Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 189/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2011-05-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: stwierdzono nieważność uchwały w części
Powołane przepisy: article: art. 90 ust. 4
journal: Dz.U. 2004 nr 256 poz 2572
law: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - tekst jednolity
article: art. 145 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 157 poz 1240
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Liwacz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Protokolant Natalia Nawrocka po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 maja 2011 r. sprawy ze skargi C. "Ż." sp. z o. o. z siedzibą w Ł. na uchwałę Rady Miasta T.z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie trybu udzielania i rozliczania dotacji dla przedszkoli, szkół i placówek oświatowych. 1. umarza postępowanie w zakresie § 9 ust. 4 §11 ust.16 zaskarżonej uchwały, 2. oddala skargę w zakresie § 9 ust.1, ust.2, ust.3, ust.6 zaskarżonej uchwały, 3. odrzuca skargę w zakresie § 10 ust.4 i ust.5 zaskarżonej uchwały, 4. stwierdza nieważność § 11 ust.14 i ust.15 zaskarżonej uchwały, 5. stwierdza, że zaskarżona uchwała w zakresie określonym w punkcie czwartym nie podlega wykonaniu, 6. zasądza od Rady Miasta T. na rzecz strony skarżącej C. . Ż. sp. z o. o. z siedzibą w Ł. kwotę [...] zł (...) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 7. nakazuje zwrócić z Kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na rzecz strony skarżącej C. Ż. sp. z o. o. z siedzibą w Ł. kwotę [...] (...) tytułem nadpłaconego wpisu od skargi.


UZASADNIENIE

I SA/Bd 189/111

UZASADNIENIE

1. Pismem z dnia [...] 2010r. "Ż." w Ł. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na uchwałę nr 721/09 Rady Miasta Torunia z dnia 30 grudnia 2009 r. w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji dla przedszkoli, szkół i placówek oświatowych prowadzonych na terenia Gminy Miasta Toruń przez osoby fizyczne lub osoby prawne inne niż jednostka samorządu terytorialnego oraz trybu i zakresu kontroli prawidłowości ich wykorzystania, zarzucając niezgodność § 9 ust. 1, § 9 ust 2, § 9 ust 3, § 9 ust 4, § 9 ust 6, § 10 ust. 4, § 10 ust 5 § 11 ust. 14, § 11 ust. 15 oraz § 11 ust. 16 uchwały z art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty oraz art. 94 Konstytucji RP i wniosła o stwierdzenie ich nieważności.

W uzasadnieniu strona podniosła, iż na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty organy jednostek samorządu terytorialnego upoważnione są wyłącznie do określania w drodze aktu miejscowego jedynie trybu

i zakresu a nie zasad kontroli wydatkowania dotacji oraz zakres danych

a nie dokumentów, których przedstawienia może oczekiwać dla rozliczenia dotacji.

Tryb czyli procedura kontroli wykorzystania dotacji powinien mieć charakter czysto techniczny i może polegać przed wszystkim na wskazaniu kto jest uprawniony

do przeprowadzenia kontroli oraz w jakim terminie a także jakie dokumenty należy przedstawić organom kontrolnym. Strona wskazała, że definicję trybu udzielania kontroli wydatkowania dotacji określa Uchwała Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej

w B. z dnia [...] 2009 r. Nr [...] "Przez udzielania dotacji należy rozumieć wymagania formalne, stawiane podmiotom ubiegającym się o przyznanie dotacji takie jak ustalenie wzoru formularza służącego do podawania przez jednostki korzystające z dotacji informacji o planowanej liczbie uczniów, tryb załatwiania wniosku, terminy przekazania dotacji".

