Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 621/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2014-09-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 70 par. 6 pkt 1
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 4 września 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska (spr.) Sędziowie WSA Katarzyna Nikodem WSA Karol Pawlicki Protokolant: sek. sąd. Monika Wiza po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 sierpnia 2014 roku sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2004 roku I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] nr[...]; II. stwierdza, że decyzje wymienione w punkcie pierwszym nie podlegają wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej [...] na rzecz skarżącego kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w P. decyzją z dnia [...], nr [...], określił B. B. zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiące styczeń, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, sierpień, wrzesień i grudzień 2004 r.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że postanowieniem z dnia [...] wszczął względem podatnika postępowanie kontrolne w zakresie prawidłowości obliczania i wpłacania podatków stanowiących dochód budżetu państwa, a także innych należności budżetu państwa za lata 2004, 2005 i 2006. W toku postępowania ustalono, że B. B. prowadził w 2004 r. działalność polegającą na odchowie piskląt kur niosek jedno lub kilkudniowych do minimum 14 tygodnia. Podatnik dokonywał sprzedaży kur nieśnych. Sprzedaż ta dokumentowana była fakturami VAT RR wystawionymi przez nabywców tych produktów rolnych od podatnika oraz czterema rachunkami wystawionymi przez niego na rzecz "X." D. B. Natomiast przedmiotem zakupów, udokumentowanych fakturami VAT, były pasze (zakup ze stawką 0%), pisklęta (zakup ze stawką 3%) oraz usługi wynajmu obiektów fermy kur w A. (zakup ze stawką 22%). Organ kontroli skarbowej na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego (w szczególności: faktur VAT RR i rachunków, a także własnej decyzji z dnia [...], nr [...], określającej B. B. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 r.), ustalił, że podatnik w 2003 r. uzyskał przychodów netto ze sprzedaży kur nieśnych w wysokości [...] zł. Mając na względzie, że kwota ta przekraczała równowartość 800.000 EURO, o której mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (tekst jedn. Dz. U. z 2002 r., Nr 76, poz. 694 ze zm. - w skrócie: "u.r.") stwierdzono, że podatnik nie mógł być uznany w 2004 r. za rolnika ryczałtowego, który korzysta ze zwolnienia od podatku od towarów i usług. Uwzględniając poczynione ustalenia, organ I instancji uznał, że B. B. w 2004 r. był podatnikiem podatku od towarów i usług. W rezultacie powyższego organ kontroli skarbowej, działając na podstawie art. 23 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm.; obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm. – w skrócie: "O.p."), dokonał oszacowania podstawy opodatkowania na podstawie materiałów przedłożonych przez podatnika, dokumentujących osiągnięty przez niego obrót w 2004 r., a także w oparciu o zebrany w toku postępowania materiał dowodowy.

W wyniku uwzględnienia odwołania, powyższe rozstrzygnięcie zostało uchylone w całości decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...], nr [...], a sprawa została przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia z uwagi na konieczność przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego w znacznej części, w zakresie udokumentowanych fakturami VAT wydatków, które faktycznie zostały przez podatnika poniesione i które miały związek z dokonywaną sprzedażą, uznaną za opodatkowaną.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w P. decyzją z dnia [...], nr [...], określił B. B. zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiące styczeń, marzec, kwiecień, maj i wrzesień 2004 r. oraz kwotę do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za miesiące luty, czerwiec, lipiec, sierpień, październik, listopad i grudzień 2004 r.

W motywach rozstrzygnięcia organ kontroli skarbowej wskazał, że rozpoznając sprawę uwzględnił zalecenia Dyrektora Izby Skarbowej w P. zawarte w decyzji z dnia [...], w związku z czym dokonał w zakresie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2004 r. obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur VAT dokumentujących zakup przez podatnika towarów i usług związanych ze sprzedażą (dostawą) opodatkowaną.

