Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 320/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2016-08-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 61a par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Organiściak (spr.), Sędziowie WSA Bożena Pindel, Teresa Randak, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 3 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi M. P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia kosztów egzekucyjnych 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w K. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Skarbowej w K. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm., dalej K.p.a.) oraz art. 17 § 1, art. 18, ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1619 z późn. zm., dalej u.p.e.a.) postanowieniem z dnia [...] (Nr [...],[...]) utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G. z dnia [...] (Nr [...]), którym ww. organ egzekucyjny - po rozpatrzeniu wniosku M. P. (dalej jako strona lub zobowiązana) o umorzenie kosztów egzekucyjnych powstałych na podstawie tytułu wykonawczego Nr [...] wystawionego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta G. - postanowił odmówić wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia w całości kosztów egzekucyjnych powstałych na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...].

Prezentując dotychczasowy przebieg postępowania organ odwoławczy wskazał, że w dniu [...]2009 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wystawił tytuł wykonawczy nr [...] na zobowiązaną obejmujący grzywnę w celu przymuszenia w kwocie [...]zł, odsetki za zwłokę - liczone od dnia 4 grudnia 2007 r. oraz koszty upomnienia w kwocie [...]zł. Po otrzymaniu tytułu wykonawczego celem realizacji - Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w G. wszczął postępowanie egzekucyjne, w wyniku którego w myśl art. 79 § 1 ww. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji dokonano zajęcia prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego oraz ubezpieczenia społecznego strony w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych - zawiadomienie z dnia [...]2009 r. W wyniku zajęcia świadczenia powstały koszty egzekucyjne w kwocie [...]zł.

Pismem z dnia 23 lipca 2013 r. zobowiązana złożyła wniosek o umorzenie "w całości jeszcze nie pobranych kosztów egzekucyjnych naliczanych od należności głównej w wysokości [...]zł dochodzonej na podstawie tytułu wykonawczego nr [...]."

W wyniku prowadzonego postępowania w dniu [...]2013 r. Naczelnik [...]Urzędu Skarbowego w G. wydał postanowienie, którym umorzył postępowanie w sprawie umorzenia w całości jeszcze niepobranych kosztów egzekucyjnych naliczanych od należności głównej w wysokości [...]zł dochodzonej na podstawie tytułu wykonawczego [...]- z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Uzasadniając postanowienie organ egzekucyjny wskazał, że koszty egzekucyjne nie są już wymagalne, gdyż zostały uregulowane w całości.

W dniu 16 kwietnia 2015 r. do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G. wpłynął kolejny wniosek zobowiązanej, który zawierał m. in. prośbę o umorzenie kosztów egzekucyjnych. W uzasadnieniu wniosku strona podniosła, że "nie stać mnie na zapewnienie sobie podstawowych artykułów żywieniowych. Na wykonanie postanowienia PINB nie mam środków, sama będąc osobą blisko [...] letnią nie wykonam tej rozbiórki."

W dniu [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w G. wydał postanowienie, którym umorzył postępowanie w sprawie umorzenia w całości kosztów egzekucyjnych powstałych na podstawie tytułu wykonawczego nr [...]z dnia [...]2009 r., z uwagi na jego bezprzedmiotowość.

Po rozpatrzeniu zażalenia Dyrektor Izby Skarbowej w K. w dniu [...], wydał postanowienie, którym przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Prezentując dalszy przebieg postępowania organ odwoławczy wskazał, że po uwzględnieniu jego wskazówek i uwag Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w G. wydał w dniu [...] postanowienie mocą którego odmówił wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia w całości kosztów egzekucyjnych powstałych na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...]2009 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ egzekucyjny wskazał, że w przypadku strony koszty postępowania egzekucyjnego zostały już uregulowane w całości w kwocie [...]zł, w wyniku realizacji dokonanego zajęcia świadczenia emerytalnego - zawiadomienie z dnia [...]2009 r. Dlatego też brak jest przedmiotu sprawy.

W zażaleniu strona wskazała, że "postanowienie Naczelnika [...]Urzędu Skarbowego w G. nie odnosi się do mojego pisma, które wpłynęło do Izby Skarbowej w K. 16.03.2015 i zostało przesłane do Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. 16.04.2015 r.". Opisywała również przebieg postępowania egzekucyjnego oraz konsekwencje jakie ponosi na skutek zajęcia świadczenia emerytalnego. W podsumowaniu wnosi o zwrot "niesłusznie pobranych odsetek oraz kwoty grzywny razem z kosztami egzekucyjnymi".

