Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 994/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2018-01-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c w zw. z  art. 135
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 75
journal: Dz.U. 2017 poz 149
law: Ustawa z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Walentek, Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka, Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik (spr.), Protokolant referent - stażysta Damian Szczurowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi "A" . z o.o. w K. na decyzję Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie opłaty za czynności kontrolne uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w R. nr. [...] z dnia [...] r.


UZASADNIENIE

Decyzją nr [...] z dnia [...]r. wydaną przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w R. na podstawie art. 75 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. z 2017 r. poz. 149) i § 2 ust. 1 pkt 1 oraz § 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 8 maja 2009r. w sprawie opłat za czynności wykonane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w ramach urzędowych kontroli żywności (Dz. U. Nr 78 poz. 656 ze zm.) ustalono A Sp. z o.o. z siedzibą w K. opłatę za czynności kontrolne przeprowadzone w dniu 13 czerwca 2017r. w małej gastronomii "B" w wysokości 90 zł.

Jak wynika z uzasadnienia decyzji, organ przeprowadził w dniu 13 czerwca 2017 r. kontrolę sanitarną w siedzibie Spółki. W trakcie kontroli stwierdzono naruszenie wymagań higienicznych i zdrowotnych opisane w protokole kontroli takie jak brak umywalki do mycia rąk w kuchni, zlewozmywaka dwukomorowego z przeznaczeniem do mycia sprzętu podręcznego i mycia żywności co stanowi naruszenie punktu 1, 4 rozdziału I, pkt 2 rozdziału II, pkt 1 lit. "a" i "b" rozdziału V załącznika II rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004r. w sprawie higieny środków spożywczych (Dz. U. UE.L 04.139.1).

Organ uznał, że stwierdzenie niezgodności z przepisami prawa żywnościowego stanowi podstawę do obciążenia strony kosztami kontroli na podstawie art. 75 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia.

Wyjaśniono, że opłata, na którą składa się opłata zryczałtowana z tytułu czynności kontrolnych i opłata za czas kontroli (3 godziny) obliczona została według stawek przewidzianych rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 8 maja 2009r. w sprawie opłat za czynności wykonane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w ramach urzędowych kontroli żywności.

W odwołaniu od opisanej decyzji zakwestionowano, by uwagi zawierające sugestie w zakresie poprawy funkcjonalności obiektu były uwagami dotyczącymi naruszenia prawa. Wskazano, że obiekt spełnia wymogi rozporządzenia, a zostało to przez organ zaakceptowane i stanowiło podstawę do wydania pozytywnej decyzji zatwierdzającej wpis. Odwołująca stwierdziła, że stan obiektu spełniał wymagania "w miarę potrzeby", "w stosownych przypadkach" itd.

Zdaniem odwołującej naruszenie prawa nastąpiłoby wtedy, gdyby wystąpiły konkretnie udokumentowane fizyczne naruszenia, a nie domysły.

Zaznaczono, że zgodnie z sugestią osób kontrolujących, obiekt został uzupełniony o porcelanową umywalkę (białą) oraz dwukomorowy zlewozmywak. Do tej pory wszystkie zlewy wyposażone były w ciepłą i zimną wodę. Dokumentacja "HCCP" przedłożona w czasie kontroli zawierała zapis, że stan obiektu pozwala na zapewnienie bezpieczeństwa żywności i wystąpienie takiego zagrożenia nigdy nie zostało stwierdzone.

Decyzją z dnia [...]r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji przedstawiono stan faktyczny sprawy wskazując, że odwołująca Spółka złożyła w Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w R. wniosek o zatwierdzenie zakładu i wpis do rejestru zakładów podlegających urzędowej kontroli organów PIS. Zgodnie z planowanym zakresem działalności z zakładzie miała mieć miejsce mała gastronomia przygotowywana z półproduktów i pizzy produkowanej podawanych w naczyniach jednorazowego użytku oraz napoi alkoholowych i bezalkoholowych podawanych w naczyniach wielokrotnego użytku. W trakcie przeprowadzonej w obiekcie kontroli stwierdzono brak umywalki do mycia rąk w części produkcyjnej kuchni i zlewozmywaka do mycia sprzętu podręcznego i żywności. Ponadto wymagała dopracowania dokumentacja "GHP" i "HCCP". Strona poinformowała o usunięciu niezgodności.

