Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1532/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-01-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1 i ust. 8 pkt 1-4, art. 25 ust. 1, art. 41 ust. 2 pkt 5
journal: Dz.U. 2020 poz 360
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tj.
article: art. 6, art. 15, art. 7, art.77 par. 1 , art. 78 par. 1, art. 86, art. 108 par. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt, Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.), Sędzia WSA Sławomir Fularski, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi C. B. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji oddala skargę


UZASADNIENIE

Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] o zwolnieniu C.B. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2020 r. poz. 360 z późn. zm.) z dniem [...] grudnia 2020 r.

Do wydania powyższych rozkazów personalnych doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Wnioskiem z dnia [...] listopada 2020 r. Komendant Powiatowy Policji w S. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] o wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia C.B. - wówczas [...] Zespołu [...] Komisariatu Policji w D. Komendy Powiatowej Policji w S., ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że w dniu [...] listopada 2020 r. dzielnicowy z Komisariatu Policji w D. został telefonicznie powiadomiony przez żonę policjanta, że jej mąż – C.B., w dniu [...] listopada 2020 r., ok. godz. 21:30, uderzył ją w twarz w wyniku czego doznała kilku obrażeń. Po tym zdarzeniu C.B. miał udać się na służbę, zaś jego żona wraz z trójką dzieci (2 lata, 10 lat i 15 lat) udała się do domu swoich rodziców. Żona C.B. wyjaśniła nadto pytającym ją o ww. zdarzenie policjantom, że agresywne zachowania jej męża nasiliły się w ciągu ostatniego miesiąca (miał uderzyć ją w twarz i udo, zaś podczas kłótni używał wobec niej słów wulgarnych, ośmieszał ją, krytykował, poniżał i ciągle niepokoił).

Po otrzymaniu ww. zgłoszenia policjanci udali się do miejsca zamieszkania C.B. w celu zabezpieczenia jego broni służbowej. Ww. w tym czasie przebywał u sąsiada, gdzie też został zatrzymany, a następnie poddany badaniu stanu trzeźwości z wynikiem 0,22 mg/l i osadzony w Komendzie Powiatowej Policji w S..

W dniu [...] listopada 2020 r. Prokurator Prokuratury Rejonowej w S., w sprawie o sygn. akt [...], wydał postanowienie o przedstawieniu C.B. zarzutu o to, że: w okresie od bliżej nieustalonego dnia, nie później niż od dnia [...] października 2020 r., do dnia [...] listopada 2020 r. w Z., woj. [...], znęcał się fizycznie i psychicznie nad osobą najbliższą, wspólnie zamieszkującą, tj. żoną, w ten sposób, że bez powodu wszczynał awantury domowe, podczas których odnosił się do pokrzywdzonej z agresją i pogardą, wyzywał i znieważał słowami powszechnie uznanymi za obraźliwe, oraz naruszał nietykalność cielesną poprzez uderzanie i kopanie, a nadto w dniu [...] listopada 2020 r. bez żadnego powodu uderzył pokrzywdzoną pięścią w okolice ust i nosa, powodując obrażenia naruszające czynności narządu trwające poniżej 7 dni w rozumieniu art. 157 § 2 K.k., tj. o występek z art. 207 § 1 K.k. i art. 157 § 2 w zw. z art. 11 § 2 K.k.

Ponadto postanowieniem z dnia [...] listopada 2020 r. Prokurator Prokuratury Rejonowej w S. zastosował wobec policjanta środki zapobiegawcze w postaci dozoru Policji i nakazu opuszczenia posesji - lokalu mieszkalnego zajmowanego wspólnie z pokrzywdzoną na okres 3 miesięcy, licząc od daty zastosowania.

Przeciwko C.B. wszczęte zostało też postępowanie dyscyplinarne, w którym przedstawiono mu zarzut popełnienia czynu z art. 132 ust. 1 ustawy o Policji w zw. z § 4 załącznika do zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 r. w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta", a także wszczęte zostały czynności wyjaśniające w kierunku niewłaściwego przechowywania broni służbowej (odebranej w dniu zatrzymania).

Ponadto rozkazem personalnym z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...] Komendant Powiatowy Policji w S., na podstawie art. 39 ust. 1 ustawy o Policji zawiesił C.B. w czynnościach służbowych od dnia [...] listopada 2020 r. do dnia [...] lutego 2021 r.

Z uwagi na ww. okoliczności, Komendant Wojewódzki Policji w [...] pismem z dnia [...] listopada 2020 r. poinformował C.B. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia go ze służby w Policji, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji oraz pouczył o uprawnieniach strony związanych z tym postępowaniem.

Kolejnym pismem z dnia [...] listopada 2020 r. organ, zgodnie z art. 43 ust. 4 ustawy o Policji, wezwał ww. do wskazania zakładowej organizacji związkowej, o której mowa w art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, w terminie 3 dni od dnia doręczenia wezwania.

W dniu [...] listopada 2020 r. do Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] wpłynęło pismo żony C.B., w którym prosiła Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], aby nie dopuścił do zwolnienia jej męża ze służby, a także, aby zawiesił postępowanie do chwili zakończenia postępowania karnego, aby jej mąż mógł udowodnić, że nie dopuścił się znęcania nad nią.

W dniu [...] listopada 2020 r. do Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] wpłynął z kolei wniosek dowodowy C.B. z dnia [...] listopada 2020 r., w którym wniósł o przeprowadzenie dowodu z zeznań jego oraz jego żony na okoliczność tego, że nie znęcał się nad żoną psychicznie i fizycznie oraz na okoliczność tego, w jaki sposób powstały obrażenia ciała jego żony, powodujące naruszenie czynności narządu trwające poniżej 7 dni. Ponadto C.B. oświadczył, że nie należy do zakładowej organizacji związkowej.

W dniu [...] grudnia 2020 r. w siedzibie Komendy Wojewódzkiej Policji w [...], w związku z prowadzonym postępowaniem dyscyplinarnym przesłuchano jako świadka żonę policjanta.

Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] odmówił uwzględnienia żądania przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka – żony policjanta oraz strony postępowania – C.B..

Rozkazem personalnym z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] zwolnił C.B. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji - z dniem [...] grudnia 2020 r. Decyzji tej nadany został rygor natychmiastowej wykonalności, na podstawie art. 108 § 1 K.p.a.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, że rozwiązanie stosunku służbowego na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji wymaga wykazania, że zastosowanie instytucji przewidzianej w tym przepisie było niezbędne z uwagi na "ważny interes służby". I choć ustawa o Policji nie definiuje pojęcia "ważny interes służby" to, zdaniem organu Policji, nie może jednak ulegać wątpliwości, że przy odczytywaniu treści ww. określenia należy sięgnąć przede wszystkim do przepisów regulujących cele i zadania Policji oraz szczególny status funkcjonariuszy tej formacji. Dodano, że w praktyce na podstawie tego przepisu dokonuje się zwolnień takich funkcjonariuszy, którzy w ocenie przełożonych nie powinni z przyczyn pozamerytorycznych pełnić dalej służby. Stwierdzenie nieprzydatności policjanta do służby w Policji nie musi ograniczać się do przypadków naruszenia obowiązków służbowych, może być również uzasadnione każdym innym zachowaniem policjanta, które uniemożliwia kontynuowanie służby bez uszczerbku dla jej ważnych interesów.

