Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2576/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-08-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6292 Przymusowy zarząd państwowy
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15, art. 153
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 6, art. 7, art. 145 par. 1 pkt 8
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt Sędziowie WSA Bożena Marciniak WSA Elżbieta Lenart (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2015 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania 1. oddala skargę, 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego M. D., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych.


UZASADNIENIE

Minister Gospodarki decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...] umorzył postępowanie z wniosku S. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej własną decyzją z dnia [...] listopada 2008 r., nr [...].

Zaskarżone orzeczenie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawny sprawy.

Decyzją dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi stwierdził nieważność zarządzenia Ministra Skupu z dnia [...] marca 1955 r., nr [...] ustanawiającego przymusowy zarząd nad młynem motorowym stanowiący własność P. K., C, pow. L.

Wnioskiem z dnia 2 maja 2008 r. S. K. - jako jedna ze spadkobierców J. K. - dawnego współwłaściciela ww. przedsiębiorstwa oraz nieruchomości, na której było ono zorganizowane, zwróciła się do Ministra Gospodarki z wnioskiem o stwierdzenie nieważności orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r., nr [...] stwierdzającego przejście na własność Państwa z dniem 8 marca 1958 r. młyna motorowego stanowiącego własność P. K., C., pow. L.

Minister Gospodarki decyzją z dnia [...] listopada 2008 r., nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności ww. orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r., nr [...].

Organ uzasadnił, że zgodnie przedmiotem postępowania prowadzonego przed Ministrem Gospodarki była ocena legalności orzeczenia z dnia [...] czerwca 1962 r., wydanego na podstawie art. 2 i art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 25 lutego 1958 r. o uregulowaniu stanu prawnego mienia pozostającego pod zarządem państwowym (Dz. U. Nr 11, poz. 37).

Przejście przedsiębiorstwa na własność Państwa, na podstawie przytoczonej powyżej ustawy, następowało z mocy samego prawa i dotyczyło tych przedsiębiorstw, które pozostawały pod przymusowym zarządem państwowym, ustanowionym na podstawie dekretu z dnia 16 grudnia 1918 r. w przedmiocie przymusowego zarządu państwowego

(Dz. U. Nr 21, poz. 67 ze zm.) - por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 marca 2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 2464/05.

W dniu 21 marca 1955 r. wydane zostało zarządzenie nr [...] w sprawie ustanowienia przymusowego zarządu państwowego nad wskazanym uprzednio przedsiębiorstwem. Bezsprzeczne jest więc, iż istniała przesłanka do wydania przez Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości orzeczenia z dnia [...] czerwca 1962 r. stwierdzającego przejście na własność Państwa ww. przedsiębiorstwa - bowiem w chwili jego wydania znajdowało się ono pod przymusowym zarządem państwowym. W tamtym czasie spełniona została przesłanka z art. 2 ustawy z dnia 25 lutego 1958 r., a orzeczenie Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości nie pozostawało w sprzeczności z przepisami art. 2 i art. 9 ust. 2 ww. ustawy z dnia 25 lutego 1958 r.

Ponadto Minister podniósł, że stwierdzenie nieważności ww. zarządzenia nr 117/16 - decyzją z dnia 17 kwietnia 2008 r. – tj. jej wyeliminowanie ze skutkiem ex tunc, nie skutkuje przypisaniem wady rażącego naruszenia prawa orzeczeniu z dnia [...] czerwca 1962 r.

Z art. 9 ust. 2 w zw. z art. 2 ustawy z dnia 25 lutego 1958 r. i z art. 2 dekretu z dnia 16 grudnia 1918 r. w przedmiocie przymusowego zarządu państwowego wynika, iż właściwy minister zobowiązany był wydać orzeczenie stwierdzające przejście przedsiębiorstwa z mocy prawa na własność Państwa, o ile przedsiębiorstwo to było objęte zarządzeniem o ustanowieniu zarządu państwowego, a nie nastąpił jego zwrot, w trybie określonym w ww. ustawie z dnia 25 lutego 1958 r. Przy czym z akt sprawy nie wynika, aby wskazany młyn motorowy został zwrócony byłym właścicielom przed dniem [...] lutego 1958 r. Orzeczenie Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r. stanowiło zatem potwierdzenie stanu prawnego, jaki istniał w dniu [...] marca 1958 r.

