Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2355/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-07-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6254 Usługi telekomunikacyjne i eksploatacja sieci telekomunikacyjnych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 1 par. 1.
journal: Dz.U. 2021 poz 137
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
article: art. 134 par. 1, art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 209, art. 205 par. 2, art. 119 pkt 3, art. 120.
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 61a par. 1, art. 61 par. 1.
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 28 ust. 1, art. 17, art. 15, art. 30, art. 27 ust. 2.
journal: Dz.U. 2019 poz 2460
law: Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne - t.j.
article: art. 479 ze zn. 64 par. 2.
journal: Dz.U. 2020 poz 1575
law: Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pawłowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Dorota Dziedzic - Chojnacka Sędzia WSA Tomasz Sałek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 lipca 2021 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z [...] grudnia 2019r.; 2. zasądza od Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej na rzecz P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z [...] sierpnia 2020 r. nr [...] (dalej: "zaskarżone postanowienie") Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej (dalej: "Organ", "Prezes UKE"), po rozpoznaniu wniosku X sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "Skarżąca", "Strona", ,, X") o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem przez Prezesa UKE postanowienia z [...] grudnia 2019 r. nr [...] (dalej: ,,postanowienie I instancji") o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3, art. 144 i art. 61a § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.; dalej: "Kpa"), art. 206 ust. 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (tj. Dz. U. z 2019 r., poz. 2460 ze zm., dalej: "[...]") - utrzymał w mocy postanowienie I instancji z mocy.

Do wydania zaskarżonego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Wnioskiem z 7 marca 2019 r. Skarżąca zwróciła się do Prezesa UKE w sprawie wydania decyzji o zmianie umowy z 8 listopada 2006r. w sprawie warunków współpracy i zasad rozliczeń (dalej: ,,Umowa") zawartej pomiędzy Stroną a Y sp. z o.o. (dalej: "Y.") poprzez określenie stawek rozliczeniowych na zakańczanie połączeń w ruchomej sieci telefonicznej Y, obowiązujących w okresie od 18 lutego 2009 r. do 10 sierpnia 2009 r. na następującym poziomie:

- w wysokości 0,2162 zł/min – w okresie od 18 lutego 2009 r. do 30 czerwca 2009 r. oraz

- w wysokości 0,1677 zł/min – w okresie od 1 lipca 2009 r. do 10 sierpnia 2009 r.

Strona oświadczyła, że wniosek należy w pierwszej kolejności traktować jako modyfikację wniosku z 16 stycznia 2009 r. złożonego w postępowaniu pod sygnaturą [...] (dalej: "wniosek z 2009 r."), zakończonego decyzją Prezesa UKE z [...] lutego 2009 r. nr [...]) (dalej: "decyzja z [...] lutego 2009 r.", ,,Decyzja"), prawomocnie uchylonej wyrokiem Sądu Okręgowego w W. - Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej: "SOKiK") z [...] stycznia 2011 r., sygn. akt [...] a ewentualnie i z ostrożności procesowej "jako nowy wniosek inicjujący nową sprawę administracyjną w przedmiocie zmiany umowy o połączeniu sieci pomiędzy Stroną i Y".

Pismem z 18 grudnia 2019 r. Prezes UKE poinformował Stronę, że nie posiada kompetencji do wydania decyzji w sprawie, która została zakończona wydaniem decyzji następnie uchylonej prawomocnym wyrokiem sądu powszechnego, bowiem przepisy prawa materialnego nie przewidują możliwości ponownego rozpoznania tego samego wniosku po prawomocnym uchyleniu decyzji administracyjnej. Wobec tego Prezes UKE rozpatrzył żądanie ewentualne wniosku.

W dniu 18 grudnia 2019 r. Organ wydał postanowienie, którym w trybie z art. 61a § 1 Kpa, odmówił wszczęcia postępowania z wniosku ewentualnego X z dnia 7 marca 2019 r. (dalej także: "Wniosek"), w sprawie wydania przez Prezesa UKE decyzji o zmianie Umowy przez określenie stawek rozliczeniowych za zakańczanie połączeń w ruchomej sieci telefonicznej Y, obowiązujących w okresie od dnia 18 lutego 2009 r. do dnia 10 sierpnia 2009 r. na następującym poziomie:

1. w wysokości 0,2162 zł/min - w okresie od dnia 18 lutego 2009 r. do dnia 30 czerwca 2009 r. oraz

2. w wysokości 0,1677 zł/min - w okresie od dnia 1 lipca 2009 r. do dnia 10 sierpnia 2009 r.

W uzasadnieniu postanowienia Organ wskazał, że warunkiem koniecznym do wszczęcia postępowania i wydania przez Prezesa UKE decyzji w zakresie zmiany Umowy jest spełnienie przesłanek wynikających z art. 27 ust. 2 Pt. Prezes UKE dalej wskazał, że negocjacje w przedmiocie zmiany Umowy, na które powołała się X we wniosku, prowadzone były pomiędzy X a Y od dnia 19 listopada 2008 r. do dnia 24 grudnia 2008 r., przy czym termin zakończenia negocjacji został określony postanowieniem Prezesa UKE z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...], wydanym na wniosek X. Jak stwierdził Organ, negocjacje te stanowiły podstawę do prowadzenia postępowania wszczętego na wniosek X z dnia 16 stycznia 2009 r. zakończonego Decyzją. Z powyższego wynika, iż sprawa objęta postępowaniem [...] oparta o fiasko przedmiotowych negocjacji, prowadzonych pomiędzy 19 listopada 2008 r. a 24 grudnia 2008 r., została już rozstrzygnięta przez Prezesa UKE Decyzją, zatem Prezes UKE nie jest uprawniony do prowadzenia i rozstrzygania kolejnego (nowego) postępowania w przedmiocie zmiany Umowy w związku z tymi samymi negocjacjami, w związku z którymi prowadzono i zakończono już postępowanie administracyjne (tj. postępowanie znak: [...]).

