Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 230/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-04-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 136, art. 138 7 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Zyglewska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędzia WSA Marian Wolanin, Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego M. S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. Wojewoda [...], na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., uchylił decyzję Prezydenta Miasta C. z dnia [...] listopada 2011 r. orzekającą o wymeldowaniu D. S. z pobytu stałego w lokalu nr [...] przy ul. [...] w C. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że stan faktyczny sprawy nie został przez organ pierwszej instancji dostatecznie udokumentowany, m.in. z uwagi na błędy proceduralne.

Wojewoda zauważył na wstępie, że Prezydent Miasta C. potraktował A. J. jako pełnomocnika D. S. i tylko pełnomocnik miała możliwość czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu. Tymczasem upoważnienie udzielenie córce A. J. w piśmie D. S. z dnia 26 września 2011 r., nie spełnia wymogów procedury administracyjnej. Wojewoda wskazał, że w świetle art. 33 § 2 i 3 k.p.a. pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub ustnie do protokołu i dołączone do akt w oryginale lub urzędowo poświadczonym odpisie. Powyższe uchybienie powoduje konieczność wezwania strony postępowania do jego usunięcia, czego organ pierwszej instancji nie uczynił.

Dalej organ odwoławczy wywiódł, że stosownie do treści art. 79 § 1 k.p.a., strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków przynajmniej na 7 dni przed terminem jego przeprowadzenia. Organ pierwszej instancji nie zawiadomił jednak żadnej ze stron o zamiarze przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka J. K. w dniu 24 października 2011 r. Wojewoda powołał się w tym względzie na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 października 2006 r. sygn. akt VII SA/Wa 1148/06.

Organ drugiej instancji zauważył również, że co prawda Prezydent Miasta C. zawiadomił strony o prawie do zapoznania się z aktami sprawy, to jednak zawiadomienie takie nie jest tożsame z zapewnieniem stronie czynnego udziału w postępowaniu. Wojewoda powołał się w tym względzie na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 czerwca 1999 r. sygn. akt SA/Gd 1252/97 wskazując, że "możliwość zapoznania się przez skarżących z protokołem zeznań świadka nie czyni zadość zasadom czynnego, bezpośredniego udziału w przeprowadzeniu takiego dowodu, w szczególności prowadzi do pozbawienia możliwości zadawania świadkowi pytań".

Sygn. akt IV SA/Wa 230/12

Wskazując dalej, że w świetle stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego w wyroku z dnia 26 listopada 2009 r. sygn. akt II OSK 1847/08 "istotą oględzin jest dokonanie przez organ prowadzący postępowanie za pomocą własnych zmysłów spostrzeżeń odnoszących się do rzeczy (osoby) i jej istotnych cech", organ odwoławczy stwierdził, że przeprowadzone w dniu 25 października 2011 r. przez organ pierwszej instancji oględziny lokalu sprowadziły się do spisania oświadczeń osób obecnych przy dokonywaniu czynności. W powyższej sytuacji uzasadnionym jest zdaniem Wojewody uzupełnienie materiału dowodowego o oględziny lokalu przeprowadzone w trybie art. 85 k.p.a. Na podstawie tych oględzin organ pierwszej instancji będzie mógł ocenić, czy obecność w lokalu pozostawionych przez osobę rzeczy lub ich brak wskazuje na zamieszkiwanie osoby lub opuszczenie przez nią lokalu.

Wojewoda uznał, że nieuzasadnionym jest stwierdzenie organu pierwszej instancji, jakoby z wyjaśnień stron i zeznań świadków wynikało, że D. S. od wielu lat przebywa za granicą i nie partycypuje w kosztach utrzymania lokalu, zaś latem tego roku zabrała swoje meble. Jak wskazał organ odwoławczy, przesłuchane w dniu 25 października 2011 r. jako świadkowie B. O. i B. K. w ogóle nie posiadały wiedzy na temat ewentualnych rzeczy pozostawionych w spornym lokalu, zaś A. J. wskazała, że w lokalu nie ma rzeczy matki, gdyż zabrała je i sprzedała za zgodą ojca. Stanowisko wnioskodawcy w tej kwestii jest jednoznaczne. W protokole przesłuchań z dnia 25 października 2011 r. szczegółowo wymienił on rzeczy zabrane przez żonę z przedmiotowego lokalu.

