Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 210/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2009-06-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 106 § 3
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: § 9
journal: Dz.U. 1998 nr 165 poz 1197
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania  składek, wypłaconych zasiłków z ubezpieczeń chorobowego i wypadkowego, zasiłków rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych oraz  kolejności zaliczania wpłat składek na poszczególne fundusze.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Liwacz Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Dudra (spr.) Sędzia WSA Mirella Łent Protokolant: Asystent sędziego Agnieszka Kujawa po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Budowlano-Montażowego "Z." Sp. z o.o. we W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uznania zarzutu w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T prowadził z majątku Przedsiębiorstwa Budowlano - Montażowego "Z." sp. z o.o. postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...]r. wystawionego na kwotę [...] zł tytułem składki na ubezpieczenie zdrowotne za grudzień 2007r.

W dniu 24 października 2008r., na podstawie zawiadomienia nr [...] organ egzekucyjny dokonał zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego umiejscowionego w I. Banku Ś. S.A. Odpis zajęcia wraz z tytułem wykonawczym został doręczony PBM "Z." sp. z o.o. w dniu 27 października 2008r.

Pismem z dnia 31 października 2008r. PBM "Z." sp. z o.o. złożyła zarzut w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego polegający na nieistnieniu obowiązku objętego tytułem wykonawczym nr [...] z dnia [...]r. W uzasadnieniu zobowiązana Spółka wskazała, iż składka na ubezpieczenie zdrowotne za grudzień 2007r. została zapłacona w dniu 26 marca 2008r. wraz z odsetkami za zwłokę w łącznej kwocie [...]zł, została ona natomiast błędnie zakwalifikowana przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Z dokumentacji przesłanej przez PBM "Z." sp. z o.o. wynikało, iż zobowiązana Spółka złożyła prawidłowe zlecenie płatnicze, prawidłowo wskazała w nim numer rachunku na jaki winna nastąpić wpłata (rachunek dotyczący składek na ubezpieczenie zdrowotne) oraz określiła numer deklaracji i okres którego dotyczy wpłata. Błąd w przekazaniu składki na rachunek Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wystąpił po stronie Państwowego Przedsiębiorstwa Użyteczności Publicznej "Poczta Polska", która przekazała wpłatę na rachunek Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z mylnymi danymi identyfikacyjnymi w pozycji "nr rachunku bankowego ZUS". Faktycznie wpłata ta wpłynęła więc na rachunek przewidziany do opłacania składek na ubezpieczenie społeczne. Fakt ten potwierdziła również PPUP "Poczta Polska", która poinformowała o zaistniałym błędzie Zakład Ubezpieczeń Społecznych pismem z dnia 23 lipca 2008r., wnosząc jednocześnie o prawidłowe zaksięgowanie przedmiotowej wpłaty.

Jednocześnie, w złożonym zarzucie zobowiązana Spółka wskazała, iż postępowanie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych narusza postanowienia układu zawartego z wierzycielami przez PBM 'Z." sp. z o.o.

Postanowieniem z dnia 17 listopada 2008r. nr [...] [...] Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T., odmówił uznania zarzutu w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...]. W uzasadnieniu organ egzekucyjny wskazał, iż faktycznie błąd w przekazaniu składki wystąpił po stronie Państwowego Przedsiębiorstwa Użyteczności Publicznej "Poczta Polska", jednakże Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie może ponosić negatywnych skutków takiej sytuacji. Jednocześnie organ egzekucyjny wskazał, iż dochodzona tytułem wykonawczym nr [...] należność dotyczy bieżących zobowiązań Spółki (za grudzień 2007r.) i nie jest związana z zawartym układem. W związku z tym, zdaniem organu, postępowanie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w niniejszej sprawie należało uznać za prawidłowe.

Na powyższe postanowienie, w dniu 27 listopada 2008r., Spółka złożyła zażalenie. W uzasadnieniu ponownie wskazano, iż Spółka dokonała zapłaty należności objętej tytułem wykonawczym w dniu 26 marca 2008r. Ponadto podkreślono, iż postępowanie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych narusza postanowienia układu zawartego przez PBM "Z." sp. z o.o. z wierzycielami, poprzez zaliczenie wpłaty w kwocie [...] zł na poczet składek na ubezpieczenie społeczne za 2004r.

