Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 278/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-05-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 67a par. 1, art. 187 par.1, art. 191,
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Trelka, Sędziowie sędzia WSA Sławomir Kozik, sędzia WSA Katarzyna Owsiak (sprawozdawca), Protokolant referent stażysta Grażyna Wojda, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2017 r. sprawy ze skargi J. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia oraz rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowych uchyla zaskarżoną decyzję


UZASADNIENIE

1. Postępowanie przed organami podatkowymi.

1.1. Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w W. (dalej: DIS/organ odwoławczy) z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. (dalej: NUS/organ pierwszej instancji) z dnia [...] sierpnia 2015 r. Nr [...], wydaną J.T. (dalej: Skarżący/Strona) w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za miesiące IX, X, Xl 2006 r. w łącznej kwocie 2.163 zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości łącznej 2.124 zł, oraz odmowy rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za miesiące III, V, VII i VIII 2006 r. w łącznej kwocie 1.485 zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości łącznej 1.501 zł.

1.2. Skarżący zwrócił się z wnioskiem o umorzenie zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za miesiące IX, X, XI 2006 r. w łącznej kwocie 2.163 zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości 2.124 zł, oraz o rozłożenie na raty zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za miesiące III, V i VIII 2006 r. w łącznej kwocie 1.485 zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości 1.501 zł.

Skarżący uzasadnił wniosek trudną sytuacją życiową, spowodowaną chorobą, a następnie śmiercią syna w 2012 r. Skarżący wyjaśnił, że jego żona zajmowała się synem, nie mogła pracować, a wszystkie zarobione przez Skarżącego pieniądze były przeznaczane na leczenie syna. Powyższe okoliczności, zdaniem Skarżącego doprowadziły do kłopotów finansowych jego i żony.

1.3. NUS decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. wniosek Skarżącego załatwił odmownie nie znajdując podstaw do zastosowania wnioskowanych ulg w spłacie zobowiązań podatkowych.

1.4. Od powyższej decyzji Strona wniosła odwołanie, w którym zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 67a § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r. poz. 201 ze zm., dalej: O.p.), poprzez jego niewłaściwe zastosowanie skutkujące uznaniem, iż nie występuje w sprawie ani ważny interes podatnika, ani ważny interes publiczny. W złożonym odwołaniu Skarżący podniósł, iż powstałe przez lata zaległości podatkowe spowodowane były trudną sytuacją życiową i są konsekwencją walki o życie syna, a obecnie nie posiada środków na uregulowanie zobowiązań podatkowych, gdyż jest osobą bezrobotną. Zwrócił też uwagę na fakt, iż w postępowaniu naruszona została zasada zaufania do organów podatkowych, gdyż w innym postępowaniu w sprawie udzielenia ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych, w tym samym stanie faktycznym, Naczelnik Urzędu Skarbowego W. stwierdził istnienie przesłanek ważnego interesu podatnika i umorzył oraz rozłożył na raty część zaległości. Zdaniem Strony organ podatkowy pierwszej instancji zaskarżoną decyzją naruszył także zasadę postępowania zawartą w art. 139 O.p. prowadząc postępowanie ponad 5 miesięcy od złożenia przez Stronę wniosku. W związku z powyższym podatnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy zgodnie z art. 233 § 1 O.p. lub przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ podatkowy pierwszej instancji.

1.5. DIS decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy w uzasadnieniu rozstrzygnięcia wyjaśnił, że zgodnie z art. 67a § 1 pkt 2 i 3 O.p. organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną lub odroczyć bądź rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki określone w decyzji, o której mowa w art. 53a. DIS wskazał, że z akt sprawy wynika, iż Strona obliczała należny podatek do zapłaty, wykazywała go w składanych deklaracjach VAT - 7, ale nie dokonywała wpłat tego podatku w terminach płatności. Powyższe w ocenie DIS oznacza, że okoliczności powstania zaległości podatkowych nie miały cech szczególnych, niezależnych od działań Strony. Nie dokonując wpłat podatku w terminie płatności Skarżący dysponował według własnego uznania środkami pieniężnymi należnymi Skarbowi Państwa, co w żaden sposób nie stanowi przesłanki ważnego interesu podatnika czy interesu publicznego.

