Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2326/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-04-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6461 Wynalazki
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 24, art. 26, art. 315 ust. 3, art. 49 ust. 1 i ust. 2, art. 47 ust. 1 i ust. 2, art. 93
journal: Dz.U. 2001 nr 49 poz 508
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej.
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 200, art. 205 § 2, art. 209
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Sałek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędzia WSA Grażyna Śliwińska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi K. Sp. z o.o. z siedzibą w C. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia patentu na wynalazek 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] października 2019 r.; 2. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżącej K. Sp. z o.o. z siedzibą w C. kwotę 2217 (słownie: dwa tysiące dwieście siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (dalej także jako: "Urząd", "organ" lub "UP RP") decyzją z dnia [...] października 2019 r. nr [...], na podstawie art. 24, 26 w zw. z art. 315 ust. 3 oraz art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 324, dalej przywoływana także jako "p.w.p."), po rozpatrzeniu wniosku K. Sp. Jawna (aktualnie sp. z o. o.) z siedzibą w C. (dalej także jako "wnioskodawca", "zgłaszająca", "strona" lub "skarżąca"), odmówił udzielenia patentu na wynalazek (zgłoszony pod numerem [...]) pt: "[...]". Urząd Patentowy RP podkreślił, że do oceny zdolności patentowej przedłożonego przez skarżącą rozwiązania powołał następujące dokumenty ze stanu techniki: D1 [...], D2 [...], D3 [...], D4 [...], D5 [...] C1. Urząd wskazał, że dokumentem stanowiącym najbliższy stan techniki jest D1. Publikacja ta, podobnie jak przedmiotowe zgłoszenie, zawiera m.in. rozwiązanie problemu technicznego dotyczącego zastąpienia produktów mięsnych zamiennikiem roślinnym. Wskazuje również na możliwość stosowania w tym celu różnych skiełkowanych nasion, w tym zbóż bezglutenowych np. ryżu, przy czym możliwe jest mieszanie nasion skiełkowanych i nie skiełkowanych. Również publikacja D2 wskazuje na możliwość stosowania m.in. skiełkowanych nasion roślin strączkowych (soi) jako substytutu mięsa. Urząd zwrócił uwagę, że biorąc pod uwagę powszechną wiedzę iż mięso ma strukturę włóknistą, dokumenty D1 i D2 stanowią wystarczającą sugestię dla specjalistów w tej dziedzinie, by wybrać skiełkowane ziarna roślin jako składnik bazy substytutu mięsa, ponieważ kiełki (powstające łodyżki) również nabierają cech włóknistości. Jednocześnie dokument D2 ujawnia, że produkt zastępujący mięso obejmuje replikę mięśnia, replikę tkanki tłuszczowej i replikę tkanki łącznej, gdzie replika mięśni stanowi 40-90% produktu, przy czym replikę mięśnia stanowi surowiec włóknisty. W świetle tych informacji oczywista jest możliwość zastosowania skiełkowanych nasion/ziaren jako surowca włóknistego w produkcie stanowiącym zamiennik mięsa w ilości do 80%, jak w przedmiotowym rozwiązaniu. W ocenie organu, dokument D1, podobnie jak przedmiotowe zgłoszenie, wskazuje również na zaletę takiego rozwiązania związaną ze zwiększoną dostępnością składników odżywczych z kiełków. Urząd zwrócił również uwagę, że znana jest metoda wzbogacania kiełkującego ziarna w dodatkowe substancje odżywcze poprzez namaczanie nasion w roztworach tych substancji. Takie wzbogacanie kiełków ujawniają dokumenty D3 (witaminy), D4 (sole mineralne). Znane jest również prowadzenie procesu kiełkowania poprzez kilkugodzinne namaczanie nasion w wodzie, wskazane przykładowo w dokumencie D5, podobnie jak w zastrzeżeniu zależnym nr 2 przedmiotowego rozwiązania. Reasumując Urząd stwierdził, że specjaliści w tej dziedzinie mieli wystarczające sugestie i wiedzę, by opierając się na znanym stanie techniki (m.in. dokumenty D1-D5 łącznie), bez dodatkowej myśli twórczej dokonać wyboru prowadzącego do przedmiotowego rozwiązania, określonego w zastrzeżeniu niezależnym (jak i w wariantach określonych w zastrzeżeniach zależnych). Dlatego przedmiotowe rozwiązanie nie posiada poziomu wynalazczego.