Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 1128/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-03-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargi
Powołane przepisy: article: par. 2 pkt 51, par. 2 ust. 2 pkt 1
journal: Dz.U. 2010 nr 213 poz 1397
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
article: art. 10 par. 1, art. 28, art. 49, art. 64 ust. 1, art. 106, art. 142, art. 145 par. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 3 ust. 1 pkt 8, art. 33 ust. 1 pkt 5, art. 38, art. 62 ust. 1, art. 72 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 73 ust. 1, art. 74 ust. 1 pkt 1 i ust. 3, art. 77 ust. 1 (pkt 1 i 2) i ust. 3, art. 79, art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b, art. 85 ust. 1 pkt 5, art. 85 ust. 2 pk
journal: Dz.U. 2013 poz 1235
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) Protokolant St. sekretarz sąd. Katarzyna Sierszeńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 marca 2015 r. sprawy ze skarg M. M. i J. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] lipca 2014 r. Nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań; oddala skargi


UZASADNIENIE

Decyzją nr [...] z dnia 19 grudnia 2013r., znak [...], Burmistrz Miasta i Gminy L., na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm., dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 71 ust. 2 pkt 1, art. 72 ust. 1 pkt 3, art. 75 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r. poz. 1235 z późn. zm., dalej u.u.i.ś.) i § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. nr 213 poz. 1397 z późn. zm.) ustalił dla K. A. środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie fermy [...] na działkach nr [...] i [...] w miejscowości [...], Gmin [...].

W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że w dniu 30 kwietnia 2012 r. wpłynął wniosek inwestora o wydanie przedmiotowej decyzji. Do wniosku dołączono Raport o oddziaływaniu tej inwestycji (dalej: "Raport"), kopie map ewidencyjnych obejmujących teren, na którym będzie realizowana inwestycja wraz z terenem działek sąsiednich oraz wypis z rejestru gruntów w/w terenów. Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 51 powołanego rozporządzenia, planowana inwestycja została zaliczona do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Pismami z dnia 5 czerwca 2012 r. organ I instancji zwrócił się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w N.[...] (dalej: PPIS) oraz do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. (dalej RDOŚ) o dokonanie uzgodnień środowiskowych Raportu. PPIS w N.[...] dokonał uzgodnienia z zastrzeżeniami opinią z dnia [...] czerwca 2012 r., znak [...]. Uzgodnienia dokonał również RDOŚ w P. postanowieniem z dnia [...] października 2012 r., zna [...]. W trakcie postępowania zapewniono czynny udział społeczeństwa. Strony zostały powiadomione o toczącym się postępowaniu pismem z dnia 5 czerwca 2012 r., zna [...], w którym wskazano także na możliwość zapoznania się z dokumentacją. Raport został wyłożony do publicznej wiadomości od dnia 12 czerwca 2012 do dnia 3 lipca 2012 r. W trakcie trwania postępowania wpłynęły protesty: (1) na etapie zawiadomienia o wszczęciu postępowania – protest mieszkańców wsi [...] z dnia 11 czerwca 2012 r.; (2) na etapie wyłożenia do publicznego wglądu Raportu – protest: (a) J. K. E K. w piśmie z dnia 13 czerwca 2012 r., (b) J. C. w piśmie z dnia 15 czerwca 2012 r., (c) mieszkańców wsi [...] w piśmie z dnia 15 czerwca 2012 r. oraz protokół z zebrania wiejskiego przeprowadzonego w dniu 15 czerwca 2012 r., (d) stowarzyszenia A w piśmie z dnia 29 czerwca 2012 r. Organ I instancji zauważył ponadto, że teren inwestycji nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Uchwałą nr [...] z dnia [...] 2010 r. Rada Miejska w L. przyjęła "Plan [...] w latach [...]", wedle którego największym walorem przyrodniczym [...] jest Jezioro [...], znajdujące się w obszarze objętym ochroną w ramach ogólnoeuropejskiego systemu obszarów przyrodniczo cennych Natura 2000. Występuje tam ponad 160 gatunków głównie z zagrożonej wyginięciem grupy ptaków wodno-błotnych. Spośród objętych systemem Natura 2000 stwierdzono 28 gatunków ptaków, głównie związanych z obszarami wodno-błotnymi, w tym 14 lęgowych. Powyższy dokument zawiera również analizę SWOT, wedle której silne strony – atuty rozwoju społeczeństwa – stanowi m.in. malownicze położenie wśród lasów i w pobliżu rezerwatu "[...]", z dala od uciążliwości miejskich. Organy biorące udział w ocenie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko pozytywnie je uzgodniły. Organ I instancji wziął jednak początkowo pod uwagę protesty mieszkańców wsi [...] oraz stron, według których istnieje duże prawdopodobieństwo negatywnych skutków funkcjonowania przedmiotowej inwestycji ze względu na ryzyko przekroczenia standardów jakości środowiska poza granicami terenu, którym dysponuje inwestor, przy braku możliwości utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania. Kierując się zatem interesem publicznym, ochroną zdrowia i życia ludzi oraz celami środowiska organ I instancji w dniu [...] 2012 r. odmówił zgody na realizację inwestycji. W wyniku odwołania wniesionego przez inwestora rozstrzygnięcie to zostało jednak uchylone decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] lipca 2013 r., znak [...], a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia. Treść tej decyzji została przesłana pismem z dnia 20 sierpnia 2013 r., zna [...], do sołtysa wsi [...] w celu podania do publicznej wiadomości przez wywieszenie na tablicy ogłoszeń na okres 14 dni. Następnie organ I instancji wystąpił do Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. o informację, czy przedmiotowe przedsięwzięcie jest zgodne z celem środowiskowym określonym w art. 38b ustawy z dnia 18 lipca 2011 r. – Prawo wodne (Dz. U. z 2012 r. poz. 145 z późn. zm.) oraz jak ono wpłynie na osiągnięcie celów środowiskowych zawartych w "Planie gospodarowania wodami w obszarze [...]". W dniu 23 września 2013 r. otrzymano odpowiedź Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P., w której organ ten stwierdził, że nie ma umocowania do zajmowania stanowiska we wskazanej sprawie oceny. W dniu 11 września 2013 r. wpłynął ponowny protest mieszkańców wsi [...], wyrażający obawę przed realizacją planowanej inwestycji. Organ I instancji pismem z dnia 25 września 2013 r., zna [...], zwrócił się do PPIS w N.[...], o ponowne uzgodnienie Raportu wraz ze wszystkimi jego uzupełnieniami. W dniu 15 października 2013 r. wpłynęła opinia sanitarna tego organu z dnia [...]10.2013 r., zna [...], w której pozytywnie zaopiniowano realizację planowanego przedsięwzięcia w zakresie wymagań higienicznych i zdrowotnych pozytywnie. Organ opiniujący wskazał zarazem na potrzebę zapewnienia zaplecza sanitarno-higienicznego dla pracowników w czasie fazy realizacji przedsięwzięcia i w czasie eksploatacji obiektu (czynniki biologiczne) odpowiadające obowiązującym przepisom BHP. Ponadto do budowli rolniczych należy zapewnić utwardzone dojścia i dojazdy przystosowane do sposobu ich użytkowania. Zbiorniki na płynne odchody zwierzęce oraz płyta do składowania obornika powinny mieć dno i ściany nieprzepuszczalne, zbiorniki zamknięte powinny być zaopatrzone w wylot wentylacyjny i zamykany otwór wejściowy. Budowle rolnicze uciążliwe dla otoczenia powinny być odizolowane od przyległych terenów pasami zieleni izolacyjnej, a ich lokalizacja winna uwzględniać przeważające kierunki wiatrów, tak żeby przez jak najdłuższą część roku znajdowały się one po stronie zawietrznej względem obiektów budowlanych przeznaczonych na pobyt ludzi. Organ opiniujący dodał zarazem, że przy realizacji inwestycji należy uwzględnić uwagi i wnioski zawarte w Raporcie. Zawiadomieniem z dnia 25 listopada 2013 r., znak [...], organ I instancji poinformował strony o zebranym materiale dowodowym i możliwości zapoznaniem się z nim w terminie 5 dni od daty otrzymania tego zawiadomienia. W wyznaczonym terminie tylko inwestor zwrócił się o przedstawienie zebranych materiałów, co zostało dokonane w dniu 2 grudnia 2013 r. Następnie inwestor nie wniósł żadnych uwag, na dowód czego sporządzono notatkę służbową. Kończąc wyjaśniono, iż w oparciu o wytyczne organów właściwych do wydania opinii i dokonania uzgodnień, organ I instancji nie mógł wziąć pod uwagę argumentów zawartych w sprzeciwie mieszkańców, które wskazywały na uciążliwość inwestycji.