DIS podkreślił, że nie kwestionuje faktu, iż choroba a następnie śmierć dziecka jest zdarzeniem nadzwyczajnym i traumatycznym, co może świadczyć o występowaniu w sprawie przesłanki ważnego interesu podatnika, jednak mając na uwadze obecną sytuację finansową Skarżącego nie uznał za zasadne zastosowania wnioskowanych ulg. Oprócz bowiem ustalenia przyczyn powstania zaległości podatkowych istotne znaczenie ma aktualna sytuacja finansowa Strony i obecne możliwości spłaty zaległości podatkowych.

DIS wyjaśnił, że przeanalizował sytuację materialną i finansową Strony i nie kwestionuje faktu, iż sytuacja zdrowotna i finansowa Strony nie jest łatwa oraz, że w obecnej sytuacji materialnej nie jest w stanie uiścić jednorazowo przedmiotowych zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za miesiące III, V, VII, VIII, IX, X i XI 2006 r. w łącznej kwocie 3.648 zł wraz z odsetkami za zwłokę w łącznej wysokości 3.625 zł. Organ odwoławczy wskazał jednocześnie, że nie kwestionuje, iż umorzenie części zobowiązań podatkowych leży niewątpliwie w interesie Skarżącego, gdyż uwolniłoby go to od odpowiedzialności za te zobowiązania wobec budżetu, jednakże jest zdania, iż umorzenie wnioskowanych zaległości w chwili obecnej jest przedwczesne. Z akt sprawy wynika bowiem, iż Strona posiada majątek nieruchomy tj. grunty rolne o powierzchni 3,89 ha. nieruchomość zabudowaną o powierzchni 0,52 ha położoną w miejscowości S. [...] H. we współwłasności z A.T. oraz mieszkanie w W. przy ul. [...], które mogą stanowić zabezpieczenie wykonania zobowiązań podatkowych.

Odnosząc się do zarzutów Strony dotyczących braku umorzenia zaległości podatkowych, pomimo stwierdzenia trudnej sytuacji finansowej i majątkowej Strony, a także niskich dochodów podatnika za lata 2012-2013, organ odwoławczy zauważa, iż z akt sprawy wynika, iż Strona nie uzyskuje dochodów, jednakże jest na utrzymaniu rodziny, posiada majątek nieruchomy, wobec tego zapłata zaległości podatkowych nie zagraża jej egzystencji.

W kwestii natomiast wniosku Strony o rozłożenie na raty zaległości podatkowych DIS wskazał, że z akt sprawy wynika, iż proponowane przez Stronę raty nie byłyby realne, gdyż Strona nie uzyskuje żadnych dochodów. Z odwołania wprawdzie wynika, że środki na spłatę zaległości w ratach pochodziłyby od najbliższej rodziny, jednakże Strona nie uprawdopodobniła tego faktu, nie przedstawiła żadnych dowodów, potwierdzających możliwości finansowe rodziny, a stwierdziła tylko, iż ich możliwości są również ograniczone, zatem brak jest podstaw do ustalenia jakiegokolwiek układu ratalnego możliwego do dotrzymania.

Odnosząc się do zarzutu odwołania, iż organ pierwszej instancji zajął odmienne stanowisko niż Naczelnik Urzędu Skarbowego W. w decyzji z dnia [...] maja 2015 r., w takim stanie faktycznym, DIS podkreślił, że z art. 67a § 1 O.p. wynika wyraźnie, że decyzje organów w tym przedmiocie mają charakter tzw. uznania administracyjnego i nie są to decyzje automatyczne wydawane w momencie złożenia każdego wniosku. Z przepisu tego nie wynika także obowiązek udzielania wielu ulg przez różne organy podatkowe. Stwierdzenie istnienia przesłanek dotyczących ważnego interesu podatnika, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, nie nakłada na organ automatycznego obowiązku orzeczenia zgodnie z oczekiwaniem wnioskodawcy, w tym przypadku o umorzeniu czy rozłożeniu na raty pozostałych należności.

