Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1905/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-03-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Minister Środowiska
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 140
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
article: art. 15
journal: Dz.U. 2004 nr 92 poz 880
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka, Asesor WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2009 r. sprawy ze skargi J. Z. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] września 2008 r. nr [...] w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2008r. Nr [...] Dyrektor [...] Parku Narodowego, działając na podstawie art.53 ust. 4 pkt 7 w związku z art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717 z późn. zm.), § 2 i § 6 pkt.2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia [...] września 1997 r. w sprawie [...] Parku Narodowego (Dz. U. nr. [...], poz. [...]), oraz art. 5 pkt 8, art. 15 ust. 1, art. 15 ust.2 pkt 5, art. 117 ust. 2 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. nr 92, poz. 880 z 2004 r. z późn.), odmówił uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na odbudowie i rozbudowie budynku jednorodzinnego na działce nr ewid. [...] we wsi K.

W uzasadnieniu postanowienia organ przestawił stan faktyczny i prawny sprawy wskazując, iż z wnioskiem o uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy wystąpił Wójt Gminy L. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2007 r. Dyrektor [...] Parku Narodowego odmówił uzgodnienia przedmiotowej inwestycji. Zażalenia na to postanowienie wniósł J. Z. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2008 r., Minister Środowiska w wyniku rozpoznania zażalenia uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora [...] Parku Narodowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.

Rozpoznając ponownie sprawę Dyrektor [...] Parku Narodowego wskazał, iż raz jeszcze przeanalizował cały materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, a nadto przeprowadził w obecności strony - stosowanie do przepisu art. 75 § 1 k.p.a oraz art. 79 k.p.a - oględziny przedmiotowej działki, na której ma być realizowana inwestycja. W oparciu o tak poczynione ustalenia organ uznał, iż w sprawie bezspornym jest, że działka oznaczona numerem ewidencyjnym [...] we wsi K. położona jest na obszarze [...] Parku Narodowego. Na obszarze tym stosownie do art. 15 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie przyrody - istnieje zakaz jakiejkolwiek budowy, czy też rozbudowy obiektów budowlanych i urządzeń technicznych, z wyjątkiem obiektów i urządzeń służących celom parku narodowego. Co prawda art. 15 ust. 2 pkt 5 tejże ustawy stanowi, iż zakazy te nie dotyczą obszarów objętych ochrona krajobrazową, w trakcie ich gospodarczego wykorzystania przez jednostki organizacyjne, osoby prawne lub fizyczne oraz wykonywania prawa własności zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego, jednak w

Sygn. akt IV SA/Wa 1905/08

ocenie organu art. 15 ust. 2 pkt 5 w zakresie wykonywania prawa własności nie stanowi samodzielnej podstawy do uchylenia zakazów określonych w art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, lecz odsyła w tym zakresie do stosownych przepisów kodeksu cywilnego. Tymczasem art. 140 kodeksu cywilnego stanowi, iż właściciel może, z wyłączeniem innych osób korzystać z rzeczy, a w szczególności pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy, w tych też samych granicach może rozporządzać rzeczą, ale w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego, a także zgodnie ze społeczno - gospodarczym przeznaczeniem swego prawa.

W przypadku zlokalizowania działki na obszarze chronionym parku narodowego, granice ustawowego korzystania przez właściciela z jego nieruchomości wyznaczać będzie więc art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, ustanawiający m.in. zakaz budowy i rozbudowy budynków mieszkalnych.

Dlatego Dyrektor [...] Parku Narodowego stanął na stanowisku, iż działka strony, na której ma być realizowana przedmiotowa inwestycja, mimo treści art. 15 ust. 2 pkt 5 objęta jest zakazem zabudowy lub rozbudowy obiektów budowlanych, stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, w związku z treścią przywołanego wyżej art. 140 kodeksu cywilnego oraz w związku z treścią art. 8 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody. Przeciwna interpretacja godziłaby w cel ustawodawcy, jakim było utworzenie obszaru chronionego w postaci parku narodowego, będącego jednolitym w swym zamierzeniu ekosystemem i mogłaby prowadzić do wniosku, iż park narodowy mógłby być stopniowo zabudowywany budynkami mieszkalnymi wszędzie tam, gdzie mamy do czynienia z własnością prywatną osób fizycznych.