Odnosząc się do stanu prawnego organ odwoławczy wskazał, że rozporządzenie (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt ustanawia ogólne zasady wykonywania kontroli urzędowych mających na celu sprawdzenie zgodności z regułami ukierunkowanymi w szczególności na: zapobieganie, eliminowanie lub ograniczanie dopuszczalnych poziomów zagrożenia ludzi i zwierząt, bezpośrednio lub poprzez środowisko naturalne oraz gwarantowanie uczciwych praktyk w handlu paszami i żywnością oraz ochronę interesów konsumenta łącznie z etykietowaniem pasz i żywności oraz innymi formami przekazywania informacji konsumentom. "Kontrola urzędowa" oznacza każdą formę kontroli, którą właściwy organ wykonuje do celów sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym, regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i ich dobrostanu. Termin "sprawdzenie" oznacza sprawdzenie, poprzez badanie i rozważenie stosownych dowodów, czy określone wymagania zostały spełnione. Z kolei z art. 31 ust. 2 lit. b stanowi, że po otrzymaniu wniosku o zatwierdzenie od podmiotu prowadzącego przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe właściwy organ składa wizytę na miejscu. Zdaniem organu z przywołanym przepisem rozporządzenia powiązany jest art. 75 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. z 2017 r poz. 149 ze zm.). Przepis ten precyzuje, że podmioty działające na rynku spożywczym podlegające urzędowym kontrolom organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej są obowiązane do pokrywania opłat uwzględniających koszty związane z czynnościami wykonywanymi w ramach urzędowych kontroli żywności jeżeli w wyniku tych czynności zostaną stwierdzone przez kontrolujących niezgodności z przepisami prawa żywnościowego, w tym jeżeli zachodzi konieczność pobrania próbek żywności albo materiałów lub wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością do badań i wykonania badań laboratoryjnych w celu potwierdzenia niezgodności.

Mając na względzie przedstawiony stan faktyczny i prawny organ odwoławczy zauważył, że w protokole z przeprowadzonej kontroli odnotowano nieprawidłowości stanowiące naruszenie przepisów rozporządzenia (WE) nr 882/2004, a strona zobowiązała się do ich usunięcia i zgłoszenia obiektu do ponownej kontroli.

Nie podzielono stanowiska prezentowanego w odwołaniu co do tego, że w protokole kontroli zawarto jedynie sugestię kontrolujących w zakresie poprawy funkcjonalności obiektu. Ilość punktów wodnych nie była bowiem wystarczająca, aby zapewnić bezpieczeństwo produkowanej żywności. Stanowi to istotne naruszenie prawa, gdyż uniemożliwia stosowanie właściwych praktyk higienicznych i z tego powodu kontrola nie zakończyła się od razu wydaniem decyzji zatwierdzających zakład. Protokół został odebrany i podpisany przez stronę.

Wskazano, że czynności dokonane przez pracowników PIS miały charakter urzędowej kontroli żywności i zachodziła niezgodność z przepisami prawa żywnościowego, co stanowiło podstawę do zastosowania art. 75 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o bezpieczeństwie żywności, a w konsekwencji obciążenia strony opłatą za przeprowadzone czynności.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach A Spółka z o.o. w K. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzuciła organowi bezzasadne stwierdzenie, że skarżąca naruszyła prawo, co dawałaby podstawę do nałożenia na nią opłaty za przeprowadzone czynności kontrolne. Zdaniem skarżącej , zgodnie z zapisami GHP i HCCP obowiązującymi w przedsiębiorstwie lokal został wyposażony w odpowiednią ilość i wielkość sprzętu zapewniającego bezpieczeństwo żywności. Zwrócono uwagę, że w przepisach prawa nie występuje termin "punkt wodny". Natomiast, dostosowując się do wymagań GHP i HCCP, w toaletach dla personelu umieszczono umywalki z dostępem do ciepłej i zimnej wody wyposażając je zgodnie z załącznikiem II rozdziału I, pkt 4 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 z dnia 29 kwietnia 2004r. Lokal wyposażono również w odpowiednią ilość zlewozmywaków zapewniających bezpieczeństwo żywności wypełniając i w tym przypadku obowiązki wynikające z rozporządzenia (WE) nr 852/2004.

