Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 205/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2011-07-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6293 Przejęcie gospodarstw rolnych
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) Sędziowie: NSA Andrzej Irla WSA Jacek Bursa Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi A. " Spółki z o.o. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 5 grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 20 maja 1983 r. nr [...] wydaną przez Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej Urzędu Dzielnicowego [...] z upoważnienia Naczelnika Dzielnicy [...], na podstawie ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz o wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków mieszkalnych (Dz. U. z 1968 r. Nr 36, poz. 99) oraz uchwały Nr III Rady Narodowej miasta K. z dnia 25 września 1969 r. w sprawie określenia zespołów budowlanych dawnej zabudowy wymagających uporządkowania (Dz.Urz. Rady Narodowej m. Krakowa z 1969 r. Nr 24, poz. 99) - ustalono wysokość kosztów remontu budynku przy [...], objętego lwh 442, księga wieczysta nr [...], stanowiącego własność: K. T. w 10/630 + 1/9 część, J. T. T. w 10/630 + 1/9 część, J. T. w 10/630 + 1/9 część, J. z T. M. w 10/630 + 1/9 część, W. z T. S. w 10/630 części, Z. E. A. z T. M. w 10/630 części, W. T. w 2/630 + 3/144 część, Z. z T. L. 2/630 + 3/144 część, Z. T. w 1/9 części, A. T. w 2/630 + 3/144 część, M. z T. T. w 2/630 części, W. T. w 1/630 + 1/18 część, B. T. w 1/630 + 1/18 część, W. T. w 1/9 części, M. z M. T. w 4/144 części oraz M. T. w 3/144 części na kwotę 23.621.670 zł, o który to koszt wzrosła wartość budynku po przebudowie (remoncie) do wysokości 46.177.497 zł, w porównaniu z wartością przed przebudową w wysokości 20.701.594 zł.

Decyzją z dnia 11 sierpnia 1983 r. nr [...], wydaną przez Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej Urzędu Dzielnicowego [...] z upoważnienia Naczelnika Dzielnicy [...], na podstawie art. 16 ust. 1-4 ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz o wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków mieszkalnych, art. 8, 12, 14, 27 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz.U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64) oraz Zarządzenia nr [...] Prezydenta miasta K. z dnia 6 lipca 1982 r. w sprawie przeciętnego wybudowania domu jednorodzinnego stanowiącego podstawę do ustalania odszkodowania za budynki i grunty w postępowaniu wywłaszczeniowym (Dz.Urz. RN M. K. nr 23, poz. 9) - orzeczono o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości położonej w K., objętej lwh 442, l. kat. "1", o powierzchni 528 m2, zabudowanej budynkiem mieszkalnym przy ul. [...], stanowiącej własność:

1. K. T. 10/630 + 1/9 cz. zmarł

2. J. T. T. 10/630 + 1/9 cz. nieznany z miejsca pobytu

3 J. T. 10/630 + 1/9 cz. zmarł

4. J. z T. M. 10/630 + 1/9 cz. zmarła

5. W. z T. S. 10/630 cz.

6. Z. E. A. z T. 10/630 cz. zmarła

7. W. T. 2/630 + 3/144 cz. zmarł

8. Z. z T. L. 2/630 + 3/144 cz.

9. Z. T. 1/9 cz. nieznana z miejsca pobytu

10. A. T. 2/630 + 3/144 cz. zmarł

11. M. z T. T. 20 C. 2/630 cz.

12. W. T. 1/630 + 1/18 cz. zmarł

13. B. T. 1/630 + 1/18 cz.

14. W. T. 1/9 cz. nieznana z miejsca pobytu

15. M. T. 3/144 cz.

16. M. z M. T. 4/144 cz. zmarła;

a także orzeczono o przyznaniu wyżej wymienionym odszkodowania za nieruchomość w kwocie 3.535.234 zł, w tym za grunt - 335.234 zł i za budynek mieszkalny 3.200.000 zł, którego wysokość przypadającą na poszczególnych współwłaścicieli nieruchomości i zasady w wypłaty odszkodowanie określono w dalszej części osnowy decyzji.

W jej uzasadnieniu podano, że w budynku przy ul. [...] w latach 1975-1979 wykonany został remont kapitalny nakładem środków państwowych w kwocie 23.621.670 zł. Kwota ta przekracza 50% wartości technicznej budynku ustalonej w elaboracie szacunkowym z marca 1983 r., sporządzonym przez biegłego z listy Prezydenta miasta K. inż. E. S.. W tym stanie rzeczy, zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach budynków orzeczono o przejęciu przedmiotowej nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa za odszkodowaniem ustalonym na podstawie przepisów ustawy wywłaszczeniowej, stosownie do art. 16 ust. 3 ustawy o remontach budynków.

Z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji z 11 sierpnia 1983 r. wystąpili 22 sierpnia 1990 r. M. T., R. O., później do wniosku dołączyli się B. L., R. T., M. C..

Decyzją z 4 lipca 1991 r. Kolegium Odwoławcze przy Sejmiku Samorządowym Województwa [...] odmówiło stwierdzenia nieważności tej decyzji.

Decyzją z dnia 2 września 1991 r. Kolegium Odwoławcze przy Sejmiku Samorządowym Województwa [...], po ponownym rozpatrzeniu sprawy, uchyliło w całości swoją decyzję z dnia 4 lipca 1991 r. i stwierdziło nieważność decyzji Kierownika Gospodarki Komunalnej Urzędu Dzielnicowego [...] z dnia 11 sierpnia 1983 r.

Naczelny Sąd Administracyjny - Ośrodek Zamiejscowy w [...] wyrokiem z dnia 7 kwietnia 1993 r. sygn. akt SA/Kr 1477/91, oddalił skargę Państwowego Przedsiębiorstwa Turystyczno-Gastronomicznego "B" w K., uwzględnił i uchylił decyzję Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Województwa [...] z dnia 2 września 1991 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z 26 listopada 1996 r. umorzyło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej Urzędu Dzielnicowego [...] z dnia 11 sierpnia 1983 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 22 stycznia 1997 r., po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawie art. 127 § 3 i 4 K.p.a. i art. 16 ustawy z 22 kwietnia 1959 r. o remontach i dobudowie oraz wykończeniu budowy i nadbudowie budynków uchyliło decyzję z dnia 26 listopada 1996 r. oraz odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 11 sierpnia 1983 r.

Naczelny Sąd Administracyjny - Ośrodek Zamiejscowy w [...] wyrokiem z dnia 14 lutego 2001 r. sygn. akt SA/Kr 1664/99 uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 22 stycznia 1997 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 26 lipca 2002 r., wydaną na podstawie art. 6, art. 7 ust. 1 i 2, art. 8 ust. 1 ustawy z 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz o wykończeniu budowy i nadbudowy budynków (Dz.U. z 1968 r. Nr 36, poz. 249), art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., art. 127 § 3 K.p.a., art. 1 ustawy z 17 maja 1990 r. o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczególnych pomiędzy organy gminy a organy administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 34, poz. 198 ze zm.) stwierdziło w części nieważność decyzji Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej Urzędu Dzielnicowego [...] z dnia 11 sierpnia 1983 r.

Po wniesieniu skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 21 czerwca 2006 r. sygn. akt II SA/Kr 108/06, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji, uchylił decyzję Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Województwa [...] z 4 lipca 1991 r., uchylił decyzję Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Samorządowym Województwa [...] z 26 listopada 1996 r. w przedmiocie umorzenia postępowania oraz odrzucił skargę Prezydenta Miasta K..

W uzasadnieniu tego wyroku Sąd I instancji ustalił organ właściwy do prowadzenia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej Urzędu Dzielnicowego [...] z dnia 11 sierpnia 1983 r., którym powinno być Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]. Wskazał, że organ administracyjny w tej sprawie nie ustalił prawidłowego kręgu stron w odniesieniu do byłych współwłaścicieli i ich następców prawnych. Zawarł pogląd prawny co do skutków skierowania decyzji do osób zmarłych oraz naruszenia art. 7 w związku z art. 6 ustawy z 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz o wykończeniu budowy i nadbudowy budynków (Dz.U. z 1968 r. Nr 36, poz. 249). Stwierdził również, że decyzja z 1 sierpnia 1983 r. nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych. Obciążenie danej nieruchomości użytkowaniem wieczystym nie jest skutkiem prawnym decyzji o przejęciu własności nieruchomości na rzecz Państwa lecz kolejnym zdarzeniem prawnym.

Od tego wyroku zostały wniesione skargi kasacyjne i Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 stycznia 2008 r. sygn. akt I OSK 1931/06 skargi kasacyjne oddalił.

Sąd ten stwierdził, że wydany wyrok jest prawidłowy, a żaden z zarzutów skarg kasacyjnych nie jest zasadny. Sąd odwoławczy uznał za trafną argumentacje zawartą w zaskarżonym wyroku.

