Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1220/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-03-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Hasła tematyczne: Lotnicze prawo
Skarżony organ: Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 191 ust. 6 pkt. 1, ust. 13, art. 192a ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1393
law: Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły (spr.), , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Maria Tarnowska, Protokolant spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2016 r. sprawy ze skargi [...] z siedzibą w [...] na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] marca 2015 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wydania upoważnienia do wykonywania przewozów lotniczych oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi [...] z siedzibą w [...] jest decyzja Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] marca 2015 r., znak: [...] utrzymująca w mocy decyzję własną tego organu z dnia [...] lutego 2015 r. znak: [...].

Tą ostatnio wymienioną, z dnia [...] lutego 2015 r., Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego, na podstawie art. 191 ust. 6 pkt 1 i ust. 13 w zw. z art. 192a ust. 1 zd. 2 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze (Dz. U. z 2013 r. poz. 1393), art. 104 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267), z uwzględnieniem stosowanej tymczasowo Umowy między Rządem [...] a Gabinetem Ministrów [...] o transporcie lotniczym, sporządzonej w [...] w dniu [...] marca 2013 r., dalej Umowa, oraz ustaleń władz lotniczych [...] i Republiki [...] z dnia [...] listopada 2013 r. i z dnia [...] lutego 2014 r., odmówił wydania upoważnienia [...] z siedzibą w [...], dalej przewoźnik lotniczy, do wykonywania regularnych międzynarodowych przewozów lotniczych, w liczbie 4 częstotliwości tygodniowo, obejmujących przewóz pasażerów oraz bagażu na wnioskowanej trasie: [...] ([...]) - [...] ([...]) vv.

W uzasadnieniu powyższej decyzji z dnia [...] lutego 2015 r. Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego podał, że w dniu [...] grudnia 2014 r. przewoźnik lotniczy, uprawniony do wykonywania przewozów lotniczych w zakresie i na warunkach określonych w certyfikacie Przewoźnika lotniczego ([...]) nr [...] oraz koncesji na wykonywanie przewozu lotniczego nr [...], wydanych przez [...] władze lotnicze, złożył wniosek o wydanie upoważnienia do wykonywania regularnych przewozów lotniczych pomiędzy [...] a Republiką [...], na trasie z/do [...] ([...]) do/z [...] ([...]) w liczbie 4 częstotliwości tygodniowo.

Dalej, Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego podał, że zgodnie z art. 192a ust. 1 ustawy - Prawo lotnicze, przewozy regularne lub serię przewozów nieregularnych na określonych trasach lub obszarach między [...] a państwem trzecim może wykonywać, poza polskim przewoźnikiem lotniczym, tylko przewoźnik lotniczy wspólnotowy ustanowiony, w rozumieniu Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, na terytorium [...], który uzyska upoważnienie, o którym mowa w art. 191 ust. 2 ustawy - Prawo lotnicze, przy czym przepisy art. 191 ust. 5-14 i art. 192 ww. ustawy stosuje się odpowiednio.

Stosowanie do art. 191 ust. 6 pkt 1 i ust. 13 w zw. z art. 192a ust. 1 zd. 2 ustawy - Prawo lotnicze, Prezes Urzędu może odmówić udzielenia upoważnienia ubiegającemu się o nie przewoźnikowi lotniczemu albo je ograniczyć - w szczególności w odniesieniu do oferowanej zdolności przewozowej - w przypadkach, gdy jest to konieczne ze względu na ograniczenia wynikające z umów lub przepisów międzynarodowych.

Z kolei na podstawie art. 2 pkt 1) ustawy z dnia 14 kwietnia 2000 r. o umowach międzynarodowych (Dz. U. z 2000 r., poz. 443), umowa międzynarodowa oznacza porozumienie między [...] a innym podmiotem lub podmiotami prawa międzynarodowego, regulowane przez prawo międzynarodowe, niezależnie od tego, czy jest ujęte w jednym dokumencie czy w większej liczbie dokumentów, bez względu na jego nazwę oraz bez względu na to, czy jest zawierane w imieniu państwa, rządu czy ministra kierującego działem administracji rządowej właściwego do spraw, których dotyczy umowa międzynarodowa. Na podstawie art. 12 ust. 1 związanie się umową międzynarodową następuje poprzez jej ratyfikację lub zatwierdzenie, przy czym umowy nie podlegające ratyfikacji zatwierdzane są przez Radę Ministrów w drodze uchwały.

Następnie Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego, w zakresie umów międzynarodowych pomiędzy [...] a [...], wskazał na bilateralną umowę o komunikacji lotniczej pomiędzy [...] a [...], dalej umowa, podpisaną w dniu [...] marca 2013 r., zatwierdzoną uchwałą Rady [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. oraz co do której [...] potwierdziła stronie [...] fakt związania się ww. umową, w drodze noty dyplomatycznej z dnia [...] stycznia 2014 r. ze strony Ministerstwa Spraw Zagranicznych. Postanowienia ww. umowy na mocy uzgodnień władz lotniczych stosowane są tymczasowo.

Organ wyjaśnił, że zgodnie z postanowieniami Załącznika 1 cz. II ww. umowy, wyznaczone przedsiębiorstwo lotnicze jakiejkolwiek umawiającej się strony może eksploatować linie lotnicze na uzgodnionych trasach z maksymalną częstotliwością jaka zostanie uzgodniona między władzami lotniczymi umawiających się stron.

Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego wskazał, że w dniach [...] listopada 2013 r. i [...] lutego 2014 r. pomiędzy władzami lotniczymi [...] i [...] uzgodniono liczbę częstotliwości na trasie [...] - [...] w liczbie 14 tygodniowo, a dodatkowo – w liczbie 10 tygodniowo na pozostałych trasach.

W związku z powyższym, [...] zobowiązała się do przestrzegania ustaleń co do praw przewozowych w liczbie 14 tygodniowo na trasie pomiędzy [...] a [...]. Przy czym nie zastrzeżono braku ograniczenia dotychczasowych praw przewozowych przyznanych przed związaniem się umową. Tym samym uzgodnienie praw w liczbie częstotliwości do 14 tygodniowo na trasie [...]-[...]., dotyczy łącznie zarówno praw przyznanych przed, jak i po związaniu się umową.

Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego podkreślił przy tym, iż [...] Linie Lotnicze [...] S. A. z siedzibą w [...] posiadają upoważnienie Prezesa Urzędu z dnia [...] lipca 2003 r. do wykonywania regularnych krajowych i międzynarodowych przewozów lotniczych m. in. na trasie [...] - [...]. Upoważnienie przyznane zostało na czas nieokreślony i na nieograniczoną ani co do minimum ani co do maksimum liczbę częstotliwości, które mogą być wykonywane przez powyższego przewoźnika. Organ wskazał, że z akt sprawy wynika, iż [...] Linie Lotnicze [...] S. A. z siedzibą w [...] modyfikują liczbę wykonywanych operacji tygodniowo zgodnie z nieograniczonym zakresem upoważnienia. Z przedłożonych przez [...] Linie Lotnicze [...] S. A. informacji wynika, że w sezonie ZIMA 2014/2015 przewoźnik ten wykonuje 10 częstotliwości tygodniowo na ww. trasie, przy czym na dzień wydania niniejszej decyzji, [...] Linie Lotnicze [...] S. A nie powiadomiły o zamiarze zaprzestania wykonywania lotów w następnym sezonie rozkładowym.

