Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 392/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-05-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Pomoc publiczna
Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 21 ust. 5, art. 26 ust. 1,  ust. 2, ust. 5
journal: Dz.U. 2004 nr 116 poz 1206
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju
journal: Dz.U. 2004 nr 207 poz 2117
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI z dnia 8 września 2004 r. w sprawie Uzupełnienia Sektorowego Programu  Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004-2006"

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Joanna Zabłocka (spr.), Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Protokolant - Sylwia Wojtkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 maja 2008 r. sprawy ze skargi K. R. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie dofinansowania projektu ze środków z budżetu Unii Europejskiej. oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] października 2007 r. umarzającą na podstawie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego postępowanie w sprawie przyznania pomocy w związku ze złożonym przez K. R. wnioskiem o dofinansowanie realizacji projektu w ramach Działania 1.1 "Inwestycje w gospodarstwach rolnych" Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 –2006".

W uzasadnieniu decyzji organ orzekający w I instancji wyjaśnił, że w odpowiedzi na ogłoszenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Prezesa ARiMR dotyczące naboru wniosków w dniu 16 kwietnia 2007 r. w ramach działania 1.1 "Inwestycje w gospodarstwach rolnych" Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 –2006" do [...] Oddziału Regionalnego wpłynęło [...] wniosków. Przyznana dla województwa [...] w ramach tego programu pula środków wynosiła [...] zł, natomiast kwota pomocy wnioskowanej kilkakrotnie przewyższała pulę przyznanych środków. Przeprowadzono losowanie , którego celem było ustalenie kolejności weryfikacji złożonych wniosków. O kolejności zawierania umów decydowała data kompletności wniosku zgodnie z Uzupełnieniem Sektorowego Programu Operacyjnego stanowiącym załącznik do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 września 2004 r. (Dz. U. Nr 207, poz.2117). Pisma o uzupełnienie wniosków były kierowane wg kolejności ustalonej w wyniku losowania. Ponieważ przepisy powołanego wyżej rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 września 2004 r. w części 3.1. przewidują , że projekty przyjmowane są do realizacji w ramach dostępnych środków, a wnioski kompletne weryfikowane w kolejności ustalonej w drodze losowania wyczerpały pulę środków przyznanych dla województwa [...], wnioskodawczyni nie została wezwana do uzupełnienia złożonego wniosku.

Orzekając jako organ II instancji Prezes ARiMR stwierdził, że K. R. złożyła dnia 16 kwietnia 2007 r. w [...] Oddziale Regionalnym w W. wniosek o dofinansowanie realizacji projektu w zakresie działania "Inwestycje w gospodarstwach rolnych" w ramach SPO "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 –2006". W [...] Oddziale regionalnym zostało złożonych [...] wniosków, z tego [...] zakwalifikowano do losowania. Wniosek K. R. został wylosowany w poz. [...]. Wnioski, które zweryfikowano pozytywnie pod kątem kompletności i poprawności formalnej oraz zgodności z Programem przed wnioskiem K. R. wyczerpały limit środków dla województwa [...]. Wobec powyższego uznano, że wysyłanie do wnioskodawcy prośby o uzupełnienie wniosku o dofinansowanie stało się bezprzedmiotowe.

Na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...].12.2007 r. skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła rażące naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie §1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 września 2004r. w sprawie uzupełnienia Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004- 2006", a w szczególności załącznika do rozporządzenia w części trzeciej "Opis Działań Uzupełnienia Programu". Zarzuciła również naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 35, 36, 105 § 1, 107, 6, 7, 8 i 9 Kodeksu postępowania administracyjnego. Rozwijając zarzuty w motywach skargi oraz piśmie procesowym z dnia 29 kwietnia 2008 r. podniosła, że z uzasadnień decyzji obu instancji wynika, że jej wniosek w ogóle nie został zweryfikowany i rozpatrzony, bowiem weryfikacji podlegały tylko wnioski wylosowane przez powołaną w tym celu komisję. Kolejność składania wniosków nie miała więc żadnego znaczenia ani dla weryfikacji ani dla przyjęcia wniosku do realizacji. Podkreśliła, że wniosek złożyła dnia 16 kwietnia 2007 r., wniosek został zarejestrowany pod numerem kancelaryjnym [...]. Termin weryfikacji i rozpatrzenia wniosku był dwa razy zmieniany postanowieniami wydanymi w trybie art. 36 Kpa, a skarżącą błędnie pouczono, że na te postanowienia nie przysługuje zażalenie.

