Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 895/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-09-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par 1 pkt 5 i pkt 7; art. 145b; art. 147; art. 148; art. 150 par 2; art. 151 par 1 pkt 2; art. 156; art. 154; art. 151 par 1 pkt 2; art. 7; art. 7a; art. 8; art. 9;
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 260 ust. 1; art. 4 ust. 3;
journal: Dz.U. 2004 nr 90 poz 864
law: Traktat o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie: Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Sędzia WSA Dorota Dziedzic-Chojnacka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym dnia 2 września 2020 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi "(...)" sp. z o.o. z siedzibą w "(...)"na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z "(...)" stycznia 2020 r. nr "(...)" w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia "(...)" grudnia 2019 r.; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej "(...)"sp. z o.o. z siedzibą w "(...)"kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej "GITD"), skarżoną decyzją, utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję, którą odmówił stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej "WITD") z [...] czerwca 2015 r., którą nałożono na Z. sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej "Skarżąca") karę pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia.

Jako podstawę prawną skarżonej decyzji wskazano m.in. art. 158 § 1 i § 2 w zw. z art. 156 § 1 oraz art. 157 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.), dalej "k.p.a.".

Do wydania skarżonego rozstrzygnięcia doszło w następującym stanie faktyczno-prawnym.

W maju 2015 r., na drodze krajowej nr [...] (dalej "[...] ") o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi pojazdów do 10 t, zatrzymano do kontroli pojazd składający się z ciągnika siodłowego oraz naczepy, którym wykonywany był w imieniu Skarżącej krajowy przejazd drogowy z ładunkiem proszku do prania w opakowaniach kartonowych na paletach EURO (ładunek podzielny). W wyniku przeprowadzonej kontroli drogowej i pomiarów ww. pojazdu ustalono, że nacisk jego pojedynczej osi napędowej wynosił 10,4 t, co po odjęciu 2%, zaokrąglonych do 0,1 t w gorę, dało przekroczenie o 0,4 t, a Skarżąca - jako podmiot wykonujący przejazd, nie posiadała stosownego zezwolenia na jego wykonanie (zezwolenia kat. III-VI).

W tym stanie rzeczy WITD, decyzją z [...] czerwca 2015 r., nałożył na Skarżącą karę pieniężną w wysokości 5.000 złotych, czyniąc to w oparciu m.in. o art. 64 i art. 140aa ust. 1-3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (j.t. Dz.U. z 2012 r. poz. 1137 ze zm.), dalej "p.r.d.".

Dnia 19 kwietnia 2019 r. Skarżąca wniosła do WITD o wznowienie postępowania zakończonego jego decyzją z [...] czerwca 2015 r., wskazując jako postawę żądania art. 145 § 1 pkt 5 oraz art. 145b, art. 147, art. 148 § 1, art. 150 § 2 i art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., a także powołując się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej "TSUE") z 21 marca 2019 r. w sprawie C-127/17, którym stwierdzono, że Rzeczpospolita Polska, wprowadzając ograniczenia dla swobodnego ruchu pojazdów o maksymalnym nacisku osi napędowej wynoszącym 11,5 t, uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej na podstawie przepisów art. 3 i art. 7 dyrektywy Rady 96/53/WE z dnia 25 lipca 1996 r. ustanawiającej dla niektórych pojazdów drogowych poruszających się na terytorium Wspólnoty maksymalne dopuszczalne wymiary w ruchu krajowym i międzynarodowym oraz maksymalne dopuszczalne obciążenia w ruchu międzynarodowym, zmienionej dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/719 z dnia 29 kwietnia 2015 r., w związku z pkt 3.1 i pkt 3.4 załącznika I do tej dyrektywy.

I.

Postanowieniem z [...] maja 2019 r. WITD odmówił wznowienia postępowania, stwierdzając, że wyrok TSUE z 21 marca 2019 r. nie może stanowić podstawy wyeliminowania decyzji administracyjnej z obrotu prawnego w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Uznał przy tym, że Skarżąca nie wskazała podstawy prawnej wznowienia, a w jego ocenie żaden z kodeksowych przepisów takiej podstawy - wznowienia postępowania w przypadku wydania wyroku przez TSUE, nie stanowi.