Mając na uwadze powyższe Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego uznał, iż z uwagi na zakres upoważnienia [...] Linii Lotniczych [...] S. A. z siedzibą w [...], w każdym czasie możliwe jest, zgodnie z upoważnieniem, zwiększenie przez ww. przewoźnika lotniczego liczby wykonywanych operacji na ww. trasie. Z tego względu, zdaniem organu, nie można mówić o istnieniu wolnych praw przewozowych, które mogłyby być przyznane przewoźnikowi lotniczemu we wnioskowanej liczbie 4 częstotliwości tygodniowo na trasie [...]-[...]. Przyznanie praw przewoźnikowi lotniczemu, bez uprzedniego ograniczenia upoważnienia [...] Linii Lotniczych [...] S. A. z siedzibą w [...] do konkretnej liczby przyznanych praw, w razie następnie zwiększenia lotów przez [...] Linie Lotnicze [...] S. A., zgodnie z upoważnieniem naraziłoby zarówno przewoźnika lotniczego, jak i [...] Linie Lotnicze [...] S. A. na szkodę w razie braku zezwolenia władz [...] na wlot w przestrzeń powietrzną [...] ze względu na zobowiązania międzynarodowe i przekroczenie uzgodnionej liczby przyznanych praw przewozowych. Tym samym, z punktu widzenia zarówno interesów zainteresowanych przewoźników lotniczych, interesu społecznego, jak i podjętych zobowiązań międzynarodowych, odmowa udzielenia upoważnienia przewoźnikowi lotniczemu jest konieczna ze względu na ograniczenia wynikające z umowy międzynarodowej z [...] na podstawie art. 191 ust. 6 pkt 1 ustawy Prawo lotnicze.

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] złożyła [...] z siedzibą w [...]. We wniosku tym przewoźnik lotniczy zarzucił powyższej decyzji naruszenie:

1) art. 6 k.p.a. i art. 107 § 1 k.p.a. w związku z art. 8 k.p.a. oraz art. 87 ust. 1 oraz art. 91 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez oparcie rozstrzygnięcia decyzji o sporządzoną w dniu [...] marca 2013 r. Umowę między Rządem [...] a Gabinetem Ministrów [...] o transporcie lotniczym, stosowaną tymczasowo na mocy uzgodnień władz lotniczych oraz o uzgodnienia władz lotniczych z dnia [...] listopada 2013 r. oraz z dnia [...] lutego 2014 r., podczas, gdy umowa ta oraz uzgodnienia władz lotniczych [...] i [...] nie zostały ratyfikowane i nie mają charakteru powszechnie obowiązującego, a zatem nie mogą stanowić podstawy prawnej rozstrzygnięć wobec indywidualnych podmiotów, w tym nie mogą stanowić podstawy prawnej decyzji;

2) art. 6 k.p.a., art. 104 § 1 k.p.a. i art. 107 § 1 k.p.a. w związku z art. 191 ust. 6 pkt 1 i ust. 13 w związku z art. 192a ust. 1 ustawy - Prawo lotnicze, poprzez odmowę wydania przewoźnikowi lotniczemu objętego wnioskiem upoważnienia bez podstawy prawnej;

3) art. 80 k.p.a. w związku z art. 191 ust. 2 oraz art. 191 ust. 6 ustawy - Prawo lotnicze, poprzez wadliwą ocenę materiału dowodowego, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że wydane przewoźnikowi [...] upoważnienie pozostaje w mocy, w zakresie w jakim uprawnia tego przewoźnika lotniczego do wykonywania regularnych przewozów na trasie pomiędzy [...] a [...], podczas gdy postanowienia obowiązującej w dniu wydania upoważnienia Umowy między Rządem [...] a Rządem [...] o komunikacji lotniczej zawartej w dniu [...] stycznia 1994 r. zostały zastąpione postanowieniami umowy z dnia [...] marca 2013 r., więc upoważnienie [...], w zakresie wskazanym powyżej, wygasło zgodnie z warunkami w nim określonymi (punkt XII);

4) art. 80 k.p.a. w związku z art. 191 ust. 2 ustawy - Prawo lotnicze, poprzez wadliwą ocenę materiału dowodowego polegającą na bezzasadnym uznaniu, iż udzielone [...] upoważnienie ma charakter wyłączny, co uprawnia [...] do wykonywania regularnych przewozów lotniczych na trasie pomiędzy [...] a [...] w maksymalnej, dostępnej w wyniku porozumień między władzami lotniczymi [...] i [...], tygodniowo liczbie częstotliwości, podczas gdy w opinii przewoźnika lotniczego, upoważnienie [...], które uprawnia [...] do wykonywania przewozów lotniczych na trasie [...]-[...] bez wskazania konkretnej liczby częstotliwości tygodniowo, posiada charakter niewyłączny, uprawniając [...] do wykonywania przewozów lotniczych tylko w takim zakresie, w jakim nie koliduje to z uprawnieniami przyznanymi innym przewoźnikom lotniczym;

5) art. 107 i art. 108 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana Dz. Urz. UE 2012 C 326 s. 47), dalej TFUE w związku z art. 191 ust. 2 i ust. 6 ustawy Prawo lotnicze, poprzez:

a) udzielenie przewoźnikowi [...] niezgodnej z rynkiem wewnętrznym pomocy publicznej bez uzyskania uprzedniej zgody Komisji Europejskiej, polegającej na stosowaniu przepisów ustawy Prawo lotnicze w taki sposób, że upoważnienie [...], w zakresie wykonywania przewozów lotniczych na trasie pomiędzy [...] a [...], ma charakter nieograniczony i wyłączny, co trwale uniemożliwia przyznanie innym przewoźnikom lotniczym upoważnień na tej trasie oraz czyni z przewoźnika lotniczego [...] monopolistę w zakresie wykonywania przedmiotowych przewozów,

b) brak zaprzestania udzielania [...] pomocy publicznej, o której mowa powyżej, poprzez dokonanie wykładni upoważnienia [...] jako uprawnienia niewyłącznego i poprawnego zastosowania przepisów ustawy Prawo lotnicze poprzez udzielenie przewoźnikowi lotniczemu upoważnienia do wykonywania przewozów objętych wnioskiem,

c) nieudzielenie przewoźnikowi lotniczemu ochrony przed pomocą publiczną, o której mowa powyżej, poprzez przywrócenie konkurencji w drodze wydania upoważnienia objętego wnioskiem.

Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego decyzją z dnia [...] marca 2015 r., znak: [...], po rozpatrzeniu powyższego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] lutego 2015 r. znak: [...].

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] marca 2015 r. Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego podał, że zarzuty zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie zasługują na uwzględnienie.

W szczególności organ wyjaśnił, że podstawą prawną decyzji z dnia [...] lutego 2015 r. są przepisy z art. 191 ust. 6 pkt 1 i ust. 13 w zw. z art. 192a ust. 1 zd. 2 ustawy - Prawo lotnicze oraz art. 104 § 1 i § 2 k.p.a., zatem nie jest zasadny zarzut wydania ww. decyzji bez podstawy prawnej. Natomiast brak wskazania konkretnej jednostki redakcyjnej zarówno Umowy z [...] jak również uzgodnień władz lotniczych potwierdza, iż decyzja została oparta na przepisach ustawy - Prawo lotnicze z pośrednim odwołaniem się do warunków Umowy z [...] oraz uzgodnień władz lotniczych, na co wskazuje ponadto sformułowanie "z uwzględnieniem", a co jest możliwe na podstawie konstrukcji odesłania ustawowego do umów międzynarodowych z art. 191 ust. 6 pkt 1) oraz art. 190 ustawy - Prawo lotnicze bez wskazania konkretnej jednostki redakcyjnej. Zdaniem organu, nieuzasadniony jest zatem zarzut naruszenia art. 6 i art. 107 § 1 k.p.a., tym bardziej, iż w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] lutego 2015 r. organ odesłał do postanowień załącznika nr 1 cz. II Umowy z [...], na mocy którego przyznano ograniczone prawa przewozowe skonkretyzowane następnie co do liczby, w uzgodnieniach władz lotniczych - również powołanych w uzasadnieniu decyzji.

Odnosząc się do naruszenia art. 8 k.p.a. Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego wskazał, że pomimo nieogłoszenia, na dzień wydania ww. decyzji, Umowy z [...] czy też publikacji treści uzgodnień władz lotniczych, niezasadny jest zarzut oparcia decyzji na "niejawnych i niedostępnych publicznie" uzgodnieniach władz lotniczych. Wskazał, iż przewoźnik lotniczy pismem Prezesa ULC z dnia [...] stycznia 2015 r. ([...]) został poinformowany o liczbie częstotliwości uzgodnionych pomiędzy władzami lotniczymi na trasie [...]-[...] a także o fakcie, iż ww. częstotliwości nie są dostępne i nie mogą być przyznane. Jednocześnie wskazał, że informacje o zawarciu Umowy z [...] dostępne są na stronie internetowej Ministerstwa Spraw Zagranicznych w bazie traktatowej.

W zakresie zarzutu naruszenia art. 87 oraz art. 91 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego wskazał, iż zarzuty te nie są zasadne. Wyjaśnił, że całkowita odmowa stosowania Umowy z [...], pomimo braku ratyfikacji oraz ogłoszenia podczas, gdy strony postanowiły o jej prowizorycznym stosowaniu, naruszałaby art. 9 Konstytucji RP, który zobowiązuje [...] do przestrzegania wiążącego ją prawa międzynarodowego. Jednocześnie wskazał, iż art. 190 oraz art. 191 ust. 6 pkt 1) ustawy - Prawo lotnicze zawierają odesłania do umów międzynarodowych, co wywołuje pewne skutki prawne. W zakresie odesłania ustawowego organ wskazał, iż nie jest ono prawnie wyłączone i na podstawie art. 9 Konstytucji RP może wywołać skutki prawne. Organ podał, że analiza treści odesłań z art. 190 ustawy - Prawo lotnicze do umów międzynarodowych wiążących (tj. zarówno ratyfikowanych, jak i nieratyfikowanych), jak i z art. 191 ust. 6 pkt 1) do umów międzynarodowych powoduje, iż jest możliwe z upoważnienia (odesłania) ustawowego zastosowanie umowy nieratyfikowanej, ponieważ system prawa krajowego przewiduje mechanizm do zastosowania tej umowy na zasadzie odesłania ustawowego. Dodatkowo organ wskazał, że jest możliwe zastosowanie umowy jeszcze nieogłoszonej a tymczasowo stosowanej dlatego, iż jest to zgodne z wolą stron Umowy z [...], które postanowiły o jej prowizorycznym stosowaniu, a ponadto ze względu na fakt, iż po pierwsze ani ww. ustawa o umowach międzynarodowych ani inne właściwe przepisy, nie przewidują obowiązku ogłaszania umów tymczasowo stosowanych, a po drugie ze względu na wspomnianą wyżej okoliczność, iż Prezes ULC poinformował przewoźnika lotniczego o zakresie dostępnych praw przewozowych przed wydaniem decyzji, zatem przewoźnikowi lotniczemu znane były okoliczności, na podstawie których Prezes ULC odmówił przyznania wnioskowanych praw, jeszcze przed otrzymaniem rozstrzygnięcia zawartego w decyzji. Ponadto podkreślić należy, iż sam przewoźnik lotniczy żądając udzielenia upoważnienia na wykonywanie przewozów regularnych na trasie [...] - [...] akcentuje warunki obowiązywania Umowy z [...] na etapie przed jej ogłoszeniem, bowiem nie jest możliwe określenie dostępności jakichkolwiek praw przewozowych bez uwzględnienia treści Umowy z [...] i uzgodnień władz lotniczych, co Prezes ULC wskazał w decyzji.

Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego uznał, że nie można zgodzić się z twierdzeniami przewoźnika lotniczego, że organ w decyzji przyznał, iż upoważnienie [...] ma charakter nieograniczony zarówno co do minimum, jak i maksimum częstotliwości. Organ wskazał w decyzji, że pomimo, iż upoważnienie [...] zostało w 2003 r. wydane bez żadnych ograniczeń, to od czasu zastosowania Umowy z [...] musi być wykonywane zgodnie z tą Umową, co przesądza o jego ograniczeniu do maksymalnie 14 częstotliwości tygodniowo. Zdaniem organu nieuprawniony jest wniosek o wprowadzaniu przez umowę jakichś ograniczeń, bowiem umowa wprowadza prawa przewozowe, które bez niej nie mogłyby być wykonywane z tym, że określa ich maksymalną ilość. Z uwagi na powyższe, w wypadku, gdy umowa międzynarodowa o komunikacji lotniczej nie należy do umów ratyfikowanych, nie można stwierdzić, iż wprowadza jakieś ograniczenia albo nakłada obowiązki na podmioty prywatne, bowiem bez takiej umowy żadne prawa nie mogłyby być wykonywane przez te podmioty. Jednocześnie limity przyznanych praw przewozowych w takich umowach powodują, iż mówimy o prawach przewozowych tyle, że ograniczonych. Dlatego też w razie odmowy przyznania takich praw (np. wskutek wyczerpania limitu) nie można mówić o nakładaniu ograniczeń na podmiot prywatny, a co najwyżej o nieprzyznaniu praw, które uległy skonsumowaniu.