Organ wskazał także, iż każda budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego związana jest z ingerencją w środowisko naturalne, a zwłaszcza budowa budynku na terenie parku narodowego, który jest najwyższą, ustanowioną ustawą formą ochrony przyrody.

W przypadku działki oznaczonej numerem ewidencyjnym [...], na której planowana jest przedmiotowa inwestycja, dodatkowo zwrócono uwagę na następujące fakty:

1) Przedmiotowa działka znajduje się poza zwartą ulicową zabudową obszaru objętego ochroną krajobrazową,

2) Przeprowadzone na działce w dniu 18.10.2007 roku w obecności strony, oględziny terenu wykazały, iż na działce posadowiona jest wyłącznie pozostałość

Sygn. akt IV SA/Wa 1905/08

starego, częściowo spalonego obiektu drewnianego, mogącego uchodzić za pomieszczenie gospodarcze (w załączeniu zdjęcia dla zobrazowania), na miejscu którego obserwuje się daleko posuniętą sukcesję naturalną. Przyroda puszczy samoistnie się tu odrodziła, a naturalna zieleń i drzewa pokrywają cały teren działki (patrz: zdjęcia);

3) "budynek" znajduje się w stanie daleko posuniętej dewastacji i zdaniem organu I instancji nie nadaje się do obudowy i rozbudowy, lecz raczej do całkowitej rozbiórki. Stąd też wystąpienie przez inwestora z wnioskiem o odbudowę i rozbudowę budynku mieszkalnego nie ma pokrycia w rzeczywistości, bowiem w istocie rzeczy inwestycja zamierzona przez inwestora będzie budową nowego budynku mieszkalnego, wiążącego się z koniecznością wycięcia wielu drzew, co widać na zdjęciach;

4) Działka, na której zamierzona jest inwestycja jest otoczona przez zalesione grunty parku narodowego, co powoduje, że budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego o parametrach zamierzonych przez inwestora, na jego działce nie wkomponuje się w żaden naturalny sposób w przyrodę parku narodowego, ani istniejący krajobraz;

(5) Na dzień dzisiejszy nie jest możliwe przeprowadzenie w pełni wiarygodnej symulacji polegającej na jednoznacznym rozstrzygnięciu, które gatunki ptaków i innych zwierząt ucierpią na budowie budynku mieszkalnego, jednorodzinnego w tym miejscu, ale należy założyć, że takie zakłócenie nastąpi, choćby przez konieczność wycięcia części drzew na działce, konieczność utwardzenia terenu pod budowę i drogi dojazdowe, a także miejsca postojowe. Nie należy zapominać także o regularnym wywozie odpadów komunalnych i bytowych oraz nieczystości płynnych, co bez wątpienia zwiększy ruch na tym terenie także samochodów o charakterze

cysternowym.

Organ podkreślić, że w myśl art. 117 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody, na gruntach użytkowanych gospodarczo w parkach narodowych stosuje się ochronę krajobrazową, którą art. 5 pkt 8 tejże ustawy definiuje jako zachowanie cech charakterystycznych danego krajobrazu. Wprowadzenie całkowicie nowej zabudowy, a z taką właśnie zabudową, co wykazała wizja lokalna mamy do czynienia w przypadku przedmiotowej działki - zdecydowanie zmienia krajobraz tego obszaru, który dzięki spadkowi zaludnienia, ograniczeniu produkcji rolnej i intensywnemu wkraczaniu sukcesji naturalnej, obecnie ewoluuje w kierunku studium pionierskiego półnaturalnej [...]. Argumentem przemawiającym za zakazem lokowania nowej

Sygn. akt IV SA/Wa 1905/08

zabudowy na terenie przedmiotowej działki jest także brak jakiejkolwiek zabudowy w bezpośrednim sąsiedztwie przedmiotowej inwestycji. Istnienie zaś - nie w bezpośrednim sąsiedztwie lecz po przeciwnej stronie drogi - budynków mieszkalnych i gospodarczych oraz związanej z nimi infrastruktury na użytkowanych rolniczo terenach, pochodzących z czasów osadnictwa poprzedzającego utworzenie [...] Parku Narodowego, zamieszkałych przez pochodzącą z tego terenu ludność, nie może stanowić przesłanki przemawiającej za wchodzeniem z nową zabudową do parku narodowego.