Spółka podkreśliła, że procedura i zakres kontrolowania dotacji nie może polegać na nakładaniu na beneficjenta dotacji obowiązku opisywania faktur jak stanowi

§ 9 ust. 4 uchwały. Stanowi o tym Uchwała Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej

w B. z dnia [...] 2010 r. Nr [...] Wyznaczenie dodatkowych obowiązków adresatom dotacji wykracza poza normę określoną w art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty" a także Uchwała Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w B. z dnia [...] 2010 r. Nr [...] "Z treści art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty wynika, że rada gminy ustala, w formie uchwały tryb udzielania i rozliczania dotacji, której przepisy powinny być zgodne z regulacją ustawową. W związku z powyższym za sprzeczne z prawem należy uznać nakładanie przez radę w uchwale dodatkowych obowiązków, których spełnienie przez beneficjenta dotacji warunkuje jej otrzymanie. Określenie sankcji w postaci wstrzymania wypłaty dotacji przekracza zakres unormowania określony w ww. artykule ustawy o systemie oświaty." Zakaz nakładania w drodze aktu prawa miejscowego dodatkowych obowiązków na podmiot dotowany podtrzymuje także Uchwała Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w B. z dnia [...] 2009 r. Nr [...] "Za sprzeczne z prawem należy uznać nakładanie przez radę gminy w uchwale dodatkowych obowiązków, których spełnienie przez beneficjenta dotacji warunkuje jej otrzymanie."

Zdaniem strony skarżącej utrzymanie w mocy przedmiotowej uchwały prowadzić będzie do sytuacji w której podmiot dotowany, który nie zastosuje się do normy powszechnie obowiązującej wprowadzonej aktem prawa miejscowego nakładającej obowiązek opisywania faktur zobowiązany będzie do zwrotu otrzymanej dotacji

z przyczyn innych niż wynikające z ustawy o finansach publicznych. Przepisy ustawy

o finansach publicznych wiążą obowiązek zwrotu dotacji lub jej części z wykorzystaniem jej niezgodnie z przeznaczeniem, pobraniem w nadmiernej wysokości lub nienależnym pobraniem (bądź udzieleniem) dotacji. Ponadto, przepisy ustawy o rachunkowości

w sposób dostateczny wskazują co powinno znaleźć się na danym dokumencie księgowym, aby jednoznacznie można było stwierdzić na co został przeznaczony dany wydatek szkoły. Jednostka samorządu terytorialnego nie może wprowadzać dodatkowych wymogów ani nakładać na beneficjenta dotacji dodatkowych obowiązków, które nie wynikają z ustawy o systemie oświaty. Natomiast ustawa o systemie oświaty nie wskazuje żadnych innych warunków, od których spełnienia zależy możliwość otrzymania (zwrotu) dotacji.

Reasumując spółka podniosła, iż wskutek uchwalenia zaskarżonej uchwały doszło do naruszenia art. 94 Konstytucji RP, ponieważ stanowiąc przepisy prawa miejscowego Rada Miasta Torunia wyszła poza granice upoważnienia ustawowego.

2. W odpowiedzi na skargę Rada Miasta Torunia wniosła o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego wskazując, iż uchwałą nr 833/2010 z dnia 8 lipca 2010 r. zmieniła zaskarżoną uchwałę, uchylając między innymi przepisy § 9 ust. 4, § 11 ust. 14, 15 i 16, natomiast § 10 zaskarżonej uchwały został uchylony uchwałą Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Bydgoszczy z dnia 03 lutego 2010r.

nr III/5/2010. W części dotyczącej § 9 ust. 1 ust. 2, ust. 3 i ust. 6 organ Rada wniosła

o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

3. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002, nr 153 poz. 1269 ze zm.) kontrola zaskarżonego aktu prawa miejscowego organu jednostki samorządu terytorialnego jest dokonywana przez sąd administracyjny pod względem zgodności z prawem, przy uwzględnieniu stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego aktu.

Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonego aktu stanowił art. 90 ustawy

o systemie oświaty, który w ust. 1 stwierdza, że niepubliczne przedszkola, w tym specjalne, szkoły podstawowe i gimnazja, w tym z oddziałami integracyjnymi,

z wyjątkiem szkół podstawowych specjalnych i gimnazjów specjalnych oraz szkół podstawowych artystycznych, otrzymują dotacje z budżetu gminy.

Skarżąca spółka prowadzi szkoły niepubliczne z uprawnieniami szkoły publicznej, które są dotowane przez Urząd Miasta Torunia.