Powołując przepisy art. 1 ust. 1 i art. 25 ust. 1 ustawy o Policji Komendant Wojewódzki Policji w [...] wyjaśnił, że Policja jest umundurowaną i uzbrojoną formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Do podstawowych zadań tej formacji należy między innymi ochrona mienia oraz życia i zdrowia ludzi, ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego, a ponadto zapobieganie łamaniu prawa, wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców. Realizacja tak ważnych zadań wymaga, aby funkcjonariuszami Policji były osoby o odpowiednich kwalifikacjach merytorycznych oraz posiadające niezbędną zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach mundurowych. Ponadto służbę w Policji mogą pełnić wyłącznie obywatele polscy o nieposzlakowanej opinii, a jakiekolwiek wątpliwości co do posiadania takiego przymiotu dyskwalifikują funkcjonariusza jako osobę zdolną do prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych.

Organ I instancji podniósł dalej, że funkcjonariusz Policji ma obowiązek dochowania wierności deklaracjom, które złożył składając ślubowanie (art. 27 ust. 1 ustawy o Policji), a także postępować w sposób, który nie budzi wątpliwości co do jego kwalifikacji etycznych. Musi mieć więc także świadomość tego, że sprawowanie funkcji publicznej łączy się nie tylko z pewnymi przywilejami, ale i ze zwiększonymi obowiązkami oraz pewnymi ograniczeniami nieznanymi innym grupom zawodowym. Funkcjonariuszom Policji przysługuje zwiększona ochrona trwałości stosunku służbowego, jednakże nie ma ona charakteru bezwzględnego. Ustawodawca w interesie policjantów reglamentuje dopuszczalne przyczyny zwolnienia ich ze służby. Jednocześnie dostrzega również potrzebę prowadzenia racjonalnej polityki kadrowej w interesie Policji oraz konieczność wyposażenia organów tej formacji w instrumenty prawne niezbędne do podejmowania działań zmierzających do budowania autorytetu Państwa i zaufania obywateli do jego organów.

W ocenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] przez swoje zachowanie w stosunku do żony C.B. utracił przesłanki podmiotowe konieczne do pełnienia służby w Policji. Organ Policji powziął również wątpliwość, co do spełnienia przez skarżącego wszystkich niezbędnych, wymienionych w art. 25 ust. 1 ustawy o Policji cech, którymi powinien legitymować się funkcjonariusz Policji. Organ I instancji pokreślił przy tym, że, aby móc skutecznie wykonywać swoje obowiązki służbowe, policjant musi pozostawać poza jakimikolwiek podejrzeniami o pozostawanie w sprzeczności z prawem.

Organ I instancji wyjaśnił też, że "nieposzlakowany" w języku polskim to ten, któremu nie można nic przypisać, zarzucić, nieskazitelny. Powyższe pojęcie odnosi się zarówno do sfery życia prywatnego, jak i zawodowego. Utratę przymiotu nieposzlakowanej opinii może spowodować znalezienie się tej osoby w kręgu podejrzeń bądź insynuacji, nieposzlakowana opinia to także ogólna ocena danej osoby w sferze etycznej. Podejrzenia funkcjonariusza Policji o zachowania karalne, zaprzeczające przyjętym zobowiązaniom, narażają dobre imię służby, którego utrzymanie składa się na treść "ważnego interesu służby".

Komendant Wojewódzki Policji w [...] podkreślił jednocześnie, że zwolnienie policjanta ze służby w przedmiotowym trybie pozostaje bez związku z prowadzonym przeciwko funkcjonariuszowi postępowaniem karnym. Samo istnienie wątpliwości co do zachowania przymiotów niezbędnych do sprawowania funkcji publicznych daje możliwość właściwym organom stosowania wobec funkcjonariuszy publicznych innych, pozakarnych dolegliwości.

Zarzucany C.B. czyn jest, zdaniem organu I instancji, wysoce naganny z punktu możliwości pełnienia dalszej służby w Policji oraz dyskwalifikuje go jako policjanta. Podkreślono, że policjant z racji posiadanej wiedzy oraz doświadczenia zobowiązany był zakresem obowiązków do zwalczania wszelkich przejawów łamania prawa oraz przypadków naruszania ładu i porządku publicznego, tymczasem sam został podejrzany o przestępstwo, którego miał się dopuścić umyślnie, ponieważ strona podmiotowa przestępstwa z art. 207 K.k. obejmuje umyślność w zamiarze bezpośrednim. Swoim zachowaniem C.B. udowodnił, że zdolny jest do świadomego działania wbrew przepisom prawa. Organ I instancji wskazał też, że choć w przedmiotowej sprawie nie zapadł jeszcze wyrok, to ważnym interesem służby jest okoliczność, że w przestrzeni publicznej funkcjonuje informacja o czynie C.B. przeciwko rodzinie, co samo w sobie nie może być akceptowalne w stosunku do osób, których obowiązkiem jest zwalczanie takiej szczególnej patologii, a w konsekwencji nie jest to obojętne dla wizerunku formacji, jaką jest Policja. Innymi słowy, postawa funkcjonariusza sprzeciwiająca się idei ochrony bezpieczeństwa społecznego i bezpieczeństwa indywidualnego obywatela, gdy osoba będąca policjantem staje się sprawcą i to w stosunku do osób najbliższych i słabszych, godzi w dobro służby i podważa zaufanie społeczne do całej formacji. W ocenie organu I instancji policjant utracił zatem atrybut konieczny do pozostawania w szeregach Policji, to zaś sprawiło, że w interesie służby, polegającym na wykonywaniu zadań Policji wyłącznie przez osoby w pełni realizujące wymagania stawiane przed Policją, leży wydalenie C.B. z szeregów Policji.

W odwołaniu od powyższego rozkazu personalnego C.B. zarzucił organowi I instancji naruszenie prawa procesowego, tj.:

1) art. 78 § 1 K.p.a., poprzez oddalenie jego wniosków dowodowych, które miały istotne znaczenia dla rozpoznania sprawy, pozbawiając go tym samym prawa do obrony, ponieważ tymi dowodami wykazałby, że nie popełnił zarzucanego mu czynu,

2) art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., poprzez niezawieszenie postępowania w niniejszej sprawie, podczas gdy sprawa ta jest bezpośrednio związana z prowadzoną sprawą przez Prokuraturę Rejonową w S., sprawa o sygn. akt [...]. Od tej drugiej sprawy będzie zależało, czy policjant dopuścił się zarzucanych mu czynów, a tym samym, czy postąpił nieetycznie, czy też jego oskarżenia są bezpodstawne,

3) art. 108 § 1 K.p.a., poprzez nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, podczas gdy nie wymagał tego interes społeczny służby, jaką jest formacja Policji, które to naruszenia spowodowały, że policjant został pozbawiony w ogóle prawa do obrony.

Ponadto wyjaśnił, że poza ww. naruszeniami formalnymi, które już powodowały, że zaskarżona decyzja nie mogła być wydana, to nawet w oparciu o zebrane "dowody", należy zaskarżonej decyzji zarzucić naruszenie prawa procesowego, tj. art. 7, art 8, art. 77 § 1 i 75 § 1 K.p.a. poprzez uznanie, że postawienie mu zarzutów stanowi naruszenie przez niego etyki zawodowej i utratę nieskazitelnego charakteru, podczas gdy nie zweryfikowano, czy w ogóle taka czynność miała uzasadnienie w niniejszej sprawie.