Ponownie prowadząc postępowanie decyzją z dnia 5 grudnia 2008 r. nr SKO-[...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, utrzymało w mocy decyzję własną z dnia 2 września 2008 r. nr SKO-[...] orzekającą o stwierdzeniu nieważności decyzji Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia 11 sierpnia 1983 r. nr [...] orzekającej o przejęciu na własność Skarbu Państwa nieruchomości położonej w K., objętej Iwh 442, księga wieczysta nr [...], l kat. "1" o powierzchni 528 m2, zabudowanej budynkiem mieszkalnym przy [...], stanowiącej własność: K. T., J. T. T., J. T., J. z T. M., W. z T. S., Z. E. A. z T. — M., W. T., Z. z T. L., Z. T., A. T., M. z T. T., C., W. T., B. T., W. T., M. T., M. z M. T..

Pismem z dnia 15 stycznia 2009 r. "A" sp. z o.o. w K., reprezentowana przez pełnomocników adwokata A. K. oraz radcę prawnego J. L., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na wyżej opisaną decyzję, wnosząc o stwierdzenie jej nieważności w całości.

Strona skarżąca w obszernej skardze (63 karty) zarzuciła przedmiotowej decyzji naruszenie art. 27 § 1 w związku z art. 24 § 3 K.p.a. poprzez uczestnictwo w rozpoznaniu sprawy i wydaniu decyzji członków Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...], którzy już wcześniej orzekali w tej samej sprawie administracyjnej. Zdaniem strony skarżącej w takiej sytuacji członek samorządowego kolegium odwoławczego powinien z urzędu podlegać wyłączeniu od uczestnictwa w orzekaniu.

Ponadto zarzucono naruszenie art. 156 § 2 K.p.a. w związku z art. 5 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, poprzez niewłaściwą ich interpretację prowadzącą do przyjęcia, że decyzja nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych, podczas, gdy prawidłowym jest pogląd o nieodwracalności tych skutków, wobec czego dopuszczalnym byłoby jedynie wydanie rozstrzygnięcia stwierdzającego wydanie decyzji z naruszeniem prawa, nie stwierdzającej jej nieważności.

Zaskarżona decyzja została także wydania w ocenie strony skarżącej z naruszeniem art. 156 § 2 K.p.a. w związku z art. 2 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, poprzez niewłaściwą interpretację tych przepisów, a w konsekwencji ich niezastosowanie i przyjęcie, iż decyzja Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia 11 sierpnia 1983 r. nr [...] o przejęciu na własność Państwa nieruchomości położonej w K. przy [...] zabudowanej budynkiem mieszkalnym nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych. Tymczasem skutki takie wystąpiły ex lege w postaci powstania prawa użytkowania wieczystego na rzecz Państwowego Przedsiębiorstwa Turystyczno-Gastronomicznego "B" oraz przejścia na ten podmiot prawa własności budynków, co potwierdzone zostało w decyzji Wojewody [...] z dnia 16 maja 1995 r., która miała charakter deklaratoryjny, a zatem nie jest możliwa zmiana tego stanu prawnego w drodze postępowania i decyzji administracyjnej. Ponadto nie jest możliwe wykonanie decyzji Kolegium Odwoławczego z dnia 5 grudnia 2008 r., z uwagi na to, że powstanie prawa użytkowania wieczystego oraz nabycie prawa własności budynków i potwierdzenie tych zdarzeń w decyzji Wojewody [...] z dnia 16 maja 1995 r. oraz ujawnienie wynikającego z nich stanu prawnego nieruchomości w księdze wieczystej, stanowi przeszkodę do dokonania wpisu prawa własności na rzecz spadkobierców dawnych właścicieli nieruchomości.

W skardze podniesiono również zarzut naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. w związku z art. 5 ustawy o księgach wieczystych i hipotece poprzez błędną interpretację i zastosowanie tych przepisów skutkujące odmową zawieszenia postępowania administracyjnego z uwagi na postępowanie toczące się przed Sądem Okręgowym w [...], do sygn. akt [...], podczas gdy postępowanie sądowe prowadzone z powództwa Spółki z o.o. "A" o ustalenie nabycia prawa użytkowania wieczystego oraz prawa własności budynków w warunkach rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych jest prejudycjalne dla postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 11 sierpnia 1983 r. i winno być zawieszone do czasu prawomocnego zakończenia postępowania cywilnego.

Kolejnym zarzutem przytoczonym przez stronę skarżącą jest naruszenie przepisu art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyrażające się w przyjęciu, że organ administracyjny, któremu sprawa została przekazana w wyniku uchylenia decyzji przez sąd administracyjny, jest zwolniony od obowiązku przeprowadzenia samodzielnego postępowania wyjaśniającego, a jego rola sprowadza się w istocie do "wykonania" wyroku sądu, także wówczas, gdy po wydaniu wyroku a przed rozpatrzeniem sprawy przez organ administracji nastąpiła zmian okoliczności faktycznych. Takie stanowisko jest – zdaniem skarżącej spółki - nietrafne, ponieważ prawidłowo stosując przepis art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] winno było przeprowadzić samodzielne postępowanie wyjaśniające w sprawie i dokonać oceny prawnej z uwzględnieniem zmiany wynikającej ze zdarzeń prawnych, jakie nastąpiły po wydaniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 czerwca 2006 r. Skarżąca Spółka podniosła także, że zaskarżona decyzja wydana została w terminie, który pozbawił ją prawa do ponownego rozpatrzenia wniosku o zawieszenie postępowania administracyjnego, w szczególności, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 5 grudnia 2008 r. została podjęta przed rozpatrzeniem wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy zawieszenia postępowania.

Zarzucono także naruszenie zasady prawdy obiektywnej - art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 K.p.a., poprzez zaniechanie zebrania w sposób wyczerpujący materiału dowodowego oraz jego wszechstronnej analizy, wskutek czego nie został w sposób prawidłowy ustalony stan faktyczny sprawy, a także w zakresie ustalenia kręgu stron postępowania, co skutkuje naruszeniem art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Zdaniem skarżącej spółki również uzasadnienie kwestionowanej decyzji z dnia 5 grudnia 2008 r. nie zostało sporządzone w sposób odpowiadający wymogom prawa, w szczególności wynikającym żart. 107 § 1 i § 3 K.p.a.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie.

Kolegium Odwoławcze nie podzieliło stanowiska strony skarżącej. Przede wszystkim Kolegium Odwoławcze odniosło się do podnoszonego zarzutu w kwestii wyłączenia członków organu kolegialnego - Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] od udziału w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia 11 sierpnia 1983 r. nr [...], z uwagi na istnienie wątpliwości co do ich bezstronności. Taką "wątpliwością co do bezstronności" jest - zdaniem strony skarżącej - udział członków Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w składach orzekających w tej samej sprawie administracyjnej, tj. stwierdzenia nieważności wyżej podanej decyzji Naczelnika Dzielnicy [...], w szczególności zaś to, że uprzednio wydawane decyzje były także poddawane weryfikacji sądów administracyjnych, stąd też w sytuacji, gdy sąd uznał pogląd Kolegium za błędny, to siłą rzeczy wpłynie to na ponowną ocenę okoliczności sprawy przez członków składów orzekających, którzy już w tej sprawie orzekali. Jak Kolegium Odwoławcze wskazało w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji postępowanie w przedmiotowej sprawie toczy się od roku 1990, czyli przez lat osiemnaście, przy czym prowadzone było początkowo przez składy orzekające Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Samorządowym Województwa [...], a następnie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. Wydawane w tym zakresie rozstrzygnięcia były także przedmiotem rozpoznania Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego w Krakowie oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie i Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zauważyć należy, że jakkolwiek decyzje w przedmiocie stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia 11 sierpnia 1983 r. były uchylane, to jednak ani właściwość miejscowa i rzeczowa organu administracji - Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Samorządowym Województwa [...] oraz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] ani też bezstronność członków składów orzekających Kolegium, nigdy nie budziła wątpliwości sądów administracyjnych i także na gruncie ostatnich wyroków tj. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 czerwca 2006 r. sygn. akt II SA/Kr 108/06 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 stycznia 2008 r. sygn. akt I OSK 1931/06, nie została zakwestionowana. Na marginesie, niezależnie od bezzasadności podniesionego zarzutu, Kolegium Odwoławcze zauważa również, że w myśl stanowiska prezentowanego w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wyłączenie pracownika organu (członka organu kolegialnego), w oparciu o art. 24 § 3 K.p.a., następuje w drodze postanowienia bezpośredniego przełożonego. Wobec powyższego członkowie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], orzekający już poprzednio w tej sprawie, nie mogli wyłączyć się z urzędu od udziału w postępowaniu, lecz winno to ewentualnie nastąpić w drodze odpowiedniego postanowienia. Nie jest także bez znaczenia kwestia o charakterze technicznym, mianowicie ograniczona liczba członków Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] oraz - co wyżej wskazano okres czasu, przez jaki toczy się postępowanie w przedmiotowej sprawie, co sprawia, iż "siłą rzeczy" w rozpoznawaniu sprawy stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia 11 sierpnia 1983 r. brali udział kilkakrotnie ci sami członkowie Kolegium, co jednak w żaden sposób nie stanowi o wątpliwościach co do ich bezstronności. Dodatkowo, ograniczeń w zakresie ponownego, czy nawet kilkukrotnego rozpoznawania tej samej sprawy administracyjnej, przez tych członków Kolegium, którzy brali już udział w orzekaniu, nie zawierają także przepisy ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 z późn. zm.).