Stosownie do art. 90 ust. 2a ustawy o systemie oświaty dotacje dla szkół niepublicznych o uprawnieniach szkół publicznych, w których realizowany

jest obowiązek szkolny lub obowiązek nauki, przysługują na każdego ucznia

w wysokości nie niższej niż kwota przewidziana na jednego ucznia danego typu

i rodzaju szkoły w części oświatowej subwencji ogólnej otrzymywanej przez jednostkę samorządu terytorialnego, o której mowa w ust. 1 i 2, pod warunkiem że osoba prowadząca szkołę poda organowi właściwemu do udzielania dotacji planowaną liczbę uczniów nie później niż do 30 września roku poprzedzającego rok udzielania dotacji.

W ust. 3 ww. artykułu została uregulowana wysokość dotacji. Przepis ten stanowi,

że dotacje dla niepublicznych szkół o uprawnieniach szkół publicznych niewymienionych w ust. 2a przysługują na każdego ucznia w wysokości nie niższej

niż 50 % ustalonych w budżecie odpowiednio danej gminy lub powiatu wydatków bieżących ponoszonych w szkołach publicznych tego samego typu i rodzaju

w przeliczeniu na jednego ucznia, pod warunkiem że osoba prowadząca niepubliczną szkołę poda organowi właściwemu do udzielania dotacji planowaną liczbę uczniów

nie później niż do dnia 30 września roku poprzedzającego rok udzielania dotacji.

W przypadku braku na terenie gminy lub powiatu szkoły publicznej danego typu

i rodzaju podstawą do ustalenia wysokości dotacji są wydatki bieżące ponoszone przez najbliższą gminę lub powiat na prowadzenie szkoły publicznej danego typu lub rodzaju. Dotacje te stosownie do ust. 3c są przekazywane w 12 częściach w terminie

do ostatniego dnia każdego miesiąca na rachunek bankowy szkoły lub placówki. Dotacje, o których mowa w ust. 1a-3b, są przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań szkoły lub placówki w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej. Dotacje mogą być wykorzystane wyłącznie na pokrycie wydatków bieżących szkoły lub placówki (ust. 3d).

Zgodnie natomiast z art. 90 ust. 3e ustawy o systemie oświaty organy jednostek samorządu terytorialnego, o których mowa w ust. 1a-3b, mogą kontrolować prawidłowość wykorzystania dotacji przyznanych szkołom i placówkom z budżetów tych jednostek. Zakres kontroli wynika z ust. 3f ww. artykułu. Zgodnie z tym przepisem osoby upoważnione do przeprowadzenia kontroli przez organy, o których mowa w ust. 3e, mają prawo wstępu do szkół i placówek oraz wglądu do prowadzonej

przez nie dokumentacji organizacyjnej, finansowej i dokumentacji przebiegu nauczania.

Z art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty wynikają kompetencje dla organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego, którego zadaniem jest ustalenie trybu udzielania i rozliczania dotacji, o których mowa w ust. 1a i 2a-3b, oraz trybu

i zakresu kontroli prawidłowości ich wykorzystywania, przy uwzględnieniu

w szczególności podstawy obliczania dotacji, zakresu danych, które powinny być zawarte we wniosku o udzielenie dotacji i w rozliczeniu jej wykorzystania, oraz terminu

i sposobu rozliczenia dotacji. Podkreślić należy, iż Rada Miasta Torunia jako organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego ustala tryb udzielenia lub rozliczania dotacji w formie uchwały. Uchwała ta powinna być zgodna z regulacjami ustawowymi, ponieważ w przypadku przekroczenia upoważnień ustawowych pozostaje

ona w sprzeczności z art. 94 Konstytucji RP, który jednoznacznie stanowi,

że stanowienie prawa miejscowego następuje nie tylko na podstawie, lecz także

w granicach upoważnień ustawowych. Oznacza to niedopuszczalność wyjścia w akcie prawa miejscowego poza granice upoważnienia ustawowego.