Jednocześnie zaznaczył, że głównym źródłem dowodowym jest jego żona, która przy czynnościach wykonywanych w trybie 308 K.p.k. zeznała, że nie wie czy została uderzona czy też popchnięta przez męża, bo nie pamięta tego. Notatki urzędowe funkcjonariuszy Policji, w których treści są zawarte informacje o uderzeniu, wskazują zatem, że są one niezgodne z zeznaniami jego żony. Podniósł również, że zeznania jego żony potwierdzone zostały przez funkcjonariuszkę Policji, która ją przesłuchiwała. Stwierdził zatem, że spowodowanie przedstawienia zarzutów na podstawie notatek urzędowych i na podstawie zeznań kilku funkcjonariuszy, wbrew zeznaniom samej pokrzywdzonej, jest wadliwe i niezgodne z prawem. Podkreślił też, że świadkowie (rodzina żony oraz ona sama) odmówili składania zeznań, co oznacza, że zeznań w ujęciu formalnym nie ma.

W związku z powyższym, na obecnym etapie postępowania brak jest jakichkolwiek dowodów, aby przypisać mu zarzucany czyn, a tym samym uznać, że naruszył on powagę formacji, jaką jest Policja i etykę zawodową. Zwykłe kłótnie i nieporozumienia małżeńskie nie stanowią takiej przesłanki.

Wobec powyższego wniósł o zawieszenie postępowania na czas trwania postępowania karnego prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową w S., sygn. akt [...] oraz o uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności zaskarżonej decyzji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i nakazanie organowi I instancji przeprowadzenie wnioskowanych dowodów oraz zawieszenie postępowania do czasu zakończenia ww. sprawy karnej.

Z dalekiej ostrożności procesowej wniósł natomiast o zmianę zaskarżonej decyzji i niewydalanie go ze służby.

W uzasadnieniu odwołania C.B. podkreślił, że w sprawie nie zebrano dowodów potwierdzających popełnienie przez niego zarzucanego mu czynu z art. 207 § 1 K.k., jak też nie zawieszono postępowania do czasu zakończenia postępowania karnego, czym pozbawiono go prawa do obrony. Zakwestionował nadto ustalenia organu I instancji w zakresie popełnienia przez niego zarzucanego czynu, wskazując, że zarówno jego żona, jak też jej rodzina odmówili składania zeznań, zatem oświadczenia jego żony z dnia zdarzenia nie mogą stanowić żadnego dowodu. W konsekwencji jedynym potwierdzeniem ww. zdarzenia są tylko notatki urzędowe policjantów oraz ich zeznania na podstawie tego, co rzekomo usłyszeli od jego żony, która następnie odmówiła składania zeznań. W ocenie C.B. opieranie się na czymś, co nie jest dowodem, stanowi rażące naruszenie prawa.

W jego ocenie, właśnie pozostawienie go w służbie będzie działało motywująco na pozostałych policjantów, ponieważ będą wiedzieli, że w przypadku wątpliwych, czy bezzasadnych oskarżeń, przełożony stanie po ich stronie i podobny przekaz pozostanie w opinii publicznej.

W konkluzji stwierdził, że nie dopuścił się zarzucanego mu czynu, a tym samym ma dalej nieposzlakowaną opinię i nie naruszył w żaden sposób zasad etyki zawodowej, a tym samym wydana decyzja nie może ostać się w obrocie prawnym.

Przy piśmie z dnia [...] stycznia 2021 r. Zastępca Prokuratora Rejonowego w O. przesłał Komendantowi Powiatowemu Policji w S. postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej w O. z dnia [...] stycznia 2021 r. o umorzeniu śledztwa o sygn. akt [...] (przekazanego tej Prokuraturze przez Prokuraturę Okręgową w [...]) w sprawie przeciwko C.B., podejrzanemu o popełnienie przestępstwa z art. 207 § 1 K.k i z art. 157 § 2 K.k w zw. z art. 11 § 2 K.k - wobec braku danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia czynu.

Komendant Główny Policji, w wyniku rozpoznania powyższego odwołania, rozkazem personalnym z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] grudnia 2020 r.

W obszernym uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że okolicznością powodującą niemożność pełnienia przez C.B. służby, a tym samym uzasadniającą rozwiązanie z nim stosunku służbowego na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, jest przede wszystkim utrata przez policjanta nieposzlakowanej opinii. W ocenie Komendanta Głównego Policji skarżący nie posiada przymiotu koniecznego do pozostawania w szeregach formacji służącej społeczeństwu, a tym samym nie może on pełnić dalszej służby bez uszczerbku dla jej ważnego interesu.

Odnosząc się do wydanego już po wniesieniu odwołania postanowienia Prokuratora Prokuratury Rejonowej w O. z dnia [...] stycznia 2021 r. o umorzeniu śledztwa w sprawie przeciwko C.B. - wobec braku danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia czynu, organ odwoławczy stwierdził, że fakt umorzenia na podstawie art. 17 § 1 pkt 1 K.p.k., postępowania karnego prowadzonego przeciwko policjantowi, a więc z uwagi na brak danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia przez niego przestępstwa z art. 207 § 1 i z art. 157 § 2 w zw. z art. 11 § 2 K.k., nie stanowi przesłanki do uznania, że C.B. posiada przymiot nieposzlakowanej opinii, a tym samym może w dalszym ciągu pełnić służbę w Policji, bez szkody dla jej ważnego interesu.

Organ odwoławczy podkreślił, że zawarte w art. 17 § 1 pkt 1 K.p.k. wyrażenie "brak danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia czynu" oznacza jedynie brak dowodów, że popełniono czyn przestępny w ogóle, co jednocześnie nie wyklucza jego zaistnienia. Podobnie uznał Prokurator Rejonowy w O. w postanowieniu z dnia [...] stycznia 2021 r. stwierdzając, że w prowadzonym postępowaniu zachodzi sytuacja, że "nie można dostępnymi środkami dowodowymi ani potwierdzić ani zaprzeczyć zaistnieniu czynu".

Komendant Główny Policji wyjaśnił, że nie kwestionuje faktu, że C.B. nie można przypisać winy popełnienia ww. czynu w rozumieniu prawnokamym. Podkreślił jednak, że o ile celem postępowania karnego jest wykrycie i pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sprawcy przestępstwa, aby osoba niewinna nie poniosła tej odpowiedzialności (przy czym organy ścigania zobowiązane są do uwzględnia takich zasad jak zasada domniemania niewinności, czy też zasada in dubio pro reo), o tyle celem postępowania administracyjnego jest ustalenie, czy w aktualnym stanie faktycznym, policjant może dalej pełnić służbę w Policji i czy nie przeciwstawia się temu "ważny interes służby".

Dokonując analizy dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy, w tym treści założonej w dniu [...] listopada 2020 r. Niebieskiej Karty oraz treści zeznań żony policjanta, jak też jej oświadczeń złożonych w toku niniejszego postępowania administracyjnego, organ II instancji stwierdził, że w sposób jednoznaczny przesądza ona o konieczności zwolnienia C.B. ze służby w Policji. Na jej podstawie Komendant Główny Policji uznał, że istnieją tak poważne wątpliwości co do przymiotów moralnych policjanta, że nie cieszy się on już nieposzlakowaną opinią, a tym samym nie spełnia podstawowego warunku wskazanego w art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, niezbędnego do pełnienia służby w Policji.

