Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1282/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-01-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 7, 77, 80, 145 par. 1 pkt 8 i 148, 149 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Chróścielewski(spr.) Sędziowie sędzia NSA Paweł Miładowski sędzia del. NSA Anna Żak Protokolant Anna Połoczańska po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. J. - następcy prawnego J. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 kwietnia 2009 r. sygn. akt VII SA/Wa 1012/08 w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 1012/08 oddalił skargę J. K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania.

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla m.st. Warszawy decyzją nr [...] z dnia [...] września 2005 r., działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 149 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. (dalej k.p.a.), po wznowieniu postępowania - odmówił uchylenia decyzji ostatecznej Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Mińsku Mazowieckim nr [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r. w sprawie rozbiórki dobudowanego budynku warsztatowego na działce nr ew. [...] z Obr. [...] w Warszawie - Wesoła, przy ul. [...], stanowiącej własność D. i L. J.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż decyzją nr [...] z dnia 21 sierpnia 2001 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę przedmiotowego obiektu budowlanego w oparciu o art. 48 Prawa budowlanego. W sprawie toczyło się także postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności powyższej decyzji nr [...], w wyniku którego ostateczną decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2003 r. znak: [...] uchylił decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Mińsku Mazowieckim nr [...] z dnia 21 sierpnia 2001 r. W wyniku kontroli powyższej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 lipca 2004 r. oddalił skargę D. i L. J.

Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...], organ I instancji wznowił, na wniosek D. i L. J. postępowanie w sprawie budynku warsztatowego w Warszawie Wesoła przy ul. [...]. Po ponownym przeanalizowaniu dokumentów w trybie wznowieniowym, organ uznał, iż w sprawie nie zaistniały przesłanki uchylenia ostatecznej decyzji nr [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r. i przeprowadzenia nowego postępowania z zastosowaniem art. 50 ust. 1 i art. 51 Prawa budowlanego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Mińsku Mazowieckim w powyższym trybie prowadził już postępowanie, które zostało zakończone ostateczną decyzją Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia [...] czerwca 2001 r. nr [...] uchylającą decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Mińsku Mazowieckim z dnia [...] kwietnia 2001 r. i umarzającą postępowanie w sprawie. Powyższe rozstrzygnięcie zostało pozytywnie zweryfikowane przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 4 grudnia 2003 r. oddalił skargę. Nadto organ wyjaśnił, iż decyzja o pozwoleniu na budowę nr [...] adresowana była do D. i L. J. i oni też byli właścicielami działki, na której zrealizowano inwestycję, stąd też obowiązek rozbiórki był prawidłowo skierowany do obojga małżonków.

Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2005 r., działając na podstawie art. 138 § 1 ust. 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania D. i L. J. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy w całości podtrzymał argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji, wyjaśniając dodatkowo, iż decyzja o pozwoleniu na budowę nr [...] wydana prze Burmistrza Miasta Wesoła z wniosku L. J. wydana została na D. i L. J. - nigdy nie stała się decyzją ostateczną i nie znajduje się w obrocie prawnym, natomiast działka, na której wybudowano budynek objęty przedmiotowym postępowaniem, stanowi współwłasność D. i L. J.

Wyrokiem z dnia 21 listopada 2006 r. sygn. akt VII SA/Wa 287/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji oraz postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego m.st. Warszawy z dnia [...] sierpnia 2005 r.

W uzasadnieniu wyroku Sąd podniósł w szczególności, że w kontrolowanym postępowaniu organy całkowicie zignorowały okoliczność, czy wniosek o wznowienie postępowania został wniesiony z zachowaniem terminu przewidzianego w art. 148 k.p.a.. Tymczasem ma ona kluczowe znaczenie po ustaleniu, czy skarżący domagają się wznowienia postępowania zakończonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Mińsku Mazowieckim nr [...], czy też odrębnego postępowania zakończonego decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2003 r. znak [...]. Jednocześnie Sąd zaakcentował, że organ zobowiązany jest z urzędu badać zachowanie terminu do złożenia wniosku o wznowienie.