Kwestionując powyższą decyzję w odwołaniu, podatnik wniósł o jej uchylenie i orzeczenie przez organ II instancji co do istoty sprawy. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 121 § 1, art. 122 i art. 191 O.p., art. 4 pkt 16 w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm. - w skrócie: "u.p.t.u.p.a."), a także art. 2 pkt 19 w zw. z art. 43 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm. - w skrócie: "u.p.t.u."). W piśmie z dnia [...], stanowiącym uzupełnienie odwołania, podatnik zarzucił organowi I instancji naruszenie art. 70 § 1 O.p. w wyniku wydania decyzji z dnia [...], którą określono zobowiązanie podatkowe za poszczególne miesiące 2004 r., po upływie terminu przedawnienia tych zobowiązań. W kolejnym piśmie z dnia [...] odwołujący się podniósł, że w sprawie, wbrew informacjom zawartym w piśmie Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...], nie nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2004 r. ponieważ nie została spełniona przesłanka przewidziana w art. 70 § 6 pkt 1 O.p.

Dyrektor Izby Skarbowej w P. decyzją dnia [...], nr [...], [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Argumentując powyższe rozstrzygnięcie organ odwoławczy stwierdził, że organ kontroli skarbowej właściwie przyjął, iż B. B. w 2004 r. utracił zwolnienie w podatku od towarów i usług przewidziane dla rolnika ryczałtowego z uwagi na przekroczenie w 2003 r. obrotów odpowiadających równowartości 800.000 EURO. Odnosząc się do zarzutu przedawnienia zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2004 r., organ II instancji wskazał, że z informacji udzielonej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] w piśmie z dnia [...] jednoznacznie wynika, iż bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych za miesiące od stycznia 2004 r. do grudnia 2006 r. został zawieszony z dniem [...] listopada 2009 r., na skutek wszczęcia przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. wobec B. B. postępowania przygotowawczego o przestępstwo skarbowe polegające na narażeniu na uszczuplenie podatku od towarów i usług za okres od stycznia 2004 r. do grudnia 2006 r. ujawnione w trakcie postępowania nr [...]. Zaznaczono, że na dzień [...] powyższe postępowanie nie zostało zakończone. Ponadto wskazano, że Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w P., w piśmie z dnia [...] poinformował, że w dniu [...] wszczęto postępowanie przygotowawcze nr [...] w sprawie o przestępstwa skarbowe ujawnione w toku kontroli skarbowej przeprowadzonej u B. B. Jednocześnie zaznaczono, że zakresem postępowania objęto m. in. czyn polegający na narażeniu na uszczuplenie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2004 i 2005 r. Mając na względzie powyższe informacje, Dyrektor Izby Skarbowej w P. uznał zarzut przedawnienia za bezpodstawny.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu B. B., reprezentowany przez doradcę podatkowego, wniósł o uchylenie powyższej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w P. oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

- art. 4 pkt 16 w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 7 u.p.t.u.p.a.,

- art. 2 pkt 19 w zw. z art. 43 ust. 1 pkt 3 u.p.t.u.,

- art. 122 O.p. poprzez niewyjaśnienie istotnych okoliczności faktycznych dotyczących działalności podatnika, wobec czego nie zastosowano wobec podatnika zwolnień dotyczących rolnika ryczałtowego;

- art. 70 § 6 ust. 1 O.p. poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego następuje na skutek wszczęcia jakiegokolwiek postępowania karnego skarbowego;

- art. 120 O.p. poprzez zastosowanie art. 70 § 6 ust. 1 O.p. w brzmieniu obowiązującym od 1 września 2005 r. w odniesieniu do zobowiązań powstałych w 2004 r.;

- art. 121 § 1 O.p. poprzez dowolną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz wykładnię norm prawnych o niejasnym znaczeniu na niekorzyść podatnika;

- art. 120, art. 121 oraz art. 122 w zw. z art 187 § 1 i art. 191 O.p. poprzez przekroczenie granicy swobodnej oceny dowodów, przez co dokonano sprzecznych z rzeczywistym stanem faktycznym ustaleń;

- art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) w zw. z art. 70 § 1 O.p. poprzez brak uchylenia decyzji organu podatkowego I instancji wobec upływu terminu przedawnienia zobowiązania.