Zdaniem Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego nie znajduje żadnego uzasadnienia - w świetle treści upoważnienia [...] - interpretacja proponowana przez przewoźnika lotniczego, że zmiana czy uchylenie umowy międzynarodowej, gdy jednocześnie nastąpiło zastąpienie jej przez nową umowę międzynarodową miało powodować wygaśnięcie upoważnienia [...]na daną trasę. Przyjęcie takiego poglądu oznaczałoby, iż każda zmiana (częściowe uchylenie) decyzji koncesyjnej [...], przewoźnika lotniczego, jak i jakiegokolwiek innego przewoźnika, powodowałaby wygaśnięcie upoważnień, co nie miało i nie ma miejsca, ponieważ interpretacja dokonana przez przewoźnika lotniczego jest nieprawidłowa. Jeśli upoważnienie nie wskazuje danej umowy międzynarodowej, ani też danej decyzji koncesyjnej to nieuprawniona jest wykładnia, iż odwołuje się do konkretnego aktu administracyjnego czy umowy międzynarodowej. Zdaniem organu prawidłowo został oceniony materiał dowodowy w postaci upoważnienia [...] i nie ma podstaw do uznania, iż upoważnienie [...] wygasło z dniem [...] marca 2013 r.

W zakresie z kolei charakteru prawnego upoważnienia, Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego wskazał, że przepisy prawa lotniczego nie konstytuują jego wyłącznego bądź niewyłącznego charakteru a priori, a o ile samo upoważnienie na to nie wskazuje trudno zakładać wyłączny lub też niewyłączny jego charakter. Zdaniem organu, zgodzić należy się ze stanowiskiem, iż również kwestia czy upoważnienie może być wydane tylko jednemu czy większej liczbie podmiotów nie została jasno uregulowana w przepisach prawa lotniczego. W świetle powyższego podkreślił, iż o charakterze prawnym upoważnienia, które wydawane jest na daną trasę, będzie decydowała w konkretnym przypadku okoliczność czy na podstawie umowy międzynarodowej na konkretnej trasie obowiązują prawa przewozowe w ograniczonej liczbie częstotliwości. W przypadku, gdy umowa międzynarodowa dotycząca regularnego przewozu lotniczego nie przewiduje ograniczonych praw przewozowych, wtedy też żadne upoważnienie nie będzie miało charakteru wyłącznego, pomimo, że zarazem będzie mogło mieć charakter nieograniczony. W przypadku natomiast, gdy w związku z umową międzynarodową przewidziano ograniczone prawa przewozowe lub w drodze uzgodnień władz lotniczych określono maksymalną liczbę dostępnych częstotliwości tygodniowo, wtedy każde wydane upoważnienie będzie limitowane co najmniej pulą dostępnych częstotliwości i to tylko w zakresie w jakim nie koliduje z wcześniej wydanymi upoważnieniami bądź upoważnieniami wydawanymi jednocześnie w procedurze konkursowej, o której mowa w rozporządzeniu MTBiGM. Organ wskazał, że w takim też kontekście rozpatrywać należało upoważnienie [...], które jak wskazał Prezes ULC pomimo, iż zostało wydane w nieograniczonej co do minimum ani maksimum liczbie częstotliwości, to w obecnej sytuacji prawno-międzynarodowej może być wykonywane do maksymalnie 14 częstotliwości tygodniowo ze względu na uwarunkowania prawno-międzynarodowe i konieczność ich przestrzegania.

Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego podał, że żaden przepis nie nakazuje wskazywania w treści upoważnienia liczby przyznanych częstotliwości, przy czym, w razie ograniczonych praw przewozowych naturalne jest określanie liczby przyznanych częstotliwości ze względu na konieczność podziału wśród uczestników konkursu jedynie tylu częstotliwości ile zostało przewidzianych przez umowy międzynarodowe, co wtedy przesądza o reglamentacyjnym charakterze takich upoważnień. Jednocześnie w zakresie stanowiska przewoźnika jakoby przepisy nie precyzowały czy upoważnienie może być udzielone tylko jednemu przewoźnikowi, podkreślił, iż ewentualna reglamentacja liczby przewoźników, którym może być udzielone upoważnienie, jest kwestią następczą wynikającą z istnienia ograniczonych praw przewozowych, w tym z monodesygnacji.

Z zasady obligatoryjnym elementem upoważnienia nie jest wskazanie konkretnej liczby wnioskowanych częstotliwości. Ponadto w dacie wydania upoważnienia [...] nawet w wypadku istnienia praw przewozowych w liczbie wynikającej z umowy, nie istniały przepisy obligujące do przeprowadzenia w tym przedmiocie konkursu pomiędzy zainteresowanymi przewoźnikami. Jednocześnie nie zachodzą warunki do uznania, iż upoważnienie [...] należało uchylić, unieważnić albo ograniczyć czy też, że skutek taki nastąpił, z powodu zmiany stanu prawnego po dacie udzielenia upoważnienia. Dlatego też nieuprawniony i nie wynikający z żadnych przepisów jest wniosek przewoźnika lotniczego jakoby brak wskazania liczby częstotliwości w upoważnieniu [...] oznaczał, iż [...] nie może wykonywać pełnej dostępnej liczby częstotliwości w związku z aktualnymi zobowiązaniami międzynarodowymi. Organ wskazał, że obecnie nie weszły jeszcze w życie przepisy z art. 191 ust. 8 ustawy - Prawo lotnicze pozwalające Prezesowi ULC na ocenę efektywności wykonywanych praw przewozowych. Aktualnie możliwa jest kontrola jedynie okoliczności czy przewoźnik nie przekracza ustalonej dla niego maksymalnej liczby praw. W sytuacji natomiast wykorzystywania de facto mniejszej ilości praw, niż wynika z upoważnienia, Prezes ULC nie ma podstaw prawnych dla dokonania oceny, na podstawie której mógłby dokonać ograniczenia upoważnienia.

Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego odnosząc się do zarzutu określonego w pkt 5 wskazał, że treść art. 107 ust. 1 TFUE jednoznacznie określa, iż kryteria uznania korzyści za pomoc publiczną w rozumieniu ww. przepisu muszą być spełnione łącznie. W związku z tym, w ocenie Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego, nie znajduje uzasadnienia dokonywana przez przewoźnika lotniczego analiza każdego z opisywanych kryteriów odrębnie, ponieważ nawet w wypadku stwierdzenia, iż upoważnienie [...] stanowi korzyść ekonomiczną czy uprawnienie selektywne, to bez jednoczesnego stwierdzenia, iż spełnione są pozostałe kryteria z art. 107 TFUE nie przesądza to o istnieniu pomocy publicznej, na którą powołuje się przewoźnik lotniczy. Przechodząc do analizy kryteriów przedstawionych przez przewoźnika lotniczego, z zastrzeżeniem, iż jedynie łączna ich ocena prowadzić może do usprawiedliwionych ocen prawnych, stwierdził, iż korzyść ekonomiczna przewoźnika [...], którą uzyskuje poprzez eksploatację połączenia na trasie [...]-[...] na podstawie upoważnienia udzielonego przez Prezesa ULC, jak dotychczas na zasadzie monopolu, co zdaniem przewoźnika lotniczego przesądza także o jej selektywnym charakterze, nie spełnia jednocześnie kryteriów pomocy przyznanej przez państwo lub przy użyciu zasobów państwowych ani też warunku wpływu (potencjalnego wpływu) na wymianę handlową między Państwami Członkowskimi. W odniesieniu do powyższego podkreślił, iż za pomoc państwa lub pomoc przy użyciu zasobów państwowych w rozumieniu art. 107 TFUE nie może być uznana korzyść ekonomiczna w związku z działaniem organów państwowych, jeśli nie powoduje to uszczuplenia bądź konkretnego ryzyka uszczuplenia budżetu państwowego. Zdaniem organu, korzyść ekonomiczna, na którą powołuje się przewoźnik lotniczy, w żaden sposób nie może zostać uznana za pomoc publiczną, bowiem nie sposób uznać, iż w wyniku udzielenia upoważnienie [...] doszło do jakiegokolwiek uszczuplenia lub ryzyka uszczuplenia budżetu [...]. Podkreślił, iż okoliczność wykonywania przewozów na trasie [...] -[...] przez [...] nie oddziałuje obecnie ani w przeszłości ujemnie na budżet państwa. Przy czym nieuzasadniony jest argument przewoźnika lotniczego jakoby opłata lotnicza za wydanie upoważnienia w 2003 r. nie odzwierciedlała wartości rynkowej upoważnienia [...]. W świetle powyższego, zdaniem organu, nie sposób uznać korzyść ekonomiczną [...] wynikającą z wykonywania połączeń na trasie [...]-[...] za pomoc publiczną w rozumieniu art. 107 TFUE. Brak jest bowiem jakiegokolwiek wpływu, związku przyczynowego oraz skutku pomiędzy udzieleniem upoważnienia [...] a uszczupleniem czy rezygnacją (a w obu przypadkach ryzykiem takowych) z zasobów przez budżet państwa.

Zdaniem Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego nie zachodzą przesłanki unieważnienia upoważnienia [...] przez Prezesa ULC, zatem zarzut przewoźnika lotniczego nie mógł być uwzględniony. Organ wskazał, że zasada ochrony praw nabytych może zostać wzruszona przez Prezesa ULC począwszy od dnia 1 stycznia 2016 r. stosownie do art. 191 ust. 8 ustawy Prawo lotnicze.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] marca 2015 r., znak: [...] złożyła [...] z siedzibą w [...] wnosząc o stwierdzenie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w całości nieważności zaskarżonej decyzji, ewentualnie o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

I. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.:

1) art. 6 k.p.a., art. 87 ust. 1, art. 91 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na: (i) utrzymaniu w mocy decyzji wydanej w I instancji opartej o sporządzoną w dniu 12 marca 2013 r. Umowę między Rządem [...] a Gabinetem Ministrów [...] o transporcie lotniczym, stosowaną tymczasowo na mocy uzgodnień władz lotniczych, oraz o uzgodnienia tych władz lotniczych z dnia [...] listopada 2013 r. oraz z dnia [...] lutego 2014 r., oraz (ii) oparciu zaskarżonej decyzji o ww. umowę z 2013 r. oraz wspomniane powyżej uzgodnienia władz lotniczych, podczas gdy ww. umowa i uzgodnienia władz lotniczych nie zostały ratyﬁkowane i nie mają charakteru powszechnie obowiązującego (przy czym uzgodnienia władz lotniczych nie są nawet publicznie dostępne), a zatem nie mogą stanowić podstawy prawnej rozstrzygnięć wobec podmiotów indywidualnych, w wyniku czego Prezes ULC podjął wadliwe rozstrzygnięcia w oparciu o niewłaściwy stan prawny i nie działał na podstawie powszechnie obowiązującego prawa, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziło do utrzymania decyzji wydanej w I instancji w mocy, podczas gdy powinna ona była zostać uchylona;

2) art. 6 i art. 104 § 1 k.p.a., w związku z art. 191 ust. 6 pkt 1 i ust. 13 w związku z art. 192a ust. 1 ustawy Prawo lotnicze oraz art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu decyzji wydanej w I instancji za prawidłową i utrzymaniu jej w mocy, podczas gdy decyzja ta została wydana bez podstawy prawnej, bowiem przepisy ustawy Prawo lotnicze nie upoważniają Prezesa ULC do odmowy wydania upoważnienia spółce, w szczególności odmowa nie była konieczna ze względu na ograniczenia wynikające z umów lub przepisów międzynarodowych, gdyż w rzeczywistości nie wynikała z istniejących ograniczeń prawno-międzynarodowych, a wyłącznie z faktu, że spółce pod ﬁrmą [...] Linie Lotnicze [...] S.A. z siedzibą w [...] w dniu [...] lipca 2003 r. Prezes ULC wydał upoważnienie do wykonywania regularnych krajowych i międzynarodowych przewozów handlowych na wyszczególnionych w nim trasach, w tym na trasie [...]-[...], a to uzasadnia stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.;

3) art. 80 k.p.a. w związku z art. 191 ust. 2 oraz art. 191 ust. 6 pkt 1 ustawy Prawo lotnicze poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na dokonaniu wadliwej oceny materiału dowodowego, a w konsekwencji błędnym przyjęciu, że upoważnienie wydane [...] pozostaje w mocy w zakresie, w jakim uprawnia [...] do wykonywania regularnych przewozów na trasie [...]-[...], podczas gdy w rzeczywistości w tym zakresie upoważnienie wygasło zgodnie z treścią jego punktu XII, zdanie pierwsze, z uwagi na zastąpienie obowiązującej w dniu wydania upoważnienia Umowy między Rządem [...] a Rządem [...] o komunikacji lotniczej zawartej w dniu [...] stycznia 1994 r. (która weszła w życie w dniu [...] lutego 1996 r.) postanowieniami Umowy z 2013 r., co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło do odmowy wydania wnioskowanego upoważnienia spółce z uwagi na rzekome obowiązywanie upoważnienia;