Organ odwoławczy zaznaczył jednocześnie, że choć w chwili obecnej brak jest możliwości odtworzenia szczegółowego przebiegu zdarzenia z udziałem C.B. i jego żony mającego miejsce w dniu [...] listopada 2020 r., to nie ulega jednak wątpliwości, że tego dnia miało miejsce zdarzenie, w wyniku którego żona policjanta doznała znacznych obrażeń i którego to zdarzenia policjant nie jest w stanie wyjaśnić w sposób wiarygodny, zgodny z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. W odwołaniu od zaskarżonej decyzji policjant stwierdził jedynie, że z zeznań jego żony nie wynika, czy została ona uderzona, czy też popchnięta lub, w jaki sposób upadła na podłoże. W postępowaniu karnym policjant, jako podejrzany, odmówił zaś składania wyjaśnień.

Organ odwoławczy podkreślił, że nie kwestionuje prawa podejrzanego do odmowy składania wyjaśnień i działania na własną korzyść, jak również do podejmowania działań mających na celu uniknięcie przez niego odpowiedzialności karnej. Takie zabiegi nie mogą być oceniane niekorzystnie na gruncie postępowania karnego, gdzie ciężar dowodzenia całkowicie obciąża organ procesowy, a wątpliwości muszą być rozstrzygane na korzyść osoby, która ma zostać pociągnięta do odpowiedzialności karnej. Odmiennie jednak w postępowaniu administracyjnym, w którym te same okoliczności mogą stanowić podstawę do negatywnej oceny etyczno-moralnej funkcjonariusza Policji, a tym samym świadczą o utracie przez niego przymiotu nieposzlakowanej opinii. W ocenie organu II instancji policjant powinien dążyć wszelkimi możliwymi prawnie sposobami do wydania wobec niego decyzji procesowej, która całkowicie oczyści go z przedstawionych mu zarzutów. Rozstrzygnięcie jakie zapadło w przedmiotowej sprawie nie usuwa wcale tych wątpliwości, a wręcz przeciwnie rodzi kolejne, i tym samym powoduje, że policjant ten wcale nie przestaje być w kręgu podejrzeń nie tylko o popełnienie czynu zabronionego przez ustawę jako przestępstwo, ale również o zachowanie nieetyczne, niemoralne, sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i niegodne funkcjonariusza Policji.

Zdaniem Komendanta Głównego Policji, fakt odmowy składania wyjaśnień przez funkcjonariusza Policji zaangażowanego w proces kamy stanowi dobitne świadectwo tego, że nie może być on już uznany za osobę, której nie można nic zarzucić, albo co do której nie istnieją wątpliwości do co posiadanych przymiotów etyczno-moralnych. Osoba o nieposzlakowanej opinii to taka osoba, która podejmuje aktywne działania zmierzające do ustalenia wszelkich okoliczności istotnych do wyjaśnienia zdarzenia z jej udziałem, tym bardziej, jeśli twierdzi, że nie ma sobie nic do zarzucenia.

Organ II instancji wyjaśnił też, że nie ma w przedmiotowej sprawie administracyjnej znaczenia, czy obrażenia żony policjanta powstały w wyniku uderzenia jej w twarz, czy "tylko" w wyniku silnego popchnięcia jej przez męża. Faktem jest natomiast, że obrażenia te powstały w obecności C.B., zaś notatki służbowe oraz zeznania policjantów w tej sprawie wskazują, że policjant mógł się przyczynić do ich powstania. Fakt natomiast, że są to dowody "ze słyszenia" i nie mogą stanowić dowodu winy policjanta w postępowaniu karnym, nie umniejsza ich wartości dowodowej na potrzeby ustalenia w niniejszym postępowaniu, czy policjant nadal posiada nieposzlakowaną opinię.

Jednocześnie Komendant Główny Policji zauważył, że żona skarżącego, już po złożeniu zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa, w dniu [...] listopada 2020 r. odmówiła składania zeznań w sprawie prowadzonej przeciwko jej mężowi i, jak słusznie zauważył policjant w odwołaniu, zeznania te nie mogły służyć za dowód ani być odtworzone w prowadzonym postępowaniu karnym (art. 186 K.p.k. - przy czym zakaz ten nie dotyczy sporządzonych w postępowaniu karnym protokołów oględzin ciała). Organ odwoławczy wyjaśnił więc, że wskazany zakaz dowodowy znajduje zastosowanie w procedurze karnej i oznacza, że w danych okolicznościach zeznania określonych osób nie mogą stanowić dowodu w zakresie odpowiedzialności karnej za popełnienie danego przestępstwa.

W postępowaniu w sprawie zwolnienia ze służby w Policji, organ administracyjny, w przeciwieństwie do postępowania karnego, nie dąży jednak do ustalenia czy w istocie przestępstwo miało miejsce, nie dokonuje oceny prawno-karnej dowodów, stanowiących podstawę skierowania aktu oskarżenia do sądu albo umorzenia postępowania, winy lub odpowiedzialności za popełniony czyn. Natomiast art. 75 § 1 K.p.a., obowiązujący w postępowaniu administracyjnym, statuuje otwarty katalog środków dowodowych, a zatem jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Ponadto w danym postępowaniu administracyjnym mogą być wykorzystane materiały zgromadzone w toku innych postępowań, w tym postępowań karnych.

Komendant Główny Policji dodał też, że zasada prawdy materialnej obowiązująca w postępowaniu administracyjnym w sprawie zwolnienia policjanta ze służby w Policji zorientowana jest w odmiennym kierunku, niż ma to miejsce w postępowaniu karnym. Celem, w tym przypadku, jest wyłącznie ustalenie, czy dane okoliczności, w których uczestniczył konkretny policjant albo które są z nim ściśle związane, zagrażają dobru jakim jest ważny interes służby. Okoliczności, o których mowa wyżej, nie muszą być dowiedzione na zasadach i w granicach określonych w ww. postępowaniach, ponieważ nie powodują przypisania winy i ukarania sprawcy. Ustalenie prawdy materialnej w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji zmierza do potwierdzenia przesłanki wymienionej w tym przepisie, czego skutkiem jest zwolnienie policjanta ze służby w Policji.

Organ zwrócił uwagę na treść protokołu zawiadomienia z dnia [...] listopada 2020 r. zaznaczając, że żona policjanta, opisując dane zachowania C.B. nie miała żadnego motywu, żeby szkodzić swojemu mężowi przedstawiając nieprawdziwe informacje o nim. Ma ona natomiast wyraźny motyw (obawa o dalszą sytuację finansową rodziny), aby chronić męża przed negatywnymi konsekwencjami wymierzonych w nią nieetycznych zachowań policjanta.

Organ odwoławczy zwrócił również uwagę na jeszcze jeden aspekt sprawy, czyli zachowanie policjanta po zdarzeniu (opuszczenie domu w celu udania się na służbę, bez udzielenia pomocy leżącej na podłodze żonie), stwierdzając, że nie można je nazwać prawidłowym, a na pewno zgodnym z zasadami współżycia społecznego. Wprawdzie w dniu [...] grudnia 2020 r. żona policjanta przesłuchana w postępowaniu dyscyplinarnym stwierdziła, że po zdarzeniu mąż podejmował próby udzielenie jej pomocy, to jednak wyjście z domu nie interesując się dalej stanem jej zdrowia, wiedząc ponadto, że w domu przebywa również trójka niepełnoletnich dzieci, organ odwoławczy ocenił nie tylko jako nieodpowiedzialne, ale nadto moralnie naganne.

