Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1725/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-02-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6209 Inne o symbolu podstawowym 620
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 103 ust. 1 pkt 1 i pkt 1b lit c
journal: Dz.U. 2010 nr 136 poz 914
law: Ustawa z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.), Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Protokolant sekretarz sądowy Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] maja 2019 r. znak: [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] maja 2019 r., znak [...], Główny Inspektor Sanitarny (dalej: "organ odwoławczy", "GIS") – na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, ze zm.; dalej: "k.p.a."), art. 104 ust. 1, art. 103 ust. 1 pkt 1, art. 103 ust. 1 pkt 1b lit. c) ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1541, ze zm.; dalej "ustawa"), art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 59), po rozpatrzeniu odwołania [...] Spółka z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: "skarżąca", "Spółka"), od decyzji [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] (dalej: "organ I instancji", "PWIS") z [...] listopada 2015 r., nr [...] o wymierzeniu kary pieniężnej w łącznej wysokości 2 000,00 zł za :

– nieprzestrzeganie wymagań art. 7 ust. 1 lit. a), art. 7 ust. 3 oraz art. 7 ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004 (Dz. Urz. UE L 304 z 22.11.2011 r., s. 18, z późn. zm.) w wysokości 1 000,00 zł;

– nieprzestrzeganie art. 52a ustawy w zw. z art. 10 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1924/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych dotyczących żywności (sprostowanie, Dz. Urz. UE L 12 z 18.01.2007 r., ze zm.) w wysokości 1 000,00 zł -

utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy.

Przedstawiciele Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...](dalej: "PPIS") w dniu [...] lipca 2014 r. przeprowadzili kontrolę sanitarną w Spółce. Zakres kontroli obejmował ocenę znakowania produktu pn.: "[...]" wprowadzonego do obrotu przez skarżącą oraz ocenę prezentacji i reklamy ww. środka spożywczego na stronach internetowych: [...] oraz [...] należących do skarżącej. PPIS przeprowadził analizę treści informacji dotyczących produktu ,[...]" kapsułki zawartych na ww. stronach internetowych. Stwierdził, że sposób prezentacji i reklamy zamieszczony na stronach internetowych [...] i [...] narusza przepisy zawarte w art. 46 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 46 ust. 2 ustawy w brzmieniu obowiązującym w dacie kontroli. Podniósł, że przepisy te wskazywały, iż oznakowanie środka spożywczego nie może wprowadzać konsumenta w błąd oraz przypisywać środkowi spożywczemu właściwości zapobiegania chorobom lub ich leczenia lub odwoływać się do takich właściwości, z zastrzeżeniem art. 24 ust. 4 i art. 33 ust. 4 ustawy oraz zawierać oświadczeń żywieniowych lub zdrowotnych niezgodnych z przepisami rozporządzenia nr 1924/2006. Podniósł, że wyżej wymienione przepisy stosuje się również do reklamy oraz prezentacji środków spożywczych.

W dniu [...] grudnia 2014 r. PPIS decyzją nr [...], nakazał skarżącej prawidłową prezentację i reklamę produktu pn.: "[...]" umieszczoną w witrynach internetowych [...] i [...] poprzez usunięcie oświadczeń zdrowotnych oraz informacji odwołujących się do właściwości leczniczych zamieszczonych przy prezentacji ww. środka spożywczego, jednocześnie wskazując kwestionowane treści. Uzasadniając wydaną decyzję PPIS stwierdził, iż sposób prezentacji i reklamy środka spożywczego pn.: [...]" za pośrednictwem ww. stron internetowych jest niezgodny z art. 7 rozporządzenia 1169/2011. PPIS zaznaczył, że w stanie prawnym przed dniem 13 grudnia 2014 r. zasady te zawarte były w art. 46 ust. 1 pkt 1 i art. 46 ust. 1 pkt 2 oraz art. 46 ust. 2 ustawy. PPIS uzasadniając decyzję wskazał również, że oświadczenia zdrowotne, które zostały zamieszczone przy opisie prezentowanego i reklamowanego środka spożywczego pn.: ,[...]" w witrynach internetowych [...] oraz [...] nie zostały włączone do wykazu dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych dotyczących żywności, określonych w załączniku do rozporządzenia Komisji (UE) nr 432/2012 z dnia 16 maja 2012 r. ustanawiającym wykaz dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych dotyczących żywności, innych niż oświadczenia odnoszące się do zmniejszania ryzyka choroby oraz rozwoju zdrowia dziecka (Dz. Urz. UE L 160 z 12.06.2013 r., s. 4).

Na wyżej wymienionych stronach internetowych umieszczono informacje o następującej treści:

a) Witamina B1 (tiamina) jest niezbędna dla zdrowia skóry;

b) Witamina B2 (ryboflawina usprawnia reakcje enzymatyczne zachodzące w organizmie i chroni przed wolnymi rodnikami;

c) Witamina B5 (kwas pantotenowy) odpowiada za utrzymanie zdrowego stanu skóry;

d) Witamina E (tokoferol) wspomaga mikrocyrkuiację i natlenienie skóry głowy;

Wyżej wskazane sformułowania, w ocenie PPIS, są oświadczeniami zdrowotnymi w rozumieniu art. 2 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia nr 1924/2006. Jednocześnie stwierdził, że ww. sformułowania nie znajdują się w wykazie dozwolonych oświadczeń zdrowotnych opublikowanych w rozporządzeniu nr 432/2012, ani w aktach zmieniających to rozporządzenie. Dodatkowo oświadczenia "Witamina B1 (tiamina) jest niezbędna dla zdrowia skóry" oraz "Witamina B5 (kwas pantotenowy) odpowiada za utrzymanie zdrowego stanu skóry" zostały odrzucone przez Komisje Europejską. Zgodnie z art. 10 ust. 1 rozporządzenia nr 1924/2006 zabronione są oświadczenia zdrowotne, które nie zostały umieszczone w jednym z wykazów dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych.