Po wydaniu ww. wyroku Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem z dnia 26 marca 2007r, wezwał D. i L. J. do sprecyzowania, czy ich pismo z dnia 20 lutego 2005 r. stanowi w istocie wniosek i wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją, a jeśli tak to wskazanie, jakiej decyzji dotyczy wniosek, wskazanie przyczyny mogącej stanowić podstawę do wznowienia postępowania, wskazanie i udowodnienie w jakiej dacie wnioskodawcy powzięli wiedzę o przyczynie mogącej stanowić podstawę do wznowienia postępowania oraz wykazanie interesu prawnego dającego legitymację do skutecznego wznowienia postępowania. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, w piśmie z dnia 6 kwietnia 2007 r. D. i L. J. wskazali, że ich wniosek o wznowienie postępowania dotyczy ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Mińsku Mazowieckim z dnia [...] sierpnia 2001 r. nr [...] nakazującej całkowitą rozbiórkę dobudowanego budynku warsztatowego na dz.ew. nr [...] z Obr. [...] w Warszawie -Wesoła. Dodatkowo wnioskodawcy podali, że o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia (wskazujących na niemożność dokonania rozbiórki ze względu na niebezpieczeństwo powstania katastrofy budowlanej w odniesieniu do drugiej części warsztatu wybudowanego zgodnie z przepisami) dowiedzieli się w dniu 14 października 2005 r. tzn. w dniu otrzymania pierwszej opinii technicznej.

Wobec powyższego postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2007 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przekazał wniosek o wznowienie postępowania Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Mińsku Mazowieckim, który decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...], na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. odmówił wznowienia postępowania. W uzasadnieniu decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego podniósł, że w sprawie nie został zachowany termin określony w art. 148 k.p.a., gdyż wniosek o wznowienie postępowania złożono w dniu 20 lutego 2005 r., a wskazanie nowych okoliczności sprawy poprzez przedłożenie ocen nastąpiło po dniu 14 października 2005 r.

Po rozpatrzeniu odwołania D. i L. J. decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Powyższa decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 7 grudnia 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 1408/07 uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na naruszenie przepisów postępowania dające podstawę do wznowienia postępowania, gdyż zaskarżona decyzja nie została doręczona stronie postępowania - D. J.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Mińsku Mazowieckim z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] odmawiającą wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Mińsku Mazowieckim z dnia [...] sierpnia 2001 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że wniosek D. i L. J. o wznowienie postępowania nie zawiera żadnych innych, nowych okoliczności istniejących w dacie orzekania, a nieznanych organowi, ani innych okoliczności wynikających z art. 145 § 1 k.p.a.. Dodatkowo organ podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, iż okoliczności potwierdzone opinią techniczną z dnia 14 października 2005 r. nie są jednoznaczne i dokładnie wskazane przez wnioskodawców, zaś egzekucja administracyjna tj. rozbiórka budynku samowolnie wybudowanego jest możliwa.

Powyższa decyzja Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego stała się przedmiotem skargi D. i L. J. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne oraz argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

