Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 561/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2008-12-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 254 ust. 2, art. 220, art. 234
journal: Dz.U. 2004 nr 90 poz 864
law: Traktat Ustanawiający Wspólnotę Europejską
article: art. 51, art. 73 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 68 poz 622
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne

SENTENCJA

Dnia 23 grudnia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędziowie Sędzia NSA Janusz Furmanek (spr.) Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Protokolant asystent sędziego Tomasz Godlewski po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2008 roku na rozprawie sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa A Spółki z o. o. w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia niezaksiegowanej kwoty należności wynikającej z długu celnego 1. uchyla zaskarżoną decyzją oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł. z dnia [...] Nr [...]; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz strony skarżącej Przedsiębiorstwa A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. kwotę 199 (sto dziewięćdziesiąt dziewięć) złotych tytułem zwrotu wpisu sądowego od skargi. 3. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Nr [...], wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji Podatkowej ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - (tj. Dz.U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm. ), art. 51, art. 73 ust. 1 Prawa Celnego - ustawy z dnia 19 marca 2004r. (Dz.U. Nr.68, poz.622 z 2004r), art. 20 ust.1, ust.3 lit. a i lit.c, art. 27 lit. a, art. 67, art. 78 ust. 2, ust. 3, art. 201 ust.1, lit a, ust. 2, ust. 3, art. 214 ust 1, art. 220 ust. 1 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z dnia 19 października 1992r. ze zm.), art. 2 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dziennik Urzędowy Wspólnot Europejskich serii L 256 z 1987r. ze zm.), art.32 Protokołu 4 do Układu Eurośródziemnomorskiego ustanawiającego Stowarzyszenie między Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami Członkowskimi, z jednej strony, a Państwem Izrael, z drugiej strony (Dz.Urz. UE L 147 z dnia 21 czerwca 2000r. ze zm.), Zawiadomienia skierowanego do importerów - Przywóz z Izraela do Wspólnoty ( Dz. Urz. UE serii C 328 z 2001 r., Dz. Urz. UE serii C 20 z 2005r.), w związku z odwołaniem Spółki A z dnia [...] od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego l w Ł. nr [...] z dnia [...], Dyrektor Izby Celnej w Ł. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podniesiono, iż w dniu [...] zgłoszono do odprawy celnej w procedurze dopuszczenia do obrotu towary w postaci 8653 kg płyt pleksi. Sprowadzone towary Strona zaklasyfikowała do kodu 3921904900 Wspólnej Taryfy Celnej, ze stawką celną 0% od wartości celnej towaru. Zgłoszenie celne zostało zarejestrowane pod pozycją ewidencji nr [...]. Podstawę zastosowania stawki celnej 0% stanowiło świadectwo przewozowe EUR 1 nr A 06269, wystawione w dniu 19 lipca 2004r. przez władze celne Izraela i potwierdzające preferencyjne pochodzenie towaru z Izraela. Po zwolnieniu towaru organ celny w trybie art. 78 ust. 2 Wspólnotowego Kodeksu Celnego dokonał kontroli dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] Naczelnik Urzędu Celnego l w Ł. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie zgłoszenia celnego [...] z dnia [...] i decyzją nr [...] z dnia [...] określił niezaksięgowaną kwotę wynikającą z długu celnego w wysokości 4 963,70 zł z tytułu importu towarów objętych zgłoszeniem celnym SAD i powiadomił stronę o zaksięgowaniu ww. kwoty. Pismem z dnia 30 stycznia 2007r. Spółka A złożyła odwołanie od ww. decyzji. W odwołaniu Firma A powołała się na przepis art. 220, ust. 2 lit. b rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r., ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, określający sytuację, w której nie dokonuje się zaksięgowania retrospektywnego.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 86 Wspólnotowego Kodeksu Celnego organ celny może przyjąć jako dowód w postępowaniu dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego lub inne uprawnione podmioty państwa obcego. Z kolei art. 27 lit.a Wspólnotowego Kodeksu Celnego stanowi, iż w celu ustalenia warunków nabywania preferencyjnego pochodzenia towarów należy stosować umowy zawarte przez Wspólnotę z niektórymi państwami lub grupami państw. W myśl postanowień Eurośródziemnomorskiej Umowy ustanawiającej stowarzyszenie między Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami Członkowskimi, z jednej strony i Państwem Izrael, z drugiej strony, do preferencyjnego traktowania we Wspólnocie uprawnione są towary wytworzone na terytorium Izraela i spełniające reguły pochodzenia zawarte w Protokole 4 do tej Umowy. Dowodem preferencyjnego pochodzenia, zgodnie z postanowieniami art.17 Protokołu 4, może być świadectwo przewozowe EUR 1 lub deklaracja eksportera na fakturze, specyfikacji wysyłkowej lub innym dokumencie, który opisuje towar w sposób wystarczający do ich identyfikacji. Dla celów stosowania Umowy, za część terytorium Izraela nie są uznawane tereny, które znajdują się pod administracją izraelską od 1967r. Towary wytworzone na tak rozumianym terytorium Izraela nie są uprawnione do korzystania z preferencji taryfowych określonych w układzie stowarzyszeniowym między UE a Izraelem. W dniu 23 listopada 2001 r. w Dzienniku Urzędowym UE serii C nr 328 podmioty gospodarcze zostały powiadomione, że wprowadzanie do obrotu towarów pochodzących z izraelskich osiedli na Zachodnim Brzegu, Strefy Gazy, Wschodniej Jerozolimy i ze Wzgórz Golan może spowodować powstanie długu celnego. W rozpatrywanej sprawie po zwolnieniu towaru została dokonana, w trybie art. 78 ust.2 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, kontrola dokumentów stanowiących załączniki do zgłoszenia celnego. W ramach tej kontroli przekazano, w oparciu o art. 32 ust. 3 Protokołu 4 UE - Izrael, świadectwo przewozowe EUR 1 nr A 06269 do weryfikacji izraelskiej administracji celnej. W piśmie z dnia 24 października 2006r. Ministerstwo Finansów Państwa Izrael poinformowało, że towary opisane na weryfikowanym świadectwie kwalifikują się do preferencyjnego traktowania w oparciu o postanowienia Protokołu 4 i wskazało jako miejsce produkcji towarów miejscowość Mevoh Hamma kod pocztowy 12934. Powyższa miejscowość znajduje się na obszarze Wzgórz Golan. Zgodnie z brzmieniem art.78 ust. 3 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, jeżeli z kontroli zgłoszenia lub kontroli po zwolnieniu towarów wynika, że przepisy regulujące właściwą procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawidłowe lub niekompletne dane, organy celne podejmują, zgodnie z wydanymi przepisami, niezbędne działania w celu uregulowania sytuacji, biorąc pod uwagę nowe dane, którymi dysponują.