Zarzuciła ponadto, że w celu ustalenia kolejności rozpatrywania wniosków przeprowadzono losowanie, którego podstawą było ogłoszenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 16 kwietnia 2007 r. jednak w decyzji organu zarówno I jak i II instancji nie wskazano miejsca publikacji ogłoszenia oraz podstawy prawnej do wydania tego typu "aktu prawnego". Powołując się na przepis art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju, który wskazuje, że uzupełnienie programu powinno określać między innymi szczegółowe zasady udzielania dofinansowania i jego maksymalną wysokość oraz na wydane na podstawie tego przepisu rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 września 2004 r. w sprawie Uzupełnienia Sektorowego Programu Operacyjnego " Restrukturyzacja i Modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 – 2006" wskazała, że w załączniku do tego rozporządzenia szczegółowo uregulowano kwestię przyjmowania wniosków do rozpatrzenia stanowiąc, że w przypadku złożenia wniosku nieprawidłowo wypełnionego lub bez wymaganych załączników instytucja wdrażająca wzywa w formie pisemnej ubiegającego się o dofinansowanie do uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania. Projekty zgodne z wymaganiami przyjmowane są do realizacji według kolejności złożenia (rejestracji) wniosków w ramach dostępnych środków. Zarzuciła, że wbrew tym zasadom Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na podstawie wydanego przez siebie ogłoszenia w sposób zasadniczy zmienili zasady wdrażania programu ustalając, że wnioski złożone w terminie zostaną poddane losowaniu, które ustali kolejność ich weryfikacji, a w przypadku gdy wniosek będzie wymagał dokonania poprawek lub uzupełnień ARiMR poinformuje o tym wnioskodawcę, a kolejność wniosku zostanie zmieniona zgodnie z datą dostarczenia ostatniej poprawki lub uzupełnienia, uwzględniając pierwszeństwo wniosków, które od początku były poprawne i kompletne. Zarzuciła, że ogłoszenie to zmieniło zasady weryfikacji rozpoznawania wniosków określone rozporządzeniem z 8 września 2004 r., co stanowi rażące naruszenie prawa. Przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte w dniu złożenia wniosku, a o tym czy dany wniosek weryfikować czy nie zadecydowało losowanie, wnioski nie wylosowane w ogóle nie były weryfikowane, a postępowanie nimi wszczęte umorzono w powodu bezprzedmiotowości. Podkreśliła, że skoro ustawodawca nakazuje dokonywanie wyboru projektów według zgłoszeń, to oczywistym jest, że według tej samej zasady należało dokonać weryfikacji wniosków jako czynności poprzedzającej wybór danego wniosku. Zarzuciła brak jasności w wyborze wniosków, co jest złamaniem podstawowych reguł postępowania, w szczególności reguły przejrzystości oraz bezstronności opisanej w Systemie wdrażania działań jako jednej z podstawowych zasad zatwierdzania projektów do realizacji. Przyjęta forma i zasady rozpatrywania wniosków naruszają w ocenie skarżącej nie tylko przepisy ww. rozporządzenia ale także podstawowe zasady postępowania administracyjnego: art. 6 K.p.a. zasadę legalności, art. 7 K.p.a. zasadę praworządności i art. 8 K.p.a. zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. Podniosła, iż okoliczności sprawy wskazują, że po podjęciu decyzji o losowaniu w [...] Oddziale ARiMR nie weryfikowano już żadnych wniosków, a jedynie na podstawie art. 36 K.p.a. zmieniano termin rozpatrzenia wniosków, zaniechano bieżącej, według wpływu procedury weryfikacji wniosków i procedury ich ewentualnego uzupełniania, a zgodnie z przepisami weryfikacji powinien być poddany każdy wniosek złożony w terminie.