Skarżąca zauważyła, że kontrolowany lokal ma powierzchnię 9 m2 , a kontrola trwała 3 godziny, co świadczy jej zdaniem, o daleko idącej skrupulatności i wnikliwości kontrolujących.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymują stanowisko prezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na zarzuty skargi stwierdzono, że podstawa prawna działania organu podana została skarżącej w protokole kontroli sanitarnej, jak też w decyzji. Zdaniem organu, stwierdzenie nieprawidłowości w obiekcie konsekwentnie prowadzi do obciążenia kontrolowanego opłatą za kontrolę.

W dodatkowym piśmie z dnia 6 listopada 2017 r. strona skarżąca zarzuciła organowi ogólnikowość w formułowaniu zarzutów naruszenia prawa przez Spółkę.

Ustosunkowując się do w/w pisma organ powołał się na treść protokołu kontroli sanitarnej, w którym, jego zdaniem, szczegółowo poinformowano kontrolowanego o nieprawidłowościach. Organ przedstawił nadto wywód stanowiący uzasadnienie skierowanych w stosunku do kontrolowanej Spółki zaleceń, tłumacząc je ryzykiem wystąpienia zdarzenia epidemiologicznego.

Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach działający w imienni skarżącej jej prokurent podtrzymał skargę i odwołał się do stanowiska zaprezentowanego w wyroku TSUE w sprawie Erich Albrecht i inni przeciwko Austrii (sygn. akt C-382/10).

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U z 2017 , poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369, ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a.

W ramach kontroli wydawanych przez organy administracji rozstrzygnięć, sądy administracyjne oceniają zgodność działania tych organów z przepisami procedury, słuszność zastosowania prawa materialnego, a także prawidłowość zastosowanej w sprawie interpretacji tego prawa.

Przystępując do oceny zgodności z prawem poddanej kontroli sądowej decyzji organu, na wstępie zaznaczyć należy, że zgodnie z treścią art. 37 ustawy ustrojowej, a więc ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t.j. Dz.U. z 2017 roku poz. 1261), w postępowaniu przed organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Odesłanie do przepisów procedury administracyjnej powtórzone zostało w art. 4 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. z 2017 r. poz. 149) – dalej "ustawa o bezpieczeństwie żywności", który stanowi, że do postępowania przeprowadzanego przez organy urzędowej kontroli żywności stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Wynika z tego jednoznaczny wniosek, że wydawane w toku nadzoru sanitarnego decyzje muszą w pełni odpowiadać wymogom decyzji administracyjnych, a organy inspekcji sanitarnej zobowiązane są ściśle przestrzegać reguł proceduralnych.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał wniesioną skargę za zasadną.

Jedna z podstawowych zasad procedury administracyjnej, a to zasada prawdy obiektywnej przedstawiona w art. 7 k.p.a. obliguje organ administracji publicznej do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Celowi temu służyć ma obowiązek przeprowadzenia wnikliwego postępowania wyjaśniającego, z wyniku którego organ ma obowiązek złożyć sprawozdanie w sporządzanym z urzędu uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia. W tym też uzasadnieniu strona ma prawo znaleźć wyjaśnienie zasadności przesłanek, którymi kierował się organ przy załatwieniu sprawy, a także umówienie przepisów stanowiących prawno-materialną podstawę stanowiska organu. Obowiązki te wiążą organ nie tylko w postępowaniu pierwszoinstancyjnym lecz odnoszą się również do organu odwoławczego. W wyniku wniesionego odwołania postępowanie prowadzone jest bowiem ponownie w całym zakresie, a do organu odwoławczego należy nie tylko rozważenie słuszności zarzutów odwoławczych lecz samodzielne dokonywanie oceny faktów i prawa.

W uzasadnieniu decyzji organu I instancji, jako naruszone, wskazane zostały przepisy pkt 1 i 4 rozdział I, pkt 2 II i pkt 1 lit. a i lit. b rozdziału V załącznika II rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004r. w sprawie higieny środków spożywczych (Dz. U.. UE.L 04.139.1 (- dalej rozporządzenie (WE) nr 852/2004).