Pismem z 3 stycznia 2020 r. Skarżąca złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. We wniosku przedstawiła zarzuty sprowadzające się do twierdzeń, że Prezes UKE:

1. nie wyjaśnił, czy przyjął, że sprawa została ostatecznie rozstrzygnięta decyzją i rozstrzygnięcie obowiązuje, a późniejsze uchylenie decyzji w postępowaniu sądowym nie wyeliminowało rozstrzygnięcia z obrotu prawnego, albo czy jednak przyjął, że uchylenie decyzji przez SOKiK stanowiło merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej nawet w przypadku, gdy uchylenie decyzji nastąpiło z powodów proceduralnych (w tym zarzut pominięcia, według Strony stanowiska Sądu Najwyższego w analogicznych sprawach);

2. nie przyjął, że decyzja z [...] lutego 2009 r. uchylona wyrokiem SOKiK została wyeliminowana z obrotu prawnego z mocą wsteczną (ex tunc) i należało ją potraktować jako niebyłą i tym samym nie mogącą stanowić rozstrzygnięcia sprawy, stojącego na przeszkodzie wydaniu nowej decyzji;

3. błędnie przyjął, że nie jest możliwe wydanie decyzji obowiązującej z mocą wsteczną, gdyż dopuszczalność wydania przez organ regulacyjny ponownej decyzji (po uchyleniu wcześniejszej decyzji przez SOKiK) uznać należy za nieuniknioną konsekwencję możliwości kontrolowania uchybień proceduralnych w postępowaniu przed Prezesem UKE;

4. naruszył art. 4 ust. 1 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 marca 2002 r. w sprawie wspólnych ram regulacyjnych sieci i usług łączności elektronicznej 2002/21/WE (Dz.Urz. UE L 2002 Nr 108, str. 33) zmienionej dyrektywą z dnia 25 listopada 2009 r. nr 2009/140/WE (Dz.Urz. UE L 337/37 z 18.12.2009 r., dalej ,,dyrektywa ramowa"), a także był sprzeczny ze stanowiskiem Trybunału Konstytucyjnego wyrażonym w wyroku z 13 czerwca 2002 r., P 13/01 oraz stanowiskiem Trybunału Sprawiedliwości dokonującym wykładni ww. przepisu, poprzez uchylanie się przez Organ od merytorycznego rozpatrzenia sprawy po prawomocnym uchyleniu decyzji Prezesa UKE przez SOKiK, gdyż z przepisu tego wynika obowiązek zapewnienia przez państwo członkowskie rozpoznania aspektów merytorycznych każdej sprawy oraz zapewnienia istnienia skutecznych środków odwoławczych.

Postanowieniem z [...] sierpnia 2020 r. nr [...] Prezes UKE utrzymał w mocy postanowienie z [...] grudnia 2019 r. W uzasadnieniu tego postanowienia wskazał, że stosownie do art. 206 ust. 1 Pt postępowanie przed Prezesem UKE toczy się na podstawie przepisów Kpa ze zmianami wynikającymi z Pt oraz ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (tj. Dz.U. z 2019 r. poz. 2410, ze zm.). Organ podkreślił, że Stronie przysługiwało - w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia - prawo wystąpienia z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem z [...] grudnia 2019 r. Postanowienie zostało doręczone Skarżącej 27 grudnia 2019 r., a 3 stycznia 2020 r. (data nadania w placówce pocztowej operatora publicznego, w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz.U. z 2020 r. poz. 1041) Strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Prezes UKE przyjąl zatem, że w przedmiotowej sprawie zrealizowane zostały przesłanki wynikające z art. 127 § 3 w związku z art. 144 oraz z art. 141 § 2 Kpa, upoważniające Prezesa UKE do ponownego rozpatrzenia sprawy administracyjnej.

Wydając zaskarżone postanowienie Prezes UKE podtrzymał stanowisko wyrażone w postanowieniu z [...] grudnia 2019 r., uważając je w całości za prawidłowe. Wskazał, że warunkiem koniecznym do wszczęcia postępowania i wydania przez Prezesa UKE decyzji w zakresie zmiany umowy o połączeniu sieci jest spełnienie przesłanek wynikających z art. 27 ust. 2 Pt. Organ ponownie zwrócił uwagę, że sprawa objęta postępowaniem [...] oparta o fiasko negocjacji prowadzonych pomiędzy dniem 19 listopada 2008 r. a 24 grudnia 2008 r., została już rozstrzygnięta przez Prezesa UKE Decyzją. Stąd Prezes UKE nie jest uprawniony do prowadzenia i rozstrzygania kolejnego (nowego) postępowania w przedmiocie zmiany umowy w związku z tymi samymi negocjacjami, w związku z którymi prowadzono i zakończono już postępowanie administracyjne (tj. postępowanie znak: [...]). Argument ten jest w pełni słuszny, gdyż wniosek ewentualny Strony dotyczył wydania nowej decyzji, należało go zatem traktować jako nowy wniosek, nie zaś jako wniosek złożony w sprawie o wydanie decyzji w miejsce uchylonej decyzji przez SOKiK.

Organ zważył, iż z treści Wniosku, jak i wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wynikało, że decyzja zmieniająca umowę miałaby rozstrzygać o prawach i obowiązkach stron z mocą wsteczną. Skarżąca we wniosku wniosła bowiem o wydanie decyzji regulującej wysokość stawek MTR od dnia 18 lutego 2009 r. do dnia 10 sierpnia 2009 r. Mając to na uwadze Prezes UKE wskazał, że nie jest możliwe w takiej sprawie wydanie decyzji merytorycznej. Decyzja o dostępie telekomunikacyjnym, w tym dokonująca zmiany umowy o dostępie telekomunikacyjnym, wydawana w oparciu o art. 28 - 30 Pt, kształtuje prawa i obowiązki stron odnośnie współpracy międzyoperatorskiej. Niewątpliwie zatem jest to decyzja konstytutywna. Organ wyjaśnił, że odnośnie charakteru ww. decyzji w doktrynie podkreśla się, że takie decyzje przede wszystkim kształtują stosunek cywilnoprawny pomiędzy przedsiębiorcami telekomunikacyjnymi w zakresie dostępu telekomunikacyjnego i rozliczeń. Decyzja administracyjna zastępuje umowę o dostępie telekomunikacyjnym. Jest to zatem najsilniejsza forma oddziaływania na sferę cywilnoprawną, albowiem na mocy aktu administracyjnego powstaje bezpośrednio podstawa do dokonywania świadczeń. Decyzja powinna w związku z tym oznaczać podmioty uczestniczące w stosunku zobowiązaniowym oraz zawierać postanowienia określające przedmiot wzajemnych świadczeń. Dalej Prezes UKE wskazał, że dopuszczono w istocie pojedyncze przypadki wydawania decyzji konstytutywnych, obowiązujących z mocą wsteczną tj.: w sytuacji, gdy przepis prawa materialnego wyraźnie taki skutek prawny wydawanych decyzji przewiduje; w sytuacji, gdy działanie decyzji z mocą wsteczną jest korzystne dla strony tej decyzji, nie naruszając przy tym praw innych stron; w sytuacji, gdy właściwości administracyjnego stosunku materialnoprawnego w połączeniu ze stanem faktycznym konkretnej sprawy pozwalają uznać, że możliwe jest wydanie decyzji obowiązującej z mocą wsteczną. Organ podniósł, iż brak jest przepisu prawa materialnego w odniesieniu do decyzji wydawanych w oparciu o przepisy art. 28 - 30 Pt, który przewidywałby możliwość wydania decyzji kształtujących prawa i obowiązki stron z mocą wsteczną. Również sytuacja, gdy wydanie decyzji z mocą wsteczną jest korzystne dla strony tej decyzji nie będzie miała miejsca, gdyż w niniejszej sprawie wydanie decyzji na korzyść jednej strony, oznacza równocześnie wydanie decyzji na niekorzyść drugiej, gdyż interesy stron są w tej mierze sporne. Z analizy art. 27 ust. 2 Pt wprost bowiem wynika, iż każda ze stron może zwrócić się do Prezesa UKE o wydanie decyzji w sprawie rozstrzygnięcia kwestii spornych lub określenia warunków współpracy, co do których strony nie doszły do porozumienia w trakcie negocjacji. Nie ma zatem wątpliwości, iż w tej sytuacji zawsze będą występowały strony o przeciwstawnych interesach. Zatem wobec istnienia dwóch stron decyzji o spornych interesach, nie można uznać, że wydanie takiej decyzji z mocą wsteczną będzie z korzyścią dla jednej strony z jednoczesnym zagwarantowaniem co najmniej neutralności decyzji dla drugiej strony