Sprawa partycypowania w kosztach utrzymania lokalu nie została poruszona przez świadków postępowania. A. J. na rozprawie administracyjnej w dniu 25 października 2011 r. potwierdziła jedynie stanowisko wnioskodawcy, że matka "nie płaci za mieszkanie".

Podobnie sprawa przebywania wymeldowanej od wielu lat za granicą nie została potwierdzona przez świadków. Wnioskodawca wraz z A. J. i B. O. stwierdzili, że wymeldowana od około piętnastu lat przebywa za granicą. B. K. ograniczyła się natomiast do zeznania, że D. S. obecnie jest za granicą, nie określając przy tym ram czasowych tego pobytu.

Zdaniem organu odwoławczego, nieprecyzyjne jest także stwierdzenie Prezydenta Miasta C., jakoby D. S. uzależniła swoje wymeldowanie od orzeczenia sądu w sprawie o podział majątku, w sytuacji gdy strona

Sygn. akt IV SA/Wa 230/12

w wyjaśnieniach z dnia 26 września 2011 r. stwierdziła, że do czasu orzeczenia w sprawie o podział majątku nie wyraża zgody na swoje wymeldowanie, bo zamierza do lokalu przyjeżdżać.

W ocenie Wojewody organ pierwszej instancji, dążąc do wyjaśnienia zaistnienia przesłanki ustawowej, powinien ustalić i przesłuchać w charakterze świadków inne osoby, które dotąd w sprawie nie zostały przesłuchane, bądź brały udział w postępowaniu lecz nie wypowiadały się na temat okoliczności opuszczenia, czy zamieszkiwania w lokalu przez D. S.

Zdaniem organu odwoławczego wskazane jest również zwrócenie się do zainteresowanej o udokumentowanie faktu i charakteru jej zatrudnienia poza miejscem stałego zameldowania, a także wyjaśnienie kwestii opłat związanych z użytkowaniem spornego lokalu i udokumentowanie, kto te opłaty ponosi. Uzupełnienia wymagają ponadto wyjaśnienia D. S. odnośnie do częstotliwości jej przyjazdów do miejsca zameldowania, okresów pobytu w przedmiotowym lokalu oraz ich charakteru.

Stwierdzając naruszenie przez organ pierwszej instancji art. 7, art. 10 § 1, art. 33 § 2 i § 3, art. 77 § 1, art. 79, art. 80, art. 81 i art. 85 k.p.a., Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Prezydenta Miasta C.

Wnioskujący o wymeldowanie D. S., M. S. zaskarżył decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Skarżący wniósł o:

1. uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody [...],

2. utrzymanie w mocy decyzji Prezydenta Miasta C., ponieważ nie narusza przepisów postępowania,

3. zasądzenie na rzecz skarżonego kosztów postępowania.

M. S. stwierdził, że z akt sprawy wynika, iż jego była żona ustanowiła pisemnie pełnomocnikiem córkę A. J. (pismo z dnia 26 września 2011 r. nadane ze S.). Jeśli organ odwoławczy miał wątpliwości co do treści pełnomocnictwa, powinien był żądać odpowiedniego wyjaśnienia, stosując zasady żart. 7 i art. 9 k.p.a.

Skarżący wskazał dalej, że z akt sprawy wynika, iż zachowane były terminy wezwań świadków na rozprawę. Z przyczyn jedynie losowych świadek J. K. została przesłuchana dzień wcześniej, a na rozprawie w dniu 25

Sygn. akt IV SA/Wa 230/12

października 2011 r. ani skarżący, ani pełnomocnik byłej żony nie kwestionowali zeznań

wskazanego świadka i żadna ze stron nie wniosła o ponowne jego przesłuchanie.

M. S. stwierdził, że na rozprawie administracyjnej w dniu 25 października 2011 r. świadkowie potwierdzili, że D. S. od kilkunastu lat przebywa za granicą, a zmuszanie ich do wyjaśnienia, kto płaci za mieszkanie, jest nie na miejscu.