Brzmią one odpowiednio w sposób następujący – "Pomieszczenia żywnościowe muszą być utrzymywane w czystości i zachowane w dobrym stanie i kondycji technicznej. Musi być dostępna odpowiednia liczba umywalek, właściwie usytuowanych i przeznaczonych do mycia rąk. Umywalki do mycia rąk muszą mieć ciepłą i zimną bieżącą wodę, muszą być zaopatrzone w środki do mycia rąk i do higienicznego ich suszenia. W miarę potrzeby należy stworzyć takie warunki, aby stanowiska do mycia żywności były oddzielone od umywalek. W miarę potrzeby, muszą być stosowane odpowiednie urządzenia do czyszczenia oraz dezynfekcji narzędzi roboczych oraz wyposażenia. Urządzenia te muszą być skonstruowane z materiałów odpornych na korozję i muszą być łatwe do czyszczenia oraz muszą posiadać odpowiednie doprowadzenie ciepłej i zimnej wody. Wszelkie przedmioty, instalacje i sprzęty, pozostające w kontakcie z żywnością muszą być skutecznie czyszczone oraz, w miarę potrzeby, dezynfekowane. Czyszczenie i dezynfekowanie musi odbywać się z częstotliwością zapewniającą zapobieganie jakiemukolwiek ryzyku zanieczyszczenia i być tak skonstruowane, z takich materiałów i utrzymywane w tak dobrym porządku, stanie i kondycji technicznej, aby zminimalizować jakiekolwiek ryzyko zanieczyszczenia".

Po pierwsze, z przedstawionych w zaskarżonej decyzji przepisów nie wynika obowiązek posiadania kilku umywalek do mycia rąk lecz, że ma to być "odpowiednia liczba umywalek, właściwie usytuowanych." Rozporządzenie (WE) nr 852/2004 oddało organom inspekcji sanitarnej do dyskrecjonalnego rozstrzygnięcia kwestii ilości i usytuowania umywalek do mycia rąk. Z przywołanych powyżej przepisów nie wynika także wprost obowiązek posiadania przez stronę skarżącą dwukomorowego zlewozmywaka. W ramach wymagań dla sprzętu wskazano jedynie by był on tak skonstruowany, z takich materiałów i utrzymywany w tak dobrym porządku, stanie i kondycji technicznej, aby zminimalizować jakiekolwiek ryzyko zanieczyszczenia.

Sąd nie doszukał się w treści uzasadnienia decyzji organu I instancji ani też decyzji organu odwoławczego takiego wywodu, który tłumaczyłby zasadność wymagania dwóch umywalek do mycia rąk, jako że wyposażenie lokalu w jedną umywalkę nie jest kwestionowane. Takie uzasadnienie jest tym bardziej konieczne w stanie faktycznym sprawy. Jak wynika bowiem z niezakwestionowanego przez organ twierdzenia strony skarżącej i treści protokołu pokontrolnego, pomieszczenie służące za lokal małej gastronomi ma łącznie 9 m2 i zatrudniona jest tam 1 osoba.

Również w zakresie wymagania, by zlewozmywak, w którym dokonuje się czyszczenia sprzętu do mycia sprzętu podgrzewającego i dodatków do pizzy musiał być zlewozmywakiem dwukomorowy, nie zostały uzasadnione.

Wobec braku podstawy prawnej, która nakładała by bezpośredni obowiązek posiadania (w pomieszczeniu o wielkości 9 m2, (gdzie zatrudniona jest jedna wyłącznie osoba) dwóch umywalek, a także zlewozmywaka dwukomorowego, tworzy po stronie organu obowiązek racjonalnego uzasadnienia prezentowanego stanowiska. Jego brak czyni kontrolowaną decyzję rozstrzygnięciem o cechach arbitralności i jest niedopuszczalne z punktu widzenia przywołanego art. 6 K.p.a., a także art. 7 procedury administracyjnej.

Nie można przeto odmówić słuszności argumentacji skargi zmierzającej do wykazania, że zarzut nieprzestrzegania wymagań bezpieczeństwa żywności nie został skarżącemu należycie wykazany.