Nadto jak wykazały oględziny przedmiotowego terenu, działka nr [...] we wsi K. nie jest w jakikolwiek sposób użytkowana gospodarczo. Stąd też art. 117 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody w związku z art. 15 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie przyrody nie powinny mieć zastosowania do przedmiotowego terenu, bowiem ochrona krajobrazową z tych artykułów objęte są wyłącznie grunty użytkowane gospodarczo. Odrodzenie zaś sukcesji naturalnej na przedmiotowym terenie wskazuje za koniecznością objęcia przedmiotowego terenu ochroną czynną z całkowitym zakazem jakiejkolwiek zabudowy.

Dyrektor [...] Parku Narodowego podniósł także, iż w dniu 5 lutego 2008 roku wystąpił do strony z propozycją wykupu przedmiotowej działki nr ewid. [...] na rzecz Skarbu Państwa na cele statutowe parku narodowego.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł do Ministra Środowiska J. Z. wskazując, iż wbrew ustaleniom poczynionym przez organ działka jest wykorzystywana gospodarczo ponieważ na przeważającej jej części posiana jest trawa, która jest koszona oraz posadzone są drzewa i krzewy owocowe.

W wyniku rozpoznania zażalenia, Minister Środowiska postanowieniem z dnia [...] września 2008r. orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia Dyrektora [...] Parku Narodowego z dnia [...] lutego 2008r.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż popiera stanowisko organu I instancji, stwierdzające, że w przypadku działki zlokalizowanej na obszarze parku narodowego, jej społeczno- gospodarczym przeznaczeniem zgodnie z prawem będzie ochrona przyrody i zapewnienie nienaruszalności całego obszaru parku narodowego. Ustawowe granice korzystania przez właściciela z jego nieruchomości wyznaczać zaś będzie art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody. W przeciwnym wypadku cel w postaci ochrony przyrody byłby trudny, a wręcz niemożliwy do osiągnięcia.

Sygn. akt IV SA/Wa 1905/08

Ponadto organ opisał jakie gatunki, roślin, drzew, ptaków w tym gatunki chronione znajdują się na terenie przyległym do spornej działki, wskazując, iż jej zabudowa w ocenie organu może mieć znaczący wpływ na zmianę struktury środowiska na obszarze większym niż teren działki.

Skargę na powyższe postanowienie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. Z. zarzucając zaskarżonemu postanowieniu naruszenie przepisów prawa materialnego i procedury administracyjnej, a mianowicie:

* art. 5 pkt. 8, art. 117 § 2, art. 15 § 2 pkt. 5 ustawy o ochronie przyrody w zw. z art.140 kodeksu cywilnego,

* art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,

* art. 68, art. 77§ 1, art. 81 kodeksu postępowania administracyjnego oraz zasad wyrażonych w art. 7 i art. 10 kodeksu postępowania administracyjnego.

Wskazując na powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia organu I instancji.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, iż w zaskarżonym postanowieniu Ministra Środowiska zostało podniesione, że posadowienie na należącej do skarżącego działce budynku mieszkalnego stworzy zagrożenie wewnętrzne dla chronionej przyrody, dlatego też jest sprzeczne ze społeczno- gospodarczym przeznaczeniem przysługującego mu prawa własności. Stanowisko niniejsze zdaniem skarżącego nie zasługuje jednak na uwzględnienie, bowiem planowana inwestycja nie narusza przepisów o ochronie przyrody i nie oddziałuje negatywnie na środowisko.

Ochrona krajobrazu zdefiniowana w art. 5 pkt. 8 ustawy o ochronie przyrody oznacza zachowanie cech charakterystycznych danego krajobrazu. Z art. 117 ust. 2 komentowanej ustawy wiemy, że na gruntach użytkowanych gospodarczo w parkach narodowych lub rezerwatach przyrody (chodzi przede wszystkim o położone w parkach i rezerwatach grunty stanowiące własność prywatną) nie obowiązuje zakaz budowy lub rozbudowy obiektów i urządzeń innych niż służące celom parku narodowego lub rezerwatu przyrody" (W. Radecki, Komentarz do ustawy o ochronie przyrody, Difin 2006, str. 101).