Kolegium Odwoławcze nie podzieliło także zarzutów zgłaszanych w przedmiocie skutków prawnych, jakie wywołała decyzja o przejęciu na własność Skarbu Państwa nieruchomości położonej w K. przy [...], w szczególności, że są to skutki prawne nieodwracalne. W tej materii, podobnie jak w zakresie ustalenia kręgu stron postępowania, organ administracji publicznej w całości podtrzymuje stanowisko wyrażone zarówno w uzasadnień zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającego ją rozstrzygnięcia z dnia 2 września 2008 r. nr [...]. Po raz kolejny należy jednak przytoczyć stanowisko wyrażone przeze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 21 czerwca 2006 r. sygn. akt SA/Kr 108/06, że decyzja Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia 11 sierpnia 1983 r. nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych (a zatem nie wystąpiła negatywna przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej), a obciążenie nieruchomości przejętej na własność państwa prawem użytkowania wieczystego nie jest skutkiem prawnym tej decyzji, lecz kolejnego zdarzenia prawnego. Sama decyzja z dnia 11 sierpnia 1983 r. - jak wskazał Sąd - rażąco narusza prawo, a pozbawienie w jej wyniku, prawa własności osób fizycznych, jest nie do pogodzenia z zasadami praworządności. Trudno zatem o bardziej jasną i jednoznaczną ocenę prawną oraz wskazania co do dalszego postępowania, jakie zostały wyrażone w orzeczeniu sądu (art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W związku z tym stanowisko prezentowane w tym zakresie w skardze odnosi się - zdaniem Kolegium Odwoławczego - nie tyle do kwestionowania jego stanowiska wyrażonego w decyzji z dnia 5 grudnia 2008 r. oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia 2 września 2008 r., ile do kwestionowania poglądu wyrażonego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 21 czerwca 2006 r., który - wskutek oddalenia skargi kasacyjnej - jest wyrokiem prawomocnym. Wobec powyższego za nietrafne należy uznać zarzuty podnoszone w skardze odnoszące się do przeprowadzenia samodzielnego postępowania przez Kolegium Odwoławcze, po uchyleniu wyżej przytoczonym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie poprzedniej decyzji podjętej w przedmiocie stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia o przejęciu na własność Skarbu Państwa nieruchomości położonej przy [...] w K., jak również błędnego - w ocenie skarżącej Spółki - zastosowania art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Odnosząc się z kolei do zarzutu podniesionego w kwestii konieczności uwzględnienia zdarzeń i okoliczności, które nastąpiły po wyroku sądu administracyjnego Kolegium zauważyło, że w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, nie są przedmiotem badania okoliczności, jakie nastąpiły już po wydaniu tej decyzji, lecz stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydania badanej decyzji. Natomiast zdarzenia, które wprawdzie nastąpiły po wydaniu rozstrzygnięcia z dnia 11 sierpnia 1983 r., lecz stanowiły podstawę ustalenia kręgu stron postępowania, zostały przez Kolegium uwzględnione. W konsekwencji powyższego, także nieuzasadnione jest stanowisko prezentowane w skardze w przedmiocie naruszenia zaskarżoną decyzją przepisów statuujących zasadę prawdy obiektywnej, obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i jego wszechstronnego rozpatrzenia oraz wymogi prawidłowego uzasadnienia decyzji administracyjnej, czyli art. 7, art. 77 § 1 K.p.a. oraz art. 107 § 3 K.p.a..

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zgodność z prawem aktów, w tym wypadku postanowienia, zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego (art. 3 § 1 i § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.".

Ponadto będąc związany poglądem prawnym wyrażonym w tej sprawie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (podtrzymany w całości wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego) na zasadzie art. 153 P.p.s.a., Sąd pierwszej instancji zobowiązany był rozpoznać sprawę zgodnie z wyraźnymi poglądem prawnym zawartym w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2008 r. sygn. akt II SA/Kr 108/06 co do wykładni prawa. Jest to przy tym o tyle istotne, że duża część argumentacji podnoszonej zarówno w skardze, jak i na rozprawie przez stronę skarżącą dotyczy właśnie – jak chce tego skarżąca Spółka - braku związania wykładnią prawa i wskazówkami zawartymi w ww. wyroku sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w tej sprawie nie podziela tak zaprezentowanego stanowiska strony skarżącej. Trudno zgodzić się z poglądem, jakoby po wydaniu wyroku przez sąd I instancji w dniu 21 czerwca 2008 r. miała miejsce tak daleko idąca zmiana stanu faktycznego sprawy, która niweczyłaby skutek wyroku Sądu z 21 czerwca 2006 r. w zakresie jego związania co do dalszego rozpoznania sprawy. W ocenie Sądu o braku związania wykładnią prawa i wskazówkami Sądu, który już raz orzekał w sprawie można mówić tylko wtedy, gdy po wydaniu wyroku nastąpiła istotna dla okoliczności danej sprawy zmiana stanu prawnego bądź też istotna zmiana okoliczności faktycznych. Żadna z obu okoliczności w tej sprawie nie zaszła między czerwcem 2006 r. wrześniem/grudniem 2008 r. (data wydania zaskarżonych decyzji) bądź czerwcem 2011 r. (data wyrokowania w tej sprawie). Przedmiotowa sprawa dotyczy bowiem oceny legalności tak decyzji podjętej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w dniu 2 września 2008 r., jak i następnie utrzymanej w mocy decyzją tego samego organu z dnia 5 grudnia 2008 r. stwierdzającej nieważność decyzji Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia 11 sierpnia 1983 r. nr [...] orzekającej o przejęciu na własność Skarbu Państwa nieruchomości położonej w K., objętej Iwh 442 Kw [...] l.kat. "1" o powierzchni 528 m2, zabudowanej budynkiem mieszkalnym przy [...]. Skutkiem tych decyzji jest stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej Urzędu Dzielnicowego [...] z upoważnienia Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia 11 sierpnia 1983 r. nr [...] orzekającej o przejęciu przez Skarb Państwa opisanej powyżej nieruchomości. Sprawy dotyczące stwierdzania nieważności ze swojej istotny sprowadzają się do badania, czy w dacie podjęcia decyzji (czyli w tej sprawie w dacie 11 sierpnia 1983 r.) zaistniały takie naruszenie prawa, które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności danego aktu administracyjnego.

Dla większej czytelności wywodu należy przypomnieć, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z 21 czerwca 2006 r. wskazał (pomijając wykładnię dotycząca ustalenia właściwego organu do prowadzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z 11 sierpnia 1983 r. oraz prawidłowości wniesienia skargi przez Prezydenta Miasta K.) pogląd prawny sprowadzający się do następujących ustaleń:

- dopuszczalnym jest stwierdzenie nieważności decyzji z 11 sierpnia 1983 r., ponieważ nie wywołała ona nieodwracalnych skutków prawnych, w tym również w odniesieni do strony, która nabyła prawo użytkowania wieczystego nieruchomości przejętej na rzecz Skarbu państwa na podstawie ww. decyzji. Sąd uzasadniając to stanowisko wyraźnie wskazał że, (...) "dokonując oceny, czy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne, nie powinny być brane pod uwagę takie późniejsze zdarzenia, które mogą stwarzać przeszkody w przywróceniu pierwotnego stanu prawnego. Nie są to bowiem bezpośrednie skutki wykonania samej decyzji administracyjnej, lecz następstwa tego, że decyzja administracyjna, choć obciążona ciężkimi wadami, pozostaje w obrocie prawnym i korzysta z domniemania legalności. Decyzja o przejęciu nieruchomości na rzecz Państwa w trybie ustawy remontowej [ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz o wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków (Dz. U. 1968 r. Nr 36, poz. 249) – przypis Sądu] wywołuje ten skutek, że następuje przeniesienie własności nieruchomości z osób fizycznych na rzecz Państwa. Obciążenie następnie tej nieruchomości użytkowaniem wieczystym nie jest skutkiem prawnym decyzji o przejęciu własności nieruchomości na rzecz Państwa lecz kolejnego zdarzenia prawnego. W razie kwestionowania decyzji w postępowaniu o stwierdzenie jej nieważności i ustalenia, że decyzja dotknięta jest wadą nieważności, ocena, czy decyzja ta wywołała nieodwracalne skutki prawne, sprowadza się przede wszystkim do oceny skutku odjęcia własności poprzednim właścicielom i przejścia własności na Państwo. Jeżeli w drodze stwierdzenia nieważności decyzji można cofnąć skutek w postaci nabycia własności nieruchomości przez Państwo, to decyzja ta nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych. Decyzja wywoła skutek prawny nieodwracalny wtedy, gdy ani przepisy prawa materialnego, ani też przepisy procesowe, stanowiące podstawę działania organu administracji publicznej, nie czynią danego organu właściwym do cofnięcia tego właśnie skutku przez wydanie decyzji. Skutki prawne decyzji administracyjnej obarczonej wadą powodującą jej nieważność będą zatem miały znamię nieodwracalnych w rozumieniu art. 156 § 2 K.p.a., jeżeli ich "odwrócenie" nie mogłoby nastąpić w drodze administracyjnej" (...);