W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wyjaśnił, że organ umorzył postępowanie o przyznanie pomocy finansowej uznając, że stało się ono bezprzedmiotowe w momencie, w którym skończyły się środki finansowe stanowiące pomoc rozdysponowywaną w ramach naboru wniosków z 16 kwietnia 2007 r. Skoro bowiem celem postępowania było ustalenie spełniania przez skarżącą przesłanek do otrzymania pomocy finansowej, to brak środków finansowych stanowiących tę pomoc, czyli brak przedmiotu postępowania powodował skutek w postaci jego bezprzedmiotowości i konieczność umorzenia postępowania. Wyjaśnił, że wniosek skarżącej znajdował się w wyniku kolejności ustalonej w drodze losowania na pozycji [...] na [...] wniosków złożonych w [...] Oddziale Regionalnym ARiMR. Do weryfikacji formalnej przystępowano w kolejności ustalonej w drodze losowania. Dnia [...] lipca 2007 r. ustalono wstępnie, że została wyczerpana pula środków pomocowych. Nastąpiło to w momencie, w którym stwierdzono stan poprawności i kompletności [...] wniosku, a suma pomocy finansowej, na którą opiewało tych [...] wniosków osiągnęła kwotę [...] zł, co oznaczało, że z puli środków do wykorzystania w województwie [...] pozostało [...] zł. Z wnioskodawcami, których wnioski stały się kompletne przed [...] lipca 2007 r. zawierano umowy o dofinansowanie, jednocześnie weryfikowano pozostałe wnioski na wypadek, odmowy zawarcia umowy przez któregoś z beneficjentów, którego wniosek zweryfikowano pozytywnie przed [...] lipca 2007 r. i zwolnienia w ten sposób środków dla niego zarezerwowanych. Do weryfikacji wniosku skarżącej przystąpiono [...] sierpnia 2007 r. zgodnie z kolejnością weryfikacji ustaloną w drodze losowania. Ostatnią umowę w ramach programu zawarto w [...] Oddziale ARiMR [...] października 2007 r. Z momentem zawarcia tej umowy wyczerpane zostały środki finansowe przeznaczone na dofinansowanie projektów i następnego dnia, tj. [...] października 2007 r. Dyrektor [...] Oddziału ARiMR wydał decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie z wniosku skarżącej. Podkreślił, że Agencji nie można zarzucić naruszenia "zasad wdrażania programu", ponieważ prawodawca w ogóle nie uregulował trybu dokonywania naboru wniosków o przyznanie pomocy w ramach Programu i sposobu w jaki ma nastąpić ustalenie kolejności weryfikacji formalnej wniosków. Podniósł, że cytowane w skardze przepisy rozporządzenia przestały obowiązywać 25 kwietnia 2006 r. z dniem wejścia w życie rozporządzenia MRiRW z 18 kwietnia 2006 r. w sprawie zmiany rozporządzenia w sprawie Uzupełnienia Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 –206" (Dz. U. Nr 69, poz.488). Przeprowadzone losowanie i wskazane w ogłoszeniu z [...] kwietnia 2007 r. (opublikowanym z [...]) zasady naboru wniosków nie naruszają przepisów. Ogłoszenie zostało przygotowane i opublikowane na podstawie i w trybie § 4 umowy z 16 września 2004 r. zawartej pomiędzy Ministrem Rolnictwa i Rozwoju Wsi a Agencją Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, która to umowa została zawarta na podstawie art. 21 ust. 5 ustawy o Narodowym Planie Rozwoju.

Podniósł, że skarżąca zarzucając naruszenie przepisu określającego kolejność zawierania umów o dofinansowanie myli ustalenie kolejności zawierania umów o dofinansowanie projektu z kolejnością weryfikacji wniosków o dofinansowanie projektu. Przepis określa bowiem wprost wyłącznie kolejność przyjmowania wniosków do realizacji, przez co zgodnie z definicją zawartą w ww. rozporządzeniu należy rozumieć moment zawarcia umowy o dofinansowanie projektu. Żaden przepis nie reguluje kolejności w jakiej Agencja ma przystąpić do weryfikacji formalnej wniosków. Wyjaśnił, że ze względu na duże zainteresowanie rolników ubieganiem się o pomoc finansową ze środków SPO "restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 – 2006" oraz stosunkowo niewielką pulą środków do rozdysponowania Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi jako instytucja zarządzająca SPO ustalił, że kolejność weryfikacji wniosków zostanie ustalona w drodze losowania , co znalazło wyraz w treści ogłoszenia. Minister uznał, że tylko taki tryb zapobiegnie arbitralności w przystępowaniu do weryfikacji wniosków i który zapewnia kontrolę z zewnątrz poprzez przeprowadzenie losowania przy udziale przedstawicieli samorządu rolniczego oraz ARiMR w oparciu o system informatyczny, bowiem problem stanowiłyby w szczególności wnioski dostarczone za pośrednictwem Poczty Polskiej w partiach po kilkaset wniosków, nie zawierające oznaczeń, które pozwoliłyby na uporządkowanie kolejności wniosków w sposób obiektywny. Losowaniu poddane zostały wszystkie wnioski , w tym wniosek skarżącej, który został formalnie zweryfikowany.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych aktów administracyjnych sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na ten wynik, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; powoływanej dalej jako "p.p.s.a.").