Niedopuszczalna jest zatem budowa obiektów i urządzeń, jeżeli miałoby to doprowadzić do tego, że nie zostałyby zachowane cechy charakterystyczne danego

Sygn. akt IV SA/Wa 1905/08

krajobrazu. W ocenie skarżącego podjęte przez niego działania w żaden sposób nie będą ingerować w znajdującą się na należącej do niego posesji przyrodę.

Organ wskazując, iż planowana inwestycja miałaby pociągnąć ze sobą szereg zmian w środowisku, w żaden sposób nie wykazał jakiego rodzaju miałyby być to zmiany oraz nie wskazał stopnia prawdopodobieństwa ich wystąpienia oraz rozmiaru oddziaływania tychże negatywnych zmian na środowisko. Wnioski wysunięte przez Ministra Środowiska w zakresie ujemnych wpływów planowanej inwestycji na środowisko, zdaniem skarżącego są zbyt daleko idące i niepoparte żadnymi dowodami.

W ocenie skarżącego, rzeczywistym motywem wydanego postanowienia jest bez wątpienia fakt, iż od lat 70 ubiegłego wieku na terenie [...] Parku Narodowego jest prowadzona akcja dobrowolnego wykupu nieruchomości. Skarżący nie zdecydował się na oddanie swojej działki do wykupu, wobec czego uważa że spotkał się z odmowną decyzją w kwestii uzgodnienia projektu rozbudowy domu. Działania podejmowane przez organ mają zatem charakter niemalże przymuszający.

Odmowa uzgodnienia planowanego projektu wiąże się zaś z ograniczeniem przysługującego mu prawa własności.

Strona skarżąca wskazała, także, iż w ostatnich latach przy drodze gminnej, w pobliżu należącej do niej działki wybudowane zostały domy, w tym także po tej samej stronie drogi, w sąsiedztwie przedmiotowej działki, w odległości 95 metrów. Właściciele tychże gruntów nie mieli problemów tego rodzaju z uwagi na fakt, iż ich nieruchomości znajdują się poza ustaloną w sposób nieformalny przez Park Narodowy granicą wykupu. Wobec powyższego odmowę uzgodnienia projektu należy uznać za niczym nieusprawiedliwione naruszenie zasady równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej).

Podniesiono także, iż działka objęta niniejszym postępowaniem jest położona przy drodze gminnej przy której znajduje się napowietrzna linia energetyczna, linia wodociągowa. Skarżący uzyskał stosowne warunki na przyłączenie ww. mediów. W związku więc z faktem, iż na nieruchomości znajduje się już zniszczony i wymagający kompletnego remontu budynek, nie znajduje potwierdzenia teza jakoby przedmiotowa budowa miała zakłócić chronioną w tym miejscu przyrodę.

Fundamentalne znaczenie dla sprawy zdaniem strony skarżącej ma także okoliczność, iż planowana inwestycja została uzgodniona przez Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody, który jednoznacznie stwierdził, że: "planowana inwestycja

Sygn. akt IV SA/Wa 1905/08

nie jest przedsięwzięciem mogącym w sposób znaczący oddziaływać ma obszar Natura 2000 [...]".

Skarżący zarzucił także, iż postanowienie organu I instancji zostało wydane bez dokonania oględzin. Zostały one przeprowadzone dopiero, gdy zaistniała potrzeba przekazania akt Ministrowi Środowiska. Skarżący nie został zapoznany z wynikami oględzin, nie został mu także przedstawiony protokół sporządzony z tej czynności. Został on jedynie ustnie poinformowany o tym, iż z oględzin sporządzona została notatka. W niniejszej sprawie zdaniem skarżącego doszło zatem do naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu wyrażonej w art. 10 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną, a podstawowym kryterium kontroli jest zgodność zaskarżonego aktu z prawem.

Badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, Sąd doszedł do przekonania, iż nie narusza ono prawa w stopniu uzasadniającym konieczność jego uchylenia. Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo i postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie i orzeka o ich uchyleniu w sytuacji gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] września 2008r. utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora [...] Parku Narodowego z dnia [...] lutego 2008r., odmawiające uzgodnienia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na odbudowie i

Sygn. akt IV SA/Wa 1905/08

rozbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] położonej we wsi K. Gmina L.

Z akt sprawy wynika, iż uzgadniana inwestycja zlokalizowana jest na terenie [...] Parku Narodowego.