W dniu 19 września 2008 r. do Sądu wpłynęło pismo J. K., który poinformował, iż w dniu 16 maja 2008 r. nabył od D. i L. J. działkę budowlaną o nr ew. [...] w Obr. [...], na dowód czego przedstawił akt notarialny Rep./ A nr 4062/2008. W tej sytuacji J. K. został uznany za następcę prawnego skarżących wstępującego w prawa strony skarżącej w dalszym postępowaniu sądowym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając zaskarżonym wyrokiem skargę stwierdził, że w niniejszej sprawie podstawowe znaczenie ma ocena prawidłowego zastosowania przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego przepisów art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 149 § 3 k.p.a. i art. 153 p.p.s.a. Postępowanie wznowieniowe służy kontroli prawidłowości decyzji ostatecznej i składa się z dwóch podstawowych etapów, przy czym pierwszy obejmuje jedynie badanie formalnoprawnej dopuszczalności wznowienia postępowania administracyjnego. Złożenie wniosku o wznowienie postępowania powinno zakończyć się wydaniem rozstrzygnięcia przewidzianym w art. 149 § 1 lub § 3 k.p.a.. Jeżeli wstępna weryfikacja tego wniosku pozwala na przyjęcie przez organ stanowiska o dopuszczalności wznowienia organ ten wydaje postanowienie wznawiające postępowanie, natomiast odmowa wznowienia postępowania następuje w formie decyzji. Dopiero po przeprowadzeniu wstępnego zbadania dopuszczalności wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną i wydaniu odpowiedniego postanowienia wszczynającego to nadzwyczajne postępowanie możliwe jest właściwe merytoryczne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją ostateczną. To właściwe postępowanie może - stosownie do treści art. 151 zakończyć się wydaniem decyzji, w której organ odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a albo uchyla decyzję dotychczasową na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a i wydanej nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Organ może także w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146 ograniczyć się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji (art. 151 § 2 k.p.a.). Przede wszystkim jednak - jak wskazano wyżej - organ zobowiązany jest dokonać wstępnej oceny dopuszczalności wznowienia postępowania. Organ przede wszystkim powinien mieć na uwadze treść art. 148 § 1 k.p.a., zgodnie z którym podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Ponadto termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (art. 148 § 2 k.p.a.). W konsekwencji organ powinien zbadać wskazaną w tym przepisie przesłankę dopuszczalności wznowienia i wyjaśnić okoliczności związane z zachowaniem terminu określonego przedmiotowym przepisem.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, że organy - w wykonaniu wiążących wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 listopada 2006 r. sygn. akt VII SA/Wa 287/06 wezwały wnioskodawców do sprecyzowania wniosku o wznowienie postępowania. W wyniku powyższego D. i L. J. jednoznacznie sprecyzowali, że ich wniosek dotyczy wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Mińsku Mazowieckim z dnia [...] sierpnia 2001 r. nr [...] nakazującą całkowitą rozbiórkę dobudowanego budynku warsztatowego na dz. ew. nr [...] z obr. [...] w Warszawie -Wesoła, natomiast jako przyczynę wznowienia podali nowe okoliczności faktyczne w postaci opinii technicznej sporządzonej w dniu 14 października 2005 r. W tej sytuacji za całkowicie uzasadnioną należy uznać odmowę wznowienia postępowania administracyjnego w oparciu o art. 149 § 3 k.p.a.. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę, że podstawa wznowienia określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. dotyczy przypadku, gdy w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Nie budzi najmniejszych wątpliwości, że wspomniane nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody muszą istnieć w dniu wydania decyzji. Tymczasem opinia techniczna, na którą się powołują skarżący powstała w dniu 14 października 2005 r, czyli ponad 4 lata po wydaniu ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Mińsku Mazowieckim z dnia [...] sierpnia 2001 r. nakazującej rozbiórkę dobudowanej części warsztatu. W rezultacie nie można uznać, aby wspomniana opinia stanowiła nowy dowód istniejący w dacie wydania ww. ostatecznej decyzji. Dodatkowo nie są to także nowe okoliczności, gdyż organ dysponował pełną wiedzą na temat możliwości dokonania rozbiórki w dacie orzekania o jej dokonaniu, zaś niektóre twierdzenia zawarte w opiniach technicznych przedstawianych przez inwestorów powinny być potraktowane jako argumenty, które mogą być zgłaszane w toczącym się postępowaniu administracyjnym przed wydaniem decyzji rozbiórkowej, a nie jako nowa okoliczność będąca podstawą wznowienia postępowania administracyjnego. W tym kontekście przedstawione przez stronę okoliczności pozbawione są elementu nowości i jako takie nie mogą być podstawą określoną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.