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji wydanej przez Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, tj. badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności zarówno z przepisami procesowymi, jak i z normami prawa materialnego, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego oraz, że przy jej wydawaniu nie doszło do naruszenia przepisów postępowania w stopniu, który mógłby mieć wpływ na wynik postępowania.

Skarżąca K. R. złożyła dnia 16 kwietnia 2007 r. w [...] Oddziale Agencji Restrukturyzacji I Modernizacji Rolnictwa wniosek o dofinansowanie realizacji projektu w zakresie działania "Inwestycje w gospodarstwach rolnych" w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego "restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 – 2006" . Wniosek został zarejestrowany jako drugi w kolejności składanych wniosków. Wniosek był niekompletny, co stwierdzono w postępowaniu weryfikacyjnym.

W prawie krajowym sprawy związane z przyznawaniem pomocy w sektorze, którego dotyczy niniejsza sprawa zostały uregulowane w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju (Dz. U. Nr 116, poz.1206 ze zm.),zwanej dalej ustawą o NPR oraz wydanym na podstawie tej ustawy rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 września 2004 r. w sprawie Uzupełnienia Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004-2006" (Dz. U. Nr 207, poz. 2117 ze zm.). Na to, że ustawa o NPR obowiązywała nadal w 2007 r. wskazuje treść art. 44 ustawy budżetowej na 2007 r.(Dz. U. Nr 15, poz. 90) stanowiący, iż "Limity kwot zobowiązań oraz wydatków w roku 2007 i kolejnych latach obowiązywania Narodowego Planu Rozwoju 2004-2006 są ujęte w wykazie stanowiącym załącznik nr 15."

Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju ubiegający się o dofinansowanie z publicznych środków wspólnotowych w ramach sektorowych programów operacyjnych składa wniosek do instytucji zarządzającej, instytucji wdrażającej albo zarządu województwa, zgodnie z systemem realizacji określonym w tym programie. Zgodnie z ust. 2 art. 26 ustawy o NPR dofinansowanie projektów zgłoszonych do realizacji w ramach programów, o których mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1 i 3 (tj. sektorowych programach operacyjnych i innych programach operacyjnych) przyznaje instytucja zarządzająca, działająca w jej imieniu instytucja wdrażająca albo instytucja pośrednicząca, jeżeli tak stanowi system realizacji danego programu. Zgodnie natomiast z art. 26 ust. 5 warunki dofinansowania określa umowa o dofinansowanie projektu zawarta z beneficjentami przez instytucję zarządzającą programem, instytucję wdrażającą lub działającą w imieniu instytucji zarządzającej instytucję pośredniczącą, lub decyzja gdy instytucja zarządzająca albo pośrednicząca jest równocześnie beneficjentem.

W postępowaniu dotyczącym realizacji zadań w ramach SPO "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich instytucją zarządzającą jest Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, a instytucją wdrażającą Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na podstawie ww. Rozporządzenia MRiRW z 8.08.2004 r. oraz umowy zawartej z MRiRW dnia 16 września 2004 r.