Pismem z dnia 29 grudnia 2013 r. M. M. oraz [...] mieszkańców wsi [...], a następnie pismem z dnia 30 grudnia 2013 r. – A. D. odwołali się od powyższej decyzji. W uzasadnieniu odwołujący się wskazali, że inwestycja budzi kontrowersje i spotkała się z licznymi protestami mieszkańców. Zarzucono, że w decyzji nie zastrzeżono możliwości przeprowadzania kontroli i analizy porealizacyjnej inwestycji. Stwierdzenie na jej podstawie nieprawidłowości mogłyby być wtedy przyczyną cofnięcia pozwolenia lub ograniczenia go bez odszkodowania. Ponadto w Raporcie wskazane jest przekroczenie amoniaku w stosunku do dopuszczalnych wartości w obrębie budynków mieszkalnych, co może wywoływać podrażnienie śluzówki oczu, nosa i dróg oddechowych w wyniku dłuższego oddziaływania. Przez działki nr [...] i [...] przepływa ciek wodny, który ma źródło w bezpośrednim sąsiedztwie planowanej fermy, a który w Raporcie został potraktowany jako rów melioracyjny. Ciek wodny wpływa do obszaru Natura 2000, a następnie poprzez inny ciek łączy się z [...] [ciekiem] i Rezerwatem [...]. Zarówno źródło cieku, jak i sam ciek będą bezpośrednio narażone na oddziaływanie substancji chemicznych i organicznych emitowanych z fermy, co przyczyni się do degradacji środowiska. Takie niebezpieczeństwo nie zostało przewidziane w Raporcie. Przeciwnie nie stwierdzono w nim możliwości negatywnego oddziaływania na obszary cenne przyrodniczo. Raport nie zawiera też informacji o oddziaływaniu fermy na las. Liczne obliczenia w Raporcie powołują się przy tym na programy komputerowe i podobne fermy, co nie gwarantuje w 100% wyeliminowania błędów. Ponadto przedstawiona róża wiatrów nie zawiera informacji o tym, czy pomiary były robione na miejscu. Uzasadnione są poza tym obawy dotyczące intensywności nawożenia gruntów rolnych kurzym obornikiem i gnojowicą. Jest to spowodowane brakiem wglądu społeczeństwa do planów nawożeń poszczególnych rolników i konsekwentnego ich przestrzegania. Przepisy dotyczące stosowania gnojowicy w gospodarstwach wielkotowarowych wymuszają uzyskanie pozwolenia zintegrowanego, które ma zapobiegać niszczeniu środowiska. W ramach takiego pozwolenia gospodarstwo ma obowiązek przechowywać gnojówkę i gnojowicę w szczelnie zamkniętych zbiornikach o odpowiedniej pojemności przez okres co najmniej czteromiesięcznej produkcji tych nawozów. Wykazane zbiorniki w inwestycji przy płycie obornikowej o pojemności 12 metrów sześciennych nie zapewniają takich możliwości, zwłaszcza gdy po sezonie zimowym są roztopy i odcieki z płyty obornikowej, mimo zadaszenia, będą większe. Stanowi to zagrożenie dla cieku wodnego. Powyższe zagadnienia nie zostały jednak poruszone w Raporcie. Poza tym w decyzji organu I instancji wskazano, że zawiadomieniem z dnia 25 listopada 2013 r. strony zostały poinformowane o zebranym materiale dowodowym. Nie ukazała się jednak żadna publiczna informacja na stronie Biuletynu Informacji Publicznej (dalej BIP). Wątpliwości budzi też ustalenie kręgu stron. Nie przedstawiono do publicznej informacji opinii z konsultacji społecznych na temat inwestycji. Kwestionowana decyzja powoduje również utratę wartości gruntów, które w wielu przypadkach mogły by być przeznaczone pod budownictwo jednorodzinne. Lokalizacja tej inwestycji we wsi [...] poprzez swą uciążliwość spowoduje spadek atrakcyjności miejscowości, czego wynikiem będzie degradacja wsi i migracja młodych ludzi do innych miejscowości.

Pismem z dnia [...] lipca 2014 r., znak [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu na podstawie art. 64 k.p.a. w odniesieniu do wszystkich osób poza sołtysem wsi [...] pozostawiło bez rozpoznania pismo z dnia 30 grudnia 2013 r. wniesione przez mieszkańców wsi [...] z uwagi na . brak podania adresów osób wnoszących to pismo.

Decyzją z dnia [...] lipca 2014 r., NR [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 59 ust. 1 pkt 1, art. 71 ust. 1, art. 71 ust. 2 pkt 1, art. 80 ust. 1, art. 82 ust. 1, art. 85 ust. 1 i art. 85 ust. 2 pkt 1 u.u.i.ś. oraz § 2 ust. 1 pkt 51 powołanego rozporządzenia utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję z dnia 19 grudnia 2013 r. (pkt 1 sentencji) oraz umorzyło postępowanie w stosunku do R. J. (sołtysa wsi [...]) z jej odwołania (pkt 2 sentencji).