DIS odnosząc się do twierdzeń Skarżącego dotyczących przesłanki przedawnienia zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za 2006 r. wskazał, że z akt egzekucyjnych nadesłanych przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. wynika, iż tytuł wykonawczy nr [...] dotyczący zaległości w podatku od towarów i usług za marzec 2006 r. został uznany za doręczony przez organ egzekucyjny w dniu 17 sierpnia 2006 r. w trybie art. 44 K.p.a., natomiast odpisy tytułów wykonawczych nr [...], obejmujących zaległości za okresy V, VII, VIII, IX, X i XI 2006 r., zostały doręczone osobiście zobowiązanemu w dniu 16 sierpnia 2007 r. Ustawowy 5-cio letni termin przedawnienia w/w zaległości podatkowych upływał z dniem 31 grudnia 2011 r., natomiast w dniu 2 grudnia 2011 r. zastosowano środek egzekucyjny w postaci pobrania należności u zobowiązanego, który przerwał bieg terminu przedawnienia zgodnie z art. 70 § 4 O.p. Wobec powyższego termin przedawnienia przedmiotowych zaległości podatkowych rozpoczął ponownie swój bieg od dnia 3 grudnia 2011 r. i upłynie z dniem 3 grudnia 2016 r.

2. Postępowanie przed Sądem pierwszej instancji.

2.1. Skarżący nie zgodził się z wydaną decyzją i złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając jej naruszenie:

- art. 67 a § 1 pkt 2 i 3 O.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie skutkujące uznaniem, iż nie występuje w sprawie ani ważny interes podatnika, ani ważny interes publiczny,

- art. 121, art. 122 w związku z art. 180, art. 187 § 1 , art. 188 oraz art. 191 O.p. poprzez niepodjęcie przez organ podatkowy niezbędnych działań w celu wyjaśnienia stanu faktycznego oraz nieprawidłowe i niepełne rozpatrzenie zebranego w sprawie materiału dowodowego.

2.2. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zwolnienie od kosztów sądowych.

2.3. DIS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

3.1. W ocenie Sądu wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie.

3.2. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016 r. poz. 718 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.), stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), lit. b) i lit. c) p.p.s.a.).

3.3. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone rozstrzygnięcie narusza przepisy prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na rozstrzygnięcie.

3.4. Kontroli Sądu poddano decyzję dotyczącą odmowy umorzenia zaległości podatkowych oraz odmowy rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowych.

Podstawą materialną wydanej decyzji jest przepis art. 67a § 1 O.p., zgodnie z którym organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może :

1. odroczyć termin płatności podatku,

2. rozłożyć zapłatę podatku na raty,

3. odroczyć lub rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki określone w decyzji, o której mowa w art. 53a,

4. jak również umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną.

Sądy administracyjne wielokrotnie dokonywały już wykładni przepisu art. 67a § 1 O.p. co miało miejsce m.in. w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 2017 r., sygn. akt II FSK 4126/14, z dnia 18 października 2016 r., sygn. akt II FSK 2579/14, z dnia 9 sierpnia 2016 r., sygn. akt II FSK 1975/14 i II FSK 2397/14, z dnia 3 sierpnia 2016 r., sygn. akt II FSK 1968/14, z dnia 15 lipca 2016 r., sygn. akt II FSK 1685/14, z dnia 18 maja 2016 r., sygn. akt II FSK 1128/14, z dnia 2 marca 2016 r., sygn. akt II FSK 2474/15. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą skargę w pełni podziela pogląd jakiemu dano wyraz w przywołanych wyrokach.

W art. 67a § 1 O.p. przewidziane zostały dwie przesłanki, przy zaistnieniu których organ podatkowy może w drodze decyzji zastosować ulgę podatkową – ważny interes podatnika lub interes publiczny. Zgodnie z językowymi dyrektywami wykładni spójnik lub użyty w przepisie oznacza, że wystarcza spełnienie jednej z alternatywnych przesłanek. Podkreślić należy, że instytucja umorzenia zaległości podatkowej ma charakter uznaniowy w sensie dopuszczalności wyboru konsekwencji prawnych sytuacji opisanej w hipotezie normy prawnej. Stąd też w przypadku stwierdzenia, że w sprawie występuje którakolwiek z przesłanek określonych w art. 67a § 1 O.p. (ważny interes podatnika lub interes publiczny albo obie przesłanki łącznie) – organ w sposób uznaniowy podejmuje decyzję o wyborze alternatywy – czy przyznać podatnikowi ulgę w spłacie zobowiązań podatkowych, czy też nie.

