodziła potrzeba uzyskania decyzji zezwalającej na wyłączenie ich z produkcji rolnej.

Zdaniem Sądu kontrolowana decyzja została wydana w ramach prawidłowo przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego z zachowaniem jego zasad i instytucji, w związku z czym Sąd nie postrzega, aby kontrolowane postępowanie wskazywało na naruszenie przepisów postępowania, które mogło by mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W szczególności, w kontrolowanym postępowaniu prowadzącym do wydania kontrolowanego aktu działające w sprawie organy nie naruszyły art. 7 i art. 77 k.p.a., gdyż w ocenie Sądu organy wyczerpująco zebrały i zbadały materiał dowodowy w sprawie. Treść kontrolowanej decyzji spełnia przesłanki, o których stanowi art. 107 § 3 k.p.a., uzasadnienie kontrolowanej decyzji nie jest zbyt skrótowe ani arbitralne, posiada prawidłową podstawę prawną, a nadto jest jasno sformułowanie w związku z czym w kontrolowanej sprawie nie doszło do naruszenia zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej określonej w art. 8 k.p.a.

Z tych względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako nieuzasadnioną.