- prowadzenie postępowania administracyjnego w stosunku do osoby zmarłej i wydanie decyzji ocenione być musi jako rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., jest to bowiem uchybienie w wyniku którego powstają skutki niemożliwie do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności, a w tej zaś sprawie decyzję z 11 sierpnia 1983 r. skierowano do osób nieżyjących;

- niemożliwym było orzekanie o stwierdzeniu nieważności części kwestionowanej decyzji (w odniesieniu do poszczególnych jej adresatów), ponieważ wadliwość rozstrzygnięcia wywiera wpływ na treść pozostałych rozstrzygnięć zawartych w decyzji, a wolny od wad fragment decyzji nie mógłby samodzielnie funkcjonować w obrocie prawnym;

- przedmiotowa nieruchomość objęta działką l.kat. "1", została włączona do zespołu budowlanego Nr 30 dawnej zabudowy na podstawie uchwały Rady Narodowej Miasta Krakowa Nr 15 z dnia 25 września 1969 r. (Dziennik Urzędowy Rady Narodowej miasta Krakowa z 1969 r. Nr 24, poz. 99) i w związku z tym podstawą prawną dla prowadzonych w tym budynku prac remontowych i adaptacyjnych, a następnie decyzji orzekającej o jej przejęciu na rzecz Skarbu Państwa winien być art. 6 i 7 ust. 1 ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz o wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków, nie zaś art.16 ust. 1-4 tejże ustawy;

- decyzja z dnia 11 sierpnia 1983 r. nie zawiera ustaleń w przedmiocie wykazania, czy zachodziła konieczność uporządkowania na terenie miasta zespołu budowlanego dawnej zabudowy ze względów urbanistycznych lub architektonicznych w postaci dokonania przebudowy, rozbudowy, nadbudowy lub remontu, a także rozbiórki budynków lub ich części, czy też łączenia budynków na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Także decyzja z dnia 20 maja 1983 r. o ustaleniu wysokości kosztów remontu nie odwołuje się do ustaleń planu. Tym samym wydając decyzję z dnia 11 sierpnia 1983 r. niedopuszczalnym było orzekanie w trybie administracyjnym o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości, ponieważ nie została spełniona żadna z hipotez wymienionych w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz o wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków w związku z jej art. 6. Rażące naruszenie prawa nastąpi wtedy, gdy istnieje przepis prawny dający podstawę do wydania decyzji administracyjnej, ale rozstrzygnięcie zawarte w decyzji jest sprzecznie z przesłankami wprost określonymi w tym przepisie prawnym, a w tej sprawie organ administracyjny wydając w dniu 11 sierpnia 1983 r. decyzję rażąco naruszył art.7 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz o wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków, ponieważ wydano decyzję sprzecznie z przesłankami wprost określonymi w tym przepisie prawnym. Ponadto za "rażące naruszenie prawa" należy uznać takie naruszenie prawa, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności.

Sąd w tej sprawie przytoczył ww. pogląd zawarty w wiążącym wyroku (i jego uzasadnieniu) nie tylko organ administracji, ale i Sąd ponownie badający legalność wydanej decyzji.

W ocenie Sądu Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] prawidłowo ustaliło krąg stron w tej sprawie, zawiadamiając o prowadzonym postępowaniu byłych właścicieli lub ich następców prawnych. W istocie, co również jest jednym z zarzutów skargi, właśnie ustalenie kręgu stron było podstawowym obowiązkiem organu administracyjnego. Pozostałe istotne w sprawie kwestie, w tym dokonanie oceny naruszenia prawa decyzją z dnia 11 sierpnia 1983 r., zostały w sposób wiążący określone w poprzednim wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.

Strona skarżąca podnosi w skardze, że skład Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] wydający w tej sprawie decyzję był nieprawidłowy. Oto bowiem w licznych decyzjach wydawanych w tej sprawie brały udział pracownicy Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Województwa [...] lub Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], w tym G. Z., J. R. i W. N. (decyzje z 4 lipca 1991 r., z 26 listopada 1996 r., z 27 stycznia 1997 r.) i te osoby brały udział w wydaniu zaskarżonych w tej sprawie decyzji: bądź to decyzji z 2 września 2008 r., bądź decyzji z 5 grudnia 2008 r. Nadto sformułowano w piśmie z dnia 22 stycznia 2010 r. wniosek o zwrócenie się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym o zgodność z art. 2 w związku z art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej art. 24 § 1 (w uzasadnieniu powołując się na art. 24 § 3 K.p.a.) w związku z art. 27 K.p.a.

Co do wniosku o zwrócenie się do trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym, Sąd takim wnioskiem strony nie jest związany i - wbrew stanowisku skarżącej Spółki – nie widzi podstaw do badania zgodności z konstytucyjnym wzorcem zakresu wyłączenia (lub braku wyłączenia) pracowników organu wydających decyzje administracyjne w takim stanie faktycznym, jaki miał miejsce w tej sprawie. Przede wszystkim art. 24 (czy to § 1 czy tez § 3) i 27 K.p.a. w sposób wyczerpujący wyliczają przesłanki wyłączenia pracownika od udziału w załatwianiu sprawy i tych wyjątków nie można interpretować rozszerzająco. Istotnym jest i to, że wydając w dniu 21 czerwca 2006 r. wyrok Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyeliminował z obrotu prawnego wszystkie istniejące dotychczas decyzje administracyjne wydane w tej sprawie. Tym samym było oczywistością przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez ten sam organ.

W istocie strona skarżąca poddaje w wątpliwość, czy sąd administracyjny uchylając zaskarżoną decyzję (zaskarżone decyzje) może przekazać sprawę do ponownego rozpoznania przez ten sam organ. Tak przecież została skonstruowana procedura administracyjna wskazując, że – w przypadku uchylenia decyzji i braku merytorycznego i formalnego rozstrzygnięcia – sprawa z powrotem przekazywana jest temu samemu organowi, który ją już raz rozstrzygnął. Tak również funkcjonuje organ odwoławczy i na tym oparta jest kontrola decyzji przez sąd administracyjny. W przypadku, gdyby organ monokratyczny I instancji, którego decyzja (wraz z decyzją organu odwoławczego) zostałaby uchylona wyrokiem sądu administracyjnego, byłby zobowiązany do ponownego rozpoznania sprawy, a organ ten sam taką decyzję wydawałby, zostałby pozbawiony – w rozumieniu strony skarżącej - możliwości działania. Analogicznie w przypadku, gdyby decyzje organu I instancji wydawał jeden pracownik w danym urzędzie odpowiedzialny za dany zakres spraw (na zasadzie dekoncentracji), to również – w ocenie strony skarżącej – byłby pozbawiony możliwości działania. Identyczne zasady dotyczą funkcjonowania administracyjnych organów o składach kolegialnych.

Sąd nie podziela tego stanowiska. Nie ma ono oparcia w obowiązującym prawie, a ponadto w praktyce w wielu przypadkach prowadziłoby to do paraliżu działania administracji. Tym samym okoliczność, że dany pracownik organu (jednoosobowego lub wieloosobowego) wydał decyzję, która następnie została uchylona wyrokiem sądu administracyjnego, a sprawa ponownie przekazana do ponownego rozpoznania i ten sam pracownik ponownie wydaje (w imieniu organu) decyzję - nie zachodzi przesłanka wynikająca czy to z art. 24 § 1 K.p.a., a w szczególności art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a, czy też art. 27 ust. 1a K.p.a. uzasadniająca jago wyłączenie. Powołane przepisy dotyczą bowiem wyłączenia pracownika (art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a), który brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji (podkreślenie Sądu), czyli tylko tej decyzji, która istnieje w obrocie prawnym i została zaskarżona; bądź też pracownika który będąc członkiem samorządowego kolegium odwoławczego brał udział w wydaniu decyzji, od której złożono wniosek o ponowne jej rozpoznanie i nie może on brać udziału w rozpoznaniu tego wniosku (art. 27 ust. 1a K.p.a.).