Zgodnie z art. 53 ust. 4 pkt 7 w zw. z art. 60 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) decyzję o warunkach zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z dyrektorem parku narodowego w odniesieniu do obszarów położonych w granicach parku i jego otuliny. Na podstawie art. 91 pkt 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody /Dz. U. nr 92, poz. 880 z 2004 r. z późn. zwanej w dalszej części "ustawą") należy zaś przyjąć, iż Minister Środowiska jest organem wyższej instancji wobec postanowień uzgadniających, wydanych przez dyrektora parku narodowego.

Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, organ odmówił uzgodnienia warunków zabudowy dla planowanej inwestycji bowiem zgodnie art. 15 ust. 1 pkt. 1 ustawy, zabrania budowy lub rozbudowy obiektów budowlanych i urządzeń technicznych, na terenie parku narodowego, z wyjątkiem obiektów i urządzeń służących jego celom.

Ze stanowiskiem organów nie zgodził się skarżący, w skardze podniósł między innymi, iż art. 15 ust. 2 pkt. 5 ustawy wskazuje, że zakazy o których mowa w art. 15 ust. 1 ustawy nie dotyczą obszarów objętych ochroną krajobrazową w trakcie ich gospodarczego wykorzystania przez jednostki organizacyjne, osoby prawne lub fizyczne oraz wykonywania prawa własności, zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego. Rozstrzygnięcie organu godzi zatem w przysługujące mu prawo własności, zabrania ono bowiem skarżącemu dokonania planowanej inwestycji pomimo tego, iż znajdujące się w sąsiedztwie działki są zabudowane, zaś organ nie wskazał w jaki sposób inwestycja wpłynie ujemnie na środowisko przyrodnicze parku.

W ocenie Sądu zarzut strony skarżącej nie może być jednak uwzględniony. Wskazać należy, iż parki narodowe należą do najstarszych form ochrony przyrody. W myśl postanowień art. 8 ustawy park narodowy obejmuje obszar wyróżniający się szczególnymi wartościami przyrodniczymi, naukowymi, społecznymi, kulturowymi i edukacyjnymi, o powierzchni nie mniejszej niż 1.000 ha, na którym ochronie podlega cała przyroda oraz walory krajobrazowe.

Park narodowy tworzy się w celu zachowania różnorodności biologicznej, zasobów, tworów i składników przyrody nieożywionej i walorów krajobrazowych,

Sygn. akt IV SA/Wa 1905/08

przywrócenia właściwego stanu zasobów i składników przyrody oraz odtworzenia zniekształconych siedlisk przyrodniczych, siedlisk roślin, siedlisk zwierząt lub siedlisk grzybów.

Aby doprowadzić do realizacji celów którym służy utworzenie i istnienie parku, ustawodawca w art. 15 ust. 1 ustawy określił szczegółowy katalog zakazów, które winne być przestrzegane na terenie parku. Jednym z nich jest zakaz wskazany przez organy- budowy lub rozbudowy obiektów budowlanych i urządzeń technicznych, z wyjątkiem obiektów i urządzeń służących celom parku narodowego.

Słusznie podnosi strona skarżącą, iż w art. 15 ust. 2 ustawy wymieniono przypadki, kiedy zakazy określone w ust. 1 nie znajdują zastosowania. I tak w pkt 5 tegoż artykułu wskazano, iż zakazy te nie dotyczą obszarów objętych ochroną krajobrazową w trakcie ich gospodarczego wykorzystywania przez jednostki organizacyjne, osoby prawne lub fizyczne oraz wykonywania prawa własności, zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego.

W świetle art. 5 pkt. 8 ustawy pod pojęciem ochrony krajobrazowej należy rozumieć - zachowanie cech charakterystycznych danego krajobrazu.

Orzekające w sprawie organy wskazały, że teren parku narodowego objęty jest ochroną krajobrazową. Celem powyższej regulacji jest zatem zachowanie walorów krajobrazowych, czyli wartości ekologicznych, estetycznych lub kulturowych obszaru oraz związanej z nim rzeźby terenu, tworów i składników przyrody, ukształtowanych przez siły przyrody lub działalność człowieka. Oznacza to, iż działalność objęta zakazami dokonywana przez człowieka na obszarze objętym ochroną krajobrazową jest dopuszczalna, jeżeli jest kontynuacją dotychczasowego sposobu gospodarczego wykorzystania danego terenu przez określony podmiot i nie wpływa na zmianę cech charakterystycznych krajobrazu na tym obszarze.