Dyrektor Izby Skarbowej w K. postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Na wstępie przytoczył treść art. 64 c § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w myśl którego koszty egzekucyjne powstałe w egzekucji należności pieniężnej są dochodzone na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego na tę należność, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej. Organ odwoławczy wyjaśniał, że z kolei koszty egzekucyjne w tym przypadku ustalane zostały w oparciu o art. 64 § 1 pkt 2, § 3 oraz § 4 ww. ustawy, zgodnie z którym organ egzekucyjny, z zastrzeżeniem § 2, w egzekucji należności pieniężnych pobiera za dokonane czynności egzekucyjne opłaty w następującej wysokości, z zastrzeżeniem art. 64d: za zajęcie świadczeń z ubezpieczenia społecznego - 4% kwoty egzekwowanej należności, nie mniej jednak niż 1 zł 40 gr. Opłaty za czynności egzekucyjne, o których mowa w § 1 pkt 1-6, oblicza się oddzielnie od każdego tytułu wykonawczego, który był podstawą dokonania czynności egzekucyjnych. Co istotne opłaty za zajęcia, o których mowa w § 1 pkt 2-6, pobiera się tylko raz w toku postępowania egzekucyjnego, chociażby takie same czynności były następnie ponawiane.

Organ odwoławczy wskazał następnie, że zgodnie z art. 64 e § 1 ww. organ egzekucyjny może umorzyć w całości lub w części przypadające na jego rzecz koszty egzekucyjne. Wyliczenie przesłanek umorzenia kosztów postępowania egzekucyjnego zawarte jest natomiast w art. 64e § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i jest ono wyczerpujące. Zgodnie z art. 64e § 2 pkt 1-3 koszty egzekucyjne mogą być umorzone, jeżeli:

1. stwierdzono nieściągalność od zobowiązanego dochodzonego obowiązku lub gdy zobowiązany wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej;

2. za umorzeniem przemawia ważny interes publiczny;

3. ściągnięcie tylko kosztów egzekucyjnych spowodowałoby niewspółmierne wydatki egzekucyjne.

Organ odwoławczy w dalszej części uzasadnienia podkreślił, że w przypadku strony koszty postępowania egzekucyjnego zostały już uregulowane w całości w kwocie [...] zł w wyniku realizacji dokonanego zajęcia świadczenia emerytalnego - zawiadomienie z dnia 16.06.2009 r. - w trzech transzach: [...]w dniu 21.07.2009 r., [...]zł w dniu 21.08.2009 r. oraz [...]zł w dniu 23.09.2009r. W związku z tym brak jest przedmiotu sprawy. Organ odwoławczy podkreślił, że bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego oznacza, iż brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty (por. wyrok NSA z dnia 09.03.2000 r., sygn. akt IV SA 12/98, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 12.01.2010 r., sygn. akt IV SA/Gl 446/09, wyrok NSA z dnia 21.09.2010 r., sygn. akt II OSK 1393/09, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 12.08.2010 r., sygn. akt II SA/Go 279/10, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 27.01.2011 r., sygn. akt IV SA/Gl 476/10, jak również M. Kotulski, Kilka uwag o sposobach zakończenia postępowania administracyjnego, cz. 2, Casus 2007, Nr 4, s. 30). Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego jest bowiem brakiem przedmiotu postępowania powodującym, że nie można wydać decyzji rozstrzygającej na podstawie przepisów prawa materialnego o prawach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18.04.2008 r., sygn. akt I SA/Wa 27/08; wyr. WSA w Krakowie z dnia 14.12.2010 r., sygn. akt II SA/Kr 1170/10; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 25.07.2014 r., sygn. akt II SA/Gl 573/14).