Przechodząc do badania legalności zaskarżonej decyzji przy wykorzystaniu uprawnienia przekazanego sądom administracyjnym w art. 134 P.p.s.a., a zatem do kontroli zaskarżonego aktu ex officio, Wojewódzki Sąd Administracyjny dostrzega nadto, że dokonana przez organ interpretacja art. 75 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności nie uwzględnia wszystkich istotnych regulacji zamieszczonych w rozporządzeniu (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt (Dz. U. UE seria L 165 z 30 kwietnia 2004) dalej rozporządzenie (WE) nr 882/2004.

Art. 75 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności stanowi, że podmioty działające na rynku spożywczym podlegające urzędowym kontrolom organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej są obowiązane do pokrywania opłat uwzględniających koszty związane z czynnościami wykonywanymi w ramach urzędowych kontroli żywności jeżeli w wyniku tych czynności zostaną stwierdzone przez kontrolujących niezgodności z przepisami prawa żywnościowego, w tym jeżeli zachodzi konieczność pobrania próbek żywności albo materiałów lub wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością do badań i wykonania badań laboratoryjnych w celu potwierdzenia niezgodności.

W przepisie tym stwierdza się zatem, że podmiot, który uchybił przepisom prawa żywnościowego zobowiązany jest do zwrotu kosztów związanych z czynnościami wykonywanymi w ramach urzędowych kontroli żywności. Nie jest to obowiązek wynikając z faktu przeprowadzenia kontroli lecz z tytułu "czynności wykonanych w ramach tej kontroli", np. z tytułu pobrania próbek żywności. Natomiast, jak stanowi art 26 wskazanego rozporządzenia, państwa Członkowskie zapewniają odpowiednie środki finansowe w celu zagwarantowania niezbędnego personelu oraz inne środki na kontrole urzędowe, osiągnięte wszelkimi sposobami uznanymi za właściwe, w tym poprzez ogólne opodatkowanie lub poprzez ustanowienie opłat lub należności. Zgodnie natomiast z art. 27 ust. 1 tego aktu Państwa Członkowskie mogą pobierać opłaty lub należności mające na celu pokrycie kosztów poniesionych w ramach kontroli urzędowych. Zgodnie z ustępem 4 tego przepisu opłaty pobrane do celów kontroli urzędowych zgodnie z ust. 1 lub 2: nie są wyższe od kosztów poniesionych przez odpowiedzialne właściwe organy w odniesieniu do kwestii wymienionych w załączniku VI. Mogą także być ustalone jako stawka ryczałtowa na podstawie kosztów poniesionych przez właściwe organy przez dany okres lub, tam gdzie ma to zastosowanie, jako kwoty ustalone w załączniku IV, sekcja B lub w załączniku V, sekcja B, a więc opłaty mające zastosowanie do przywożonego mięsa, a także opłaty stosowane do działań objętych dyrektywami 97/78/WE oraz 91/496/EWG w odniesieniu do których Państwa Członkowskie obecnie pobierają opłaty na podstawie dyrektywy 85/73/EWG. Dyrektywy te, to dyrektywa Nr 71/118/EWG z dnia 15 lutego 1971 r. w sprawie problemów zdrowotnych wpływających na produkcję i wprowadzanie do obrotu świeżego mięsa drobiowego, Nr 72/462/EWG z dnia 12 grudnia 1972 r. w sprawie problemów zdrowotnych i inspekcji weterynaryjnej przed przywozem z państw trzecich bydła, trzody chlewnej i świeżego mięsa, Nr 85/73/EWG z dnia 29 stycznia 1985 r. w sprawie finansowania inspekcji i kontroli weterynaryjnych, Nr 91/67/EWG z dnia 28 stycznia 1991 r. dotycząca warunków zdrowotnych zwierząt obowiązujących przy wprowadzaniu na rynek zwierząt i produktów akwakultury. Zatem akty nie mające związku z kontrolowaną sprawą.

Art. 27 ust. 10 cyt. rozporządzenia (WE) Nr 882/2004 stanowi, że bez uszczerbku dla kosztów wynikających z wydatków określonych w art. 28, Państwa Członkowskie nie pobierają żadnych opłat innych niż opłaty określone w niniejszym artykule do celów wykonania niniejszego rozporządzenia.