W uzasadnieniu organ II instancji przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania, podzielając ustalenia faktyczne poczynione przez organ I instancji. Kolegium przytoczyło przepisy, które w jego ocenie powinny znaleźć zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, oraz wyjaśniło, że Raport wraz z uzupełnieniami zawiera wszystkie niezbędne elementy. Postanowienia organu opiniującego i uzgadniającego są wyczerpujące i w pełni uzasadniają przesłanki, jakimi kierowały się te organy. Zakres Raportu uwzględnia stan współczesnej wiedzy i metod badań oraz istniejące możliwości techniczne i dostępność danych. Organ odwoławczy zauważył przy tym, że Raport ma pomóc organom administracji publicznej właściwie ocenić oddziaływanie przedsięwzięcia na środowisko poprzez jego szczegółowe opisanie i scharakteryzowanie. Wszystkie organy, w tym organy uzgadniający i opiniujący, pozytywnie oceniły Raport i na jego podstawie przedstawiły własne stanowiska oraz wytyczne co do planowanego przedsięwzięcia. W ich opinii Raport jest kompletny i jednoznaczny na tyle, że pozwala wydać prawidłową decyzję. W toku sprawy nie pojawiły się przy tym żadne argumenty potwierdzone jakimikolwiek dowodami co do negatywnego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Organ I instancji nie miał więc uzasadnionych podstaw by podważać opinię specjalistów wyrażoną w Raporcie oraz dokonane uzgodnienia. Kolegium nie stwierdziło również, by zakres Raportu i jego treść nie pozwalały na prawidłową ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Dokument ten może zatem stanowić dowód, a jego treść pozwala, na dokonanie oceny wpływu przedsięwzięcia na środowisko. Oceniając Raport pod względem poprawności formalnej, logiki wywodów, sporządzenia go przez osobę uprawnioną, a także pod względem jego zawartości i odniesienia się do poszczególnych kwestii nie można odmówić mu przymiotu wiarygodności, ani zakwestionować jego znaczenia dowodowego. Omawiane opracowanie ma wprawdzie walor dokumentu prywatnego inwestora, lecz nie zmienia to faktu, że dokument ten został poddany ocenie organu administracji publicznej. Inne podmioty uczestniczące w postępowaniu mogą zgłosić zastrzeżenia dotyczące tego dowodu oraz przedstawić wnioski dowodowe zmierzające do podważenia jego miarodajności, np. w postaci opinii sporządzonej przez inną osobę posiadającą odpowiednią wiedzę. Strony nie wykazały jednak, by przyjęte w Raporcie założenia i ocena oddziaływania były błędne. Zdaniem Kolegium dokument ten daje zatem podstawy do oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i zajęcia stanowiska w sprawie. Podniesiono, iż wyliczenia w Raporcie są zawsze oparte na pewnych statystykach, a dane dotyczące przedsięwzięcia pozwalają wystarczająco ocenić jego oddziaływanie na środowisko. Omawiana inwestycja nie będzie oddziaływać na obszary wymagające specjalnej ochrony ze względu na występowanie gatunków roślin i zwierząt lub ich siedlisk lub siedlisk przyrodniczych objętych ochroną, w tym obszary Natura 2000, oraz pozostałe formy ochrony przyrody. Organ I instancji nie stwierdził przy tym potrzeby przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko. Zresztą w przypadku naruszenia norm ochrony środowiska organom administracji publicznej przysługują inne narzędzia prawne dla zapobieżenia pogarszaniu stanu środowiska, w szczególności organy te mogą nałożyć obowiązek ograniczenia oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia lub przywrócenia środowiska do stanu właściwego. Nie jest zasadny również zarzut dotyczący niedopuszczalnych przekroczeń amoniaku. Jak wynika z Raportu, emisje amoniaku mogą powodować przekraczanie odpowiednich wartości odniesienia w powietrzu, lecz następuje to z zachowaniem dopuszczalnych częstości przekroczeń określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. nr 16 poz. 87). Ponadto dla realizacji planowanego przedsiębiorstwa przewidziano warunek jak najniższej emisji substancji do powietrza. Z Raportu wynika również, co znajduje poparcie w wyrażonych w toku postępowania opinii i uzgodnieniu, że nie ma zagrożenia dla środowiska wodnego. Strony nie przedstawiły natomiast w tej mierze żadnego przeciwdowodu. Raport, wbrew zarzutom odwołujących się, dotyczy wszelkich potencjalnych zagrożeń, jest kompletny i spójny i nie ma żadnych realnych i popartych dowodami podstaw, by przyjmować, że realizacja planowanego przedsięwzięcia stanowi zagrożenie dla środowiska. Nie można również zarzucić organom administracji publicznej braków w zakresie postępowania dowodowego. Organ odwoławczy zaznaczył przy tym, że w przedmiotowym postępowaniu nie bada się wpływu planowanego przedsięwzięcia na wartość sąsiadujących nieruchomości. Poza tym organ I instancji prawidłowo przeprowadzi! postępowanie z udziałem społeczeństwa. O kolejnych etapach postępowania były zawiadamiane nie tylko strony, ale i społeczeństwo poprzez obwieszczenia. Informacja o decyzji z dnia 31 lipca 2013 r. została prawidłowo obwieszczona, a mieszkańcy [...] podtrzymali swój protest wobec inwestycji. Z akt sprawy wynika, że po zapoznaniu się z tym protestem organ I instancji skierował do inwestora stosowane pytania, a inwestor odpowiedział na nie w terminie. Pismo z dnia 30 października 2013r. stanowi przy tym w ocenie Kolegium jedynie wyjaśnienie, a nie uzupełnienie Raportu. Nie wnosi ono bowiem do Raportu żadnych zmian, ani też nie uzupełnia go. Zawiadomieniem z dnia 25 listopada 2013 r. organ I instancji poinformował strony o zebraniu całości materiału, choć wcześniej już podał informacje z art. 33 u.u.i.ś., a przedstawiciele lokalnej społeczności wnieśli swoje uwagi. Następnie zgodnie z art. 85 ust. 3 tejże ustawy organ podał do publicznej wiadomości informację o wydanej decyzji i o możliwości zapoznania się z jej treścią oraz z dokumentacją sprawy. Organ I instancji prawidłowo ustalił również krąg stron. Kolegium wyjaśniło również, że przedmiotowa decyzja nie ma charakteru uznaniowego. Przesłanki wydania decyzji o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla planowanego przedsięwzięcia muszą wynikać z konkretnych uregulowań. Ustawodawca określił przy tym precyzyjnie katalog okoliczności uzasadniających wydanie decyzji negatywnej, a żadna z tych przesłanek nie wystąpiła w niniejszej sprawie. Organ II instancji nie podzielił zatem stanowiska skarżących, uznając, że decyzja nie narusza prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyjaśniło, iż umorzyło postępowanie w stosunku do R. J. sołtysa wsi [...] z jej odwołania, gdyż osoba ta ani jako osoba prywatna – mieszkanka wsi [...], ani jako sołtys wsi [...], nie mogła złożyć odwołania. Sołectwo nie jest bowiem w tym postępowaniu stroną.