Ponadto na stronach internetowych [...] i [...] przy prezentacji środka spożywczego pn.: "[...]", były zamieszczane informacje odnoszące się do jednostki chorobowej trądzik. Jest to jednostka chorobowa sklasyfikowana w Międzynarodowej Statystycznej Klasyfikacji Chorób Zdrowotnych Rewizja 10 tom I ICD-10 w rozdziale XII "choroby skóry i tkanki podskórnej" pod symbolem L.70.9.

Z kolei, w opisie środka spożywczego znajdowały się sformułowania odnoszące się do wskazań i działania produktu o następującej treści:

a) [...] to kompletny system postępowania w przypadkach pojawienia się dolegliwości trądzikowych. Rewolucyjne połączenie preparatów do stosowania zewnętrznego z doustną kuracją suplementacyjną zapewnia przeciwtrądzikowe działania od każdej strony;

b) [...] kapsułki to preparat przeznaczony dla osób z cerą trądzikową;

c) Bratek (fiołek trójbarwny) surowiec posiadający długoletnią tradycję stosowania w dolegliwościach takich jak trądzik;

d) składniki preparatu (...) pomagają redukować zaczerwienienie skóry, hamuje rozwój drobnoustrojów;

e) (...) złagodzenie stanów zapalnych i ułatwienie regeneracji w obrębie istniejących zmian trądzikowych;

f) stres czynnik, który niewątpliwie wpływa na objawy zaostrzenia trądziku, a który najtrudniej wyeliminować;

g) skóra trądzikową wymaga odpowiedniego traktowania.

Na stronie internetowej [...] w zakładce "składniki [...]" w opisie składników wchodzących w skład środka spożywczego pn.: "[...]" znajdowały się sformułowania, które sugerowały że środek spożywczy jest produktem leczniczym poprzez odwoływania się do działań leczniczych, jakie posiadają poszczególne składniki tego produktu (bratek trójbarwny/fiołek, witamina A, E, B1, B2, B5, B6, cynk, skrzyp polny, pokrzywa zwyczajna).

Przy opisie składników skarżąca umieściła informację, w formie ilustracji, wskazującą jakie produkty zawierają dany składnik, gdzie na pierwszym miejscu znajdował się produkt "[...]" kapsułki. Wydźwięk kwestionowanych treści, które były adresowane wprost do klienta, zwłaszcza nieposiadającego szczegółowej wiedzy medycznej, mógł wskazywać na leczniczy charakter środka spożywczego. W ocenie organu instancji konsument otrzymując tak przedstawioną prezentację i reklamę suplementu diety uzyskiwał przekonanie, że produkt "[...]" kapsułki posiada właściwości lecznicze.

Mając powyższe na względzie w dniu [...] września 2015 r. PPIS wystąpił do [...]PWIS - z wnioskiem o wymierzenie skarżącej kary pieniężnej za nieprzestrzegania wymagań w zakresie prezentacji i reklamy środka spożywczego pn.: ,[...]" na stronach internetowych [...] oraz [...] określonych w:

a) art. 7 ust. 1 lit. a, art. 7 ust. 3 oraz art. 7 ust. 4 rozporządzenia nr 1169/2011 poprzez zamieszczenie na ww. stronach internetowych informacji sugerujących właściwości lecznicze;

b) art. 52a ustawy poprzez zamieszczenie na ww. stronach internetowych niedozwolonych oświadczeń zdrowotnych

W piśmie z [...] listopada 2015 r. pełnomocnik skarżącej wniósł o umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Uzasadniając swoje stanowisko skarżąca wskazała, że ustawa określa warunki, jakie musi spełniać oznakowanie żywności, w tym również suplementu diety, zaś sankcją za ich nieprzestrzeganie może być orzeczenie nakazujące wycofanie z obrotu, bądź zakazujące wprowadzania do obrotu produktu zawierającego niewłaściwe oznakowanie, a w sprawie produktu pn.: "[...]" PPIS nie znalazł podstaw do wydania tego rodzaju decyzji. Ponadto skarżąca nadmieniła, że usunęła ze stron internetowych zapisy budzące wątpliwości organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Zdaniem skarżącej fakt niezwłocznego zastosowania się do wskazań organów inspekcji sanitarnej motywowany chęcią uniknięcia zbędnego sporu administracyjnego, winien być dostrzeżony i potraktowany jako okoliczność uzasadniająca zaniechanie nałożenia kary pieniężnej, a tym samym uzasadniająca umorzenie postępowania w przedmiotowej sprawie.

W dniu [...] listopada 2015 r. [...]PWIS wydał decyzję nr [...], którą wymierzył Spółce karę pieniężną w łącznej kwocie 2 000,00zł.

Od ww. decyzji odwołanie wniosła skarżąca, zarzucając następujące naruszenia:

1. Brak realizacji znamion opisanych w art. 103 ust. 1 pkt 1 oraz art. 103 ust. 1 pkt 1b lit c ustawy. Według Spółki brak było podstaw do nałożenia kary pieniężnej, ponieważ usunęła wszelkie budzące wątpliwości opisy przedmiotowego produktu.

2. Brak uprawnień kontrolnych organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej do wydawania decyzji w zakresie reklamy.

3. Błędne przyjęcie, że prezentacja środka spożywczego pn.: ,[...]" wprowadzała konsumenta w błąd sugerując właściwości lecznicze.

4. Błędne przyjęcie, że wskazane oświadczenia zdrowotne stanowiły oświadczenia, o których mowa w rozporządzeniu nr 1924/2006. W opinii skarżącej stanowiły jedynie sformułowanie o charakterze generalnym przybliżające zastosowanie poszczególnych składników. Sformułowania dotyczące trądziku miały natomiast charakter edukacyjny i przekazywały tylko proste porady, które mogły zainteresować osoby posiadające problemy z cerą.

5. Wymierzenie dwóch kar za jeden czyn w sytuacji.

6. Brak poinformowania skarżącej o ewentualnym fakcie wymierzenia kary pieniężnej przy toczącym się postępowaniu mającym na celu usunięcie uchybień (naruszenie art. 8 i 9 k.p.a.).

7. Brak możliwości nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 103 ustawy w sytuacji usunięcia uchybień w trakcie postępowania.

8. Zastosowanie przepisów rozporządzenia nr 1169/2011 w przypadku, gdy weszły one w życie po naruszeniu norm, co stanowiło naruszenie art. 42 Konstytucji RP.