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] października 2019 r. zgłaszająca podkreśliła, że jej zgłoszenie spełnia wymogi poziomu wynalazczego. Jej zdaniem przedstawiono w opisie zgłoszenia, zupełnie nowatorskie przepisy na potrawy, zarówno w zakresie ich konsystencji jak i sposobu przygotowania. W związku z ich ujawnieniem oczekiwałaby zatem ochrony, co najmniej, na konkretne przepisy ujawnione w przykładach wykonania. Zdaniem spółki, proporcje użytych składników zostały wypracowane w oparciu o bardzo liczne próby produkcyjne i faktem jest, iż pewne rozwiązania funkcjonowały w stanie techniki, ale ich modyfikacja, połączenie różnych znanych rozwiązań, które jednak nie jest oczywiste, skoro zajęło trzy lata czasu, winno zasługiwać na ochronę.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2020 roku, UP RP, utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] października 2019 r. Organ podkreślił, że zgłoszenie skarżącej dotyczy rozwiązania problemu technicznego dotyczącego zastąpienia produktów mięsnych zamiennikiem roślinnym. Tymczasem z opisu patentowego [...] znane jest stosowanie w zamiennikach mięsa skiełkowanych nasion oraz możliwe jest ich łączenie z nasionami nieskiełkowanymi(str.3 w.19-23) Również z opisu patentowego [...] znane jest stosowanie skiełkowanych nasion jako substytutów mięsa. Znany jest również proces kiełkowania przez kilkugodzinne namaczanie nasion w wodzie np. z opisu patentowego [...]. Sposób wg zgłoszenia polegający na połączeniu nasion/ziaren skiełkowanych i nie skiełkowanych i rozdrobnienie w maszynie typu wilk znany jest również z opisu [...]. Szczególny efekt związany z tym, że w zgłoszeniu nasiona namaczane są na etapie wstępnym nie został w zgłoszeniu wykazany. Końcowy proces termiczny jest procesem typowym dla mięsa czy jego zamienników (ponadto został umieszczony w części nieznamiennej). Zdaniem Urzędu, informacje o stosowanych roślinach, z których pochodzą kiełki oraz o substancjach odżywczych i dodatkowych wprowadzona do zastrzeżeń nie spowodowały ograniczenia zakresu żądanej ochrony, gdyż są to substancje ogólnie znane ze stanu techniki. Sugerowane modyfikacje i połączenie różnych rozwiązań nie zostały odzwierciedlone w zastrzeżeniach patentowych. Wymienienie składników nie spowodowało, że można uznać poziom wynalazczy rozwiązania. W konsekwencji, znawca, na podstawie znanego stanu techniki naprowadzony zostałby, zdaniem Urzędu, na sposób postępowania według zgłoszenia a nie zostało ujawnione, dzięki czemu uzyskano efekt, który byłby nieoczekiwanym. Organ zastrzegł przy tym, że zakłada się, iż "znawca w dziedzinie" jest wykwalifikowanym praktykiem w odpowiedniej dziedzinie technologii, który posiada przeciętną wiedzę i umiejętności oraz jest świadomy tego, co było powszechnie znane w danej dziedzinie, miał dostęp do wszystkiego w stanie techniki, w szczególności do dokumentów cytowanych w sprawozdaniu z poszukiwań, i miał do dyspozycji środki i możliwości rutynowej pracy i eksperymentów, które są normalne dla dziedziny technologii, o której mowa. Jeśli problem wymaga poszukiwania rozwiązania w innej dziedzinie techniki, to specjalistą będzie osoba wykwalifikowana do rozwiązania problemu w tej dziedzinie. Można oczekiwać, że będzie szukał sugestii w sąsiednich i ogólnych dziedzinach techniki.

