Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 529/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2020-12-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 21, 22, 32 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 138 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 4 pkt 11 i 22, art. 18 ust. 4a, 4b, art. 87 ust 1 pkt 1, art. 92a ust. 1, 3, 7
journal: Dz.U. 2019 poz 2140
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
journal: Dz.U.UE.L 1998 nr 204 poz 37 art. 1
law: Dyrektywa  98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiająca procedurę udzielania informacji w dziedzinie  norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Jużków Sędzia WSA Małgorzata Sałuda po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 1 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżona decyzją z [...] r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej określany jako organ odwoławczy lub GITD) utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z [...] r. nr [...] nakładającą na A. P. (dalej określaną jako skarżąca lub strona) karę pieniężną w wysokości 8500 zł.

W podstawie prawnej decyzji powołał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 256, dalej określanej skrótem K.p.a.), art. 4 pkt 11 i 22, art. 18 ust. 4a, ust. 4b, art. 87 ust. 1 pkt 1, art. 92a ust. 1, 3 i 7 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2140, zwanej dalej u.t.d.) oraz punkty lp. 1.12 i 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d.

W uzasadnieniu decyzji ustalił, że organ pierwszej instancji, po uprzednim zawiadomieniu strony pismem z [...] r. o wszczęciu postępowania administracyjnego, decyzją z [...] r. nałożył na nią karę za niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d. - za każdy dokument oraz wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy.

Powyższe uchybienia zostały stwierdzone w trakcie kontroli drogowej pojazdu marki [...] o nr rej. [...] kierowanego przez B. C., a wykonującego przewóz okazjonalny w imieniu strony. Z czynności sporządzono protokół nr [...]. Ponadto w toku postępowania strona przesłała kopie umowy na usługi transportowe zawartej z pasażerem K. D., faktury nr [...] oraz licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym udzielonej skarżącej.

W odwołaniu strona zarzucając jej naruszenie art. 18 ust. 4a i 4b w zw. z art. 4 pkt 11 u.t.d. poprzez wadliwą wykładnię terminu "przewóz okazjonalny" polegającą na przyjęciu, że jest to pojęcie tożsame z pojęciem "krajowy transport drogowy w zakresie przewozu osób samochodem osobowym"; naruszenie przepisów art. 7, 10, 75, 77 i 107 K.p.a. poprzez nieprawidłowe ustalenie, że pasażer korzystając z aplikacji [...] nie otrzymuje tzw. opłaty ryczałtowej, rozliczenie nie następuje w formie bezgotówkowej i forma pisemna umowy nie jest równoznaczna z formą dokumentową w rozumieniu art. 73 i nast. Kodeksu cywilnego. Pełnomocnik strony wniósł o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania strony na okoliczność zawarcia umowy w formie tożsamej z pisemną, określenia ryczałtowej opłaty za przewóz przed jego rozpoczęciem i możliwości regulowania należności w formie bezgotówkowej. Pełnomocnik strony wniósł także o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania, względnie przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy zauważył, że kierowca prowadzący [...] r. w T. pojazd marki [...] o nr rej. [...] podpisał protokół kontroli nie wnosząc do niego zastrzeżeń. W toku postępowania przesłuchano w charakterze świadka pasażera A. S. Z jego zeznań wynikało, że usługę przewozu zamówił K. D. za pośrednictwem aplikacji [...]. Za przewóz pasażer zapłacił kierowcy gotówka [...] zł. Także przesłuchany w sprawie kierowca potwierdził, że wykonywał przewóz z wykorzystaniem aplikacji [...]. Wykonywał go jednak nie we własnym imieniu, ale w imieniu strony, z którą łączy go umowa zlecenia i od której otrzymuje wynagrodzenie.

Z pisma Prezydenta Miasta K. z [...] r. wynikało, że strona posiada licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, do którego zgłosiła kontrolowany pojazd.

Dalej organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z art. 774 Kodeksu cywilnego zawierając umowę przewozu przewoźnik zobowiązuje się, w zakresie swojego przedsiębiorstwa, do przewiezienia za wynagrodzeniem osób lub rzeczy. Umowę przewozu kwalifikuje się jako umowę należącą do kategorii "umów o świadczenie usług", zaś jej wykonanie wymaga osiągnięcia sprawdzalnego rezultatu. Jest to umowa kwalifikowana podmiotowo po stronie przewoźnika; może ją zawrzeć wyłącznie przedsiębiorca posiadający odpowiednie uprawnienia, tj. licencję na wykonywanie transportu drogowego osób lub rzeczy.

Biorą pod uwagę poczynione w sprawie ustalenia oraz regulacje art. 4 pkt 1, art. 87 ust. 1 pkt 1 u.t.d. organ odwoławczy uznał, że zaistniały przesłanki do wymierzenia i nałożenia na stronę kary za naruszenia l.p. 1.12 załącznika nr 3 do u.t.d. Zgodnie bowiem z ostatnim z przywołanych przepisów, podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, wykresówki, zapisy odręczne i wydruki z tachografu oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, a wykonując transport drogowy - wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego albo wypis z licencji. W trakcie kontroli kierowca nie okazał wypisu z licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego udzielonej stronie.

Dalej organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 4 pkt 11 u.t.d. przewóz okazjonalny to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. W ocenie organu pojęcia "transport drogowy osób" i "przewóz okazjonalny" nie są pojęciami tożsamymi. Ponadto ustawodawca dokonał rozróżnienia uprawnień do wykonywania krajowego transportu drogowego osób na trzy rodzaje licencji - na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym (1), pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą (2), taksówką (3). Wymogów w zakresie uzyskania licencji i wykonywania transportu drogowego taksówką dotyczy przede wszystkim art. 6 u.t.d. Natomiast do pozostałych rodzajów przewozu osób w krajowym transporcie drogowym odnoszą się przepisy art. 18 ust. 4a, 4b i 5 u.t.d. W krajowym transporcie drogowym do wykonywania przewozu okazjonalnego konieczne jest uzyskanie odpowiedniej licencji, w zależności od rodzaju wykonywanego przewozu - w zakresie przewozu osób samochodem osobowym lub pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą. W ocenie organu odwoławczego skontrolowany pojazd nie spełniał kryterium konstrukcyjnego przewidzianego dla pojazdów przeznaczonych do wykonywania przewozów okazjonalnych. Nie był konstrukcyjnie przeznaczony do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą.

Nadto nie zostały zrealizowane łącznie warunki wykonywania przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego. Stosownie do art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d. dopuszcza się przewóz okazjonalny samochodami osobowymi:

a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę,

b) na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa,

c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa

- niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy.

