Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 622/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-01-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6293 Przejęcie gospodarstw rolnych
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 141 § 4, art. 174, art. 176, art. 184
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędzia del WSA Anna Wesołowska po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. K. i W. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 października 2018 r. sygn. akt VIII SA/Wa 461/18 w sprawie ze skarg B. K. i W. K. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie przejęcia gospodarstwa rolnego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 11 października 2018 r. oddalił skargi B. K. i W. K. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie przejęcia gospodarstwa rolnego.

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przyjął następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Decyzją z [...] września 1970 r. Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w R. (dalej jako PPRN) orzekło o przejęciu od M. K. na własność Państwa bez odszkodowania jako opuszczonego gospodarstwa rolnego o powierzchni 6,62 ha, położonego we wsi C.. Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. (dalej jako PWRR) decyzją z [...] lipca 1971 r., po rozpatrzeniu odwołania M. K., uchyliło zaskarżoną decyzję PPRN w R. z dnia [...] września 1970 r. podnosząc w uzasadnieniu, że grunty wchodzące w skład przejętego gospodarstwa zostały zagospodarowane jesienią 1970 roku oraz wiosną 1971 roku.

Następnie, decyzją z [...] listopada 1972 r. PPRN w R. ponownie orzekło o przejęciu na własność państwa bez odszkodowania gospodarstwa rolnego M. K. o powierzchni 6,62 ha, składającego się z działek nr ew. [...] i [...], położonego we wsi C.. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy decyzją PWRR w K. z [...] stycznia 1973 r.

Wnioskiem z 20 sierpnia 2012 r. o stwierdzenie nieważności decyzji PWRR w K. z [...] listopada 1972 r. wystąpili następcy prawni M. K. – B. K. i W. K..

Decyzją z [...] listopada 2013 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi odmówił stwierdzenia nieważności decyzji PPRN w R. z [...] listopada 1972 r. oraz utrzymującej ją w mocy decyzji PWRN w K. z [...] stycznia 1973 r., a następnie decyzją z [...] stycznia 2014 r. utrzymał w mocy swoje rozstrzygnięcie z [...] listopada 2013 r.

Prawomocnym wyrokiem z dnia 22 lipca 2014 r., sygn. akt VIII SA/Wa 4443/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpatrzeniu skargi B. K. i W. K., uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z [...] listopada 2016 r. Minister ponownie odmówił stwierdzenia nieważności decyzji PWRN w K. z [...] stycznia 1973 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji PPRN w R. z [...] listopada 1972 r.

Decyzją z [...] marca 2018 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy własną decyzję z [...] listopada 2016 r. Organ wskazał, że WSA w Warszawie w wyroku z dnia 22 lipca 2014 roku, sygn. akt VIII SA/Wa 443/14, uchylając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra wskazał, że organ ponownie rozpoznając sprawę winien wyjaśnić: - kwestię ewentualnego podziału gospodarstwa w kontekście zapisu w księdze wieczystej nr [...], gdzie jako współwłaściciele gospodarstwa rolnego o powierzchni zbliżonej do pomniejszonej o przejętą na rzecz państwa figurują spadkobiercy M. K.; - czy przejęte grunty odpowiadają obowiązującej wówczas definicji gospodarstwa rolnego; - czy las zajmujący ok. 1/3 powierzchni stanowił lub mógł stanowić zorganizowaną całość z resztą nieruchomości; - czy faktycznie wskazana podczas oględzin z 27 września 1972 r. część nieruchomości była nieużytkowana od dwóch lat.

Minister podniósł, że podstawą materialnoprawną kontrolowanych w postępowaniu nieważnościowym decyzji był art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i uregulowaniu innych spraw, związanych z reformą rolną i osadnictwem rolnym (Dz.U Nr 39, poz. 174 ze zm. dalej m.in. jako ustawa) w związku z § 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 sierpnia 1961 r. w sprawie opuszczonych gospodarstw rolnych (Dz.U Nr 39, poz. 198, dalej m.in. jako rozporządzenie).

