Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2511/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-10-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 81 c ust. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 października 2016 r. sprawy ze skargi [...] Oddziału Terenowego w R. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2015 r. znak [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku dostarczenia ekspertyzy stanu technicznego uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. znak: [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 81c ust. 2 w związku z art. 66 ust. 1 pkt 1 i art. 83 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm.) nałożył na Agencję Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w R. obowiązek przedłożenia w terminie do dnia [...] października 2015 r. ekspertyzy stanu technicznego osadnika ścieków opadowych i drenażowych (obiekt budowlany pozostały po byłym [...] Kombinacie Ogrodniczym w P.), znajdującego się na terenie działki o nr ewid. [...] (obszar kolejowy zamknięty) obręb [...] P., powiat [...].

Przedstawiając stan faktyczny sprawy organ wskazał, że w dniu [...] czerwca 2013 r. za pośrednictwem Fundacji [...] w K. pozyskał informację w sprawie zdewastowanej podczyszczalni ścieków w P. (byłe tereny [...] w P.), która zanieczyszcza ściekami komunalnymi ciek B. (dopływ rzeki B.).

W odpowiedzi na skierowane przez organ do [...] S.A. Centrali w W. pismo, [...] S.A. Oddział [...] w K. pismem z dnia [...] października 2013 r. poinformował, że działka nr [...] objęta jest w całości umową dzierżawy [...] z [...] S.A. Zakład [...] w K..

W piśmie z dnia [...] stycznia 2014 r., w odpowiedzi na wezwanie do nadesłania protokołów z kontroli okresowej rocznej oraz pięcioletniej stanu technicznego osadnika ścieków opadowych i drenażowych, [...] S.A. [...] w K. wyjaśniło, że osadnik znajdujący się na terenie działki nr ewid. [...] zarządzanej przez [...] S.A. [...] w K. nie jest własnością zakładu i nie jest przez zakład użytkowany. Obiekt ten jest pozostałością po Gospodarstwie Ogrodniczym "[...] " w P. i stanowi część istniejącego czynnego ciągu kanalizacji, co uniemożliwia jego fizyczną likwidację.

W dniu [...] stycznia 2014 r. przeprowadzono kontrolę osadnika ścieków. W jej wyniku ustalono, że na działce nr ewid. [...] w P. znajduje się osadnik ścieków o wymiarach ok. 30m x 3m, dwurzędowy, 6-komorowy ze ścianami z betonu. Jedna ze ścian znajduje się w złym stanie technicznym - odchylenie od pionu, widoczna korozja betonu. W dniu kontroli osadnik wypełniony był ściekami. Zasilanie osadnika odbywa się poprzez rów otwarty z jednej strony oraz poprzez kanał rurowy kryty ze strony przeciwnej. Osadnik posiada odpływ poprzez rów otwarty do rzeki B. (dopływu rzeki B.).

Obecny podczas kontroli przedstawiciel [...] S.A. oświadczył, że podtrzymuje stanowisko zawarte w piśmie z dnia [...] stycznia 2014 r., tj. że istniejący osadnik ze względu na czynny ciąg kanalizacji, który go zasila, nie może być w obecnej chwili zlikwidowany. Do czasu ustalenia z Urzędem Gminy w P. własności istniejącej czynnej kanalizacji obiekt został tymczasowo zabezpieczony przed dostępem osób postronnych.