Komendant Główny Policji zwrócił również uwagę na zawarte w protokołach zeznania świadków (ojczyma i siostry żony), z których wynikało, że już wcześniej C.B. kilkukrotnie dopuścił się stosowania przemocy wobec swojej żony.

Za niezasadny uznał organ odwoławczy zarzut naruszenia art. 78 § 1 K.p.a., poprzez oddalenie wniosków dowodowych, które, zdaniem policjanta wykazałyby, że nie popełnił on zarzucanego czynu, wyjaśniając, że w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym organy nie dążyły do ustalenia winy lub niewinności policjanta w zakresie zarzucanego mu w postępowaniu karnym czynu. Komendant Główny Policji podkreślił jednak, że C.B. miał możliwość przedstawienia swoich racji w zakresie zdarzenia z dnia [...] listopada 2020 r. zarówno w prowadzonym wcześniej postępowaniu karnym, jak również w postępowaniu administracyjnym, tak przed organem I instancji, jak i organem odwoławczym. W postępowaniu administracyjnym racji tych nie przedstawił, zaś w postępowaniu karnym, jako podejrzany, odmówił składania wyjaśnień.

Jednocześnie organ II instancji wyjaśnił, że utrata przymiotu nieposzlakowanej opinii nie jest związana wyłącznie z faktem prowadzenia postępowania karnego przeciwko policjantowi. Przedmiotem oceny organu administracyjnego, z punktu widzenia spełnienia przesłanek wynikających z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, jest całokształt zachowań i postawa funkcjonariusza, jaką przejawiał w dniu zdarzenia.

Komendant Główny Policji podniósł nadto, że wbrew twierdzeniom C.B. zawartym w odwołaniu, zarówno treść notatek urzędowych, jak i treść zeznań policjantów, a zatem funkcjonariuszy publicznych, którzy w dniu [...] listopada 2020 r. rozmawiali z jego żoną, a następnie odbierali od niej ustne zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa, stanowią dowody z dokumentów w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym i w myśl art. 75 § 1 K.p.a. zostały dopuszczone do tego postępowania z uwagi na to, że przyczyniły się do wyjaśnienia sprawy dotyczącej zwolnienia ww. ze służby w Policji. Jednocześnie podkreślono, że treść tych dokumentów jest spójna, logiczna i brak jest podstaw do tego, aby były one obecnie kwestionowane.

Odnosząc się do wniosku o zawieszenie postępowania administracyjnego do czasu zakończenia postępowania karnego organ odwoławczy uznał go za bezprzedmiotowy z uwagi na postanowienie z dnia [...] listopada 2020 r.

Odnosząc się z kolei do twierdzeń policjanta zawartych w odwołaniu, że pozostawienie go w służbie będzie działało motywujące na pozostałych policjantów, a także "podobnie będzie w opinii publicznej", organ odwoławczy podkreślił, że brak stosownych działań wobec policjanta, co do którego występują tak poważne wątpliwości natury etycznej, mógłby mieć w dłuższym okresie niekorzystny wpływ na wizerunek i dobre imię Policji oraz nie sprzyjałby budowaniu autorytetu omawianej formacji i jej funkcjonariuszy. Sprawne działanie tej formacji opiera się (w szczególności) na zaufaniu społecznym, w którym Policja musi być postrzegana, jako instytucja zdolna organizacyjnie i osobowo do ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Społeczeństwo musi mieć uzasadnione podstawy do przekonania, że służbę w Policji pełnią i pełnić będą wyłącznie osoby niekarane oraz pozostające poza sferą jakichkolwiek podejrzeń o łamanie przepisów prawa, a ponadto, że formacja ta jest w stanie zwalczać i zapobiegać wszelkim przejawom patologii społecznej, nawet we własnych szeregach. Zdolność do natychmiastowej reakcji na takie zjawiska jest przy tym niezbędna nie tylko do umacniania autorytetu Policji i Państwa, w imieniu którego formacja ta realizuje powierzone jej zadania. Jest ona niezbędna także do umacniania dyscypliny i zapewnienia odpowiedniego poziomu etycznego wszystkich funkcjonariuszy Policji.

Komendant Główny Policji wyjaśnił też, iż wobec oświadczenia policjanta, że nie należy do żadnej zakładowej organizacji związkowej, zwolnienie go ze służby nastąpiło bez zasięgnięcia opinii takiej organizacji.

Organ odwoławczy za słuszne uznał też nadanie rozstrzygnięciu organu I instancji rygoru natychmiastowej wykonalności. Wyjaśnił przy tym, że wykonanie decyzji nieostatecznej ma charakter wyjątkowy, dlatego też przesłanki nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności poddawane są ścisłej wykładni. Jedną z tych przesłanek jest "niezbędność" niezwłocznego wprowadzenia rozstrzygnięcia decyzji w życie. Odwołując się do wskazanego pojęcia podkreślił, że może to nastąpić wówczas, gdy w danym czasie i w danej sytuacji nie można się obejść bez wykonania praw lub obowiązków, o których rozstrzyga się w decyzji, ponieważ zwłoka w ich wykonaniu zagraża dobrom chronionym, określonym w art. 108 § 1 K.p.a. Komendant Główny Policji stwierdził zatem, że organ I instancji, nadając zaskarżonemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności, miał na uwadze ważny interes społeczny przejawiający się szczególnym statusem i zadaniami Policji, będącej formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego.

W skardze na powyższy rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie C.B. zarzucił naruszenie prawa procesowego, tj. art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z:

1) art. 78 § 1 K.p.a., poprzez uznanie, że organ I instancji prawidłowo oddalił wnioski dowodowe skarżącego, podczas gdy dowody te miały istotne znaczenia dla rozpoznania sprawy, gdyż tymi dowodami skarżący wykazałby, że nie dopuścił się nagannego zachowania w stosunku do swojej żony. W ten sposób pozbawiono go prawa do obrony,

2) art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i 75 § 1 K.p.a. poprzez uznanie, że C.B. jednak dopuścił się nagannego zachowania wobec swojej żony powołując się na dowody, których formalnie nie ma, i to w sytuacji, gdy fakty te potwierdza organ ścigania.

Wobec tak postawionych zarzutów skarżący wniósł o:

1) wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, uchylając rygor natychmiastowej wykonalności do czasu prawomocnego zakończenia niniejszej sprawy,

2) uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej w całości z uwagi na rażące naruszenia przepisów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżący wywodził, że postępowanie karne w stosunku do niego zostało prawomocnie umorzone. Organ ścigania nie stwierdził, aby dopuścił się zarzucanego mu czynu, co oznacza że nie dopuścił się nie tylko przestępstwa, ale także i nagannego zachowania wobec swojej żony. Skarżący podniósł też, że gdyby zachowywał się nieetycznie w stosunku do żony, to organy ścigania na pewno objęłyby ściganiem czyny ścigane z oskarżenia prywatnego, a tak się nie stało. Ponieważ, gdyby skierowano akt oskarżenia do sądu, to na tej samej podstawie prawnej uniewinniono by go od zarzucanego mu czynu.