W rozpoznawany przypadku z poczynionych przez organ ustaleń wynika, iż na działce objętej inwestycją znajduje się wyłącznie pozostałość starego, częściowo spalonego obiektu drewnianego, mogącego uchodzić za pomieszczenie gospodarcze, które w ocenie skarżącego stanowi dawny dom. Okoliczność tą potwierdza materiał zdjęciowy znajdujący się w aktach sprawy. Na działce obecnie obserwuje się daleko posuniętą sukcesję naturalną. Przyroda [...] samoistnie się tu odrodziła, a naturalna zieleń i drzewa pokrywają cały teren działki.

Działka, otoczona jest przez zalesione grunty parku narodowego, co zdaniem organów powoduje, że budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego o

Sygn. akt IV SA/Wa 1905/08

parametrach zamierzonych przez inwestora, na działce nie wkomponuje się w żaden naturalny sposób w przyrodę parku narodowego, ani istniejący krajobraz.

Z ustaleń poczynionych przez organ wynika zatem, iż w sposób naturalny na skutek upływu czasu, działka należąca do skarżącego zmieniła swoje przeznaczenie, z działki zabudowanej na działkę porośniętą roślinnością, komponująca się ze ścianą lasu. Słusznie zatem w ocenie Sądu wywiodły organy, iż nie można zgodzić się ze skarżącym, że budowa domku jednorodzinnego na jej terenie w chwili obecnej wynikać będzie z jej obecnego gospodarczego wykorzystywania, i nie wpłynie na zmianę cech charakterystycznych krajobrazu na tym obszarze.

Na poczynione w tym zakresie ustalenia, nie mogą mieć wpływu, wbrew twierdzeniom skarżącego okoliczności, iż działka zlokalizowana jest przy drodze, posiada dostępu do mediów, oraz iż w bliskim jej sąsiedztwie znajduje się zabudowa.

Odnosząc się zaś do zarzutu naruszenia przez orzekające organy przysługującego skarżącemu prawa własności, należy wskazać, że w ocenie Sądu na uwzględnienie zasługuje stanowisko zaprezentowane przez organy, iż art. 15 ust. 2 pkt. 5 ustawy w zakresie wykonywania prawa własności nie stanowi samodzielnej podstawy do uchylenia zakazów określonych w art. 15 ust. 1 ustawy, lecz odsyła w tym zakresie do unormowań kodeksu cywilnego.

Zgodnie zaś z art. 140 k.c. właściciel może, z wyłączeniem innych osób korzystać z rzeczy, a w szczególności pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy, w tych też samych granicach może rozporządzać rzeczą, ale czynić to może granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego, a także zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa.

W świetle orzecznictwa Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienie z dnia 25 września 2003 roku, V CK 201/2002, uchwała z dnia 28 sierpnia 1997 roku, III CZP 36/97, wyrok NSA z 19 marca 1998r. sygn. akt IV SA 1462/96, wyrok NSA W-wa z 11 lipca 2007r. sygn. akt I OSK 1148/06 ), prawo własności pomimo, iż jest traktowane jako prawo podmiotowe o najszerszej treści w porównaniu z innymi prawami i najsilniejsze w stosunku do rzeczy, nie jest prawem absolutnym i niczym w swojej treści nieograniczonym. Do jego istoty należą z jednej strony swoboda korzystania z rzeczy, z drugiej zaś pewne ograniczenia tej swobody stanowiące swoistą granicę tego prawa, w konsekwencji także granicę jego ochrony. Ograniczenia te wynikają z przepisów kodeksu cywilnego, które nakazują uwzględnienie społeczno -

Sygn. akt IV SA/Wa 1905/08

gospodarczego przeznaczenia prawa oraz zasad współżycia społecznego przy wykonywaniu prawa własności, z przepisów prawa sąsiedzkiego, a także innych przepisów np. o ochronie przyrody. Właścicielowi wolno zatem czynić ze swoją rzeczą wszystko, co nie jest zabronione przez ustawy, zasady współżycia społecznego i co nie pozostaje w sprzeczności ze społeczno - gospodarczym przeznaczeniem prawa.