Dodał, że zgodnie z poglądem orzecznictwa sądowoadministracyjnego zmiana bądź uchylenie decyzji administracyjnej lub orzeczenia sądowego powoduje, iż od określonej daty albo upada istotny dla późniejszej sprawy fakt prawotwórczy, albo też zmienia się jego treść. W obu przypadkach jest to podstawa do ponownego rozpatrzenia sprawy administracyjnej co do jej istoty (por. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 listopada 1998 r., sygn. akt OPK 4/98).

Zdaniem organu orzekającego, stwierdzenie nieważności zarządzenia Ministra Skupu z dnia [...] marca 1955 r., które stanowiło podstawę do wydania orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r., nie stanowi przesłanki stwierdzenia nieważności tego orzeczenia, lecz może być rozważane w ramach instytucji wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 8 kpa. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w utrwalonym orzecznictwie sądowym (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 lipca 1996 r., sygn. akt III ARN 21/96, wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 1999 r., sygn. akt IV SA 36/99, WSA w Warszawie w wyroku z dnia 14 marca 2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 2464/05).

S. K. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją. Dodatkowo pismem z tej samej daty, na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 kpa, wystąpiła o wznowienie postępowania, zakończonego decyzją ostateczną Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r. i o jej uchylenie

W związku z tym organ prowadzący postępowanie zwrócił się do S. K. o sprecyzowanie treści jej wniosków, poprzez jednoznaczne wskazanie, czy stanowią one żądanie: wznowienia postępowania (w trybie art. 145 § 1 pkt 8 kpa), zakończonego wydaniem ww. orzeczenia z dnia [...] czerwca 1962 r., czy ponownego rozpatrzenia sprawy zakończonej wskazaną decyzją Ministra Gospodarki z dnia [...] listopada 2008 r. Wystąpienie to zawierało również pouczenie, że w przypadku braku jednoznacznej odpowiedzi, wniosek zostanie potraktowany - jako wniosek o wznowienie postępowania, w trybie art. 145 § 1 pkt 8 kpa.

Odpowiadając na powyższe wystąpienie organu wnioskodawczyni - w piśmie z dnia [...] grudnia 2008 r. - oświadczyła, iż cofa wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, natomiast podtrzymuje podanie o wznowienie postępowania administracyjnego i o uchylenie decyzji - w trybie art. 145 §1 pkt 8 kpa.

Rozpatrując wniosek o wznowienie postępowania Minister Gospodarki decyzją z dnia [...] maja 2009 r., nr [...], na podstawie art. 151 § 2 w związku z art. 146 § 1 kpa, stwierdził, że orzeczenie Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r., nr [...] zostało wydane z naruszeniem prawa.

Następnie Minister Gospodarki orzeczeniem z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] maja 2009 r.

Na skutek skargi wniesionej przez S. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Sąd ten prawomocnym wyrokiem z dnia 7 grudnia 2009 r., syn. akt IV SA/Wa 1593/09 skargę oddalił.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Sąd stwierdził, że Minister Gospodarki prawidłowo stwierdził, że jedną z przesłanek wznowienia postępowania jest wydanie decyzji w oparciu o inną decyzję łub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. W tej sytuacji organ naczelny prawidłowo uznał, iż w sprawie zaistniała przyczyna wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 8 kpa, a wobec dyspozycji wynikających z art. 6 i 7 kpa, należało wznowić postępowanie zakończone ostateczną decyzją, tj. ww. orzeczeniem Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r.

W wyniku podjęcia czynności wyjaśniających, organ orzekający prawidłowo ustalił, że wystąpiła negatywna przesłanka wymieniona w art. 146 § 1 kpa., uniemożliwiająca uchylenie ww. orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r.

Wnioskiem z dnia 25 stycznia 2010 r. S. K, zwróciła się do Ministra Gospodarki o przywrócenie uchybionego terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Gospodarki z dnia [...] listopada 2008 r.