W ocenie skarżącego strony zgodnie oświadczyły, że opłaty za lokal ponosi on (potwierdziła to na rozprawie córka A. J.). Oględziny przeprowadzone przez dwóch pracowników Urzędu Miasta w C., dwóch strażników miejskich i pełnomocnika A. J. jednoznacznie wykazały brak rzeczy osobistych, które była żona zabrała ze sobą do Szwecji, gdzie mieszka i pracuję od kilkunastu lat.

Zdaniem M. S. wskazanie Wojewody, aby organ pierwszej instancji zwrócił się do zainteresowanych stron o przedstawienie, kto płaci za mieszkanie, nie uwzględnia jednoznacznego oświadczenia A. J., że od kilkunastu lat to skarżący płaci wszystkie rachunki związane z u trzymaniem mieszkania.

M. S. nadmienił też, że po otrzymaniu informacji o wniesieniu odwołania od decyzji organu pierwszej instancji złożył dodatkowe wyjaśnienia z dnia 2 grudnia 2011 r., dołączając rachunki za opłatę mieszkaniową, wodę i energię elektryczną. Wojewoda nie wziął pod uwagę wymienionych dokumentów, co znajduje odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Skarżący wskazał również, że skoro Wojewoda stwierdził, iż A. J. nie jest pełnomocnikiem D. S., to nie mogła ona wnieść odwołania od decyzji Prezydenta Miasta C., a decyzja skierowana do osoby nie będącej stroną powinna być unieważniona z powodu rażącego naruszenia prawa, a nie być uchylona w całości i przekazana do ponownego rozpatrzenia.

W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zaskarżoną decyzją Wojewoda [...], działając na zasadzie art. 138 § 2 k.p.a., uchylił decyzję Prezydenta Miasta C. z dnia [...] listopada 2011 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Kontrolując legalność wydanego rozstrzygnięcia, w pierwszym rzędzie należy wskazać, że uprawnienia decyzyjne organu odwoławczego zostały określone w art. 138

Sygn. akt IV SA/Wa 230/12

k.p.a. Ze sformułowania tego przepisu wynika, że organ drugiej instancji winien dążyć do zakończenia sprawy, a zatem ilekroć jest to możliwe, powinien rozstrzygnąć sprawę w sposób określony w § 1 tego artykułu, a zatem:

1. utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję albo

2. uchylić zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umorzyć postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części, albo

3. umorzyć postępowanie odwoławcze.

Uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji winno być wyjątkiem i następować wyłącznie z przyczyn wskazanych w art. 138 § 2 k.p.a., to jest w sytuacji, gdy decyzja organu pierwszej instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Zasadą administracyjnego postępowania odwoławczego jest reformatoryjny charakter orzekania przez organ wyższego stopnia. Przedmiotem postępowania odwoławczego jest zatem zarówno weryfikacja decyzji organu pierwszej instancji, jak i rozpatrzenie konkretnej sprawy i jej załatwienie. Z tych względów organ odwoławczy przed wydaniem swojej decyzji powinien przeprowadzić postępowanie zmierzające do wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy oraz do zbadania zasadności żądań i zarzutów podniesionych w odwołaniu. Powinien on przede wszystkim ocenić zebrany przez organ pierwszej instancji materiał dowodowy, a także dokonane przez ten organ ustalenia. W swej ocenie organ odwoławczy nie jest skrępowany ani tymi ustaleniami, ani argumentami odwołania. Jeżeli dojdzie do wniosku, że w materiale dowodowym zebranym w postępowaniu przed organem pierwszej instancji znajdują się luki, może przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe lub zlecić przeprowadzenie takiego postępowania organowi pierwszej instancji na podstawie art. 136 k.p.a.

Decyzja kasacyjna powodująca przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji nie może być podjęta w sytuacjach innych niż określone w art. 138 § 2 k.p.a. Ten rodzaj rozstrzygnięcia organu odwoławczego jest dopuszczalny wyjątkowo, stanowiąc wyłom od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy, a zatem nie jest dopuszczalna wykładnia rozszerzająca art. 138 § 2 k.p.a.