9. Naruszenie art. 104 ust. 2 ustawy poprzez nieodstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej. Spółka twierdzi, że brak jest szkodliwości społecznej czynu, a organ i instancji odniósł się wybiórczo do poszczególnych dyrektyw wymiaru kary.

10. Wadliwe oznaczenie terminu wykonalności kary.

W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego.

Po rozpoznaniu odwołania, GIS ww. decyzją z [...]maja 2019 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy podniósł, że ustawodawca poprzez art. 103 ustawy obliguje właściwy organ do nałożenia kary w każdym przypadku ustalenia, że doszło do naruszenia wymagań określonych w wymienionym artykule. Treść powyższego przepisu, nie pozostawia wątpliwości, iż odpowiedzialność ponoszona na podstawie tego przepisu wypływa z samego faktu naruszenia przepisów prawa. Wskazał również, że w przypadku odpowiedzialności administracyjnej nie obowiązuje zasada odpowiedzialności na zasadzie winy.

GIS wyjaśnił, że jak wynika z orzecznictwa, w każdym przypadku ustalenia, iż doszło do naruszenia przepisów organ jest zobligowany do nałożenia kary administracyjnej. Nie jest zatem możliwe odstąpienie od wymierzenia kary. Powyższe oznacza obligatoryjność działania organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej i nałożenia kary pieniężnej w każdym przypadku ustalenia, że doszło do naruszenia wymagań określonych w przepisach w nim wymienionych, a odstąpienie powodowałoby zarzut narażenia Skarbu Państwa na szkodę wynikającą z nie egzekwowania kar.

W kwestii braku informacji o możliwości nałożenia kary pieniężnej, GIS stwierdził, że organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie są zobowiązane do przekazywania takich informacji.

Organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie decyzja o obowiązku dostosowania oznakowania produktu jest już prawomocna. Z faktu dostosowania się Spółki do przepisów nie wynika, możliwość odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej w trybie art. 103 ustawy. Organ nie może tego uczynić jedynie przed upływem terminu na dostosowanie produktu do wymogów prawa.

Odnośnie zarzutu braku uprawnień organu I instancji do nałożenia kary administracyjnej w zakresie reklamy, GIS wskazał, że zarówno w poprzednim stanie prawnym jak i obecnym jest jasno wskazana legitymacja do nakładania kar pieniężnych za nieprzestrzeganie przepisów w zakresie reklamy i prezentacji środków spożywczych przez właściwego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego.

W kwestii zarzutu, że organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej błędnie przyjęły, iż prezentacja produktu "[...]" wprowadzała konsumenta w błąd, organ odwoławczy stwierdził, że sformułowanie: "[...] TM to kompletny system postępowania w przypadku pojawienia się dolegliwości trądzikowych. Rewolucyjne połączenie preparatów do stosowania zewnętrznego z doustną kuracją suplementacyjną zapewnia przeciwtrądzikowe działania od każdej strony. Wskazania: preparat przeznaczony dla osób z cera trądzikową, skłonną do powstawania zanieczyszczeń i nadprodukcji serum" –

wskazuje niewątpliwie na cechy lecznicze produktu, których on nie ma, a zatem wprowadza konsumenta w błąd.

W tym miejscu GIS stwierdził, że trądzik to choroba sklasyfikowana w Międzynarodowej Statystycznej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych pod pozycja L.70.9.

Podkreślił, że zgodnie z art. 3 ust. 3 pkt 39 ustawy, "suplement diety jest to środek spożywczy, którego celem jest uzupełnienie normalnej diety, będący skoncentrowanym źródłem witamin lub składników mineralnych lub innych substancji wykazujących efekt odżywczy lub inny fizjologiczny, pojedynczych lub złożonych, wprowadzany do obrotu w formie umożliwiającej dawkowanie. w postaci: kapsułek, tabletek, drażetek i w innych podobnych postaciach, saszetek z proszkiem, ampułek z płynem, butelek z kroplomierzem i w innych podobnych postaciach płynów i proszków przeznaczonych do spożywania w małych, odmierzonych ilościach jednostkowych, z wyłączeniem produktów posiadających właściwości produktu leczniczego w rozumieniu przepisów prawa farmaceutycznego".

W świetle natomiast definicji wskazanej w art. 2 pkt 32 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne "produktem leczniczym jest substancja lub mieszanina substancji, przedstawiana jako posiadająca właściwości zapobiegania lub leczenia chorób występujących u ludzi lub zwierząt lub podawana w celu postawienia diagnozy lub w celu przywrócenia, poprawienia lub modyfikacji fizjologicznych funkcji organizmu poprzez działanie farmakologiczne, immunologiczne lub metaboliczne".

Organ odwoławczy wskazał, że powyżej przytoczone definicje w sposób zasadniczy odróżniają ogólne właściwości i przeznaczenie środków spożywczych, którymi są suplementy diety od produktów leczniczych. W szczególności dotyczy to "innego efektu fizjologicznego", który w przypadku suplementu diety należy rozumieć jako optymalizację prawidłowych fizjologicznych funkcji organizmu (utrzymanie, wspomaganie, optymalizowanie) a nie przywracanie, odbudowa, zapobieganie, czy też modyfikacja funkcji fizjologicznych, właściwych dla produktu leczniczego.

W kwestii definicji oświadczenia zdrowotnego organ odwoławczy zauważył, że z art. 2 ust. 2 pkt 1 i 5 rozporządzenia nr 1924/2006 wynika, iż "oświadczenie" oznacza każdy komunikat lub przedstawienie, które zgodnie z przepisami wspólnotowymi lub krajowymi, nie jest obowiązkowe, łącznie z przedstawieniem obrazowym, graficznym lub symbolicznym w jakiejkolwiek formie, które stwierdza, sugeruje lub daje do zrozumienia, że żywność ma szczególne właściwości. Zaś definicja "oświadczenia zdrowotnego" brzmi następująco: każde oświadczenie, które stwierdza, sugeruje lub daje do zrozumienia, że istnieje związek pomiędzy kategorią żywności, daną żywnością lub jednym z jej składników a zdrowiem. W związku z powyższym GIS stwierdził, że zakwestionowane sformułowania są zgodnie z definicją legalną oświadczenia zdrowotnego. W jego ocenie konsument mógł czytając informacje na temat poszczególnych składników produktu oczekiwać, że skoro produkt je zawiera to będzie on działał tak jak poszczególne składniki.