Skarżąca na powyższą odmowę wniosła zażalenie, wynikiem czego GITD uchylił postanowienie WITD i sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy uznał, że w sprawie błędnie ustalono, jakoby Skarżąca nie wskazała podstawy swojego żądania, wszak jasno przywołała art. 145 § 1 pkt 5 oraz art. 145b k.p.a.

II.

WITD ponownie rozpoznając wniosek Skarżącej z 19 kwietnia 2019 r. wezwał ją do sprecyzowania na jakiej przesłance z art. 145 k.p.a. opiera swoje żądanie. Jednocześnie organ pouczył Skarżącą o treści art. 156 k.p.a.

Skarżąca w odpowiedzi (pismo z 30 września 2019 r.) podała, że jej celem jest wyeliminowanie z obrotu prawnego nałożonej na nią kary 5.000 złotych, jako wymierzonej z rażącym naruszeniem prawa z uwagi na wyrok TSUE w sprawie C-127/17. Nadto wyjaśniła, że we wniosku z 19 kwietnia 2019 r., jako podstawę wskazała art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., jednakże, jeżeli organ uzna, że nie została ta przesłanka spełniona, to wnosi o zastosowanie art. 154 k.p.a.

Wobec wyjaśnień Skarżącej z 30 września 2019 r WITD sprawę przekazał do GITD, który wezwał Skarżącą do wskazania, czy żąda wznowienia postępowania zakończonego decyzją z [...] czerwca 2015 r., czy także stwierdzenia nieważności owej decyzji, albo jej uchylenia lub zmiany. Wezwaniu nadano rygor uznania, że Skarżąca wnosi tylko o wznowienie postępowania.

Pismem z 20 listopada 2019 r. Skarżąca podała, że jej pismo z 30 września 2019 r. stanowi zarówno wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] czerwca 2015 r., jak i wniosek o uchylenie lub zmianę decyzji z [...] czerwca 2015 r.

W tym stanie GITD odmówił stwierdzenia nieważności decyzji WITD z [...] czerwca 2015 r., wskazując, że wyrok TSUE nie stanowi żadnej z przesłanek wskazanych w art. 156 § 1 k.p.a.

Skarżąca w złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze zarzuciła naruszenie:

1. art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że nie została zrealizowana jedna z przesłanek warunkujących wznowienie postępowania;

2. art. 7, art. 8, art. 9 w zw. z art. 154 oraz art. 156 k.p.a. poprzez niezastosowanie w sprawie, a w konsekwencji pozostawienie w obrocie prawnym decyzji z 18 czerwca 2015 r., wydanej z naruszeniem zasady pierwszeństwa prawa Unii Europejskiej oraz z rażącym naruszeniem art. 3 i art. 7 dyrektywy nr 96/53/WE;

3. art. 158, art. 107 oraz art. 11 k.p.a. przez nienależyte uzasadnienie faktyczne i prawne skarżonego rozstrzygnięcia, a nadto nieprzedstawienie zasadności przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwieniu sprawy;

4. art. 7 oraz art. 8 k.p.a. przez nieuprawnione wskazanie, że nie doszło do wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa, co skutkuje prowadzeniem postępowania w sposób niebudzący zaufania do władzy publicznej;

5. art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 78 § 1 i § 2 oraz art. 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału sprawy, co doprowadziło do zinterpretowania stanu faktycznego sprawy na niekorzyść Skarżącej, co stanowiło oczywiste naruszenie zasady pierwszeństwa słusznego interesu strony;

6. art. 2 oraz art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez wydanie skarżonej decyzji, która stoi w sprzeczności z zasadą legalizmu oraz zasadą sprawiedliwości społecznej.