Wydanie przez organ odwoławczy decyzji uchylającej decyzję organu pierwszej instancji i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ jest więc

Sygn. akt IV SA/Wa 230/12

ograniczone przez to, że art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 136 k.p.a. przyjmuje jako przesłankę wydania takiej decyzji rodzaj naruszonych przepisów, konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy oraz możliwość wyjaśniania sprawy w niewyjaśnionym, a istotnym dla jej rozstrzygnięcia zakresie, w trybie przewidzianym przez art. 136 k.p.a. Organ odwoławczy może więc wydać decyzję na zasadzie art. 138 § 2 k.p.a., gdy postępowanie w pierwszej instancji zostało przeprowadzone z tak istotnym naruszeniem norm prawa procesowego, które uniemożliwia ustalenie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o dowody uzupełniające, zatem w sytuacji, gdy organ pierwszej instancji w ogóle nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego albo postępowanie wyjaśniające zostało wprawdzie przeprowadzone ale w rażący sposób naruszono w nim przepisy procesowe. W takich przypadkach bowiem organ odwoławczy musiałby przeprowadzić postępowanie wyjaśniające albo w całości, albo w znacznej części, wykraczając w ten sposób poza kompetencje określone w art. 136 k.p.a., który pozawala na przeprowadzenie jedynie uzupełniającego postępowania odwoławczego. Tym samym organ wyższego stopnia naruszyłby określoną w art. 15 k.p.a. zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

Przenosząc powyższe ogólne rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, w pierwszej kolejności określić trzeba zakres postępowania dowodowego, niezbędnego do wydania prawidłowej decyzji o wymeldowaniu.

Stosownie do treści art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.

Treść powołanego przepisu wskazuje, że dla prawidłowego wydania decyzji na jego podstawie, konieczne jest ustalenie, czy osoba, której dotyczy postępowanie w sprawie wymeldowania opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące. Jak słusznie zauważa Wojewoda [...] w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, opuszczenie miejsca pobytu, które stanowić może podstawę do orzeczenia o wymeldowaniu, musi być dobrowolne i trwałe.

W ocenie Sądu, zgromadzone przez organ pierwszej instancji dowody pozwalały Wojewodzie na wydanie decyzji ad meritum, przy ewentualnym skorzystaniu z możliwości ich uzupełnienia w trybie art. 136 k.p.a. Dostrzeżone przez organ drugiej

Sygn. akt IV SA/Wa 230/12

instancji uchybienia proceduralne, albo nie miały miejsca, albo nie stanowiły podstawy

do wydania tzw. decyzji kasacyjnej.

Po pierwsze, błędne, a zarazem pozbawione konsekwencji w postaci należytych czynności procesowych, jest stanowisko organu drugiej instancji co do prawidłowości umocowania A. J. do działania w postępowaniu w imieniu D. S.

Na co prawidłowo zwraca uwagę skarżący, w piśmie z dnia 26 września 2011 r. (karta nr 7 akt administracyjnych) strona, w odpowiedzi na zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie wymeldowania, ustanowiła pełnomocnikiem córkę – A. J. Zawarte w piśmie strony umocowanie dla córki niewątpliwie czyni zadość warunkom formalnym pełnomocnictwa w postępowaniu administracyjnym, określonym w art. 33 § 2 i 3 k.p.a. Udzielone jest bowiem na piśmie i dołączone zostało do akt sprawy w oryginale.

Ponadto, jeżeli zdaniem organu odwoławczego umocowanie zawarte w piśmie z dnia 26 września 2011 r. było nieprawidłowe, to powinien był w trybie art. 64 § 2 k.p.a., wezwać A. J. do uzupełnienia braku odwołania z dnia 25 listopada 2011 r., poprzez złożenie prawidłowego pełnomocnictwa. Tymczasem Wojewoda, wytykając organowi pierwszej instancji zaniechanie w wezwaniu do złożenia pełnomocnictwa, rozpatrzył odwołanie, co świadczy o tym, że uznał wnoszącą je A. J. za umocowaną do działania w imieniu strony.