W argumentacji autor skargi podniósł, że nie prowadził działów specjalnych produkcji rolnej, albowiem nie dokonywał sprzedaży kur nieśnych, a tym samym do jego przychodów nie miały zastosowania przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Z powyższego wywiódł, iż nie był obowiązany do prowadzenia ksiąg rachunkowych i nie utracił prawa do zwolnienia, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 7 u.p.t.u.p.a., dla rolnika ryczałtowego. Skarżący wyraził przekonanie, że zobowiązania podatkowe objęte zaskarżoną decyzją uległy przedawnieniu (w zakresie miesięcy od stycznia do listopada 2004 r. z dniem 31 grudnia 2009 r., a za grudzień 2004 r. z dniem 31 grudnia 2010 r.). W ocenie skarżącego, do powyższych dat nie nastąpiło zawieszenie ani przerwanie biegu terminu przedawnienia, albowiem postępowania przygotowawcze, na które powołał się organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji, dotyczyły wydanych przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. w dniu [...] m.in. decyzji w zakresie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od 2004 r. do 2006 r., które z kolei decyzjami Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] zostały uchylone i przekazane do ponownego rozpoznania. Okoliczność ta, zdaniem skarżącego, dowodzi, że nie została potwierdzona legalność decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P., a tym samym fakt powstania skutków w postaci narażenia na uszczuplenie podatku VAT. Ponadto w skardze podniesiono, że skoro do dnia [...] nie istniało zobowiązanie w zakresie podatku od towarów i usług za miesiące styczeń, marzec, kwiecień, maj i wrzesień 2004 r., to pozbawione podstaw jest twierdzenie organu, iż bieg terminu przedawnienia został zawieszony z dniem [...].

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w P. podtrzymał w całości stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Organ odwoławczy stwierdził także, że kwestia, czy działalność skarżącego należy do działu specjalnego, nie stanowi istoty rozstrzygnięcia.

WSA w Poznaniu postanowieniem z dnia 19 października 2011 r., sygn. akt I SA/Po 507/11, zawiesił postępowanie na zgodny wniosek stron, które następnie postanowieniem z dnia 16 lipca 2014 r. zostało podjęte na wniosek strony skarżącej.

Podczas kolejnej rozprawy w dniu 28 sierpnia 2014 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał w całości zarzuty zawarte w skardze. Ponadto zaakcentował, że organ w odpowiedzi na skargę wskazał na okoliczność wszczęcia postępowania karno-skarbowego dotyczącego podatku od towarów i usług, jednakże organ nie dowiódł, że podatnik wiedział o tym postępowaniu, a w szczególności, że został zawiadomiony o skutku w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Pełnomocnik strony skarżącej podniósł, że fakt uregulowania zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za rok 2004 i 2005, za wyjątkiem grudnia 2005 r., nie może mieć negatywnego wpływu dla podatnika w związku z przedawnieniem tych zobowiązań.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Badając zaskarżone decyzje według kryteriów przewidzianych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej w skrócie: "P.p.s.a."), Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zasadny okazał się zarzut dotyczący przedawnienia zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za miesiące styczeń, marzec, kwiecień, maj i wrzesień 2004 r., jak i określenia nadwyżki podatku naliczonego na należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za miesiące luty, czerwiec, lipiec, sierpień, październik, listopad i grudzień 2004 r.

W świetle zarzutów skargi istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się zasadniczo do rozstrzygnięcia, czy zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2004 r., których dotyczy zaskarżona decyzja zostało określone w warunkach przedawnienia, a zatem, czy Dyrektor Izby Skarbowej w P. mógł w ogóle wydać decyzję określającą skarżącemu zobowiązanie podatkowe za powyższy okres.