W sprawie przewóz został zamówiony za pośrednictwem aplikacji [...], co wyklucza zawarcie z pasażerem umowy w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa. Zamówienie usługi przewozowej za pośrednictwem aplikacji [...] nie stanowi o spełnieniu warunku z art. 18 ust. 4b pkt 2 lit. b u.t.d., który wprost wymaga zawarcia umowy w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa w sytuacji wykonywania przewozu okazjonalnego samochodem osobowym niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a. Złożenie oświadczenia woli w formie elektronicznej, za pośrednictwem aplikacji zainstalowanej w smartfonie, odbywa się poza lokalem przedsiębiorstwa, dlatego argumenty pełnomocnika strony w tym zakresie organ uznał za nietrafne. Nadto opłata za usługę nie została określona przed rozpoczęciem przewozu, gdyż wskazana w aplikacji kwota stanowi jedynie kwotę orientacyjną, która po zakończeniu przewozu może ulec zmianie. Opłata za usługę została uiszczona gotówkowo, co wynika z treści zeznań świadków - pasażera i kierowcy. Dlatego stwierdził, że nałożenie na stronę kary pieniężnej za popełnienie naruszenia z Ip. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. było prawidłowe.

Organ nie podzielił zarzutów odwołania dotyczących niedostatecznego wyjaśnienia sprawy. Podkreślił, że protokół z kontroli został podpisany przez kierowcę bez żadnych zastrzeżeń. Dokument ten, sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w zakresie ich działania stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 września 2010 roku, sygn. akt VI SA/Wa 871/10, z dnia 24 kwietnia 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa 2334/11, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2008 r., sygn. akt. II GSK 50/08).

Na koniec organ odwoławczy wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie art. 189f K.p.a. nie miał zastosowania z uwagi na normę kolizyjną określoną w art. 189a § 2 pkt 2 K.p.a., która stanowi, że w przypadkach uregulowanych w przepisach odrębnych dotyczących m.in. odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia, przepisów działu IVa K.p.a. w tym zakresie nie stosuje się. W przypadku decyzji administracyjnych o nałożeniu kary pieniężnej na podstawie art. 92a u.t.d. w zw. z art. 93 ust. 1 utd okoliczności wyłączające odpowiedzialność strony wymienione są w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d, a w odniesieniu do naruszenia przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku - także w art. 92b ust. 1 u.t.d.

W ocenie organu odwoławczego materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie zawierał żadnych przesłanek wskazujących na konieczność zastosowania art. 92c u.t.d. Zaznaczył, że ciężar dowodu w zakresie zaistnienia przesłanek z art. 92c u.t.d. spoczywa na stronie postępowania, a nie na organie administracyjnym.

Skargę na powyższą decyzję wniosła strona. Zaskarżając ja w całości zarzuciła:

1. rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.:

Art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 8 art. 7 art. 77 § 1, art. 107, art. 76 § 1, art. 80 oraz 86 K.p.a. polegające na nieuchyleniu ww. decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. nr: [...] i wydanie zaskarżanej decyzji pomimo tego, iż organ pierwszej instancji (a następnie organ odwoławczy) błędnie ustalił, iż pojęcie: "krajowy transport drogowy w zakresie przewozu osób samochodem osobowym" — zdefiniowany w art. 4 pkt 1 i art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d. jest tożsame z pojęciem "przewóz okazjonalny samochodem osobowym" zdefiniowanym w art. 4 pkt 11 i art. 18 ust. 4b) pkt 2 ww. ustawy, co doprowadziło do wadliwego przyjęcia przez obydwa organy, iż skarżąca wykonywała przewóz okazjonalny, podczas gdy wykonywała krajowy transport drogowy w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, na którego podjęcie i wykonywanie posiadała stosowną licencję wydaną na podstawie art. 5 b ust. 1 pkt 1 u.t.d.;

2. naruszenie przepisów prawa materialnego tj.

3) a. art. 18 ust. 4a i ust. 4b pkt 2 w zw. z art, 4 pkt 11 oraz art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d. [...] poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że przedsiębiorca posiadający licencję na przewóz osób samochodem osobowym w krajowym transporcie drogowym — w tym przypadku Skarżąca — aby świadczyć usługi przewozu osób samochodem osobowym musi spełniać warunki przewozu okazjonalnego określone w art. 18 ust. 4a lub ust. 4b pkt 2 u.t.d., podczas gdy prawidłowa wykładnia ww. przepisów powinna prowadzić do wniosku, że przedsiębiorca posiadający licencję na przewóz osób samochodem osobowym w krajowym transporcie drogowym nie musi spełniać tych warunków, podobnie jak, osoby posiadające licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką (wydaną na podstawie art. 5b ust. 1 pkt 3 u.t.d.), co w konsekwencji doprowadziło do bezpodstawnego zastosowania art. 18 ust. 4a i ust. 4b pkt 2 u.t.d. w sytuacji, w której przepisy te nie powinny były znaleźć zastosowania;

b, art. 51) ust. 1 w zw. z art. 18 ust. 4a i 4b u.t.d. w zw. z art. 20 w zw. z art. 22 i art. 31 ust. 3 oraz art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji poprzez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że przedsiębiorca posiadający licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, aby świadczyć usługi przewozu osób samochodem osobowym musi dodatkowo spełniać wymogi określone w art. 18 ust. 4a lub 4b pkt 2 u.t.d., podczas gdy uwzględnienie wskazanych norm konstytucyjnych przy wykładni ww. przepisów Ustawy o Transporcie doprowadziłoby do uznania, że wymogi wskazane w art. 18 ust. 4a i ust. 4b pkt 2 nie mają w ogóle zastosowania do przedsiębiorców posiadających licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym;

c, ewentualnie, w przypadku nieuwzględnienia zarzutu z pkt Il.b petitum, zarzucam naruszenie prawa materialnego, tj. art. 20 w zw. z art. 22 i art. 31 ust. 3 oraz art. 32 ust. 1 i 2 i Konstytucji — poprzez ich niezastosowanie — oraz art. 18 ust. 4a i 4b pkt 2 w zw. z art. 4 pkt 11 u.t.d. — poprzez ich bezpodstawne zastosowanie — w sytuacji, w której organy I i II instancji powinny były odmówić zastosowania art. 18 ust. 4a i ust. 4b pkt 2 w zw. z art. 4 pkt 11 u.t.d. ze względu na ich sprzeczność ze wskazanymi przepisami Konstytucji, która to sprzeczność polega na wprowadzeniu arbitralnych, nieproporcjonalnych i dyskryminujących dodatkowych wymogów, które muszą spełnić podmioty świadczące usługi przewozu osób na podstawie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodami osobowymi, w szczególności w porównaniu do osób świadczących usługi przewozu osób na podstawie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówkami;

