Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1517/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-02-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 58
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 54
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Leszczyński Sędziowie: WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lutego 2013 r. sprawy ze skargi A. P. na postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia skargi na czynność egzekucyjną 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata M. K, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej odmówił A. P. przywrócenia terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne polegające na odebraniu nieruchomości położonej w W, oznaczonej jako działka nr[...], dokonane w dniu 17 lutego 2009 r.

W uzasadnieniu organ przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy:

Decyzją z dnia [...] maja 2008 r. Nr[...] Wojewowoda [...]orzekł o ustaleniu lokalizacji drogi dla inwestycji "Budowa [...]" w W. (budowa "[...]" - odcinek [...]) wraz z budową i przebudową infrastruktury technicznej na terenie Dzielnicy [...] w województwie [...].

Upomnieniem Nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. Wojewoda [...] wezwał A. P. do wykonania obowiązku wynikającego z ww. decyzji tj. wydania nieruchomości położonej w obrębie [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...]ha, z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego.

W dniu 17 lutego 2009 r. została dokonana czynność egzekucyjna, polegająca na odebraniu nieruchomości położonej w obrębie [...], oznaczonej jako działka nr [...], stanowiącej współwłasność A. P.

Pismem z dnia 19 marca 2009 r. (wpływ do [...] Urzędu Wojewódzkiego w W. w dniu 23 marca 2009 r.) A. P. wniosła skargę na czynność egzekucyjną przeprowadzoną przez Wojewodę[...], polegającą na odebraniu ww. nieruchomości.

W związku z powyższym skarga A. P. przekazana została Ministrowi Infrastruktury.

Postanowieniem z dnia [...] października 2011 r., nr[...], Minister Infrastruktury oddalił skargę A. P. na czynności egzekucyjne polegające na odebraniu nieruchomości położonej w obrębie [...] , oznaczonej jako działka nr [...], dokonane w dniu 17 lutego 2009 r., przez egzekutora działającego z upoważnienia Wojewody [...].

Po rozpatrzeniu wniosku A. P. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. postanowieniem Ministra Infrastruktury z dnia [...] października

2011 r., Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r., nr[...], uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, iż skarga na czynności egzekucyjne skarżącej została złożona z uchybieniem terminu do jej wniesienia.

Pismem z dnia 27 lutego 2012 r. [data nadania przesyłki pocztowej: 16 marca 2012 r.] A. P. wniosła do Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej o przywrócenie terminu do złożenia skargi na czynności egzekucyjne dokonane w dniu [...] lutego 2009 r., przez egzekutora działającego z upoważnienia Wojewody[...].

Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej rozpoznając złożony wniosek wskazał, że zgodnie z brzmieniem przepisu art. 54 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Skargę na czynności egzekucyjne wnosi się w terminie 14 dni od dnia dokonania zakwestionowanej czynności egzekucyjnej, o ile przepisy ww. ustawy nie stanowią inaczej.

Z akt niniejszej sprawy wynika, iż skarżona czynność egzekucyjna, przeprowadzona przez egzekutora działającego z upoważnienia Wojewody[...] , a polegająca na odebraniu nieruchomości położonej w obrębie [...], oznaczonej jako działki nr[...], została dokonana w dniu [...] lutego 2009 r. O zamiarze dokonania powyższej czynności skarżąca została powiadomiona pismem Wojewody [...]z dnia 26 stycznia 2009 r. Wobec niestawienia się skarżącej w wyżej wskazanym terminie, egzekutor działając z upoważnienia Wojewody[...], dokonał w dniu 17 lutego 2009 r. odebrania przedmiotowej nieruchomości.

W myśl art. 58 § 1 Kpa, w razie uchybienia terminu - w tym uchybienia terminu do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną - należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

Skarżąca, jako okoliczność świadczącą o tym, że uchybienie terminu do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną nastąpiło bez jej winy podała fakt, iż zarówno Wojewoda[...], jaki i Minister Infrastruktury, wydając postanowienie z dnia [...] października 2011 r., nie dostrzegli faktu, iż przedmiotowa skarga z dnia [...]marca 2009 r. została złożona z uchybieniem terminu. Ponadto, jak zauważyła Skarżąca, nie mogła ona złożyć skargi do dnia 3 marca 2009 r., gdyż o fakcie przeprowadzonych czynności egzekucyjnych dowiedziała się dopiero w dniu 18 marca 2009 r., tj. po otrzymaniu stosownego protokołu.