W ocenie organu, grunty przejęte od M. K. stanowiły gospodarstwo rolne w rozumieniu art. 2 rozporządzenia z dnia 28 listopada 1964 roku w sprawie przenoszenia własności nieruchomości rolnych, znoszenia współwłasności takich nieruchomości oraz dziedziczenia gospodarstw rolnych (Dz.U z 1972 r. Nr 31, poz. 215 dalej jako rozporządzenie z 1964 r.). Za uznaniem, że grunty przejęte od M. K. stanowiły gospodarstwo rolne przemawia okoliczność, że grunty te składały się zarówno z użytków ornych oraz lasu i dawały możliwość zorganizowania na nich produkcji rolnej. Las o powierzchni 2,07 ha wchodzący w skład tych nieruchomości stanowił lub mógł stanowić zorganizowaną całość z resztą nieruchomości. Działka leśna bezpośrednio sąsiadowała z gruntami ornymi i oba rodzaje gruntów były we władaniu M. K.. Odnosząc się do zagadnienia gospodarstwa rolnego, które było w posiadaniu M. K., organ uznał, że zostało ono wydzielone z dużego gospodarstwa rolnego A. L. (ojca M. K.) o pow. 27,7659 ha, położonego w miejscowości C.. Po śmierci dotychczasowego właściciela w 1954 r. został dokonany nieformalny dział spadku. W. L. i J. L. na przypadające na nie gospodarstwa rolne uzyskały w 1975 r. akty własności ziemi, a A. L.- spadkobierca po M. L. założył nową księgę wieczystą na gospodarstwo rolne wydzielone dla jego ojca M. L. Gospodarstwo rolne, składające się z działek nr [...] – grunt orny oraz nr [...] – las, które przypadło M. K., zostało ujęte w ewidencji gruntów wsi C. pod pozycją nr [...] i było traktowane jako odrębna, wydzielona część z dużego gospodarstwa rolnego.

Organ zauważył, że centrum życiowe rodziny K. zlokalizowane było w R., oddalonym o 25 km od wsi C., syn był studentem, a córka uczęszczała do szkoły średniej. Taki stan rzeczy przemawia za uznaniem, że M. K. opuściła przedmiotowe gospodarstwo i przynajmniej w większej części nie angażowała się w jego prowadzenie. Zdaniem organu, przedmiotowe gospodarstwo rolne należące do M. K. w przeważającej części nie było uprawiane, co wynika z protokołu kontroli z 27 września 1972 r. Protokół wskazywał, że w gospodarstwie rolnym w zakresie gruntów ornych obszar o powierzchni 0,65 ha od dwóch lat leży niezagospodarowany. Na powierzchni ok. 2,10 ha w 1971 r. była dokonana orka i od tego czasu grunt pozostaje niezagospodarowany. Na powierzchni ok. 1 ha posiana została w 1972 r. seradela (skoszona i niezebrana), zaś na powierzchni ok. 0,8 ha był owies. Po zebraniu owsa nie dokonano żadnych czynności uprawowych. Organ odnosząc się do protokołu z 8 czerwca 1971 r., gdzie wskazano, że wszystkie grunty są uprawione, podnosił, że wskazany protokół został sporządzony w następstwie skierowania do M. K. pisma PWRN w K. z 21 listopada 1970 r., w którym podniesiono, że organ jest skłonny uchylić decyzję PPRN w R. z [...] września 1970 r. i odstąpić od przejęcia gospodarstwa, jeżeli M. K. należycie uprawi i obsieje wszystkie grunty orne oraz będzie na nich stosować zabiegi agrotechniczne. Po uchyleniu decyzji z [...] września 1970 r. decyzją PWRN w K. z [...] lipca 1971 r. M. K. przestała się interesować swoim gospodarstwem. Nadto, treść protokołu z 27 października 1972 r. koresponduje z informacjami zawartymi w protokołach przesłuchań S. S. i J. L.

Zdaniem organu, analiza przedmiotowych decyzji o przejęciu gospodarstwa rolnego M. K. nie pozwala uznać, iż zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa; nie zaistniały również inne przesłanki do stwierdzenia nieważności kontrolowanych decyzji, określone w art. 156 § 1 K.p.a.

Skargi na decyzję Ministra złożyli B. K. i W. K..