Z uwagi na powyższe za niedopuszczalne uznać należy modyfikowanie

w uchwałach organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego regulacji ustawowych, poprzez nakładanie na dotowane jednostki dodatkowych obowiązków,

od których spełnienia zależy uzyskanie dotacji. Zgodnie z brzmieniem przepisów ustawy o systemie oświaty organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego może uregulować inne kwestie niż podstawę obliczania dotacji i zakres danych zawartych

we wniosku o udzielenie dotacji, ale przedmiotem regulacji może być wyłącznie tryb udzielania i rozliczania dotacji. Jednak tryb i zakres danych, o których mowa w przepisie art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty, nie może być mylony z zasadami

oraz przesłankami, które w obrębie całego systemu prawnego mają takie znaczenie

jak warunki konieczne. Ustawodawca bowiem w omawianym przepisie upoważnił organ jednostki samorządu terytorialnego do określenia jedynie w sposób techniczny zakresu danych, które wniosek musi zawierać.

3.1 Przenosząc powyższe ogólne rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać w pierwszej kolejności należy, że zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwana dalej p.p.s.a. - Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania gdy postępowanie w sprawie z innych przyczyn niż wskazanych w pkt 1

i 2 stało się bezprzedmiotowe. Z bezprzedmiotowością postępowania mamy

do czynienia, gdy w jego toku wystąpi zdarzenie, w następstwie którego przestanie istnieć sprawa sądowoadministracyjna, tj. jeżeli w toku danego postępowania, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot postępowania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 listopada 2007 r., sygn. akt II FSK 1259/06, LEX nr 494285). Użycie w art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. zwrotu normatywnego "stało się bezprzedmiotowe" oznacza, że chodzi w nim o przyczynę, która zaistniała dopiero w toku postępowania sądowoadministracyjnego (po wniesieniu skargi do sądu). W zależności od tego, na jakim etapie postępowania sądowoadministracyjnego postępowanie to stało się bezprzedmiotowe, o umorzeniu postępowania orzeka wojewódzki sąd administracyjny lub Naczelny Sąd Administracyjny.

Z bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego z "innych przyczyn" będziemy mieć do czynienia miedzy innymi w sytuacji, gdy po wniesieniu skargi na akt prawa miejscowego, akt ten (lub jego część) przestanie obowiązywać. Skoro zniknie przedmiot kontroli Sądu administracyjnego, prowadzenie tej kontroli stanie

się bezprzedmiotowe. Akta prawa miejscowego (lub jego część) przestaje obowiązywać, gdy zostanie uchylony, zastąpiony nowym aktem lub gdy upłynie czas jego obowiązywania, który został wskazany w tym akcie, albo w ustawie, na podstawie której akt ten został wydany (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego

z dnia 29 września 2009 r., sygn. akt II OSK 445/09, Lex nr 528872). Sąd administracyjny nie może orzec o nieważności bądź niezgodności z prawem uchwały organu, stanowiącej akt normatywny, jeżeli uchwała ta została przez uprawniony organ uchylona lub utraciła moc prawną przed wydaniem wyroku. W razie utraty mocy prawnej uchwały zaskarżonej do sądu administracyjnego przed wydaniem wyroku sąd umarza postępowanie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 marca 1992 r., sygn. akt SA/Wr 96/92, OSP 1993, z. 7, poz. 149).

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skoro część uchwały Rady Miejskiej w Toruniu (§ 7 ust. 2 pkt 2, § 9 ust. 4, § 11 ust. 5, ust. 13 i ust. 16 uchwały) została wyeliminowana z obrotu wyrokiem Sądu z dnia 23 marca 2011r. (stwierdzającym nieważność uchwały w części), zatem procedowanie w przedmiocie oceny legalności tej samej uchwały Rady Miejskiej w Toruniu w zakresie § 9 ust. 4 § 11 ust. 16 jest w ocenie Sądu bezprzedmiotowe. Stwierdzenie nieważności fragmentu uchwały w pkt 1 wyroku Sądu z dnia 23 marca 2011 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Bd 699/10 wyłącza bowiem możliwość równoległego kontrolowania tej samej części uchwały w niniejszej sprawie. Tym samym na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w pkt 1 wyroku.