Przedstawione regulacje wyraźnie uzależniają możliwość nałożenia opłaty na podmiot naruszający przepisy prawa żywnościowego od kosztów poniesionych z tytułu przeprowadzanych kontroli.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, dokonując interpretacji wskazanych regulacji prawnych stwierdza, że opłata pobierana na podstawie art. 75 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, to opłata pobierana z tytułu kosztów poniesionych w trakcie wykonywania kontroli urzędowej w celu sprawdzenia zgodności z prawem żywnościowym. Nawet jeśli jest to opłata ustalona jako stawka ryczałtowa, odpowiadać ona musi konkretnym, rzeczywistym czynnościom wykonywanym przez upoważnione osoby przeprowadzające daną kontrolę. Czynności te muszą zostać wskazane w uzasadnieniu decyzji nakładającej obowiązek ponoszenia opłaty i uzasadnione z punktu widzenia ich konieczności. Zgodnie z "kryteriami, które należy uwzględnić przy obliczaniu opłat", o których mowa w załączniku nr V rozporządzenia (WE) 882/2004, przy obliczaniu opłat należy uwzględnić wynagrodzenia pracowników zaangażowanych w kontrole urzędowe, koszty dotyczące pracowników zaangażowanych w kontrole urzędowe, w tym urządzenia, narzędzia, wyposażenie, szkolenie, koszty podróży i związane z podróżą oraz koszty analizy laboratoryjnej i pobierania próbek.

Prawidłowe uzasadnienie decyzji ma nie tylko znaczenie prawne, ale i wychowawcze, bowiem pogłębia zaufanie uczestników postępowania do organów administracyjnych. Motywy decyzji winny odzwierciedlać rację decyzyjną i wyjaśnić tok rozumowania prowadzonego do zastosowania konkretnego przepisu prawa materialnego w ustalonej sytuacji faktycznej. Powinny być tak ujęte, aby strona mogła zrozumieć i w miarę możliwości zaakceptować zasadność przesłanek faktycznych i prawnych, którymi kierował się organ przy załatwianiu sprawy. Tym samym spełnione zostaje wymaganie objętej przepisem art. 11 k.p.a., stanowiącym, że organy administracji publicznej powinny wyjaśnić stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób w miarę możliwości doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu.

W ponownym postępowaniu obowiązkiem Państwowego Inspektora Sanitarnego w R. będzie wskazać fakty, które uznane zostały za naruszenie przez skarżącą zasad bezpieczeństwa żywności, przedstawić dowody, z których organ wyprowadził twierdzenie o wystąpieniu wskazanych faktów, a następnie przedstawić regulację prawną, z której wprost wynikać będzie przypisywane skarżącej zaniedbanie. Uwzględni przy tym stanowisko TSUE zaprezentowane w przytoczonym przez skarżącego wyroku o sygn. akt C-382/10, z którego jasno wynika, iż potencjalne tylko, domniemywane przez organ zagrożenie przepisów o bezpieczeństwie żywności, nie stanowi podstawy o obciążenia kontrolowanego opłatami z tytułu przeprowadzonej kontroli.

W przypadku, gdy po dokonaniu powyższych ustaleń organ uzna, że doszło do realnego naruszenia przepisów prawa wskaże, mając na względzie treść przytoczonych przepisów rozporządzenia (WE) nr 882/2004, jakie koszty poniósł w wyniku przeprowadzanej kontroli. Wykaże nadto ich zasadność, co w szczególności odnosi się do czasu trwania kontroli w lokalu skarżącego. Organ weźmie pod uwagę, że wydana w sprawie decyzja musi odpowiadać regułom zawartym w przepisie art. 107 K.p.a., a w szczególności zwróci uwagę na treść art. 107 § 3 K.p.a. nakazujący sporządzenie prawidłowego uzasadnienia swego stanowiska.

Na marginesie sprawy Sąd wskazuje, że obowiązek należytego uzasadnienia wydanej decyzji nie może zostać zastąpiony polemiką ze stroną skarżąca, podjętą na etapie postępowania sądowoadministracyjnego, tak jak próbuje tego dokonać organ w piśmie z daty wpływu - 8 grudnia 2017r.

Z przyczyn wskazanych powyżej Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.