Pismem z dnia 10 września 2014 r. M. M. zaskarżył powyższą decyzję z dnia [...] lipca 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Skarga ta została zarejestrowana pod sygnaturą II SA/Po 1130/14.

W uzasadnieniu skarżący wskazał, że organ II instancji nie wziął w ogóle pod uwagę wyników postępowania z udziałem społeczeństwa. Tymczasem w trakcie postępowania wpłynęło szereg protestów dotyczących możliwego negatywnego oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko. Przy wydawaniu kwestionowanej decyzji oparto się natomiast w całości na Raporcie, sporządzonym na zamówienie inwestora.

Pismem z dnia 16 września 2014 r. J. C. również zaskarżyła decyzję z dnia [...] lipca 2014 r., zarzucając organowi II instancji niepełną i niewłaściwą ocenę materiału dowodowego, oraz art. 81 ust. 1 u.u.i.ś. poprzez wydanie decyzji pozytywnej dla inwestora, mimo że organy administracji publicznej powinny odmówić wydanie przedmiotowego rozstrzygnięcia. Powyższa skarga została zarejestrowana pod sygnaturą II SA/Po 1128/14.

W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że organ II instancji pominął argumenty przedstawiane przez uczestników postępowania dotyczące emisji szkodliwych pyłów, zwiększenia hałasu, przekroczenia dopuszczalnego poziomu amoniaku w powietrzu oraz posadowienia inwestycji zbyt blisko zabudowań mieszkalnych. Jednocześnie skarżąca nie zgodziła się ze stanowiskiem Kolegium, w świetle którego to na stronach spoczywa ewentualnie obowiązek przedstawienia opinii kwestionujących trafność uwag zawartych w Raporcie. Ciężar ten spoczywa bowiem w istocie na organach administracji publicznej, które zobowiązane są do zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Skarżąca zaznaczyła, że realizacja przedsięwzięcia nie jest możliwa bez znacznego uszczerbku dla środowiska i negatywnego oddziaływania na nieruchomości sąsiednie.

W odpowiedzi na powyższe skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu wniosło o ich oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Postanowieniem z dnia 27 listopada 2014 r., II SA/Po 1130/14, Sąd na podstawie art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) połączył sprawę zarejestrowaną pod sygnaturą II SA/Po 1130/14 do łącznego rozpoznania sprawę i rozstrzygnięcia ze sprawą o sygnaturze II SA/Po 1128/14 i prowadził dalej pod sygnaturą II SA/Po 1128/14.

Na rozprawie sądowoadministracyjnej przeprowadzonej w dniu 5 marca 2015 r. pełnomocnik skarżącej J. C. podtrzymał skargę i zawartą w niej argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje

Skargi nie są zasadne.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2012 r. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 – dalej w skrócie: "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.

Przedmiotem kontroli w rozpatrywanej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu (dalej również jako “Kolegium"), którą w pkt (1) utrzymano w mocy decyzję Burmistrza MiG L. ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie fermy [...] na działkach nr [...] i [...] w miejscowości [...], Gmin [...], oraz w pkt (2) umorzono postępowanie w stosunku do R. J.– Sołtysa Wsi [...].

Przed merytorycznym rozpoznaniem sprawy należy zauważyć, że odwołania od decyzji organu I instancji, poza M. M., A. D. oraz R. J., wnieśli również mieszkańcy wsi [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odwołanie podpisane przez [...] mieszkańców wsi [...] wobec braku podania przez nich adresów zamieszkania pozostawiło bez rozpoznania, zgodnie z art. 64 § 1 k.p.a., który to przepis zwalnia organ administracji publicznej z obowiązku ustalania adresów, jeżeli w podaniu nie wskazano adresu wnoszącego i nie ma możności ustalenia tego adresu na podstawie posiadanych danych. Z akt sprawy wynika, że mieszkańcy [...] składali protesty odnośnie przedmiotowej inwestycji, lecz na listach zawierających ich podpisy nie podano adresów. W tych okolicznościach Kolegium mogło skorzystać z możliwości, jaka daje wymieniony przepis, pozostawiając odwołania tych osób bez rozpoznania.

Również odnośnie R. J. Kolegium prawidłowo w punkcie 2 sentencji decyzji postanowiło o umorzeniu postępowania odwoławczego, z uwagi na brak przymiotu strony postępowania. Osoba ta, zarówno jako osoba prywatna – mieszkanka wsi [...], jak i jako sołtys wsi [...], nie mogła złożyć odwołania. Sołectwo nie jest bowiem w tym postępowaniu stroną.

Prawidłowe ustalenie kręgu stron postępowania jest jednym z podstawowych obowiązków organu prowadzącego postępowanie administracyjne. Obowiązek zawiadomienia wszystkich osób będących stronami w sprawie jest jednym z najistotniejszych aspektów zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym, statuowanej w art. 10 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Gwarancją realizacji tego prawa jest sankcja wzruszenia decyzji w trybie wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., tj. z tego powodu, że "strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu".

Pojęcie strony postępowania administracyjnego określa przepis art. 28 k.p.a., który stanowi, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Z uwagi na brak regulacji szczególnej, przepis ten znajduje zastosowanie także przy ustalaniu stron postępowania w sprawie o wydanie decyzji środowiskowej. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że pojęcie strony, jakim posługuje się art. 28 k.p.a., może być w zasadzie wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego, czyli z normy prawnej, która stanowi podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku (por. wyrok NSA z 19.01.1995 r., I SA 1326/93, "Glosa" 1996, nr 1, poz. 5). Wskazany w tym przepisie interes prawny wyraża się bowiem w możliwości zastosowania normy prawa materialnego – zwykle administracyjnego, choć dopuszcza się także normy zaliczane do innych gałęzi prawa, zwłaszcza prawa cywilnego – w konkretnej sytuacji konkretnego podmiotu prawa (por. wyrok NSA z 02.06.1998 r., IV SA 2164/97, LEX nr 43262). Interes taki powinien być bezpośredni, konkretny, indywidualny, aktualny i obiektywnie sprawdzalny oraz znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, które uzasadniają zastosowanie normy prawa materialnego (por. wyroki NSA: z 02.06.2000 r., I SA 1019/99, LEX nr 78926; z 17.04.2007 r., I OSK 755/06, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA"). Powyższe reguły – w tym przede wszystkim wymóg wykazania się interesem prawnym – stosuje się także przy ustalaniu kręgu stron postępowania w sprawach środowiskowych. Także tu pojęcie interesu prawnego zakłada istnienie uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, gdyż interesem prawnym jest tylko interes chroniony prawem przedmiotowym powszechnie obowiązującym. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga zatem ustalenia przepisu prawa, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby (por. wyroki NSA: I OSK 1559/06, LEX nr 385385; z 07.07.2011 r., I OSK 1278/10, CBOSA). Od tak rozumianego interesu prawnego odróżnić należy interes faktyczny, który znamionuje sytuację, w której dany podmiot jest wprawdzie, z określonych względów, zainteresowany w takim a nie innym rozstrzygnięciu sprawy, jednakże nie może on owego "zainteresowania" poprzeć przepisem prawa powszechnie obowiązującego. Dla stwierdzenia, iż dany podmiot winien być stroną postępowania, konieczne jest wskazanie normy prawnej, z jakiej wywodzi on ochronę swojego interesu w konkretnej sprawie. Sąd w niniejszym składzie podziela pogląd prezentowany w orzecznictwie sądowym oraz doktrynie, w myśl którego dla ustalenia stron postępowania w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, innych, niż wnioskodawca (podmiot planujący podjęcie realizacji przedsięwzięcia, o którym mowa w art. 73 ust. 1 u.u.i.ś.), konieczne jest ustalenie terenu objętego oddziaływaniem planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Przy tym z przepisów art. 72 ust. 2 pkt 1, art. 74 ust. 1 pkt 1 i art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b u.u.i.ś. wynika, że chodzi o każde oddziaływanie, a nie tylko takie, które przekracza określone normy (por. K. Gruszecki, Komentarz do art. 73 u.u.i.ś., LEX/el 2013, uw. 4). Normy i ich ewentualne przekroczenia mają znaczenie dla treści decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a nie dla posiadania przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. Stroną analizowanego postępowania jest więc właściciel (ewentualnie także inny podmiot mający prawo rzeczowe do) nieruchomości położonej na terenie objętym tak rozumianym oddziaływaniem planowanego przedsięwzięcia (por. wyrok NSA z 15.05.2013 r., II OSK 108/12, CBOSA), przy czym zasięg tego oddziaływania ustalany jest zasadniczo w oparciu o dane wynikające z raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (wyrok NSA z 29.01.2014 r., II OSK 2064/12, CBOSA).