d. ewentualnie, w przypadku uznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że przepisy o przewozie okazjonalnym mają zastosowanie do skarżącej, zarzucam naruszenie prawa materialnego, tj. art. 32 ust. 1 i 2 i Konstytucji — poprzez ich niezastosowanie — oraz art. 18 ust. 4a i ust. 4b pkt 2 w zw. z art, 4 pkt 11 u.t.d. poprzez ich bezpodstawne zastosowanie polegające na nieuzasadnionym pominięciu, że określony w art. 18 ust. 4a Ustawy o Transporcie wymóg, aby przewóz okazjonalny był wykonywany jedynie pojazdami samochodowymi przeznaczonymi konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, zaś przewóz okazjonalny samochodami osobowymi niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust, 4a jest dopuszczalny wyłącznie w przypadku spełnienia dodatkowych wymogów określonych w art. 18 ust. 4b pkt 2 Ustawy o Transporcie, stanowi w rzeczywistości niekonstytucyjne, arbitralne i niczym nieuzasadnione kryterium różnicujące sytuację podmiotów, które świadczą usługi przewozu okazjonalnego za pomocą samochodów osobowych oraz podmiotów, które świadczą takie usługi za pomocą pojazdów samochodowych przeznaczonych konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, co w konsekwencji powinno było prowadzić do odmowy zastosowania wskazanych powyżej przepisów, jako niezgodnych z Konstytucją;

e. poprzez błędne przyjęcie, iż art. 5 b ust. 1, art. 18 ust 4a) i 4b) w związku z art. 4 pkt 11 Ustawy o Transporcie może być zastosowany wobec Skarżącej, w sytuacji gdy przedmiotowe przepisy stanowią przepisy techniczne, które nie zostały prawidłowo notyfikowane Komisji Europejskiej w świetle art, 8 ust. 1 dyrektywy nr 98/34/ WE Parlamentu Europejskiego i Rady, a więc zdaniem TSUE — na taki przepis nie można się powoływać wobec jednostek.

3. Z ostrożności procesowej, w przypadku nieuwzględnienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny zarzutów jw. zaskarżonej decyzji zarzucam nadto naruszenie przepisów art. 7, 10, 77 i 107 i 75 K.p.a. poprzez nieprawidłowe ustalenie, iż pasażer - korzystając z aplikacji "[...]":

a) nie otrzymuje przed rozpoczęciem wykonywania przewozu — tzw. opłaty ryczałtowej określonej w art. 18 par. 4b pkt 2c ww. Ustawy o Transporcie,

b) rozliczenie nie następuje w formie bezgotówkowej — w rozumieniu art. 18 par. 4b pkt 2c ww. ustawy,

c) forma pisemna umowy nie jest równoznaczna z formą dokumentową w rozumieniu art. 73 i 74 Kodeksu cywilnego.

III W sytuacji gdyby Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podzielał stanowiska Skarżącego, iż cytowane powyżej przepisy Ustawy o Transporcie, a w szczególność art. 18 ust 4a i 4b) oraz art. 5 b ust, 1 Ustawy o Transporcie stanowią przepisy techniczne w rozumieniu dyrektywy nr 98/34 WE Parlamentu Europejskiego i Rady oraz obecnie obowiązującej dyrektywy (UE) 2015/1535 Parlamentu Europejskiego i Rady, wnoszę o zwrócenie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z prośbą o zbadanie czy art. 18 ust 4a i 4b) oraz art. 5 b ust. 1 u.t.d. stanowią przepisy techniczne w rozumieniu dyrektywy 98/34 WE Parlamentu Europejskiego i Rady oraz obecnie obowiązującej dyrektywy (UE) 2015/1535 Parlamentu Europejskiego i Rady, w związku z czym, czy powinny być notyfikowane Komisji Europejskiej oraz, czy są zgodne z prawem i praktyką Unii Europejskiej.

Skarżąca ponadto wniosła na podstawie art 193 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, aby Wojewódzki Sąd Administracyjny zwrócił się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym co do zgodności regulacji zawartych w art 18 ust. 4a i ust. 4b pkt 2 u.t.d. z art. 20 w zw. z art. 22 . art. 31 ust 3 oraz art. 32 ust 1 i ust. 2 Konstytucji, albowiem w ocenie skarżącej regulacje te są sprzeczne ze wskazanymi przepisami Konstytucji.

W oparciu o powyżej sformułowane zarzuty na podstawie art. 145 § 1 lit a) i c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej określanej skrótem P.p.s.a.) wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a także poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

Uzasadniając zarzuty skarżąca stwierdziła, że GITD — w Ślad za Wojewódzkim Inspektorem Transportu Drogowego — błędnie ustalił, iż skarżąca wykonywała "przewóz okazjonalny samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a) u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art, 18 par. 4b) ww. ustawy. Prawidłowe rozważenie zgromadzonego materiału dowodowego w szczególności okoliczności posiadania przez Skarżącego licencji, o której mowa w art. 5b) ust. 1 pkt 1 u.t.d., jak również faktu, iż cała trasa przewozu znajdowała się na terenie Polski doprowadziłoby do przyjęcia, iż Skarżąca wykonywała krajowy transport drogowy w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, na który posiadała stosowną licencję, a której posiadanie nie jest wymagane przy przewozach okazjonalnych, o których mowa w art. 18 ust. 4a i 4b u.t.d.

Dalej stwierdziła, iż w jej ocenie, organy błędnie utożsamiają pojęcie "krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym" z pojęciem "przewozu okazjonalnego samochodem osobowym". Przemawiają za tym następujące argumenty: a) krajowy transport drogowy w zakresie przewozu osób samochodem osobowym może być wykonywany wyłącznie autem zarejestrowanym w Polsce, co wynika wprost z ustawowej definicji tego pojęcia (art. 4 pkt 1 u.t.d.), podczas gdy brak jest takiego wymogu w odniesieniu do przewozu okazjonalnego. Oznacza to, że przewóz okazjonalny może być wykonywany również samochodem osobowym zarejestrowanym w innym kraju niż Polska, b) zgodnie z ustawową definicją, krajowy transport drogowy w zakresie przewozu osób samochodem osobowym może być wykonywany jedynie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Z kolei przewóz okazjonalny samochodem osobowym może być wykonywany również poza granicami Rzeczpospolitej Polskiej, c) podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodami osobowymi wymaga, stosownie do art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d., uzyskania odpowiedniej licencji. Tymczasem, w przypadku przewozu okazjonalnego wymagane jest uzyskanie zezwolenia na jego wykonywanie, a jeżeli spełnione są warunki określone w ust. 3 oraz ust. 4b pkt 2 art 18, to zezwolenie w ogóle nie jest wymagane, d) podejmowanie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób to działalność gospodarcza, natomiast przewóz okazjonalny nie musi posiadać tej cechy.