Po rozpoznaniu tego wniosku Minister Gospodarki postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2010 r., nr [...] odmówił S. K. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonej ostateczną decyzją Ministra Gospodarki z dnia [...] listopada 2008 r., nr [...].

S. K. złożyła skargę na powyższe postanowienie z dnia [...] kwietnia 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a Sąd ten wyrokiem z dnia 21 września 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 947/10 uwzględnił skargę i uchylił zaskarżone postanowienie.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Minister Gospodarki.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 października 2011 r., sygn. akt I OSK 2108/10 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

W uzasadnieniu ww. orzeczenia wskazał, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został złożony przez S. K. w ustawowym terminie, nie doszło jednak do jego rozpoznania wobec złożonego w dniu 17 grudnia 2008 r. oświadczenia skarżącej o cofnięciu wniosku. Przy czym Minister Gospodarki - po cofnięciu przez skarżącą wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy - nie podjął czynności zmierzających do oceny dopuszczalności cofnięcia (art. 137 kpa) i ewentualnego umorzenia postępowania odwoławczego.

Rozpoznając ponownie sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2012 r., sygn. akt IV SA/Wa 1784/11 skargę oddalił, zobowiązując Ministra Gospodarki do oceny skuteczności cofnięcia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy w odrębnym postępowaniu.

Skargę kasacyjną od ww. wyroku z dnia 26 kwietnia 2012 r. złożyła S. K., a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8 listopada 2013 r., sygn. akt I OSK 1944/12 oddalił ją.

Minister Gospodarki decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...] umorzył postępowanie z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej własną decyzją z dnia [...] listopada 2008 r., nr [...].

Organ uzasadnił, iż złożenie środka odwoławczego jest prawem strony postępowania i to ona decyduje, czy ze środka tego chce skorzystać. Cofnięcie podlega ocenie przez organ odwoławczy, o czym przesądza art. 137 kpa. Organ ten nie uwzględni cofnięcia, jeżeli prowadziłoby to do utrzymania w mocy decyzji naruszającej prawo lub interes społeczny.

W orzecznictwie wielokrotnie podkreślano, że cofnięcie odwołania przez stronę nie zwalnia organu odwoławczego z obowiązku oceny decyzji organu pierwszej instancji w zakresie jej zgodności z prawem, jak i interesem społecznym, a zatem nie prowadzi wprost do umorzenia postępowania odwoławczego (por.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 sierpnia 2000 r., sygn. akt II SA/Ga 1857/98, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 grudnia 1998 r., sygn. akt I SA 440/98). W każdym przypadku, przed podjęciem decyzji na skutek cofnięcia odwołania, organ odwoławczy zobowiązany jest dokonać kontroli legalności decyzji organu I instancji pod względem zgodności z prawem, jak również z interesem społecznym.

Organ uznał, iż wydając ww. decyzję z dnia [...] listopada 2008 r., Minister Gospodarki nie uczynił tego z naruszeniem prawa. Stanął bowiem na stanowisku, że stwierdzenie nieważności orzeczenia z dnia [...] marca 1955 r. nie stanowi, na zasadzie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, obligatoryjnej przesłanki stwierdzenia nieważności orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r., lecz może być rozważane w ramach dyspozycji art. 145 § 1 pkt 8 kpa - wznowienie postępowania.

Przy czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w treści prawomocnego wyroku z dnia 7 grudnia 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 1593/09, dokonując oceny prawidłowości ww. decyzji Ministra Gospodarki z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...], zauważył m. in., że organ naczelny prawidłowo uznał, iż zaistniała przyczyna wznowienia postępowania, określona w art. 145 § 1 pkt 8 kpa. Wobec dyspozycji wynikających z art. 6 i 7 kpa należało wznowić postępowanie zakończone ostateczną decyzją, tj. ww. orzeczeniem Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r. Sąd ten, poprzez wypowiedzenie się we wskazanym wyroku, odnośnie prawidłowości zastosowania przez Ministra Gospodarki trybu przewidzianego w art. 145 § 1 pkt 8 kpa, tym samym wykluczył możliwość zastosowania nadzwyczajnego trybu wzruszenia ostatecznych decyzji, przewidzianego w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Skutkuje to tym, iż takie same stanowisko zajął Minister Gospodarki w ocenianej decyzji z dnia [...] listopada 2008 r.

