Postanowienie NSA, sygn. akt II OPP 15/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-08-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6157 Opłaty związane ze wzrostem wartości nieruchomości
Hasła tematyczne: Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę na przewlekłość postępowania
Powołane przepisy: article: art. 2, art. 12
journal: Dz.U. 2004 nr 179 poz 1843
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Chlebny Sędziowie NSA Zofia Flasińska (spr.) Jolanta Rajewska po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi A. G. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie w sprawach o sygn. akt II SA/Kr 1300/13 i II SA/Kr 889/14 oraz przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie o sygn. akt II OSK 1105/15 ze skargi kasacyjnej A. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 października 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 889/14 w sprawie ze skargi A. G. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11 lutego 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 1300/13 w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej opłatę planistyczną postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu 30 września 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynęła skarga A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] lipca 2013 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej opłatę planistyczną (sygn. akt II SA/Kr 1300/13).

Wyrokiem z dnia 11 lutego 2014 r. Sąd oddalił tą skargę. Wyrok stał się prawomocny od dnia 17 kwietnia 2014 r.

W dniu 14 czerwca 2014 r. skarżący wniósł skargę o wznowienie postępowania w sprawie o sygn. akt II SA/Kr 1300/13, wskazując, iż w sprawie tej orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy (sygn. akt II SA/Kr 889/14).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, iż w sprawie tej istnieje podstawa do wznowienia postępowania sądowego i po ponownym rozpoznaniu sprawy - wyrokiem z dnia 7 października 2014 r. - oddalił skargę.

W dniu 13 listopada skarżący złożył wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Postanowieniem z dnia 14 listopada 2014 r. referendarz sądowy umorzył postępowanie w sprawie zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych i ustanowił dla niego adwokata. W dniu 31 grudnia 2014 r. pełnomocnik skarżącego wniósł skargę kasacyjną od wyroku z dnia 7 października 2014 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Postanowieniem z dnia 11 lutego 2015 r. Sąd przywrócił skarżącemu termin do wniesienia skargi kasacyjnej.

Skarga kasacyjna wraz z aktami sprawy wpłynęła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 30 kwietnia 2015 r. Sprawa została skierowana do spraw oczekujących na wyznaczenie rozprawy.

W dniu 29 lipca 2016 r. skarżący wniósł skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie w sprawach o sygn. akt II SA/Kr 1300/13 i II SA/Kr 889/14 oraz przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie o sygn. akt II OSK 1105/15. W skardze zawarto wnioski: o stwierdzenie przewlekłości postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym i przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego od Skarbu Państwa - Naczelnego Sądu Administracyjnego, ewentualnie od Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie sumy pieniężnej w wysokości 20 000 zł.

W uzasadnieniu skargi na przewlekłość postępowania skarżący podniósł, że przewlekłość w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie nastąpiła na skutek wadliwego doboru składu orzekającego w sprawie II SA/Kr 1300/13, co spowodowało konieczność wznowienia postępowania w tej sprawie. Dopiero wyrokiem z dnia 7 października 2014 r. sprawa została rozpoznana po ponad rocznym okresie. Postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym również trwa ponad rok, co świadczy o przewlekłości.

Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału II Izby Ogólnoadministracyjnej NSA z dnia 9 września 2016 r. wyznaczono termin rozprawy w tej sprawie na dzień 22 listopada 2016 r.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że prawo skarżącego do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki nie zostało naruszone. Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeśli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności tego sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania jej sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki - Dz.U. Nr 179, poz. 1843 ze zm. - zwanej dalej ustawą). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka ta jest nieuzasadniona. Stosownie do art. 2 ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeśli postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne do jego zakończenia, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuca przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznawania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznawanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.

Ustawa nie określa wprost, jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy, który stanowi, że skarżący może wystąpić z nową skargą w tej samej sprawie po upływnie 12 miesięcy. Oznacza to, iż ustawodawca uznał za przewlekłe takie postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy (por. postanowienia NSA: z dnia 24 kwietnia 2008 r., I OPP 16/08, Lex 479698, z dnia 4 czerwca 2008 r., I OPP 20/08, Lex 479136, z dnia 24 lipca 2008 r., II OPP 20/08, Lex 493700).

Postępowanie w tej sprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie od dnia wpływu skargi do Sądu (30 września 2013 r.) do dnia wydania wyroku we wznowionym postępowaniu (7 października 2014 r.) trwało niewiele ponad 12 miesięcy. Postępowanie międzyinstancyjne przedłużyło się z uwagi na konieczność rozpoznania wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy i wniosku pełnomocnika skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.

Natomiast postępowanie przez Naczelnym Sądem Administracyjnym trwa 15 miesięcy. Wprawdzie czas trwania postępowania kasacyjnego przekroczył 12 miesięcy, lecz należy mieć na uwadze, że znaczna liczba spraw wpływających ze środkami odwoławczymi do Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowi przyczynę długiego oczekiwania na rozpoznanie sprawy. Stosownie do przepisu § 49 ust. 1 uchwały Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 listopada 2010 r. w sprawie regulaminu wewnętrznego urzędowania Naczelnego Sądu Administracyjnego (M.P. Nr 86, poz. 1007) sprawy wpływające ze środkami odwoławczymi od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych należy rozpoznawać według kolejności ich wpływu do Sądu, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Podstawy do szybszego rozpoznawania spraw mogą wynikać z przepisów ustawy, które określają terminy rozpoznawania spraw przez sąd. Możliwe jest również zarządzenie rozpoznania sprawy poza kolejnością, jeżeli strona przedstawi powody uzasadniające przyśpieszenie rozpoznania (§ 49 ust. 2 powołanej uchwały).

W kategorii spraw, do której należy ta sprawa przepisy szczególne nie nakładają na Sąd obowiązku rozpoznania sprawy poza kolejnością. Skarżący nie składał również wniosku o przyśpieszenie rozpoznania tej sprawy. W związku z powyższym, mając na uwadze dużą liczbę spraw wpływających do tego Naczelnego Sądu Administracyjnego i konieczność ich rozpoznawania według kolejności ich wpływu, nie można uznać, że zwłoka w prowadzeniu postępowania przez ten Sąd była nieuzasadniona. Ponadto w tej sprawie został już wyznaczony termin rozprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym na dzień 22 listopada 2016 r.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż w tej sprawie nie można stwierdzić, że nastąpiła przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie oraz przed Naczelnym Sądem Administracyjnym i na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy orzekł jak w sentencji postanowienia.