W tej sprawie w ocenie Sądu nie zaistniała również przesłanka uzasadniająca zastosowanie art. 24 § 3 K.p.a., to znaczy ani nie zaistniała, ani nie została wskazana przez skarżącą Spółkę jakakolwiek okoliczność uzasadniająca uprawdopodobnienie, że udział w wydaniu decyzji przez pracownika Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w osobie G. Z., J. R. bądź W. N. wskazywałby na okoliczność wywołującą wątpliwość co do bezstronności tych pracowników. Wprawdzie skarżąca Spółka na stronie 21 uzasadnienia skargi podniosła, że "można mieć wątpliwości, czy ww. pracownicy będą zdolni do obiektywnej oceny skutków prawnych zaistniałej sytuacji faktycznej, nawet jeśli po wydaniu tegoż wyroku nastąpiła zmiana okoliczności uprawniająca do odstąpienia od oceny prawnej wyrażonej przez sąd administracyjny, skoro wcześniejszy pogląd tego członka SKO został poddany krytyce przez sąd administracyjny", ale taki zarzut, pomijając jego bardzo ogólnikowe sformułowanie, ani nie zawiera wyraźnego zarzutu skierowanego do któregokolwiek z pracowników Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], a w istocie nie zawiera żadnego zarzutu. Trudno bowiem czynić zarzutu z tego, że będąc związanym stanowiskiem zawartym w uzasadnieniu kasatoryjnego wyroku sądu administracyjnego (sąd zaś w uzasadnieniu takiego wyroku musi wskazać jak należy prowadzić dalsze postępowanie - art. 141 § 4 P.p.s.a.) i w związku z wyraźną treścią art. 153 P.p.s.a., pracownik organu administracyjnego stosuje się do stanowiska sądu. Ocena zaś, czy miała miejsce zmiana stanu faktycznego w danej sprawie administracyjnej po wydaniu wyroku kasatoryjnego przez sąd administracyjny i czy w związku z tym pracownik organu (sam organ) zastosował właściwe przepisy (czyli w istocie dokonał właściwej subsumcji), jest przedmiotem oceny legalności takiej decyzji. Nie można z samej oceny legalności danej decyzji wyprowadzać wniosek, że pracownik wydający taką decyzję powinien być wyłączony, ponieważ wydał nieprawidłowy akt administracyjny. Przesłanka uprawdopodobniająca wyłączenie pracownika od udziału w załatwianiu sprawy w związku z podejrzeniem o jego stronniczość nie może być uzależniona jedynie od tego, jaka będzie merytoryczna ocena wydanej przez tego pracownika decyzji dokonana przez inny organ lub sąd administracyjny.

Ponadto, co wbrew twierdzeniu strony skarżącej ma znaczenie w tej sprawie – ani razu w trakcie postępowania administracyjnego strona skarżąca ani inne strony nie sygnalizowały jakiekolwiek wątpliwości co do bezstronności pracowników Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] wydających w tej sprawie decyzje. Strony miały przecież możliwość uzyskania informacji o składzie orzekającym samorządowego kolegium odwoławczego, tym bardziej, że to osoby sprawozdawców (pracowników Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]) tak w postępowaniu zakończonym decyzją z 2 września 2008 r., jak i decyzją z 5 grudnia 2008 r. miały – według stanowiska skarżącej Spółki – podlegać wyłączeniu.

Kolejny zarzut (nr 2 skargi) dotyczy braku uwzględnienia okoliczności wywołania przez decyzję z dnia 11 sierpnia 1983 r. nieodwracalnych skutków prawnych w postaci nabycia przez Spółkę "A" sp. z o.o. prawa użytkowania wieczystego gruntu i odrębnej własności budynkowej, które miało miejsce po wydaniu wyroku przez sąd administracyjny w dniu 21 czerwca 2006 r., a przed wydaniem zaskarżonych decyzji. Sąd nie podziela stanowiska strony skarżącej. Pojęcie "nieodwracalnych skutków prawnych" zostało w dostatecznie jasny sposób wyjaśnione w powołanym już wyroku sądu administracyjnego z dnia 21 czerwca 2006 r. Okoliczność, że Spółka Grupa "B" w 2007 r. wniosła posiadane prawo użytkowania wieczystego i związane z nim prawo własności do Spółki "A" nie stanowi w tej sprawie istotnej zmiany stanu faktycznego. Zmiana ta ma znaczenie jedynie przy prawidłowym ustalaniu kręgu stron, bowiem w miejsce Spółki Grupa "B" winna wstąpić Spółka "A", co zresztą miało miejsce.

Zarzut powstania nieodwracalnych skutków prawnych nie jest zasadny. W opisanym wyżej wyroku sądu I instancji z 21 czerwca 2006 r. Sąd ten badał kwestię nieodwracalnych skutków prawnych wywołanych nabyciem prawa użytkowania wieczystego przez Spółkę "B" na nieruchomości przejętej w 1983 r. przez Skarb Państwa i stwierdził, że ta okoliczność nie jest owym nieodwracalnym skutkiem prawnym. Pogląd ten wiąże Sąd w tej sprawie i nie można Sądowi od niego odstąpić, a ponadto pogląd ten jest zasadny. Tak bowiem nabycie przez Spółkę "B" prawa użytkowania wieczystego, jak i Spółkę "A" nie stanowi w tej sprawie przesłanki powstania nieodwracalnych skutków prawnych. Sąd jeszcze raz podkreśla, że nieodwracalne skutki prawne to okoliczność wprost wynikająca z danej konkretnej decyzji. Gdyby Spółka "A" uzyskała prawo użytkowania wieczystego właśnie na podstawie wielokrotnie opisywanej decyzji Kierownika Wydziału Gospodarki Komunalnej Urzędu Dzielnicowego [...] wydanej z upoważnienia Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia 11 sierpnia 1983 r. (zwanej dalej skrótowo również jako "decyzja naczelnika dzielnicy" lub "decyzja z 11 sierpnia 1983 r."), to wówczas można byłoby uznać, że przesłanka ta zaistniała. W tej sprawie jednak tak nie było. Decyzją z 11 sierpnia 1983 r. to Skarb Państwa stał się właścicielem przedmiotowej nieruchomości, a dopiero decyzją uwłaszczeniową z 16 maja 1995 r. nastąpiło nabycie prawa użytkowania wieczystego przez Spółkę "B". Tym samym ewentualnie nieodwracalne skutki prawne w zakresie podnoszonym przez skarżącą Spółkę mogłyby być odnoszone do decyzji Wojewody [...] z 16 maja 1995 r., a ta decyzja nie jest przedmiotem tej sprawy.

Sąd nie podziela poglądu skarżącej Spółki, że dokonany wpis w księdze wieczystej prawa użytkowania wieczystego (i odrębnej własności nieruchomości budynkowej) wskazuje na zaistnienie przesłanki nieodwracalnych skutków prawnych, ponieważ takiego nabywcę chroni rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych, a nabycie nastąpiło od uprawnionego zbywcy i pod tytułem odpłatnym. Dalej skarżąca spółka ponosi, że nawet uznanie, że decyzja z 11 sierpnia 1983 r. obarczona jest rażącą wadą, to i tak ta decyzja kreując nowy stan cywilnoprawny czym wywołała nieodwracalne skutki prawne (akapit nr 50, strona 25 uzasadnienia skargi). Przede wszystkim strona skarżąca w tym obszernie opisanym w skardze zarzucie celowo lub przypadkowo łączy dwie odrębnie kwestie: pierwszą, dotyczącą nabycia prawa użytkowania wieczystego i wynikającym z tego nabycia skutkiem w postaci – jak chce tego skarżąca Spółka – nieodwracalnego skutku prawnego oraz drugą przejawiająca się w nabyciu w 2007 r., prawa użytkowania wieczystego przez kolejną Spółkę "A" i związaną z tym kwestią rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych.