Na decyzję UP RP, z dnia [...] sierpnia 2020 roku, spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej również jako: "WSA w Warszawie"), zarzucając naruszenie art. 26 ust 1 p.w.p., poprzez wadliwe ustalenie stanu faktycznego sprawy i uznanie iż przywoływane w postępowaniu publikacje świadczą o braku poziomu wynalazczego prowadzące do uznania, iż przedmiotowe rozwiązanie pozbawione jest poziomu wynalazczego, podczas gdy zdaniem skarżącej, przedmiotowe rozwiązanie posiada poziom wynalazczy, a Urząd niewłaściwie określił zakres poziomu wynalazczego, w szczególności niewłaściwie określił kto w tym przypadku jest znawcą w danej dziedzinie, którego stan wiedzy stanowi wzorcowy punkt odniesienia.

Mając na uwadze powyższe zarzuty, skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując uprzednio prezentowaną argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 roku, poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jednolity Dz. U z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; zwana dalej "p.p.s.a.").

W pierwszej kolejności zaznaczyć należy, że przedmiotowa sprawa rozpoznana została na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID – 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374) i zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 kwietnia 2021 r., w związku z ogłoszeniem stanu epidemii i związanymi z tym ograniczeniami i wymogami w zakresie podejmowania działań zmierzających do eliminowania nadmiernego stanu zagrożenia dla stanu zdrowia osób uczestniczących w czynnościach sądowych, sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.

Poza brakiem udziału stron w samym posiedzeniu, na którym zapada wyrok, sądowa kontrola nie różni się od kontroli sprawowanej przy rozpoznawaniu spraw w trybie zwykłym. W ramach tej kontroli, tak jak w każdym przypadku sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

Z kolei zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi (art. 134 p.p.s.a.).

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w wyżej zakreślonych granicach, Sąd stwierdził, że skarga spółki na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] sierpnia 2020 roku, zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Sądu, organ, wydając zaskarżoną decyzję, jak i utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] października 2019 r., dopuścił się naruszenia prawa przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na rozstrzygnięcie.

Po pierwsze zauważyć należy, że zaskarżona decyzja zapadła wskutek złożonego przez skarżącą wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] października 2019 r., odmawiającą udzielenia patentu na wynalazek pt: "[...]". Tymczasem zgodnie z art. 244 p.w.p. od decyzji Urzędu Patentowego stronie służy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, przy czym do postępowania o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio, z zastrzeżeniem ust. 12-14, przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące rozpatrywania odwołania od decyzji. Ponadto, zgodnie z art. 252 p.w.p., w sprawach nieuregulowanych w ustawie do postępowania przed Urzędem Patentowym stosuje się, z zastrzeżeniem art. 253, odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Zatem organ niewątpliwie związany był rygorami procedury administracyjnej, określającej jego obowiązki w zakresie sposobu przeprowadzenia postępowania. Naczelną zasadą postępowania administracyjnego jest przy tym zasada prawdy obiektywnej. Została ona wyrażona w art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej cyt. jako "k.p.a."). Organ na każdym etapie postępowania musi zatem przestrzegać zasady dochodzenia prawdy materialnej (art. 7 k.p.a.), podejmować wszelkie kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jest zobowiązany zebrać, rozpatrzyć i ocenić cały materiał dowodowy pod kątem, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.), a następnie uzasadnić swoje rozstrzygnięcie stosownie do wymagań określonych w art. 107 § 3 k.p.a. Obowiązują go przy tym przepisy dotyczące rozpatrywania zgłoszeń wynalazków. I tak w myśl art. 47 ust. 1 p.w.p. Urząd Patentowy sporządza, w terminie dziewięciu miesięcy od daty pierwszeństwa, dla każdego zgłoszenia wynalazku podlegającego ogłoszeniu, sprawozdanie o stanie techniki, obejmujące wykaz publikacji, które będą brane pod uwagę przy ocenie zgłoszonego wynalazku. Przepisu ust. 1 nie stosuje się w zakresie, w jakim dokumentacja zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, nie pozwala na przeprowadzenie poszukiwań w stanie techniki. W takim przypadku Urząd Patentowy powiadamia zgłaszającego o przyczynach niesporządzenia w tym zakresie sprawozdania, o którym mowa w ust. 1 (art. 47 ust. 11 p.w.p.). Co istotne, w myśl art. 47 ust. 2 p.w.p. niezwłocznie po sporządzeniu sprawozdania, o którym mowa w ust. 1, Urząd Patentowy przekazuje je zgłaszającemu. Wraz ze sprawozdaniem, o którym mowa w ust. 1, Urząd Patentowy sporządza wstępną ocenę dotyczącą wymogu jednolitości zgłoszenia i spełnienia warunków wymaganych do uzyskania patentu. Urząd Patentowy przekazuje wstępną ocenę zgłaszającemu niezwłocznie po jej sporządzeniu. Udostępnienie wstępnej oceny osobom trzecim przed publikacją zgłoszenia jest niedopuszczalne (ust. 3 cyt. przepisu). Z kolei, w myśl art. 49 ust. 2 p.w.p., przed wydaniem decyzji, o której mowa w ust. 1, Urząd Patentowy wyznacza zgłaszającemu termin do zajęcia stanowiska co do zebranych dowodów i materiałów mogących świadczyć o istnieniu przeszkód do uzyskania patentu. Art. 93 p.w.p. przewiduje natomiast, ze Prezes Rady Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe wymogi, jakim powinno odpowiadać zgłoszenie wynalazku, szczegółowy zakres i tryb rozpatrywania oraz badania zgłoszeń w Urzędzie Patentowym, uwzględniając w szczególności sposób i formę ogłoszenia o zgłoszeniu wynalazku, zakres, w jakim Urząd Patentowy może dokonywać poprawek w skrócie opisu, a także formę sporządzanego sprawozdania o stanie techniki i sposób oraz termin udostępniania go osobom trzecim. Określenie wymogów, jakim powinno odpowiadać zgłoszenie, nie może prowadzić do tworzenia nadmiernych, ponad potrzebę, utrudnień dla zgłaszającego.

