Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 509/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-07-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6171 Radcowie prawni i aplikanci radcowscy
Skarżony organ: Rada Radców Prawnych
Treść wyniku: Uchylono uchwałę I  i II  instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia - Asesor - Ewa Marcinkowska WSA - Protokolant - Mariusz Mamczarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lipca 2005r. sprawy ze skargi A. P. na uchwałę Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia [...] grudnia 2004r. Nr [...] w przedmiocie odmowy dokonania wpisu na listę aplikantów radcowskich 1. uchyla zaskarżoną uchwałę oraz utrzymaną nią w mocy uchwałę Nr [...] Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] z dnia [...] listopada 2004r.; 2. oddala skargę w pozostałej części; 3. zasądza od Krajowej Rady Radców Prawnych na rzecz A. P. kwotę 440 zł (czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego


UZASADNIENIE

A. P. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Krajowej Rady Radców Prawnych Nr [...] z dnia [...] grudnia 2004r. utrzymującej w mocy uchwałę Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] Nr [...] z dnia [...] listopada 2004r. odmawiającej wpisu skarżącemu na listę aplikantów radcowskich w cyklu szkoleniowym 2004-2008r.

Zaskarżone uchwały podjęte zostały na podstawie art. 33 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982r. o radcach prawnych ( Dz. U. z 2002r. Nr 123, poz. 1059 ze zmianami ) w związku z § 12 Zasad przeprowadzania konkursu na aplikację radcowską stanowiących załącznik Nr 1 do uchwały Krajowej Rady Radców Prawnych nr [...] oraz § 18 Regulaminu postępowania rad okręgowych izb radców prawnych i Krajowej Rady Radców Prawnych w sprawach wpisu na listy radców prawnych i aplikantów radcowskich, prowadzenia tych list oraz stosowanych wzorów dokumentów stanowiącego załącznik Nr 1 do uchwały Krajowej Rady Radców Prawnych nr [...] z dnia [...] września 2002r.

Zaskarżona uchwała Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] była drugą uchwałą z kolei, po uchyleniu przez KRRP uchwały pierwszej Nr [...] z dnia [...] czerwca 2004r. odmawiającej skarżącemu wpisu na listę aplikantów radcowskich z uwagi na nieuzyskanie przez skarżącego w konkursie wystarczającej liczby punktów. Wyznaczono limit 120 pkt podczas, gdy skarżący uzyskał 115pkt. KRRP uchyliła tę uchwałę i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia celem dokonania oceny argumentacji złożonego odwołania na możliwość wpisu.

Rada OIRP w [...] ponownie rozpoznając sprawę nie zgodziła się z argumentami podniesionymi w odwołaniu i ponownie uchwałą nr [...] postanowiła o odmowie wpisu na listę aplikantów radcowskich.

Skarżący podniósł w złożonym do KRRP odwołaniu, że podjęta decyzja narusza przepisy art. 7, art 31 ust. 3, art. 65 ust. 1 i art. 87 Konstytucji RP, a ponadto narusza art. 33 ust. 1 i 2, art. 40 ust. 1, art. 41 pkt 3 ustawy o radcach prawnych oraz art. 6, art. 7 i art. 8 Kpa. Uznając, iż naruszenia których dopuścił się organ skutkują podjęciem uchwały w warunkach zaistnienia przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. skarżący wniósł o uchylenie uchwały Rady OIRP w [...] z dnia [...] listopada 2004r.

KRRP utrzymując w mocy uchwałę zaskarżoną argumentowała, że zarzuty podniesione w odwołaniu dotyczące bezprawności przeprowadzonego konkursu są, w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lutego 2004r. sygn. akt P 21/02 bezzasadne.

Trybunał posłużył się w orzeczeniu zwrotem "postępowanie konkursowe", lecz jest on mylący, ponieważ abstrahuje od faktu, że sam konkurs stanowi jedynie element postępowania administracyjnego prowadzonego w celu stwierdzenia przez organ samorządu radcowskiego spełnienie warunków ustawowych warunkujących podjęcie uchwały o wpisie na listę aplikantów radcowskich. Postępowanie o wpis jest postępowaniem administracyjnym, które toczyć się może w wyniku złożonego wniosku, na podstawie przepisów ustawy o radcach prawnych i przepisów Kpa. Datą wszczęcia postępowania jest data złożenia wniosku o wpis.