Skarżąca stanęła na stanowisku, że GITD miał obowiązek uwzględnić nową okoliczność prawną zaistniałą w sprawie nałożenia na nią kary 5.000 złotych, a mianowicie fakt, że 21 marca 2019 r. TSUE wydał wyrok C-127/17. W jej ocenie chybione jest ustalenie GITD, jakoby w rozpoznawanym przypadku nie ziściła się jedna z przesłanek z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (istnienie w dniu wydania decyzji). Podała, że postępowanie poprzedzające wniesienie skargi przez Komisję Europejską, w efekcie czego wydano ww. wyrok C-127/17, zostało zainicjowane przez Ogólnopolski Związek Pracodawców Transportu Drogowego (dalej "OZPTD"), który 23 maja 2013 r. złożył skargę do Komisji Wspólnot Europejskich na nieprzestrzeganie prawa wspólnotowego, poprzez ograniczanie dostępu do sieci dróg samorządowych pojazdom spełniającym wymagania Dyrektywy Rady 96/53/WE, a tym samym praktycznie wyłączenie stosowania art. 41 ust. 1 u.t.d. Skarga ta została przyjęta 6 grudnia 2013 r., w efekcie czego Polska została wezwana do wyeliminowania ww. naruszeń. W ocenie Skarżącej: "Jak widać z uzasadnienia skarżonej decyzji, organ nie miał wiedzy, że w dniu 6 grudnia 2013 r. Komisja Europejska przyjęła i zarejestrowała skargę OZPTD".

Skarżąca stwierdziła jednocześnie, że jeżeli w ocenie GITD nie było podstaw do wzruszenia decyzji z [...] czerwca 2015 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 5, czy art. 145b § 1 k.p.a., to kierując się naczelnymi zasadami postępowania administracyjnego, winien był on kierować się zasadą słusznego interesu obywatela. Nic nie stało na przeszkodzie, aby sprawa została rozstrzygnięta w oparciu o art. 154 k.p.a. Bezsprzecznie za zmianą kwestionowanej decyzji przemawia bowiem zarówno interesu społecznego, jak i interesu Skarżącej, jako strony postępowania.

GITD w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi jako niezasadnej, podtrzymując stanowisko zaprezentowana w uzasadnieniu skarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a.").

Rozpoznając skargę Skarżącej w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że zasługuje ona na uwzględnienie, wszak z innych przyczyn niż podniesione w skardze.

Na wstępie Sąd zauważa także, że zgodnie z wnioskiem GITD oraz Skarżącej sprawa została - na postawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a., rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym.

Bezspornym w sprawie jest, że WITD, decyzją z [...] czerwca 2015 r., nałożył na Skarżącą karę 5.000 złotych za poruszanie się przez nią - bez stosownego zezwolenia, po drodze krajowej o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi pojazdów do 10 t pojazdem, którego nacisk pojedynczej osi napędowej wynosił 10,4 t. - tj. przekroczenie o 0,4 t.

Dnia 21 marca 2019 r. TSUE wydał wyrok w sprawie o sygn. akt C-127/17, dotyczącej ograniczania na terenie Polski ruchu pojazdów silnikowych, których maksymalny nacisk na oś napędową wynosi 11,5 t. W konkluzji tego wyroku wskazano, że "Nakładając na przedsiębiorstwa transportowe wymóg posiadania specjalnych zezwoleń umożliwiających poruszanie się po niektórych drogach publicznych, Rzeczpospolita Polska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej na podstawie przepisów art. 3 i 7 dyrektywy Rady 96/53AA/E z dnia 25 lipca 1996 r. ustanawiającej dla niektórych pojazdów drogowych poruszających się na terytorium Wspólnoty maksymalne dopuszczalne wymiary w ruchu krajowym i międzynarodowym oraz maksymalne dopuszczalne obciążenia w ruchu międzynarodowym, zmienionej dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/719 z dnia 29 kwietnia 2015 r., w związku z pkt 3.1 i 3.4 załącznika I do tej dyrektywy 96/53".