W myśl art. 74 ust. 3 u.u.i.ś. jeżeli liczba stron postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przekracza 20, stosuje się przepis art. 49 k.p.a. Należy więc zastrzec, że w sytuacji objętej hipotezą art. 49 k.p.a. organ zasadniczo nie ma obowiązku precyzyjnego ustalania kręgu stron postępowania. W sytuacji bowiem, gdy ustawodawca zwolnił organy administracji od obowiązku doręczania orzeczenia, mając na względzie potrzebę uproszczenia procedury w określonego rodzaju sprawach, nieracjonalnym byłoby uznanie, iż równocześnie konieczne jest ustalenie precyzyjnego kręgu stron postępowania, w szczególności w celu zamieszczenia wykazu stron w orzeczeniu (por.: wyrok WSA z 26.04.2007 r., IV SA/Wa 2319/06; wyrok NSA z 13.01.2009 r., II OSK 1242/08 – CBOSA).

Z ww. instytucją "doręczania" stronom decyzji w trybie obwieszczeń z art. 49 k.p.a. nie należy natomiast utożsamiać sytuacji, gdy informacja o wydanej decyzji i o możliwościach zapoznania się z jej treścią jest podawana przez właściwy organ do publicznej wiadomości w ramach zapewniania udziału społeczeństwa w podejmowaniu decyzji z zakresu ochrony środowiska, o czym stanowi m.in. art. 38 u.u.i.ś. Jak to wyjaśniono w wyroku NSA z 15 lipca 2014 r. (II OSK 315/13, CBOSA), kwestia zapewnienia udziału społeczeństwa w postępowaniu, w tym przez wynikające z art. 38 u.u.i.ś. działania organu, nie dotyczy sfery kręgu stron postępowania. Skutkiem bowiem zapewnienia udziału społeczeństwa nie jest przypisanie każdemu podmiotowi przymiotu strony postępowania, lecz umożliwienie wyłącznie społeczeństwu, które wzięło udział w postępowaniu, zapoznania się z rezultatami swojej procesowej aktywności. Nie wynika z tego, że składający uwagi lub wnioski będą mogli zaskarżyć decyzję administracyjną. Zamierzony cel prawodawcy to poinformowanie społeczeństwa o tym, czy jego działania okazały się skuteczne i ewentualnie na ile.

Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że organy obu instancji wywiązały się z obowiązku prawidłowego ustalenia kręgu stron przedmiotowego postępowania oraz zapewnienia stronom czynnego w nim udziału. Krąg stron postępowania określono z uwzględnieniem tak prawa własności nieruchomości sąsiadujących z terenem inwestycji, jak i wyznaczonego na podstawie Raportu obszaru oddziaływania inwestycji. W konsekwencji przymiot stron postępowania przypisano 12 osobom fizycznym, w tym skarżącym M. M. oraz J. C.

Jak wskazuje analiza akt sprawy, zarówno skarżącym, jak i pozostałym stronom, zapewniono czynny udział w toczącym się postępowaniu. W szczególności w sposób prawidłowy powiadomiono ich o wszczęciu postępowania, jak również umożliwiono zapoznanie się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, w tym przedłożonymi przez inwestora raportami oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Zwraca uwagę fakt, że podnosząc zarzut naruszenia zasady czynnego udziału społeczeństwa w postępowaniu skarżący nie wskazują, jakich konkretnie zaniechań miały dopuścić się organy administracji publicznej. W tym zakresie skarżący, mający przymiot stron postępowania środowiskowego, zarzucają brak zamieszczenia informacji o możliwości zapoznania się przed wydaniem decyzji organu I instancji z zebranym materiałem dowodowym w BIP oraz brak zamieszczenia ogłoszeń o treści decyzji organu II instancji. Co do drugiego z tych zarzutów wskazać należy, iż zarzutom tym przeczy zawartość akt administracyjnych, z których wynika, że o treści zaskarżonej decyzji społeczeństwo zostało poinformowane. Natomiast co do pierwszego z zarzutów wskazać należy, iż w świetle art. 33 – art. 38 u.u..i.ś. obowiązek podania do publicznej wiadomości informacji o możliwościach zapoznania się z niezbędna dokumentacją sprawy oraz o miejscu, w którym została ona wyłożona do wglądu, nie dotyczy etapu bezpośrednio poprzedzającego wydanie decyzji. W realiach niniejszej sprawy obowiązek wynikający z art. 33 ust. 1 pkt 5 ustawy wykonano (k. nr 140-142, k. nr 245, k. nr 247 akt administracyjnych organu I instancji). Ponadto organ I instancji podał do publicznej wiadomości informację o decyzji kasacyjnej SKO z dnia 31 lipca 2013 r. k. nr 290, 292, 294 akt admin.). Natomiast z akt sprawy nie wynika, aby prowadząc ponownie postępowanie organ I instancji powiadamiał społeczeństwo o podejmowanych czynnościach, ograniczając się do poinformowania o wydaniu decyzji środowiskowej (k. nr 368 – 371 akt admin. I inst.). W tym miejscu wyjaśnienia wymaga, iż ustawa z dnia 03 października 2008 r. (u.u.i.ś.) nie zawiera normy prawnej, która wskazywałaby, iż naruszenie zasad dotyczących udziału społeczeństwa w postępowaniu winno skutkować bezwzględną eliminacją z obrotu prawnego wydanych rozstrzygnięć. Oznacza to, iż nawet ewentualne naruszenie zasad postępowania musi podlegać ocenie, pod kątem ustalenia, czy owe naruszenia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W realiach przedmiotowej sprawy zarówno ilość składanych wniosków i sprzeciwów (protestów) wskazuje, iż w tym przypadku mieszkańcom zapewniono czynny udział w postępowaniu oraz informowano ich o podejmowanych działaniach. Niezależnie od powyższego wskazać należy, iż w zakresie istotnych dla sprawy inwestor przedłożył organowi I instancji uzupełnienie Raportu na etapie przed wydaniem przez Kolegium decyzji kasacyjnej z dnia 31 lipca 2013 r. Na tym etapie postępowania społeczeństwo było informowane o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym.