Organ odwoławczy zauważał, że przyczyna bezprzedmiotowości może istnieć jeszcze przed wszczęciem postępowania, jak i pojawić się po jego wszczęciu, a przed jego zakończeniem. W każdym z tych przypadków stwierdzenia bezprzedmiotowości organ jest obligowany do zakończenia postępowania w sposób formalny, a więc: odmową wszczęcia w myśl art. 61a § 1 k.p.a., jeśli przyczyna bezprzedmiotowości istniała już w dacie wszczęcia postępowania, lub umorzeniem postępowania na podstawie art. 105 k.p.a., jeśli ta przyczyna pojawiła się w toku postępowania. W każdym tych przypadków nie dochodzi jednak do rozpatrzenia sprawy co do meritum (wyrok WSA w Opolu z dnia 16.10.2013 r., sygn. akt I SA/Op 492/13). W świetle powyższego sprawa o umorzenie kosztów egzekucyjnych w tym przypadku nie może być rozpatrywana w kontekście przesłanek wymienionych w art. 64e § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Podkreślono również, iż w świetle art. 61a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, w myśl którego gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Wobec powyższego, w ocenie organu odwoławczego, Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w G. słusznie odmówił wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia w całości kosztów egzekucyjnych powstałych na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...]2009 r., gdyż w momencie złożenia wniosku przez stronę - tj. 12 marca 2015 r. - koszty postępowania egzekucyjnego nie były już wymagalne na tym etapie postępowania egzekucyjnego.

Odnosząc powyższe do zarzutu zobowiązanej organ odwoławczy stwierdził, że pismo z dnia 12 marca 2015 r., na które się powołuje strona wszczęło postępowanie o umorzenie kosztów postępowania egzekucyjnego zakończone wydaniem zaskarżonego postanowienia. Z treści pisma jednoznacznie wynika, że strona zawiera m. in. wnosiła: "o merytoryczne rozpatrzenie mego pisma o umorzenie kosztów egzekucyjnych i ich umorzenie". W związku z tą prośbą po ponownym rozpatrzeniu sprawy Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w G. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia w całości kosztów egzekucyjnych powstałych na podstawie tytułu wykonawczego nr [...]z dnia [...]. Pozostałe kwestie zawarte w ww. piśmie z dnia 12 marca 2015 r. rozpatrzone zostały przez Dział Egzekucji [...] Urzędu Skarbowego w G., czemu wymiar dało pismo z dnia 19.06.2015 r. Organ odwoławczy nadmieniał przy tym, że strona została zawiadomiona w piśmie z dnia 27.11.2015 r., że końcowy wniosek i argumentację zażalenia winna skierować do wierzyciela, dlatego też organ nie będzie się do tej argumentacji odnosił.

W skardze na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] strona (dalej jako skarżąca) domagając się uchylenia rozstrzygnięć organów obu instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania zarzucała naruszenie art. 61a Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez jego zastosowanie pomimo, iż wniosek złożony przez skarżącą dotyczył umorzenia nie tylko kosztów prowadzanego postępowania egzekucyjnego, ale także egzekucji jako takiej oraz zwrotu pobranej grzywny, a przynajmniej niesłusznie, pobieranych przez organ egzekucyjny odsetek od grzywny przymuszającej, a zatem w sprawie nie zachodziła okoliczność bezprzedmiotowości wniosku wskazana jako podstawa decyzji odmawiającej wszczęcia postępowania.

Skarżąca zarzucała również naruszenie art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nierozważenie całości żądań skarżącej, a właściwie pominięcie większości z nich i to w wymiarze, także finansowym o

znacznie większym znaczeniu aniżeli poruszane w uzasadnieniu zaskarżanego postanowienia.

W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że zaskarżonym postanowieniem organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie złożonego przez Nią wniosku o zwrot wszelkich pobranych od Niej w toku egzekucji kwot, w tym kosztów egzekucyjnych, ale także samej grzywny, a przede wszystkim odsetek od grzywny.

Skarżąca podkreślała, że pomimo, iż egzekucja wciąż trwa i pobierane są stale kwoty z jej emerytury, łącznie została już pobrana kwota ponad [...] tysięcy złotych, kiedy sama grzywna wynosi około [...]zł. W konsekwencji organ egzekucyjny pobiera cały czas odsetki od egzekwowanej grzywny przymuszającej, mimo iż nie ma podstawy (a przynajmniej taka podstawa nie została wskazana) do takiego działania.

Skarżąca podkreślała, że organ l instancji, a w ślad za nim Dyrektor Izby Skarbowej ograniczyli się w zaskarżonym postanowieniu tylko i wyłącznie do kwestii umorzenia kosztów egzekucyjnych. W postanowieniu nie została w żaden sposób podjęte pozostałe kwestie, co istotne nie został także wskazane, aby dalsze moje wnioski zostały przekazane do innego postępowania.

Skarżąca wywodziła, że o ile wskazana podstawa mogłaby stanowić powód dla odmowy wszczęcia postępowania tylko i wyłącznie w kwestii kosztów postępowania, z czym jak akcentowała także się nie zgadza, to już w pozostałym zakresie okoliczności bezprzedmiotowości postępowania nie zachodzą bowiem egzekucja jest w toku, a nawet fakt jej zakończenia nie wpływa na konieczność odniesienia się merytorycznego do kwestii zasadności pobierania odsetek od grzywny przymuszającej.