W punkcie wyjścia niniejszych rozważań wskazać należy, że zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie wskazuje się, że przedawnienie zobowiązań podatkowych oznacza, iż po upływie określonego czasu zobowiązanie podatkowe, chociaż niezapłacone, wygasa łącznie z odsetkami za zwłokę. Po upływie okresu przedawnienia z mocy prawa, bez konieczności wydawania żadnych decyzji, przestaje istnieć stosunek zobowiązaniowy pomiędzy podatnikiem i wierzycielem podatkowym. Wierzyciel, chociaż niezaspokojony, nie ma już podstaw do egzekwowania zobowiązania podatkowego. Zatem istotą instytucji przedawnienia uregulowanej w art. 70 O.p. jest to, iż na skutek upływu czasu zobowiązanie podatkowe wygasa z mocy prawa (art. 59 § 1 pkt 3 O.p.) i organ podatkowy nie może skutecznie domagać się od podatnika jego zapłaty, zobowiązanie podatkowe bowiem przestaje istnieć. Ustawodawca w art. 70 § 2-6 O.p. określił, w jakich przypadkach powyższa zasada doznaje ograniczeń. Dla upływu okresu przedawnienia bez znaczenia są takie czynności organu podatkowego, jak wszczęcie postępowania podatkowego czy wydanie decyzji deklaratoryjnej na podstawie art. 21 § 1 pkt 1 i § 3 O.p. określającej wysokość zobowiązania podatkowego powstałego z mocy prawa. Nie ma więc znaczenia fakt wydania tego rodzaju decyzji przez organ I czy II instancji (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 stycznia 2004 r., sygn. akt III SA 999/02, publ.: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Należy zauważyć, że przedawnienie, jako instytucja prawa materialnego, musi być bezwzględnie respektowana w toku postępowania, bowiem jego upływ powoduje wygaśnięcie zobowiązania na podstawie art. 59 § 1 pkt 9 O.p. Organ podatkowy jest więc zobowiązany do dokonania oceny, czy w okolicznościach konkretnej sprawy nastąpił upływ czasu skutkujący przedawnieniem oraz czy nie wystąpiły okoliczności powodujące przerwanie lub zawieszenie biegu terminu przedawnienia, rzutujące na przedłużenie terminu (art. 70 Op.). Zdaniem Sądu, nie budzi najmniejszych wątpliwości, że upływ terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w trakcie postępowania podatkowego musi być uwzględniony z urzędu przez organ podatkowy, przed którym postępowanie się toczy, niezależnie od tego, czy dotyczy postępowania przed organem I instancji, czy postępowania odwoławczego. Organ stwierdzając ujemną przesłankę kontynuowania postępowania, jest zobligowany do jego zakończenia przez umorzenie postępowania (art. 208 § 1 Op.).

Stosownie do dyspozycji art. 70 § 1 Op. zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. W rozpoznawanej sprawie termin przedawnienia zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za miesiące wskazane w zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w P. upływał z dniem 31 grudnia 2009 r. (decyzja dotyczy bowiem miesięcy stycznia, marca, kwietnia, maja i września 2004 r.). Z akt sprawy wynika bezspornie, że decyzje organów I i II instancji zostały wydane już po upływie terminu przedawnienia (odpowiednio w dniu [...] i w dniu [...]). Wprawdzie wcześniej istniała decyzja organu I instancji z dnia [...], ale w wyniku jej uchylenia w dniu [...] przez Dyrektora Izby Skarbowej w P., rozstrzygnięcie to zostało wyeliminowane z obrotu prawnego, a tym samym nie wywołało żadnych skutków prawnych. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w P., w niniejszej sprawie organy podatkowe były uprawnione do wydania przedmiotowych decyzji pomimo upływu terminu przedawnienia, albowiem w wyniku wszczęcia w dniu [...] przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. wobec B. B. postępowania przygotowawczego o przestępstwo skarbowe polegające na narażeniu na uszczuplenie podatku od towarów i usług za okres od stycznia 2004 r. do grudnia 2006 r., doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia z dniem [...] listopada 2009 r. Zdaniem składu orzekającego powyższy pogląd organu podatkowego w badanej sprawie nie zasługuje na akceptację.

W ocenie Sądu, kluczowe znaczenie dla oceny zarzutu przedawnienia ma wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 lipca 2012 r. w sprawie o sygn. P 30/11, w którym stwierdzono, że art. 70 § 6 pkt 1 O.p., w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 58 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387 oraz z 2007 r. Nr 221, poz. 1650), w zakresie, w jakim wywołuje skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, w związku z wszczęciem postępowania karnego lub postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym to postępowaniu podatnik nie został poinformowany najpóźniej z upływem terminu wskazanego w art. 70 § 1 O.p., jest niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa, wynikającą z art. 2 Konstytucji RP. Choć powołane wyżej orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego od dnia 1 stycznia 2003 r. do dnia 1 września 2005 r., to Trybunał Konstytucyjny zwrócił uwagę w punkcie 7 uzasadnienia tego wyroku, że po nowelizacji przepisu, tj. z dniem 30 czerwca 2005 r., która weszła w życie z dniem 1 września 2005 r. (ustawa o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw, Dz. U. Nr 143, poz. 1199) ustawa również zawiera normę uznaną w tym wyroku za niekonstytucyjną. Nie może zatem budzić wątpliwości, że stwierdzona przez Trybunał Konstytucyjny cecha niekonstytucyjności odnosi się także do art. 70 § 6 pkt 1 O.p., w brzmieniu obowiązującym po dniu 1 września 2005 r.