Skarżąca, mając na uwadze stanowisko TSUE, 19 kwietnia 2019 r. zażądała od WITD wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego jego decyzją z [...] czerwca 2015 r. We wniosku wprost, jako jego podstawy prawne, wskazała art. 145 § 1 pkt 5, art. 145b, art. 147, art. 148, art. 150 § 2 i art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.

WITD rozpoznając wniosek Skarżącej, po uchyleniu przez GITD odmowy wznowienia postępowania, wezwał ją do sprecyzowania żądania z 19 kwietnia 2019 r. - tj. do wskazania na jakiej podstawie prawnej jest oparte, pouczając jednocześnie o treści art. 145, jak i art. 156 k.p.a.

Skarżąca w efekcie (pismem z 30 września 2019 r.) wskazała, że jej wolą jest wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji WITD z [...] czerwca 2015 r., przy czym - prócz żądania wznowienia postępowania, zażądała jednocześnie (v. pismo z 20 listopada 2019 r.) stwierdzenia jej nieważności oraz zmiany, bądź uchylenia.

Prawidłowo postąpił GITD uchylając w tej sprawie odmowę wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją WITD z [...] czerwca 2015 r. Zgodnie z wyrokiem NSA z 18 lutego 2015 r. (II OSK 1728/13) Jeśli strona powołuje się na przesłanki wznowienia postępowania określone w art. 145 § 1, art. 145a § 1, art. 145b § 1 k.p.a., to organ administracji ma obowiązek wznowić postępowanie i już we wznowionym postępowaniu ocenić czy przesłanki te rzeczywiście zostały spełnione i mogą być podstawą do uchylenia decyzji wydanej w zwykłym postępowaniu".

Nieprawidłowe były natomiast działania - zarówno WITD, jak i GITD, zmierzające do "wyegzekwowania" od Skarżącej, występującej bez profesjonalnego pełnomocnika, wskazania podstawy prawnej - konkretnego przepisu, jej żądania z 19 kwietnia 2019 r. Sąd zauważa, że we wniosku tym Skarżąca podała wprost, że wnosi o wznowienie postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 oraz art. 145b k.p.a. Nadto powołała się na orzeczenie TSUE, wedle którego niedopuszczalne były istniejące w Polsce masowe ograniczenia w zakresie poruszania się po drogach publicznych pojazdów poniżej 11,5 t. Fakt, że według stanowiska organów Kodeks postępowania administracyjnego nie zawiera normy wprost wskazującej, że orzeczenie TSUE może być podstawą wznowienia postępowania administracyjnego, nie czyniło, że takowa norma nie istnieje oraz że wzywanie do wskazania takiej podstawy przez Skarżąca było zasadne, czy konieczne. Takie działanie, a zwłaszcza wezwanie z jednoczesnym pouczaniem Skarżącej o treści art. 156 k.p.a., spowodowało, że Skarżąca, nie znając instytucji prawa administracyjnego, ostatecznie zgłosiła w tej sprawie trzy wnioski odnoszące się do decyzji z [...] czerwca 2015 r., tj. w piśmie z 19 kwietnia 2019 r. o wznowienie postępowania (art. 145 § 1 pkt 5 oraz art. 145b k.p.a.), a w piśmie z 20 listopada 2019 r. o stwierdzenie jej nieważności (art. 156 k.p.a.) oraz o uchylenie lub zmianę tej decyzji (art. 154 k.p.a.), z pośród których GITD - w sposób nieuprawniony, ostatecznie wybrał wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, wynikiem czego wydał skarżoną decyzję.

Z oświadczeń Skarżącej, zawartych zarówno we wniosku z 19 kwietnia 2019 r, jaki i w pismach z 30 września i z 20 listopada 2019 r., będących odpowiedziami na wezwania WITD i GITD, bezspornie wynika, że wolą Skarżącej jest wyeliminowanie z obrotu prawnego nałożonej na nią kary za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, którego nacisk pojedynczej osi napędowej wynosił 10,4 t, a to w sytuacji, gdy TSUE orzekł, że dopuszczany nacisk powinien był, co do zasady, być na poziomie 11,5 t., zaś ograniczenia tej wartości mogą stanowić wyjątek. Wobec tego, mając tak zakreślone żądanie, WITD - po uchyleniu przez GITD odmowy wznowienia postępowania, powinien był/jest wznowić postępowanie i wydać - w oparciu o art. 151 § 1 k.p.a., stosowną decyzję (o czym szerzej poniżej).

