Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 290/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2009-07-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 4
journal: Dz.U. 1991 nr 9 poz 31
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Przegalińska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Kazimierz Maczewski,, Sędzia WSA Alicja Polańska, Protokolant Joanna Kawa, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 lipca 2009 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z podatku od nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2.stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] Nr [...], wydaną w trybie odwoławczym, utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta z dnia [...] Nr [...] odmawiającą zwolnienia J.G. z podatku od nieruchomości na podstawie uchwały Rady Miasta z dnia 27 sierpnia 2002 r. Nr III/sL/338/02 w sprawie preferencji podatkowych w podatku od nieruchomości.

W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy przedstawił stan faktyczny sprawy, z którego wynika, że J.G. wniosła w dniu 26 sierpnia 2008 r.

o zwolnienie od podatku od nieruchomości na podstawie uchwały Rady Miasta

z dnia 27 sierpnia 2002 r. Nr III/sL/338/02 w sprawie preferencji podatkowych w podatku od nieruchomości. W uzasadnieniu wniosku wskazała, iż rozpoczęła działalność gospodarczą

w dniu 1 sierpnia 2008 r. i zatrudniła 11 osób na pełnym etacie, co stanowi o spełnieniu warunków do zwolnienia na podstawie powołanej uchwały.

Decyzją z dnia [...] nr [...] Burmistrz Miasta odmówił zwolnienia skarżącej z podatku od nieruchomości. W uzasadnieniu swojej decyzji organ podał, że opinia prawna wydana w dniu 27 października 2008 r. na podstawie złożonych dokumentów wykazała, że skarżąca nie spełnia warunków do zwolnienia jej z podatku ponieważ z księgi wieczystej prowadzonej dla należącej do niej nieruchomości wynika, że właścicielami nieruchomości są J.G. i J.M. na prawie wspólności ustawowej. Według organu udział we współwłasności z inną osobą oznacza, że nie został spełniony warunek określony w uchwale zwłaszcza, że współwłaściciel prowadzi działalność gospodarczą na terenie miasta [...] od 1992 r. na innych nieruchomościach. Jak podkreślił organ I instancji zgodnie z art. 3 ust. 4 ustawy

o podatkach i opłatach lokalnych w przypadku jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów to należy go traktować jako odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach. Współwłasność i wynikająca z niej solidarność odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe polega na tym, że każdy ze współwłaścicieli ma identyczne prawa

i obowiązki w odniesieniu do całej nieruchomości a wobec organu występują oni jako jeden podatnik.

W odwołaniu od tej decyzji skarżąca wniosła o jej uchylenie i zwolnienie jej z podatku od nieruchomości z uwagi na spełnienie przesłanek wynikających z uchwały.

W uzasadnieniu zarzuciła naruszenie § 1 uchwały nr III/sL/338/02 poprzez przyjęcie, że nie spełnia ona podstawowego warunku do udzielenia zwolnienia z tej przyczyny, że nieruchomość pozostaje we współwłasności na prawach wspólności ustawowej, podczas gdy skarżąca jest pomiotem, o którym mowa w § 1 ust. 2 uchwały. Zdaniem skarżącej prawdą jest, że w księdze wieczystej prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości jako współwłaściciele figurują skarżąca wraz z mężem. Niezależnie jednak od tego skarżąca jest jedyną właścicielką powstałej w dniu 1 sierpnia 2008 r. piekarni i prowadzi działalność pod firmą "P" J.G. z siedzibą w W. z wyłączeniem jej męża, który nie uczestniczy ani w kosztach uzyskania przychodu ani w zyskach. W 2007 r. strony zaś dokonały podziału majątku małżeńskiego i w chwili obecnej panuje między nimi ustrój rozdzielności majątkowej. Działalność skarżącej nie jest w żadnej mierze uzależniona od działalności prowadzonej przez męża. Wskazała także, iż uchwała Rady Miasta nie wyklucza aby współwłaściciele, z których jeden spełnia wszystkie przesłanki do nabycia zwolnienia nie mogli korzystać z preferencji przewidzianych przez przedmiotową uchwałę.

Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze wymienioną na wstępie decyzją utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Zdaniem organu odwoławczego analiza dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy pozwala stwierdzić, iż zaskarżona decyzja jest słuszna. Organ wskazał, iż zgodnie

z § 1 pkt 2 uchwały Rada Miasta podmiot ubiegający się o zwolnienie z podatku od nieruchomości musi spełniać łącznie przesłanki z tego przepisu tj. być nowopowstałym pomiotem zatrudniającym na stałe więcej niż 10 osób oraz być podatnikiem za nieruchomości, których ma dotyczyć zwolnienie podatkowe. Zdaniem organu skarżąca spełnia dwie z tych przesłanek, jest bowiem nowopowstałym podmiotem gospodarczym

i zatrudniła w pełnym wymiarze czasu pracy 11 osób. Nie spełnia jednak trzeciej koniecznej przesłanki - nie jest bowiem samoistnie podatnikiem za nieruchomość, o zwolnienie której

z podatku się ubiega, a jedynie współpodatnikiem wraz ze swoim mężem, będącym współwłaścicielem nieruchomości. Jak wynika z decyzji w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za okres od czerwca do grudnia 2008 r. podatnikami są obie strony. Organ podatkowy prawidłowo wydał tę decyzję, gdyż współwłasność nieruchomości wynika ze wszystkich dokumentów związanych z jej nabyciem, a więc z postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 26 marca 2008 r. mocą którego przysądzono obojgu małżonkom do majątku wspólnego własność budynku położonego w [...] przy

ul. [...] wraz ze stosownym udziałem w prawie użytkowania wieczystego gruntu

i z księgi wieczystej prowadzonej dla tej nieruchomości, w której wpisano na rzecz obojga małżonków własność tej nieruchomości na prawie wspólności ustawowej. Oznacza to, zdaniem organu, że w świetle tych dokumentów dokonane w 2007 r. ustanowienie rozdzielności majątkowej nie obejmuje własności przedmiotowej nieruchomości. Z uwagi zaś na to, iż o zwolnienie z uchwały może ubiegać się tylko podatnik podatku od nieruchomości przesłanki do preferencyjnego zwolnienia z tego podatku muszą spełniać wszyscy współpodatnicy widniejący w decyzji podatkowej czyli J.G. i J.M. Ustalono natomiast, iż J.M. jest przedsiębiorcą od 1992 r. co oznacza, iż nie spełnia on warunku podmiotu nowopowstałego. Wobec powyższego organ utrzymał

w mocy zaskarżoną decyzję.

W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Szczecinie skarżąca wniosła o uchylenie decyzji obydwu instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie § pkt 2 uchwały Rady Miasta z dnia 27 sierpnia 2002 r.

nr III/sL/338/02 Rady w sprawie preferencji podatkowych w podatku od nieruchomości poprzez przyjęcie, iż skarżąca nie spełnia podstawowego warunku do udzielenia zwolnienia ponieważ właścicielami nieruchomości jest ona wraz z mężem, zaś skarżąca jest podmiotem o którym mowa w powołanym przepisie, co powinno skutkować przyznaniem jej zwolnienia.

Zdaniem skarżącej kwestia sporną na tle powołanej uchwały jest okoliczność czy skarżąca z uwagi na fakt, iż jest współwłaścicielką przedmiotowej nieruchomości wraz

z mężem nie może uzyskać zwolnienia od podatku od nieruchomości. Jak wskazała skarżąca zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego stanowiącego współwłasność obciąża solidarnie wszystkich współwłaścicieli lub posiadaczy. Natomiast przedmiotowa uchwała nie zawiera żadnych regulacji dotyczących tego, czy do jej zastosowania konieczne jest spełnienie zawartych w niej przesłanek przez wszystkich współwłaścicieli w sytuacji gdy o zwolnienie stara się tylko jeden z nich. Skarżąca spełnia wszystkie warunku wymagane uchwałą i odmowa zwolnienia od podatku od nieruchomości byłaby krzywdząca dla niej.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Stosownie do art. 3 ust.1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. Nr 9, poz. 31 ze zm.) podmioty podatku od nieruchomości określane są jednym mianem "podatnika". Odnosi się to również do przypadku, gdy nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów. Wówczas ustawodawca wskazał jedynie, w jaki sposób rozkłada się ciężar podatkowy. W takim wypadku obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach (art. 3 ust.4).

Jak wynika z uchwały Nr III/sL/338/02 Rady Miasta z dnia 27 sierpnia 2002r. w sprawie preferencji podatkowych w podatku od nieruchomości wydanej na podstawie art. 7 ust.2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2002r. Nr 9, poz. 84) jej celem określonym w § 1 była aktywizacja gospodarcza miasta [...], którą to Rada Miasta chciała uzyskać przez zwolnienie od podatku od nieruchomości obiektów i gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.

W Uchwale określono, że zwolnione z podatku od nieruchomości będą:

1) nowo wybudowane obiekty, w których zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etaty jest większe niż 10 osób,

2) nieruchomości nowo powstałych podmiotów gospodarczych, które utworzą stałe miejsca pracy w ilości większej niż 10 osób,

3) nieruchomości nowo powstałych podmiotów gospodarczych prowadzących działalność turystyczno-rekreacyjną zatrudniających minimum 5 osób.