W związku z błędnie zaksięgowaną wpłatą z dnia 26 marca 2008r. PBM "Z." sp. z o.o. podjęła próbę wyjaśnienia zaistniałej sytuacji, a także wystąpiła do wierzyciela z wnioskiem o dokonanie korekty przedmiotowej wpłaty. Pismem z dnia 22 września 2008r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił dokonania korekty wskazując, iż nie jest to możliwe z uwagi na dokonane już rozliczenie tej wpłaty w strukturach Kompleksowego Systemu Informatycznego ZUS. Ponadto wskazano na § 11 ust. 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 kwietnia 2008r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2007r. nr 11 poz. 74 ze zm.), zgodnie z którym dokonanie korekty dyspozycji płatnika składek wskazanej na dokumencie płatniczym co do miesiąca, za który ma zostać rozliczana wpłata jest możliwe tylko za zgodą Zakładu. W niniejszej sprawie zaś zgoda taka nie została udzielona.

Pismem z dnia 8 stycznia 2009r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych poinformował ponadto, iż wpłata z dnia 26 marca 2008r. w kwocie [...] zł została zaewidencjonowana w systemie informatycznym jako wpłata na ubezpieczenie społeczne za grudzień 2007r. i w taki sposób została rozliczona.

Postanowieniem z dnia 23 stycznia 2009r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ egzekucyjny z uwagi na okoliczność, że rozstrzygnięcie sprawy wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części.

W uzasadnieniu organ wskazał, że zasady dokonywania płatności składek na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przez płatników składek uregulowane zostały w art. 47 ust. 1- 8a ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych oraz w przepisach wykonawczych wydanych przez Radę Ministrów na podstawie art. 49 powołanej ustawy. Dyrektor wyjaśnił, że obecnie obowiązuje w tym przedmiocie Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 kwietnia 2008r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2008r., nr 78, poz. 465), natomiast w dniu dokonania wpłaty w kwocie 3.472,23 zł, tj. w dniu 26 marca 2008r. obowiązywało Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1998r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, wypłaconych zasiłków z ubezpieczeń chorobowego i wypadkowego, zasiłków rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych oraz kolejności zaliczania wpłat składek na poszczególne fundusze (Dz. U. z 1998r., nr 165, poz. 1197). Dalej wskazał, że zgodnie z art. 47 ust. 4-4b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, składki na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych opłacane są przy użyciu wskazanych w ustawie dokumentów płatniczych, w formie bezgotówkowej, na wskazane rachunki bankowe określone odrębnie dla składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych.

Dyrektor Izby Skarbowej zauważył, że zobowiązana Spółka dokonała płatności zgodnie z powołanymi przepisami, co nie było kwestionowane przez wierzyciela. Ponadto zaznaczył, iż błąd w przekazaniu środków leży po stronie Państwowego Przedsiębiorstwa Użyteczności Publicznej "Poczta Polska", co znalazło potwierdzenie w piśmie tej jednostki z dnia 23 lipca 2008r.

Następnie organ wyjaśnił, że zgodnie z § 4 ust. 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1998r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych dokonuje rozliczenia dokonanej przez płatnika składek wpłaty na koncie płatnika i zaewidencjonowania danych na koncie ubezpieczonego za dany miesiąc kalendarzowy na podstawie deklaracji rozliczeniowej, imiennych raportów miesięcznych, zgodnie z oznaczeniem dokonanym przez płatnika składek na dokumencie płatniczym. Jednocześnie, w celu zapewnienia prawidłowości dokonywanych rozliczeń, zarówno instytucje obsługujące wpłaty składek, jak i Zakład Ubezpieczeń Społecznych zobligowane są do weryfikacji poprawności dokumentów przekazywanych przez płatnika składek.

Organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z art. 47 ust. 8a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych "Instytucje obsługujące wpłaty składek są zobowiązane do zawiadamiania Zakładu o błędach stwierdzonych w zleceniu płatniczym (...) w formie elektronicznej lub pisemnej." Natomiast Zakład Ubezpieczeń Społecznych, zgodnie z ust. 12 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1998r., w przypadku stwierdzenia w dokumentach składanych przez płatnika składek (w tym dokumentach płatniczych) nieprawidłowości uniemożliwiających dokonanie prawidłowego rozliczenia na koncie płatnika składek i zaewidencjonowania danych na koncie ubezpieczonego, przeprowadza postępowanie wyjaśniające mające na celu usunięcie tych nieprawidłowości. Jednocześnie, zgodnie z ust. 13a powołanego Rozporządzenia "W przypadku, gdy nieprawidłowość, o której mowa w ust. 3c i 12, jest spowodowana błędem instytucji obsługującej wpłaty składek, postępowanie wyjaśniające kończy oświadczenie woli tej instytucji, do której powinna być załączona poświadczona kserokopia oryginalnego dokumentu płatniczego." Organ zauważył, że kwestię postępowania wyjaśniającego analogicznie reguluje obecnie obowiązujący § 21 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 kwietnia 2008r.

W świetle powyższego, Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, iż Zakład Ubezpieczeń Społecznych dokonuje rozliczenia składek w oparciu o całokształt dokumentów złożonych przez płatnika składek, a nie tylko w oparciu o dokumenty płatnicze. W procesie tym Zakład winien dążyć do wyeliminowania wszelkich błędów i nieprawidłowości skutkujących niewłaściwym rozliczeniem składek na koncie płatnika składek i zaewidencjonowaniem ich na kontach ubezpieczonych. Stwierdził ponadto, iż zarówno PBM "Z." sp. z o.o., jak i PPUP "Poczta Polska" zachowały się w powstałej sytuacji prawidłowo.

W ocenie organu odwoławczego, w niniejszej sprawie zaistniała sytuacja wymagająca przeprowadzenia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych postępowania wyjaśniającego. Nawet w przypadku uznania przez Zakład, iż w dokumentacji złożonej przez PBM 'Z." sp. z o.o. nie zachodzą nieprawidłowości uniemożliwiające prawidłowe rozliczenie składek, informacja o powstałym błędzie została przekazana przez PPUP "Poczta Polska" ( instytucję obsługującą wpłaty składek ) bezpośrednio do Zakładu pismem z dnia 23 lipca 2008r. To zaś, zdaniem Dyrektora, winno skutkować wyjaśnieniem przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych powstałych rozbieżności i prawidłowym rozliczeniem dokonanej wpłaty. Dopiero wówczas byłoby możliwe stwierdzenie, czy PBM "Z." sp. z o.o. posiada zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne za grudzień 2007r., które mogłyby być dochodzone w trybie egzekucji administracyjnej. W ocenie organu, wyjaśnienie to ma decydujące znaczenie w sprawie rozpatrzenia zgłoszonego zarzutu nieistnienia obowiązku.

Na koniec Dyrektor stwierdził, iż stanowisko PBM "Z." sp. z o.o. w przedmiocie naruszenia postanowień układu zawartego z wierzycielami nie znajduje uzasadnienia w stanie faktycznym. Zgodnie z informacją przekazaną przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych pismem z dnia 8 stycznia 2009r. wpłata z dnia 26 marca 2008r. w kwocie [...] zł została zaliczona na poczet składek na ubezpieczenie społeczne za grudzień 2007r., a zatem za okres nie objęty postanowieniami układu.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy strona zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. w części dotyczącej uzasadnienia, podnosząc zarzut niezgodnego ze stanem faktycznym wskazania sposobu zaewidencjonowania składek wpłaconych w dniu 26 marca 2008r. Spółka wskazała, iż wpłata dokonana w dniu 26 marca 2008r. w kwocie [...] zł nie została zaksięgowana na poczet składek na ubezpieczenie społeczne za grudzień 2007r. lecz na poczet składek na ubezpieczenie społeczne za lipiec 2004r. Tym samym zostały naruszone postanowienia układu zawartego przez zobowiązanego z wierzycielami, zaś Dyrektor Izby Skarbowej błędnie ustalił w tym zakresie stan faktyczny.

Jednocześnie Spółka wskazała, iż uznaje za słuszne rozstrzygnięcie - wraz z uzasadnieniem - Dyrektora Izby Skarbowej w części dotyczącej konieczności ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ egzekucyjny i w tym zakresie nie wnosi skargi.