W odpowiedzi na skargi organ wnosił o ich oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowaną argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skargi nie zasługują na uwzględnienie i oddalił je na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1279 ze zm., powoływanej dalej jako P.p.s.a.). Sąd I instancji wskazał, że przesłankami przejęcia gospodarstwa rolnego bez odszkodowania na własność Państwa - na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy, było rzeczywiste opuszczenie gospodarstwa, zakwalifikowanego do gospodarstw rolnych przez zaniechanie jego uprawiania w całości lub w większej części przez właściciela lub uprawnione przez niego osoby. Zdaniem Sądu I instancji, ponownie rozpatrując sprawę organ nie naruszył art. 153 P.p.s.a. Organ rozważył i ocenił, że przejęte nieruchomości rolne od M. K. wchodziły w skład gospodarstwa rolnego nr [...] o powierzchni 27,7659 ha, położonego we wsi C., które stanowiło własność dziadka skarżących A. L., dla którego była urządzona księga wieczysta nr [...]. Jednocześnie ustalono, że po śmierci A. L. faktycznego działu spadku dokonały jego dzieci, przejmując w samoistne posiadanie wydzielone, mniejsze gospodarstwa rolne. Fakt, iż każde z dzieci objęło w samoistne posiadanie swoje gospodarstwo znalazł potwierdzenie w ewidencyjnym wydzieleniu tych gospodarstw, a w stosunku do sióstr M. K. skutkował wydaniem aktów własności ziemi na wydzielone gospodarstwa rolne. Sąd I instancji zauważył, że zgodnie z § 6 ust. 2 rozporządzenia, jeśli jest mowa o właścicielu gospodarstwa, rozumie się przez to również posiadacza gospodarstwa w dobrej wierze. Z tego względu uznał, że stanowisko, iż M. K. była tylko jedną ze współwłaścicieli gospodarstwa nr [...], a nie miała samodzielnego gospodarstwa rolnego, nie jest trafne.

WSA wskazał, że nieruchomości rolne należące do M. K., pomimo że nie posiadały zabudowań ani inwentarza, spełniały wymogi definicji gospodarstwa rolnego w świetle rozporządzenia z 1964 roku. Sąd I instancji przyznał rację organowi, że z cytowanego rozporządzenia w sposób niewątpliwy nie wynikało, że gospodarstwo rolne poza gruntami rolnymi musi zawierać jeszcze bezwzględnie budynki, urządzenia, inwentarz żywy i martwy oraz zapasy. Natomiast niezbędnym składnikiem gospodarstwa rolnego musiały być nieruchomości rolne należące do tej samej osoby, stanowiące lub mogące stanowić zorganizowaną całość, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Nieruchomość orna i las pozostawały w ścisłym związku funkcjonalnym ze względu na wzajemne położenie i możliwość wykorzystania do szeroko rozumianej produkcji rolnej. Organ rozpoznając sprawę wskazał, że w świetle dowodów zgromadzonych w sprawie, a szczególnie protokołu kontroli z 27 września 1972 r., PPRN w R. oceniał spełnienie przesłanek przejęcia gospodarstwa rolnego na własność państwa, tj. opuszczenia gospodarstwa rolnego przez M. K. oraz nieuprawiania w całości lub w większej części oraz niepoddawania właściwym zabiegom agrotechnicznym tych nieruchomości. Zdaniem organu, istniały podstawy do oceny, że zaszły przesłanki do przejęcia gospodarstwa na własność państwa i nie ma podstaw do stwierdzenia, iż decyzja w tym zakresie rażąco naruszała prawo. Według protokołu ponad połowa gruntów ornych nie była poddawana zabiegom agrotechnicznym. Organ odniósł się także do wcześniejszego protokołu kontroli, który został sporządzony w 1971 r. i wyjaśnił dlaczego ustalenia faktyczne z późniejszego protokołu, pomimo ich sprzeczności z wcześniejszym protokołem, dawały podstawę do uznania gospodarstwa rolnego M. K. za opuszczone.

W ocenie Sądu I instancji, skarżący w swojej argumentacji rzeczywiście wskazują na wadliwe ustalenia faktyczne, i co za tym idzie błędne zastosowanie prawa materialnego, nie zauważając, że przedmiotowe postępowanie toczy się trybie nadzorczym. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji zasadniczo nie mogą zaś być skutecznie podnoszone zarzuty, że kwestionowana decyzja została wydana mimo braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, dokonania wnikliwiej oceny dowodów i na podstawie wadliwych ustaleń faktycznych. Tego rodzaju naruszenia mogły być podnoszone na etapie zwykłego postępowania administracyjnego, ewentualnie w postępowaniu sądowoadministracyjnym, obejmującym kontrolę wydanych w postępowaniu zwykłym decyzji administracyjnych.