Preferencyjne środki taryfowe mogą być stosowane na wniosek zgłaszającego, o ile towary spełniają warunki określone w umowach zawartych przez Wspólnotę z niektórymi krajami lub grupami państw, w których przewidziane jest stosowanie preferencji taryfowych art. 20 ust. 4 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Wobec faktu, potwierdzonego także wynikiem weryfikacji, że towary zostały wyprodukowane na obszarze Wzgórz Golan należało odmówić wszelkich preferencji. Zgodnie z obowiązującą w dniu zgłoszenia celnego tj. [...]. Taryfą Celną Wspólnot Europejskich, wprowadzoną na podstawie art. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987r.w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej, stawka celna erga omnes dla towaru zaklasyfikowanego do kodu 3921904900 wynosi 6,5%. Niezaksięgowana kwota należności wynikająca z długu celnego wynosi 4963,70 zł i została wyliczona w wyniku zastosowania stawki celnej erga omnes w wysokości 6,5% od wartości celnej w kwocie = 76 365.00 zł, określonej w polu 47 zgłoszenia celnego nr [...]. W uzasadnieniu odwołania Spółka A wskazała, iż działała w dobrej wierze przestrzegając przepisów zgłosiła towary do procedury dopuszczenia do obrotu. Do zgłoszenia celnego załączyła świadectwo przewozowe EUR 1 nr A nr 06269, prawidłowe wypełnione i potwierdzone przez władze celne Izraela. Ponadto odwołujący wskazał, że Protokół 4 nie zawiera informacji o ograniczeniach co do miejsca, z którego pochodzi towar. Natomiast zawiadomienie skierowane do importerów w Dz.Uz. UE Nr C 328 z dnia 23 listopada 2001 r. nie było opublikowane w języku polskim. Zdaniem Spółki A informacje o ograniczeniach związanych z potwierdzaniem preferencyjnego statusu towarów przywożonych z Izraela powinny być dostępne dla importerów w aktualnościach i komunikatach na stronie internetowej Ministerstwa Finansów.