W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie i w całości podtrzymano dotychczasowe stanowisko w sprawie. Dodatkowo Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że prawidłowo dokonał ustalenia stanu faktycznego związanego z zaksięgowaniem wpłaty z dnia 26 marca 2008r. Podkreślił, że nie dysponuje dostępem do systemu informatycznego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a zatem wszelkie ustalenia dotyczące rozliczenia spornej wpłaty mogły być dokonane wyłącznie w oparciu o informacje przekazane przez właściwą jednostkę ZUS w piśmie z dnia 8 stycznia 2009r.

Ponadto zauważył, iż rozstrzyganie w przedmiocie "naruszenia postanowień układu zawartego przez upadłego z wierzycielami" nie należy do właściwości rzeczowej organów administracji publicznej, zaś katalog przesłanek uzasadniających wniesienie zarzutu określony w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie przewiduje takiego zarzutu.

Na koniec dodał, że przedmiotem analizy ze strony organu odwoławczego był zarzut określony w art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tj. nieistnienie obowiązku określonego tytułem wykonawczym nr [...]

i okoliczność ta związana jest bezpośrednio z samym faktem błędnego zaksięgowania wpłaty dokonanej w dniu 26 marca 2008r. w kwocie [....] zł. W ocenie Dyrektora, dla meritum sprawy natomiast nie ma znaczenia na jaki rodzaj innych należności wpłata została faktycznie rozliczona.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Wstępnie Sąd zauważa, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej p.p.s.a. kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Przystępując do oceny legalności zaskarżonego do Sądu postanowienia Sąd przede wszystkim pragnie wyjaśnić, iż oddalenie wniosku dowodowego o przesłuchanie świadka i zobowiązanie ZUS do przedstawienia pisemnej informacji, w jaki sposób i na co zaksięgowano kwotę [...] zł, w szczególności jak rozliczono kwotę wpłaconą na Fundusz Zdrowia, nastąpiło na mocy art. 106 § 3 p.p.s.a., z którego to przepisu wynika, że sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Tym samym nie jest możliwe w postępowaniu sądowoadministracyjnym przeprowadzenie wnioskowanych dowodów. Powołany przepis przewiduje bowiem jedynie możliwość przeprowadzenia dowodów z istniejących w dacie orzekania dokumentów.

W niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia przez organy rozpatrujące sprawę przepisów prawa materialnego, jak i procesowego w stopniu, który mógłby implikować uchylenie zaskarżonego indywidualnego aktu administracyjnego. Nie mniej jednak już na wstępie zauważyć wypada, że w zakresie kwestionowanym przez skarżącą Spółkę, doszło do naruszenia prawa procesowego, lecz uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy. Konsekwencją tego faktu oraz prawidłowości zaskarżonego do sądu postanowienia w zakresie podjętego rozstrzygnięcia, w postaci uchylenia postanowienia organu pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia – niekwestionowanego przez Spółkę – było oddalenie skargi.

Sąd rozstrzygający niniejszą sprawę w pełni podziela dotychczasowe orzecznictwo i głos doktryny – przywołane przez stronę w skardze – w przedmiocie możliwości zaskarżenia do Sądu części decyzji w postaci jej uzasadnienia. Przez analogię pogląd ten należy odnieść również do postanowienia. Zauważyć trzeba, na gruncie omawianego zagadnienia, że wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego do Sądu indywidualnego aktu administracyjnego związane jest z zaistnieniem kwalifikowanych wad prawnych decyzji lub postępowania (wady powodujące stwierdzenie nieważności, wznowienie postępowania) oraz naruszeń prawa materialnego, gdy naruszenie takie miało wpływ na wynik sprawy lub naruszeń procedury, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tylko zatem takie wadliwości indywidualnego aktu administracyjnego lub postępowania, którego wynikiem jest ten akt, implikują jego usunięcie z obrotu prawnego. Inne naruszenia prawa niemieszczące się w zakresie treści art. 145 p.p.s.a., nie mogą prowadzić do uchylenia zaskarżonego do sądu aktu. Pomijając kwalifikowane wady aktu lub postępowania wszystkie pozostałe naruszenia, aby miały powodować uchylenie indywidualnego aktu administracyjnego, winny mieć wpływ na wynik sprawy lub co najmniej – jeśli chodzi o naruszenie przepisów postępowania – mogły mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęła się teza, wynikająca z zasad wykładni przepisów prawa, iż nie jest dopuszczalne interpretowanie przepisu w taki sposób, który pozbawiałby część tego przepisu znaczenia prawnego, zgodnie z łacińską sentencją per non est ( nie wolno jest interpretować przepisów prawnych tak, by pewne ich fragmenty okazały się zbędne). Dlatego też podczas interpretacji art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. nie można pomijać treści "miało wpływ na wynik sprawy" (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.) oraz "mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy" (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). Należy raczej przyjąć, iż zwroty te mają istotne znaczenie w procesie odkodowywania norm prawnych zawartych w przywołanych regulacjach. Przyjęcie odmiennego poglądu prowadziłoby do wniosku o zbędności tych zapisów w omawianych unormowaniach. Wtedy każde naruszenie prawa implikowałoby wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego do sądu indywidualnego aktu administracyjnego.

Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 22 czerwca 1999r. sygn. akt IKZP 19/99, stwierdził, iż fundamentalne reguły wykładni przepisów prawnych za punkt wyjścia przyjmują założenie – rzecz jasna idealizujące – o racjonalnym prawodawcy, a więc takim ustawodawcy, który tworzy przepisy w sposób sensowny, racjonalny i celowy, znając cały system prawny i nadając poszczególnym słowom i zwrotom zawsze takie samo znaczenie, nie zamieszczając jednocześnie zbędnych sformułowań (por. np. Z Ziembiński, Teoria prawa, PWN 1978, s. 106 – 123, a także uchwałę SN z dnia 16 marca 2000r. sygn. akt I KZP 53/99). W orzecznictwie NSA godnym zauważenia jest pogląd, że konstrukcje prawne są tworzone za pomocą słów w ten sposób, iż stanowią określoną całość. W konsekwencji nie można ich interpretować nie uwzględniając owej całości, co może również przemawiać za stosowaniem wykładni systemowej (por. uzasadnienie uchwały NSA z dnia 22 czerwca 1998r. sygn. akt FPS 9 /97, uzasadnienie uchwały z dnia 14 grudnia 1998r. sygn. akt FPS 19/98, a także uchwałę z dnia 20 marca 2000r., sygn. akt FPS 14/99, ONSA 2000/3/92).

W kontekście omawianego zagadnienia warto też zauważyć, iż użyty w treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwrot "uchyla" jest kategoryczny i oznacza, że w razie stwierdzenia obu podanych w nim przesłanek sąd administracyjny ma obowiązek uchylenia na jego podstawie zaskarżonej decyzji. W związku z tym oddalenie skargi przez sąd administracyjny jest naruszeniem art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w sytuacji, gdy organy prowadzące postępowanie naruszyły przepisy normujące jego przebieg i naruszenie takie miało wpływ na wynik sprawy (por. wyrok NSA z dnia 14 grudnia 2005 r., sygn. akt FSK 2328/04, LEX nr 189741).

Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) będzie zatem miało miejsce wówczas, gdy kontrolując legalność zaskarżonej decyzji (bądź postanowienia) sąd nie dostrzeże, iż rozstrzygnięcie to narusza przepisy postępowania, bądź odnajdując te błędy prawne niewłaściwie oceni ich wpływ na wynik sprawy administracyjnej, przy czym w obu wypadkach ta wadliwość w rozumowaniu sądu musi mieć istotny wpływ na wynik sprawy sądowoadministracyjnej [...] (por. wyrok NSA z dnia 30 listopada 2004 r., sygn. akt GSK 967/04, LEX nr 184001).

Tym samym w stanie faktycznym sprawy nie można było pominąć treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w części: "mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy" i w konsekwencji naruszenia prawa, które nie miało wpływu na rozstrzygniecie, wyeliminować z obrotu prawnego zaskarżony do sądu indywidualny akt administracyjny lub też jego część. Podkreślić jeszcze raz wypada, że zasadnie w zaistniałych okolicznościach sprawy organ drugiej instancji uchylił zaskarżone postanowienie do ponownego rozpatrzenia.