Odnośnie zarzutu, że Spółka została ukarana za jeden czyn dwa razy, GIS wyjaśnił, iż jest to zarzut bezzasadny, bowiem prezentacja i reklama produktu "[...]" zawierała niedopuszczalne oświadczenia zdrowotne (art. 52a ustawy i rozporządzenie nr 1924/2006) oraz niedopuszczalne informacje, wprowadzające w błąd konsumenta (rozporządzenie nr 1169/2011).

W kwestii zarzutu zastosowania przepisów rozporządzenia nr 1169/2011, w przypadku, gdy weszły one w życie po naruszeniu wyżej wskazanych norm, GIS wyjaśnił, że organ I instancji właściwie uzasadnił dlaczego zastosował przepisy wynikające z art. 7 rozporządzenia nr 1169/2011. Potwierdza to także orzecznictwo, np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2017 r., sygn. akt: VII SA/Wa 2729/16 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 kwietnia 2017 r. sygn. akt: II OSK 2335/15.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 104 ust. 2 ustawy, poprzez nieuwzględnienie wszystkich dyrektyw wymiaru kary, GIS podkreślił, że w rozpatrywanej sprawie zakwestionowane zostały konkretne prezentacje i reklamy zamieszczone na stronach internetowych. Tym samym wysokość kary nie mogła być ograniczona w sposób wskazany w przepisie art. 103 ust. 2 pkt 1 ustawy, zgodnie z którym w przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3 wysokość kary pieniężnej może być wymierzona do pięciokrotnej wartości brutto zakwestionowanej ilości środka spożywczego lub produktu niebędącego żywnością wprowadzonego do obrotu jako żywność. Wymierzając karę pieniężną organ I instancji słusznie wziął pod uwagę przesłanki określone w art. 104 ust. 2 ustawy. Decydując o wysokości kary pieniężnej organ I instancji miał w szczególności na uwadze stwierdzone nieprawidłowości, które są znaczące ze względu na zasięg reklamy. Miał też na uwadze fakt, że wysokość orzeczonej kary winna być na tyle dotkliwa, aby spełniała swój cel prewencyjno-wychowawczy. Zdaniem organu odwoławczego przy ustalaniu wysokości niniejszej nałożonej kary organ I instancji nie przekroczył granic uznania administracyjnego.

GIS zaznaczył, że naruszenia popełnione przez Spółkę podlegają regulacjom z art. 103 ust. 1 pkt 1 i ust. 1b lit. c ustawy. W świetle powyższych przepisów "Kto nie przestrzega wymagań w zakresie znakowania środków spożywczych, w tym w zakresie prezentacji, reklamy i promocji, określonych w (...) art. 52a, (...), a także kto nie przestrzega wymagań w zakresie znakowania środków spożywczych, określonych w przepisach rozporządzenia nr 1169/2011, podlega karze pieniężnej w wysokości do trzydziestokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedzający, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (...)". Zgodnie z Komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 10 lutego 2015 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2014 roku wynagrodzenie to wyniosło 3 783,46 zł. Tym samym za przypisany skarżącej czyn z art. 103 ust. 1 pkt 1 oraz art. 103 ust. 1b lit. c ustawy możliwe było wymierzenie kary pieniężnej w wysokości do 113 503,80 zł za każdego przewinienie.

Dalej GIS stwierdził, że ustalając wysokość kary pieniężnej organ jest zobligowany uwzględnić przesłanki wskazane w art. 104 ust. 2 ustawy, tj.: stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia i zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku spożywczym i wielkość produkcji zakładu.

Organ odwoławczy podkreślił, że w aktach sprawy brak jest informacji na temat wcześniejszego nieprzestrzegania przepisów przez Spółkę w zakresie znakowania środków spożywczych (suplementów diety). Zwrócił także uwagę, że organ I instancji przy miarkowaniu kary nie poczynił rozważań w zakresie wielkości produkcji zakładu, jednakże nie stanowi to podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Co istotne, pismem z [...] października 2015 r., zwrócił się do skarżącej o przesłanie informacji dotyczącej wielkości produkcji zakładu za rok 2014, jednakże Spółka nie udzieliła na nie odpowiedzi.

Odnosząc się do zarzutu wadliwie oznaczonego terminu wykonalności kary, GIS wyjaśnił, że zgodnie z art. 104 ust. 3 ustawy do kar pieniężnych, w zakresie nieuregulowanym w ustawie, stosuje się odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej. Jest to przepis specjalny względem regulacji wynikających, które wskazała skarżąca w swoim odwołaniu. Przepisy ordynacji podatkowej nie przewidują konieczności nadania klauzuli natychmiastowej wykonalności. Dlatego organ I instancji prawidłowo wskazał termin wymagalności nałożonej kary pieniężnej.

W konsekwencji, oceniając przebieg postępowań prowadzonych przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, GIS potwierdził ich zasadność. Stwierdził, że naruszenie przepisów prawa żywnościowego w zakresie prezentacji i reklamy przedmiotowego środka spożywczego (suplementu diety pn.: "[...]") godziło w zasadniczy cel tego prawa, jakim jest potrzeba rzetelnego informowania i ochrony konsumenta. Zauważył także, że prezentacja i reklama była skierowana do osób chorych na trądzik. Choroba ta często występuje u osób młodych dla których jest to bardzo istotna kwestia.

Oceniając stopień zawinienia i zakres naruszenia organ odwoławczy podniósł, że odpowiedzialność administracyjna powstaje na zasadzie winy obiektywnej, zaś przesłanka winy subiektywnej (zawinienia) nie ma znaczenia dla samej możliwości nałożenia kary.