W dniu [...] marca 2014 r. odbyła się rozprawa administracyjna. Obecny podczas rozprawy przedstawiciel [...] S.A. [...] w K. oświadczył, że nie posiada informacji, kto jest właścicielem osadnika znajdującego się na terenie działki nr [...]. W jego ocenie osadnik na bieżąco zasila kanalizacja z terenu gminy P., fizyczna likwidacja obiektu nie jest więc możliwa. W opinii zarządcy terenu Urząd Gminy w P. musi podjąć szybkie działania, które doprowadzą do zaprzestania zrzutu ścieków z terenów gminnych na obszar kolejowy, a następnie do cieku B. i rzeki B.. Przedstawiciel Urzędu Gminy w P. oświadczył, że kanalizacja deszczowa, jak i jej przebieg, należy do Gminy, a przedmiotowy osadnik prawdopodobnie był wybudowany przez [...]. Po byłym [...] przejęła wszystko Agencja Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w R., do której Gmina zwróciła się o przedłożenie inwentaryzacji technicznej bądź dokumentacji dotyczącej kanalizacji deszczowej po dawnym [...] w P., jednak Agencja Nieruchomości Rolnych nie posiada żadnej dokumentacji technicznej dotyczącej terenu szklarni byłego [...] Kombinatu Ogrodniczego w P..

Pismem z dnia [...] marca 2014 r. organ zwrócił się do Agencji Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w R. o wskazanie, jakie działania zamierza podjąć w sprawie stanu technicznego przedmiotowego obiektu budowlanego oraz o przesłanie kserokopii dokumentacji lub map mogących wskazać przebieg kanalizacji na terenie po byłym [...] Kombinacie Ogrodniczym w P.. Jednocześnie zwrócono się do Wójta Gminy P. z zapytaniem, jakie działania zamierza podjąć w celu zaprzestania dalszego nielegalnego zrzutu ścieków komunalnych z terenu gminy P. do przedmiotowego osadnika, a tym samym wyeliminowania źródła zanieczyszczenia cieku B..

Pismem z dnia [...] marca 2014 r. Urząd Gminy w P. poinformował organ, że do urządzeń podczyszczalni ścieków opadowych i drenażowych znajdujących się na działce nr ewid. [...] obecnie nie dochodzi do nielegalnego zrzutu ścieków komunalnych. Docelowo Wójt Gminy przystąpił do działań zmierzających do rozwiązania problemów związanych z zanieczyszczeniem cieku B. oraz uporządkowania gospodarki ściekowej na terenie obiektów po nieistniejącym już Gospodarstwie Ogrodniczym "[...] ", mających na celu odcięcie osadników od czynnych kanalizacji deszczowych, które w tej chwili mają nieuregulowane prawo własności.

W dniu [...] kwietnia 2014 r. do organu wpłynęło pismo Agencji Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w R. z dnia [...] kwietnia 2014 r. informujące, że Agencja nie posiada dokumentacji lub map mogących wskazać przebieg kanalizacji na terenie po byłym [...] w P., a przedmiotowe obiekty stanowią część infrastruktury oczyszczalni ścieków znajdującej się na działce nr [...] w P., sprzedanej na rzecz osoby fizycznej, która została zobowiązana do bezpłatnego przejmowania ścieków z osiedla mieszkaniowego i szklarni. Pismem z dnia [...] października 2014 r., w odpowiedzi na wezwanie organu, K. i J.B. poinformowali, że nie są już właścicielami działki nr [...] oraz że nie obciążał ich obowiązek utrzymania przedmiotowego osadnika ścieków.

W dniu [...] października 2014 r. do organu wpłynęło pismo Urzędu Gminy w P. informujące, że podjęto działania zmierzające do rozwiązania problemów związanych z zanieczyszczeniem cieku B. oraz uporządkowania gospodarki ściekowej na terenie obiektów po Gospodarstwie Ogrodniczym "[...] " w P.. Gmina zawarła porozumienie z [...] S.A. w zakresie zinwentaryzowania i monitoringu istniejących sieci kanalizacji deszczowej wraz z opracowaniem operatu, celem uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na działanie kanalizacji deszczowej.

Pismem z dnia [...] października 2014 r. [...] S.A. [...] w K. poinformowały, że zakład wystąpił do [...] S.A. Oddział Gospodarowania Nieruchomościami w K. w sprawie dokonania zmiany w umowie [...]. Przedmiotem zmiany miało być wydzielenie części działki nr [...], na której znajduje się osadnik i przejęcia jej przez [...] S.A.