Podniósł ponadto, że podjęcie decyzji o wyborze trybu postępowania, pozostawało tylko i wyłącznie w gestii S. K., a organowi nie można przypisać działania w złej wierze - co również podkreśliły sądy administracyjne w swoich wyrokach. Dodatkowo decyzja Ministra Gospodarki z dnia [...] listopada 2008 r., w której odmówiono stwierdzenia nieważności ww. orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r., również nie narusza interesu społecznego, albowiem organ wydając ją kierował się celowością działania nastawioną na konkretny interes jednostkowy.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła S. K., wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu podniosła, że w identycznym stanie faktycznym decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...] Minister Gospodarki stwierdził nieważność orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] maja 1963 r., nr [...] w sprawie stwierdzenia przejścia na własność Państwa przedsiębiorstwa pn. [...], pow. [...], woj [...]" - zmienionego orzeczeniem Ministra Handlu Wewnętrznego i Usług z dnia [...] stycznia 1973 r., nr [...]. Dowodzi to, iż organ stosuje podwójne standardy.

Odpowiadając na skargę Minister Gospodarki wniósł ojej oddalenie, uznając ją za bezzasadną.

Na rozprawie w dniu 24 lipca 2015 r. skarżąca złożyła pismo precyzujące skargę, w którym wskazała, że decyzja Ministra Gospodarki została zaskarżona w całości.

Strona zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 137 kpa, poprzez dokonanie wadliwej kontroli legalności pod względem zgodności z prawem i interesem społecznym decyzji z dnia [...] listopada 2008 r., która to wadliwość polega m.in. na niedostrzeżeniu, że podstawą wydania decyzji o niestwierdzeniu nieważności było błędne ustalenie Ministra Gospodarki, iż stwierdzenie nieważności zarządzenia Ministra Skupu z dnia z dnia [...] marca 1955 r., nr [...] w sprawie ustanowienia przymusowego zarządu państwowego nad Młynem [...] nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r. w sprawie stwierdzenia przejścia na własność Państwa przedsiębiorstwa Młynu [...], lecz może być rozważane w ramach wznowienia postępowania, na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 kpa, podczas gdy w chwili dokonywania przez Ministra Gospodarki kontroli legalności decyzji o nie stwierdzeniu nieważności, w trybie art. 137 kpa, przesądzone już zostało, uchwalą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 2012 r., I OPS 2/12, że stwierdzenie nieważności decyzji, w oparciu o którą wydano inną przedmiotowo zależną decyzję, może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji zależnej na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, a nie do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 kpa - co w rezultacie doprowadziło do uwzględnienie przez Ministra Gospodarki cofnięcia przez skarżącą wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy z dnia [...] grudnia 2008 r. i do utrzymania w mocy decyzji o niestwierdzeniu nieważności, która narusza prawo oraz interes społeczny,

- art. 156 § 1 pkt 2 kpa, poprzez jego błędna wykładnię, polegającą na przyjęciu, że stwierdzenia nieważności Zarządzenia Ministra Skupu, nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności orzeczenia Przewodniczącego Drobnej Wytwórczości, a w rezultacie niezastosowanie tego przepisu, co doprowadziło do utrzymania w mocy naruszającej prawo oraz interes społeczny decyzji o niestwierdzeniu nieważności - podczas gdy należało uchylić decyzję o niestwierdzeniu nieważności i orzec o stwierdzeniu nieważności orzeczenia Przewodniczącego Drobnej Wytwórczości,

- art. 145 § 1 pkt 8 kpa, poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że stwierdzenia nieważności zarządzenia Ministra Skupu może stanowić przesłankę wznowienia postępowania, na postawie art. 145 § 1 pkt 8 kpa, podczas gdy stwierdzenie nieważności zarządzenia Ministra Skupu stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności orzeczenia Przewodniczącego Drobnej Wytwórczości, na zasadzie art. 156 § 1 pkt 2 kpa., co w rezultacie doprowadziło do utrzymania w mocy naruszającej prawo oraz interes społeczny decyzji o niestwierdzeniu nieważności.