Mając powyższe na uwadze Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę uznał, iż postępowanie środowiskowe przeprowadzone zostało z poszanowaniem zasady zapewnienia społeczeństwu informacji o środowisku.

Odnosząc się natomiast do istoty sprawy, a więc zasadności skarg wniesionych przez skarżących wskazać należy, że materialnoprawną podstawą wydanych w sprawie rozstrzygnięć stanowiły przepisy ustawy z dnia 03 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 09 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2010, Nr 213, poz. 1397 ze zm.). Zgodnie z art. 72 ust.1 powołanej ustawy przed wystąpieniem z wnioskiem o wydanie decyzji wymienionych w tym przepisie (m.in. decyzji o warunkach zabudowy i decyzji o pozwoleniu na budowę) konieczne jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wymóg uprzedniego ustalenia środowiskowych uwarunkowań odnosi się do przedsięwzięć enumeratywnie wymienionych w powołanym powyżej rozporządzeniu z dnia 09 listopada 2010 r.

W tym miejscu wyjaśnienia wymaga, że postępowanie w sprawie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia nie jest postępowaniem mającym na celu udzielenie zezwolenia na lokalizację lub realizację inwestycji (to następuje na kolejnych etapach: w sprawach o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, decyzji o pozwoleniu na budowę). Przepisy dotyczące ocen środowiskowych wprowadzone zostały w wyniku implementacji przepisów wspólnotowych (dyrektywa Rady z dnia 27 czerwca 1985 r. 85/337/EWG w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne, Dz. Urz. UE L 175 z dnia 5 lipca 1985 r., s. 40) i mają one służyć wyłącznie weryfikacji oddziaływania inwestycji kwalifikowanych, a więc takich, które powodują albo mogą powodować potencjalne niebezpieczeństwo dla środowiska. Dlatego postępowanie w sprawie uwarunkowań środowiskowych przedsięwzięcia przeprowadza się przed wydaniem decyzji zezwalającej na inwestycję (por. art. 2 ust. 1 dyrektywy i art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 03 października 2008 r.). Postępowanie to dotyczy – co należy podkreślić – planowanego dopiero przedsięwzięcia i sprowadza się do ustalenia czy inwestycja w kształcie opisanym przez inwestora we wniosku zagraża środowisku oraz czy spełnia wymagania i parametry w zakresie ochrony środowiska (zob. wyrok z dnia 22 kwietnia 2010 r. sygn. II OSK 696/09, Baza NSA oraz wyrok z dnia 30 czerwca 2010 r. II OSK 988/09, Baza NSA). Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest wiążąca dla organu wydającego decyzje na dalszym etapie tego procesu (art. 56 ust. 9 w zw. z art. 46 ust. 4a ustawy Prawo ochrony środowiska). Przedsięwzięcie musi więc być realizowane w sposób określony w decyzji środowiskowej, w oparciu o projekt budowlany, którego warunkiem zatwierdzenia jest jego zgodność z taką decyzją. Również zgłoszenie inwestycji do użytkowania i jej odbiór następuje z uwzględnieniem warunków określonych w decyzji środowiskowej.

W przedmiotowej sprawie poza sporem pozostaje, iż planowane przedsięwzięcie zostało wymienione w § 2 ust. 1 pkt 51 oraz ust. 2 pkt 1 rozporządzenia z dnia 09 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. Nr 213 poz. 1397), zatem stanowi przedsięwzięcie, którego realizacja może zostać poprzedzona przeprowadzeniem oceny jego oddziaływania na środowisko. Tym samym wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia musiało zostać poprzedzone sporządzeniem raportu oddziaływania inwestycji na środowisko. Konieczność przeprowadzenia powyższej oceny została przy tym dostrzeżona zarówno przez PPIS w N.[...] opinie z dnia [...] czerwca 2012 r. – k. nr 177-181 oraz [...] października 2013 r. – k. 309-316 ) oraz RDOŚ w P. (uzgodnienie z dnia [...] października 2012 r. – k. 212-217).

Jak wskazuje analiza akt sprawy, w tym zaskarżonej decyzji oraz wniesionych skarg, istota zawisłego przed sądem sporu sprowadza się do ustalenia, czy planowana inwestycja polegająca na budowie fermy [...] na działkach nr [...], [...] w m. [...] gm [...], powiat [...], jest możliwa do zrealizowania z uwagi uciążliwości, z jakim inwestycja tego rodzaju jest związana dla mieszkańców oraz dla środowiska. W ramach dokonywania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko obowiązkiem organu jest dokonanie analizy oraz oceny bezpośredniego i pośredniego wpływu danego przedsięwzięcia na środowisko oraz zdrowie i warunki życia ludzi, dobra materialne, zabytki oraz wzajemne oddziaływanie na wymienione powyżej elementy (art. 62 ust. 1 lit. a – c u.u.i.ś.). W tym zakresie mieści się chociażby obowiązek oceny podnoszonych przez skarżących zarzutów dotyczących obniżenia wartości nieruchomości, czy też niekorzystnych następstwa planowanej inwestycji dla istniejącego ekosystemu. Oznacza to, że organ, który przeprowadza ocenę oddziaływania inwestycji na środowisko może odmówić ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, jednakże odmowa powyższa powinna być każdorazowo szczegółowo uzasadniona, w aspekcie negatywnych skutków dla dóbr i wartości, wymienionych w art. 62 ust. 1 powołanej powyżej ustawy. Konieczne jest w tym miejscu podkreślenie, że organ prowadzący postępowanie nie jest związany uzgodnieniem RDOŚ oraz opinią PPIS (por. wyrok WSA w Poznaniu z 03 lipca 2012 r., sygn. akt II SA/Po 1025/11, CBOSA). Uzgodnienia powyższe, wydawane w drodze postanowienia na podstawie art. 77 ust. 3 u.u.i.ś. są bowiem niezaskarżalne oraz, co niezwykle istotne, nie mają charakteru współdziałania organu przy wydawaniu decyzji w rozumieniu art. 106 k.p.a. (zgodnie z art. 77 ust. 7 u.u.i.ś.). W powyższym świetle organ prowadzący postępowanie w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia nie jest zwolniony z obowiązku przeprowadzenia prawidłowego postępowania dowodowego, stosownie do wymogów wynikających z przepisów prawa materialnego, w którym to postępowaniu zostanie dokonana również ocena przedłożonego uzgodnienia. Co więcej, możliwe jest zakwestionowanie postanowienia o uzgodnieniu inwestycji przed organem administracji w drodze odwołania od decyzji pierwszoinstancyjnej, w oparciu o treść art. 142 k.p.a., zgodnie z którym postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji.