Zdaniem skarżącej, organy obu instancji bezpodstawnie przyjęły, że przedsiębiorcy posiadający licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, w tym Skarżąca, muszą spełniać dodatkowe wymogi wynikające z przepisów dotyczących przewozu okazjonalnego. Ponieważ tacy przedsiębiorcy nigdy nie będą w stanie spełnić kryterium konstrukcyjnego pojazdu uregulowanego w art. 18 ust. 4a u.t.d. Skutkiem wykładni dokonanej przez organy obu instancji jest więc zarówno wprowadzenie nowego, dodatkowego i niekonstytucyjnego ograniczenia wolności działalności gospodarczej przedsiębiorców, którzy posiadają licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, jak również ich dyskryminacja względem innych grup w porównywalnej sytuacji prawnej i faktycznej. Wykładnia dokonana przez organy narusza Konstytucję i, jako taka, jest wadliwa, skoro takie ograniczenie nie wynika wprost z u.t.d. Niezależnie od tego, wykładnia dokonana przez organy jest błędna również dlatego, że brak jest "ważnego interesu publicznego", który miałby przemawiać za ograniczeniem wolności działalności gospodarczej przedsiębiorców posiadających licencje na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym.

W ocenie skarżącej, wykładnia art. 5b ust. 1, art. 18 ust. 4a, 4b i 5 u.t.d., dokonana przez organy narusza art. 32 ust. 1 Konstytucji oraz wypacza zasadę równości i zakaz dyskryminacji. Przejawem tego są rażące różnice w wymogach dotyczących prowadzenia działalności gospodarczej pomiędzy przedsiębiorcami posiadającymi licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym (który konstrukcyjnie przeznaczony jest dla maksymalnie 7 osób łącznie z kierowcą), a przedsiębiorcami posiadającymi podobną licencję tyle, że w zakresie przewozu osób taksówką lub też pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą. Aby wykonywać działalność objętą licencją tacy przedsiębiorcy muszą spełniać jednocześnie warunki uzyskania licencji określone w art. 5c u.t.d. oraz wymogi dodatkowe określone w art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d. Sytuacja takich przedsiębiorców byłaby zatem znacznie gorsza niż sytuacja przedsiębiorców posiadających pozostałe licencje wymienione w art. 5b ust. 1 u.t.d. W przypadku przedsiębiorców posiadających licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, przedsiębiorcy ci w ogóle nie podlegają przepisom dotyczącym przewozu okazjonalnego. Jedyną wyraźną różnicą jest ewentualna konieczność zdania egzaminu potwierdzającego znajomość topografii miejscowości oraz przepisów prawa miejscowego w przypadku osób ubiegających się o licencje na przewóz osób taksówką, aczkolwiek wymóg ten zależy od uchwały rady gminy i dotyczy tylko gmin (a w praktyce miast) liczących powyżej 100.000 mieszkańców.

Nie do pogodzenia z konstytucyjnym wymogiem równości i zakazem dyskryminacji, w ocenie skarżącej, jest sytuacja, w której przedsiębiorcy posiadający licencję na przewóz osób samochodem osobowym muszą spełniać dodatkowe wymogi wynikające z przepisów o przewozie okazjonalnym, które to wymogi w istotny sposób wpływają na sposób wykonywania działalności gospodarczej przez tych przedsiębiorców, zaś dwie pozostałe grupy, tj. przedsiębiorcy posiadający licencje na przewóz osób taksówką i pojazdem samochodowym konstrukcyjnie przeznaczonym do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób, są zwolnione od konieczności spełnienia tych dodatkowych wymogów.

W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskrzonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Na wstępie, biorąc pod uwagę oczekiwania wyrażone przez skarżącą w skardze, należy zaznaczyć, że sąd administracyjny zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. , poz. 2017 ze zm.) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje zatem sprawę rozstrzygniętą w zaskarżoną decyzją ostateczną z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kontrola sądów administracyjnych ograniczona jest zatem tylko i wyłącznie do zbadania, czy w sprawie organy podatkowe nie naruszyły prawa materialnego lub procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Granice rozpoznania sądu administracyjnego wyznaczone są przy tym przez granice sprawy w tym przypadku dotyczącej bezrobocia. W konsekwencji treść i zakres rozpoznania sądu administracyjnego determinują właściwe, w każdej sprawie wymagające indywidualnego ustalenia, normy prawa materialnego, które w ostatecznym rezultacie wyznaczają granice tożsamości sprawy. Oznacza to, iż niewłaściwe zastosowanie przepisów materialnoprawnych każdorazowo pozostaje w ścisłym związku z ustaleniami stanu faktycznego sprawy opartymi o właściwie ustaloną hipotezę badanej normy prawnej.

Kierując się powyższymi kryteriami sąd doszedł do przekonania, że organy prawidłowo stwierdziły popełnione przez skarżącą naruszenie polegające na dokonaniu przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego umożliwiającego dokonywanie takiego rodzaju przewozu i bez spełnienia przesłanek z art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., oraz nieprzekazanie kierowcy prowadzącemu pojazd w dniu kontroli wypisu licencji.

Zgodnie bowiem z art. 4 pkt 11 u.t.d., na co trafnie wskazały organy, przewóz okazjonalny to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego.

Sporny w sprawie przewóz nie stanowił publicznego przewozu osób i ich bagażu w określonych odstępach czasu i określonymi trasami. Nie spełniał zatem kryterium przewozu regularnego – art. 4 pkt 7 u.t.d.). Podobnie jak przewozu regularnego specjalnego polegającego na niepublicznym przewozie regularnym określonej grupy osób, z wyłączeniem innych osób ( art. 4 pkt 9 u.t.d.), oraz przewozu wahadłowego, tj. wielokrotnego przewozu zorganizowanych grup osób tam i z powrotem, między tym samym miejscem początkowym a tym samym miejscem docelowym (art. 4 pkt 10 u.t.d.).

Ponadto, zgodnie z art. 5 ust. 1 u.t.d., podjęcie i wykonywanie transportu drogowego, z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i 2, wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającym dyrektywę Rady 96/26/WE, zwanym dalej "rozporządzeniem (WE) nr 1071/2009". Jak wynika natomiast z art. 5b ust. 1 u.t.d., uzyskania odpowiedniej licencji wymaga podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: 1) samochodem osobowym, 2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, 3) taksówką.