Przywołany przepis wyznacza dwie fazy postępowania podatkowego. W pierwszej organ podatkowy obowiązany jest dokonać ustalenia czy zachodzi przynajmniej jedna z wymienionych przesłanek zastosowania ulgi, co wymaga zgromadzenia niezbędnego dla tych ustaleń materiału dowodowego oraz przeprowadzenia jego właściwej oceny. Organ zobligowany jest również wskazać, jak (zwłaszcza w kontekście istniejącego stanu faktycznego) należy postrzegać rozumienie przesłanki ważny interes podatnika oraz interes publiczny. W tym zakresie granice obowiązków organu wyznaczają normy prawne zawarte w art. 122 (dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego), art. 187 § 1 (zgromadzenie i wyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego), czy też art. 191 O.p. (dokonanie oceny na podstawie całego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona) oraz oczywiście wykładnia art. 67a § 1 O.p. Organ podatkowy może zastosować ulgę w spłacie zobowiązań podatkowych, jeżeli w indywidualnej sprawie w tym przedmiocie ustali i oceni zaistnienie przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego.

W przypadku natomiast uznania, że spełniona została jedna bądź obie z przesłanek, postępowanie wkracza w kolejną fazę, w której organ dokonuje wyboru opcji decyzyjnej: zastosuje ulgę albo odmówi jej udzielenia. Przepis art. 67a § 1 O.p. nie określa przy tym kryteriów wyboru rozwiązania decyzyjnego, w przypadku ziszczenia się którejkolwiek z przesłanek umorzenia zaległości podatkowej. Użyte w tym przepisie określenie "może" oznacza, że to organ samodzielnie dokonuje wyboru alternatywnego rozwiązania, co nie świadczy, że dysponuje w tym zakresie zupełną dowolnością. Organu podatkowego nie może w tym zakresie zastąpić sąd administracyjny. Stwierdzenie przez organ braku przesłanek ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego w zastosowaniu ulgi podatkowej powoduje, że nie będzie on dysponował wyborem rozstrzygnięcia, a decyzja będzie miała charakter związany. Brak przesłanek oznacza wobec tego konieczność wydania decyzji o odmowie zastosowania ulgi podatkowej.

Natomiast spełnienie przesłanki ważnego interesu podatnika wiąże się z istnieniem po jego stronie szczególnych powodów przesądzających, że żądanie pełnej i terminowej zapłaty podatku może zachwiać podstawami egzystencji podatnika i (lub) osób zależnych od niego. Pojęcia ważnego interesu podatnika nie można ograniczać tylko i wyłącznie do sytuacji nadzwyczajnych, czy też zdarzeń losowych uniemożliwiających uregulowanie zaległości podatkowych, albowiem pojęcie to funkcjonuje w zdecydowanie szerszym znaczeniu, uwzględniającym nie tylko sytuacje nadzwyczajne, ale również normalną sytuację ekonomiczną podatnika, wysokość uzyskiwanych przez niego dochodów oraz wydatków, a w tym względzie również wydatków ponoszonych w związku z ochroną zdrowia własnego lub członków najbliższej rodziny (koszty leczenia).

W orzecznictwie wskazuje się również, że są pewne granice uznania administracyjnego, w obrębie których może poruszać się organ podatkowy, podejmując decyzję w następstwie wystąpienia przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, o których mowa w art. 67a § 1 O.p. Przekroczenie tych granic ma m.in. miejsce wówczas, gdy wybór alternatywy decyzyjnej dokonany został z rażącym naruszeniem zasady sprawiedliwości, wskutek uwzględnienia kryteriów oczywiście nieistotnych (bagatelnych) lub nieracjonalnych lub na podstawie fałszywych przesłanek, argumentów, które są nieprawdziwe (tak NSA w wyroku z dnia 2 marca 2016 r., sygn. akt II FSK 2747/15). Przyznanie organowi dyskrecjonalnych uprawnień nie oznacza zupełnej dowolności w podejmowaniu decyzji w ramach uznania administracyjnego i choć sąd administracyjny nie może zobowiązać organu podatkowego do wydania decyzji o umorzeniu bądź odmowie umorzenia zaległości podatkowej to jednak poza zakresem sprawowanej przez sądy administracyjne kontroli administracji publicznej nie mogą pozostawać przypadki korzystania przez organy z przyznanej im kompetencji w sposób woluntarystyczny, zupełnie nieracjonalny lub sprzeczny z podstawowymi zasadami konstytucyjnymi.

3.5. Odnosząc powyższe rozważania do stanu faktycznego niniejszej sprawy, w oceni Sądu, DIS w skarżonej decyzji przekroczył tak zdefiniowane granice uznania zarówno w zakresie odmowy umorzenia zaległości podatkowych jak i w zakresie odmowy rozłożenia zaległości na raty.