Organ wskazał, że skoro nie doszło do proponowanego przez [...] S.A. [...] w K. podziału, przyjął, że podmiotem odpowiedzialnym za właściwe utrzymanie osadnika ścieków znajdującego się na działce nr [...] jest [...] S.A. [...] w K. i postanowieniem z dnia [...] grudnia 2014 r. nałożył na zarządcę terenu obowiązek przedłożenia ekspertyzy stanu technicznego osadnika.

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2015 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpoznaniu zażalenia [...] S.A. [...] w K., uchylił w całości postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2014 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, wskazując, że stroną w niniejszej sprawie winien być podmiot będący następcą prawnym [...] w P..

Ponownie rozpoznając sprawę organ wskazał, że zgodnie z Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 lipca 1990 r. w sprawie ustalenia wykazu przedsiębiorstw państwowych i jednostek organizacyjnych, których mienie nie podlega komunalizacji, składniki majątkowe byłego [...] Kombinatu Ogrodniczego w P. będące mieniem ogólnonarodowym (państwowym) nie stały się mieniem komunalnym. Wojewoda [...] zarządzeniem nr [...] z dnia [...] listopada 1991 r. wszczął postępowanie likwidacyjne [...] w P., które zakończyło się z dniem[...] marca 1994 r., a składniki majątkowe przedsiębiorstwa przejęła Agencja Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w R..

Organ stwierdził, powołując się na ustawę z dnia [...] października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 1187 ze zm.) oraz uzyskane informacje, iż Agencja Nieruchomości Rolnych protokołem zdawczo-odbiorczym przejęła składniki majątkowe po byłym gospodarstwie ogrodniczym w P., a tym samym wstąpiła w prawa i obowiązki związane z tym obiektem. Wskazała też, że nieruchomości wchodzące w skład Zasobu Agencja mogła, w drodze umowy, nieodpłatnie przekazać na własność jednostce samorządu terytorialnego w myśl art. 24 ww. ustawy.

Organ podniósł, że zgodnie z art. 551 Kodeksu cywilnego przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej. Natomiast art. 553 k.c. stanowi, że za gospodarstwo rolne uważa się grunty rolne wraz z gruntami leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem, jeżeli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą, oraz prawami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego.

W związku z powyższym, zdaniem organu, osadnik ścieków opadowych i drenażowych znajdujący się na terenie działki nr [...] obręb [...] P., który stanowi integralną część systemu kanalizacji pozostałej po działalności [...] Kombinatu Ogrodniczego w P., stanowi własność Agencji Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w R.. Organ wskazał, że z uwagi na zły stan techniczny przedmiotowego obiektu budowlanego, który może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi oraz bezpieczeństwu mienia bądź środowiska konieczne jest zastosowanie przepisu art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego.

Postanowieniem z dnia [...] września 2015 r. znak [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.), po rozpatrzeniu zażalenia Agencji Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w R., utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2015 r.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że stroną postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie art. 81c ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane jest uczestnik procesu budowlanego, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Przedmiotem postępowania jest osadnik ścieków opadowych i drenażowych, zlokalizowany na terenie działki o nr ewid. [...] (obszar kolejowy zamknięty) obręb [...] P.. Osadnik ścieków opadowych i drenażowych jest elementem urządzenia kanalizacyjnego, o którym mowa w art. 2 pkt 14 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 139).

GINB podniósł, że art. 47 § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny stanowi, że częścią składową rzeczy jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego. Zgodnie zaś z art. 49 § 1 k.c. urządzenia służące do doprowadzania lub odprowadzania płynów, pary, gazu, energii elektrycznej oraz inne urządzenia podobne nie należą do części składowych nieruchomości, jeżeli wchodzą w skład przedsiębiorstwa.