Zatem w powołanym przepisie art. 5b u.t.d. ustawodawca dokonał rozróżnieniami licencji na trzy rodzaje - na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym (1), pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą (2), taksówką (3).

Licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 i 2 u.t.d., jak i licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, udziela się przedsiębiorcy po spełnieniu określonych wymagań wskazanych w art. 5c i art. 6 u.t.d.

Podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, dokumenty wymienione w art. 87 u.t.d., w tym wykonując transport drogowy - wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego albo wypis z licencji (art. 87 ust. 1 pkt 1 u.t.d.).

W myśl art. 18 ust. 4a u.t.d., przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Natomiast w świetle art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., dopuszcza się przewóz okazjonalny samochodami osobowymi niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy: a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę, b) na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa, c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa. Przewozu okazjonalnego dokonywanego na tej podstawie w ramach krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym dotyczy licencja, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d.

W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że skoro jedyna definicja przewozu okazjonalnego, jaka znajduje się w art. 4 pkt 11 u.t.d., jest nieprecyzyjna i nie określa, co dokładnie jest przewozem okazjonalnym, uzasadnione jest sięgnięcie po kryteria charakteryzujące "przewóz okazjonalny" w prawie unijnym. I tak, w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1073/2009 z dnia 21 października 2009 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniającym rozporządzenie (WE) Nr 561/2006 (Dz.U.UE.L2009.300. 88), dalej "rozporządzenie Nr 1073/2009", za usługi okazjonalne uznaje się "usługi, które nie są objęte definicją usług regularnych, w tym szczególnych usług regularnych, oraz których główną cechą jest to, że obejmują przewóz grup pasażerów utworzonych z inicjatywy zleceniodawcy lub samego przewoźnika" (§ 2 pkt 4 rozporządzenia Nr 1073/2009).

Wskazać ponadto należy, że w orzecznictwie przyjmuje się, że zawarte w przepisach dotyczących transportu drogowego sformułowanie "przewóz okazjonalny" należy odczytywać zgodnie ze znaczeniem przymiotnika "okazjonalny", jako "odnoszący się do określonej okazji - okoliczności, sytuacji, wywołany przez nią, dostosowany do niej" (Słownik języka polskiego, pod redakcją prof. dr Mieczysława Szymczaka, t. II, Warszawa 1998, s. 499). W odróżnieniu od przewozów regularnych, przewóz okazjonalny osób wiąże się ze świadczeniem usług przewozowych osób w nadarzających się okazjach, zainicjowanych przez zleceniodawcę lub przewoźnika (por. wyrok NSA z 20 września 2007 r., sygn. akt I OSK 1361/06, publ. Lex nr 384423).

W ocenie Sądu organy obu instancji prawidłowo uznały, że sporny w niniejszej sprawie przewóz stanowił przewóz okazjonalny, co oznacza, że w sprawie zastosowanie mają powyżej przytoczone przepisy. Z okoliczności stany faktycznego ustalonego przez organy w sposób wyczerpujący wynika, że przewóz został wykonany w celach zarobkowych, na zamówienie klienta poprzez aplikację [...] – za przewóz została pobrana opłata w wysokości [...] zł – co wyjaśnił pasażer w trakcie kontroli, dołączając także fakturę za usługę oraz kierowca.

Stosownie do treści art. 13b ust. 1 u.t.d. rozliczenie opłaty za przewóz osób samochodem osobowym, w tym taksówką, z wyjątkiem przewozu okazjonalnego, o którym mowa w art. 18 ust. 4b pkt 2, może się odbywać przy użyciu aplikacji mobilnej spełniającej wymagania określone w przepisach wydanych na podstawie ust. 4 oraz wymagania dla kas rejestrujących mających postać oprogramowania określone w przepisach o podatku od towarów i usług. Regulacja ta weszła jednak w życie dopiero 1 stycznia 2020 r. a wiec już po ujawnieniu nieprawidłowości.

Nie jest przy tym sporny fakt, że skarżąca posiadała licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, wydaną przez Prezydenta Miasta K. [...] r.. Jednak nie spełniła wymogów wynikających z art. 18 ust. 4a oraz ust. 4b pkt 2 u.t.d. Samochód osobowy, którym dokonano przewozu pasażera nie spełniał kryteriów konstrukcyjnych przewidzianych w art. 18 ust. 4a u.t.d., nie był bowiem przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, lecz do przewozu 5 osób wraz z kierowcą, co wynika z zapisów w dowodzie rejestracyjny, którego kopia została załączona do akt sprawy. Nie zostały również spełnione przesłanki z art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d. stanowiącego wyjątek od ogólnej zasady z art. 18 ust. 4a u.t.d.

Z akt sprawy wynika, że co prawda usługa przewozu była świadczona przez kierowcę prowadzącego samochód na zlecenie skarżącej i na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z klientem, ale nie zostały spełnione pozostałe przesłanki określone w art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., tj. umowa nie została zawarta w formie pisemnej lub w formie elektronicznej, o której mowa w art. 781 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, nie nastąpiła w lokalu przedsiębiorstwa będącym nieruchomością albo częścią nieruchomości, po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz została uregulowana na rzecz przedsiębiorcy w formie gotówkowej, choć zgodnie z przepisami mogło to nastąpić tylko wówczas, gdy przebiegało w lokalu przedsiębiorstwa, co nie miało miejsca. Nadto, jak wynika z treści art. 18 ust. 4a pkt 2 u.t.d., przesłanki wymienione w tym przepisie muszą być spełnione łącznie aby możliwe było zastosowanie uregulowanego w tym przepisie wyjątku od wymogów konstrukcyjnych samochodu, którym dokonywany jest przewóz okazjonalny.

Wobec powyższego, w ocenie Sądu, organy obu instancji słusznie uznały, iż skarżąca popełniła naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym wymienione w lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., za które ustawodawca unormował karę pieniężną w wysokości 8.000 zł. oraz lp. 1.12 – brak wypisu licencji, za które ustawodawca przewidział karę w wysokości 500 zł.