Kwestia charakteru prawnego orzeczenia wydawanego na podstawie art. 26 ust. 2 ustawy o NPR była przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego, który uchwałą podjętą w składzie 7 sędziów dnia 22 lutego 2007 r. sygn. akt II GPS 3/06 stwierdził, że orzeczenie to jest decyzją administracyjną. Uchwała podjęta została wprawdzie w sprawie dotyczącej wniosku o dofinansowanie projektu zgłoszonego w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom", to jednak wobec faktu, że orzeczenie w sprawie tamtego programu wydane było tak jak w niniejszej sprawie w oparciu o art. 26 ustawy o NPR, rozstrzygnięcie dokonane przez NSA ma zastosowanie w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu uchwały NSA wskazał między innymi, że przepisy art. 26 ustawy o NPR wskazują na istnienie wyraźnie wyodrębnionych dwóch etapów postępowania w sprawach dotyczących dofinansowania z publicznych środków wspólnotowych projektów zgłaszanych w ramach sektorowych programów operacyjnych - unormowanych osobno, w dwóch różnych ustępach art. 26 tej ustawy. Pierwszy etap to postępowanie wszczynane na skutek wniosku podmiotu ubiegającego się o dofinansowanie z publicznych środków wspólnotowych projektu w ramach m.in. sektorowego programu operacyjnego. W tym etapie następuje rozpoznanie wniosku przez instytucję zarządzającą lub instytucję wdrażającą, stosownie do przyjętego systemu realizacji. Etap ten kończy się wydaniem rozstrzygnięcia na podstawie art. 26 ust. 2 ustawy. Dopiero po pozytywnym dla strony rozstrzygnięciu następuje drugi etap postępowania, którym jest zawarcie umowy określającej warunki dofinansowania projektu (art. 26 ust. 5 ustawy).

Zdaniem składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, w świetle art. 26 ust. 2 ustawy o NPR rozstrzygnięcia podejmowane w pierwszym etapie przedstawionej wyżej, złożonej procedury mają charakter indywidualnych rozstrzygnięć władczych i jednostronnych. Użyte przez ustawodawcę określenie "przyznaje dofinansowanie" należy interpretować jako stworzenie podstawy prawnej do wydania przez ARiMR decyzji administracyjnej.

Procedura uzyskania pomocy uregulowana została w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 września 2004 r. w sprawie Uzupełnienia Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 – 2006" (Dz. U. Nr 207, poz. 2117 ze zm.), w załączniku w brzmieniu ( według stanu prawnego na datę złożenia wniosku w niniejszej sprawie) nadanym rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 kwietnia 2006 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie Uzupełnienia Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004-2006" (Dz. U. Nr 69, poz. 488). W ust. 3.1.1. Działanie 1.1. "Inwestycje w gospodarstwach rolnych" w sposób następujący opisano system wdrażania:

1/ Wnioski o dofinansowanie realizacji projektu składa się w OR ARiMR właściwym ze względu na miejsce realizacji projektu, zgodnie z trybem określonym w odrębnych przepisach.

2/ Wniosek o dofinansowanie realizacji projektu podlega w OR ARiMR ocenie formalnej, w szczególności pod względem poprawności jego wypełnienia i kompletności załączników.

3/ W przypadku złożenia wniosku nieprawidłowo wypełnionego lub bez wymaganych załączników, instytucja wdrażająca wzywa, w formie pisemnej, ubiegającego się o dofinansowanie projektu do uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania.

4/Wniosek o dofinansowanie realizacji projektu podlega weryfikacji pod względem zgodności z celami i zasadami działania...

5/ Projekty zgodne z wymaganiami określonymi dla działania 1.1. "Inwestycje w gospodarstwach rolnych" przyjmowane są do realizacji według kolejności złożenia wniosków poprawnie wypełnionych wraz z wymaganymi załącznikami, w ramach dostępnych środków. W przypadku gdy we wniosku dokonywano poprawek lub uzupełnień, o kolejności przyjęcia projektu do realizacji decyduje dzień dokonania ostatniej poprawki lub ostatniego uzupełnienia.

Przyjęcie projektu do realizacji następuje z dniem zawarcia umowy o dofinansowanie projektu między ARiMR i wnioskodawcą. Umowa o dofinansowanie projektu jest przesyłana wnioskodawcy, a jej podpisanie następuje w OR ARiMR.

Szczegółowe zasady rozpatrywania wniosków o dofinansowanie realizacji projektu i wniosków o płatność są określone w procedurach ARiMR zatwierdzonych przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.".

Wobec przesądzenia przez ww Uchwałę składu siedmiu Sędziów NSA, że określone w ustawie o NPR "przyznanie dofinansowania" ma charakter decyzji administracyjnej należy stwierdzić, że złożenie wniosku o dofinansowanie wszczyna postępowanie administracyjne.