Mając na uwadze powyższe przepisy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że przedmiotowy osadnik ścieków opadowych i drenażowych zostaje wyłączony z działania art. 48 ustawy Kodeks cywilny, co zwalnia [...] S.A. (zarządcę działki nr ewid. [...]) z odpowiedzialności za jego właściwe utrzymanie.

Jak wskazał organ, Agencja Nieruchomości Rolnych w piśmie z dnia [...] kwietnia 2014 r. potwierdza, że przedmiotowy osadnik stanowi część infrastruktury oczyszczalni ścieków znajdującej się na działce nr [...] w P.. Przedmiotowy osadnik wchodzący w skład kanalizacji deszczowej stanowił składnik (infrastrukturę techniczną) przedsiębiorstwa - [...] Kombinatu Ogrodniczego w P. (art. 551 ustawy Kodeks cywilny).

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił, że Agencja Nieruchomości Rolnych nie kwestionuje, że przejęła przedsiębiorstwo wraz z infrastrukturą (w tym sieć kanalizacji deszczowej) po zlikwidowanym [...] Kombinacie Ogrodniczym w P., zarządzeniem likwidacyjnym Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] listopada 1991 r. W ocenie organu odwoławczego Agencja Nieruchomości Rolnych będąc następcą prawnym [...] Kombinatu Ogrodniczego w P. jest więc odpowiedzialna za właściwe utrzymanie osadnika.

Organ wskazał, że w zażaleniu podniesiono, że infrastruktura techniczna, w tym sieć kanalizacji deszczowej, została nieodpłatnie przekazana w drodze umowy na rzecz Gminy P., na podstawie art. 24 ust. 5 pkt 1 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (jako dowód dołączono akt notarialny nr [...] oraz protokół zdawczo-odbiorczy z dnia [...] listopada 2008 r.). Z tej okoliczności Agencja Nieruchomości Rolnych wywodzi, że sporny osadnik ścieków opadowych i drenażowych, będący integralną częścią systemu kanalizacji deszczowej przekazanej na rzecz Gminy P., stanowi od dnia[...] listopada 2008 r. własność Gminy P., która jest podmiotem właściwym do przedłożenia ekspertyzy stanu technicznego osadnika.

Odnosząc się do treści zażalenia GINB wskazał, że aktem notarialnym [...] na rzecz Gminy P. zostały przekazane działki o nr: [...],[...],[...],[...] i [...] oraz zlokalizowana na nich kanalizacja deszczowa. Zdaniem GINB istotnym w sprawie jest fakt, że działki przejęte przez Gminę stanowią niewielką część [...] Kombinatu Ogrodniczego w P. przejętego przez Agencję (ok. 11 % powierzchni zlewni dawnej działki [...]), a przejęta kanalizacja nie ma bezpośredniego połączenia z osadnikiem zlokalizowanym na działce nr [...]. Do osadnika włączona jest kanalizacja z wielu nieruchomości, głównie z nieruchomości będących własnością Skarbu Państwa reprezentowanego przez Agencję.

W ocenie organu odwoławczego przejęcie przez Gminę P. fragmentu kanalizacji (zlokalizowanej na skraju zlewni wód opadowych) nie tworzy dla Gminy P. obowiązku utrzymania osadnika ścieków opadowych i drenażowych.

Agencja Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w R. złożyła skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] września 2015 r. Wskazała, że przejęła infrastrukturę techniczną, w tym sieć kanalizacji deszczowej, po zlikwidowanym [...] Kombinacie Ogrodniczym w P., na podstawie zarządzenia likwidacyjnego Wojewody [...] z dnia [...] listopada 1991 r., jednak w dniu [...] listopada 2008 r. część infrastruktury została nieodpłatnie przekazana na rzecz Gminy P., na podstawie art. 24 ust. 5 pkt 1 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa. Pozostała część infrastruktury wraz z siecią kanalizacji deszczowej, znajdująca się na działkach nr [...],[...],[...],[...],[...],[...] oraz [...] (pochodzących z podziału działki [...]) została sprzedana w 2011 r. Agencja Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w R. podniosła, że obecnie nie posiada w Zasobie Własności Rolnej Skarbu Państwa żadnych nieruchomości przejętych po [...] Kombinacie Ogrodniczym w P., na których zlokalizowana jest sieć kanalizacji deszczowej, wobec czego system kanalizacji deszczowej nie stanowi jej własności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wojewódzki sąd administracyjny ocenia zaskarżony akt administracyjny z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, obowiązującymi w dacie jego wydania.