I tak, zgodnie z § 29 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 września 2001 r. w sprawie dokonywania i rozpatrywania zgłoszeń wynalazków i wzorów użytkowych (Dz. U. Z 2001 r., Nr 102, poz. 1119) niezwłocznie po sporządzeniu sprawozdania o stanie techniki Urząd Patentowy przesyła je zgłaszającemu. Podstawą sporządzenia sprawozdania jest dostępna w zbiorach Urzędu Patentowego literatura patentowa w językach: angielskim, niemieckim i francuskim oraz zgłoszenia i udzielone patenty polskie, a także każda inna informacja, którą ekspert mógłby powołać. W przypadku analogów ekspert może wskazać jedno źródło w języku, który jest mu najlepiej znany. Sprawozdanie o stanie techniki, o którym mowa w art. 47 ust. 1 ustawy, zawiera między innymi dokumenty dostępne Urzędowi Patentowemu w chwili sporządzania sprawozdania, które mogą być brane pod uwagę przy ocenie spełnienia kryteriów udzielenia patentu na przedmiot zgłoszenia.

W realiach przedmiotowej natomiast organ, w sprawozdaniu o stanie techniki zgłoszenia z dnia [...] sierpnia 2015 roku wskazał na cztery publikacje, które będą brane pod uwagę przy rozpatrywaniu zgłoszenia: [...], [...], [...] i [...] – wszystkie oznaczone jako dokumenty stanowiące znany stan techniki. Organ wyjaśnił stronie, że dostęp do nich może uzyskać na miejscu, w drodze przesłania (odpłatnie) ich kserokopii lub poprzez skorzystanie z wyszukiwarek na stronie http://www.uprp.pl/pplski. Z kolei w zawiadomieniu z dnia 30 kwietnia 2018 roku organ podkreślił, że do oceny zdolności patentowej przedłożonego przez skarżącą rozwiązania powołał następujące dokumenty ze stanu techniki: D1 [...], D2 [...], D3 [...], D4 [...], D5 [...]. Również do tak oznaczonych dokumentów organ odwołuje się w treści zarówno zaskarżonej decyzji, jak i utrzymanej nią w mocy decyzji z dnia [...] października 2019 roku. Jednakże, po pierwsze, dokumentów tych brak jest w aktach sprawy. Ponadto organ nie podaje także bezpośrednich linków, czy też ścieżki wyszukiwania, do ich treści. Również w samych decyzjach organ nie przywołuje relewantnych fragmentów publikacji, w oparciu o które uznał zgłoszone przez spółkę rozwiązanie za "oczywiste" w świetle stanu techniki. W związku z powyższym zaskarżona decyzja w istocie uchyla się kontroli sądu. Brak jest bowiem materiału dowodowego w aktach sprawy, na podstawie którego, zgodnie z art. 133 p.p.s.a., sąd administracyjny mógłby ocenić uzasadnienie faktyczne a następnie prawne zaskarżonej decyzji. Strona w toku postępowania kwestionowała przy tym chociażby przydatność w toku oceny poziomu wynalazczego zgłoszonego przez nią rozwiązania dokumentu D1, jako w istocie rozwiązania mającego na celu wytworzenie nie zamiennika mięsa a jedynie jego substytutu z uwagi na formę płynną bądź sproszkowaną, podczas, gdy zgłoszone przez nią rozwiązanie wyróżnia się właśnie odpowiednią strukturą i postacią. Zarzutów tych jednakże Sąd, bez dostępu do treści dokumentów, na których organ oparł rozstrzygnięcie (w formie papierowej, elektronicznej zapisanej na nośniku bądź poprzez wskazanie aktywnego linku) nie jest w stanie skontrolować. Tymczasem właściwy dobór dokumentów obrazujących stan techniki jest w istocie kluczowy dla oceny posiadania przez zgłaszane rozwiązanie poziomu wynalazczego, w rozumieniu art. 26 p.w.p. Rozwiązanie uważa się bowiem za oczywiste, gdy w świetle stanu techniki ujawnionego w jednym lub łącznie w kilku rozwiązaniach, wynika ono w sposób oczywisty dla znawcy posiadającego przeciętną wiedzę z danej dziedziny. W szczególności za rozwiązania oczywiste uważa się rutynowe dostosowanie znanego rozwiązania do danych warunków, proste wykorzystanie znanej zasady dla osiągnięcia oczywistego w świetle tej zasady celu, proste zastąpienie znanych środków technicznych w znanym rozwiązaniu ich ekwiwalentami lub proste skojarzenie kilku znanych rozwiązań. Odmiennie niż przy badaniu nowości, argumentów przeciwko nieoczywistości wynalazku poszukiwać można więc nie tylko poprzez przeciwstawienie mu konkretnych znanych rozwiązań, lecz przy uwzględnieniu całego stanu techniki. W wyniku takich badań może okazać się, że rozwiązanie jest nowe, lecz mimo to wynika w sposób oczywisty ze stanu techniki, na który składają się informacje mogące być przeciwstawione projektowi zgłoszonemu celem opatentowania, bądź wynalazkowi już opatentowanemu. Metodą zmierzającą do ustalenia, czy wynalazek spełnia kryterium nieoczywistości, jest ustalenie najbliższego stanu techniki, jako jednej