Po drugie, jak wynika z pism z dnia 4 października 2011 r. (karty nr 8 i 9 akt administracyjnych) strony postępowania zostały zawiadomione o rozprawie administracyjnej w dniu 25 października 2011 r., a także o tym, że podczas tej rozprawy zostaną przeprowadzone dowody z przesłuchania stron i świadków. Jak natomiast wnika z protokołu przesłuchania J. K. (karty nr 17 i 18 akt sprawy), świadek stawiła się w Wydziale Spraw Obywatelskich Urzędu Miejskiego w C. w przeddzień wyznaczonego terminu rozprawy, zwracając się o usprawiedliwienie nieobecności w dniu 25 października 2011 r. ze względu na umówioną wizytę lekarską. Świadek została przesłuchana w dniu 24 października 2011 r., zatem prawidłowe jest spostrzeżenie organu odwoławczego, że strony postępowania nie zostały zawiadomione o miejscu i terminie przesłuchania J. K.

Powyższe uchybienie nie doprowadziło jednak do sytuacji, w której niewyjaśniony został zakres sprawy istotny dla jej rozstrzygnięcia. Jak wynika z protokołu przesłuchania J. K. oraz uzasadnienia decyzji Prezydenta

Sygn. akt IV SA/Wa 230/12

Miasta C. z dnia [...] listopada 2011 r. wadliwie przeprowadzony dowód nie wniósł do sprawy istotnych dla jej rozstrzygnięcia okoliczności. J. K. wskazała bowiem, że nie utrzymuje ze stronami bliskich kontaktów sąsiedzkich. Trudno jej powiedzieć, czy D. S. mieszka w przedmiotowym lokalu, czy nie, bo bardzo rzadko ją widuje podobnie, jak M. S. Ponadto, podczas rozprawy administracyjnej, która odbyła się następnego dnia po przesłuchaniu J. K. skarżący i pełnomocnik D. S. zostali zapoznani z treścią jej zeznań i nie zgłosili do nich uwag (karta nr 21 akt sprawy).

Po trzecie, nie sposób zgodzić się z dokonaną przez Wojewodę oceną przeprowadzonego przez organ pierwszej instancji dowodu z oględzin przedmiotowego lokalu i wskazanie na potrzebę ponownego przeprowadzenia tego dowodu w trybie art. 85 k.p.a.

Jak wynika ze znajdującego się w aktach administracyjnych protokołu oględzin lokalu nr [...] przy ul. [...] w C., przy przeprowadzeniu tego dowodu obecni byli skarżący (M. S.), pełnomocnik D. S. (A. J.), kierownik i zastępca kierownika Wydziału Spraw Osobowych Urzędu Miejskiego w C. oraz dwóch strażników miejskich. W protokole opisano, z ilu i jakich pomieszczeń składa się przedmiotowe mieszkanie. Następnie, powołując się na oświadczenia pełnomocnika D. S. podano, że w łazience i w regale znajdującym się w dużym pokoju nie ma rzeczy D. S., wskazano, co znajduje się w kartonach ustawionych w małym pokoju, podając, że w jednym z nich znajdują się rzeczy D. S., zapakowane przez nią podczas ostatniego pobytu w mieszkaniu.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy kwestionuje prawidłowość przeprowadzenia oględzin, wskazując, że sprowadziły się do spisania oświadczeń osób obecnych przy dokonywaniu tej czynności. Stwierdza, że ponownie przeprowadzone oględziny pozwolą ocenić, "czy obecność w lokalu pozostawionych przez osobę rzeczy lub ich brak wskazuje na zamieszkiwanie osoby lub opuszczenie lokalu".

Odnosząc się do powyższego należy wskazać, że wbrew stanowisku organu odwoławczego oględziny nie sprowadziły się do spisania oświadczeń osób obecnych przez tej czynności. Należy zgodzić się ze skarżącym, że trudno oczekiwać, aby osoby trzecie - pracownicy organu prowadzącego postępowanie - mogły lepiej ocenić niż będąca pełnomocnikiem D. S. córka, które z przedmiotów znajdujących się w mieszkaniu należą do strony. Jak wynika ze znajdującego się

Sygn. akt IV SA/Wa 230/12

w aktach administracyjnych protokołu, podczas oględzin A. J. wyjaśniała, w których pomieszczeniach nie ma rzeczy D. S., a które ze znajdujących się w pozostałych pomieszczeniach, do niej należą.