Uwzględniając powyższe kryteria Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Kontrolowanym postanowieniem z dnia [...] września 2015 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2015 r., którym nałożono na Agencję Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w R. obowiązek przedłożenia w terminie do dnia [...] października 2015 r. ekspertyzy stanu technicznego osadnika ścieków opadowych i drenażowych (obiekt budowlany pozostały po byłym [...] Kombinacie Ogrodniczym w P,), znajdującego się na terenie działki o nr ewid. [...] (obszar kolejowy zamknięty) obręb [...] P,, powiat [...].

Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia wydanego w przedmiotowej sprawie jest art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, z którego wynika, że organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w art. 81c ust. 1, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz, przy czym koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia. Podmiotami, które mogą zostać obciążone wskazanym wyżej obowiązkiem są: uczestnicy procesu budowlanego, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego.

W ocenie Sądu ww. postanowienia wydane zostały bez dostatecznego wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych, z naruszeniem art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, bowiem materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie daje podstaw do przyjęcia, że Agencja Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w R. jest właścicielem spornego osadnika i do nałożenia na nią obowiązków w trybie art. 81c Prawa budowlanego.

Sporny osadnik ścieków opadowych i drenażowych położony jest na działce nr [...] (obszar kolejowy zamknięty) obręb [...] P., pozostającej w zarządzie [...] S.A. [...] w K.. Orzekające w sprawie organy nakładając obowiązek przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego osadnika na Agencję Nieruchomości Rolnych stwierdziły, że osadnik ten stanowił część systemu kanalizacji deszczowej, należącej do [...] Kombinatu Ogrodniczego w P., a składniki majątkowe tego przedsiębiorstwa (w tym sieć kanalizacji deszczowej) po jego zlikwidowaniu przejęła Agencja Nieruchomości Rolnych na mocy zarządzenia likwidacyjnego Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] listopada 1991 r. Na tej podstawie organy przyjęły, że Agencja Nieruchomości Rolnych będąc następcą prawnym [...] Kombinatu Ogrodniczego w P. jest odpowiedzialna za właściwe utrzymanie osadnika.

Agencja Nieruchomości Rolnych kwestionując nałożenie na nią ww. obowiązku wywiodła w zażaleniu na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2015 r., że w dniu [...] listopada 2008 r., na podstawie art. 24 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, przekazała nieodpłatnie w drodze umowy na rzecz Gminy P. działki o nr: [...],[...],[...],[...] i [...] oraz kanalizację deszczową na nich zlokalizowaną, a sporny osadnik ścieków jest integralną częścią tego systemu kanalizacji deszczowej, wobec czego stanowi własność Gminy P..