Odnosząc się do kolejnej możliwości wydania decyzji z mocą wsteczną, Prezes UKE wskazał, iż właściwości administracyjnego stosunku materialnoprawnego, wynikającego z rozstrzygnięć wydawanych w oparciu o przepisy art. 27-30 Pt, w połączeniu z żądaniem wniosku nie pozwalają uznać, że w przedmiotowej sprawie możliwe jest wydanie decyzji obowiązującej z mocą wsteczną. Nie jest bowiem możliwe wymaganie od którejkolwiek ze stron ewentualnej decyzji, aby stosowała wstecznie (z datą wsteczną w okresie 2009 r.) stawki MTR w ramach współpracy międzyoperatorskiej, która może zostać podjęta w danym kształcie z istoty swej jedynie na przyszłość tj. od dnia wydania decyzji zmieniającej umowę w określonym zakresie (tu: w zakresie zmienionej wysokości stawek MTR).

Prezes UKE stwierdził, że nie występuje żadna z trzech przywoływanych w nauce

przedmiotu i orzecznictwie okoliczności, pozwalających organowi na wydanie decyzji

konstytutywnej, jaką jest decyzja Prezesa UKE zmieniająca umowę o dostępie

telekomunikacyjnym w zakresie połączenia sieci, z mocą wsteczną.

Reasumując Organ uznał, że w sprawie z Wniosku (tj. w zakresie żądania ewentualnego) zachodzi przeszkoda do wszczęcia postępowania administracyjnego co oznacza, iż postępowanie administracyjne nie może być wszczęte z "innych uzasadnionych przyczyn".

Prezes UKE za niezasadny uznał zarzut, że powinien wydać nową decyzję w miejsce uchylonej wyrokiem SOKiK albo w przypadku przyjęcia odmiennego założenia uzasadnić niemożność wydania takiej decyzji. Organ wyjaśnił, że w postanowieniu nie rozpatrywał tego, czy istnieje możliwość wydania kolejnej decyzji, w sprawie, w której SOKiK wydał wyrok uchylający wcześniejszą decyzję. Zaskarżone postanowienie nie dotyczyło wniosku głównego pisma Strony z 7 marca 2019 r., ale wniosku (ewentualnego) w tej sprawie, dotyczącego potraktowania go "z ostrożności procesowej jako nowy wniosek inicjujący nową sprawę administracyjną w przedmiocie zmiany umowy o połączeniu sieci pomiędzy Stroną i Y". Prezes UKE wskazał natomiast, że po wyroku SOKiK, prawomocnie uchylającym zaskarżoną Decyzję, nie może być kontynuowane postępowanie administracyjne w tej samej sprawie. Uchylenie Decyzji Prezesa UKE jest rozstrzygnięciem co do istoty sprawy i ma charakter kasatoryjny. W związku z powyższym brak jest podstaw do uznania, że uchylenie decyzji wyrokiem sądu powszechnego, powoduje reaktywację postępowania administracyjnego, które doprowadziło do wydania wadliwej decyzji oraz konieczność rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej na nowo. Prezes UKE wyjaśnił, że może natomiast zostać wszczęte od początku nowe postępowanie administracyjne w sprawie spornej o dostęp telekomunikacyjny z zakresu współpracy międzyoperatorskiej. Muszą jednak zostać spełnione przesłanki do wszczęcia ww. postępowania. Dlatego podstawowe znaczenie, miało to, że warunkiem sine qua non wszczęcia postępowania i wydania przez Prezesa UKE decyzji w zakresie zmiany umowy jest zaistnienie przesłanek wynikających z art. 27 ust. 2 Pt. Zgodnie z treścią tego przepisu w przypadku niepodjęcia negocjacji o zawarcie umowy o dostępie telekomunikacyjnym w zakresie połączenia sieci, odmowy połączenia sieci telekomunikacyjnych przez podmiot do tego obowiązany lub niezawarcia umowy o dostępie telekomunikacyjnym w zakresie połączenia sieci w terminie, o którym mowa w ust. 1, lub nie zawarcia umowy w terminie 90 dni licząc od dnia wystąpienia z wnioskiem o zawarcie umowy o dostępie telekomunikacyjnym, każda ze stron może zwrócić się do Prezesa UKE z wnioskiem o wydanie decyzji w sprawie rozstrzygnięcia kwestii spornych lub określenia warunków współpracy. W przepisie tym mowa jest zatem o konieczności zainicjowania (przynajmniej próby podjęcia) negocjacji oraz upływie określonego czasu jako przesłankach warunkujących możliwość wystąpienia do Prezesa UKE z wnioskiem o wydanie decyzji. Na mocy art. 30 ust. 1 Pt do zmian umów o dostępie telekomunikacyjnym stosuje się odpowiednio przepisy art. 26-28 i 33 Pt. Prezes UKE, badając Wniosek, wziął pod uwagę, czy ww. przesłanki warunkujące wszczęcie postępowania zostały w tej sprawie spełnione. Organ podniósł, że negocjacje w przedmiocie zmiany umowy, na które powoływała się Skarżąca we Wniosku, przeprowadzone były pomiędzy Stroną a P. od 19 listopada 2008 r. do 24 grudnia 2008 r. i stanowiły podstawę do wszczęcia oraz prowadzenia postępowania administracyjnego. Organ podkreślił, że negocjacje z 2008 r. nie mogą aktualnie stanowić podstawy do wystąpienia z nowym wnioskiem o wszczęcie nowego postępowania administracyjnego w sprawie. Były one bowiem podstawą do wszczęcia postępowania administracyjnego na podstawie wniosku z 2009 r. Zatem powoływanie się we wniosku z 7 marca 2019r. na negocjacje z 2008 r. nie może stanowić spełnienia warunku, o którym mowa w art. 27 ust. 2 Pt.