Dalej GIS wyjaśnił, że Spółka jest doświadczonym podmiotem działającym na rynku spożywczym. Wskazał, że decyzja zatwierdzająca na rynku spożywczym została wydana dla firmy w dniu [...] września 2007 r. Na stronie internetowej firmy Spółka oświadczyła, że "Tysiące razy dziennie miliony razy rocznie pacjenci i pielęgniarki, farmaceuci i lekarze sięgają z zaufaniem po nasze produktu lecznicze. Na tym zaufaniu zbudowana jest [...]. (...)"

Wobec powyższego, organ odwoławczy uwzględniając wszystkie powyższe okoliczności, mające wpływ na wymiar kary uznał, że zastosowana przez organ I instancji kara pieniężna wobec Spółki, w dolnej granicy ustawowego zagrożenia, tj. w łącznej wysokości 2 000 zł, jest karą adekwatną do ustalonego zawinienia, jest również odpowiednio dolegliwa i spełnia swoją funkcję prewencyjną.

GIS uznał, że ustalony stan faktyczny w sprawie nie pozwala na odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej w myśl art. 189f k.p.a. i umorzenie niniejszego postępowania.

Skargę na decyzję GIS z [...] maja 2019 r. złożyła Spółka, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że zaistniała przewlekłość postępowania, albowiem kontrola sanitarna, która była podstawą do wydania decyzji wymierzającej kary została dokonana przez PPIS w dniu [...] lipca 2014 r., zakończyła się natomiast wydaniem przez GIS decyzji w dniu [...] maja 2019 r. Wskazała, że postępowanie w sprawie trwało ponad 4 lata i 10 miesięcy, wbrew przepisom k.p.a.

Zdaniem skarżącej organ wadliwie ustosunkował się do argumentów strony uzasadniających umorzenie sprawy. W dacie przeprowadzenia kontroli nie obowiązywało rozporządzenie, na które powołuje się organ w pierwszoinstancyjnej decyzji. Obecnie powoływanie się przez organ drugoinstancyjny na ten przepis, który nie obowiązywał w dacie przeprowadzenia kontroli, wspierając się wyrokami z 2017 roku nie może zostać przyjęte, gdyż wyroki te zapadły między wydaniem decyzji pierwszoinstacyjnej a decyzją ostateczną. Jednocześnie Spółka podniosła, że nie do przyjęcia jest utrzymanie decyzji [...] PWIS w[...] wymierzającego dwukrotną karę za to samo przewinienie. Przekazywanie konsumentom informacji na temat żywności oraz oświadczenia żywieniowe i zdrowotne są prezentacją środków spożywczych (reklamą). Pogląd ten jest wzmocniony faktem, że postępowanie w zakresie drugiego aspektu (oznakowania) umorzono, czyli zniknęła podstawa wymierzenia drugiej kary. Ponadto, zdaniem strony skarżącej, w omawianej sprawie brak jest znamion naruszenia przez Spółkę przepisów art.103 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 1 pkt 1 b lit. c ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia, ze względu na fakt natychmiastowego usunięcia przez spółkę spornych zapisów ze stron internetowych. Tym samym przedmiot postępowania o ukaranie nie istnieje. Wyjaśniła również, że powoływanie się przez organ odwoławczy na brak udzielenia informacji o wielkości produkcji zakładu za rok 2014 jest błędne, skoro powołuje się na pismo nieuprawnionego organu do nałożenia kary (PPIS), żądającego informacji o obrotach strony (nie o wielkość produkcji zakładu).

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie przez Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 23 stycznia 2020 r. pełnomocnik skarżącej poparł skargę oraz złożył do akt sprawy załącznik do protokołu rozprawy. Ponadto wniósł alternatywnie o zmianę decyzji zaskarżonej oraz decyzji ją poprzedzającej lub umorzenie postępowania na podstawie art. 135 p.p.s.a. i art. 105 k.p.a. Oświadczył, że decyzja [...]PWIS z [...] kwietnia 2015 r. nie była kontrolowana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Złożył również wniosek o zasądzenie kosztów postępowania sądowego.

Pismem z [...] stycznia 2020 r. skarżąca uzupełniła skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57 a.

Biorąc pod uwagę powyższe kryteria kontroli, w ocenie Sądu, skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem takie naruszenia i wady nie wystąpiły.

Sąd podziela ustalenia faktyczne i ocenę materiału dowodowego, wynikające z uzasadnienia zaskarżonej decyzji.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 lit. a) rozporządzenia 1169/2011, informacje na temat żywności nie mogą wprowadzać w błąd, w szczególności: co do właściwości środka spożywczego (co do jego charakteru, tożsamości, właściwości, składu, ilości, trwałości, kraju lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji). Informacje na temat żywności muszą być rzetelne, jasne i łatwe do zrozumienia dla konsumenta (art. 7 ust. 2 rozporządzenia 1169/2011). Z zastrzeżeniem odstępstw przewidzianych w prawie Unii mającym zastosowanie do naturalnych wód mineralnych i żywności specjalnego przeznaczenia żywieniowego, informacje na temat żywności nie mogą przypisywać jakiemukolwiek środkowi spożywczemu właściwości zapobiegania chorobom lub leczenia chorób ludzi bądź też odwoływać się do takich właściwości (art. 7 ust. 3 rozporządzenia 1169/2011). Powyższe ma zastosowanie także do reklamy i prezentacji środków spożywczych, w szczególności kształtu, wyglądu lub opakowania, zastosowanych materiałów opakowaniowych, sposobu ustawienia oraz otoczenia, w jakim są pokazywane (art. 7 ust. 4 rozporządzenia 1169/2011).

Natomiast zgodnie z art. 52a ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia środki spożywcze mogą być znakowane oświadczeniami żywieniowymi i zdrowotnymi pod warunkiem spełniania wymagań określonych w rozporządzeniu nr 1924/2006. Zgodnie z art. 10 ust. 1 rozporządzenia nr 1924/2006 oświadczenia zdrowotne są zabronione, o ile nie są one zgodne z ogólnymi wymaganiami zawartymi w rozdziale II rozporządzenia nr 1924/2006 i wymaganiami szczególnymi zawartymi w rozdziale IV oraz o ile nie zostało udzielone w odniesieniu do nich zezwolenie zgodnie z ww. rozporządzeniem i nie figurują w wykazie dozwolonych oświadczeń zawartym w art. 13 i 14. Z kolei zgodnie z art. 10 ust. 2 rozporządzenia oświadczenia zdrowotne są dopuszczalne jedynie pod warunkiem umieszczenia informacji (wskazanych w punkcie a-d) przy etykietowaniu a jeżeli nie występuje ono - przy prezentacji i w reklamie:

Przedmiotem postępowania organów była ocena znakowania produktu pn.: "[...]" wprowadzonego do obrotu przez skarżącą oraz ocena prezentacji i reklamy ww. środka spożywczego na stronach internetowych: [...] oraz [...] należących do skarżącej.

Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej w razie stwierdzenia naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych, państwowy powiatowy inspektor sanitarny nakazuje w drodze decyzji, usunięcie w ustalonym terminie stwierdzonych uchybień. Taka sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie. PPIS w [...] przeprowadził analizę treści informacji dotyczących produktu ,[...]" kapsułki zawartych na ww. stronach internetowych oraz stwierdził, że sposób prezentacji i reklamy zamieszczony na stronach internetowych [...] i [...] narusza przepisy zawarte w art. 46 ust. 1 pkt 1, pkt 2 oraz art. 46 ust. 2 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia w brzmieniu obowiązującym w dacie kontroli, tj. przeprowadzonej w lipcu 2014 r. PPIS stwierdził, że przepisy te wskazywały, iż oznakowanie środka spożywczego nie może wprowadzać konsumenta w błąd (art. 46 ust. 1 pkt 1) oraz przypisywać środkowi spożywczemu właściwości zapobiegania chorobom lub ich leczenia lub odwoływać się do takich właściwości, z zastrzeżeniem art. 24 ust. 4 i art. 33 ust. 4 tej oraz zawierać oświadczeń żywieniowych lub zdrowotnych niezgodnych z przepisami rozporządzenia nr 1924/2006 (pkt 2). Podniósł, że wyżej wymienione przepisy stosuje się również do reklamy oraz prezentacji środków spożywczych, w tym w szczególności w odniesieniu do ich kształtu, wyglądu lub opakowania, zastosowania materiałów opakowaniowych, sposobu prezentacji oraz otoczenia, w jakim są prezentowane (art. 46 ust. 2).

W konsekwencji, decyzją z [...] grudnia 2014 r., znak: [...], PPIS w [...] nakazał skarżącej prawidłową prezentację i reklamę produktu "[...]" umieszczonego w witrynie internetowej: [...] i [...] - poprzez usunięcie oświadczeń zdrowotnych oraz informacji odwołujących się do właściwości leczniczych zamieszczonych przy prezentacji ww. środka spożywczego w opisie dotyczącym tego produktu. Kwestionowane zwroty organ zaznaczył podkreśleniami (pkt 1a i 2a decyzji ). Jednocześnie w decyzji tej określono termin wykonania.

[...] PWIS - decyzją z [...] kwietnia 2015 r., znak: [...] - utrzymał w mocy decyzję PPIS w powyższym zakresie. Uchylił natomiast rozstrzygnięcie decyzji PPIS w części dotyczącej jej pkt 1b i 2b oraz umorzył postępowanie organu I instancji. Pkt 1b i 2b dotyczyły umieszczenia w witrynie internetowej stwierdzenia "wskazującego na znaczenie zrównoważonego sposobu żywienia i zdrowego trybu życia".

Jednocześnie ww. decyzją z [...] grudnia 2014 r., PPIS w [...] umorzył w części postępowanie w zakresie pkt 1 decyzji dotyczącego oznakowania środka spożywczego pn. "[...]" kapsułki 120 szt (numer serii: [...], najlepiej spożyć przed końcem: 03 2016 r.). Jak wskazał , Spółka poinformowała organ, że ostatnia seria produktu, do wytworzenia której zostało zastosowane opakowanie z zapisami zakwestionowanymi przez organ została wyprodukowana w czerwcu 2014 r. (seria: [...], najlepiej spożyć przed końcem: 03 2016 r.). Kolejne serie produktu "[...]" kapsułki będą wprowadzane do obrotu w terminie późniejszym. Ta część decyzji rozstrzygnięcia nie została zakwestionowana przez skarżącą.

Od decyzji [...] PWIS z [...] kwietnia 2015 r. strony nie wniosły skargi do sądu administracyjnego.

Podczas kontroli sprawdzającej w dniu [...] czerwca 2015 r. przedstawiciele PPIS w [...] stwierdzili wykonanie pkt 1a i 2a decyzji z [...]czerwca 2014 r.

W piśmie z [...] lipca 2015 r. PPIS w [...] wezwał Spółkę o podanie wielkości obrotu zakładu wyrażonej w ujęciu ilościowym i wartościowym (wartość netto), a w wymiarze czasowym - dotyczącym ostatniego roku obrotowego, tj. za cały rok 2014. Organ wskazał, że wezwanie do podania tych danych jest związane z postępowaniem wyjaśniającym mającym na celu skierowanie wniosku o ukaranie grzywną w związku z nieprawidłową reklamą i prezentacją ww. produktu. Ponowne wystąpienie do Spółki w tym zakresie organ skierował w dniu [...] września 2015 r.

Następnie, wnioskiem z [...] września 2015 r., na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 oraz pkt 1b lit. c) ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia PPIS w [...] e wystąpił do [...] PWIS o ukaranie skarżącej karą pieniężną za nieprzestrzeganie wymagań w zakresie prezentacji i reklamy na stronie internetowej [...] oraz [...].