Skarżący wyjaśnił też, że negatywna ocena jego zachowania z uwagi na odmowę złożenia wyjaśnień w postępowaniu przygotowawczym narusza jego prawo do obrony. Skorzystał z przewidzianego prawem uprawnienia, gdyż był zszokowany całą tą sytuacją i zamierzał złożyć stosowne wyjaśnienia w późniejszym czasie, czego jednak nie zrobił z uwagi na fakt, że akta sprawy były najpierw w Prokuraturze Okręgowej w [...] (ustalanie właściwej Prokuratury), a potem umorzono postępowanie. Nadto zarzucił, że chciał być przesłuchany w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym, ale organy Policji nie umożliwił mu tego.

Skarżący podtrzymał jednocześnie zarzuty zawarte w odwołaniu w zakresie oparcia postępowania na dowodach, których nie ma, zakwestionował też istnienie jakiegokolwiek dowodu, który przemawiałby za tym, że dopuścił się nagannego zachowania w stosunku do swojej żony.

W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego.

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego rozkazu personalnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), dalej: "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

W myśl zaś art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

W ocenie Sądu, skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie.

Istota niniejszej sprawy sprowadzała się do ustalenia, czy w przedstawionych przez organy Policji realiach faktycznych istniał "ważny interes służby", uzasadniający zwolnienie skarżącego ze służby w Policji. W rozpoznawanej sprawie należało zatem rozważyć, czy organy Policji w sposób dostateczny i bez naruszenia określonych w skardze przepisów postępowania wykazały, że skorzystanie przez nie z możliwości zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji było niezbędne z uwagi na "ważny interes służby" oraz, że postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej w O. z dnia [...] stycznia 2021 r. o umorzeniu śledztwa w sprawie przeciwko C.B. - wobec braku danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia czynu, nie miało wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia i okoliczność ta – sama w sobie – nie mogła skutkować uchyleniem zaskarżonych rozkazów personalnych.

W myśl powołanego przepisu art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, policjanta można zwolnić ze służby, gdy wymaga tego ważny interes służby. Jest więc to uprawnienie przyznane organowi w sytuacji, gdy dojdzie do przekonania, że interes społeczny (interes służby) przeważa nad słusznym interesem strony.

Rozkaz personalny wydany na podstawie ww. przepisu ma charakter fakultatywny i podejmowany jest w ramach uznania administracyjnego. Wprawdzie akt o charakterze uznaniowym pozostaje pod kontrolą Sądu, jednak zakres tej kontroli jest ograniczony, bowiem Sąd bada wyłącznie zgodność z prawem podjętego rozstrzygnięcia, nie wnikając natomiast w jego celowość. Z tego względu kontrola sądowa decyzji uznaniowych zmierza do ustalenia, czy na podstawie obowiązujących przepisów prawa dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego oraz czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, w taki sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności. Badaniu podlega zatem, czy przy podjęciu decyzji spełniona została, zawarta w art. 7 K.p.a., powinność uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu strony. Ponadto, zaakceptowanie zakresu, w jakim organ uczynił użytek z przyznanego mu uprawnienia, zależy od ustalenia, czy stan faktyczny sprawy został wszechstronnie wyjaśniony w świetle przepisów prawa materialnego, mających zastosowanie w sprawie. Sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany przez organ na podstawie kryteriów słuszności i celowości, pozostaje już jednak poza granicami kontroli sądowej. Sądy administracyjne nie są bowiem uprawnione do dokonywania oceny tego, w jaki sposób organy administracji - wypełniając treści pozasystemowych kryteriów słusznościowych, czy celowościowych - realizują określoną politykę stosowania prawa administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 19 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 301/11, publ. CBOSA).

Przywołany art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji mówi o możliwości zwolnienia funkcjonariusza Policji ze służby, gdy wymaga tego "ważny interes służby". Jest to pojęcie nieostre, niedookreślone, jednakże z uwagi na nieporównywalność sytuacji faktycznych jakie mogą zaistnieć, użycie przez ustawodawcę takiego właśnie zwrotu jest w pełni uzasadnione. W ocenie nauki prawa, "nieostrość nazw (jako szczególny przejaw ich niedookreśloności) nie jest traktowana w tekście prawnym jako wada. Wręcz przeciwnie - może być z powodzeniem stosowana jako świadomie przyjęty środek uelastycznienia tekstu przez stworzenie swoistego luzu decyzyjnego" (S. Wronkowska, M. Zieliński, Komentarz do zasad techniki prawodawczej, Warszawa 2004, s. 280). Prawodawca, używając takiego sformułowania, pozwala zatem organom Policji na odpowiednią ocenę stanu faktycznego, by w konsekwencji organy te mogły zdecydować o celowości dalszego trwania stosunku służbowego. Z pewnością więc ustawodawca dostrzega potrzebę ochrony interesu służby (interesu społecznego), jako interesu nadrzędnego, dając jednocześnie właściwym organom możliwość oceny każdego indywidualnego przypadku.

W orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie przyjmuje się, że przy odczytywaniu treści określenia "ważny interes służby" należy sięgnąć przede wszystkim do przepisów określających cele i zadania Policji oraz szczególny status funkcjonariuszy tej formacji, a ponadto w rachubę może wchodzić jedna realnie istniejąca przyczyna albo szereg okoliczności, czy zdarzeń świadczących o tym, że dalsze pozostawanie policjanta w służbie koliduje z ważnym interesem Policji, a zatem że funkcjonariusz dla dobra macierzystej formacji, z przyczyn pozamerytorycznych, nie powinien kontynuować służby.

Z art. 1 ust. 1 ustawy o Policji wynika, że Policja jest umundurowaną i uzbrojoną formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 1 - 4 tej ustawy, do podstawowych zadań tej formacji należy m.in. ochrona życia i zdrowia ludzi oraz mienia przed bezprawnymi zamachami naruszającymi te dobra; ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego (...); inicjowanie i organizowanie działań mających na celu zapobieganie popełnianiu przestępstw i wykroczeń oraz zjawiskom kryminogennym i współdziałanie w tym zakresie z organami państwowymi, samorządowymi i organizacjami społecznymi; wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców. Realizacja tak ważnych funkcji wymaga, aby funkcjonariuszami Policji były osoby nie tylko o wymaganych kwalifikacjach merytorycznych, ale również i etycznych, cieszące się nieposzlakowaną opinią, bezwzględnie przestrzegające obowiązującego prawa. Nierespektowanie obowiązującego porządku prawnego, jest zachowaniem niegodnym każdego policjanta, ewidentnie sprzecznym z rotą złożonego ślubowania, a ponadto zachowaniem nagannym w odbiorze społecznym, podważającym dobre imię i autorytet macierzystej formacji. Każdy kto decyduje się na dobrowolne podjęcie służby w Policji musi mieć świadomość tego, że sprawowanie funkcji publicznej łączy się nie tylko z przywilejami ale i z pewnymi ograniczeniami nieznanymi innym grupom zawodowym. Policjantom, podobnie jak funkcjonariuszom innych służb mundurowych przysługuje zwiększona ochrona trwałości stosunku służbowego. Taka ochrona funkcjonariuszy służb mundurowych nie ma jednak charakteru bezwzględnego. Ustawodawca w interesie funkcjonariuszy reglamentuje dopuszczalne przyczyny zwolnienia ich ze służby. Jednakże dostrzega bezwzględną potrzebę ochrony również interesów każdej ze zmilitaryzowanych formacji, wyposażając organy właściwych służb w instrumenty prawne niezbędne do prowadzenia racjonalnej polityki kadrowej, a także do podejmowania działań umożliwiających sprawne funkcjonowanie wszystkich komórek organizacyjnych oraz do budowania autorytetu Państwa i zaufania obywateli do jego organów (por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1084/16, wyrok NSA z dnia 27 października 2016 r., sygn. akt I OSK 111/15; publ. CBOSA).