W kontekście przywołanych powyżej wezwań skierowanych przez organy do Skarżącej Sąd zauważa, że organy administracji publicznej w toku postępowania, kierując się zasadami prawdy obiektywnej oraz informowania stron, muszą – za każdym razem, wyważyć czy istotnie konieczne jest wezwanie strony do sprecyzowania żądania, a także do zredagowania takiego wezwania w sposób niewprowadzający strony w błąd, czy niepowodujący niejasności, wątpliwości. W ocenie Sądu, wobec treści wniosku Skarżącej z 19 kwietnia 2019 r. wezwanie jej do sprecyzowania tego żądania było niecelowe, a jednoczesne pouczenie w wezwaniu o treści art. 156 k.p.a. zrodziło po stronie Skarżącej niepewność co do dalszego toku postępowania. Dowodem tego, chcąc wyeliminować z obrotu prawnego nałożoną karę 5.000 złotych, Skarżąca ostatecznie przywołała jako podstawy żądania zarówno art. 145, jak i art. 156 oraz art. 154 k.p.a. – tym samym inicjując trzy różne tryby nadzwyczajne. Na marginesie Sąd zauważa, że w aktach administracyjnych brakuje dowodu (np. z.p.o.), z którego wynika w jakiej dacie Skarżąca odebrała wezwanie GITD z 6 listopada 2019 r., któremu nadano rygor uznania jej żądania "tylko jako wniosku o wznowienie postępowania" oraz wyznaczono termin 7 dni, a na które odpowiedzi Skarżąca udzieliła 20 listopada 2019 r. Stąd niewiadomym jest, czy odpowiedź na to wezwanie została udzielona w terminie, a w konsekwencji czy w sprawie nie powinien był zostać zastosowany rygor uznania żądania "tylko jako wniosku o wznowienie postępowania".

Mając na względzie wyżej przywołaną wolę Skarżącej oraz fakt odwołania się przez nią do wyroku TSUE z 21 marca 2019 r., Sąd zauważa, że co prawda Skarżąca nie wskazała jako podstawy prawnej żądania art. 145 § 1 pkt 7 k.p.a., jednakże - z uwagi na brzmienie tej normy - "wznawia się postępowanie jeżeli (...)", WITD tą przesłankę winien wziąć pod rozwagę w tej sprawie i zbadać z urzędu, jako że jest ona bezwzględna - wznawia się postępowanie (nie ma tu bezwzględnego zastosowania zasada skargowości), jeżeli zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez sąd (w tym przypadku TSUE wyrokiem C-127/17) odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji.

Powinność wykonania wyroku TSUE nie może budzić najmniejszych wątpliwości, a to w kontekście brzmienia art. 260 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.U.2004.90.864/2, Traktat o Unii Europejskiej - tekst skonsolidowany uwzględniający zmiany wprowadzone Traktatem z Lizbony, Dz.U.2004.90.864/30), dalej "TFUE", w którym zapisano, że jeśli TSUE stwierdza, że Państwo Członkowskie uchybiło jednemu ze zobowiązań, które na nim ciążą na mocy Traktatów, Państwo to jest zobowiązane podjąć środki, które zapewnią wykonanie wyroku Trybunału. Bez wątpienia adresatami owej traktatowej powinności są wszystkie Państwa członkowskie - w tym Polska, a jej przedmiot obejmuje wykonanie wyroku poprzez pełną i niezwłoczną realizację stanowiska trybunalskiego we wszystkich, składających się na multipłaszczyznowy system unijny porządkach prawnych (D. Strzelec, Wznowienie postępowania podatkowego w przypadku nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, Warszawa 2020, s. 148).