Podstawę oceny oddziaływania na środowisko stanowi raport oddziaływania na środowisko. Dokument ten ma charakter dokumentu prywatnego, któremu ustawa nadaje szczególną moc dowodową (art. 74 u.u.i.ś.). Powinien on zawierać kompleksową i rzetelną ocenę przedsięwzięcia oraz analizę aspektów jego funkcjonowania z odniesieniem się do wszystkich potencjalnych zagrożeń związanych z realizacją przedsięwzięcia, a także wskazywać, jakie obowiązują w tym zakresie standardy ochrony środowiska oraz czy zamierzona inwestycja mieści się w ich ramach. Jedynie wówczas może stanowić podstawę oceny oddziaływania. Zakres treści raportu wyznaczają przepisy art. 66 i 67 u.u.i.ś. Raport jest przy tym jednym z istotniejszych elementów, warunkujących prawidłową ocenę oddziaływania na środowisko, co wynika wprost z Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko (Dz. U. UE L z 2012 r. nr 26, s. 1). Zgodnie z art. 3 tej dyrektywy ocena oddziaływania na środowisko polega na właściwym określeniu, opisaniu i ocenie, dla każdego indywidualnego przypadku, bezpośredniego i pośredniego znaczącego wpływu przedsięwzięcia na: ludność i zdrowie ludzkie; różnorodność biologiczną ze szczególnym uwzględnieniem gatunków i siedlisk chronionych na podstawie dyrektywy 92/43/EWG oraz dyrektywy 2009/147/WE; grunty, gleby, wody, powietrze i klimat; dobra materialne, dziedzictwo kulturowe i krajobraz; oddziaływanie między elementami, o których mowa w lit. a)-d). Nadto opisany wpływ na ww. elementy obejmuje spodziewany wpływ wynikający z podatności przedsięwzięcia na prawdopodobieństwo wystąpienia wypadków lub katastrof istotnych dla danego przedsięwzięcia. Wymóg dostarczenia przez wykonawcę niezbędnych informacji sprecyzowany został w art. 5 dyrektywy, gdzie wskazuje się, że w przypadku gdy wymagana jest ocena oddziaływania na środowisko, wykonawca przygotowuje i składa raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Ponieważ organ nie posiada specjalistycznej wiedzy, nie jest w stanie dokonać merytorycznej oceny raportu, sprawdzając zasadność zawartych w nim ocen, nie jest w stanie dokonać sprawdzenia (badania i ustalenia) parametrów przedsięwzięcia i jego oddziaływania. Ocena dokonywana przez organ ma niewątpliwie charakter ograniczony. W orzecznictwie zwraca się uwagę, że w przypadku uznania, że przedłożony w danej sprawie raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, odpowiada przepisom prawa oraz jest spójny, logiczny i przekonujący, to nie jest koniecznym szczegółowa ocena wartości dowodowej tego raportu. Taka ocena jest zbędna, gdy organ administracji publicznej dokonał oceny, w wyniku której stwierdził, iż jest on zupełny zarówno pod względem formalnym jak i merytorycznym (tj. zawiera wszystkie niezbędne elementy oraz ich rzeczowe uzasadnienie). Zatem organ nie jest zobowiązany do samodzielnego badania i ustalania parametrów w oparciu o wiedzę specjalistyczną, w sytuacji gdy dysponuje opinią, którą uznaje za wiarygodną i zupełną (por. wyroki NSA z dnia 6 lutego 2013 r., II OSK 1862/11, LEX nr 1358431; 1 marca 2013 r., II OSK 2105/11, LEX nr 1340187; 20 marca 2014 r. sygn. akt II OSK 2564/12, dostępne w bazie orzeczeń na stronie internetowej NSA).

Przenosząc powyższe uwagi na grunt kontrolowanej sprawy należy wskazać, że wniosek inwestora z dnia 30 kwietnia 2012 r. odpowiadał wymogom określonym w art. 74 u.u.i.ś. Do wniosku został dołączony raport, który również spełnia wymagania określone w art. 66 ustawy. W rozpatrywanej sprawie organ przeprowadził ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Dokonał oceny przedłożonego raportu oraz uwag i protestów mieszkańców [...]. Nadto poddał raport opiniowaniu i uzgodnieniu zgodnie z art. 77 ustawy OOŚ, uzyskując akceptację właściwych organów – PPIS i RDOŚ. Treść stanowiska wyrażona w formie uzgodnienia wiąże organ prowadzący postępowanie główne. Współdziałanie polega bowiem w tym przypadku na konieczności osiągnięcia konsensu w rozstrzyganej sprawie. Brak konsensu uniemożliwia bowiem pozytywne rozpatrzenie sprawy. Organy nie znalazły podstaw do tego, by kwestionować treść uzgodnień, tym bardziej, że w sprawie nie pojawiły się w tym zakresie wątpliwości.

Odnośnie oceny Raportu wskazać należy, iż organ zdefiniował zagadnienia problemowe oraz zagrożenia wynikające z realizacji inwestycji i wprowadził szczegółowe warunki służące łagodzeniu i minimalizacji potencjalnego oddziaływania. W Raporcie zawarto zapisy dotyczące niepowodowania uciążliwości, oddziaływania nieprzekraczającego normy oraz braku szkodliwego oddziaływania. Z wywodów zawartych w uzasadnieniach decyzji wynika, że organy oceniły przedłożony w toku postępowania raport, wraz z dokumentami stanowiącymi jego uzupełnienie, jako zupełny, spójny i wiarygodny. Wskazały, że tworzy on spójną całość, formalnie zawiera wszystkie niezbędne elementy treści wynikające z powołanych wyżej przepisów prawa, zaś przeprowadzona w nim, sporządzona przez podpisaną w raporcie osobę, analiza jest rzetelna i wiarygodna.

W decyzji określono w sposób prawidłowy i pełny zakres i miejsce realizacji przedsięwzięcia, w tym powierzchnię zabudowy i maksymalną ilość jednoczesnego utrzymania drobiu. W sposób właściwy określono także warunki wykorzystania terenu, zarówno w fazie realizacji przedsięwzięcia jak i podczas jego eksploatacji. Elementem decyzji jest "Charakterystyka przedsięwzięcia", w której wykazano w jakim będzie zakresie ono realizowane, jaka będzie zastosowania technologia jego wykonania oraz warianty wykonania najkorzystniejsze z punktu widzenia ochrony środowiska naturalnego. Stąd uzasadnienia decyzji organu I oraz II instancji spełniają wszystkie wymogi określone w art. 85 ust. 2 pkt 1 ustawy.