W orzecznictwie prezentowany jest zgodny pogląd, iż pojęcie "ważnego interesu służby" należy wiązać z art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, który to przepis stawia warunek, aby służbę w Policji pełniły tylko osoby o nieposzlakowanej opinii, a więc takie, którym nie można zarzucić, czy przypisać takiego zachowania, które uniemożliwia kontynuowanie służby bez uszczerbku dla ważnych interesów formacji (por. wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 1999 r., sygn. akt II SA 426/99, publ. LEX nr 47389). Powyższe pojęcie odnosi się zarówno do sfery życia zawodowego, jak i prywatnego policjanta. Wprowadzenie takiego wymogu jest uzasadnione specyfiką pracy w organach ścigania, a także celami, jakie formacja ta ma realizować. Policja ma bowiem gwarantować obywatelom ochronę przed wszelkimi działaniami sprzecznymi z prawem. Stąd osoby egzekwujące przestrzeganie prawa same muszą przede wszystkim przestrzegać prawa. Winny to być zatem osoby cieszące się autorytetem w społeczeństwie, respektujące zasady współżycia społecznego, dotrzymujące roty ślubowania stosownie do art. 27 ust. 1 ustawy o Policji (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2013 r., sygn. akt II SA/Wa 314/13, publ. CBOSA).

Powyższe prowadzi do konkluzji, że pozostawanie w służbie policjanta, który nie legitymuje się nieposzlakowaną opinią narusza ważny interes służby. Taka sytuacja niewątpliwie rzutuje na powstanie negatywnego wizerunku Policji w odbiorze społecznym, co przekłada się na utratę zaufania do organów Państwa.

Wskazane, negatywne konsekwencje pozostawania w służbie policjanta, który utracił przymiot nieposzlakowanej opinii, należy oceniać jako przewyższające swoją wagą gatunkową uprawnienia policjanta określane mianem "słusznego interesu strony".

Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że przesłanka zwolnienia skarżącego C.B. ze służby w Policji z uwagi na ważny interes służby została wystarczająco wykazana.

Z akt niniejszej sprawy wynika, że skarżącemu Prokurator Prokuratury Rejonowej w S. postanowieniem z dnia [...] listopada 2020 r., w sprawie o sygn. akt [...], przedstawił zarzut, że w okresie od bliżej nieustalonego dnia, nie później niż od dnia [...] października 2020 r., do dnia [...] listopada 2020 r. w Z., woj. [...], znęcał się fizycznie i psychicznie nad osobą najbliższą, wspólnie zamieszkującą, tj. żoną, w ten sposób, że bez powodu wszczynał awantury domowe, podczas których odnosił się do pokrzywdzonej z agresją i pogardą, wyzywał i znieważał słowami powszechnie uznanymi za obraźliwe, oraz naruszał nietykalność cielesną poprzez uderzanie i kopanie, a nadto w dniu [...] listopada 2020 r. bez żadnego powodu uderzył pokrzywdzoną pięścią w okolice ust i nosa, powodując obrażenia naruszające czynności narządu trwające poniżej 7 dni w rozumieniu art. 157 § 2 K.k., tj. o występek z art. 207 § 1 K.k. i art. 157 § 2 w zw. z art. 11 § 2 K.k.

Ponadto postanowieniem z dnia [...] listopada 2020 r. Prokurator Prokuratury Rejonowej w S.zastosował wobec policjanta środki zapobiegawcze w postaci dozoru Policji i nakazu opuszczenia posesji - lokalu mieszkalnego zajmowanego wspólnie z pokrzywdzoną na okres 3 miesięcy, licząc od daty zastosowania.

W ocenie Sądu należy zgodzić się z organem, że już tylko powyższe okoliczności skutkowały tym, iż C.B. , jako policjant, przestał legitymować się przymiotem "nieposzlakowanej opinii", a w konsekwencji utracił atrybut konieczny do pozostawania w służbie. Policjant, aby móc skutecznie wykonywać swoje obowiązki służbowe, musi pozostawać poza jakimikolwiek podejrzeniami o prowadzenie działalności sprzecznej z prawem. W związku z tym już samo podejrzenie popełnienia przestępstw polegających na znęcaniu się psychicznym i fizycznym nad osobą najbliższą oraz spowodowaniu u niej obrażeń naruszających czynności narządu ciała trwające poniżej 7 dni, mogło uzasadniać stanowisko organów Policji o utracie przez niego przymiotu nieposzlakowanej opinii. "Poszlaka" w języku polskim oznacza podejrzenie, natomiast "nieposzlakowany" to ten, któremu nie można nic zarzucić, przypisać, nieskazitelny. Powyższe pojęcie odnosi się zarówno do sfery życia prywatnego, jak i zawodowego. Utratą przymiotu "nieposzlakowanej opinii" nie skutkuje tylko i wyłącznie karalność danej osoby. Może ją także spowodować – w konkretnych okolicznościach – znalezienie się tej osoby w kręgu podejrzeń bądź insynuacji. Nieposzlakowana opinia to także ogólna ocena danej osoby w sferze etycznej.

Uzasadniony jest zatem pogląd, że nie do pogodzenia z "ważnym interesem służby" jest realizacja zadań służbowych przez policjanta, który utracił przymiot nieposzlakowanej opinii. Policjantów obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa i zasad etycznych, co znajduje pełne uzasadnienie w przepisach ustawy o Policji. Policjant powinien mieć zawsze wzgląd na to, aby swoim postępowaniem umacniać powagę i zaufanie do pełnionych funkcji. Powinien też unikać wszelkich sytuacji zarówno w służbie jak i w życiu prywatnym, które godziłyby w dobre imię Policji. Przeciwdziałanie odmiennym zachowaniom ma stanowić fundament budowania zaufania do Policji w opinii publicznej, zwłaszcza że wiele przyznanych tej formacji prerogatyw łączy się z ingerowaniem w sferę wolności i praw obywatelskich.

Wyjaśnić jednocześnie należy, iż wbrew twierdzeniom skarżącego, w sprawie dotyczącej zwolnienia policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji nie jest konieczne wykazanie winy w rozumieniu prawa karnego. Postępowanie w tym przedmiocie nie jest bowiem postępowaniem karnym, dlatego też powoływana przez skarżącego okoliczność umorzenia prowadzonego przeciwko niemu śledztwa na mocy postanowienia Prokuratora Prokuratury Rejonowej w O. z dnia [...] stycznia 2021 r., sygn. akt [...] – nie miała w sprawie zwolnienia go ze służby w Policji przesądzającego znaczenia. Fakt umorzenia, w konkretnych okolicznościach tej sprawy, na podstawie art. 17 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania karnego śledztwa toczącego się przeciwko C.B., skutecznie nie oczyścił go z podejrzeń co do jego udziału w zdarzeniach, które podlegały ocenie organów Policji w kontekście zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Innymi regułami kieruje się bowiem postępowanie karne, a innymi postępowanie toczące się na podstawie ww. przepisu dotyczące zwolnienia ze służby w Policji.