Rozstrzygając niniejszą sprawę Sąd zgodził się również ze stanowiskiem organu pierwszej instancji, że strona nie wykazała, iż wniosek o wznowienie postępowania został złożony z zachowaniem ustawowego terminu określonego w art. 148 k.p.a.. Skoro bowiem - jak słusznie podniósł Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego - strona wniosła o wznowienie postępowania administracyjnego w dniu 20 lutego 2005 r., to nie mogła jako datę, w której dowiedziała się o nowych okoliczności sprawy wskazać 14 października 2005 r. Strona musi złożyć wniosek o wznowienie postępowania w terminie jednego miesiąca od dnia, którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. W niniejszej sprawie strona, która złożyła wniosek o wznowienia powołała się następnie na datę sporządzenia opinii technicznej, która w dniu złożenia wniosku jeszcze nie istniała. W konsekwencji trudno jest uznać, aby strona dochowała warunku formalnego określonego w art. 148 k.p.a.. Z powyższych względów należy uznać, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Mińsku Mazowieckim z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] odmawiająca wznowienia postępowania w oparciu o art. 149 § 3 k.p.a. była rozstrzygnięciem właściwym.

Ustosunkowując się do zarzutów zawartych w skardze Sąd zauważył, że dotyczą one merytorycznych kwestii związanych z postępowaniem zakończonym decyzją nakazującą rozbiórkę samowolnie dobudowanej części warsztatu. Zarzuty te jednak nie mają wpływu na ocenę legalności zaskarżonej do Sądu decyzji. Jak bowiem wyjaśniono ocena ta sprowadzała się przede wszystkim do kontroli prawidłowości zastosowania art. 149 § 3 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 i art. 148 k.p.a., czyli wyłącznie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Mińsku Mazowieckim nr [...] z dnia 21 sierpnia 2001 r. z przyczyn formalnych polegających na niezachowaniu ustawowego terminu oraz niewykazaniu ustawowej przesłanki wznowienia. Wprawdzie jako zasadne należy uznać zarzuty skarżących dotyczące niekonsekwencji argumentacji organu zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, tym niemniej nie stanowi to naruszenia przepisu postępowania w stopniu uzasadniającym uchylenie decyzji, gdyż treść rozstrzygnięcia w postaci odmowy wznowienia postępowania odpowiada prawu.

Dodatkowo Sąd badając z urzędu zaskarżoną decyzję pod kątem wystąpienia ewentualnych innych uchybień nie dostrzegł naruszeń prawa materialnego lub przepisów postępowania, które stanowiłyby podstawę do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Kontrolowane postępowanie administracyjne zostało - w ocenie Sądu - przeprowadzone prawidłowo i z zachowaniem obowiązujących reguł określonych w k.p.a., w szczególności przepisami art. 7, 77 i 80 tej ustawy.

W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Od powyższego wyroku J. K. wniósł skargę kasacyjną, zaskarżając wyrok w całości, zarzucając Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2008 r. nr [...], pomimo naruszenia przez organy obu instancji przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, 77, 80, 145 § 1 pkt 5, 148 k.p.a.) w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy.

Wskazując na powyższą podstawę skargi kasacyjnej skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego (art. 203 pkt 1 p.p.s.a.).

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że wnoszący niniejszą skargę kasacyjną kwestionuje powyższy wyrok, jako wydany z naruszeniem przepisów postępowania, a w szczególności art. 145 § 1 pkt 1 Prawa o p.p.s.a., polegającym na niewłaściwym jego zastosowaniu poprzez przyjęcie, że organy administracji prawidłowo odmówiły wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Mińsku Mazowieckim z dnia [...] r. nr [...]. W szczególności nie można zgodzić się ze stanowiskiem Sądu, jakoby wnioskujący o wznowienie postępowania Państwo D. i L. J. nie dochowali terminu z art. 148 k.p.a. do złożenia podania o wznowienie postępowania. Stosownie do treści tego przepisu, podanie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia postępowania.