Prezes UKE uznał za nietrafiony zarzut nieprzyjęcia w postanowieniu, że decyzja uchylona wyrokiem SOKiK została wyeliminowana z obrotu prawnego z mocą

wsteczną (ex tunc) i należało ją potraktować jako niebyłą, tym samym nie mogącą stanowić rozstrzygnięcia sprawy, stojącego na przeszkodzie wydaniu nowej decyzji. Prezes UKE wziął pod uwagę, że decyzja została uchylona wyrokiem SOKiK. Podkreślił, że prawomocne uchylenie decyzji i skutek jaki wywołuje, nie jest przedmiotem postępowania w tej sprawie. Przedmiotem tego postępowania jest bowiem nowa sprawa o wydanie nowej decyzji.

Odnosząc się do zarzutu, że doszło do naruszenia art. 4 ust. 1 dyrektywy ramowej, Organ wskazał, że uważa ww. zarzut Skarżącej za niezasadny. Omawiany przepis dotyczy prawa strony do odwołania się, natomiast Prezes UKE w postanowieniu rozpatrywał nowy wniosek o wszczęcie postępowania. Art. 4 ust. 1 ww. dyrektywy nie ma zatem zastosowania w niniejszej sprawie. Organ podkrślił, że tak sformułowany zarzut w oparciu o ww. przepis dyrektywy nie dotyczy ewentualnej nowej sprawy z wniosku o wydanie nowej decyzji, lecz dotyczy wydania kolejnej decyzji w tej samej sprawie w miejsce uchylonej. Oznacza to, że taki zarzut nie dotyczy przedmiotu postępowania i nie może być wzięty pod uwagę w tej sprawie.

Na ww. postanowienie Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzuciła Organowi, że przy wydaniu zaskarżonego postanowienia naruszył:

1. przepisy postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 61a

§ 1 Kpa poprzez odmowę wszczęcia postępowania administracyjnego wskutek uznania za przyczynę uniemożliwiającą wszczęcie postępowania uprzednie rozstrzygnięcie sprawy decyzją administracyjną, podczas gdy decyzja ta została prawomocnie uchylona

- które wiąże się z naruszeniem prawa materialnego, tj. art. 28 ust. 1 Pt w zw. z art. 27 ust. 2 Pt w zw. z art. 30 Pt w zw. z art. 20 ust. 1 i art. 4 ust. 1 dyrektywy ramowej oraz art. 45 ust. 1 oraz 78 Konstytucji RP poprzez ich niezastosowanie i zaniechanie rozstrzygnięcia sporu pomiędzy stronami wskutek błędnego przyjęcia przez Organ, że w sytuacji prawomocnego uchylenia decyzji administracyjnej z powodu uchybień proceduralnych nie jest możliwe merytoryczne rozstrzygnięcie sporu, bowiem przepisy prawa materialnego nie przewidują możliwości rozpoznania wniosku po prawomocnym uchyleniu decyzji administracyjnej i wydania decyzji z mocą wsteczną - ani w ramach postępowania zakończonego wydaniem decyzji, która następnie została uchylona, ani w ramach innego (nowego) postępowania administracyjnego, podczas gdy przepisy art. 28 ust. 1 Pt w zw. z art. 27 ust. 2 Pt w zw. z art. 30 Pt obligują Organ do wydania decyzji w sprawie rozstrzygnięcia kwestii spornych w sytuacji spełnienia przesłanek ustawowych wydania takiej decyzji, jakimi są: bezskuteczny upływ wyznaczonego przez organ terminu negocjacji oraz złożenie przez powoda wniosku o wydanie decyzji, przy czym w stanie faktycznym niniejszej sprawy przesłanki te zostały spełnione. Od wydanej decyzji winno również przysługiwać odwołanie do sądu, który rozpozna sprawę merytorycznie;

2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7,art. 77 § 1 i art. 124 § 2 Kpa poprzez błędne przytaczanie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia stanowiska Strony, brak wskazania powodów merytorycznych, dla których Organ dokonuje interpretacji przepisów sprzecznej z wykładnią Trybunału Konstytucyjnego, błędne uznanie, że tożsamość podmiotowa i przedmiotowa nie świadczą o tożsamości sprawy administracyjnej, a w efekcie brak wszechstronnej oceny i analizy wniosku, odniesienia się do wszystkich zarzutów oraz rozważenia całokształtu okoliczności sprawy.

Strona wniosła także o zwrócenie się przez Sąd do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z następującym pytaniem prawnym: czy przepisy art. 4 ust. 1 oraz art. 20 ust. 1 i 5 dyrektywy 2002/21/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 marca 2002 r. w sprawie wspólnych ram regulacyjnych sieci i usług łączności elektronicznej (dyrektywa ramowa) (Dz.U. UE L z 2002 r. Nr 108, s. 33, ze zm.) należy interpretować w ten sposób, że po uchyleniu przez sąd krajowy decyzji krajowego organu regulacyjnego zmieniającej umowę stron - niezależnie od przyczyny uchylenia (tj. uchybień proceduralnych lub merytorycznych) - postępowanie w sprawie kończy się i nie ma możliwości rozstrzygnięcia sporu przez krajowy organ regulacyjny ani na gruncie wszczętego wcześniej, ani kolejnego postępowania, a decyzję organu odwoławczego (sądu) uchylającą decyzję KOR traktuje się jako merytoryczne rozstrzygnięcie nawet wtedy, gdy sąd w ogóle nie badał meritum sprawy (czyli spór traktuje się jako rozstrzygnięty poprzez utrzymanie stanu istniejącego przed wydaniem decyzji rozstrzygającej spór), a stronie, która występowała o rozstrzygnięcie sporu nie przysługują środki umożliwiające skierowanie sporu na drogę sądową, czy też art. 4 ust. 1 zd. 1 i 3 dyrektywy ramowej w związku z art. 47 Karty Praw Podstawowych oraz art. 20 ust. 1 i 5 dyrektywy ramowej należy interpretować w ten sposób, że po uchyleniu decyzji przez sąd krajowy i przeprowadzeniu zaleconego postępowania uzupełniającego (np. postępowania konsultacyjnego) krajowy organ regulacyjny może wydać nową decyzję rozstrzygającą spór?.