Trybunał Konstytucyjny analizując zagadnienie zawieszenia biegu terminu przedawnia zobowiązania podatkowego uznał, że niezgodność przepisu art. 70 § 6 pkt 1 O.p. z wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa polega na tym, że skutek zawieszenia biegu terminu przedawnienia następuje z mocy prawa, tj. z chwilą wydania postanowienia o wszczęciu śledztwa lub dochodzenia w sprawie, w związku z czym podatnik nie ma wiedzy o podjęciu czynności, która w tak istotny sposób wpływa na zakres jego praw. Powoływana wyżej konstytucyjna zasada ochrony zaufania obywatela do państwa wymaga, aby obywatel - podatnik nie był zaskakiwany działaniami organów administracji państwowej niosącymi dla niego niekorzystne skutki podatkowe, jak i nie tkwił w stanie niepewności przez bliżej nieokreślony czas. W tym zakresie winna istnieć transparentność działań organów podatkowych.

W świetle stanowiska Trybunału Konstytucyjnego i ugruntowanego na jego tle orzecznictwa sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości, że dla zawieszenia biegu terminu przedawnienia położenie nacisku jedynie na datę wydania postanowienia o wszczęciu postępowania jest niewystarczające i nie może zostać uznane za świadczące o tym, że doszło do skutecznego zawieszenia biegu terminu przedawnienia w sposób określony w art. 70 § 6 pkt 1 O.p. Organy skarbowe w trakcie 5-letniego okresu przedawnienia mają prawo wszcząć i prowadzić postępowanie w sprawie o przestępstwo (wykroczenie) skarbowe, co skutkować będzie zawieszeniem biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Jednakże najpóźniej z chwilą upływu 5-letniego terminu przedawnienia podatnik musi zostać poinformowany, że przedawnienie nie następuje, bo jego bieg został zawieszony w związku z wszczęciem postępowania karnoskarbowego (por. wyroki NSA w Warszawie z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt I FSK 656/12 oraz z dnia 25 kwietnia 2013 r., sygn. akt I FSK 810/12, publ.: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Mając na względzie powyższe, w ocenie Sądu, przy wykładni art. 70 § 1 pkt 6 O.p., należy uwzględnić wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 lipca 2012 r., a wymieniony przepis interpretować w ten sposób, że wszczęcie śledztwa lub dochodzenia zawiesza bieg terminu przedawnienia, jeśli podatnik został o tym fakcie zawiadomiony, lub z okoliczności sprawy wynika, kiedy podatnik dowiedział się o toczącym się postępowaniu i jego przedmiocie, którym musi być podejrzenie popełnienie przestępstwa lub wykroczenia związanego z niewykonaniem zobowiązania podatkowego. Niewątpliwie ewentualne ogłoszenie postanowienia o przedstawieniu zarzutów usuwa wszelkie wątpliwości, co do stanu wiedzy podatnika.