3.2. W zakresie zarzutów dotyczących naruszenia § 10 ust. 4 i ust. 5 skarga podlega odrzuceniu. Podkreślić bowiem należy, że pełnomocnik strony skarżącej pomija i nie dostrzega podstawowej zasady, jaka dotyczy wszelkiej kontroli administracji publicznej, w tym zwłaszcza kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.

Jest bowiem rzeczą oczywistą, wynikającą z samej istoty kontroli, że może

ona dotyczyć wyłącznie stanu faktycznego i stanu prawnego, jaki istniał w dacie wydawania zaskarżanego aktu. Ponadto kontrola ta może dotyczyć tylko aktu istniejącego prawnie, posiadającego moc prawną, a nie aktu którego częściowo stwierdzano nieważność. Jest rzeczą oczywistą, że przedmiotem kontroli może

być tylko istniejąca część zaskarżonej uchwały. Skoro więc Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Bydgoszczy uchwałą z dnia 03 lutego 2010r. Nr III/5/2010 stwierdziło nieważność uchwały Rady Miasta Torunia z dnia 30 grudnia 2009r,. nr 721/09 w części dotyczącej § 10 to tylko pozostała w obrocie prawnym część może być przedmiotem analizy. Tym samym na mocy art. 58 §1 pkt 6 p.p.s.a. skarga jako niedopuszczalna

w tym zakresie podlega odrzuceniu.

3.3. Zdaniem Sądu nie zasługują na uwzględnienie zarzuty dotyczące naruszenia § 9 ust. 1, ust. 2, ust. 3 i ust. 6 zaskarżonej uchwały. Wskazać należy, że w tym zakresie pełnomocnik poza wymienieniem w osnowie skargi powyższych przepisów

w uzasadnieniu skargi w ogóle nie wskazał na czym naruszenie w jego ocenie polega. Dopiero w piśmie procesowym z dnia 10 maja 2011r. ogólnie wskazał, że obowiązek rozliczenia dotacji dwukrotnie w ciągu roku nie znajduje uzasadnienia w obowiązującym porządku prawnym.

W § 9 ust. 1 wprowadzono zapis, że "osoba prowadząca zobowiązania jest

do sporządzenia półrocznego i rocznego rozliczenia wykorzystania dotacji i złożenia

go w dziale właściwym ds. Edukacji Urzędu Miasta Torunia".

W ust. 2 zapisano" Rozliczenie półroczne za okres od 1 stycznia do 30 czerwca należy złożyć w terminie do 15 lipca roku, w którym udzielana jest dotacja, rozliczenie za okres od 1 lipca do 31 grudnia należy złożyć w terminie do 15 stycznia roku następnego".

W ust. 3 zapisano "Rozliczenie, o którym mowa w ust. 1 zawiera informację o sposobie wykorzystania otrzymanej dotacji na wydatki bieżące, zgodnie z wzorem rozliczenia dotacji stanowiącym załącznik nr 3 do niniejszej uchwały".

Natomiast w ust. 6 zapisano "Dotacje wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem określonym w art. 80 ust. 3d i art. 90 ust. 3d ustawy, pobrane w nadmiernej wysokości lub nienależnie, podlegają zwrotowi wraz z odsetkami, liczonymi jak dla zaległości podatkowych."

Zdaniem Sądu określenie w § 9 ust. 1, 2, 3 obowiązku składania półrocznego rozliczenia wykorzystania dotacji, składania go w urzędzie miasta Torunia zgodnie

z wzorem określonym w zał. 3 do uchwały mieści się w granicach ustawowego upoważnienia wynikającego z art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty. Prowadzenie sprawozdawczości stanowi element kontroli prawidłowości wykorzystania środków pieniężnych przekazanych beneficjentowi z tytułu udzielonej dotacji. Wprowadzenie tego obowiązku mieści się w zakresie uprawnienia do określenia trybu przeprowadzania kontroli, a więc wskazania procedury, sposobu postępowania, który służyć ma temu celowi. Wbrew stanowisku strony skarżącej, z treści ustawy o systemie oświaty nie sposób wywieść, że udzielona dotacja winna być rozliczana wyłącznie