Sąd I instancji nie zgodził się ze skarżącymi, że doszło do przekroczenia umocowania ustawowego w sprawie ustalenia warunków, w jakich gospodarstwa rolne (działki) uważane są za opuszczone przez właściciela. Przedmiotowe rozporządzenie w § 1 przedstawiało legalną definicję gospodarstwa rolnego opuszczonego i w żadnym stopniu nie przekraczało umocowania wynikającego z ustawy. Nadto Sąd I instancji zauważył, że podstawą do wydania decyzji o przejęciu gospodarstwa rolnego na rzecz państwa stanowiły przepisy ustawy, które zostały uchwalone przez datą obowiązywania Konstytucji RP z 1997 roku. Dopiero więc urzędowe stwierdzenie niekonstytucyjności (w stosunku do ustaw może stwierdzić TK) spowodowałoby utratę mocy obowiązującej przepisu. Nadto, określona w art. 8 ust. 2 Konstytucji RP zasada, że przepisy Konstytucji stosuje się bezpośrednio, chyba, ze Konstytucja stanowi inaczej, oznacza, ze norma Konstytucji może stanowić podstawę prawną jeżeli jest skonkretyzowana w stopniu pozwalającym na samoistne jej zastosowanie.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiedli: B. K. i W. K. wnosząc o jego uchylenie w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:

I. naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie:

1) art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r., § 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 sierpnia 1961 r. w sprawie opuszczonych gospodarstw rolnych, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, gdyż obowiązujące łącznie dwie przesłanki przejęcia na własność Państwa gospodarstwa rolnego bez odszkodowania dotyczące niezagospodarowania gospodarstwa w całości lub większej części, zostały rażąco naruszone przez co wypełniona została dyspozycja art. 174 pkt 1 P.p.s.a.,

2) art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez podpisanie decyzji przez osoby nieuprawnione, nieposiadające upoważnienia, co stanowi rażące naruszenie prawa skutkujące nieważnością obu decyzji czego Sąd nie zbadał;

II. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 151 P.p.s.a. poprzez oddalenie skarg w sytuacji, gdy decyzje PPRN w R. z [...] listopada 1972 r. oraz PWRR w K. z [...] stycznia 1973 r. zostały wydane z naruszeniem art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. oraz § 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 sierpnia 1961 r., uzasadniającym jej uchylenie ze względu na naruszenie przepisów postępowania, w szczególności polegające na przyjęciu ustalonego stanu faktycznego jakoby uprawniającego do wydania negatywnych decyzji, co stoi w rażącej sprzeczności z dyspozycją cyt. normy prawa materialnego, bowiem nieruchomość nie była w całości lub w większej części nieuprawiana jak stanowi norma lecz w ok. 35% ,

2) skarżony wyrok pominął także niewykonanie istotnych elementów wyroku WSA z dnia 22 lipca 2014 r,. sygn. akt VIII SA/Wa 4443/14 nakazujących przeprowadzenie postępowania dowodowego w określonym w tym wyroku zakresie i nie wyjaśnił przyczyn takiego stanowiska.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W świetle art. 183 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualnie: tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: P.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania; bada przy tym wszystkie podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia prawa (uchwała pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010, z. 1, poz. 1).

Przypomnieć należy, że skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym środkiem zaskarżenia i musi odpowiadać wymogom określonym w art. 174 i art. 176 P.p.s.a. Oznacza to konieczność nie tylko prawidłowego określenia w skardze konkretnych przepisów prawa, którym - zdaniem skarżącego - uchybił sąd, określenia, jaką postać miało to naruszenie, ale także wskazanie formy naruszenia w przypadku zarzutów naruszenia prawa materialnego. Zgodnie z art. 174 pkt 1 P.p.s.a. są to błędna wykładnia i (lub) niewłaściwe zastosowanie. Błędna wykładnia polega na mylnym zrozumieniu treści przepisu, natomiast niewłaściwe zastosowanie polega na wadliwym uznaniu, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada (bądź nie odpowiada) hipotezie określonej normy prawnej. Kasacja nieodpowiadająca tym wymaganiom, pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności.

Autor przedmiotowej skargi kasacyjnej sformułował w niej zarzuty naruszenia zarówno prawa materialnego, jak i przepisów postępowania.

Formułując zarzut naruszenia prawa procesowego autor kasacji nie wskazał konkretnych norm tego prawa, którym uchybiono.