Przy czym ustalenia dokonane przez organy Inspekcji Transportu Drogowego w zakresie stwierdzonych naruszeń opisanego w lp. 1.12. i 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., odpowiadają wymogom postępowania administracyjnego uregulowanego w Kodeksie postępowania administracyjnego, w tym normom wynikającym z art. 7, art. 76 § 1 art. 77 § 1 art. 80, art. 86 oraz art. 107 § 3 K.p.a. W ocenie Sądu, organy zgromadziły w sprawie w sposób wyczerpujący materiał dowodowy pozwalający na dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i załatwienie sprawy. Skarżąca była informowana o przebiegu postępowania administracyjnego i miała też prawo czynnego uczestnictwa w toczącym się postępowaniu administracyjnym na każdym jego etapie. Skarżąca korzystała z tego uprawnienia nadsyłając do organu I instancji wyjaśnienia oraz dokumenty uzupełniające materiał dowodowy. W oparciu o poczynione w sprawie ustalenia, skutecznie przez skarżącą nie podważone, organy dokonały prawidłowej subsumpcji prawnej stanu faktycznego do przytoczonych powyżej przepisów prawa materialnego, co skutkowało prawidłowym stwierdzeniem przez organy opisanych powyżej naruszeń.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, Sąd stwierdza, że bezpodstawne jest stanowisko skarżącej, że organy obu instancji błędnie ustaliły, iż pojęcie: "krajowy transport drogowy w zakresie przewozu osób samochodem osobowym" - zdefiniowany w art. 4 pkt 1 i art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d., jest tożsame z pojęciem "przewóz okazjonalny samochodem osobowym" - zdefiniowanym w art. 4 pkt 11 i art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d. Już w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wyraźnie zaznaczył, że nie są to pojęcia tożsame.

Odwołując się do wyżej przeprowadzonej wykładni przepisów prawa materialnego oraz art. 4 pkt 1 u.t.d., zauwazyć należy, że pojęcie "krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym" nie zostało w u.t.d. zdefiniowane. Zdefiniowano natomiast pojęcie "krajowego transportu drogowego". Również art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d., nie definiuje pojęcia "krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym", lecz określa jakimi pojazdami samochodowymi, wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób, wymaga uzyskania licencji. Wreszcie pojęcie "międzynarodowego transportu drogowego" zostało zdefiniowane w art. 4 pkt 2 u.t.d., i jak wynika z art. 18 ust. 2 i ust. 3 u.t.d. w jego zakresie mieszczą się również przewozy okazjonalne, w sytuacji gdy są wykonywane w taki sposób, że jazda pojazdu w ramach przewozu okazjonalnego, między miejscem początkowym i docelowym odbywa się z przekroczeniem granicy Rzeczypospolitej Polskiej. Podobnie przewozy okazjonalne wykonywane w taki sposób, że jazda pojazdu zarejestrowanego w kraju w ramach przewozu okazjonalnego, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, mieszczą się w ramach krajowego transportu drogowego. Potwierdza to, treść art. 18 ust. 5 u.t.d., który expressis verbis dotyczy przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym. Pojęcie zatem "przewozu okazjonalnego" oraz "krajowego transportu drogowego", są pojęciami, których zakres znaczeniowy krzyżuje się. Może zatem przewóz okazjonalny mieścić się w zakresie krajowego transportu drogowego i nie oznacza to utożsamiania obu pojęć. Taka sytuacja wynika z relacji art. 4 pkt 1, pkt 11, art. 5b ust. 1 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 18 ust. 4a i ust. 4b pkt 2 u.t.d., zarzut skargi zatem dotyczący naruszenia przepisów w związku z utożsamieniem przez organy pojęć "krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym" oraz "przewozu okazjonalnego samochodem osobowym", jest niezasadny.

Podobnie za niezasadny należy uznać zarzut naruszenia przez organy art. 18 ust. 4a i ust. 4b pkt 2 w zw. z art. 4 pkt 11 oraz art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d., poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że przedsiębiorca posiadający licencję na przewóz osób samochodem osobowym w krajowym transporcie drogowym aby świadczyć usługi przewozu osób samochodem osobowym musi spełniać warunki przewozu okazjonalnego określone w art. 18 ust. 4a lub ust. 4b pkt 2 u.t.d. Podkreślenia wymaga, że w niniejszej sprawie, stwierdzone podczas kontroli drogowej naruszenie, dotyczyło przewozu okazjonalnego samochodem osobowym niespełniającym kryterium konstrukcyjnego, o którym mowa w art. 18 ust. 4a u.t.d. W takiej sytuacji przewóz okazjonalny mieszczący się w krajowym transporcie drogowym w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, możliwy jest na podstawie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym po spełnieniu wymogów określonych w art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d. skarżąca jednak nie spełniła tych wymogów, co zostało już wcześniej omówione. Należy w tym miejscu natomiast podkreślić, że przyjęcie stanowiska skarżącej, z którego wynika, że przedsiębiorca posiadający licencję na przewóz osób samochodem osobowym w krajowym transporcie drogowym nie musi spełniać warunków z art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., całkowicie podważałoby sens wyodrębniania krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką oraz licencji na taki przewóz. Licencja taka pozwalałaby bowiem na prowadzenie zarobkowej działalności w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, odpowiadającej przewozom osób taksówką, bez konieczności spełnienia wymogów przewidzianych dla uzyskania licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów konstytucyjnych Sąd podziela stanowisko wyrażone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z 15 października 2020 r. sygn. akt III SA/Gl 523/20.

W myśl art. 20 Konstytucji RP społeczna gospodarka rynkowa oparta na wolności działalności gospodarczej, własności prywatnej oraz solidarności, dialogu i współpracy partnerów społecznych stanowi podstawę ustroju gospodarczego Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie zaś z art. 22 Konstytucji RP ograniczenie wolności działalności gospodarczej jest dopuszczalne tylko w drodze ustawy i tylko ze względu na ważny interes publiczny. Z kolei art. 31 ust. 3 stwierdza, że ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw. Wreszcie zgodnie z art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. Nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny.

Wskazując na powyższe przepisy Konstytucji, strona podniosła, że zostały one naruszone przez ich niezastosowanie i zastosowanie art. 18 ust. 4a i 4b pkt 2 w zw. z art. 4 pkt 11 u.t.d., które wprowadzają arbitralne i naruszające zasadę proporcjonalności wymogi, które muszą spełnić przedsiębiorcy świadczący usługi przewozu na podstawie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodami osobowymi w porównaniu do podmiotów świadczących usługi przewozu osób na podstawie licencji na taksówkę.