lub kilku publikacji, na tle których specjalista najłatwiej doszedłby do wynalazku. Następnie formułuje się problem techniczny, poprzez określenie cech zastrzeganego wynalazku, które nie występują w najbliższym stanie techniki. Zabieg ten pozwala na ocenę postępu technicznego wnoszonego przez wynalazek. W rezultacie, w wyniku powyższych ustaleń, zmierza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy specjalista znający najbliższy stan techniki, przy rozpatrywaniu problemu technicznego zastosowanego w wynalazku miałby możliwość bez dokonań twórczych, w sposób zawodowy i rutynowy, dojść do zastrzeganego rozwiązania. Patent powinien być przy tym udzielony tylko na takie rozwiązanie techniczne, które reprezentuje kwalifikowany poziom wynalazczy. Istotne jest, czy fachowiec w danej dziedzinie doszedłby do rozwiązania będącego przedmiotem zgłoszenia (w sposób prosty, rutynowo, bez dokonań twórczych), czy tylko mógłby do niego dojść (co bynajmniej nie byłoby pewne, a jedynie prawdopodobne). Gdyby się zatem okazało, że znawca jedynie "mógłby" dojść do rozwiązania zgłoszonego jako wynalazek, wówczas należałoby je uznać za nieoczywiste. Kluczowym jest więc, czy zgłoszony pomysł dla znawcy nie wykracza poza normalne procesy technologii, ale jedynie w sposób rutynowy kontynuuje to, co jest znane i logiczne w dotychczasowym stanie techniki, tzn. dotyczy tego, co wymaga umiejętności i zdolności oczekiwanej od specjalisty w danej dziedzinie. Organ odmawiając udzielenia patentu na wynalazek pt: "Baza roślinnego zamiennika mięsa", uznał, że rozwiązanie to nie stanowi zaskoczenia dla specjalistów w tej dziedzinie, ponieważ z wcześniejszego stanu techniki znane były analogi mięsa na bazie produktów roślinnych wymienianych w przedmiotowym zgłoszeniu. Dlatego też za nieuzasadnione uznał argumenty skarżącej podważające przeciwstawiane jej rozwiązaniu dokumenty – przede wszystkim D1 i D2, które w powiązaniu z dokumentami dodatkowymi D3-D5, jako źródło wiedzy specjalistów w tej dziedzinie, pozwalałyby im uzyskać zamienniki mięsa o włóknistej strukturze pochodzącej ze skiełkowanych nasion, stabilizowanej dodatkami strukturotwórczymi (np. mąką z roślin strączkowych), z dodatkami smakowymi i substancjami odżywczymi wprowadzanymi do surowca włóknistego podczas kiełkowania. Aby jednakże w ogóle móc ocenić stanowisko organu, czy istotnie zestawienie informacji płynących z dokumentów, na które powołał się UP RP, nasuwa rozwiązanie problemu technicznego przedstawionego przez skarżącą, Sąd niewątpliwie musi dysponować zweryfikowanym i pewnym dostępem do nich. Dopiero wypełnienie przez organ powyższego wymogu, odnośnie udostępnienia treści przywołanych w decyzji dokumentów, umożliwi Sądowi dokonanie oceny prawidłowości stanowiska organu w świetle zarzutów stawianych przez skarżącą, która, nota bene, także w skardze zaznacza, że chociażby odnośnie dokumentu D5, próbowała odwzorować jego treść ze skrótu opisu, którego się doszukała. Tymczasem Sąd musi opierać się na dokumentach wiarygodnych i prawdziwych, a nie domyślać się, czy chociażby argumenty skarżącej istotnie odnoszą się do dokumentu tożsamego w treści z dokumentem przedstawionym przez organ. Tylko wówczas możliwa będzie weryfikacja stwierdzenia UP RP, że specjalista przy rozpatrywaniu przedmiotowego problemu technicznego miałby możliwość, bez dokonań twórczych, w sposób zawodowy i rutynowy dojść do zastrzeganego przez skarżącą rozwiązania. I tu pojawia się także kwestia de facto jedynie bardzo ogólnego, wręcz blankietowego, ujęcia przez organ definicji znawcy lub specjalisty, który, w realiach tej konkretnej sprawy, miałby rutynowo ze stanu techniki wywieść rozwiązanie tożsame ze zgłaszaną do ochrony przez skarżącą bazą roślinnego zamiennika mięsa. Organ jedynie wskazał, że jest on wykwalifikowanym praktykiem w odpowiedniej dziedzinie technologii, nie definiując jednakże owej technologii. Tymczasem odpowiedź na pytanie, czy specjalista sięgnąłby do rozwiązań uzupełniających w stosunku do tego wynikającego z dokumentu D1, determinowana jest właśnie stawianymi mu wymaganiami ze względu na konkretną dziedzinę. Inaczej wymagania te będą bowiem wyglądać w stosunku do specjalisty z zakresu technologii żywności i żywienia człowieka, a inaczej do specjalisty chociażby z zakresu chemii i analityki żywności. To bowiem właściwie ujęta dziedzina, determinuje także wspomnianą przez organ, kwestię dostępu tegoż specjalisty do dokumentów obrazujących aktualny stan techniki.