Oceniając przeprowadzone przez ARiMR postępowanie Sąd nie stwierdził, aby było ono prowadzone z naruszeniem procedury ustalonej ustawą o NPR oraz cytowanym wyżej rozporządzeniem. Rozporządzenie to wskazało, że szczegółowe zasady rozpatrywania wniosków o dofinansowanie realizacji projektu i wniosków o płatność są określone w procedurach ARiMR zatwierdzonych przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi." Należy stwierdzić, że procedura składania wniosków oraz ich weryfikacji została określona w ogłoszeniu wydanym wspólnie przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. W ogłoszeniu jako dzień składania wniosków wskazano 16 kwietnia 2007 r. Wnioski mogły być składane bezpośrednio w Oddziale Regionalnym ARiMR właściwym dla miejsca realizacji projektu, mogły być również wysyłane pocztą, również kurierską . Złożenie lub wysłanie wniosku musiało nastąpić w dniu 16.04.2007r. Ogłoszenie zawierało również informację, że wnioski złożone w terminie zostaną poddane losowaniu, które ustali kolejność ich weryfikacji w poszczególnych oddziałach Agencji. Tak więc każda osoba składająca wniosek o dofinansowanie miała świadomość, że jej wniosek zostanie poddany weryfikacji w kolejności ustalonej w drodze losowania.

Należy zauważyć, że przepisy ustawy ani rozporządzenia nie określiły sposobu , w tym kolejności, weryfikacji wniosków; określona została tylko kolejność przyjmowania wniosków do realizacji, przy czym przyjęcie do realizacji następuje poprzez zawarcie przez instytucję wdrażającą - ARiMR umowy z beneficjentem. Podniesiony przez skarżącą zarzut, iż wobec faktu, że przyjmowanie wniosków do realizacji następuje w kolejności ich złożenia, weryfikacja wniosków powinna być dokonywana też według tej zasady, choć na pierwszy rzut oka logiczny, nie znajduje jednak uzasadnienia w przepisach. Ponadto , wobec dopuszczenia możliwości składania wniosków również za pośrednictwem poczty zasada ta nie mogła być przyjęta jako niemożliwa do zrealizowania. Nie umieszczanie przez pocztę na przesyłkach godziny ich nadania czyniło niemożliwym ustalenie kolejności złożenia wniosków na poczcie i ustalenia pierwszeństwa złożenia między samymi wnioskami nadanymi na poczcie oraz między wnioskami składanymi na poczcie i składanymi bezpośrednio w oddziałach ARiMR.

Wobec powyższego Sąd stwierdził, że zarzuty skarżącej o naruszeniu przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 września 2004 r. oraz o zmianie określonych przepisami tego rozporządzenia zasad weryfikacji wniosków przez ogłoszenie są nieuzasadnione. Na marginesie należy zauważyć, że zarzut naruszenia § 1 oraz załącznika tego rozporządzenia jest zarzutem naruszenia prawa procesowego, a nie prawa materialnego, ponieważ przepisy rozporządzenia regulują tryb postępowania w sprawie o przyznanie dofinansowania są więc przepisami prawa procesowego, a nie materialnego.

Niezasadny jest również zarzut, że kolejność składania wniosków nie miała żadnego znaczenia ani dla weryfikacji ani dla przyjęcia wniosków do realizacji. Należy zauważyć, że jak wynika z zestawienia zawartego na kartach 50 i 51 akt adm. wszystkie wnioski, które złożone zostały jako kompletne 16.04. 2007 r. i nie wymagały uzupełnienia zostały skierowane do realizacji w pierwszej kolejności.

Nieuzasadniony jest zarzut skarżącej o braku jasności w wyborze wniosków, co jest – w ocenie skarżącej - złamaniem reguły przejrzystości i bezstronności stanowiących podstawowe zasady zatwierdzania projektów do realizacji. Wobec braku możliwości ustalenia kolejności złożenia wniosków i w konsekwencji braku możliwości weryfikacji wniosków według kolejności złożenia przyjętą metodę losowania z udziałem przedstawicieli samorządu rolniczego i Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi należy uznać za przejrzystą i gwarantującą bezstronność w wyborze wniosków.

Nieuzasadniony jest zarzut, że wniosek skarżącej w ogóle nie był weryfikowany. Wniosek skarżącej został zweryfikowany pod względem formalnym dnia [...] sierpnia 2007 r. W wyniku weryfikacji ustalono, że wniosek wymaga uzupełnienia. Skarżącą nie została wezwana do uzupełnienia wniosku, ponieważ postępowanie w przedmiocie przyznania jej dofinansowania zostało umorzone jako bezprzedmiotowe.