Dyrektor Izby Celnej w Ł. wyjaśnił, że przesłanką odstąpienia od zaksięgowania retrospektywnego kwoty należności jest błąd organu celnego w pierwotnym zaksięgowaniu kwoty należności, przy dobrej wierze i braku możliwości wykrycia tego błędu przez dłużnika. Podnoszona w odwołaniu kwestia działania Firmy A w dobrej wierze ma znaczenie tylko w sytuacji, gdy Spółka jest w stanie udowodnić, że w okresie przedmiotowych operacji handlowych zachowała należytą staranność, aby upewnić się, czy spełnione zostały wszystkie warunki do korzystania z preferencji (art.220 ust.2 lit. b zdanie czwarte). Jednakże, w myśl art. 220 ust. 2 lit. b zdanie piąte, osoba odpowiedzialna za uiszczenie opłat celnych nie może powoływać się na dobra wiarę, jeżeli Komisja opublikowała w dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich opinię wyrażającą uzasadnione wątpliwości w odniesieniu do prawidłowego stosowania uzgodnień preferencyjnych przez kraj korzystający. W rozpatrywanej sprawie Spółka przy dołożeniu należytej staranności mogła sprawdzić, czy zaimportowane towary są uprawnione do korzystania z preferencji, bowiem terytoria wyłączone z preferencji celnych zostały wymienione w Zawiadomieniu skierowanym do importerów i opublikowanym w Dz. Urz. UE seria C nr 328 strona 6 z dnia 23 listopada 2001r.

Organ odwoławczy wyjaśnił, odpowiadając na zarzut, dotyczący braku publikacji w języku polskim ww. zawiadomienia do importerów , że po 1 maja 2004r. zarówno traktaty założycielskie, jak i instrumenty prawne oparte na tych traktatach stały się prawem obowiązującym, które stosuje się zgodnie z warunkami Aktu dotyczącego warunków przystąpienia Polski do Unii Europejskiej (Dz.U. Nr.90 z 2004r., poz.864). Prawo wspólnotowe stało się częścią krajowego porządku prawnego i stosuje się je zgodnie z zasadami bezpośredniego skutku, pierwszeństwa i efektywności - regulacje te mają pierwszeństwo przed normami krajowymi. W konsekwencji zastosowanie prawa wspólnotowego przez organy celne nie może być oceniane przez pryzmat prawa polskiego, a także nie ma podstaw do oceny konstytucyjności (zgodności z Konstytucją RP) aktu prawa wspólnotowego. Zgodnie z art. 2 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia Polski do Unii Europejskiej od dnia przystąpienia nowe Państwa Członkowskie są związane postanowieniami Traktatów założycielskich i aktów przyjętych przez instytucje Wspólnot i Europejski Bank Centralny przed dniem przystąpienia; postanowienia te są stosowane w nowych Państwach Członkowskich zgodnie z warunkami określonymi w tych Traktatach i w niniejszym Akcie. Natomiast zgodnie z art. 58 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia Polski do Unii Europejskiej teksty aktów instytucji oraz Europejskiego Banku Centralnego przyjętych przed przystąpieniem i sporządzone przez Radę, Komisję lub Europejski Bank Centralny w językach: czeskim, estońskim, litewskim, łotewskim, maltańskim, polskim, słowackim, słoweńskim i węgierskim są od dnia przystąpienia tekstami autentycznymi na tych samych warunkach, co teksty sporządzone w obecnych jedenastu językach. Zostaną one opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, jeśli teksty w obecnych językach były w ten sposób opublikowane.