3.6. W przedmiotowej sprawie o ulgę wnioskował podatnik jako osoba fizyczna nie prowadząca działalności gospodarczej. Skarżący swój wniosek argumentował trudną sytuacją finansową i życiową, wskazując, że po śmierci syna w lutym 2012 i rozpadzie rodziny zmaga się z depresją i innymi chorobami, nadto jest osoba bezrobotną pozostającą na utrzymaniu brata. Wskazał jednocześnie, że powstałe przez lata zaległości podatkowe spowodowane były wieloletnią walką o życie syna. Skarżący podkreślał, że nie uchyla się od uregulowania ciążących na nim zaległości podatkowych i podjął próbę ich spłaty przy pomocy najbliższej rodziny, gdyż inny organ podatkowy udzielił mu ulgi w spłacie zaległości w postaci częściowego umorzenia zaległości i rozłożenia pozostałej części na raty.

3.7. Organ odwoławczy przyznał w skarżonej decyzji, iż okoliczności powstania zaległości podatkowych a także sytuacja finansowa oraz zdrowotna Strony jest trudna i wypełnia przesłankę ważnego interesu podatnika, jednak mając na uwadze uznaniowość podejmowanej decyzji nie uznał za zasadne umorzenia przedmiotowych zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę mając na uwadze, iż Skarżący posiada majątek nieruchomy, który może stanowić zabezpieczenie spłaty przedmiotowych zaległości podatkowych. DIS wskazał, że umorzenie zaległości byłoby przedwczesne w sytuacji gdy Skarżący posiada majątek nieruchomy tj. grunty rolne o powierzchni 3,89 ha. nieruchomość zabudowaną o powierzchni 0,52 ha położoną w miejscowości S. [...] H. we współwłasności z A.T. oraz mieszkanie w W. przy ul. [...]. Organ uznał, że posiadanie nieruchomości przez Skarżącego sprawia, że zapłata zaległości podatkowych nie zagraża jego egzystencji.

Reasumując, organ uznał, że okolicznością przesadzającą o zasadności odmowy umorzenia zaległości jest posiadanie przez Skarżącego nieruchomości.

3.8. Argumentacja, która legła u podstaw negatywnego dla Strony rozstrzygnięcia, w świetle akt sprawy administracyjnej, okazała się nieprawdziwa.

Jak bowiem wynika z dokumentów zgromadzonych w toku postępowania Skarżący nie jest właścicielem mieszkania położonego w W. przy u[...], a jego właścicielką, w ramach majątku odrębnego, jest żona Strony, co więcej Skarżący nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z żoną, nie zamieszkuje więc w tym mieszkaniu (dane zawarte w Oświadczeniu o sytuacji finansowej, rodzinnej i majątkowej dla osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej – karty 1-7 akt administracyjnych). Co się zaś tyczy drugiej wskazanej w uzasadnieniu decyzji nieruchomości, gruntów rolnych o powierzchni 3,89 ha. położonej w miejscowości S. [...] H., jak wynika z odpisu z księgi wieczystej nieruchomość ta jest obciążona hipoteką przymusową ustanowioną na rzecz Naczelnika Urzędu Skarbowego W. (wydruk zupełny treści księgi wieczystej – karty 20-22 akt administracyjnych) co więcej Skarżący, jak wynika z informacji udzielonych przez niego użyczył grunty w 2004 roku bratu do używania.

Powyższe ustalenia dokonane przez Sąd na podstawie akt sprawy wskazują, że analiza sytuacji finansowej Skarżącego dokonana przez organ w skarżonej decyzji z pominięciem zebranego materiału dowodowego i w sposób nie swobodny a dowolny okazała się wadliwa co narusza przepis art. 187 § 1 O.p. w związku z art. 191 O.p.

