Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1086/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-09-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech Sędziowie : WSA Maria Tarnowska (spr.) asesor WSA Agnieszka Miernik Protokolant Małgorzata Mierzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2006 r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] kwietnia 2006r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za prowadzenie bez zezwolenia placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania J. R. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] wymierzającej karę pieniężną w wysokości 10.000 zł za prowadzenie bez zezwolenia placówki zapewniającej całodobową opiekę niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji Minister Pracy i Polityki Społecznej podał, że od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2006 r., wydanej na podstawie art. 153 ust. 1 w związku z art. 131 ust. 1-3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz.593 z późn. zm.) w dniu 27 października 2005 r. odwołał się J. R. prowadzący działalność pod nazwą - Dom [...] w B. przy ulicy [...].

Organ stwierdził, że ustawa o pomocy społecznej w art. 153 zobowiązała podmioty prowadzące w dniu jej wejścia w życie, czyli w dniu 1 maja 2004 r., placówki zapewniające całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku, które nie spełniają wymagań, o których mowa w art. 67 i 68, aby dostosowały do tych wymagań placówki w terminie jednego roku od dnia wejścia w życie ustawy o pomocy społecznej, czyli do 1 maja 2005 r. Nadto organ wskazał, że w wyniku nowelizacji ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z ustawą z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o pomocy społecznej oraz ustawy - Karta Nauczyciela (Dz. U. Nr 179, poz. 1487), został wprowadzony przepis przejściowy regulujący w pewnym zakresie sytuację prawną placówek nie spełniających standardów. Standardy określone w art. 68 ust. 4 oraz ust. 5 pkt 3 ustawy o pomocy społecznej, podmioty prowadzące placówki w dniu 1 maja 2004 r. muszą osiągnąć najpóźniej dnia 31 grudnia 2006 r. Jeśli placówki te przedstawią dokumenty określone w art. 67 tej ustawy oraz spełnią pozostałe standardy nie objęte przepisami przejściowymi, wówczas wojewoda może wydać zezwolenie na czas określony. Natomiast przepis przejściowy nie dotyczy wymogu posiadania wymaganych dokumentów, które od dnia 1 maja 2004 r. są wymagane w celu uzyskania zezwolenia. Podmioty prowadzące placówki, które nie przedstawiły dokumentów potwierdzających możliwość przeznaczenia budynku do tzw. zamieszkania zbiorowego nie mogą uzyskać zezwolenia na prowadzenie działalności. Do uzyskania tego zezwolenia konieczne jest potwierdzenie spełnienia wymogów przeciwpożarowych w zakresie ochrony przeciwpożarowej zgodnie z ustawą z dnia 24 sierpnia 1991 r. o państwowej Straży Pożarowej. Organ podał, że przedmiotowy budynek nie uzyskał pozytywnej opinii w zakresie ochrony przeciwpożarowej, a w aktach sprawy nie ma również opinii właściwego miejscowo Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego potwierdzającej spełnianie wymogów sanitarnych.

W przypadku nie spełnienia tych wymagań, wojewoda nie wydaje zezwolenia, a zgodnie z art. 130 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej, podmioty, które bez wymaganego zezwolenia prowadzą placówki - podlegają administracyjnej karze pieniężnej w wysokości 10.000 zł. Zdaniem organu, placówka zapewniającą całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku powinna spełniać określone w ustawie o pomocy społecznej standardy, ze względu na specyfikę swej działalności. Surowy wymóg spełniania wszystkich standardów wynika z troski ustawodawcy o poziom usług świadczonych przez powyższe placówki i konieczność ochrony praw osób w nich przebywających.

Skargę na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył J. R., zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisu § 4 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 28 kwietnia 2005 r. w sprawie wydawania i cofania zezwoleń na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie prowadzenia placówki zapewniającej całodobową opiekę (Dz. U. Nr 86 poz. 739) w związku z art. 67 ust. 2 i następnymi ustawy o pomocy społecznej.

Skarżący podniósł, że nie był wzywany przez Wojewodę [...] do przedstawienia opinii w zakresie ochrony przeciwpożarowej oraz opinii właściwego miejscowo Państwowego Powiatowego Inspektora Nadzoru Sanitarnego. Ponadto skarżący dodał, że trzykrotnie składał wymagany wniosek o wydanie zezwolenia, a postępowanie w przedmiocie uzyskania zgody na udzielenie pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania Zajazdu [...] na Dom [...] w B. uznane zostało przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. za bezprzedmiotowe. W konkluzji skarżący wskazał, że prowadzenie przez niego działalności bez wymaganego prawem zezwolenia spowodowane jest jedynie działaniem wojewody, który pozostawiając bez rozpatrzenia składane kolejno wnioski, dokonał błędnej oceny jednego z załączonych do wniosku dokumentów. W związku z czym nałożenie grzywny w takich okolicznościach jest całkowicie bezpodstawne.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).