- art. 138 § 1 pkt 3 kpa w związku z art. 105 § 1 kpa, poprzez ich zastosowanie wywołane błędnym przyjęciem, że zaistniała okoliczność powodująca, iż postępowanie stało się bezprzedmiotowe, co doprowadziło do umorzenia postępowania, podczas gdy przesłanka bezprzedmiotowości nie zaistniała, gdyż cofnięcie przez Skarżącą wniosku o ponowne rozpoznanie nie powinno zostać uwzględnione, gdyż prowadzi to do utrzymania w mocy decyzji o niestwierdzeniu nieważności, która narusza ona prawo oraz interes społeczny.

- art. 7 oraz art. 8 kpa, poprzez wydanie rozstrzygnięcia sprzecznego z prawem i prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania skarżącej do władzy publicznej.

Ponadto wniosła o uchylenie w całości skarżonej decyzji.

W dniu 24 lipca 2015 r. Sąd zamknął rozprawę i odroczył termin ogłoszenia orzeczenia.

Pismem z dnia 27 lipca 2015 r. pełnomocnik strony skarżącej złożył załącznik do protokołu rozprawy, stanowiący uzupełnienie jego wystąpienia na rozprawie i będący stanowiskiem, wobec twierdzeń Ministra Gospodarki.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Skarga nie jest zasadna, a zaskarżone orzeczenie nie narusza przepisów prawa.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do tego, czy organ prawidłowo uznał za dopuszczalne cofnięcie wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, wniesionego przez S. K.

Zgodnie z art. 137 kpa strona może cofnąć odwołanie (wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy) przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy. Organ odwoławczy nie uwzględni jednak cofnięcia odwołania, jeżeli prowadziłoby to do utrzymania w mocy decyzji naruszającej prawo lub interes społeczny.

W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się w każdym przypadku, przed podjęciem decyzji na skutek cofnięcia odwołania, organ odwoławczy zobowiązany jest dokonać kontroli legalności decyzji (postanowienia) organu pierwszej instancji pod względem zgodności z prawem, jak również z interesem społecznym. Wprowadzenie do konstrukcji prawnej odwołania (wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy) ograniczonej rozporządzalności oznacza, że celem tego środka zaskarżenia jest nie tylko ochrona praw podmiotowych jednostki, ale i obiektywnego porządku prawnego (m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 5 czerwca 2013 r., sygn. akt II SA/Rz 202/13, LEX nr 1333557, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 czerwca 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 2282/10, LEX nr 1088602).

W tych okolicznościach organ obowiązany był rozważyć, czy decyzja wydana w I instancji narusza prawo oraz interes społeczny. Przy czym pierwsza z wymienionych przesłanek odnosi się do takiego naruszenia, które uzasadniałoby eliminację orzeczenia z obrotu prawnego – a co z powyższego wynika nie może być to zatem każde uchybienie.

W ocenie Sądu, wydając zaskarżoną decyzję Minister Gospodarki prawidłowo uzasadnił, dlaczego uznaje własną decyzję za zgodną z prawem.

Strona skarżąca, kwestionując prawidłowość tego stanowiska, wskazuje na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt I OPS 2/12 - ustalającą regułę interpretacyjną - zgodnie z którą stwierdzenie nieważności decyzji, w oparciu o którą wydano inną przedmiotowo zależną decyzję, może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji zależnej, na podstawie art. 156 §1 pkt 2 kpa, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, a nie do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 §1 pkt 8 kpa.