Przedmiotem sporu pomiędzy stronami była część uzasadnienia postanowienia wydanego przez organ drugiej instancji w postępowaniu egzekucyjnym. Uchylając zaskarżone zażaleniem postanowienie do ponownego rozpatrzenia organ odwoławczy dodatkowo podniósł, że stanowisko PBM "Z." Spółki z o.o. w przedmiocie naruszenia postanowień układu zawartego z wierzycielami nie znajduje uzasadnienia w stanie faktycznym. Zgodnie z informacją przekazaną przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych pismem z dnia 8 stycznia 2009 r. wpłata z dnia 26 marca 2008 r. w kwocie [...] zł została zaliczona na poczet składek na ubezpieczenie społeczne za grudzień 2007 r., a zatem za okres nie objęty postanowieniami układu.

Brak było podstaw prawnych – zdaniem Sądu – do stwierdzenia w okolicznościach faktycznych sprawy, że wpłata z dnia 26 marca 2008 r. na kwotę [...] zł na poczet składek na ubezpieczenie zdrowotne za grudzień 2007 r., została zaliczona na poczet składek na ubezpieczenie społeczne za grudzień 2007 r.

Z załączonych do skargi akt administracyjnych sprawy wynika, że wpłata na Fundusz Zdrowia z dnia 26 marca 2008 r., została przez ZUS zaliczona na poczet składek na ubezpieczenie społeczne z lipca 2004 r., czyli na składki objęte układem. Świadczy o tym w sposób niewątpliwy korespondencja prowadzona pomiędzy skarżącą Spółką, a Zakładem ZUS, także pismo ZUS z dnia 16 marca 2009 r., skierowane do organu drugiej instancji.

W piśmie z dnia 28 sierpnia 2008 r., skierowanym przez Spółkę do ZUS we Włocławku, skarżąca podnosi, że sporna wpłata z dnia 26 marca 2008 r., została zadekretowana przez ZUS na najwcześniejszą zaległość, tzn. na składki z roku 2004. W odpowiedzi z dnia 22 września 2008 r. ZUS stwierdza, że przedmiotowa wpłata została rozliczona zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 kwietnia 2008 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 78, poz. 465 ze zm.). Fakt, iż ZUS w powołanym piśmie nie zakwestionował twierdzenia skarżącego, co do zaliczenia spornej wpłaty na składki z roku 2004, przekonuje, że zaliczenie to nastąpiło na poczet zobowiązań składkowych z tego okresu. Potwierdzeniem powyższego jest także treść pisma Spółki z dnia 21 października 2008 r., w którym skarżąca podniosła, że zaliczenie przez ZUS wpłaty z dnia 26 marca 2008 r. na poczet składek z 2004 r., narusza art. 295 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze i w konsekwencji tego jest także sprzeczne

z zawartym przez "Z." układem. Stanowi to rażące naruszenie prawa.

Także pismo wyjaśniające ZUS z dnia 16 marca 2009 r., skierowane do Dyrektora Izby Skarbowej w B., wskazuje, że ZUS zobowiązany był rozliczyć wpłatę zgodnie z § 9 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, wypłaconych zasiłków chorobowego

i wypadkowego, zasiłków rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych oraz kolejności zaliczania wpłat składek na poszczególne fundusze (Dz. U. z 1998 r., Nr 165, poz. 1197), poprzez zaliczenie spornej wpłaty na zobowiązania

o najwcześniejszym terminie płatności.

Przywołane z akt sprawy dowody potwierdzają stanowisko skarżącej, że sporna wpłata z dnia 26 marca 2008 r., została zaliczona na zobowiązania składkowe z 2004 r., a nie – jak twierdzi organ drugiej instancji w zaskarżonej części uzasadnienia – na składki ZUS z grudnia 2007 r. W innym przypadku zbędne byłoby powoływanie się przez organ na treść § 9, który to stanowi o zaliczeniu wpłaty na zobowiązania

o najwcześniejszym terminie płatności.

Stwierdzić zatem w konkluzji należy, że brak było podstaw, w okolicznościach faktycznych sprawy, do ujęcia w zaskarżonym postanowieniu zakwestionowanego zapisu uzasadnienia. Podczas ponownego rozpatrywania sprawy organ pierwszej instancji zobowiązany będzie do wyjaśnienia rozbieżności powstałych w związku

z dokonaniem i rozliczeniem wpłaty, tym samym do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, jego oceny i podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiocie zarzutu nieistnienia obowiązku w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym, uwzględniając przy tym niniejsze stanowisko Sądu.

W kontekście zaprezentowanej argumentacji Sąd uznał skargę za niezasadną i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.