Art. 104 ust. 1 ww. ustawy wprost wskazuje, że kary pieniężne, o których mowa w art. 103 tej ustawy wymierza w drodze decyzji, właściwy państwowy wojewódzki inspektor sanitarny. Przy czym co istotne, nałożenie takiej kary jest niezależnie od postępowania w przedmiocie usunięcia nieprawidłowości - w niniejszym przypadku - w prezentacji i reklamie produktu "[...]" (zawierającej oświadczenia zdrowotne oraz informacje odwołujące się do właściwości leczniczych zamieszczonych przy prezentacji ww. środka spożywczego). Żaden z przepisów ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia nie uzależnia możliwości zastosowania kary od wydania decyzji stwierdzającej naruszenie przepisów prawa żywnościowego. Przesłanką wymiaru kary jest nieprzestrzeganie wymagań w zakresie wprowadzania w błąd konsumentów i taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Pogląd, zgodnie z którym postępowanie w przedmiocie wymierzenia kary na podstawie art. art. 103 ust. 1 pkt 1 i 1b lit. c) oraz art. 104 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia jest samoistne i nie wymaga odrębnego stwierdzania naruszenia przepisów prawa dominuje w orzecznictwie sądowym (por. wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2017 r. sygn. akt II OSK 2203/15, opub. w Lex nr 2316278; wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2017 r. sygn. akt II OSK 2335/15, opub. w Lex nr 2316279).

Sąd podziela stanowisko organów obu instancji, że skarżąca naruszyła wyżej zacytowane obowiązujące przepisy prawa żywnościowego, tj. art. 7 ust. 1 lit. a), art. 7 ust. 2 w związku z art. 7 ust. 4 rozporządzenia nr 1169/2011 oraz art. 52a ustawy w zw. z art. 10 ust. 1 rozporządzenia nr 1924/2006.

Treść zakwestionowanego przekazu prezentacji i reklamy produktu pn. "[...]" została przedstawiona w taki sposób, że przeciętny odbiorca reklamy, w tym szczególnie osoby chore na trądzik, będzie odnosił wrażenie, że produkt ten posiada właściwości lecznicze a w konsekwencji wprowadza w błąd konsumenta.

Niewątpliwie sformułowania na obu witrynach internetowych co do właściwości witaminy B1, B2, B5, E są oświadczeniami zdrowotnymi w rozumieniu art. 2 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia nr 1924/2006. Zgodnie z tym przepisem oświadczenie zdrowotne to każde oświadczenie, które stwierdza lub sugeruje (daje do zrozumienia), że istnieje związek pomiędzy kategorią żywności, daną żywnością lub jednym z jej składników a zdrowiem. Nawet prawidłowe zamieszczenie oświadczenia zdrowotnego nie oznacza, że przekaz reklamowy nie wprowadza w błąd konsumentów sugerując, że suplement diety ma właściwości produktu leczniczego. Oświadczenia zaprezentowane przez Spółkę nie znajdują się w wykazie oświadczeń zdrowotnych opublikowanych a oświadczenia co do witaminy B1 (tiamina jest niezbędna dla skóry głowy) zostały odrzucone przez Komisję. Przy prezentacji tego środka na obu witrynach, znajdowały się informacje odnoszące się do jednostki chorobowej trądzik sklasyfikowanej w Międzynarodowej Statystycznej Klasyfikacji Chorób Zdrowotnych i Problemów Zdrowotnych pod poz. L.70.9 . Z kolei w opisie środka "[...]" znajdowały się sformułowania, które sugerowały, że jest to produkt leczniczy bo takie właściwości posiadają jego poszczególne składniki (bratek trójbarwny/fiołek, witamina A, E, B1, B2, B5, B6, cynk, skrzyp polny, pokrzywa zwyczajna).

Słusznie wskazał organ odwoławczy, że zgodnie z ustawową definicją, zawartą w art. 3 ust. 3 pkt 39 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia "suplement diety jest to środek spożywczy, którego celem jest uzupełnienie normalnej diety, będący skoncentrowanym źródłem witamin lub składników mineralnych lub innych substancji wykazujących efekt odżywczy lub inny fizjologiczny, pojedynczych lub złożonych, wprowadzany do obrotu w formie umożliwiającej dawkowanie w postaci: kapsułek, tabletek, drażetek i w innych podobnych postaciach, saszetek z proszkiem, ampułek z płynem, butelek z kroplomierzem i w innych podobnych postaciach płynów i proszków przeznaczonych do spożywania w małych, odmierzonych ilościach jednostkowych, z wyłączeniem produktów posiadających właściwości produktu leczniczego w rozumieniu przepisów prawa farmaceutycznego".

Efekt fizjologiczny, w przypadku suplementu diety należy rozumieć jako optymalizację prawidłowych fizjologicznych funkcji organizmu (utrzymanie, wspomaganie, optymalizowanie), a nie przywracanie, odbudowę, zapobieganie, czy też modyfikację funkcji fizjologicznych, właściwych dla produktu leczniczego.

W konsekwencji prezentacja i reklama suplementu diety (w tym zawierająca niedopuszczalne oświadczenia zdrowotne) nie może u odbiorcy rodzić przekonania, że stosowanie "[...]" zapobiegnie kłopotom z cera trądzikową.

Istotne jest więc, że prezentacja i reklama suplementu diety powinna podawać konsumentom rzetelną informację, zawierającą niezbędne dane wynikające z funkcji i przeznaczenia produktu, mając na uwadze również to, że suplementy diety są przeznaczone dla osób zdrowych i mają na celu utrzymać bądź zachować podstawowe funkcje fizjologiczne organizmu, a nie zapobiegać chorobom bądź też ich leczyć. Zaś w celu przywrócenia bądź odzyskania właściwego stanu zdrowia stosuje się produkty lecznicze. W orzecznictwie sądów krajowych i Trybunału Sprawiedliwości jednoznacznie przyjmuje się, że środek spożywczy nie może posiadać właściwości produktu leczniczego oraz nie przywraca, nie odbudowuje, ani też nie modyfikuje funkcji fizjologicznych organizmu (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 lutego 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 1902/2008; wyrok WSA w Warszawie z dnia 22 października 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 272/15 - oba publ. Cbosa; wyrok TS z dnia 21 marca 1991 r. w sprawie C-369/8 Jean-Marie Delattre, publ. ECR 1991, s.1-01487, pkt 40).