Co do formy zakończenia postępowania administracyjnego wszczętego złożeniem przez skarżącą wniosku o dofinansowanie, poprzez umorzenie tego postępowania na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. jako bezprzedmiotowego Sąd uznał, że rozstrzygnięcie takie jest prawidłowe.

Ponieważ zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 września 2004 r. w sprawie Uzupełnienia Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 – 2006" projekty przyjmowane są do realizacji w ramach dostępnych środków, w momencie gdy pula środków została wyczerpana prowadzenie postępowań w sprawie przyjęcia do realizacji wniosków o przyznanie pomocy stało się bezprzedmiotowe i organ orzekający zobowiązany był je umorzyć .

Uzasadniony jest zarzut naruszenia przepisu art. 35 K.p.a. Sprawa nie została załatwiona ani w terminie określonym w art. 35 K.p.a. ani w terminie wynikającym z umowy zawartej pomiędzy Ministrem Rolnictwa i Rozwoju Wsi a Agencją Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na podstawie art. 21 ust. 5 ustawy o NPR. Naruszenie tego przepisu nie miało jednak wpływu na wynik sprawy, ponieważ o niezadowalającym stronę sposobie załatwienia wniosku nie termin załatwienia sprawy , ale zastosowana procedura ustalenia kolejności weryfikacji wniosków.

W tej sytuacji naruszenie przepisu art. 35, jako niemające wpływu na wynik sprawy nie może stanowić przyczyny uchylenia zaskarżonej decyzji.

Niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 36 K.p.a. Organ prowadzący postępowanie na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego , w przypadku nie załatwienia sprawy w terminie ma obowiązek powiadomienia strony postępowania, wskazania przyczyny zwłoki i nowego terminu załatwienia sprawy. Na postanowienie to nie przysługuje zażalenie. Tak więc organ orzekający prawidłowo pouczył stronę, że na postanowienie wydane w trybie art. 36 K.p.a. nie przysługuje zażalenie. Zażalenie przysługuje stronie na nie załatwienie sprawy w terminie, ale zażalenia takiego strona nie wniosła.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów art. 6,7,8 i 9 K.p.a. Sąd nie stwierdził, aby w toku postępowania doszło do ich naruszenia. Zarówno Dyrektor Oddziału Regionalnego jak i Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa działali w sprawie na podstawie przepisów ustawy o Narodowym Planie Rozwoju oraz rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 września 2004 r. w sprawie Uzupełnienia Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004-2006", w zakresie w jakim przepisy te uregulowały procedury postępowania oraz na podstawie umowy zawartej pomiędzy ARiMR a Ministrem Rolnictwa i Rozwoju Wsi zgodnie z art. 21 ust. 5 ustawy o NPR. W zakresie, w którym przepisy rozporządzenia odsyłały do szczegółowych procedur określonych przez ARiMR zatwierdzonych przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi organy orzekające stosowały zasady określone w ogłoszeniu wydanym wspólnie przez MRiRW i ARiMR. Sprawa została wnikliwie wyjaśniona. Wobec faktu , że reguły postępowania obowiązujące przy przyjmowaniu wniosków oraz ustalaniu kolejności ich weryfikacji zostały podane do wiadomości wszystkich zainteresowanych w ogłoszeniu dotyczącym naboru wniosków Sąd stwierdził, że w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów art. 8 i 9 K.p.a.

Również zarzut naruszenia przepisów art. 107 K.p.a. poprzez niewystarczające w ocenie strony uzasadnienie faktyczne i prawne zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie. Decyzja zawiera przedstawienie niekwestionowanego przez stronę stanu faktycznego oraz wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Nie wskazanie w uzasadnieniu decyzji miejsca publikacji ogłoszenia o naborze wniosków o dofinansowanie nie stanowi w ocenie Sądu naruszenia prawa, strona składając wniosek o przyznanie dofinansowania niewątpliwe zapoznała się z ogłoszeniem i na jego podstawie złożyła wniosek. Fakt, iż w odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa znacznie szerzej przedstawił uzasadnienie prawne dokonanego rozstrzygnięcia niż przedstawił to w uzasadnieniu decyzji dowodzi jedynie, że wydając decyzję mógł sporządzić lepsze uzasadnienie niż to uczynił. Fakt ten nie uzasadnia jednak uchylenia zaskarżonej decyzji.

Z tych względów, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd oddalił skargę jako niezasadną.