W ocenie Sądu prawidłowe i zasadne było uzupełnienie oświadczeniami pełnomocnika strony (jej córki) zastanego w lokalu stanu rzeczy. Ponadto, jak wynika z treści protokołu oględzin, dowód ten przeprowadzono w obecności zarówno A. J., jak i skarżącego. Obydwoje podpisali protokół, nie składając do niego uwag. W odwołaniu złożonym w imieniu D. S. przez A. J. odniesiono się do faktu spakowania rzeczy osobistych odwołującej się i zabrania przez nią mebli. Potwierdza to, że okoliczności ustalone przez Prezydenta Miasta C. na podstawie oględzin przedmiotowego lokalu nie są przez odwołującą się kwestionowane. Kwestionowana jest przez nią natomiast dokonana przez organ pierwszej instancji ocena tych okoliczności.

Po czwarte, przedstawione przez organ odwoławczy stanowisko odnośnie do okoliczności ustalonych na podstawie zeznań świadków i wyjaśnień stron wskazuje nie tyle na ewidentne i poważne braki w materiale dowodowym, co na odmienną ocenę przez Wojewodę dowodów zgromadzonych przez organ pierwszej instancji.

W sytuacji, gdy będąca pełnomocnikiem D. S. córka, skarżący oraz jeden ze świadków zgodnie stwierdzają, że wymieniona od około piętnastu lat przebywa za granicą, niezrozumiałe jest oczekiwanie przez organ odwoławczy, że okoliczność ta potwierdzona zostanie zeznaniami innych jeszcze - nieokreślonych bliżej przez Wojewodę - świadków.

Podobnie należy ocenić wskazania Wojewody co do potrzeby wyjaśnienia kwestii partycypowania w kosztach utrzymania lokalu. Organ odwoławczy nakazuje Prezydentowi Miasta C. przesłuchanie innych świadków, nie odnosząc się w żaden sposób do złożonych przez skarżącego do akt sprawy rachunków i dowodów wpłat, nie korzystając z możliwości uzupełnienia materiału dowodowego, ani nawet nie wskazując, jakie inne osoby należy jego zdaniem przesłuchać w charakterze świadków, by uzupełnić niekompletny w jego ocenie materiał dowodowy.

W kontekście poczynionych rozważań, mając na względzie wyjątkowy charakter decyzji kasacyjnej podejmowanej w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a., należy stwierdzić, że Wojewoda [...] niezasadnie przyjął, że rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, a w konsekwencji, iż zaszły przesłanki nakazujące uchylenie

Sygn. akt IV SA/Wa 230/12

zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ

pierwszej instancji.

Należy też wskazać, że powoływane przez Wojewodę wyroki sadów administracyjnych wydano w sprawach ze skarg na decyzje "merytoryczne", a nie "kasacyjne". Nie odnoszą się one do przesłanek stosowania art. 138 § 2 k.p.a., a przywołane przez organ odwoławczy fragmenty uzasadnień stanowią wyraz dokonanej przez sądy kontroli legalności decyzji administracyjnych, która odbywa się na zasadniczo odmiennych zasadach niż działalność orzecznicza w administracyjnym toku instancji.

W ponownie przeprowadzonym postępowaniu Wojewoda [...] powinien dokonać oceny zgromadzonego w toku postępowania przed organem pierwszej instancji materiału dowodowego, odnieść się do stanowiska zawartego w odwołaniu od decyzji z dnia [...] listopada 2011 r. i przedstawionych przez M. S. [...] dokumentów, w razie potrzeby uzupełnić dowody w trybie art. 136 k.p.a. i wydać decyzję rozstrzygającą sprawę co do istoty.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), Sąd orzekł jak w sentencji.

O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 powołanej ustawy.