w ujęciu rocznym. Art. 90 ust. 3c tej ustawy wskazuje jedynie na to, w jakiej częstotliwości i w jakim terminie dotacje są przekazywane na rachunek beneficjenta. Określa zatem sposób postępowania organu samorządu terytorialnego przy wypłacaniu dotacji, nie ustanawia natomiast zasad i terminu, zgodnie z którymi ma ona

być rozliczana.

Co jednak istotniejsze ustawodawca wprost w art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty upoważnił organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego

do określenia terminu rozliczenia dotacji. W tym zakresie to akt prawa miejscowego

ma decydujące znaczenie dla określenia terminu, w jakim następuje rozliczenie. Oczywistym jest przy tym, że termin ten nie może zostać oznaczony w sposób sprzeczny z treścią art. 90 ust. 3c ustawy o systemie oświaty, a zatem obowiązek rozliczenia dotacji nie powinien zostać ustanowiony zanim upłynie termin do jej wypłaty. Taka sprzeczność z tym przepisem nie występuje jednak w treści zapisów zaskarżonej uchwały.

Odnosząc się natomiast do § 9 ust. 6 zaskarżonej uchwały wskazać należy,

że stanowi on w istocie powtórzenie części zapisu znajdującego się w art. 145 ust.1 ustawy o finansach publicznych, którym ustawodawca uregulował, że dotacje udzielone z budżetu państwa:

1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem,

2) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości

- podlegają zwrotowi do budżetu państwa wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w terminie do dnia 28 lutego roku następującego po roku, w którym udzielono dotacji. Godzi się zauważyć, że w orzecznictwie sądowadministracyjnym wyrażany jest pogląd, iż niekiedy konieczne jest przytoczenie

w uchwale rady gminy zapisów ustawowych, jeżeli dzięki takiemu zabiegowi akt prawa miejscowego stanie się czytelny i zrozumiały (por. np. wyrok NSA z dnia 6 czerwca 1996 r.. SA/Gd 2949/94, OSS 1996/3/91) jednak myśli tej nie można utożsamić,

ze swoistą "modyfikacją" i rozszerzaniem lub uzupełnianiem zapisów ustawowych

gdyż prowadzi to istotnego naruszenia prawa. W ocenie Sądu w powyższym zapisie

nie doszło do modyfikacji zapisu ustawowego w związku, z czym powyższy zapis należało uznać za dopuszczalny.

3.4. Uzasadniony jest jednak zarzut dotyczący § 11 ust. 14 i ust. 15 zaskarżonej uchwały zgodnie z którymi w przypadku stwierdzenia w toku czynności kontrolnych nienależnego pobrania dotacji lub niewłaściwego jej wydatkowania, termin zwrotu nienależnie pobranej lub niewłaściwe wydatkowanej dotacji określa protokół z kontroli,

o którym mowa w ust. 6 (ust. 14). W przypadku nie dokonania zwrotu dotacji

w ustalonym terminie organ dotujący wyda decyzję określającą kwotę przypadająca

do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki (ust. 15). Zgodnie natomiast

z przywołanym już wcześniej art. 145 ust.1 ustawy o finansach publicznych, dotacje udzielone z budżetu państwa wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem lub pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości podlegają zwrotowi do budżetu państwa wraz

z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w terminie do dnia 28 lutego roku następującego po roku, w którym udzielono dotacji.