W § 2 Uchwały zaznaczono, że "Za nowo powstałe podmioty gospodarcze uważa się podmioty, które rozpoczęły swoją działalność po dniu podjęcia uchwały, a nie powstały poprzez przekształcenie bądź połączenie innych podmiotów gospodarczych działających na terenie miasta [...].

Okolicznością niesporną w sprawie jest, że skarżąca należy do kategorii nowo powstałych podmiotów gospodarczych, którzy utworzyli stałe miejsca pracy w wielkości większej niż 10 osób. Jednak w ocenie organów podatkowych pomimo to nie spełnia ona podstawowego warunku do udzielenia zwolnienia, ponieważ w księdze wieczystej, urządzonej dla nieruchomości nr KW [...] w dziale II współwłaściciel widnieje wpis, że właścicielami nieruchomości są J.G. i J.M.

Mąż podatniczki prowadzi działalność gospodarczą na terenie miasta od 1992r. na innych nieruchomościach. Jak podkreśliły organy podatkowe o zwolnienie na podstawie Uchwały Nr IIIsL/338/02 może ubiegać się tylko podatnik podatku od nieruchomości, to wobec tego, że nieruchomość stanowi własność obojga małżonków obydwoje muszą spełniać warunki do zwolnienia z podatku. Jak jednak wykazano na podstawie dokumentów mąż podatniczki prowadzi działalność gospodarczą od 1992r., nie można zatem odnieść do jego osoby określenia nowopowstały podmiot gospodarczy.

Sąd nie podziela poglądu wyrażonego przez organy podatkowe. Nie ulega wątpliwości, że na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych występuje, jak to zaznaczono wyżej jeden podmiot "podatnik". Jeśli podatnikiem są współwłaściciele lub posiadacze nieruchomości lub obiektu budowlanego "podatnikiem" są stosownie do art. 3 ust.4 ustawy właśnie współwłaściciele lub posiadacze, a ich odpowiedzialność za podatek jest solidarna.

Powołany przepis nie rozróżnia czy chodzi o współwłasność łączną czy ułamkową. Zatem należy przyjąć, że obydwa rodzaje współwłasności mieszczą się w tym uregulowaniu prawnym. Nieruchomość, na której skarżąca rozpoczęła po raz pierwszy działalność gospodarczą objęta jest, jak to wynika z dokumentów wspólnością ustawową. Wspólność ustawowa jest instytucją ściśle związaną z małżeństwem, to też podmiotami jej mogą być tylko małżonkowie i nikt inny ani przez umowę, ani w drodze przymusowej nie może wstąpić w prawa małżonków wynikające z tej wspólności. Wspólność ta ma charakter współwłasności łącznej (bezudziałowej), co w uproszczeniu oznacza, że każdy z małżonków ma prawo własności do całej nieruchomości. Rzutuje to oczywiście na zobowiązanie podatkowe małżonków, które w przypadku współwłasności nieruchomości są solidarne, a to oznacza że każdy z małżonków odpowiada za cały należny podatek.

Uchwała Nr IIIsL/338/02 ustanawiająca zwolnienie przyznaje to prawo między innymi:

nieruchomościom nowo powstałych podmiotów gospodarczych, które utworzą stałe miejsca pracy w ilości większej niż 10 osób.

Skarżąca rozpoczęła działalność gospodarczą w dniu 1 sierpnia 2008r., zatrudniła

w pełnym wymiarze czasu pracy 11 pracowników. Nieruchomość na zasadzie wspólności ustawowej należy do niej w całości tak samo jak do jej męża. Skarżąca jest też podatnikiem, który solidarnie, a więc za cały podatek odpowiada wspólnie z mężem. Zatem w świetle uchwały skarżąca spełnia warunki wymienione w § 1 pkt 2. Przy czym wyraźnie należy zaznaczyć, że uchwała nie zawiera żadnych ograniczeń dotyczących nieruchomości. Zawiera natomiast definicję w § 2.1 określając że: "za nowo powstałe podmioty gospodarcze uważa się podmioty, które rozpoczęły działalność po dniu podjęcia uchwały (27 sierpnia 2002r.), a nie powstały poprzez przekształcenie bądź połączenie innych podmiotów gospodarczych na terenie miasta Wałcz. Działalność skarżącej nie jest skutkiem przekształcenia bądź połączenia z innymi podmiotami. Jest to jak wynika z zaświadczenia

o numerze identyfikacyjnym REGON i zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej "P" J.G.

Zważywszy powyższe w ocenie Sądu organ odwoławczy wydał decyzję odmawiającą zwolnienia z podatku od nieruchomości z naruszeniem § 1 pkt 2 i § 2.1 uchwały

Nr IIIsL/338/02.

Z tej przyczyny Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a ustawy z dnia 20 sierpnia 20020r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.