Zdaniem organu celnego II instancji z powyższych przepisów (art. 2 i 58) Aktu dotyczącego warunków przystąpienia Polski do Unii Europejskiej wynikają następujące wnioski : 1. przepisy rozporządzenia obowiązują na terytorium RP od dnia akcesji, bowiem związanie Polski tym rozporządzeniem jest bezwarunkowe w tym sensie, w jakim bezwarunkowy jest przepis art. 2 zdanie pierwsze Aktu, 2. przepisy Aktu nie uzależniają obowiązywania rozporządzenia na terytorium RP od jego ogłoszenia w języku polskim w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, 3. przepisy rozporządzenia sporządzone w języku polskim są tekstem autentycznym od dnia przystąpienia.

Dyrektor Izby Celnej w Ł. stwierdził, że w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego tj. w dniu [...] Zawiadomienie skierowane do importerów - przywóz z Izraela do Wspólnot było opublikowane w językach krajów członkowskich Unii Europejskiej w Dz. Urz. C 328 (str.6) z dnia 23 listopada 2001 r. W dniu 16 stycznia 2007r. tj. w dniu wydawania zaskarżonej decyzji Zawiadomienie do importerów, było także opublikowane w języku polskim w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej C 20 z dnia 25 stycznia 2005r. W związku z powyższym zarzuty strony zawarte w odwołaniu nie zasługują na uwzględnienie.

Powyższą decyzję Spółka "A" zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, wnosząc o jej uchylenie w całości. Podtrzymała zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji, wskazując na naruszenie art. 220 ust. 2 lit. b rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. Spółka podniosła, że wynik weryfikacji w piśmie z dnia 24 października 2006 r. Ministerstwa Finansów Państwa Izrael informuje, że przedmiotowe towary kwalifikują się do preferencyjnego traktowania w oparciu o postanowienia Protokołu 4. Zdaniem Spółki dopiero opublikowane zawiadomienie, skierowane do importerów, o tym, że przywóz z Izraela do Wspólnoty towarów pochodzących ze Wzgórz Golan może spowodować powstanie długu celnego (Dz. Urz. C 20 z 25 stycznia 2005 r.), stanowi podstawę do uznania, że mogła ona w racjonalny sposób wykryć błąd organu celnego, natomiast wcześniejsze zawiadomienie (Dz. Urz. C 328 z 23 listopada 2001 r.) nie było publikowane w języku polskim i Spółka nie była w stanie do niego dotrzeć.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Ł. wnosił o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 §1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta po myśli § 2 tego przepisu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Sąd zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwana dalej p.p.s.a.:

uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, jeżeli stwierdzi

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego;

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Mając na uwadze powyższe kryterium stwierdzić należy, że kwestionowana decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego. Zasadny jest zarzut strony skarżącej błędnego przyjęcia, że Zawiadomienie skierowane do importerów Przywóz z Izraela do Wspólnoty (2005/C20/02) opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej z dnia 25 stycznia 2005r. oraz zawiadomienie do importerów opublikowane w dniu 23 listopada 2001r. w Dzienniku Urzędowym C 328 informujące o preferencyjnym traktowaniu produktów pochodzących z izraelskich osiedli na Zachodnim Brzegu, Strefy Gazy, Wschodniej Jerozolimy i ze wzgórz Golan musi być na terytorium Polskim stosowane, mimo że nie zostało oficjalnie opublikowane w języku polskim w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Należy na wstępie przypomnieć, że wejście do Unii powoduje, że jej system prawny staje się systemem własnym przystępującego(...). Od daty przystąpienia Polski do Wspólnoty oba porządki prawne funkcjonują na jej terytorium, jako państwa członkowskiego, wspólnie i jednocześnie, przy czym wspólnotowa cześć porządku podlega własnym regułom interpretacji i kontroli zastrzeżonej tylko dla organów wspólnotowych. Skoro problem dotyczy stosowania prawa wspólnotowego - w prawie wspólnotowym należy szukać jego rozwiązania.