Co do pierwszego zagadnienia, popieranego tak licznymi orzeczeniami powołanymi przez Spółkę skarżącą, Sąd orzekając w tej sprawie jeszcze raz podkreśla, że było to przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który wyrokiem z dnia 21 czerwca 2006 r., sygn. akt II SA/Kr 108/06 uznał, że nie jest to przypadek "nieodwracalnego skutku prawnego". Tym samym Sąd w tej sprawie będąc związany tym poglądem wskazuje, że jest on wiążący. Co do drugiego zagadnienia należy stwierdzić, że w ocenie Sądu również i ono nie stanowi przypadku "nieodwracalnego skutku prawnego". Dokonane na rzecz Spółki "A" wpisu do księgi wieczystej nie jest bezpośrednim skutkiem wydania decyzji z 11 sierpnia 1983 r. Mocą tejże decyzji Skarb Państwa stał się właścicielem przedmiotowej nieruchomości gruntowej. Oczywiście, dalekim i pośrednim skutkiem nabycia prawa użytkowania wieczystego jest wydanie decyzji z 11 sierpnia 1983 r., ale tak daleko sięgające powiązanie, które nie można przyrównać do bezpośredniego skutku między treścią wydanej decyzji w 11 sierpnia 1983 r. a nabyciem prawa użytkowania wieczystego przez Spółkę "A" uniemożliwia uznanie, że w tej sprawie miał miejsce skutek w postaci "nieodwracalnego skutku prawnego". W orzecznictwie sądowym wielokrotnie podkreślany jest wymóg bezpośredniego związku skutku prawnego uznanego za nieodwracalny z decyzją. Pośredni związek nie może być podstawą do przyjęcia tezy o wystąpieniu nieodwracalnego skutku prawnego (tak np. teza z uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. akt I OSK 268/05, opub. w Lex nr 188815). Przy ocenie kwestii "odwracalności" skutków prawnych decyzji nie powinny być brane pod uwagę późniejsze zdarzenia, które mogą stwarzać przeszkody w przywróceniu uprawnień lub nadaniu obowiązkom ich pierwotnego kształtu. Nie są to bowiem bezpośrednie skutki wykonania samej decyzji (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 września 2001 r., sygn. akt I SA 326/01). Jeszcze raz należy bowiem podnieść, że w tej sprawie ocena Sądu co do powstania nieodwracalnych skutków prawnych musi dotyczyć tylko i wyłącznie decyzji z 11 sierpnia 1983 r., a więc musi sprowadzać się do odpowiedzi na pytanie, czy unieważnienie decyzji z 11 sierpnia 1983 r. mocą której Skarb Państwa stał się właścicielem nieruchomości gruntowej będzie skutkowało cofniecie (zniesieniem) skutków prawnych tej decyzji i tylko tej decyzji i jeżeli odpowiedź na to pytanie jest pozytywna – to nie można mówić o powstaniu nieodwracalnych skutków prawnych wynikających z decyzji z 11 sierpnia 1983 r. Kwestią pozostającą całkowicie poza granicami tej sprawy jest rozważanie, czy podnoszone przez skarżącą Spółkę nieodwracalne skutki prawne nie wiązałyby się z innymi decyzjami.

Również dokonanie wpisu w księdze wieczystej użytkownika wieczystego nie skutkuje powstaniem nieodwracalnych skutków prawnych. Takie stanowisko zajmowane jest w orzecznictwie sądowym (np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. akt I OSK 444/05, opub. w LEX nr 188819) i Sąd ten pogląd podziela, tak jak i pogląd wyrażony w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 marca 2000 r., sygn. akt OPS 14/99, opub. w ONSA 2000 r., nr 3, poz. 93).

Podnoszony na rozprawie przez pełnomocników skarżącej Spółki argument przejawiający się w postaci powstania nieodwracalnych skutków prawnych wynikających w nabyciu przez Spółkę "A" prawa użytkowania wieczystego gruntu i znajdujący potwierdzenie – jak podnosi to skarżąca Spółka – w uchwale 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 2011 r., sygn. akt III CZP 90/10, również nie stanowi o powstaniu nieodwracalnego skutku prawnego. Uchwała ta stanowi o rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych chroniącej nabywcę użytkowania wieczystego nawet w razie wadliwego wpisu w księdze wieczystej Skarbu Państwa jako właściciela nieruchomości. Uchwała ta nie potwierdza powstanie "nie odwracalnego skutku prawnego" wobec takich decyzji, jak ta z 11 sierpnia 1983 r.

Nie jest zasadny zarzut nr 3 skargi, dotyczący braku uwzględnienia "nieodwracalnego skutku prawnego" wynikającego z okoliczności, że na podstawie art. 2 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami i wywłaszczeniu nieruchomości ex lege uzyskało Państwowe Przedsiębiorstwo Turystyczno-Gastronomicznego "B" prawo użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej i związane z tym odrębne prawo własności budynkowej, a także późniejszego wydania w dniu 16 maja 1995 r. decyzji uwłaszczeniowej oraz ujawnienie tych praw w księdze wieczystej.

Ustosunkowując się do tego zarzutu należy podnieść, że w istocie dotyczą one tego samego zagadnienia, które było przedmiotem orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z 21 czerwca 2006 r. Sąd ten w tym wyroku wyraźnie wskazał, że okoliczność nabycia prawa użytkowania wieczystego nie jest przesłanką uzasadniającą powstanie "nieodwracalnych skutków prawnych". Sąd jeszcze raz to podkreśla, ponieważ taki jest zarzut skarżącej Spółki dotyczący braku uwzględnienia tej okoliczności.

Nie jest zasadny zarzut nr 4 skargi, którym skarżąca Spółka podniosła, że wadliwie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] odmówiło zawieszenia postępowania administracyjnego w związku z innym postępowaniem cywilnym prowadzonym przez Sąd Okręgowy w Krakowie, którego przedmiotem jest ustalenie nabycia prawa użytkowania wieczystego gruntu (a nie nieruchomości, jak podniesiono to w skardze, strona 40 skargi, akapit 85) wraz z prawem odrębnej własności nieruchomości budynkowej. Ta przesłanka, polegająca na wszczęciu odrębnego postępowania przed sądem powszechnym, nie była w tej sprawie kwestią prejudycjalną. Wynik tej sprawy, polegający na wydaniu decyzji w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z 11 sierpnia 1983 r., nie zależał od tego, jaki podmiot jest aktualnie użytkownikiem wieczystym gruntu. Dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy w przedmiocie stwierdzenia nieważności ww. decyzji nie miało prejudycjalnego znaczenia, czy Spółka Grupa "B" S.A. (lub Grupa [...] S.A.) lub też Spółka "A" sp. z o.o. jest obecnie użytkownikiem wieczystym gruntu, którego przecież żadna z tych Spółek nie jest właścicielem. Również i ta przesłanka zmierza ku wykazaniu, że nabycie przez kolejną Spółkę prawa użytkowania wieczystego gruntu stanowi "nieodwracalny skutek prawny". W tej sprawie jakikolwiek obrót prawny prawem użytkowania wieczystego gruntu powiązany lub nie powiązany z przeniesieniem odrębnej własności budynkowej (lokalowej), nie stanowi "nieodwracalnego skutku prawnego", który można byłoby przypisać decyzji z dnia 11 sierpnia 1983 r. o przejęciu nieruchomości gruntowej na rzecz Skarbu Państwa. Zawarte w uzasadnieniu tego zarzutu argumenty skargi zmierzają do powiązania kilku odrębnych instytucji prawnych i uczynienia z nich swoistego ciągu wynikowo-skutkowego poprzez wykazanie, że skoro praprzyczyną nabycia prawa użytkowania wieczystego w dobrej wierze przez Spółkę "A" było przejęcie nieruchomości gruntowej wraz z częściami składowymi przez Skarb Państwa, to takie nabycie przez Spółkę skarżącą uniemożliwia stwierdzenia nieważności decyzji o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa. Decyzja o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa nie kreowała prawa użytkowania wieczystego. Rozważania, czy w razie utraty prawa własności przez Skarb Państwa, prawo użytkowania wieczystego wygaśnie ex lege, czy też koniecznym będzie podejmowanie innych postępowań przed sądami cywilnymi, bądź też zakres ewentualnych roszczeń między czy to Spółką Grupa [...] S.A. a Spółką "A" sp. z o.o. lub też także wobec Skarbu Państwa, nie mogły ani stanowić podstawy zawieszenia postępowania administracyjnego w tej sprawie, ani też być traktowane jako kwestia prejudycjalna.

Na marginesie należy tylko podnieść, że zagadnienie prejudycjalne (art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a.) to taka odrębna okoliczność, od ustalenia której w ogóle dopuszczalnym jest rozstrzyganie sprawy administracyjnej, a nie okoliczność, od wykazania której rozstrzygniecie sprawy będzie zgodne z treścią żądania (stanowiska) strony lub z tym stanowiskiem niezgodne. Zagadnienie prejudycjalne musi warunkować jakiekolwiek rozstrzygniecie sprawy, a nie rozstrzygnięcie sprawy zgodnie z żądaniem takiej lub innej strony.