W postępowaniu karnym rezultatem, do jakiego ma ono doprowadzić, jest udowodnienie podejrzanemu winy w popełnieniu czynu zabronionego. Natomiast odmienne kryteria są brane pod uwagę przy ocenie tego, czy dana osoba spełnia przesłanki pełnienia służby w Policji. W takim przypadku znaczenie mają nie tylko dowody świadczące o winie policjanta, lecz nawet okoliczności sytuacji, w jakiej się on znalazł. Jeśli z tych okoliczności wynikają wątpliwości co do tego, czy policjant nie naruszył prawa, to w odbiorze społecznym, postrzeganym przez pryzmat dobra służby, osoba taka nie daje już gwarancji, że w sposób poprawny będzie egzekwować prawo od innych osób.

W przedmiotowej sprawie jest to tym bardziej istotne, gdyż powyższe wątpliwości wynikają już z samego uzasadnienia postanowienia Prokuratora Prokuratury Rejonowej w O. z dnia [...] stycznia 2021 r., sygn. akt [...], w którym wyraźnie stwierdzono, iż nie można dostępnymi środkami dowodowymi ani potwierdzić ani zaprzeczyć zaistnieniu czynu, gdyż zarówno pokrzywdzona, jak inni członkowie rodziny, skorzystali z prawa do odmowy składania zeznań.

W świetle powyższego organy orzekające w sprawie prawidłowo uznały , iż zdarzenie w dniu [...] listopada 2020 r. z udziałem skarżącego w wyniku którego jego żona doznała obrażeń ciała, stanowi przesłankę zwolnienia ze służby na podstawie ww. przepisu. Zachowanie skarżącego spowodowało, że utracił on zaufanie przełożonych oraz wiarygodność w odbiorze społecznym, które to elementy są niezbędne do właściwego i skutecznego wykonywania obowiązków łączących się z pracą w organach ścigania.

Ze służbą w formacji mundurowej wiąże się bowiem zarówno określony status, ale również zwiększone obowiązki oraz pewne ograniczenia wolności osobistej, co odróżnia funkcjonariuszy od pracowników cywilnych.

Wbrew zarzutom skargi w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zaznaczyć przy tym należy, że wyrażona w art. 7 K.p.a. zasada prawdy obiektywnej odnosi się w równym stopniu do zakresu i wnikliwości postępowania wyjaśniającego i dowodowego, jak i do stosowania norm prawa materialnego, to jest do całokształtu przepisów prawnych, służących załatwieniu sprawy. Organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, a także obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia, a następnie na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona. Jednocześnie, zgodnie z art. 77 § 1 K.p.a., organy administracji powinny w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Natomiast art. 80 K.p.a. określa reguły oceny zebranego w toku postępowania administracyjnego materiału dowodowego. W ocenie Sądu, organy orzekające w niniejszej sprawie nie uchybiły ww. przepisom.

Organ pierwszej instancji prawidłowo uznał, iż okoliczności sprawy nie budzą wątpliwości, a zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający dla podjęcia rozstrzygnięcia w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Stanowisko to podzielił organ odwoławczy w następstwie ponownego rozpatrzenia sprawy zgodnie z zasadą praworządności (art. 6 K.p.a.), niezależnie od organu pierwszej instancji, odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu - stosownie do wymogów wynikających z zasady dwuinstancyjności postępowania (art. 15 K.p.a.).

W sprawie nie doszło też do naruszenia reguł postępowania dowodowego poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych zgłoszonych przez skarżącego na etapie postępowania administracyjnego. Zaznaczyć przy tym należy, że zgodnie z art. 78 § 1 K.p.a. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Powyższa przesłanka nie zaistniała w przedmiotowej sprawie. Organy Policji nie miały obowiązku przeprowadzania dowodów z przesłuchania żony skarżącego w charakterze świadka oraz dowodu z przesłuchania skarżącego w charakterze strony, bowiem jak słusznie zauważył organ, przedmiotem tego postępowania nie było ustalenie winy lub niewinności policjanta w zakresie zarzucanego mu w postępowaniu karnym czynu. Zwolnienie ze służby nastąpiło z powodu utraty przez skarżącego przymiotów niezbędnych do wykonywania obowiązków funkcjonariusza Policji oraz ze względu na potrzebę dbałości o społeczny wizerunek formacji. W kontekście zarzutów, co do nieprzesłuchania skarżącego w charakterze strony w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego należy jednocześnie zwrócić uwagę, że zgodnie z przepisem art. 86 K.p.a., jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, organ administracji publicznej dla ich wyjaśnienia może przesłuchać stronę. Do przesłuchania stron stosuje się przepisy dotyczące świadków, z wyłączeniem przepisów o środkach przymusu. Z rozwiązań prawnych dotyczących przesłuchania stron wynika zatem, że jest to środek dowodowy posiłkowy, dopuszczalny w postępowaniu administracyjnym w ostateczności. Przepis art. 86 K.p.a. pozostawia ocenę potrzeby przeprowadzenia tego dowodu organowi, co wynika z użytych w nim słów "może przesłuchać stronę". Swoboda ta jest ograniczona treścią zasady prawdy obiektywnej, z której wypływa dla organu orzekającego obowiązek skorzystania z tego środka dowodowego, jeżeli nie będzie można ustalić stanu faktycznego z braku innych środków dowodowych. Taka sytuacja - jak już wyżej wskazano - nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie, bowiem relewantne okoliczności faktyczne, jak słusznie stwierdził organ, zostały ustalone w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy.

Nie doszło także do naruszenia art. 108 § 1 K.p.a. poprzez nadanie rozkazowi personalnemu pierwszej instancji rygoru natychmiastowej wykonalności w sytuacji, gdy jak wskazał organ odwoławczy, nadanie zaskarżonemu rozkazowi personalnemu rygoru natychmiastowej wykonalności uwzględnia ważny interes służby przejawiający się szczególnym statusem i zadaniami Policji, która jako formacja służąca społeczeństwu i przeznaczona do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego jest jedną z instytucji, której szczególna rola i zhierarchizowana struktura wymaga skutecznego i sprawnego działania. Te właśnie przesłanki uczyniły zasadnym niezwłoczne rozwiązanie ze skarżącym stosunku służbowego, w sytuacji gdy stanął pod zarzutem zachowań o charakterze uniemożliwiającym kontynuowanie służby bez uszczerbku dla jej ważnych interesów.

Reasumując, w przedstawionym stanie faktycznym zaskarżony rozkaz personalny, utrzymujący w mocy rozkaz personalny organu pierwszej instancji z dnia [...] grudnia 2020 r. należy uznać za zgodny z prawem, zaś zarzuty skargi za nieuzasadnione. Sąd nie stwierdził bowiem dowolności w podjętym rozstrzygnięciu. Organ zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy istotny dla podjęcia rozstrzygnięcia, prawidłowo rozważył interes społeczny (interes służby) względem słusznego interesu skarżącego oraz w sposób przekonujący wyjaśnił przesłanki podjętej decyzji (art. 107 § 3 w zw. z art. 11 K.p.a.). Organ kierował się przy tym dobrem służby i przez ten pryzmat dokonał oceny słusznego interesu skarżącego podejmując rozstrzygnięcie w ramach uznania administracyjnego na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.