Zdaniem skarżącej odnosząc się do kwestii kosztów postępowania jako takich organ jest zobowiązany do wyjaśnienia znaczenia faktycznego żądania strony, a zatem w wypadku kiedy w sprawie równocześnie zostały złożone pozostałe wnioski organ egzekucyjny winien był rozważyć, czy jej wniosek nie powinien zostać potraktowany jako żądanie zwrotu pobranych kosztów. Strona podkreślała, że z uwagi na sposób prowadzenia egzekucji i brak informacji o zajęciu i zamiarze ściągnięcia kosztów egzekucyjnych nie miała możliwości złożenia wniosku o ich umorzenie przed ich pobraniem przez organ egzekucyjny.

Odnosząc się do art. 8 K.p.a. skarżąca podkreślała, że zawarty w nim nakaz został całkowicie złamany, albowiem w zaskarżonym postanowieniu nie odniesiono się do całości jej żądań, ani nie wyjaśniono jej czemu w sprawie całości jej żądań nie zostało wszczęte postępowanie. Zdaniem skarżącej organy administracji dokonały interpretacji jej wniosku i uzupełniających go pism na swoje potrzeby biorąc pod uwagę jedynie jego część i pomijając całkowicie pozostałe kwestie, w tym przede wszystkim dotyczące dopuszczalności naliczania i egzekwowania odsetek od grzywny przymuszającej.

Skarżąca akcentowała, że do chwili sporządzania skargi nie zostało jej wyjaśnione, czy dopuszczalnym jest i na jakiej podstawie prawnej pobieranie w egzekucji odsetek od grzywny przymuszającej. Sytuacja taka przy tym wydaje się być całkowicie niezgodna z obowiązującym przepisami, bowiem prowadziłaby do pobrania grzywny w wysokości większej aniżeli maksymalne kwoty określone przepisami postępowania egzekucyjnego.

Strona podkreślała również, iż w postanowieniu organ nie wskazał prawidłowej - innej niż obrana przez Nią - drogi do złożenia wniosku, który doprowadziłby do merytorycznego rozpatrzenia zasadności pobrania kosztów egzekucyjnych przez organy egzekucyjne oraz odsetek od grzywny. Dla poparcia swojej argumentacji skarżąca odwoływała się do wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 9 lipca 2014 r. (sygn. III AUa 1166/13) oraz wyroku WSA w Gliwicach z dnia 6 maja 2014 r. (sygn. IV SA/GI 591/13), których fragmenty cytowała.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Kontroli Sądu – w ramach art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej p.p.s.a.) – podlegało postanowienie w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia w całości kosztów egzekucyjnych.

W świetle brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a., iż sądy administracyjne te badają czy kwestionowana decyzja/postanowienie nie uchybia przepisom prawa materialnego lub procesowego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy albo dającym podstawę do wznowienia postępowania. Nadto badają czy organ administracyjny nie dopuścił się uchybień skutkujących nieważnością decyzji, przy czym, jak stanowi przepis art. 134 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne rozstrzygają w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanymi zarzutami i wnioskami skargi, a zatem oceniają legalność decyzji/postanowienia również z urzędu.

Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola aktu administracyjnego we wskazanym wyżej aspekcie wykazała, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do jego wyeliminowania z obrotu prawnego.

Stan faktyczny jest w znacznej części bezsporny. Jako, że został zaprezentowany przy okazji opisywania stanowisk strony i organów, brak jest w ocenie Sądu konieczności jego powielania.

Istota sporu sprowadza się do oceny tego, czy organy działając w oparciu o przepis ar. 61a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego zasadnie odmówiły wszczęcia postępowania w sprawie wniosku zobowiązanej o umorzenie kosztów egzekucyjnych powstałych na podstawie tytułu wykonawczego Nr [...]wystawionego przez organ nadzoru budowlanego w dniu [...]2009 r.

Na wstępie przypomnieć i wskazać należy, że przepis art. 61a § 1 K.p.a. obowiązujący od dnia 11 kwietnia 2011 r., został dodany ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 6, poz. 18). Nowelizacja ta pozwala na wyraźniejsze niż dotychczas, rozróżnienie wstępnego etapu postępowania administracyjnego - jego wszczęcia, od etapu merytorycznego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia żądania strony co do istoty przez wydanie decyzji administracyjnej.