Szczegółowe warunki przystąpienia uregulowane są w Traktacie o przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej, jako "Akt dotyczący warunków przystąpienia", którego uregulowania należą do prawa pierwotnego.

Zgodnie z art. 2 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia od dnia przystąpienia nowe Państwa Członkowskie są związane postanowieniami Traktatów założycielskich i aktów przyjętych przez instytucje Wspólnot i Europejski Bank Centralny przed dniem przystąpienia; postanowienia te są i stosowane w nowych Państw Członkowskich zgodnie z warunkami określonymi w tych traktatach i w niniejszym Akcie.

Takim aktem przyjętym przez instytucję Wspólnoty - Komisję (WE) przed przystąpieniem Polski do Wspólnoty jest zawiadomienie opublikowane w dniu 23 listopada 2001 r.

Zgodnie z art. 58 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia teksty aktów instytucji oraz Europejskiego Banku Centralnego przyjętych przed przystąpieniem i sporządzone przez Radę, Komisję i Europejski Bank Centralny m.in. w języku polskim są od dnia przystąpienia tekstami autentycznymi, na tych samych warunkach, co teksty sporządzone w obecnych 11 językach. Art. 58 zdanie 2 stanowi, że teksty te zostaną opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, jeżeli teksty w obecnych językach i były tam publikowane. Jak wynika z powołanego przepisu, teksty aktów instytucji Wspólnoty przyjętych przed przystąpieniem Polski do Wspólnoty powinny zostać sporządzone także w języku polskim i opublikowane po polsku w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, a tak sporządzone i opublikowane mają walor autentyczności.

Zgodnie z art. 254 ust. 2 TWE Rozporządzenia Rady i Komisji /.../, które są skierowane do wszystkich Państw Członkowskich są publikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Wchodzą w życie z dniem w nich określonym lub w jego braku dwudziestego dnia po ich publikacji.

Jest niesporne, że zgodnie z art. 254 ust. 2 TWE zawiadomienie skierowane do importerów Przywóz z Izraela do wspólnoty było opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej z dnia 23 listopada 2001 r. w językach ówczesnych państw członkowskich i w stosunku do nowych państw członkowskich weszło w życie wraz z Traktatem o przystąpieniu nowych państw, tj. z dniem 1 maja 2004 r.

Z powołanych przepisów prawa wspólnotowego wynika wprost, że rozporządzenie powinno zostać opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej również w języku polskim i posiada wówczas walor autentyczności, a jednocześnie, że wchodzi ono w życie w stosunku do Polski z dniem 1 maja 2004 r. Nie została w przepisach przewidziana ani uregulowana sytuacja, gdy rozporządzenie nie zostało jeszcze opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w języku polskim, a już weszło w życie, wobec wejścia w życie Traktatu o przystąpieniu. Niespójność, a przynajmniej niekompletność uregulowań jest oczywista, bowiem nie jest jasne, jaka jest moc wiążąca rozporządzenia, które weszło w życie, ale nie zostało opublikowane w sposób określony art. 58 Aktu o warunkach przystąpienia, tj. w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej również w języku polskim. Taka właśnie sytuacja występuje w sprawie niniejszej.

Dodać jeszcze należy, że zgodnie z Ogłoszeniem Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 maja 2004 r. (M.P. z 2004 r. Nr 20, poz. 359) Dzienniki Urzędowe Unii Europejskiej w polskiej wersji językowej będą dostępne w sprzedaży i nieodpłatnie do wglądu w Regionalnych Centrach Informacji Europejskiej. Jak wynika z Ogłoszenia, będącego legalną informacją skierowaną do obywateli i organów Państwa, polskie teksty prawa wspólnotowego powinny być dostępne i to także nieodpłatnie dla wszystkich zainteresowanych.