Skarga jest bezzasadna. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie została uwzględniona.

Stosownie do art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która to kontrola obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte z urzędu, w trybie art. 130 ust. 2 w związku z art. 153 ustawy o pomocy społecznej w sprawie nałożenia na J. R. kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł za prowadzenie bez wymaganego zezwolenia placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku pod nazwą Dom [...] w B. przy ul. [...].

Stosownie do art. 130 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.), kto bez zezwolenia prowadzi placówkę zapewniającą całodobową opiekę osobom w podeszłym wieku, przewlekle chorym lub niepełnosprawnym - podlega karze pieniężnej w wysokości 10.000 zł.

Z treści art. 67 ust. 1 w związku z art. 69 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej wynika bezspornie, że działalność w zakresie prowadzenia placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku może być prowadzona po uzyskaniu zezwolenia wojewody. Wojewoda wydaje zezwolenie, jeżeli podmiot o nie występujący:

1. spełnia warunki określone w niniejszej ustawie;

2. spełnia standardy, o których mowa w art. 68 (standardy określone w ust. 4 oraz ust. 5 pkt 3 muszą być osiągnięte najpóźniej 31 grudnia 2006 r.);

3. przedstawi dokumenty wymienione w art. 67 tej ustawy (potwierdzające spełnienie w placówkach wymagań budowlanych, przeciwpożarowych i sanitarnych).

Ustawa o pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004 r. w art. 153 zobowiązała podmiot prowadzący placówkę opisaną w osnowie zaskarżonej decyzji, która nie spełnia wymagań, o których mowa w art. 67 i 68 tej ustawy, aby dostosowała się do tych wymagań w terminie jednego roku od dnia wejścia niniejszej ustawy.

Z protokołu przesłuchania strony jak i przesłuchania świadków z dnia 20 stycznia 2006 r. wynika, że J. R. prowadzi całodobową placówkę pomocy społecznej bez wymaganego zezwolenia wojewody.

Ponadto jak wynika z akt sprawy, na skutek złożenia wniosku dnia 11 maja 2005 r. o wydanie zezwolenia na prowadzenie niniejszej działalności Wojewoda [...] wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych tego wniosku. Pismami z dnia 18 maja 2005 r., z dnia 8 lipca 2005 r., a także z dnia 31 sierpnia 2005 r. organ, między innymi, zobowiązał skarżącego do dostarczenia wymaganych dokumentów niezbędnych do otrzymania zezwolenia na prowadzenie niniejszej działalności. Skoro J. R. był pouczony (w powyższych pismach), o skutku prowadzenia placówki bez wymaganego zezwolenia, prawidłowo Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji nakładającą na J. R. karę pieniężną w wysokości 10.000 zł.

Wobec powyższego nie można uznać za zasadny zarzut skargi, że skarżący nigdy nie był wzywany przez Wojewodę [...] do dostarczenia niezbędnych dokumentów potwierdzających spełnianie wymogów w zakresie ochrony przeciwpożarowej, sanitarnych dopuszczających obiekt Dom [...] do użytku.

Sąd podziela argumenty wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz w odpowiedzi na skargę wskazujące, że podmiot prowadzący szczególną działalność gospodarczą, polegającą na zapewnieniu całodobowej opieki osobom niepełnosprawnym, przewlekłe chorym lub osobom w podeszłym wieku powinien doprowadzić do tego, aby placówka ta spełniała odpowiednie wymagania przeciwpożarowe, budowlane i sanitarne ze względu na bezpieczeństwo osób w nich przebywających. Nadto organ podniósł, ze ograniczenie działalności gospodarczej przez wprowadzenie wymogu uzyskania zezwolenia dopuszcza Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 22, który stanowi, że ograniczenie wolności działalności gospodarczej jest dopuszczalne tylko w drodze ustawy i tylko ze względu na ważny interes publiczny.

Ponadto zauważyć należy, że wymóg uzyskania zezwolenia właściwego organu na prowadzenie placówek ustawodawca przyjął z troski o poziom usług świadczonych przez te placówki i konieczność ochrony ludzi, którzy wymagają bardzo specyficznej opieki. W akcie normatywnym reguluje, wyliczając je w sposób enumeratywny, wymogi, po spełnieniu których wojewoda wydaje wymagane zezwolenie. Decyzja wojewody o wydaniu lub odmowie wydania zezwolenia na prowadzenie całodobowej placówki pomocy społecznej nie jest decyzją uznaniową, zależy bowiem od spełnienia wymogów określonych w ustawie.

W ocenie Sądu zarówno zaskarżona decyzja organu odwoławczego - Ministra Pracy i Polityki Socjalnej, jak również decyzja organu pierwszej instancji, wydane zostały w oparciu o obowiązujące, wyżej wskazane przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, a organy administracji orzekając w sprawie, nie naruszyły przepisów prawa.

Mając powyższe pod uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.