Wskazany przepis stanowi podstawę do wydania przez organ administracji publicznej postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Ustawodawca wprowadził w tej regulacji dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z ich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną.

Drugą przesłanką do wydania postanowienia w trybie art. 61a § 1 k.p.a. jest też zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Przyczyny te nie zostały w ustawie skonkretyzowane. Należy przez nie rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania; przykładowo, gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygniecie lub, gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym.

Natomiast organy stwierdziły, że w przypadku strony koszty postępowania egzekucyjnego zostały już uregulowane w całości w kwocie [...]zł w wyniku realizacji dokonanego zajęcia świadczenia emerytalnego - zawiadomienie z dnia 16.06.2009 r. - w trzech transzach: [...] w dniu 21.07.2009 r., [...]zł w dniu 21.08.2009 r. oraz [...]zł w dniu 23.09.2009r. W związku z tym brak jest przedmiotu sprawy, gdyż w momencie złożenia wniosku przez stronę tj. w dniu 12 marca 2015 r. – koszty postępowania egzekucyjnego nie były już wymagalne na tym etapie postępowania egzekucyjnego.

W ocenie składu orzekającego w przedmiotowej sprawie pogląd organów jest błędny i narusza przepis art. 61a § 1 K.p.a. W sprawie pomimo ściągnięcia w trybie egzekucyjnym od strony kosztów postępowania egzekucyjnego nie mamy do czynienia z bezprzedmiotowością postępowania, nie można bowiem twierdzić, że okoliczność, na którą powołują się organy oznacza, w realiach faktycznych i prawnych sprawy, iż brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty.

Skoro z wniosku strony wynikało m. in., że pomimo, iż ściągnięto jej koszty egzekucyjne, domaga się Ona ich umorzenia, to w sprawie winien znaleźć zastosowanie przepis art. 64e § 1-2 u.p.e.a. Zgodnie z tym przepisem organ egzekucyjny może umorzyć w całości lub w części przypadające na jego rzecz koszty egzekucyjne, które mogą być umorzone, jeżeli:

1. stwierdzono nieściągalność od zobowiązanego dochodzonego obowiązku lub gdy zobowiązany wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej;

2. za umorzeniem przemawia ważny interes publiczny;

3. ściągnięcie tylko kosztów egzekucyjnych spowodowałoby niewspółmierne wydatki egzekucyjne.

W ocenie składu orzekającego fakt "uregulowania" w wyniku realizacji dokonanego zajęcia świadczenia emerytalnego w całości kosztów egzekucyjnych w kwocie [...]zł, nie przesądza jeszcze o tym, że postępowanie w sprawie wniosku o umorzenie kosztów postępowania egzekucyjnego stało się bezprzedmiotowe. Przesłanki umorzenia zostały wprost wyliczone w art. 64e § 2 pkt. 1-3 u.p.e.a. , a zatem istnieje materialnoprawna podstawa do orzekania w spornym przedmiocie. W przepisach brak też jednoznacznego stwierdzenia, że ściągnięcie kosztów egzekucyjnych i to poprzez ich realizację dokonaną w wyniku zajęcia świadczenia emerytalno-rentowego czyni bezprzedmiotowym wniosek o umorzenie kosztów.

Przyjęcie poglądu organów oznaczałoby m. in. co najmniej ograniczenie prawa strony do wystąpienia z wnioskiem o umorzenie kosztów postępowania egzekucyjnego.

Jeżeli natomiast idzie po pozostałą część zarzutów strony, to pozostają one poza kontrolą sądu w przedmiotowym postępowaniu, które jest zawężone do kwestii umorzenia kosztów postępowania egzekucyjnego. W pozostały zakresie, o ile wnioski strony nie zostały rozpoznane w odrębnych postępowaniach, Sąd informacyjnie wskazuje, że strona posiada możliwość wystąpienia w stosownym trybie przewidzianym przez przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 37 tej ustawy) z zażaleniem na niezałatwienie sprawy w terminie lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Sąd administracyjny rozstrzyga bowiem w granicach danej sprawy.

Zalecenia co do dalszego postępowania wprost wynikają z powyższych rozważań Sądu.

Z uwagi na stwierdzone naruszenia prawa, o których mowa w art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) i c) p.p.s.a. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie. Orzeczenie o kosztach wydano w oparciu o przepis art. 200 i 200 § 1 p.p.s.a., na które składał się wpis sądowy w wysokości 100 zł.