Postępowanie, które rozpoczęło się w stosunku do skarżącego w wyniku uchwały o ogłoszeniu przyjmowania podań, podjętej przed dniem wejścia w życie wyroku TK winno zostać i zostało przeprowadzone w oparciu o stan prawny sprzed ogłoszenia tego wyroku. Ustawa o radcach prawnych przewiduje obowiązek corocznego przeprowadzania konkursu i nie istnieje możliwość zaniechania tego obowiązku. O obowiązujących zasadach konkursu skarżący został poinformowany za pomocą publikacji prasowych i na stronie internetowej w m-cu styczniu i lutym, a więc przed ogłoszeniem wyroku TK. Wobec wszystkich uczestników postępowania konkursowego zastosowano te same zasady uczestnictwa, jednolite kryteria oceny testu, pracy pisemnej i rozmowy kwalifikacyjnej. Brak jest również "ustawowego trybu nakazania wpisania na listę radców prawnych" .

W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze A. P. domagał się uchylenia wskazanych wyżej uchwał KRRP i Rady OIRP w [...] odmawiających mu wpisu na listę aplikantów radcowskich. Wnosił też o wydanie wyroku stwierdzającego uprawnienie skarżącego do wpisania go na listę aplikantów radcowskich.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie powtarzając uzasadnienie zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Rozpoznając sprawę pod kątem zgodności z prawem zaskarżonych uchwał Krajowej Rady Radców Prawnych oraz Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...], w świetle wydanego dnia 18 lutego 2004r. sygn. akt P 21/02 przez Trybunał Konstytucyjny wyroku, skarga jest uzasadniona i bez znaczenia, w ocenie Sądu jest tu data wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie wpisu na listę aplikantów radcowskich z wniosku skarżącego.

Trybunał Konstytucyjny w powołanym wyroku orzekł, że art. 60 pkt 8b ustawy z dnia 6 lipca 1982r. o radcach prawnych ( Dz. U. z 2002r. Nr 123, poz. 1059 ze zmianami ) jest niezgodny z art. 87 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez to, że dopuszcza – co do osób nie będących jeszcze członkami korporacji samorządowej radców prawnych – możliwość ograniczania tych osób w korzystaniu z konstytucyjnej wolności wyboru zawodu bez ustawowego określenia przesłanek i zakresu ograniczenia. Zaskarżone uchwały Krajowej Rady Radców Prawnych i Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] znalazły swoje oparcie w wynikach konkursu, którego zasady określone zostały w oparciu o art. 60 pkt 8b ustawy o radcach prawnych uznanego przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją RP. Stosownie do art. 145a Kpa. w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją aktu normatywnego będącego podstawą rozstrzygnięcia, można żądać wznowienia postępowania administracyjnego. Natomiast przepis art. `145 § 1 pkt 1b) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - p.p.s.a. ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ) zobowiązuje sąd administracyjny do uchylenia decyzji w razie zaistnienia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Tak więc ponieważ rozstrzygnięcia w sprawie oparte są na niekonstytucyjnym przepisie, co mogłoby stanowić podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1b) p.p.s.a. uchylił uchwały samorządu radców prawnych.

Odnosząc się do wniosku skarżącego o uznanie uprawnienia skarżącego do wpisu na listę aplikantów radcowskich na podstawie art. 146 § 2 p.p.s.a. to należy stwierdzić, że wskazany przepis nie może mieć tu zastosowania. Jak stanowi art. 146 § 1 i § 2 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. może w wyroku uznać uprawnienie lub obowiązek wynikający z przepisów prawa. Dyspozycja dotyczy więc wyłącznie wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy innych niż określone w pkt 1 – 3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Z tego względu, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a Sąd skargę w tej części oddalił. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.