Precyzując na wezwanie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego podanie o wznowienie postępowania, wnioskodawcy w swoim piśmie z dnia 6.04.2007 r. wskazali, że podstawą zgłoszonego żądania są nowe okoliczności faktyczne nieznane organowi nadzoru budowlanego w dniu wydania decyzji ostatecznej z dnia [...] r., które wyszły na jaw po sporządzeniu opinii technicznych przez inż. S. S. z dnia 14.10.2005 r. 'potwierdzonych późniejszymi opiniami inż. W. M. i W. P. oraz mgr inż. D. N. Okoliczności te dotyczą ustalenia przez osoby legitymujące się uprawnieniami budowlanymi na podstawie (przeprowadzonych oględzin, że objęta decyzją rozbiórkową część budynku stanowi jedną całość z częścią istniejącą wcześniej i rozbiórka części dobudowanej stanowić może zagrożenie dla części wzniesionej wcześniej. Naruszenie obiektu w szczególności w części stropów i podciągu może stanowić zagrożenie budowlane.

Okoliczności powyższe nie były znane wnioskodawcom w dacie złożenia podania z dnia 20 lutego 2005 r., wobec czego całkowicie błędne jest stwierdzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, jakoby wskazanie nowych okoliczności było powiązane z podaniem o wznowienie postępowania złożonym w powyższej dacie. Wnioskodawcy mogli powołać się na podstawę wznowienia polegająca na ujawnieniu okoliczności dotyczących niedopuszczalności rozbiórki części obiektu budowlanego dopiero po uzyskaniu wspomnianych opinii technicznych. Dlatego, wbrew twierdzeniu Sądu I instancji, spełniona została przesłanka z art. 148 § 1 k.p.a. zachowania terminu jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia. Powołując się na te okoliczności, wnioskodawcy bowiem wystąpili de facto z nowym podaniem w wznowienie postępowania opartym na powyższych okolicznościach.

Również bezzasadne jest twierdzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, że okoliczności wskazane w opiniach technicznych pozbawione są elementu nowości, gdyż organ w dacie orzekania dysponował pełną wiedzą na temat możliwości dokonania rozbiórki. Twierdzenie takie wymagałoby wcześniejszego ustalenia, że kwestia wzajemnego konstrukcyjnego powiązania budynku warsztatowego objętego nakazem rozbiórki z częścią wcześniej istniejącą, jako ewentualnej przeszkody rozbiórki, była przedmiotem rozważań organu nadzoru budowlanego. Wobec braku takich ustaleń - sugestia Sądu, że argumenty w tym przedmiocie mogły być zgłaszane w toczącym się postępowaniu administracyjnym przed wydaniem decyzji rozbiórkowej, wydaje się nielogiczna i prowadząca do pozbawienia strony uprawnień do skorzystania z instytucji wznowienia postępowania na podstawie art. 145 par. 1 pkt 5 k.p.a..