Dyrektor Izby Skarbowej w P. wskazując w tym zakresie na bezzasadność skargi powołał się jedynie na pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...], w którym wskazano, że bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych za miesiące od stycznia 2004 r. do grudnia 2006 r. został zawieszony z dniem [...], na skutek wszczęcia przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. wobec B. B. postępowania przygotowawczego o przestępstwo skarbowe polegające na narażeniu na uszczuplenie podatku od towarów i usług za okres od stycznia 2004 r. do grudnia 2006 r. ujawnione w trakcie postępowania nr [...]. Podkreślenia jednak wymaga, że organ odwoławczy w żaden sposób nie wykazał, czy i kiedy skarżący został powiadomiony o toczącym się względem niego postępowaniu karno-skarbowym. Sąd w składzie orzekającym podziela w pełni pogląd utrwalony w orzecznictwie, iż przy interpretacji art. 70 § 1 pkt 6 O.p. należy przyjąć, że wszczęcie śledztwa lub dochodzenia zawiesza bieg terminu przedawnienia, jeżeli podatnik został o tym fakcie poinformowany, a więc został zawiadomiony przez organ podatkowy, lub dowiedział się w inny sposób o tym fakcie, np. z akt, czy też z okoliczności sprawy (por. wyroki WSA w Krakowie z dnia 11 października 2013 r., sygn. akt I SA/Kr 1020/13 oraz z dnia 7 listopada 2013 r., sygn. akt I SA/Kr 1003/13, publ.: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Tymczasem na podstawie akt niniejszej sprawy nie sposób natomiast ustalić, czy do strony dotarła informacja o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia spornego zobowiązania ze względu na wszczęcie wobec niej postępowania (śledztwa) w sprawie popełnienia przestępstwa skarbowego. Organy nie wykazały ani w toku postępowania podatkowego, ani sądowoadministracyjnego, czy i kiedy strona otrzymała informację o wszczęciu i prowadzeniu wobec niej postępowania karno-skarbowego. W aktach administracyjnych (k. 1953) znajduje się jedynie wspomniane pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...], z którego wynika, że bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych za miesiące od stycznia 2004 r. do grudnia 2006 r. został zawieszony z dniem [...], na skutek wszczęcia przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. wobec B. B. postępowania przygotowawczego o przestępstwo skarbowe polegające na narażeniu na uszczuplenie podatku od towarów i usług za okres od stycznia 2004 r. do grudnia 2006 r. ujawnione w trakcie postępowania nr [...]. Przy czym na dzień [...] powyższe postępowanie nie zostało zakończone. Jednoznacznie wskazano, że zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące styczeń, marzec, kwiecień, maj i wrzesień 2004 r. wynikające z decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. z dnia [...] zostało uregulowane w całości. Z kolei, ze znajdującego się w aktach administracyjnych pisma Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. z dnia [...] wynika, że w dniu [...] wszczęto postępowanie przygotowawcze nr [...] w sprawie o przestępstwa skarbowe ujawnione w toku kontroli skarbowej przeprowadzonej u B. B. Jednocześnie zaznaczono, że zakresem postępowania objęto m. in. czyn polegający na narażeniu na uszczuplenie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2004 i 2005 r. (k. 1941 akt adm.). W kontekście powyższych pism z całą stanowczością stwierdzić należy, że w ich treści brak jest jakichkolwiek odniesień, co do powzięcia przez stronę informacji o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia w związku z prowadzonym postępowaniem. Jak już wyżej wskazano, podatnik powinien być poinformowany o zdarzeniu implikującym zawieszenie biegu terminu przedawnienia. Brak takiej informacji powoduje natomiast, że nawet mimo wszczęcia stosownego postępowania nie dojdzie do wydłużenia terminu przedawnienia. Należy mieć bowiem na uwadze, że orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności przepisu z Konstytucją RP ma skutek wsteczny (ex tunc), co oznacza, że przepis jest niekonstytucyjny od chwili jego wejścia w życie i taki fakt powinien być brany pod uwagę przy kontroli aktu administracyjnego (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 22 lipca 2013 r., sygn. akt I SA/Gl 190/13, publ.: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Uwzględnienie zarzutu przedawnienia zobowiązania podatkowego czyniło, w ocenie Sądu, zbędne odniesie się do pozostałych zarzutów podniesionych w skardze.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ odwoławczy zobowiązany jest uwzględnić powyższe uwagi, w szczególności powinien zbadać i ewentualnie wykazać, czy skarżący został powiadomiony przed upływem terminu przedawnienia o fakcie wszczęcia postępowania karnoskarbowego, lub wykazać, czy w inny sposób skarżący uzyskał informację o toczącym się postępowaniu mającym wpływ na zawieszenie biegu terminu przedawnienia, bądź, czy podjęto inne działania, które przerwały bieg terminu przedawnienia. W przypadku ustalenia braku przesłanek do zawieszenia lub przerwania biegu przedawnienia w niniejszej sprawie należy rozważyć zasadność umorzenia postępowania podatkowego.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a., orzekł jak w pkt I sentencji. Zakres, w jakim uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu określony został na podstawie art. 152 P.p.s.a. (pkt II sentencji). W przedmiocie kosztów postępowania orzeczono, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. (pkt III sentencji), w kwocie obejmującej uiszczony wpis od skargi w wysokości [...] zł, koszty zastępstwa procesowego radcy prawnego w wysokości [...] zł oraz niezbędny wydatek w postaci opłaty skarbowej od pełnomocnictwa ([...] zł).,