Przez ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko według art. 3 ust. 1 pkt 8 u.u.i.ś. rozumie się postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia, obejmującego w szczególności: a) weryfikację raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, b) uzyskanie wymaganych ustawą opinii i uzgodnień, c) zapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu. Jeżeli przeprowadzana jest ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do wydania tej decyzji uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska i zasięga opinii organu państwowej inspekcji sanitarnej – art. 77 ust. 1 pkt 1 i 2 u.u.i.ś. Zgodnie zaś z treścią art. 79 u.u.i.ś., przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do jej wydania zapewnia możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu, w ramach którego przeprowadza ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Jeżeli była przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, biorąc pod uwagę: wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1; ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko; wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa; wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone – art. 80 ust. 1 pkt 1 - 4 ustawy. Treść decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydawanej po przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko określa art. 82 u.u.i.ś. Rodzaje przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz rodzaje przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko określone zostały w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r.

W opinii Sądu wydane w sprawie decyzje zawierają kompleksową ocenę materiału dowodowego - tak Raportu o oddziaływaniu inwestycji na środowisko, jak i wydanych w sprawie opinii i uzgodnień. Wydanie decyzji przez Burmistrza MiG L. zostało oparte na pełnej i prawidłowej ocenie zebranego materiału dowodowego.

Planowana inwestycja obejmuje budowę [...] kurników – budynków inwentarskich, każdy o powierzchni 2940 m2, oraz m.in. budowę [...] pomieszczeń sortowni, [...] silosów paszowych o poj. 39 m2 każdy, , magazynu, budynku socjalno-biurowego, śluzy dezynfekcyjnej, [...] bezodpływowych zamkniętych zbiorników na ścieki technologiczne pochodzące z mycia kurników, płyty obornikowej o pow. 420 m2 i pojemności 840 m2. Teren inwestycji nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Teren otoczony jest polami uprawnymi, a od strony [...] graniczy z terenami zadrzewionymi. Najbliższe zabudowania zlokalizowane są w odległości 350 m – budynki inwentarskie, 370 m - mieszkalne.

W skargach oraz protestach mieszkańców wskazywano na uciążliwe odory, jakie towarzyszą hodowli drobiu oraz hałas. Tymczasem, podkreślić należy, że przepisy środowiskowe nie wprowadziły odpowiedniej normy dotyczącej ochrony powietrza przed zapachami. Zapachy, pomimo że mogą być uciążliwe nie mogą być badane, gdyż w polskim systemie prawnym nie obowiązują normy prawne, które odnosiłyby się do zapachów (por. wyrok NSA z 2 lutego 2010 r., sygn. II OSK 223/09). Należy podkreślić, że zapach czy też odór jest substancją niemierzalną. W świetle obowiązujących przepisów, z samej tylko uciążliwości zapachowej i powodowanego nią sprzeciwu społeczności lokalnej, nie sposób wywodzić naruszenia zasady zrównoważonego rozwoju. Nie jest zasadny również zarzut dotyczący niedopuszczalnych przekroczeń amoniaku. Jak wynika z Raportu, emisje amoniaku mogą powodować przekraczanie odpowiednich wartości odniesienia w powietrzu, lecz następuje to z zachowaniem dopuszczalnych częstości przekroczeń określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. nr 16 poz. 87). Ponadto dla realizacji planowanego przedsiębiorstwa przewidziano warunek jak najniższej emisji substancji do powietrza. Z Raportu wynika również, co znajduje poparcie w wyrażonych w toku postępowania opinii i uzgodnieniu, że nie ma zagrożenia dla środowiska wodnego, w tym cieków wodnych wpływających na obszar NATURA 2000. W tym zakresie wypowiedział się RDOŚ (uzgodnienie z [...]10.2012 r. - k. nr 215-216 akt admin. I inst.). Niezależnie od powyższego wskazać należy, iż wymogi określone w decyzji organu I instancji zakładają zminimalizowanie tych uciążliwości poprzez zwiększenie częstotliwości usuwania odchodów, zapewnienie szczelności zbiorników do ich zbierania, w tym zadaszenia płyty obornikowej. Zapewniono zainstalowanie wentylatorów o określonym poziomach mocy akustycznej, a w części wysięgowej wentylatorów szczytowych zainstalowanie wyrzutni pionowych, przekierowujących do góry powietrze wychodzące z tych wentylatorów. Przeprowadzona została analiza akustyczna, która wykazała, że na granicy najbliższych terenów chronionych akustycznie nie zostaną przekroczone akustyczne standardy jakości środowiska.

Nie jest również trafny zarzut braku nałożenia na inwestora obowiązku sporządzenia analizy porealizacyjnej. Kwestia ta, zgodnie z art. 82 ust. 1 pkt 5 u.u.i.ś., pozostawiona została uznaniu organu określającego środowiskowe uwarunkowania. Sąd podziela stanowisko Kolegium, iż rodzaj i charakter inwestycji określenia takiego obowiązku nie wymagało.

Z uwagi na zarzuty podniesione przez strony skarżących w tym miejscu wyjaśnienia wymaga, iż decyzja o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia może być wydana jedynie w przypadkach określonych w ustawie. Przesłanki odmowy zgody polegać przy tym mogą wyłącznie na: niezgodności lokalizacji przedsięwzięcia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (art. 80 ust. 2 ustawy), odmowie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez organ współdziałający (art. 80 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 77 ust. 1 ustawy), braku zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w innym wariancie proponowanym przez wnioskodawcę, w sytuacji, gdy organ skorzysta z możliwości określonej w art. 81 ust. 1 ustawy (art. 81 ust. 1 ustawy), wykazaniu znaczącego negatywnego oddziaływania na obszar Natura 2000 przy jednoczesnym braku spełnienia przesłanek z art. 34 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (art. 81 ust. 2 ustawy), wykazaniu, że przedsięwzięcie może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza, przy jednoczesnym braku spełnienia przesłanek z art. 38j ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (art. 81 ust. 3 ustawy). O ile zatem żadna z wymienionych wyżej okoliczności nie zachodzi, organ jest obowiązany do określenia środowiskowych uwarunkowań.

Reasumując, w opinii Sądu zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z poszanowaniem przepisów prawa. Rozpoznając niniejszą sprawę nie stwierdzono również naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy. Wydając zaskarżoną decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Podkreślenia bowiem wymaga, że ewentualne uchylenie decyzji z uwagi na naruszenie w sprawie przepisów k.p.a. jest możliwe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Oznacza to, że naruszenie przepisów postępowania stanowi podstawę uwzględnienia skargi przez Sąd jedynie wówczas, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie takich naruszeń Sąd nie dostrzega. Zaskarżona decyzja odpowiada prawu, co przesądziło o konieczności oddalenia, w oparciu o przepis art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarg wniesionych przez M. M. i J. C.