Nie jest zasady zarzut nr 5 podniesiony w skardze. Zarzut ten dotyczy naruszenia art. 153 P.p.s.a. przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]. Zarzut ten sprowadza się do tezy strony skarżącej, że po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyroku z dnia 21 czerwca 2006 r., sygn. akt II SA/Kr 108/06, miała miejsce tak istotna zmiana stanu faktycznego, że pogląd zawarty w uzasadnieniu ww. wyroku przestał obowiązywać i tym samym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] musiało ponownie ustalić stan faktyczny sprawy. Tym samym nie jest trafnym stanowisko Kolegium Odwoławczego, że w tej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie nakazał stwierdzić nieważność decyzji naczelnika dzielnicy z dnia 11 sierpnia 1983 r. Bez wątpienia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w powoływanym już uzasadnieniu wyroku z 21 czerwca 2006 r., sygn. akt II SA/Kr 108/06 zawarł pogląd prawny i to – co należy wyraźnie podkreślić – wyraźny i szczegółowy pogląd prawny określający jak należy interpretować wady popełnione przez organ administracyjny przy wydawaniu decyzji z 11 sierpnia 1983 r. Co do tych okoliczności i ich skutków prawnych w tej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] było nimi związane. Nie mogło przyjąć, że skierowanie decyzji do osób nieżyjących nie było rażącym naruszeniem prawa, bądź też decyzja z dnia 11 sierpnia 1983 r. została wydana przy prawidłowym zastosowaniu ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz o wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków (Dz. U. z 1968 r. Nr 36, poz. 249). Niewątpliwie zakres związania organów administracji zależy od treści uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego. Może być tak, że to związanie będzie "słabsze" i sąd wskaże np. tylko na okoliczności, które należy przy ponownym rozpoznawaniu sprawy uwzględnić, ale może być również w daleko idącym stopniu wiążące. Taki właśnie przypadek daleko idącego związania Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie miał miejsce w tej sprawie. Kolegium Odwoławcze w tej sprawie nie mogło przyjąć, że decyzja z 11 sierpnia 1983 r. nie jest obarczona przesłankami uzasadniającymi stwierdzenie jej nieważności. Organ administracyjny w zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji ustalił krąg stron i zastosował się do wykładni prawa oraz wskazówek zawartych w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego. Jak już zostało to podkreślone, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] prawidłowo przyjęło, że w tej sprawie, z uwagi na jej granice i przedmiot, zmiana po stronie użytkownika wieczystego jaka nastąpiła po wydaniu wyroku z dnia 21 czerwca 2006 r., a przed wydaniem zaskarżonych decyzji – nie stanowiła istotnej zmiany stanu faktycznego sprawy sprowadzającej się w istocie do stwierdzenia nieważności decyzji z 11 sierpnia 1983 r. a więc badania, czy na datę 11 sierpnia 1983 r. tak wydana decyzja dotknięta była jedną z wad wymienioną w art. 156 K.p.a.

Naruszenie prawa opisane w zarzucie nr 6 nie stanowi podstawy do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonych decyzji. Istotnie wydanie postanowienia o odmowie zawieszenia postępowania przez samorządowe kolegium odwoławcze i w tym samym dniu wydanie decyzji na skutek rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, niewątpliwie ograniczyło prawo strony do rozpoznania przysługującego jej środka zaskarżenia, jaki był wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy dotyczącej odmowy zawieszenia postępowania administracyjnego. To jednak naruszenie, skutkujące w istocie zbyt szybkim rozstrzygnięciem merytorycznym sprawy i "nie poczekanie" na rozpoznanie sprawy incydentalnej, nie miało w tej sprawie charakteru istotnego naruszenia przepisów, a tym bardziej takiego ich naruszenia, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.) lub uzasadniać unieważnienie wydanej decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Sąd administracyjny tylko wówczas uchyla zaskarżoną decyzję, jeżeli naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mogłoby mieć właśnie istotny wpływ na wynik sprawy, czyli na treść rozstrzygnięcia administracyjnego. W tej sprawie takiego związku nie ma. Rację więc ma skarżąca Spółka, że w tej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] powinno najpierw umożliwić stronom ewentualne wniesienie wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania, a potem wydać decyzję rozstrzygającą sprawę, ale z powodu uznania, że nie było podstawy do zawieszania postępowania w tej sprawie – uchybienie to ma charakter marginalny (nieistotny). Tym niemniej organom administracyjnym nie wolno popełniać nawet takich nieistotnych błędów, narusza to bowiem – jak trafnie podnosi Spółka "A" – art. 8 K.p.a. i nie służy pogłębiania zasady zaufania do organów administracyjnych.

Zarzut nr 7 zawarty w skardze nie jest zasadny. W zarzucie tym skarżąca Spółka podnosi, że naruszony został art. 7 K.p.a., w związku z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez zaniechanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] obowiązku zebrania wyczerpującego materiału dowodowego oraz wszechstronnego rozpatrzenia zebranego materiału dowodowego, czego skutkiem miałoby być ustalenie stanu faktycznego sprawy ("uniemożliwiające prawidłowe określenie konsekwencji prawnych", strona 50 skargi). Owy brak zebrania materiału dowodowego miałby przejawiać się w braku ustalenia, którzy z byłych współwłaścicieli zmarli przed dniem 11 sierpnia 1983 r., a którzy po tej dacie. Gdyby bowiem tylko niektórzy z byłych współwłaścicieli zmarli przed 11 sierpnia 1983 r. to wydana w tym dniu decyzja i skierowana do – przynajmniej części żyjących jeszcze w tej dacie współwłaścicieli – musiałaby skutkować uznaniem, że w przypadku niektórych współwłaścicieli przejętej nieruchomości decyzja o przejęciu była prawidłowa. Rozważania te nie mają znaczenia w sprawie i to z dwóch powodów. Po pierwsze, wbrew stanowisku strony skarżącej organ administracyjny zgromadził materiał dowodowy w postaci postanowień spadkowych z których wynika, że np. W. T. zmarł w 1979 r., A. T. zmarł w 1979 r., Z. L. z domu T. zmarła w 1976 r.; Z. M. zmarła w 1981 r., A. T. zmarła w 1969 r., K. T. zmarł w 1967 r. (akta administracyjne sprawy, wielokrotne karty nr 1-5). Co najwyżej można zarzucić tylko tyle organowi administracyjnemu, że wśród licznych akt nie opisał bardziej dokładnie umiejscowienia tych kart w aktach administracyjnych. Po drugie zaś, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wielokrotnie już cytowanym wyroku z 21 czerwca 2006 r. wyraźnie wskazał, że w tej sprawie, w stosunku do decyzji z 11 sierpnia 1983 r. nie zachodzi możliwość stwierdzenia nieważności tejże decyzji w części. Tym samym w sytuacji, gdyby chociażby jeden z byłych współwłaścicieli zmarł przed dniem 11 sierpnia 1983 r., a ta okoliczność jest i bezsporna i została wprost wykazana tak w uzasadnieniu wyroku sądu administracyjnego z 21 czerwca 2006 r., jak i w zaskarżonych decyzjach oraz wynika z akt sprawy – unieważnieniu podlega cała decyzja. Tym samym zarzut zaniechania ustalania stanu faktycznego sprawy lub braku wszechstronnego rozpatrzenia sprawy także jest chybiony i nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym.

W nawiązaniu do zarzutu nr 7 pozostaje zarzut nr 8. W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, które z osób będących byłymi właścicielami przedmiotowej nieruchomości naczelnik dzielnicy traktował jako strony. Dalej w tym zarzucie skarżąca Spółka wskazuje na celowość jedynie stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji w części, co zostało odmiennie o stanowiska tej Spółki przyjęte w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 czerwca 2006 r. Trudno uznać za zasadny zarzut dopuszczający możliwość wznowienia postępowania administracyjnego na wniosek osoby, której organ nie doręczył decyzji z powodu jej śmierci (tak wydaje się sformułowany jest zarzut w akapicie 119, strona 54 uzasadnienia skargi). Niezasadne jest uzasadnienie zarzutu nr 8 sprowadzające się w istocie do polemiki ze stanowiskiem zawartym w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 czerwca 2006 r. w zakresie uznania, że okoliczność skierowania decyzji do osób zmarłych, jak i zastosowania art. 7 oraz art. 6 ww. ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz o wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków nie stanowią okoliczności uzasadniających stwierdzenie nieważności decyzji z 11 sierpnia 1983 r. Nie sposób więc uznać, że zarzut (cyt.) "błędnego ustalenia wartości budynku przed remontem i przyjęcie tej wartości według cen z innego dnia niż cen remontu, które to jednak nie zostały poczynione w samej Decyzji o Przejęciu, ale we wcześniejszej decyzji o ustaleniu wysokości remontu budynku (...)" – akapit nr 124, strona 56 skargi, stanowi jedynie wadliwość postępowania a nie przesłankę nieważności decyzji (akapit 125, strona 56 skargi). Jest to bowiem otwarta polemika z wyraźnym i odmiennym poglądem prawnych zawartym w ww. wyroku wydanym w tej sprawie, w którym sąd administracyjny bardzo dokładnie dokonał analizy przepisów właśnie pod kątem remontu, wartości budynku i znaczenia tych okoliczności dla oceny legalności decyzji z 11 sierpnia 1983 r.