Organ wskazał, iż kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminowi zalicza się z reguły: przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony, jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (...) (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz", Wydaw. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 333). Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.

Z akt egzekucyjnych wynika, iż zobowiązana była poinformowana o planowanym terminie przeprowadzenia czynności. Przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w części dotyczącej egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym, nie wiążą z doręczeniem zobowiązanemu protokołu z czynności skutków prawnych. Tym samym brak jest podstaw do liczenia terminu do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną, polegającą na przymusowym odebraniu nieruchomości, od daty doręczenia zobowiązanemu protokołu z ww. czynności.

Dodatkowo organ podkreślił, iż na mocy art. 58 § 2 Kpa prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania jego przyczyny. Wniosek o przywrócenie terminu wraz ze skargą na czynności egzekucyjne, opatrzony datą 27 lutego 2012 r., wysłany został w dniu 16 marca

2012 r., a więc ze znacznym przekroczeniem uregulowań ustawowych.

Skargę na powyższe postanowienie wniosła A. P. wnosząc o jego uchylenie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Kontrola zaskarżonego postanowienia, przeprowadzona pod kątem jej zgodności z prawem, stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), doprowadziła Sąd do uznania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem kwestionowane postanowienie nie narusza prawa.

Sąd podziela stanowisko Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, że w niniejszej sprawie nie można uznać, ze skarżąca bez własnej winy uchybiła terminowi do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne.

W niniejszej sprawie postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 r. Wojewoda [...] wezwał A. P. do wykonania w terminie 4 dni od dnia otrzymania postanowienia, obowiązku wydania Zarządowi Miejskich Inwestycji Drogowych w W.nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha. W dniu 17 lutego 2009 r. została dokonana czynność egzekucyjna polegająca na odebraniu nieruchomości. Wobec czego 14- dniowy termin do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne zgodnie z art. 54 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) zaczął biec od 18 lutego 2009 r. i upłynął 3 marca 2009 r.

Przechodząc do oceny przesłanek z art. 58 Kpa Sąd zauważa, że podstawową przesłanką przywrócenia uchybionego terminu jest uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę braku winy w uchybieniu terminu. Wyjaśnić tu należy, że zarówno w orzecznictwie jak i w doktrynie przyjmuje się, iż o braku winy zainteresowanego podmiotu w zachowaniu terminu można mówić jedynie w sytuacji, gdy zainteresowany podmiot działał z najwyższą starannością, jednakże dopełnienie czynności stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody, niezależnej od osoby zainteresowanej. Do przeszkód takich zalicza się na przykład pożar, powódź lub nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. A zatem podnoszone przez skarżącą okoliczności nie mogą stanowić o przywróceniu im terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne. Strona nie może bowiem tłumaczyć się błędnym przekonaniem o braku konieczności przeprowadzania przez organ czynności egzekucyjnych.

W niniejszej sprawie przyczyną uprawdopodabniającą brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne - według skarżącej - było nie zauważenie ani przez Wojewodę [...] ani przez Ministra Infrastruktury, że termin został uchybiony. Skarżąca podała, że do dnia 18 marca 2009 r. nie wiedziała, że Wojewoda ponownie będzie przejmował nieruchomość, pomimo jej wcześniejszego przejęcia. Ponadto wskazała, że Wojewoda [...] oraz Minister Infrastruktury potrzebowali ponad trzech lat na rozpoznanie jej skargi, co czyni zasadnym przywrócenie terminu. Zdaniem Sądu, podawane we wniosku o przywrócenie terminu okoliczności nie uzasadniały przywrócenia terminu do wniesienia środka odwoławczego. Z treści wniosku o przywrócenie terminu wynika bowiem, że powodem uchybienia terminowi było zaniedbanie A. P., polegające na braku niezwłocznego dowiedzenia się o czynnościach dokonanych w dniu 17 lutego 2009 r. W ocenie Sądu, tego rodzaju okoliczności nie mogły wyłączać winy skarżącej, ponieważ w takim przypadku nie można mówić o obiektywnych przeszkodach, które uniemożliwiałyby jej złożenia środka odwoławczego w terminie. Wobec tego Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej prawidłowo ocenił zasadność wniosku skarżącej z dnia 19 marca 2009 r. o przywrócenie terminu i wniosku tego nie uwzględnił.

Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr z 2012 r., poz. 270 ) orzekł, jak w sentencji.

O zwrocie kosztów nieopłaconej pomocny prawnej świadczonej z urzędu Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 250 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 18 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1349 ze zm.).