Nie ulega również wątpliwości, że w świetle konstytucyjnej, ale także traktatowej, zasady równoważności nie można orzeczenia TSUE wyposażać w słabsze instrumenty jego wykonania, niż ma to miejsce w przypadku wyroku rodzimego Trybunału Konstytucyjnego. Stwierdzenie przez TSUE naruszenia prawa unijnego nie może więc stwarzać słabszych gwarancji proceduralnych niż wówczas, gdy naruszenie polega na zachwianiu hierarchicznej zgodności norm krajowych.

W niniejszej sprawie, w kontekście prawa Skarżącej do skutecznego wznowienia postępowania zakończonego decyzją WITD z [...] czerwca 2015 r., a to w skutek wydania wyroku TSUE w sprawie C-127/17, na uwagę zasługują również inne wyroki TSUE: z 4 października 2012 r., w sprawie C-249/11 – Christo Bjankow vs. Gławen sekretar na Ministerstwo na wytresznite raboti (ZOTSiS 2012/10/1-608) oraz z 19 września 2006 r., wydany w połączonych sprawach C- 392/04 i C-422/04 i-21 - Germany GmbH (C-392/04), Arcor AG & Co. KG (C-422/04), dawniej ISIS Multimedia Net GmbH & Co. KG (ECR 2006/8-9B/I-8559).

Kierując się wynikającym z art. 4 ust. 3 TFUE obowiązkiem lojalnej współpracy Państw członkowskich ("Zgodnie z zasadą lojalnej współpracy Unia i Państwa Członkowskie wzajemnie się szanują i udzielają sobie wzajemnego wsparcia w wykonywaniu zadań wynikających z Traktatów''), ustanowioną w art. 260 ust. 1 TFUE powinnością wykonania wyroku TSUE ("Jeśli Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej stwierdza, że Państwo Członkowskie uchybiło jednemu ze zobowiązań, które na nim ciążą na mocy Traktatów, Państwo to jest zobowiązane podjąć środki, które zapewnią wykonanie wyroku Trybunału") oraz powyższymi poglądami orzecznictwa TSUE; przyjąć należy, że wykonanie wyroku TSUE może polegać m.in. na uruchomieniu - w stosunku do ostatecznej, a nawet prawomocnej, decyzji administracyjnej, dostępnych w krajowym postępowaniu administracyjnym trybów nadzwyczajnych, nawet jeżeli pierwotny akt stosowania prawa (decyzja) poddany był już sądowej kontroli i sąd administracyjny w toku tej kontroli nie dopatrzył się żadnych uchybień. Skoro w orzecznictwie TSUE mowa jest o "ponownym zbadaniu decyzji administracyjnej', to adekwatnym w polskim systemie rodzimym trybem postępowania jest wznowienie postępowania (Dział II Kodeksu postępowania administracyjnego zatytułowany "Postępowanie", Rozdział 12 "Wznowienie postępowania").

Posługując się narzędziami wykładni dynamicznej, uchwalonych blisko 60 lat temu przepisów, a więc wykładni uwzględniającej aktualne potrzeby systemu prawnego powiedzieć należy, że pod pojęciem zagadnienia wstępnego z art. 145 § 1 pkt 7 k.p.a. rozumieć także należy kwestię zgodności prawa krajowego z prawem unijnym, która następnie została rozstrzygnięta przez TSUE w wyroku stwierdzającym niezgodność pomiędzy tymi uregulowaniami. Kwestię wstępną rozumieć w tym przypadku należy w znaczeniu materialnym, a więc jako generującą potrzebę wypowiedzi TSUE, bądź odmowy zastosowania przepisu krajowego, sprzeczność, która na etapie postępowania administracyjnego, bądź nawet następującego po nim postępowania sądowego, została rozwikłana samodzielnie przez organ lub sąd, ale negatywnie dla przepisu unijnego. Późniejsza, odmienna ocena TSUE stanowi w tym przypadku wypowiedź "innego organu lub sądu", o której mowa w art. 145 § 1 pkt 7 k.p.a. Nie można przy tym skutecznie zarzucić, że zostaje w tym przypadku naruszony bezwzględny zakaz rozszerzającej wykładni wyjątków o zasady trwałości decyzji ostatecznej. Jak już bowiem zaznaczono, obowiązek wykonania wyroku TSUE traktować należy jako podstawową powinność Państwa członkowskiego, służącą realizacji strukturalnych podstaw porządku unijnego. Przed tym traktatowym zobowiązaniem ustąpić musi nie tylko zasada trwałości decyzji ostatecznej, ale nawet ochrona powagi rzeczy osądzonej. Z kolei do sądu krajowego (organu) należy poszukiwanie w przepisach procesowych takich narzędzi, które służyć będą należytej, pełnej i niezwłocznej realizacji wymienionego obowiązku.