WSA w Gliwicach, kwestionując to stanowisko zauważył, że porównanie, czy dane rozwiązania prawne nie stanowią regulacji naruszających zasadę równości wobec prawa może nastąpić tylko w stosunku do podmiotów charakteryzujących się tą samą cechą relewantną i następuje tylko wówczas, gdy mimo posiadania tej samej cechy, są one traktowane odmiennie. Nie można zatem mówić o naruszeniu równości wobec prawa w sytuacji, gdy jedni przewoźnicy posiadają licencję na przewóz osób taksówką, a inni nie. Warunki udzielenia licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką określa art. 6 u.t.d., a samochodem osobowym i przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób wraz z kierowcą - art. 5c u.t.d. Porównanie obu regulacji prowadzi do wniosku, że podmiot, który chce uzyskać licencję na taksówkę musi spełnić więcej warunków niż podmiot uzyskujący licencję na przewozy osób samochodem osobowym lub pojazdem przeznaczonym dla więcej niż 7 osób. Art. 6 u.t.d. wskazuje m.in. na wymóg niekaralności kierowcy za określone przestępstwa, ukończenie odpłatnego szkolenia w zakresie transportu drogowego taksówką, w przypadku gmin liczących powyżej 100000 mieszkańców potwierdzonego zdanym egzaminem, powtarzanym nie rzadziej niż raz do roku. Na mocy innych przepisów obowiązany jest także do posiadania taksometru i kasy fiskalnej.

W sytuacji, gdy wszystkie te wymogi nie ciążą na przewoźniku świadczącym usługi w zakresie przewozu osób samochodem osobowym trudno mówić, że konieczność wykonywania przewozów osób na określonych innych zasadach stanowi kryterium dyskryminujące przewoźników działających na podstawie licencji na przewóz osób samochodami osobowymi. Zdaniem Sądu świadczy to raczej o tym, że są to zasady mające na celu wyrównanie pozycji rynkowej obu grup przewoźników w sytuacji, gdy określone wymogi muszą spełnić jedynie przedsiębiorcy świadczący usługi taksówką, a także ścisłe rozgraniczenie obu rodzajów przewozów. Wskazuje na to także art. 18 ust. 5 u.t.d. 5 stanowiący, że przy wykonywaniu przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą zabrania się:

1) umieszczania i używania w pojeździe taksometru;

2) umieszczania w sposób widoczny i czytelny z zewnątrz pojazdu oznaczeń z nazwą, adresem, telefonem, adresem strony internetowej przedsiębiorcy lub innych oznaczeń mających na celu identyfikację przedsiębiorcy, a także reklam usług taksówkowych i przedsiębiorców świadczących takie usługi;

3) umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych.

Natomiast wolność działalności gospodarczej nie ma charakteru absolutnego i tę zasadę Konstytucyjną należy rozumieć nie tak, że każdemu wolno podejmować każdą działalność gospodarczą i że nie podlega ona żadnej reglamentacji, bo doprowadziłoby to do oczywistego chaosu, lecz tak, że każdy ma równy dostęp do wykonywania działalności po spełnieniu jednakowych dla wszystkich wymagań. Nie można bowiem utożsamiać wymogów regulujących podejmowanie określonej działalności z ograniczeniem swobody działalności gospodarczej. Zdaniem Sądu ma to raczej na celu zabezpieczenie interesu ogólnego poprzez wykonywanie działalności gospodarczej przez osoby posiadające konieczne kompetencje, przy zachowaniu wymogów szczególnie istotnych z puntu widzenia charakteru prowadzonej działalności np. sanitarnych w przypadku lokali gastronomicznych czy bezpieczeństwa powszechnego i ochrony środowiska w przypadku wydobywania kopalin. Natomiast pomimo, że skarżąca zarzuca, że przepisy art. 18 ust. 4a i 4b pkt 2 w zw. z art. 4 pkt 11 u.t.d. mają charakter dyskryminujący w stosunku do przedsiębiorców świadczących usługi w zakresie przewozu osób taksówką, to z akt sprawy nie wynika, aby skarżąca posiadała lub występowała o tę - jej zdaniem - uprzywilejowaną licencję na wykonywanie przewozów taksówką.

Z tego samego względu nie jest niekonstytucyjne i arbitralne kryterium różnicujące dopuszczające wykonywanie przewozów okazjonalnych pojazdami samochodowymi przeznaczonymi konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. O ile bowiem w przedmiotowej sprawie przewóz był wykonywany typowym samochodem osobowym, jakie powszechnie są używane dla potrzeb prywatnych (i tak jest z reguły w przypadku przewozów zamawianych przez aplikację (...), co jest wiadome notoryjnie), o tyle charakter i wielkość pojazdu przeznaczonego do przewozu powyżej 7 osób jest tego rodzaju, że znacznie ogranicza możliwość wystąpienia sytuacji, gdy taki pojazd służący w zasadzie celom prywatnym ubocznie i dodatkowo będzie używany do zarobkowego przewozu osób, jak to miało miejsce w badanej sprawie.

Po wtóre nie jest też tak, że wykonywanie przewozów okazjonalnych samochodem osobowym jest wykluczone, a jedynie wymaga spełnienia dodatkowych wymogów, określonych w art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., tj. zawarcia umowy pisemnej lub w formie elektronicznej w lokalu przedsiębiorstwa, po ustaleniu opłaty ryczałtowej przed rozpoczęciem przewozu i jej uregulowaniem (co do zasady) w formie bezgotówkowej. Zatem ustawa zawiera regulacje zapewniające przewoźnikowi możliwość wyboru jednej lub drugiej formy wykonywania działalności. Natomiast celem zróżnicowania możliwości wykonywania przewozów na różnych zasadach (trzy odrębne licencje, odmienne pojazdy) jest - jak już wyżej wskazano - zapewnienie w praktyce realizacji przewozów przez różnych przewoźników.

Innymi słowy skoro skarżąca jest podmiotem gospodarczym prowadzącym działalność w innym zakresie niż przewozy taksówkowe, to nie może domagać się identycznych warunków wykonywania działalności jak osoba, która taką działalność wykonuje, natomiast wyrazem swobody działalności gospodarczej jest, że może o takie uprawnienie wystąpić i je nabyć po spełnieniu określonych prawem warunków.

Wobec powyższego za niezasadne należało uznać zarzuty naruszenia przepisów konstytucyjnych wyrażone w pkt 2 lit. b, c i d skargi, a w związku z tym nie dopatrzył się też wątpliwości co do zgodności powołanych przepisów z Konstytucją, zatem występowanie do Trybunału Konstytucyjnego, o co wnosił skarżący, uznał za niecelowe.

Także za niezasadny, w ocenie Sądu, należy uznać zarzut dotyczący błędnego przyjęcia przez organy, iż art. 5b ust. 1, art. 18 ust 4a i 4b w związku z art. 4 pkt 11 u.t.d., może być zastosowany wobec skarżącej, w sytuacji gdy przedmiotowe przepisy stanowią przepisy techniczne, które nie zostały prawidłowo notyfikowane Komisji Europejskiej w świetle art. 8 ust. 1 dyrektywy nr 98/34/ WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U.UE.L.1998.204.37), a więc zdaniem TSUE na taki przepis nie można się powoływać wobec jednostek.