4) art. 80 k.p.a. w związku z art. 191 ust. 2 ustawy Prawo lotnicze i art. 191 ust. 2 ustawy Prawo lotnicze poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na dokonaniu wadliwej oceny materiału dowodowego, a w konsekwencji bezzasadnym uznaniu, że udzielone [...] upoważnienie ma charakter wyłączny, upoważniając w ten sposób [...] do wykonywania regularnych międzynarodowych przewozów lotniczych na trasie [...]-[...] maksymalnej dostępnej w wyniku uzgodnienia pomiędzy władzami [...] i [...] liczbie częstotliwości tygodniowo, co tym samym uniemożliwia wydanie upoważnień do wykonywania przewozów lotniczych na tej trasie innym przewoźnikom, podczas gdy w rzeczywistości upoważnienie (przyjmując hipotetyczne założenie, że wciąż obowiązuje w zakresie trasy [...]-[...] ma charakter niewyłączny, uprawniając [...] do wykonywania przewozów lotniczych na trasie [...]-[...] bez wskazania konkretnej liczby częstotliwości tygodniowo i bez wskazania, że [...] uprawniony jest do wykorzystania wszystkich dostępnych częstotliwości, a zatem uprawnia [...] do wykonywania przewozów lotniczych wyłącznie w zakresie, w jakim nie koliduje to z upoważnieniami wydawanymi przez Prezesa ULC na rzecz innych przewoźników, obejmujących konkretne liczby przyznanych im częstotliwości, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało bezzasadnym zaniechaniem wydania spółce wnioskowanego upoważnienia;

5) art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na braku uchylenia decyzji wydanej w I instancji w całości i wydania rozstrzygnięcia co do istoty sprawy poprzez udzielenie spółce upoważnienia do wykonywania regularnych, międzynarodowych przewozów lotniczych na trasie [...]-[...] zgodnie z wnioskiem spółki z dnia [...] grudnia 2014 r., pomimo, że narusza ona liczne przepisy prawa materialnego i procesowego, wskazane w niniejszej skardze, co tym samym miało istotny wpływ na wynik sprawy;

II. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.:

1) art. 191 ust. 6 pkt 1 w związku z art. 192a ust. 1 zdanie drugie ustawy Prawo lotnicze poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na bezzasadnym zastosowaniu tego przepisu i pomimo, że okoliczności objęte hipotezą wyrażonej w nim normy nie zostały spełnione, bowiem odmowa udzielenia spółce wnioskowanego upoważnienia nie była konieczna ze względu na ograniczenia wynikające z umów lub przepisów międzynarodowych, co miało wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło do bezpodstawnej odmowy wydania wnioskowanego upoważnienia spółce;

2) art. 107 i art. 108 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej w związku z art. 191 ust. 2 i ust. 6 ustawy Prawo lotnicze poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na odmowie udzielenia skarżącej wnioskowanego upoważnienia z uwagi na błędne stosowanie przez Prezesa ULC przepisów Prawa lotniczego, które doprowadziło do bezpodstawnego uznania, że upoważnienie [...] obowiązuje, a w zakresie wykonywania przewozów lotniczych na trasie [...]-[...] ma charakter nieograniczony i wyłączny, w wyniku czego w praktyce uczyniono [...] monopolistą na rynku przewozów lotniczych na trasie [...]-[...] i trwale uniemożliwiono przyznanie konkurentom [...] upoważnień do wykonywania przewozów na tej trasie, a tym samym: a) udzielono [...] niezgodnej z rynkiem wewnętrznym pomocy publicznej bez uzyskania uprzedniej zgody Komisji Europejskiej; b) nie zaprzestano udzielania [...] pomocy publicznej poprzez dokonanie prawidłowej wykładni upoważnienia jako uprawnienia niewyłącznego i nie zastosowano przepisów Prawa lotniczego w sposób zgodny z prawem Unii Europejskiej udzielając wnioskowanego upoważnienia spółce; c) nie udzielono spółce ochrony przed pomocą publiczną udzielona [...] poprzez przywrócenie konkurencji w drodze wydania wnioskowanego upoważnienia spółce.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Postępowanie w sprawie uruchomione zostało wnioskiem skarżącej spółki, będącej wspólnotowym przewoźnikiem lotniczym, o wydanie upoważnienia do wykonywania regularnych przewozów lotniczych pomiędzy [...] a Republiką [...], na trasie z/do [...] ([...]) do/z [...]-[...] ([...]) w liczbie 4 częstotliwości tygodniowo. Tym samym sprawa, z uwagi na zakres żądania, wymagała rozpatrzenia w oparciu o przepisy ustawy – Prawo lotnicze. Przepis art. 192a ust. 1 tej ustawy stanowi, że przewozy regularne lub serię przewozów nieregularnych na określonych trasach lub obszarach między [...] a państwem trzecim może wykonywać, poza polskim przewoźnikiem lotniczym, tylko przewoźnik lotniczy wspólnotowy ustanowiony, w rozumieniu Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, na terytorium [...], który uzyska upoważnienie, o którym mowa w art. 191 ust. 2, oraz wyznaczenie, o którym mowa w art. 191 ust. 4. Stanowi nadto, że przepisy art. 191 ust. 5-14 i art. 192 stosuje się odpowiednio. Art. 192a w ust. 2 i 3 określa przy tym, jakie wymogi przewoźnik wspólnotowy winien łącznie spełnić ubiegając się o powyższe oraz, w jaki sposób je udokumentować.

Z przytoczonej regulacji prawnej wynika tym samym, iż polskie przepisy umożliwiają co do zasady wykonywanie -poza polskim przewoźnikiem lotniczym- wspólnotowemu przewoźnikowi, przewozów na trasach pomiędzy [...] a państwem trzecim. Nie budzi jednocześnie wątpliwości Sądu, iż ubiegając się o upoważnienie do wykonywania takich przewozów, skarżąca spółka uczyniła zadość wymogom formalnym wynikającym z ww. przepisów art. 192a. Niemniej, zadaniem organy orzekającego w tej sprawie było nie tylko sprawdzenie złożonego wniosku pod względem formalnym, ale też przeprowadzenie postępowania wykluczającego wystąpienie przesłanek negatywnych uregulowanych w art. 191 ust. 6 od pkt 1 do pkt 4 ww. ustawy, w związku z odesłaniem zawartym w ww. art. 192a ust. 1 tej ustawy, których to stwierdzenie uprawnia organ do wydania decyzji o odmowie udzielenie upoważnienia lub wyznaczenia. Czynione w związku z tym podaniem ustalenia musiały przy tym w pierwszej kolejności obejmować kwestię dotyczącą rodzaju prawa przewozowego obowiązującego na trasie wskazanej w tym podaniu, a tym samym – ustalenia władz Państw, [...] i [...] w zakresie transportu lotniczego.

Takie też postępowanie w sprawie miało miejsce, a ustalenia poczynione w jego wyniku uzasadniały zdaniem Sądu zastosowanie art. 191 ust. 6 pkt 1 ustawy – Prawo lotnicze i wydanie w efekcie na jego podstawie decyzji negatywnej dla wnioskującej spółki.

W myśl tego przepisu, Prezes Urzędu może odmówić udzielenia upoważnienia lub wyznaczenia ubiegającemu się o nie polskiemu przewoźnikowi lotniczemu albo je ograniczyć - w szczególności w odniesieniu do oferowanej zdolności przewozowej - w przypadkach gdy jest to konieczne ze względu na ograniczenia wynikające z umów lub przepisów międzynarodowych.