Ponownie należy podkreślić, że w orzecznictwie sądowadministracyjnym wyrażany jest pogląd, iż niekiedy konieczne jest przytoczenie w uchwale rady gminy zapisów ustawowych, jeżeli dzięki takiemu zabiegowi akt prawa miejscowego stanie

się czytelny i zrozumiały (por. np. wyrok NSA z dnia 6 czerwca 1996 r.. SA/Gd 2949/94, OSS 1996/3/91) jednak myśli tej nie można utożsamić, ze swoistą "modyfikacją"

i rozszerzaniem lub uzupełnianiem zapisów ustawowych - takich jak dokonane

w zaskarżonej uchwale - gdyż prowadzi to istotnego naruszenia prawa. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że narusza powszechnie obowiązujący porządek prawny

w stopniu istotnym nie tylko regulowanie przez gminę raz jeszcze tego co zostało

już pomieszczone w źródle powszechnie obowiązującego prawa lecz także modyfikowanie przepisu ustawowego przez akt wykonawczy niższego rzędu,

co możliwe jest tylko w granicach wyraźnie przewidzianego upoważnienia ustawowego (wyrok z dnia 25 marca 2005 r., II SA/Wr 2572/02). Upoważnienia tego w żaden sposób nie można zatem domniemywać. Reasumując można stwierdzić, że jeżeli w ocenianym akcie prawa miejscowego zostałyby przytoczone in extenso zapisy aktu prawnego wyższego rzędu, z powołaniem się na konkretny przepis tegoż aktu i czyniłoby to akt prawa miejscowego w pełni czytelny i zrozumiały, to taki zapis można byłoby uznać za dopuszczalny (por. wyrok z dnia 12 października 2005 r., II SA/Wr 385/05; z dnia

28 czerwca 2005 r. II SA/Wr 501/03 lub z dnia 30 listopada 2006 r. II SA/Wr 527/06).

W rozpoznawanej sprawie sytuacja taka nie miała jednak miejsca, gdyż jak wcześniej wskazano Rada dokonała istotnych modyfikacji nie posiadając ku temu upoważnienia ustawowego.

Skoro ustawodawca w przywołanym powyżej przepisie art. 145 ustawy

o finansach publicznych określił termin zwrotu dotacji, to nie do zaakceptowania jest zapis, który modyfikuje te kwestie.

3.5. Zgodnie z art. 147 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny uwzględniając skargę

na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność

tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane

z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.

Nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania przed sądem administracyjnym okoliczność, że Rada Miasta Torunia podjęła uchwałę z dnia 8 lipca 2010 r., którą zmieniła zaskarżoną uchwałę. Mimo, iż w dacie orzekania przez Sąd zaskarżona uchwała w zaskarżonej części została już zmieniona przez organ, to jednak nie czyniło to bezprzedmiotowym rozpoznania skargi na tę uchwałę. Nie można pominąć faktu, że zaskarżona uchwała, gdy jeszcze obowiązywała, wywoływała skutki prawne na terenie Miasta Torunia. Przepisy zaskarżonej uchwały, w przypadku niestwierdzenia ich nieważności, miałyby w dalszym ciągu zastosowanie do okresu

jej obowiązywania, czyli od momentu jej wejścia w życie do czasu wejścia w życie przepisów ją derogujących.

Zasadnym jest w tym miejscu zwrócić uwagę na odmienność skutków prawnych uchylenia czy też zmiany przepisów powszechnie obowiązujących od stwierdzenia ich nieważności. Mianowicie stwierdzenie nieważności wywiera skutek prawny z mocą

ex tunc i powoduje, że dany przepis jest nieważny od samego początku. Natomiast

w następstwie uchylenia czy zmiany przepisu przez prawodawcę, traci on moc prawną z dniem wejścia w życie nowych regulacji. Dlatego też uchylenie czy zmiana zaskarżonej uchwały nie czyniło zbędnym wydania przez Sąd wyroku w przedmiotowej sprawie (por. wyrok NSA z dnia 22 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 1776/06).

Wobec powyższego Sąd na podstawie art. art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzekł

jak w pkt 1 wyroku; na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 2 wyroku;

na podstawie art. 58 §1 pkt 6 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 3 wyroku; na podstawie

art. 147 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 4 wyroku. Na podstawie art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł ponadto, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 205 p.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze. zm.).

Jednoczenie na podstawie art. 225 p.p.s.a. Sąd dokonał zwrotu kwoty 300 zł tytułem nadpłaconego wpisu od skargi.