Jak wynika z art. 1 pkt 2 dyrektywy nr 98/34/ WE, "usługa" to każda usługa społeczeństwa informacyjnego, to znaczy każda usługa normalnie świadczona za wynagrodzeniem, na odległość, drogą elektroniczną i na indywidualne żądanie odbiorcy usług. Jak dalej stanowi przepis dyrektywy "na odległość" oznacza usługę świadczoną bez równoczesnej obecności stron, "drogą elektroniczną" oznacza, iż usługa jest przesyłana pierwotnie i otrzymywana w miejscu przeznaczenia za pomocą sprzętu elektronicznego do przetwarzania (włącznie z kompresją cyfrową) oraz przechowywania danych, i która jest całkowicie przesyłana, kierowana i otrzymywana za pomocą kabla, odbiornika radiowego, środków optycznych lub innych środków elektromagnetycznych, "na indywidualne żądanie odbiorcy usług" oznacza, że usługa świadczona jest poprzez przesyłanie danych na indywidualne żądanie. Taką samą definicje usługi zawiera obecnie obowiązująca dyrektywy (UE) nr 2015/1535 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 9 września 2015 r. ustanawiająca procedurę udzielania informacji w dziedzinie przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (ujednolicenie) (Dz.U.UE.L.2015.241.1), w art. 1 ust. 1 lit b.

Usługa przewozu nie jest usługą świadczoną na odległość drogą elektroniczną. O świadczeniu usługi drogą elektroniczną nie świadczy fakt, że wolę skorzystania z niej konsument ujawnił przy użyciu aplikacji w smartfonie, gdyż świadczenie usługi polega na wykonaniu przewozu przy wykorzystaniu odpowiedniego pojazdu. Nadto zgodnie z art. 1 ust. 1 lit. b ppkt (i) Dyrektywy, świadczenie usługi "na odległość" wskazuje, że usługa świadczona jest bez równoczesnej obecności jej stron, co z oczywistych względów nie może się ziścić w przypadku usługi przewozu.

Z powyższego wynika, że do usług przewozu osób, w tym usług przewozów okazjonalnych, nie znajdowała zastosowania dyrektywa nr 98/34/ WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r., co oznacza również, że art. 5b ust. 1, art. 18 ust 4a i 4b w związku z art. 4 pkt 11 u.t.d., nie są przepisami technicznymi w rozumieniu tej dyrektywy i nie podlegały notyfikacji Komisji Europejskiej.

Nadto dla zastosowania Dyrektywy nie ma znaczenia okoliczność sposobu zawarcia umowy przy użyciu aplikacji (...). Wyrokiem z 20 grudnia 2017 r. (sygn. akt C 434/15) Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że art. 56 TFUE w zw. z art. 58 ust. 1 TFUE, a także art. 2 ust. 2 lit. d dyrektywy 2006/123/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r. dotyczącej usług na rynku wewnętrznym i art. 1 pkt 2 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego, zmienionej dyrektywą 98/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 lipca 1998 r., do którego odsyła art. 2 lit. a dyrektywy 2000/31/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 8 czerwca 2000 r. w sprawie niektórych aspektów prawnych usług społeczeństwa informacyjnego, w szczególności handlu elektronicznego w ramach rynku wewnętrznego (dyrektywy o handlu elektronicznym), należy interpretować w ten sposób, że usługę pośrednictwa, taką jak ta, o której mowa w postępowaniu przed TSUE, która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów, poprzez aplikację na inteligentny telefon (smartphone), między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami, a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu" w rozumieniu art. 58 ust. 1 TFUE. Tego rodzaju usługę należy zatem wyłączyć z zakresu stosowania art. 56 TFUE, dyrektywy 2006/123 i dyrektywy 2000/31. Trybunał wskazał, że usługa pośrednictwa świadczona przez przedsiębiorstwo polega na selekcjonowaniu właścicieli pojazdów niebędących zawodowymi kierowcami, którym przedsiębiorstwo dostarcza aplikację, bez której, po pierwsze kierowcy ci nie świadczyliby usług przewozowych, a po drugie, osoby chcące przebyć trasę miejską, nie miałyby dostępu do usług owych kierowców. Omawianą usługę pośrednictwa pomiędzy klientem (pasażerem) a kierowcą Trybuna uznał za integralną część złożonej usługi, której głównym elementem jest usługa przewozowa, wobec czego należy zakwalifikować ją jako usługę w dziedzinie transportu, a nie usługę społeczeństwa informacyjnego i podlega ona nie postanowieniom art. 56 TFUE dotyczącego swobodnego przepływu usług w ogólności, lecz postanowieniom art. 58 ust. 1 TFUE, będącego przepisem szczególnym, w myśl którego swobodę przepływu usług w dziedzinie transportu regulują postanowienia tytułu dotyczące transportu. Skoro TSUE potraktował firmę pośredniczącą jako wykonującego w części usługę transportową (w zakresie pośrednictwa), to tym bardziej skarżący, jako realizator tej usługi (przewóz pasażerów) również wykonuje niepodlegającą Dyrektywie usługę transportową (zob. wyrok WSA w Gliwicach z 1 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Gl 1048/18; wyrok WSA w Warszawie z 27 lutego 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 2358/17., wyrok WSA w Gdańsku z 17 października 2019 r. sygn. akt III SA/Gd 501/19 czy również wyrok WSA w Gdańsku z 28 listopada 2019 r. sygn. akt III SA/Gd 668/19).

Z tych tez powodów Sąd nie znalazł uzasadnionych podstaw faktycznych i prawnych do kierowania do Trybunału Sprawiedliwości UE pytania prejudycjalnego, o co w pkt III skargi wnosiła skarżąca.

Wszystkie wyroki, które zostały powołane w uzasadnieniu publikowane są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych.

Niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie niejawnym. Zgodnie z art. 15zzs(4) ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374 ze zm., dalej: "ustawa o covid"), przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W związku z tym zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 6 listopada 2020 r. , a także z braku technicznych możliwości przeprowadzenia zdalnie rozprawy z udziałem stron – Sąd rozpoznał tę skargę na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy o covid.

Zastosowany tryb nie wpłynął na ograniczenie praw stron postępowania sądowoadministracyjnego, Sąd bowiem w świetle art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm., dalej: "P.p.s.a."), rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd rozpoznaje zatem sprawę całościowo badając w sposób zupełny legalność zaskarżonej decyzji, orzekając przy tym w składzie trzech sędziów podobnie jak na posiedzeniu jawnym.

Kierując się wyżej wskazanymi kryteriami z art. 3 § 1 P.p.s.a oraz art. 134 P.p.s.a na podstawie art. 151 P.p.s.a sąd oddalił skargę jako niezasadną.