Stosując ten przepis organ wskazał na Umowę między Rządem [...] a Gabinetem Ministrów [...] o transporcie lotniczym, sporządzoną w [...] w dniu [...] marca 2013 r. oraz na ustalenia władz lotniczych [...] i Republiki [...] z dnia [...] listopada 2013 r. i z dnia [...] lutego 2014 r. Wskazana umowa bilateralna została zatwierdzona uchwałą Rady Ministrów z dnia [...] grudnia 2013 r., a jej postanowienia na mocy uzgodnień władz lotniczych stosowane są tymczasowo. Umowa ta i uzgodnienia Państw w oparciu o nią dokonane są o tyle istotne w sprawie, iż dotyczą prawa przewozowego (jego przyznania) i ustalają na trasie wskazanej w żądaniu spółki ograniczony charakter tego prawa. Należało więc wziąć pod uwagę, że zgodnie z postanowieniami Załącznika 1 cz. II ww. umowy, wyznaczone przedsiębiorstwo lotnicze jakiejkolwiek umawiającej się strony może eksploatować linie lotnicze na uzgodnionych trasach z maksymalną częstotliwością jaka zostanie uzgodniona między władzami lotniczymi umawiających się stron oraz, że w dniach [...] listopada 2013 r. i [...] lutego 2014 r. pomiędzy władzami lotniczymi [...] i [...] uzgodniono liczbę częstotliwości na trasie [...] - [...] w liczbie 14 tygodniowo. W związku z powyższym, organ obowiązany był przyjąć rozpatrując wniosek spółki, iż [...] zobowiązała się do przestrzegania ustaleń co do praw przewozowych w liczbie 14 tygodniowo na ww. trasie. Obowiązany był także wziąć pod uwagę, że uzgodnienie praw w liczbie częstotliwości do 14 tygodniowo na trasie [...] - [...], dotyczy łącznie zarówno praw przyznanych przed, jak i po związaniu się umową. W tej kwestii strony ww. umowy bilateralnej nie postanowiły bowiem inaczej.

W kontekście zarzutów skargi wskazać przy tym należy, iż rację ma skarżąca spółka twierdząc, że wskazana umowa międzynarodowa nie stanowi źródła prawa w rozumieniu art. 87 Konstytucji RP, nie została bowiem ratyfikowana ani opublikowana. Niemniej ponownie zważyć trzeba, iż została ona zatwierdzona zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, a strony tej umowy postanowiły o tymczasowym jej stosowaniu. Na jej też podstawie organ prawidłowo ustalił, iż na trasie [...]-[...] obowiązuje ograniczone prawo przewozowe w liczbie 14 częstotliwości tygodniowo, w obu kierunkach. Organ prawidłowo także w tym aspekcie przywołał definicję umowy międzynarodowej zawartą w art. 2 pkt 1 ustawy o umowach międzynarodowych; słusznie wskazał także na to, iż ww. umowa z 2013 r. jest wiążąca dla Polski wobec jej zatwierdzenia uchwałą Rady Ministrów – stosownie do art. 12 ust. 1 i art. 15 ust. 1 tej ustawy. Musiał tym samym wziąć pod uwagę, iż wprawdzie nie stanowi ona źródła prawa – w myśl art. 87 ust. 1 Konstytucji RP, który wskazuje jedynie na ratyfikowane umowy międzynarodowe, ale skoro zgodnie z art. 9 Konstytucji RP – [...] ma obowiązek przestrzegać obowiązujących ją praw międzynarodowych, to również i tę umowę wobec odesłań zawartych w art. 191 ust. 6 pkt 1, obowiązany był wziąć pod uwagę. W konsekwencji Sąd nie podzielił tych zarzutów skargi, które wskazują na wydanie decyzji bez podstawy prawnej, czy też dotyczą nieuprawnionego oparcia się w wydanych w sprawie decyzjach na postanowieniach ww. umowy międzynarodowej. Przy czym, zdaniem Sądu, podstawę materialnoprawną rozstrzygnięć organu stanowiły przede wszystkim przepisy ustawy - Prawo lotnicze, a dokładnie w tym przypadku - art. 191 ust. 6 pkt 1 w zw. z art. 192a tej ustawy. Pierwszy z tych przepisów (znajdujący zastosowanie na podstawie art. 192a ust. 1 również do przewoźników wspólnotowych) odsyła do umów i przepisów międzynarodowych. Dlatego też należało zbadać i ustalić, czy obowiązują takie regulacje międzynarodowe, który dotyczą przewozów lotniczych na trasie [...]-[...] i [...]-[...]. W efekcie, kierując się art. 9 Konstytucji RP, Sąd nie podziela takiej oceny, która pozwalałaby organowi na pominięcie wiążącej [...] umowy międzynarodowej z 2013 r. dotyczącej transportu lotniczego i prawa przewozowego na ww. trasie. Dodać przy tym należy, iż sam przewoźnik lotniczy w niniejszej sprawie żądając udzielenia upoważnienia na wykonywanie przewozów regularnych na trasie [...] - [...] akcentuje warunki obowiązywania Umowy z [...] (na etapie przed jej ogłoszeniem), a to z tej przyczyny, że nie jest możliwe (jak zdaje się sam dostrzegać) określenie dostępności jakichkolwiek praw przewozowych bez uwzględnienia treści Umowy z [...] i uzgodnień władz lotniczych w tym zakresie, co Prezes ULC prawidłowo podniósł w wydanej decyzji.

Dokonując kolejnych ustaleń w sprawie, organ prawidłowo uwzględnił wydane dla polskiego przewoźnika lotniczego upoważnienie z dnia [...] lipca 2003 r., obejmujące przedmiotową trasę [...] – [...] (w obu kierunkach). Upoważnienie to przyznane zostało na czas nieokreślony i na nieograniczoną ani co do minimum ani co do maksimum liczbę częstotliwości, które mogą być wykonywane przez powyższego przewoźnika. W dacie jego przyznania limity częstotliwości lotów bowiem nie obowiązywały, a nadto - żaden przepis nie stanowi o potrzebie ich określania w wydanym upoważnieniu. Organ w kontekście tego upoważnienia dla Spółki [...] prawidłowo wskazał, iż jest ono nadal obowiązujące, i -co więcej- realizowane. W tej pierwszej kwestii, dotyczącej ważności wskazanego upoważnienia, prawidłowo podniósł w zaskarżonej decyzji, iż zmiana umowy pomiędzy Państwami - [...] i [...], nie spowodowała jego wygaśnięcia. Ocena w tym zakresie była w sprawie konieczna z uwagi na brzmienie pkt XII ww. upoważnienia (mającego, co warto zaznaczyć, formę decyzji administracyjnej – v. art. 192 ust. 1 ustawy – Prawo lotnicze), zgodnie z którym "Niniejsze upoważnienie udzielone jest na czas obowiązywania koncesji i umów dwustronnych między [...] a krajami przynależności portów lotniczych wymienionych w pkt I, w zależności od tego, które z ww. dokumentów stracą moc obowiązywania wcześniej." Niemniej, organ prawidłowo stwierdził, że skoro upoważnienie to nie wskazuje danej umowy międzynarodowej (ani też danej decyzji koncesyjnej), to nieuprawniona jest wykładnia wskazująca na to, że każda zmiana tej umowy (czy decyzji koncesyjnej), stanowiłaby o wygaśnięciu takiego upoważnienia (w sytuacji, gdy przyznane prawo/uprawnienie nie zostało w żaden sposób cofnięte). Z tego też powodu Sąd podzielił ocenę organu, iż upoważnienie dla [...] S. A. w [...] nadal obowiązuje, bo nie wygasło z dniem [...] marca 2013 r. (tj. z dniem podpisania nowej umowy pomiędzy ww. Państwami), i musi być brane pod uwagę w niniejszej sprawie.