3.9. Podobnie negatywnie ocenia Sąd sposób rozpatrzenia wniosku Skarżącego o rozłożenie na raty zaległości podatkowych. DIS wskazał, że przyznanie powyższej ulgi w zakresie rat uzależnione jest nie tylko od stwierdzenia występowania ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, lecz również od oceny sytuacji podatnika pod kątem jego możliwości finansowych spłaty w ratach. Organ drugiej instancji mimo dostrzeżenia istnienia w sprawie ważnego interesu podatnika ocenił, że proponowane przez Stronę raty nie byłyby realne, gdyż Strona nie uzyskuje żadnych dochodów a nie uprawdopodobniła, że środki na spłatę zaległości w ratach pochodziłyby od najbliższej rodziny. Organ podkreślił, że Strona nie przedstawiła żadnych dowodów, potwierdzających możliwości finansowe rodziny, a stwierdziła tylko, iż ich możliwości są również ograniczone. Mając powyższe na względzie DIS uznał, że brak jest podstaw do ustalenia jakiegokolwiek układu ratalnego możliwego do dotrzymania.

W ocenie Sądu również i ta argumentacja organu jest nieprawdziwa i nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy. Jak bowiem wskazywał Skarżący w odwołaniu i odpowiedzi na arkusz odwoławczy Naczelnik Urzędu Skarbowego W. uwzględnili wniosek Strony o rozłożenie spłaty zaległości na raty i raty te są spłacane przy wsparciu brata Skarżącego. Informacja o rozłożeniu zaległości na raty była w posiadaniu organu pierwszej instancji jeszcze przed wydaniem decyzji – w aktach sprawy znajduje się pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia 14 czerwca (karta 47 akt administracyjnych), z którego wynika, że zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych rozłożona została na 10 rat. Organ odwoławczy dysponował również informacją od Skarżącego na temat terminowego wpłacania ustalonych przez niego rat, informacja ta nie została zakwestionowana przez DIS.

Co więcej wskazać należy, że w odwołaniu Strona podniosła także, iż organ podatkowy pierwszej instancji na dzień wydania zaskarżonej decyzji z dnia 14 sierpnia 2015 r. był w posiadaniu nieaktualnych danych. Skarżący wskazał bowiem, że Naczelnik Urzędu Skarbowego W. decyzją z dnia [...] maja 2015 r., po ponownej analizie sytuacji podatnika, uznając, iż zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 67a § 1 O.p. umorzył Stronie część zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007r., a pozostałą część rozłożył na raty, które są spłacane terminowo. Jednocześnie podkreślić należy, że zarówno organ pierwszej jak i drugiej instancji dysponowali Oświadczeniem o sytuacji finansowej, rodzinnej i majątkowej dla osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej złożonym przez Stronę w postępowaniu przed Naczelnikiem Urzędu Skarbowego W. (karty 37-41 akt administracyjnych), w którym ujawnione zostały te same dane dotyczące sytuacji majątkowej strony co o w niniejszym postępowaniu. Podejmując niekorzystne dla strony rozstrzygnięcie w zakresie udzielenia ulgi w spłacie zobowiązań organ w skarżonej decyzji nie wskazał jakie okoliczności stanu faktycznego przesądziły o odmiennym rozstrzygnięciu, niż wydane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W. W ocenie Sądu zgodzić się należy ze stroną, że brak uzasadnienia w powyższym zakresie w skarżonej decyzji narusza zasadę zaufania do organów podatkowych unormowaną w art. 121 § 1 O.p.

Wobec powyższego uznać należy, że twierdzenia organu co do braku podstaw do ustalenia jakiegokolwiek układu ratalnego możliwego do dotrzymania nie znajdują potwierdzenia w materiale dowodowym, co więcej są w jego świetle nieprawdziwe.

3.10. Jak już było wyżej wspominane w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że przekroczenie granic przyznanego organom uznania administracyjnego ma m.in. miejsce wówczas, gdy wybór alternatywy decyzyjnej dokonany został z rażącym naruszeniem zasady sprawiedliwości, lub na podstawie fałszywych przesłanek, argumentów, które są nieprawdziwe.

Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Organ mimo dostrzeżenia w stanie faktycznym sprawy ważnego interesu Strony w udzieleniu ulg w spłacie zaległości czy to w postaci umorzenia czy rozłożenia na raty dokonały rozstrzygnięcia niekorzystnego dla Skarżącego opierając się na argumentacji nieprawdziwej, nieznajdującej potwierdzenia w aktach sprawy, co narusza 67a § 1 pkt 2 i 3 O.p. w związku z art. 187 § 1 O.p. i art. 191 O.p.

3.11. Z tych też względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a skargę uwzględnił i uchylił zaskarżoną decyzję.

3.12. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu DIS zobowiązany będzie do dokonania oceny materiału dowodowego z uwzględnieniem wykładni prawa poczynionej w niniejszym wyroku.