W uzasadnieniu skargi, odwołując się do licznie przytoczonego orzecznictwa sądowego Strona stanęła na stanowisku, że uchylanie się przez Organ od wydania merytorycznego rozstrzygnięcia odnośnie istniejącego sporu międzyoperatorskiego stanowi naruszenie art. 28 ust. 1 w związku z art. 30 ust. 1 Pt, bowiem przepisy te nie pozostawiają Prezesowi UKE dowolności w zakresie tego, czy rozstrzygnąć spór czy nie, ale nakazują mu - jako regulatorowi rynku telekomunikacyjnego - jego rozstrzygnięcie. Jak podniosła Skarżąca, w okolicznościach niniejszej sprawy spór pomiędzy stronami nie został zakończony. Nie powinno więc ulegać wątpliwości Organu, że postępowanie w sprawie istniejącego sporu winno zostać zakończone rozstrzygnięciem przez Prezesa UKE. Zdaniem Strony, Organ niezasadnie, uzasadniając rzekomy brak możliwości rozpoznania wniosku po prawomocnym uchyleniu decyzji administracyjnej, powołał się na wyrok z 30 maja 2019 r., wydany w sprawie o sygn. akt II GSK 255/19, którym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził brak bezczynności po stronie Prezesa UKE w przedmiocie zmiany umowy o połączeniu sieci albowiem Sąd ten w zapadłym wyroku odwoływał się do orzeczenia Sądu Najwyższego dotyczącego zasadniczo odmiennego stanu faktycznego oraz nieaktualnego orzecznictwa Sądu Apelacyjnego w W., niezgodnego z ukształtowaną w późniejszych latach, jednolitą linią orzeczniczą Sądu Najwyższego.

Strona podniosła, że w obrocie prawnym nie funkcjonuje rozstrzygnięcie sporu pomiędzy X i Y, dotyczące zmiany umowy w sprawie warunków współpracy i zasad rozliczeń z dnia 8 listopada 2006 r. przez określenie stawek rozliczeniowych za zakańczanie połączeń w ruchomej sieci telefonicznej Y obowiązujących w okresie od dnia 18 lutego 2009 r. do dnia 10 sierpnia 2009 r. Tymczasem Prezes UKE odmówił wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie, twierdząc, że została ona uprzednio rozstrzygnięta, choć w uzasadnieniu wyroku uchylającego decyzję zostało wskazane wprost, że sąd nie badał meritum sprawy: "Nie przeprowadzenie postępowania konsultacyjnego powoduje, że wydana Decyzja jest przedwczesna, a więc niedopuszczalna i w związku z tym podlega uchyleniu na podstawie art. 47964 § 2 k.p.c. Uwzględnienie powyższych zarzutów, jako najdalej idących, czyni bezprzedmiotowymi pozostałe zarzuty podniesione w odwołaniu."

W konskwencji Skarżąca podkreśliła, że nie jest uzasadnione uchylanie się przez Organ od merytorycznego rozpatrzenia sprawy po prawomocnym uchyleniu decyzji z dnia [...] lutego 2009 r. z powodu nieprzeprowadzenia postępowania konsultacyjnego oraz z uwagi na uchylenie decyzji ramowej, w oparciu o którą decyzja ta została wydana. Organ powinien natomiast zastosować się do wytycznych Sądu Najwyższego i wydać nową decyzję w przedmiocie jej wniosku, stanowiącą merytoryczne rozstrzygnięcie sporu pomiędzy stronami umowy. W sytuacji bezpodstawnego powoływania się przez Prezesa UKE na istnienie przeszkód, które rzekomo uniemożliwiają takie działanie, a także wobec niewątpliwego istnienia podstawy prawnej do wydania decyzji, konieczne jest zapewnienie Stronie skutecznego prawa odwołania od zaskarżonej decyzji Prezesa UKE i w konsekwencji uzyskania merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie.

Odwołując się do powyższych zarzutów i twierdzeń Strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia I instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej jako ,,Ppsa").

Dokonywana w świetle wspomnianych kryteriów ocena zaskarżonego postanowienia wskazuje, że skarga jest zasadna.

Istota sprawy poddanej kontroli Sądu sprowadza się do rozsądzenia, czy zasadne było przyjęcie przez Prezesa UKE, że sprawa z wniosku Strony z dnia 16 stycznia 2009r. o wydanie decyzji w przedmiocie zmiany Umowy zawartej pomiędzy Skarżącą a [...] została załatwiona wydaną przez Organ Decyzją a jej następcze uchylenie prawmocnym wyrokiem SOKiK pozostaje bez wpływu na dokonaną w powyższym zakresie ocenę. Organ wydając bowiem zaskarżone postanowienie przyjał, że skoro wniosek Skarżącej z 16 stycznia 2009 r. został we wspomniany powyżej sposób załatwiony nie jest możliwa jego modyfikacja (wnioskowana przez Skarżącą w pismie z 7 marca 2019r.). W ocenie Prezesa UKE taki stan rzeczy powoduje, że uprawnione stało się rozpoznanie wniosku ewentulanego Strony zgłoszonego w piśmie z 7 marca 2019r. jako nowego wniosku inicjującego nową sprawę administracyjną w przedmiocie zmiany Umowy.

W pierwszej kolejności należy zauważyć, że okoliczności sprawy nie budzą wątpliwości.

Dla porządku należy tutaj tylko podkreślić, że Strona pismem z 16 stycznia 2009r. wnioskowała o zmianę Umowy w zakresie wysokości stawek rozliczeniowych za zakańczanie połączeń głosowych w ruchomej sieci Y. Organ, Decyzją rozstrzygnął w przedmiocie tego wniosku, z tym, że Decyzja ta została następnie prawomocnie uchylona. SOKiK, wyrokiem z 17 stycznia 2011r. (sygn. akt XVII AmT 109/09) uchylił Decyzję z powodu nieprzeprowadzenia przed jej wydaniem postępowania konsultacynego, o którym mowa w art. 15 Pt (z uwagi na wadliwe zakwalifikowanie sprawy jako wyjątkowego przypadku wymagajacego interwecji Przesa UKE zgodnie z art. 17 Pt). Apelacje Prezesa UKE i Skarżącej od wspomnianego wyroku zostały oddalone (wyrok Sąd Apelacyjnego w W. z [...] października 2012r. (sygn.akt [...]), zaś postanowieniem z 3 października 2013r. ( sygn. akt III SK 15/13) Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia do rozpoznania skarg kasacyjnych Organu i Strony.

W piśmie z 7 marca 2019r. Strona podtrzymała swój wniosek o wydanie decyzji zmieniajacej Umowę poprzez określenie stawek rozliczeniowych za zakańczanie połaczeń ruchomej sieci telefonicznej [...] w okresie od 18 lutego 2009r. do dnia 10 sierpnia 2009r. albowiem w zakresie wysokości stawek obowiązujących od dnia 11 sierpnia 2009r. Prezes UKE wydał już kolejną decyzję z [...] lipca 2009 r. nr [...]), która następnie stała sie prawomocna.