Sąd nie podziela i tej argumentacji, która sprowadza się do wykazania, że tak naprawdę to tylko osoby, do których naczelnik dzielnicy wysłał decyzję z 11 sierpnia 1983 r. byli stronami, a inne osoby nieżyjące takimi stronami nie byli, bowiem nie podjęto próby np. doręczenia im decyzji (akapity nr 112-116, strony 51-53 skargi). Odnosząc się do tej argumentacji należy podnieść tylko tyle, że stroną w postępowaniu administracyjnym jest każdy podmiot, którego interesu prawnego dotyczy dana decyzja. Nie ulega najmniejszych wątpliwości, że decyzja o przejęciu nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa musiała być skierowana do wszystkich dotychczasowych jej właścicieli (współwłaścicieli). To właśnie było jedną z głównych wad, że organ administracyjny w 1983 r. wiedząc nawet, że niektórzy dotychczasowi współwłaściciele nie żyją (bo napisał w decyzji "zmarł" przy poszczególnych współwłaścicielach), zaniechał w istocie wobec tych osób jakiegokolwiek ustalania ich następców prawnych czy spadkobierców. Wbrew stanowisku skarżącej Spółki stroną w postępowaniu administracyjnym nie jest tylko ten, kto znajduje się w "rozdzielniku" decyzji kończącej postępowanie, ale każdy kto ma interes prawny w załatwieniu sprawy.

Również ostatni z podniesionych w skardze zarzutów, zarzut nr 9 nie jest zasadny. Zarzut ten sprowadza się do wskazania, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zostało sporządzone w sposób odpowiadający wymogom prawa (art. 107 § 1 i § 3 K.p.a.). Skarżąca Spółka zarzuca wręcz, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] ograniczyło się do powtórzenia wszystkich argumentów sądu administracyjnego zawartych w uzasadnieniu wyroku z 21 czerwca 2006 r. W ocenie Sądu rozpoznającego tą sprawę uzasadnienie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ja decyzji tego samego organu nie narusza art. 107 § 3 K.p.a. Niewątpliwie, treść uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 czerwca 2006 r., sygn. akt II SA/Kr 108/06 wskazuje na daleko idące związanie organu administracji przy ponownym rozstrzyganiu sprawy. Sąd bowiem dokonał oceny decyzji z 11 sierpnia 1983 r. w zakresie jej wad i wskazał na skutki takich wad. Sąd wskazał również na znaczenie pojęcia "nieodwracalnych skutków prawnych" również w odniesieniu do tej sprawy. Organowi administracyjnemu pozostało ustalenie kręgu stron i w tym zakresie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wypełniło wytyczne sądu administracyjnego. Sama skarżąca Spółka jest przy tym niekonsekwentna. W zarzucie nr 1 podnosiła bowiem, że w tej sprawie rozpoznawanie jej przez częściowo tych samych pracowników Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], którzy w latach poprzednich wydawali decyzje, jak i w zakresie zaskarżonych decyzji z 2008 r. nie może świadczyć o ich bezstronniczości, a w zarzucie nr 9 podnosi Spółka, że ci sami pracownicy ograniczyli się tylko do "wykonania" wyroku sądu administracyjnego, bez przejawiania jakiejkolwiek własnej inicjatywy. Niezależnie od tego, jakie były rzeczywiste intencje w tym zakresie skarżącej Spółki, również zarzut naruszenia art. 107 § 3 P.p.s.a. polegający na nieprawidłowym sporządzeniu uzasadnienia faktycznego i prawnego nie znajduje uzasadnienia.

Sąd badając z urzędu legalność zaskarżonej decyzji nie stwierdził naruszenia prawa przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]. Nie można zarzucić Kolegium Odwoławczemu błędów w ustaleniu kręgu stron. Materiał dowodowy w postaci w szczególności postanowień sądowych wyraźnie i precyzyjnie określa następców prawnych byłych współwłaścicieli i znaczna część zaskarżonych decyzji (w szczególności decyzji z 2 września 2008 r.) poświecona została właśnie temu zagadnieniu. Kolegium Odwoławcze uznało jako stronę Spółkę "A". W ocenie Sądu te ustalenia są prawidłowe. Trafnie również Samorządowe Kolegium Odwoławcze pominęło jako stronę Spółkę Grupa "B" S.A. Nie jest więc zasadny zarzut, podniesiony na rozprawie przez jednego z pełnomocników strony skarżącej co do nieprawidłowo ustalonego kręgu stron. W odrębnie prowadzonym postępowaniu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że prawidłowym było postanowienie Kolegium odwoławczego o uznaniu za niedopuszczalnym wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy od decyzji Kolegium z dnia 2 września 2008 r. wniesione przez Spółkę Grupa "B" S.A. Już po wniesieniu skargi Sąd ustalił aktualny krąg stron, zawiadamiając o sprawie T. O., A. G. i P. O. jako następców prawnych po zmarłej E. O. z Domu T. (akta sądowe, tom I, karty nr 168 i 169), J. N. jako następcy prawnego zmarłej T. N. (akta sądowe, tom II, karty nr 369-371); A. W. jako następcę prawnego po zmarłej B. T. (akta sądowe, tom III, karty nr 496-499, oraz sprawa o sygnaturze akt II SA/Kr 204/09 tom II, karty nr 315-320 i tom III karta nr 408). Sąd zawiadomił również o rozprawie Spółkę [...] S.A. z siedzibą w L., a także pełnomocnika tej Spółki w osobie J. K., a to w związku z treścią aktu notarialnego z [...] czerwca 2010 r. (akta sądowe, tom II, karty nr 283-286) a w szczególności punktu XIII tego aktu notarialnego zakładającego wstąpienie do postępowania w miejsce zbywców ww. Spółki. Zawiadomienie to zostało skutecznie doręczone (akta sądowe, tom III, karta nr 534). Sąd zawiadomił również oraz kuratora spadku ustanowionego celem zabezpieczenia spadku dla nieznanych spadkobierców po zmarłej I. G. T., w osobie adwokata A. K. (akta sądowe, tom III, karta nr 533). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w tej sprawie powiadomił ww. kuratora spadku o toczącym się postępowaniu oraz zobowiązał do wskazania, w razie ustalenia, spadkobierców po zmarłej w dniu 20 grudnia 2008 r. I. G. T..

Kurator spadku ustanowiony przez Sąd Rejonowy Tempelhof-Kreuzberg w Berlinie dla zmarłej w oparciu o §§ 1958 i 1960-1962 Bürgerliches Gesetzbuch odpowiada w swoje istocie polskim przepisom dotyczącym ustanowienia kuratora spadku. Zgodnie z art. 128 § 4 P.p.s.a. właśnie ustanowienie kuratora spadku czyni zbędnym zawieszanie postępowania w związku ze śmiercią strony i po zawiadomieniu go o postępowaniu – sąd administracyjny może rozpoznać sprawę.

Należy również podkreślić, że zmarła I. G. T., w toku postępowania administracyjnego posiadała pełnomocnika w osobie B. L..

Analizując art. 1108-11102 K.p.c. sąd doszedł do wniosku, że w tej sprawie nie ma podstaw do uznania, że orzeczenie sądu niemieckiego ustanawiające kuratora spadku nieobjętego przez spadkobierców po zmarłej I. T. nie może być uznane za obowiązujące.

Zgodnie z art. 1145 K.p.c. orzeczenia sądów państw obcych wydane w sprawach cywilnych podlegają uznaniu z mocy prawa, chyba że istnieją przeszkody określone w art. 1146 K.p.c.a, a ten ostatni przepis dotyczyłby sytuacji np. wyłącznej jurysdykcji sądów polskich. W zakresie spraw spadkowych wyłączna jurysdykcja sądów polskich dotyczy obecnie tylko takiej sytuacji, w której rozstrzyganie dotyczyłoby praw rzeczowych na nieruchomości położonej w Rzeczypospolitej Polskiej (art. 11102 K.p.c.). Przynajmniej na razie potencjalne uzyskanie prawa własności na nieruchomości opisanej jako działka nr (l.kat.) "1" w K. przy [...] nr [...] przez byłych spadkobierców ma charakter potencjalny.

Rekapitulując, w tej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie nie stwierdził istotniejszego naruszenia procedury administracyjnej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w stopniu, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy, a tym bardziej nie znalazł podstaw do unieważnienia zaskarżonych decyzji.

Tym samym nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi Sąd, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.