Należy stwierdzić, że trudna do zaakceptowania jest teza, że akt prawa wspólnotowego regulujący wprost uprawnienia i obowiązki obywateli polskich (co do wysokości należnego cła) posiada wobec nich moc wiążącą i może być stosowany, mimo że nie jest opublikowany w prawem przewidziany sposób w ich języku narodowym i nie jest dostępny zgodnie z informacją zawartą w Ogłoszeniu Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 maja 2004 r. w Regionalnych Centrach Informacji Europejskiej.

Po 1 maja 2004 r. na porządek prawny w Polsce składają się dotychczasowy system prawa narodowego oraz szeroko rozumiane prawo wspólnotowe. Prawo wspólnotowe, które poprzez akcesję stało się częścią prawa krajowego, nie podlega jednak tym samym zasadom interpretacji i kontroli, co krajowa część porządku prawnego. Prawo wspólnotowe, traktaty założycielskie i akty prawne oparte na traktatach są stosowane zgodnie z treścią traktatów i warunkami Aktu dotyczącego warunków przystąpienia oraz zgodnie z zasadami stosowania prawa wspólnotowego, tj. zasadą bezpośredniego skutku, pierwszeństwa i efektywności. Ich stosowanie i interpretacja nie opiera się na przepisach prawa kraju przystępującego, bowiem wspólnotowy porządek prawny zawiera własne, wspólne uregulowania wiążące we wszystkich państwach Wspólnoty. Stąd żądanie oceny prawa wspólnotowego wedle przepisów Konstytucji RP i ustawy o języku polskim nie jest uzasadnione. Nie zmienia to faktu, że niespójność uregulowań wspólnotowych istnieje. Jej rozwiązania należy jednak szukać we wspólnotowym porządku prawnym.

Po dacie akcesji sądownictwo krajowe stało się sądownictwem wspólnotowym w tym znaczeniu, że sądy krajowe stosują prawo wspólnotowe. Prawo to stosowane jest zatem w sposób zdecentralizowany w państwach członkowskich. Dla zapewnienia jednolitości interpretacji i stosowania prawa wspólnotowego w państwach Unii, interpretacja prawa wspólnotowego i jego wykładnia zgodnie z art. 220 TWE zastrzeżona jest dla Trybunału Sprawiedliwości i Sądu Pierwszej Instancji, które w zakresie swojej właściwości czuwają nad poszanowaniem prawa w wykładni i stosowaniu Traktatu. Instytucją, która umożliwia sądom krajowym uzyskanie takiej legalnej wiążącej wykładni prawa wspólnotowego, jest instytucja pytań prejudycjalnych.

Zgodnie z art. 234 TWE, Sąd każdego z państw członkowskich, który poweźmie wątpliwość, co do wykładni Traktatu oraz ważności i wykładni aktów przyjętych przez instytucje Wspólnoty i Europejski Bank Centralny może zwrócić się z pytaniem prejudycjalnym do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. Jest to zasadniczy mechanizm współpracy prawnej między sądami krajowymi a Trybunałem Sprawiedliwości (por. postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 grudnia 2006 r. P 37/05, OTK-A 2006/11/177). Tak więc z mocy powołanego przepisu prawa pierwotnego wykładnia prawa Wspólnoty należy do Trybunału Sprawiedliwości.

Jak wyjaśnił Europejski Trybunał Sprawiedliwości w pkt 12 noty informacyjnej dotyczącej składania przez sądy krajowe wniosków o wydanie orzeczeń w trybie prejudycjalnym (2005/C143/01), sąd krajowy, którego orzeczenia nie podlegają zaskarżeniu według prawa wewnętrznego, jest co do zasady zobowiązany skierować do Trybunału pytanie prejudycjalne, chyba że Trybunał orzekał już w tej kwestii, a jakikolwiek nowy kontekst nie rodzi poważnych wątpliwości co do możliwości stosowania jego wcześniejszego orzecznictwa.

W tym miejscu wskazać należy, że Europejski Trybunał Sprawiedliwości odpowiadając na pytanie wniesione w trybie art. 234 TWE przez Krajsky soud v Ostrave (Republika Czeska) wypowiedział się w kwestii możliwości powoływania się na przepisy wspólnotowe nieprzetłumaczone na język państwa członkowskiego, przy czym chodziło o rozporządzenie Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 2003 r., które po przystąpieniu Republiki Czeskiej do Wspólnoty, w chwili popełnienia spornych czynów nie zostało jeszcze opublikowane w języku czeskim.