W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że na datę składania pisma z 7 marca 2019r. nie istniała w obrocie prawomocna decyzja administracyjna rozstrzygająca w przedmiocie wniosku Strony o zmianę Umowy poprzez ustalenie wysokości stawek rozliczeniowych za okres od 18 lutego 2009r. do dnia 10 sierpnia 2009r.

To co jest przedmiotem rozbieżności w niniejszej sprawie pomiędzy Skarżącą a Organem wynika z odmiennej oceny skutków zaistniałych okoliczności sprawy. O ile bowiem Strona widzi konieczność wydania przez Prezesa UKE decyzji administracyjnej załatwiajacej jej wniosek Strony z 16 stycznia 2009r. w zakresie zmiany stawek rozliczeniowych Umowy obowiązujących w ww. okresie, o tyle Prezes UKE reprezentuje stanowisko przeciwne. Organ uznał, że skoro nie jest zobowiązany do wydania rozstrzygnięcia w ww. zakresie to aktualizuje się żądanie Skarżącej ujęte w piśmie z 7 marca 2019r. co do rozpoznania wniosku ewentulanego, sformulowanego z ostrożnosci procesowej przez Stronę tj. nowego wniosku inicjującego nowe postępowanie administracyjne w przedmiocie zmiany Umowy co do stawek rozliczeniowych za okres od 18 lutego 2009 r. do 10 sierpnia 2009r.

Jak należy wnioskować z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia Prezes UKE przyjął, że żądanie zmiany stawek rozliczeniowych we wspominanym zakresie zostało niejako skonsumowane w postępowaniu administracyjnym zakończonym Decyzją, która następnie została prawomocnie uchylona. Stąd też, zdaniem Organu, otworzyła się droga do rozpoznania wspomnianego żądania ewentualnego, jako nowej sprawy administiracyjnej.

Trzeba jednak zwrócić uwagę, że podstawowym żądaniem Strony przedstawionym w pismie z 7 marca 2019r. była modyfikacja wniosku z 16 stycznia 2009r. i dopiero w sytuacji gdyby nie mogło dojść do załatwienia tego wniosku w trybie postępowania administracyjnego aktualizowało się ww. żądanie ewentulane.

W sytuacji zatem gdy Organ był zobowiązany do prowadzenia postępowania administracyjnego w zakresie wniosku Strony o zmianę Umowy poprzez określenie stawek rozliczeniowych za okres od 18 lutego 2009r. do 10 sierpnia 2009r. ( tj. zgodnie ze zgłoszoną modyfikacją wniosku) nie powinien przystępować do rozpoznania sprawy objętej nowym wnioskiem (żądaniem ewentulanym zgloszonym z ostrożności procesowej). W takim też przypadku nie powinien wydawać w odniesieniu do nowego wniosku żadnego rozstrzygnięcia administracyjnego, w tym także postanowienia z art. 61a § 1 Kpa.

Sąd stoi na stanowisku, że Prezes UKE powinien przystąpić do rozpozaniania wniosku Strony z 16 stycznia 2009 r. przyjmując, że objęte nim żądanie ma treść zmodyfikowaną zgodnie z pismem Skarżącej z 7 marca 2019r.

W pierwszej kolejności należy bowiem zauważyć, że postępowanie administracyjne może być wszczęte z urzędu lub też na żądanie strony (art. 61 § 1 Kpa).

Jak już zostało powyżej wspomniane, Strona, w oparciu o przepis art. 27 ust. 2 w związku z art. 30 Pt złożyła wniosek z 16 stycznia 2009 r. o zmianę Umowy. Z uwagi na to, że nie zaistniały podstawy do odmowy wszczęcia postępowania (art. 61a § 1 Kpa), jak też podstawy do umorzenia postępowania (art. 105 Kpa) Prezes UKE wydał Decyzję rozstrzygającą sprawę co do istoty.

Decyzja została wydana na podstawie art. 28 ust. 1 w związku z art. 30 i art. 17 Pt. Zgodnie z art. 28 ust. 1 Pr Prezes UKE podejmuje decyzję o dostępie telekomunikacyjnym biorąc pod uwagę kryteria określone w tym przepisie prawa a przepis ten stosuje się także do zmian umów o dostępie a zatem miał ona także zastosowanie do wniosku Strony z 16 stycznia 2009 r. (art. 30 Pt). Wydanie takiej decyzji jest poprzedzane przeprowadzeniem postępowania konsultacyjnego (zob. art. 15 pkt 3 Pt w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie), przy czym w przypadku zaistnienia przesłanek z art. 17 Pt możliwe jest wydanie decyzji bez dochowania tego wymogu.

Z uwagi na to, że decyzja wydawana w oparciu o przepis art. 17 Pt jest decyzją czasową i obowiazuje w okresie nieprzekraczajacym 6 miesięcy, stawki określone w Decyzji obejmowały okres do 10 sierpnia 2009r. Stwierdzone przez SOKiK uchybienie w postaci nieprzeprowadzenia postępowawania konsultacyjnego, o którym mowa w art. 15 Pt (na skutek nieuprawnionego przyjęcia, że ziściły się przesłanki do odstapienia od konsulatcji wskazane w art 17 Pt), spowodowało ostatecznie prawomocne uchylenie Decyzji przez ten Sąd.

W tym stanie rzeczy, wniosek Strony z 16 stycznia 2009 r. o zmianę Umowy w zakresie określenia stawek rozliczeniowych za zakańczanie połaczeń w ruchomej sieci telefonicznej P. w okresie od 18 lutego 2009r. do 10 sierpnia 2009r. nie został w dalszym ciągu załatwiony.

Stosownie do postanowienia art. 47964 § 2 Kpc SOKiK, w wyniku rozpoznania odwołania złożonego od decyzji Prezesa UKE może w razie jego uwzględnienia zaskarżoną decyzję albo uchylić, albo zmienić w całości lub w części i orzec co do istoty sprawy. Nie ulega wątpliwosci, że w przypadku prawomocnie orzeczonej zmiany takiej decyzji w sprawie dostępu telekomunikacyjnego sporny stosunek prawny między stronami postępowania zostaje ukształtowany tak jak to wynika z prawomocnego orzeczenia sądowego zmieniającego decyzję Prezesa UKE. W przypadku zaś gdy dochodzi do prawomocnego uchylenia takiej decyzji, wniosek strony wszczynający postępowanie w sprawie pozostaje w dalszym ciągu niezałatwiony. To na jakim poziomie powinny się kształtować stawki rozliczeniowe przewidziane w Umowie za okres od 18 lutego do 10 sierpnia 2009 r. nie wynika bowiem ani z orzeczeń sądowych zapadłych w sprawie ani z Decyzji, która w przypadku jej prawomocnego uchylenia eliminowana jest z obrotu ze skutkiem ex tunc (por.wyrok Sądu Najwyższego z 26 kwietnia 2017r., sygn. akt I CSK 486/16). Brak zatem merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.