Skoro, zdaniem organu, winien on znać literaturę naukową i techniczną z dziedziny, którą się zajmuje, niezbędne jest jasne wskazanie w rozstrzygnięciu organu, o jaką dziedzinę chodzi. Inaczej mielibyśmy do czynienia z powielaną na gruncie wręcz każdej sprawy, ogólną definicją znawcy (specjalisty). Przy coraz dalej idącym zaawansowaniu nauk technicznych, w tym wyodrębnieniu się szeregu bardzo wąskich specjalizacji, taka praktyka w istocie nie pozwalałaby, zarówno stronom postępowania przed organem, jak i następczo sądowi administracyjnemu, na dokonanie oceny prawidłowości korelacji przyjętej przez organ definicji znawcy z dziedziną, której dotyczy każdorazowo zgłaszany celem uzyskania ochrony wynalazek.

W konkluzji należy stwierdzić, iż Urząd Patentowy RP, nie rozpoznał sprawy w sposób wszechstronny i wyczerpujący, a tym samym naruszył art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Biorąc pod uwagę konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania administracyjnego, Sąd nie odniósł się do pozostałych zarzutów podniesionych w skardze, uznając, iż zajmowanie stanowiska odnośnie trafności rozstrzygnięcia zawartego w uchylonej decyzji jest przedwczesne.

Rozpoznając ponownie sprawę organ administracji przeprowadzi postępowanie administracyjne stosownie do zasad ogólnych zawartych w k.p.a., odpowiednio uzupełniając materiał dowodowy, by następnie, na jego podstawie podjąć decyzję administracyjną, prawidłowo uzasadnioną, w szczególności w zakresie skonkretyzowania definicji znawcy (specjalisty).

Mając wszystkie powyższe względy na uwadze, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., orzekł, jak w punkcie 1 sentencji orzeczenia. O kosztach (punkt 2) Sąd orzekł w oparciu o art. 200, art. 205 § 2 oraz art. 209 p.p.s.a.