Mając na uwadze powyższe Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego prawidłowo w efekcie przyjął, iż z uwagi na zakres upoważnienia [...] S. A. z siedzibą w [...], w każdym czasie możliwe jest, zgodnie z tym upoważnieniem, zwiększenie przez ww. przewoźnika lotniczego liczby wykonywanych operacji na przedmiotowej trasie (do 14 tygodniowo w obu kierunkach, wobec nowych uzgodnień między Państwami, [...] i [...]). Z tego względu, nie można mówić o istnieniu wolnych praw przewozowych, które mogłyby być przyznane skarżącej spółce we wnioskowanej liczbie 4 częstotliwości tygodniowo. Organ musiał bowiem zważyć, iż na trasie[...]-[...] i [...]-[...] obowiązuje ograniczone prawo przewozowe, jak i musiał wziąć pod uwagę ustaloną częstotliwość lotów. Musiał także wziąć pod uwagę, iż w obrocie prawnym nadal funkcjonuje upoważnienie wydane dla innego przewoźnika lotniczego obejmujące ww. trasę, a to musiało doprowadzić ten organ do stwierdzenia, że pozytywne załatwienie rozpatrywanego wniosku w tym stanie nie jest możliwe. Upoważnienie dla Spółki [...] ma formę decyzji i pozostaje w obrocie prawnym. Dopiero jego wzruszenie pozwalałoby na przeprowadzenie procedury konkursowej, zgodnie z ustawą i rozporządzeniem wykonawczym, które weszło w życie w 2013 r. (Dz. U. z [...] r., poz. [...]). Jak stanowi bowiem przepis art. 191 ust. 7 ustawy o Prawo lotnicze (znajdujący zastosowanie także do wspólnotowych przewoźników lotniczych, a to na mocy art. 192a ust. 1), jeżeli o upoważnienie do wykonywania przewozów lotniczych na tej samej trasie, o którym mowa w ust. 2, występuje dwóch lub więcej przewoźników lotniczych, w przypadku ograniczonych praw przewozowych, Prezes Urzędu udziela upoważnienia przewoźnikowi po przeprowadzeniu konkursu, w którym jako kryteria oceny przyjmuje się w szczególności:

1) zdolność do zapewnienia przez przewoźnika lotniczego właściwego poziomu usług i konkurencyjnego poziomu opłat za przewozy oraz skutecznego konkurowania z przewoźnikami lotniczymi innymi niż określeni w ust. 1 i art. 192a;

2) wcześniej poniesione nakłady na rozwój połączenia będącego przedmiotem konkursu i dotychczas osiągane przez przewoźnika lotniczego wyniki ekonomiczne.

Niemniej stan prawny i faktyczny w niniejszej sprawie nie pozwalał na zastosowanie ww. przepisu i uruchomienie procedury konkursowej, a w efekcie - na inne załatwienie tej sprawy. Dostrzec jednak należy, iż nie jest tak jak twierdzi skarżąca, że wydane dla Spółki [...] upoważnienie nie może być cofnięte. W myśl bowiem art. 191 ust. 8 ww. ustawy (obowiązującego od dnia 1 stycznia 2016 r. w stosunku do praw nabytych), Prezes Urzędu, na uzasadniony wniosek zainteresowanego przewoźnika lotniczego, może dokonać oceny efektywności wykorzystywania ograniczonych praw przewozowych, cofnąć upoważnienie i przeprowadzić konkurs.

Z tych przyczyn Sąd nie podzielił zarzutów skargi. Nie zgodził się ze skarżącą, aby wydane decyzje zapadły bez podstawy prawnej, jak również, aby w sprawie nie poczyniono koniecznych ustaleń faktycznych. Sąd nie stwierdził nadto, aby w sprawie doszło do naruszenia przepisów Konstytucji [...]. Zdaniem Sądu sprawa została należycie rozpatrzona, z uwzględnieniem obowiązującego stanu prawnego i wszystkich tych okoliczności, które mogły mieć w niej znaczenie prawne.

Dodatkowo w kontekście zarzutów skargi Sąd zaznacza, iż nie znajduje żadnych podstaw do tego, aby w tym postępowaniu analizować kwestię prawidłowości wydania upoważnienia dla Spółki [...]. To nie w tym zakresie postępowanie zostało wszczęte, a na jego potrzeby konieczne było jedynie uwzględnienie faktu jego udzielenia, jak również zbadanie, czy nadal obowiązuje. Pozostałe kwestie pozostawały poza zakresem tego postępowania, tym bardziej, iż postępowanie to nie toczyło się z udziałem Spółki [...] (ale też nie musiało, skoro nie było jego przedmiotem wzruszenie upoważnienia udzielonego tej Spółce). Sąd zauważa także ponownie, iż odmowa stosowania ww. umowy bilateralnej przed ogłoszeniem i ratyfikacją naruszałaby art. 9 Konstytucji [...], który zobowiązuje [...] do przestrzegania wiążącego ją prawa międzynarodowego.

W konsekwencji, Sąd zgadza się z organem, iż przyznanie praw przewoźnikowi lotniczemu, bez uprzedniego ograniczenia upoważnienia [...] S. A. z siedzibą w [...] do konkretnej liczby przyznanych praw, w razie następnie zwiększenia lotów przez [...] S. A., zgodnie z upoważnieniem, naraziłoby zarówno skarżącą, jak i [...] S. A. na szkodę w razie braku zezwolenia władz [...] na wlot w przestrzeń powietrzną [...] ze względu na zobowiązania międzynarodowe i przekroczenie uzgodnionej liczby przyznanych praw przewozowych. Tym samym, z punktu widzenia zarówno interesów zainteresowanych przewoźników lotniczych, interesu społecznego, jak i podjętych zobowiązań międzynarodowych, odmowa udzielenia upoważnienia skarżącej była konieczna i uzasadniona ograniczeniami wynikającymi z umowy międzynarodowej z [...], na podstawie art. 191 ust. 6 pkt 1 ustawy - Prawo lotnicze.

W tej sytuacji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.