Tymczasem, stawiając zarzut oparty na przepisie art. 174 pkt 2 P.p.s.a., tj. na naruszeniu prawa procesowego powinien określić jaki konkretnie przepis postępowania został naruszony, a ponadto uzasadnić, jaki wpływ na wynik sprawy miało to naruszenie. Przez "wpływ", o którym mowa na gruncie przywołanego przepisu, rozumieć należy istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej a zaskarżonym orzeczeniem sądu pierwszej instancji, który to związek przyczynowy nie musi być realny, jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować. Skoro zatem skarżący kasacyjnie wskazując na naruszenie prawa procesowego nie wymienił konkretnych przepisów tego prawa zarzut ten nie mógł zostać poddany merytorycznej kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Wyjaśnić należy, że wskazanie w ramach zarzutu naruszenia prawa procesowego na art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 151 P.p.s.a. nie może stanowić o prawidłowym skonstruowaniu wzorca kontroli kasacyjnej.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jednolicie przyjmuje się, że przepisy art. 145-151 P.p.s.a. nie mogą być samodzielną podstawą skargi kasacyjnej, gdyż błąd w postaci uwzględnienia lub oddalenia skargi sąd pierwszej instancji popełnia w fazie wcześniejszej niż etap orzekania, czyli w fazie kontroli zaskarżonego aktu lub czynności poprzedzającej wydanie orzeczenia. Kontroli tej sąd dokonuje w oparciu o konkretne przepisy ustawy P.p.s.a. (por. m.in. wyroki NSA: z 17 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 3175/18; z 10 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 244/19; z 26 września 2019 r., sygn. akt II OSK 2639/17; z 24 stycznia 2019 r. sygn. akt I OSK 679/17; z 10 stycznia 2019 r., sygn. akt I OSK 1717/18 - wyroki dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako "CBOSA"). W konsekwencji, podstawą skargi kasacyjnej z art. 174 pkt 2 P.p.s.a mogą być przepisy regulujące proces dochodzenia do rozstrzygnięcia, w powiązaniu z konkretnym przepisem wynikowym, a nie przepisy określające samo rozstrzygnięcie.

Wymogów formalnych nie spełnił także zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a poprzez podpisanie decyzji przez osoby nieuprawnione, skoro autor kasacji nie wskazał jednocześnie normy rażąco naruszonej. Powtórzyć należy, że Sąd Odwoławczy nie może za stronę formułować, uściślać czy korygować zarzutu. Przy takiej jego konstrukcji nie sposób było przyjąć, aby dostatecznie wykazano, że Sąd pominął naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w trakcie postępowania nieważnościowego.

Za nietrafne uznać należało wskazanie w skardze kasacyjnej na wadliwe zastosowanie prawa materialnego, tj. art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. oraz § 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 sierpnia 1961 r. w sprawie opuszczonych gospodarstw rolnych, skoro z uzasadnienia kasacji wynika, że wadliwie zostały ustalone okoliczności stanu faktycznego, bez jednoczesnego wskazania jakie normy postępowania naruszył sąd pierwszej instancji w procesie kontroli legalności zaskarżonych decyzji. Błędne zastosowanie (bądź niezastosowanie) przepisów materialnoprawnych zasadniczo każdorazowo pozostaje w ścisłym związku z ustaleniami stanu faktycznego sprawy i może być wykazane pod warunkiem wcześniejszego obalenia tych ustaleń czy też szerzej - dowiedzenia ich wadliwości.

W sytuacji, gdy skarżący nie podważył skutecznie okoliczności faktycznych sprawy zarzuty niewłaściwego zastosowania prawa materialnego uznane być muszą za bezpodstawne.

Dodatkowo wyjaśnić należy, że za niezasadny Naczelny Sąd Administracyjny uznał powołany dopiero w uzasadnieniu kasacji zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a.

Przepis art. 141 § 4 P.p.s.a. może być podstawą uwzględnienia skargi kasacyjnej, gdy uzasadnienie orzeczenia nie pozwala jednoznacznie ustalić przesłanek, jakimi kierował się wojewódzki sąd administracyjny, podejmując zaskarżone orzeczenie, a wada ta nie pozwala na kontrolę instancyjną orzeczenia, lub brak jest uzasadnienia któregokolwiek z rozstrzygnięć sądu albo gdy uzasadnienie obejmuje rozstrzygnięcie, którego nie ma w sentencji. Za jego pomocą nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy też stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego. W rozpoznawanej sprawie analiza treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku prowadzi do wniosku, że sąd pierwszej instancji nie naruszył art. 141 § 4 P.p.s.a. Uzasadnienie orzeczenia odpowiada koniecznym wymogom i pozwala na kontrolę kasacyjną rozstrzygnięcia.

Mając na względzie powyższe skargę kasacyjna należało oddalić na zasadzie art. 184 P.p.s.a.

Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym, w trybie określonym w art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.), w brzmieniu nadanym przez art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r., poz. 1090).