Celem podjętej uchwały było wyjaśnienie przepisów prawnych, których stosowanie wywołało rozbieżności w orzecznictwie sądów administracyjnych. Jej przedmiotem są więc wątpliwości prawne, które nie mają bezpośredniego związku z postępowaniem toczącym się w indywidualnej sprawie sądowoadministracyjnej (Andrzej Kabat, Komentarz do art.15 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Stan prawny 30 kwietnia 2013 r.). Przy czym. "rozbieżność" - o której mowa - nie może być utożsamiana z każdym przypadkiem wyrażenia odmiennego poglądu w orzeczeniu sądu administracyjnego. Zakłada ona, że przypadki przyjęcia odmiennej wykładni nie mogą mieć charakteru marginalnego (tak w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 marca 2014 r., sygn. akt II FPS 7/13, opubl. LEX nr 1438475).

Wskazana uchwała została zatem skierowana do sądów administracyjnych - celem ujednolicenia dokonywanej przez nie wykładni przepisów prawa. Nastąpiło to - co należy podkreślić - po upływie kilku lat od wydania decyzji w I instancji przez Ministra Gospodarki.

Powyższe powoduje, iż będące przedmiotem uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego zagadnienie abstrakcyjne, które wystąpiło także w niniejszej sprawie administracyjnej, wywoływało rozbieżności w orzecznictwie sądów administracyjnych. Nie oznacza to jednak, że decyzji wydanej przed podjęciem tej uchwały nie można zarzucić naruszenia prawa, ponieważ przyjęta w niej wykładnia budziła spory, a to nie oznacza, iż była ona nieprawidłowa i naruszała prawo.

Z uwagi na powyższe rację ma Minister Gospodarki, iż organ działający w I instancji nie naruszył przepisów prawa.

Umarzając postępowanie był on także związany prawomocnym orzeczeniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 1593/09. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd - orzekając w trybie wznowienia postępowania – uznał, że w Minister Gospodarki prawidłowo stwierdził, iż jedną z przesłanek wznowienia postępowania jest wydanie decyzji w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Dodał, że Minister Gospodarki prawidłowo uznał, iż zaistniała przyczyna wznowienia postępowania, określona w art. 145 § 1 pkt 8 kpa, a wobec dyspozycji wynikających z art. 6 i 7 kpa, należało wznowić postępowanie zakończone ostateczną decyzją - tj. ww. orzeczeniem Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r.

Stanowisko to jest wiążące dla organu w niniejszej sprawie - z uwagi na treść art. 153 ppsa, zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ. Przy czym w doktrynie uznaje się, że ocena prawna o charakterze wiążącym musi dotyczyć właściwego zastosowania konkretnego przepisu - czy też prawidłowej jego wykładni w odniesieniu do ściśle określonego rozstrzygnięcia, podjętego w konkretnej sprawie. Musi ponadto pozostawać w logicznym związku z treścią orzeczenia sądu administracyjnego, w którym została sformułowana. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku 15 marca 2012 r., sygn. akt II OSK 1261/10, ONSA WSA 2013, nr 1, poz. 7, ocena prawna musi mieć postać jednoznacznych twierdzeń, sformułowanych w sposób jasny, umożliwiający ustalenie treści związania bez potrzeby podejmowania skomplikowanych zabiegów interpretacyjnych.

Taka właśnie sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie. Stanowisko co do właściwego trybu postępowania wynika wprost z powołanego uzasadnienia Sądu, a tożsamy pogląd organu nie może zostać uznany za naruszający prawo.

Odnosząc się do drugiej, ocennej przesłanki naruszenia interesu społecznego, wskazanej w art. 137 kpa, Sąd uznał dokonaną ocenę za należycie uzasadnioną i zgodną z prawem. Nie można zatem zarzucić organowi uchybienia w tym zakresie.

Mając powyższe na uwadze Minister Gospodarki prawidłowo uznał, że nie wystąpiła żadna z przesłanek uniemożliwiająca uznania skuteczności cofnięcia wskazanego uprzednio wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy.

W ocenie Sądu działania strony skarżącej w istocie zmierzają do uchylenia się od skutków złożonego oświadczenia S. K. o cofnięciu wniosku oraz dokonanego wyboru trybu postępowania nadzorczego, właśnie wobec treści omawianej powyżej uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wskazać jednak należy, że to wymieniona strona dokonała tego wyboru, w sposób wolny i świadomy.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.