W przedstawionych wyżej warunkach, oddalenie skargi Pana J. K. jako następcy prawnego skarżących D. i L. J. nastąpiło z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. polegającego na nie uwzględnieniu skargi na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego "z dnia [...] r." pomimo naruszenia tą decyzją przepisów postępowania administracyjnego. Rozstrzygnięcie organu I instancji utrzymane w mocy decyzją organu odwoławczego, odmawiające wznowienia postępowania z powodu nie zachowania terminu określonego w art. 148 k.p.a., jak również zawierające dowolne ustalenie, wbrew treści opinii technicznych, że rozbiórka obiektu budowlanego jest możliwa - zapadło bowiem z naruszeniem art. 7, 77, 80, 145 § 1 pkt 5 k.p.a., polegającym na braku dokładnego wyjaśnienia istotnych okoliczności i błędnej wykładni art. 148 k.p.a.. Gdyby nie powyższe uchybienia w przedmiocie niewłaściwej oceny zachowania terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania oraz istnienia przesłanki wznowienia - decyzja administracyjna zawierałaby inną treść, wobec czego uchybienia te mogły mieć wpływ na wynik sprawy.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną S. O. , W. Z. i M. Z. wnieśli o oddalenie skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi kasacyjnej, co oznacza, że poza przyczynami nieważności postępowania, wskazanymi w § 2 tego samego artykułu, które obowiązany jest uwzględnić z urzędu, Sąd nie może wyciągać konsekwencji prawnych z naruszenia w zaskarżonym wyroku innych przepisów prawa materialnego i procesowego niż wskazane w skardze kasacyjnej

Wniesiona w rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna nie posiada usprawiedliwionych podstaw.

Sąd I instancji oddalając skargę J. K. nie naruszył art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. gdyż organy administracji obu instancji nie uchybiły żadnemu z wymienionych w skardze kasacyjnej przepisów k.p.a.: art. 7, art. 77, art. 80, art 145 § 1 pkt 5 i art. 148 k.p.a.

Zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania należy wnieść w terminie jednego miesiąca od dnia w którym strona dowiedziała się o zaistnieniu przesłanki wznowienia postępowania. Skoro bowiem podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione w dniu 20 lutego 2005 r. to nie można przyjmować, iż datą w której dowiedziała się ona o nowych istotnych dla sprawy okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. jest dzień 14 października 2005 r., kiedy to D. i L. J. otrzymali opinię techniczną wskazująca na brak możliwości rozbiórki ze względu na niebezpieczeństwo powstania katastrofy budowlanej dla drugiej części warsztatu. W tej sytuacji nie można uznawać, iż termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania został w sprawie zachowany.

W literaturze przedmiotu i w orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości teza, iż wystąpienie przesłanek wznowienia postępowania może być przedmiotem analizy ze strony organów administracji dopiero po wznowieniu postępowania na podstawie art. 149 § 1 k.p.a.. Skoro termin do złożenia podania o wznowienie postępowania nie został zachowany, to analiza przesłanki wznowieniowej z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. dokonana przez organy administracji i Sąd I instancji była nieco przedwczesna. Kwestie te nie były podstawą, żadnego z zarzutów skargi kasacyjnej, tym nie mniej, dla jasności, należy zwrócić uwagę na to, że stosownie do tej przesłanki trzeba wznowić postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją administracyjną, gdy wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi, który wydał decyzję. Z treści tego przepisu wynika, że za przyczynę wznowienia postępowania mogą być uznane tylko takie okoliczności lub dowody, które istniały w momencie wydania decyzji, a jednocześnie nie były znane organowi, który wydał decyzję. Bez znaczenia natomiast jest fakt, czy przyczyny tego stanu rzeczy były zawinione przez stronę, czy też nie. Ważne jest natomiast, aby ową nową okolicznością była taka, która miałaby bezpośredni związek przyczynowy z treścią rozstrzygnięcia. Nie powinno budzić najmniejszej nawet wątpliwości, iż opinia techniczna, na którą powoływali się wnioskujący o wznowienie postępowania nie istniała w dniu wydawania decyzji, co, do której żądano wznowienia postępowania, a więc w dniu 21 sierpnia 2001 r., powstała bowiem dopiero ponad 4 lata później.

Zauważyć przy tym trzeba, że w skardze kasacyjnej nawet nie próbowano wykazać, na czym miało polegać naruszenie wymienionych w niej przepisów k.p.a.. Naczelny Sąd Administracyjny związany stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. granicami skargi kasacyjnej nie może domniemywać intencji czy też woli składającego taką skargę.

Mając na uwadze podniesione wyżej względy na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.