W przypadku zlokalizowania działki, na obszarze chronionym ustawowo, w tym konkretnym przypadku obszarze parku narodowego, granice ustawowe korzystania przez właściciela z jego nieruchomości wyznaczać będzie art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, wprowadzający ustawowo, między innymi zakaz budowy i rozbudowy budynków mieszkalnych. Społeczno - gospodarczym przeznaczeniem prawa, w przypadku działki zlokalizowanej w parku narodowym, która znajdując się na obszarze objętym ochroną krajobrazową nie jest gospodarczo wykorzystywana przez jej właściciela, będzie ochrona przyrody i zapewnienie nienaruszalności całego obszaru parku narodowego, jako całego ekosystemu, stosownie do zapisu art. 8 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody.

Odnosząc się do zarzutu, iż organy administracji publicznej dopuściły się naruszenia normy prawnej art. 10 k.p.a. należy wskazać, iż niewątpliwie zasada czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym stanowi jedną z fundamentalnych zasad postępowania administracyjnego i obejmuje swym zakresem wszystkie fazy tego postępowania. Poza sporem w rozpatrywanej sprawie pozostaje okoliczność, że w trakcie postępowania administracyjnego skarżący nie był wzywany do wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz zgłoszonych żądań. Uczestniczył jednak w wizji terenowej, którą przeprowadzono w dniu 18 października 2007r., z której została sporządzona dniu [...] października 2007r. notatka służbowa. Z treścią notatki jak wywodzi skarżący nie został zapoznany.

Wskazać jednak należy, iż w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest pogląd, iż w sytuacji postawienia organom administracji publicznej zarzutu dotyczącego braku zawiadomienia strony przed wydaniem decyzji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych koniecznym jest ustalenie, jakiej konkretnie czynności procesowej nie mogła strona dokonać, jakiego dowodu w sprawie nie mogła przedstawić i jaki wpływ na wynik sprawy mogło mieć tak stwierdzone uchybienie.

Sygn. akt IV SA/Wa 1905/08

Dopiero wykazanie, że naruszenie przez organ administracji publicznej zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym poprzez niepowiadomienie jej o zgromadzeniu materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z tym materiałem oraz o możliwości składania wniosków dowodowych uniemożliwiło stronie podjęcie konkretnie wskazanej czynności procesowej (najczęściej w sferze postępowania dowodowego), a także wykazanie, że uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, daje podstawy do przyjęcia, że doszło do naruszenia wskazanej wyżej normy prawa (vide: wyrok NSA z 18 maja 2006 r., sygn. akt II OSK 831/05, ONSAiWSA 2006/6/157, wyrok NSA z dnia 24 maja 2007 r. sygn. II GSK 4/07).

W ocenie Sądu, biorąc pod uwagę, iż w toku postępowania skarżący brał udział w postępowaniu, składał zażalenia, przed wydaniem postanowienia przez organ I instancji uczestniczył w wizji lokalnej, brak jest podstaw do uznania, iż niedoręczenie mu notatki służbowej sporządzonej na okoliczność wizji w której uczestniczył, mogła mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tym bardziej, iż materiał zgromadzony w sprawie opiera się w głównej mierze na dowodach w postaci zdjęć fotograficznych, które stanowią odzwierciedlenie faktycznego stanu jaki istnieje na działce.

Podstawy do zakwestionowania zaskarżonego w sprawie rozstrzygnięcia Ministra Środowiska i Dyrektora [...] Parku Narodowego nie może również stanowić okoliczność uzgodnienia planowanego zamierzenia przez Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody. Organy te działają bowiem na podstawie innych przepisów prawa, ich uzgodnienia dotyczą określonego zakresu, a co najważniejsze przy rozstrzyganiu nie są związane ustaleniami poczynionymi przez inne organy.

Na rozstrzygnięcie sprawy, wbrew stanowisku prezentowanemu przez skarżącego nie może mieć także wpływu okoliczność, iż Dyrektor [...] Parku Narodowego, wykonując powierzone mu obowiązki, dąży do uregulowania spraw własnościowych na terenie parku, w drodze wykupienia terenów leżących w jego granicach, a należących do osób prywatnych, w tym strony skarżącej. Ustalenia poczynione w sprawie w ocenie Sądu w sposób nie budzący wątpliwości wskazują, iż odmowa uzgodnienia projektu decyzji wynika z przepisów prawa.

Sygn. akt IV SA/Wa 1905/08

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - na mocy art. 151 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo i postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

E