W pkt. 51 orzeczenia z dnia 11 grudnia 2007 r. w sprawie C-161/06 Skoma Lux przeciwko Celni reditelstvi Olomouc (Dz. Urz. WE C Nr 51, s. 13 z dnia 23 lutego 2008 r.) Europejski Trybunał Sprawiedliwości wyjaśnił, że "art. 58 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia sprzeciwia się, aby obowiązki zawarte w przepisach wspólnotowych, które nie zostały opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w języku nowego państwa członkowskiego, jeżeli język ten jest językiem urzędowym Unii, mogły zostać nałożone na jednostki w tym państwie, nawet jeżeli mogły one zapoznać się z tymi uregulowaniami przy użyciu innych środków". Europejski Trybunał Sprawiedliwości wyjaśnił także (pkt 61), że orzekając o niemożności powoływania się na rozporządzenie wspólnotowe nieopublikowane w języku państwa członkowskiego, wobec jednostek w tym państwie członkowskim Europejski Trybunał Sprawiedliwości dokonuje wykładni prawa wspólnotowego w rozumieniu art. 234 TWE. Wskazać należy, że jednoznaczna i dokładna odpowiedź w przedmiocie wykładni prawa wspólnotowego w praktyce determinuje treść orzeczenia sądu krajowego w danej sprawie, a także mimo braku wyraźnego uregulowania tej kwestii, faktycznie ma moc powszechnie obowiązującą, zważywszy, że Europejski Trybunał Sprawiedliwości dba o jednolitość orzecznictwa i często odwołuje się do swoich wcześniejszych orzeczeń.

Mając na względzie powyższe zauważyć należy, że powołane orzeczenie zawiera wykładnię art. 2 i art. 58 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia w związku z art. 254 ust. 2 zd. 1 TWE, a rozważania w nim zawarte znajdują pełne zastosowanie do kwestii będącej przedmiotem sprawy niniejszej.

W tym stanie rzeczy w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego prawidłowa wykładnia art. 2 i art. 58 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia w związku z art. 254 ust.2 zd. 1 TWE nie pozwala na przyjęcie, że w/w informacja mogła znaleźć zastosowanie do zgłoszenia celnego dokonanego w dniu [...], skoro nie została opublikowana w języku polskim w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyraża pogląd, że przesłanką możliwości powoływania się wobec jednostek na prawo wspólnotowe jest jego prawidłowa publikacja w języku polskim w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, zaś elektroniczne wersje tłumaczeń nie gwarantują w dostatecznym stopniu pewności prawa i równości obywateli Unii. Nie do zaakceptowania jest sytuacja, w której obywatele jednych krajów Unii są zobowiązani do przestrzegania prawa, z którym mogą zapoznać się w swoim języku ojczystym w powszechnie dostępnych przewidzianych prawem organach publikacji, a obywatele innych (nowych) krajów są związani przepisami prawa, z którymi w taki sposób nie mogą się zapoznać. W ocenie Sądu, wobec treści powołanych przepisów prawa wspólnotowego nie jest uprawniony pogląd, że obywatele Polski, aby zapoznać się z obowiązującym ich prawem Unii muszą korzystać z nieoficjalnych tłumaczeń dostępnych w internecie oraz że jako profesjonaliści powinni to czynić. Obowiązków się nie domniemywa, obowiązki muszą wynikać przepisów prawa opublikowanego we właściwy sposób. Dokonując wykładni odmiennej, organ celny naruszył prawo materialne, tj. powołane przepisy prawa wspólnotowego.

Z tych też względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i 135 p.p.s.a. uchylił decyzje organów obu instancji. O kosztach orzekł zgodnie z art. 200 p.p.s.a. o wykonalności decyzji orzekł zgodnie z art. 152 p.p.s.a.

A. B.