Zatem - w powyżej opisanym krajowym mechanizmie proceduralnym, mającym zrealizować wykonanie wyroku TSUE w sprawie C-127/17, a w konsekwencji wzruszyć decyzje, w tym decyzję WITD z [...] czerwca 2015 r., wydaną w oparciu o zakwestionowane przez TSUE normy krajowe, jest kodeksowa instytucja wznowienia postępowania, oparta w art. 145 § 1 pkt 7 k.p.a. (zob. np. wyroki NSA z 4 grudnia 2019 r., sygn. akt II GSK 673/19 i z 10 grudnia 2019 r., sygn. akt II GSK 3543/17, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym, także już NSA opowiedział się za tym, że decyzje organów Inspekcji Transportu Drogowego, wydane w oparciu o te same przepisy krajowego prawa co decyzja nakładająca na Skarżącą karę 5.000 złotych, dotknięte zostały naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy i które podlegały wyeliminowania z obrotu prawnego w oparciu o ww. normę art. 145 § 1 pkt 7 k.p.a.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku, tj. uchylił zarówno zaskarżoną decyzję, jak i utrzymaną nią w mocy decyzję GITD z [...] grudnia 2019 r., jako wydane z naruszeniem art. 156 § 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie w sprawie, w sytuacji gdy Skarżąca żądała wznowienia postępowania w zw. z wyrokiem TSUE w sprawie C-127/17 oraz w związku z tym, że przesłankę z art. 145 § 1 pkt 7 k.p.a. organ winien był zbadać z urzędu. Podjęcie i przeprowadzenie postępowania, a następnie rozstrzygnięcie sprawy niezgodnie z wolą i interesem Skarżącej doprowadziło do naruszenia art. 7, art. 7a, art. 8 i art. 9 k.p.a., a w konsekwencji także - pośrednio, do naruszenia art. 145 § 1 pkt 7 k.p.a. w zw. z art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez brak ich zastosowania w sprawie. Wskazane uchybienia w sposób oczywisty wpłynęły na wynik sprawy, bowiem gdyby organy dokonały prawidłowej kwalifikacji wniosku Skarżącej, jako wniosku o wznowienie postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 7 k.p.a., a następnie właściwej wykładni przepisów prawa krajowego w zw. z wydaniem wyroku TSUE w sprawie C-127/17, decyzja z 18 czerwca 2015 r. zostałaby wzruszona.

Sąd za nieusprawiedliwiony, nietrafny uznał zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 154 k.p.a., a to z tej przyczyny, że w niniejszej sprawie, zarówno skarżona decyzja, jak i utrzymana nią w mocy decyzja, zostały wydane w trybie stwierdzenia nieważności decyzji WITD z 2015 r., a rzeczywiste żądanie Skarżącej zmierza do wyeliminowania decyzji z [...] czerwca 2015 r. w oparciu o art. 147 § 1 pkt 7 k.p.a. w zw. z wyrokiem TSUE w sprawie C-127/17, a nie w trybie art. 154 k.p.a.

O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. zasądzając na rzecz Skarżącej kwotę 200 złotych tytułem uiszczonego w sprawie wpisu sądowego.