Ustosunkowanie się Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego do tych zarzutów zażalenia ograniczyło się do stwierdzenia, że działki przejęte przez Gminę P. stanowią niewielką część [...] Kombinatu Ogrodniczego w P. przejętego przez Agencję (ok. 11% powierzchni zlewni dawnej działki [...]), a przejęta kanalizacja nie ma bezpośredniego połączenia z osadnikiem zlokalizowanym na działce nr [...], do osadnika włączona jest natomiast kanalizacja z wielu nieruchomości, głównie z nieruchomości będących własnością Skarbu Państwa reprezentowanego przez Agencję. Zauważyć jednak trzeba, że organ odwoławczy nie wyjaśnił, na czym opiera takie ustalenia, nie wynika to również w żaden sposób z przekazanej Sądowi dokumentacji, nie wskazał nawet numerów działek należących do Agencji, na których, jego zdaniem, znajduje się kanalizacja deszczowa połączona z osadnikiem. Takiego uzasadnienia rozstrzygnięcia nie sposób uznać za spełniające wymogi określone w art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Podkreślenia wymaga, że z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie wynika jednoznacznie, czy sporny osadnik jest budowlą samodzielną, nieposiadającą połączenia z innymi urządzeniami, czy też jest częścią czynnej sieci kanalizacyjnej, bądź posiada połączenie z taką siecią, kwestia ta wymaga natomiast szczegółowego wyjaśnienia. Jeśli osadnik posiada połączenie z czynną siecią kanalizacyjną, konieczne jest ustalenie w sposób bezsporny, do kogo ta sieć należy, bowiem dotychczas zgromadzony przez organy materiał dowodowy nie pozwala na wyjaśnienie tej kwestii. W szczególności nie wynika z niego, wbrew twierdzeniom Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, aby do osadnika włączona była kanalizacja z nieruchomości należących do Agencji Nieruchomości Rolnych. Warto przy tym zwrócić uwagę na treść znajdującego się w aktach sprawy protokołu z dnia [...] lutego 2014 r., spisanego w Urzędzie Gminy w P. "w sprawie działań zmierzających do rozwiązania problemów zanieczyszczenia cieku B. będącego dopływem rzeki B. poprzez ścieki gromadzące się w osadnikach usytuowanych na działkach [...] i [...],[...],[...],[...]", z którego wynika, że "Urząd Gminy podejmie działania mające na celu odcięcie osadników od czynnych kanalizacji deszczowych, które w tej chwili mają nieuregulowane prawo własności". W świetle zebranych w sprawie dowodów brak jest podstaw, aby uznać, że sporny osadnik stanowi własność Agencji Nieruchomości Rolnych, co dawałoby podstawę do nałożenia na skarżącą obowiązku przedłożenia ekspertyzy jego stanu technicznego.

W ocenie Sądu kwestia własności spornego osadnika ścieków nie została zatem przez organy wystarczająco wyjaśniona, a ustalenia przyjęte przez organy w tym zakresie ocenić należy jako dowolne i naruszające art. 7, art. 77 i art. 80 Kpa.

Z samego przejęcia przez Agencję Nieruchomości Rolnych składników majątkowych dawnego [...] Kombinatu Ogrodniczego w P. nie można wywodzić, że odpowiedzialność za właściwe utrzymanie osadnika ciąży na Agencji, zwłaszcza, że część przejętych nieruchomości Agencja Nieruchomości Rolnych przekazała nieodpłatnie na rzecz Gminy P., inne nieruchomości zaś były przedmiotem obrotu cywilnego (według twierdzeń zawartych w skardze Agencja nie posiada obecnie w Zasobie Własności Rolnej Skarbu Państwa żadnych nieruchomości przejętych po [...] Kombinacie Ogrodniczym w P., na których zlokalizowana jest sieć kanalizacji deszczowej). Celem ustalenia podmiotu zobligowanego do sporządzenia i przedłożenia ekspertyzy dotyczącej stanu technicznego spornego osadnika konieczne jest zatem szczegółowe i jednoznaczne ustalenie, przy ponownym rozpoznawaniu sprawy, czy sporny osadnik jest połączony z czynną kanalizacją deszczową, a jeśli tak, na jakich działkach sieć kanalizacyjna się znajduje i do kogo należy. Kwestie te nie zostały przez organy w prowadzonym postępowaniu należycie wyjaśnione, wobec czego postanowienie organu I instancji i utrzymujące je w mocy postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydane zostały bez dostatecznego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności faktycznych, z naruszeniem art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Ujawnione naruszenia przepisów postępowania powodują uchylenie zaskarżonego postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2015 r. oraz poprzedzającego je postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2015 r., z mocy art. 145 § 1 ust. 1 pkt c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.).