Tymczasem, o ile stosownie do przepisu art. 61 § 1 Kpa w zwiazku z art. 27 ust. 2 I w zwiazku z art. 30 Pt doszło do wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie zmiany Umowy (na podstawie wniosku z 16 stycznia 2009r. zmodyfikowanego następnie pismem z 7 marca 2019r.) to takie postępowanie powinno zostać zakończone przez wydanie decyzji administracyjnej, tak jak tego wymaga art 104 § 1 Kpa. Przyjęcie odmiennego poglądu powodowałoby bowiem, że strony Umowy bez swojej winy, na skutek uchybień proceduralnych Organu przy wydaniu Decyzji, które zaskutkowały jej prawomocnym uchyleniem, zostałyby pozbawione rozstrzygnięcia merytorycznego powstałego między nimi sporu.

Usprawiedliwone w powyższym względzie oczekiwanie Skarżącej należy wywodzić nie tylko ze wskazanych przepisów Kpa czy przepisów Pt, które przewidują administracyjny tryb rozstrzygania sporów międzyoperatorskich ale i art. 20 ust. 1 dyrektywy ramowej nakładającego na państwa członkowskie obowiązek rozstrzygnięcia takiego sporu przez krajowy organ regulacyny za pomocą wiążacej decyzji, o ile nie przyjęto innych mechanizmów w tym zakresie. Jak zaś zauważył Sąd Najwyższy, przepisy Pt nie przewidują możliwości odstąpienia przez organ regulacyjny od rozstrzygnięcia sporu decyzją administracyjną (postanowienie Sądu Najwyższego z 15 października 2019r., sygn. akt I NSK 70/18).

W przypadku prawomocnego uchylenia przez SOKiK decyzji zmieniającej Umowę brak w obrocie prawnym jakiegokolwiek rozstrzygnięcia administracyjnego czy sądowego rozsądzajacego spór międzyoperatorski zaistniały pomiędzy stronami Umowy co do stawek za zakańczanie połaczeń, jakie powinny stosować we wzajemnych relacjach. Spór ten, który jest w istocie sporem o charakterze cywilnoprawnym i który wolą ustawodawcy staje się przedmiotem postępowania administracyjnego a w dalszej kolejności postępowania przed SOKiK w przypadku wniesienia odwołania od decyzji Prezesa UKE nie został zatem w żaden sposób rozwiązany. W świetle powyższego konieczność kontynuowania postępowania administracyjnego po prawomocnym uchyleniu decyzji Prezesa UKE o dostępie telekomunikacyjnym nie powinna nasuwać wątpliwości. Takie też stanowisko zostało zajęte przez Sąd Najwyższy. W uzasadnieniu postanowienia z 28 stycznia 2015r. (sygn akt III SK 37/14) Sąd ten wyraził pogląd, że ,,w przypadku uchylenia decyzji Prezesa Urzędu sposób zakończenia postępowania administracyjnego przez organ uzależniony jest od powodów, z jakich decyzja została uchylona. Jeżeli z motywów rozstrzygnięcia sprawy przez sąd wynika, że podstawą uchylenia decyzji było nieprzeprowadzenie postępowania konsultacyjnego lub konsolidacyjnego, Prezes Urzędu powinien sanować stwierdzony brak i stosowne postępowanie przeprowadzić. Pozwoli to organowi wydać decyzję, która nie będzie już dotknięta wadą, z powodu której wcześniejsza decyzja została uchylona".

W wyroku z 22 listopada 2016r. (sygn. akt III SK 39/15) Sąd Najwyższy także podniósł, że ,,skutkiem uchylenia decyzji Prezesa UKE jest otwarcie postępowania administracyjnego, które do tej pory pozostawało "zamknięte" decyzją. Organ musi zakończyć postępowanie przez wydanie decyzji - w tym wypadku przez wydanie decyzji wykonującej orzeczenie sądowe. Jeżeli podstawę uchylenia decyzji Prezesa UKE stanowiły uchybienia proceduralne, których sanowanie nie jest możliwe na etapie postępowania sądowego, wówczas organ musi zakończyć postępowanie wydając decyzję pozbawioną wytkniętych i uwzględnionych przez Sąd uchybień proceduralnych. Prezes UKE będzie zwolniony z obowiązku zakończenia postępowania przez wydanie decyzji (rozstrzygającej spór międzyoperatorski), jeżeli spór ten - w zakresie materialnym i temporalnym w jakim miałby być rozstrzygnięty przez decyzję - został przez strony zakończony (skoro umowa zastępuje decyzję, a strony sporu porozumiały się w umowie co do rozstrzygnięcia kwestii spornych, które miałby rozstrzygnąć w decyzji Prezes UKE i rozstrzygnął uprzednio w uchylonej decyzji)". W postanowieniu zaś z 7 marca 2018r. (sygn. akt III SK 28/17) Sąd Najwyższy zawrócił również uwagę, że ,,jak wynika to z postanowień z 11 sierpnia 2015 r., III SZ 3/15 (LEX nr 2288984) oraz z 18 sierpnia 2015 r., III SZ 5/15 (LEX nr 1808594) Prezes UKE nie może wydać decyzji negatywnej odmawiającej określenia warunków współpracy między przedsiębiorcami telekomunikacyjnymi, gdy toczy się między nimi spór dotyczący kwestii objętej zakresem pojęcia "dostęp telekomunikacyjny", który został poddany pod rozstrzygnięcie organu regulacji rynku telekomunikacyjnego na podstawie art. 27 ust. 2 PT, a jego rozwiązanie wymaga dokonania zmiany dotychczasowej umowy, bądź wydania decyzji zastępującej odrębną umowę w tym zakresie".

W świetle przedstawionej powyżej argumentacji, znajdującej swoje oparcie w orzecznictwie Sądu Najwyższego, Sąd nie przychylił się do wniosku Strony o skierowanie pytania prejudycjalnego do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej o treści zaproponowanej w skardze albowiem nie budzi wątpliwości to, że prawomocne uchylenie decyzji Prezesa UKE w sprawie zmiany umowy o dostępie telekomunikacynym powoduje, że spór międzyoperatorski nie został w dalszym ciągu rozstrzygnięty a skoro tak, to na Organie spoczywa obowiazek wydania decyzji w tym zakresie. Z tym zaś wiąże się konieczność kontynuowania postępowania administracyjnego w sprawie z wniosku poddającego taki spór rozsądzeniu Prezesa UKE.

Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nie podziela zatem odmiennego stanowiska, jakie w zakresie rozpatrywanego tutaj zagadnienia zostało sformułowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 maja 2019r. (sygn. akt II GSK 255/19). W szczególności nie zasługuje na aprobatę pogąd, że uchylenie decyzji Prezesa UKE przez SOKiK jest rozstrzygnięciem co do istoty sprawy. Z takim bowiem rozstrzygnięciem, zdaniem Sądu, będziemy mieli do czynienia w przypadku dokonanej wyrokiem SOKiK zmiany decyzji (w całości lub części – por. art. 47964 § 2 Kpc) a nie jej uchylenia. Skutek kasatoryjny, na który powołuje się Naczelny Sąd Administracyjny a jaki wiąże się z uchyleniem ww. decyzji nie pociąga za sobą rozstrzygnięcia meritum sprawy. W dalszym ciągu bowiem brak określenia, w sposób prawnie wiążacy dla stron, reguł współpracy międzyoperatorskiej w zakresie zgłosznych kwestii spornych (zob. art. 27 ust. 2 Pt).

W ocenie Sądu, w przypadku prawomocnego uchylenia przez SOKiK decyzji Prezesa UKE o dostępie telekomunikacyjnym Organ zobowiązany jest do zakończenia postępowania administracyjnego przy uwzględnieniu wskazań, jakie w zakresie zaistniałych uchybień zostały sformułowane przez Sąd. Prezes UKE w takim przypadku jest zobowiazany do przeprowdzenia postępowania i wydania decyzji, pozbawionej stwierdzonych uchybień. Przy czym to, jakiej treści ostatecznie zostanie podjęte rozstrzygnięcie przez Organ i czy będzie to decyzja merytoryczna rozstrzygająca w przedmiocie poddanego mu sporu międzyoperatorskiego, czy też formalnie kończąca postępowanie, uzależnione jest zawsze o okoliczności faktycznych i prawnych sprawy. W tym miejscu - jako wykraczającą poza potrzebę warunkowaną sprawowaną kontrolą zaskarżonego postanowienia - Sąd uznaje rozważenie kwestii dopuszczalności wydawania przez Prezesa UKE decyzji regulujących obowiązki stron umowy o dostępie telekomunikacyjnym z mocą wsteczną tj. za okres wskazany w pierwotnie wydanej decyzji. Z punktu widzenia dokonywanej kontroli zaskarżonego postanowienia wystarczające było bowiem ustalenie, że na Prezesie UKE spoczywał obowiązek kontynuowania postępowania administracyjnego.

Podsumowując, na skutek odwołania wniesionego od Decyzji nie doszło do jej zmiany ale do prawmocnego uchylenia. Mając na uwadze powyższe Sąd stoi na stanowisku, że Prezes UKE winien w takim przypadku podjąć niezakończone postępowanie administracyjne z wniosku Strony z 16 stycznia 2009 r., zmodyfikowanego pismem z 7 marca 2019r. i wydać decyzję kończącą to postępowanie. Dopóty postępowanie to nie zostało zakończone Organ nie był uprawniony do przyjęcia, że aktualizuje się i wymaga załatwienia sformułowany jako ewentulany, wniosek Skarżącej z 7 marca 2019r. mający inicjować nowe postępowanie administracyjne w przedmiocie zmiany Umowy.

Sąd zwraca tutaj uwagę na specyfikę niejednokrotnie stosowanej przez strony postępowania administracyjnego taktyki procesowej związanej z formułowaniem wniosków alternatywnych czy ewentulanych. W sytuacji jednak gdy mamy do czynienia z takimi konkurencyjnymi wnioskami, to dopuszczalność procedowania wniosku zgłoszonego jako ewentulany następuje wówczas gdy wniosek przedstawiony jako główny zostanie załatwiony. O ile zatem konieczne w takim przypadku jest przeprowadzenie postępowania administracyjnego to powinno zostać ono przeprowadzone i ostatecznie zakończone. Dopiero wówczas, a nadto po uzyskaniu jednoznacznego stanowiska strony postępowania co do podtrzymania przez nią w daszym ciągu wniosku zgłoszonego jako ewentulany, organ administracji publicznej może przystapić do zajęcia się drugim, alternatywnie zgłoszonym żądaniem. Powracając na grunt niniejszej sprawy należy zatem stwierdzić, że do tego czasu przyjęcie, że istnieje nowy, wymagający załatwienia wniosek Strony o wszczęcie postępowania było przedwczesne. Uprzedniego bowiem załatwienia wymagał wniosek Strony z 16 stycznia 2009 r.o treści zmodyfikowanej zgodnie z pismem z 7 marca 2019r.

Podsumowując, wydanie zaskarżonego postanowienia i poprzedzajacego go postanowienia I instancji zostało oparte na niezasadnym założeniu, że prawomocne uchylenie przez SOKiK Decyzji zwalnia Prezesa UKE z załatwienia wniosku z 16 stycznia 2009 r. w sprawie zmiany Umowy. Nastapiło to w sytuacji gdy prawomocne wyeliminowanie z obrotu prawnego Decyzji nastąpiło z mocą wsteczną (ex tunc) a zatem w dalszym ciągu wspomniany wniosek Strony pozostawał niezałatwiony przez Prezesa UKE. Przyjęte przez Organ założenie o braku podstaw do wydania decyzji załatwiającej sprawę z tego wniosku naruszało zatem art. 104 § 1 Kpa w związku z art. 28 ust. 1 i art. 30 Pt i art. 20 ust. 1 dyrektywy ramowej.

W konsekwencji, wydanie przez Prezesa UKE zaskarżonych postanowień nastąpiło w wyniku błędnego przeświadczenia o istnieniu aktulanego, wymagającego załatwienia żądania wszczęcia nowego postępowania administracyjnego. Doszło tym samym do naruszenia art. 61 § 1 Kpa albowiem na datę wydania zaskarżonego postanowienia Organ nie był uprawniony przyjąć, że ten nowy wniosek został skutecznie złożony. W rezultacie brak było podstaw do jego dalszego procedowania, w tym oceny co do spełnienia przesłanek warunkujących wszczęcie postępowania określonych w art. 61a § 1 Kpa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził w konsekwencji, że Organ przy wydaniu zaskarżonego postanowienia naruszył wspomniane przepisy postępowania w sposób, ktory mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy i z tegoż względu uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit c Ppsa, jak i postanowienie I instancji w oparciu o art. 135 Ppsa.

O kosztach postępowania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił na podstawie art. 209, art. 200 i art. 205 § 2 Ppsa w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2018r., poz. 1800) zasądzając od Organu na rzecz Skarżącej kwotę 697 zł. na którą złożył się wpis sądowy w wysokości 200 zł., wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika 480 zł. oraz opłata skarbowa od złożonego pełnomocnictwa w wysokości 17 zł.

Sprawa została rozpoznana trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, stosownie do postanowienia art. 119 pkt 3 w związku z art. 120 Ppsa.