W ocenie Sądu, sposób prezentacji i reklama zakwestionowanego suplementu diety bezsprzecznie wskazują, że skarżąca naruszyła ww. przepisy obowiązującego prawa żywnościowego. W tym miejscu Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego (poparte wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 kwietnia 2017 r., sygn. akt II OSK 2335/15), co do prawidłowości zastosowania przepisów rozporządzenia nr 1169/2011, które weszły w życie po naruszeniu norm wskazanych w art. 46 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 46 ust. 2 ustawy w brzmieniu obowiązującym w dniu kontroli w 2014 r. W celu bowiem wykonania kompetencji Unii instytucje przyjęły rozporządzenia, dyrektywy, decyzje, zalecenia i opinie. Rozporządzenia mają zasięg ogólny. Wiążą w całości i są bezpośrednio stosowane we wszystkich Państwach Członkowskich. Tym samym, w związku z wejściem w życie rozporządzenia nr 1169/2011, zawierającego w art. 7 ust. 1, 3 i 4 tożsame przepisy jak w art. art. 46 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 46 ust. 2 ustawy - nastąpiła derogacja tych ostatnich, znajdujących się w polskim ustawodawstwie. Tym samym powoływanie się przez Spółkę na przepis interporalny - art. 54 ust. 1 rozporządzenia nie ma znaczenia w kontekście nałożenia kary za stwierdzone uchybienia w dniu kontroli w 2014 r.

Zdaniem Sądu, w postępowaniu w sposób niebudzący wątpliwości ustalono, że skarżąca nie przestrzegała wymagań określonych w przepisach prawa żywnościowego (tym bardziej, że stwierdzone uchybienia po wydaniu decyzji sama usunęła), stąd niezasadne są zarzuty skargi dotyczące naruszenia wskazanych przepisów prawa materialnego .

Wbrew zarzutom skargi, w ocenie Sądu, organy w sposób prawidłowy zebrały i oceniły materiał dowodowy sprawy i zasadnie uznały, że w sprawie wystąpiły okoliczności uzasadniające nałożenie kary pieniężnej na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 i pkt 1b lit. c) ww. ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia

Zgodnie z art. 103 ust. 1 pkt 1 i pkt 1b lit. c, kto nie przestrzega wymagań w zakresie znakowania środków spożywczych, w tym w zakresie prezentacji, reklamy i promocji, określonych w art. 33 ust. 3 i 4, art. 45 ust. 3 i 4, art. 48 ust. 2 i 3 oraz art. 52a, a także wymagań w tym zakresie określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 14 ust. 2 pkt 3, art. 22 ust. 1 pkt 3, art. 26 ust. 1 pkt 4, art. 27 ust. 6 pkt 2, art. 39 pkt 3 i art. 44 pkt 2, jak również - kto nie przestrzega wymagań w zakresie znakowania środków spożywczych, określonych w przepisach ww. rozporządzenia (UE) nr 1169/2011, podlega karze pieniężnej w wysokości do trzydziestokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedzający, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski".

Zgodnie z art. 17 w związku z art. 16 rozporządzenia 178/2002, całkowitą odpowiedzialność za jakość zdrowotną środka spożywczego wprowadzanego do obrotu oraz treść informacji umieszczonych na jego opakowaniu lub w prezentacji i reklamie, ponosi podmiot działający na rynku spożywczym (por. wyrok NSA z dnia 22 września 2010 r., sygn. akt VI SA/Wa 1044/10, publ. cbosa). Zatem to skarżąca, jako podmiot wprowadzający przedmiotowy produkt do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, ponosi pełną odpowiedzialność za jego prezentację i reklamę.

Odnosząc się zarzutów skarżącej jeszcze raz należy wskazać, że postępowanie w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej, jest postępowaniem niezależnym od postępowania w przedmiocie usunięcia nieprawidłowości w reklamowaniu i prezentowaniu suplementu diety. Gdyby bowiem uznać, jak podnosi strona skarżąca, że kary pieniężne, o których mowa w art. 103 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, mogą być wymierzone wyłącznie wtedy, gdy naruszenie zostało stwierdzone wcześniejszą decyzją i nieusunięte, wówczas sankcje nie byłyby ani skuteczne, ani tym bardziej odstraszające.

W niniejszej sprawie organ, uwzględniając okoliczności sprawy, w szczególności rodzaj i stopień stwierdzonych uchybień, wymierzył Spółce karę w wysokości należącej do niższych granic przewidzianych w art. 103 ust. 1 pkt 1 i 1b ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia. Przesłanką wymiaru kary jest nieprzestrzeganie wymagań w zakresie reklamy i prezentacji suplementu diety, ta zaś sytuacja - jak wskazano powyżej - w niniejszej sprawie miała miejsce.

Ustawa daje szeroki zakres uznania administracyjnego w kwestii ustalenia wysokości kary. Jak bowiem wskazano w art. 104 ust. 2 tej ustawy, ustalając wysokość kary pieniężnej, właściwy państwowy wojewódzki inspektor sanitarny uwzględnia stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia i zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku spożywczym i wielkość produkcji zakładu.

W niniejszej sprawie organ, uwzględniając okoliczności sprawy, w szczególności rodzaj i stopień stwierdzonych uchybień, wymierzył Spółce karę w wysokości odpowiadającej wartościom przewidzianym w ustawie, tj. kwotę łączną 2.000 zł przy możliwej górnej granicy do 113 503,80 zł.

Przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej, zostały uwzględnione: stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia i zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku spożywczym oraz cel aby kara była skuteczna, proporcjonalna i odstraszająca. Uwzględniono również fakt, iż organ nie posiada wiedzy aby skarżąca we wcześniejszym okresie również nie przestrzegała prawa żywnościowego w zakresie znakowania, w tym prezentacji i reklamy środków spożywczych. Ponadto także i to, że organ nie mógł poczynić rozważań co do przesłanki w zakresie wielkości produkcji zakładu za rok 2014 albowiem Spółka na zapytania organu w tym zakresie nie reagowała. W konsekwencji, w ocenie Sądu tak ustalony wymiar kary nie przekracza grani uznania administracyjnego.

W konsekwencji Sąd nie podzielił podnoszonych zarzutów skargi Spółki.

Odnosząc się natomiast do zarzutu Spółki w przedmiocie przewlekłości postępowania w niniejszej sprawie Sąd zauważa, że kwestia ta regulowana jest odrębnym trybem, podlegającym ocenie po wszczęciu stosownego postępowania w tym zakresie.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.