Wyrok NSA oz. w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 2136/01
NSA oz. w Poznaniu
Data orzeczenia: 2003-03-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 5
journal: Dz.U. 1993 nr 11 poz. 50
law: Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Teza: Pojęcie sezonowość /art. 21 ust. 5 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym - Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ należy interpretować zgodnie z ogólnymi cechami tego rodzaju działalności, tj. jako działalność ograniczoną czasowo, o zmiennej dynamice z wyraźnymi przedziałami mniejsza - większa aktywność. Sezonowość najczęściej związana jest z porami roku i występuje w wielu rodzajach działalności gospodarczej: rolnictwo, handel, usługi itp.

TEZY

Pojęcie sezonowość /art. 21 ust. 5 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym - Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ należy interpretować zgodnie z ogólnymi cechami tego rodzaju działalności, tj. jako działalność ograniczoną czasowo, o zmiennej dynamice z wyraźnymi przedziałami mniejsza - większa aktywność. Sezonowość najczęściej związana jest z porami roku i występuje w wielu rodzajach działalności gospodarczej: rolnictwo, handel, usługi itp.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi (...) Przedsiębiorstwa Robót Drogowo-Mostowych "D." w N.-S. na decyzję Izby Skarbowej w Z.-G. z dnia 02 lipca 2001 r. (...) w przedmiocie podatku od towarów i usług za luty 2001 r. - uchyla zaskarżoną decyzję, (...).


UZASADNIENIE

Urząd Skarbowy w N.-S., decyzją (...) z dnia 15 maja 2001 r. działając na podstawie art. 211 par. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U nr 137 poz. 926 ze zm./ i art. 10 ust. 2, art. 12 ust. 4 oraz art. 27 ust. 6 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U nr 11 poz. 50 ze zm./ określił dla (...) Przedsiębiorstwa Robót Drogowo-Mostowych "D." w N.-S. za luty 2001 r.:

1. Nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym w wysokości 59.991 zł tj. zgodnie z wykazaną przez podatnika przy czym do zwrotu na rachunek bankowy podatnika przypada kwota 11.472 zł tj. odmiennie od wykazanej przez podatnika wysokości 59.991zł /zawyżenie zwrotu bezpośredniego wynosi 48.519 zł/.

Do przeniesienia na następny miesiąc przypada kwota 48.519 zł, podatnik zaś wykazał do zwrotu całość nadwyżki, lecz jej nie otrzymał w związku z wydaniem postanowienia z dnia 4.04.2001 r.

Ponadto Urząd Skarbowy ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości 30 procent kwoty zawyżenia różnicy podatku tj. 14.555,70 zł. W uzasadnieniu tej decyzji podano, że w dniach 23.03.2001-28.03.2001 r. Urząd Skarbowy w N.-S. przeprowadził kontrolę w zakresie podatku od towarów i usług za miesiąc luty 2001 r.

Podatnik w złożonej deklaracji VAT-7 za luty 2001 wykazał całość /tj. 59.991 zł/ nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy, pomimo iż zgodnie a art. 21 ust. 4 ww. ustawy o podatku od towarów i usług kwota wykazanej nadwyżki przekracza kwotę wynoszącą 22 procent całości obrotu opodatkowanego stawkami niższymi niż 22 procent. Obrót podatnika wykazany w deklaracji VAT-7 za luty 2001 r. opodatkowany stawkami innymi niż 22 procent wynosi 52.148 zł.

Zgodnie z art. 21 ust. 4 cyt. ustawy podatnik mógł wykazać do zwrotu na rachunek bankowy kwotę 11.472 zł natomiast pozostałą część nadwyżki tj. 48.519 zł winien wykazać jako nadwyżkę do rozliczenia za następne okresy. Na podstawie przeprowadzonych u podatnika czynności kontrolnych ustalono, iż w ramach prowadzonej działalności uzyskuje on przychody /poza budową i remontami/ także z tytułu zimowego utrzymania ulic, usług sprzętu, najmu pomieszczeń i placu oraz ze sprzedaży oleju napędowego. Natomiast według złożonego do organu podatkowego zaświadczenia o nadaniu numeru REGON z dnia 5.11.1996 r. wydanego przez Urząd Statystyczny w Z.-G. określony został podstawowy rodzaj działalności gospodarczej:

budownictwo ogólne i inżynieria lądowa-symbol EKD 4521 oraz drugorzędny rodzaj działalności: produkcja wyrobów z betonu dla budownictwa-symbol EKD 2661.

Podatnik w złożonych wyjaśnieniach do kontroli oświadczył, że działalność przedsiębiorstwa jest sezonowa i wnosi o zastosowanie art. 21 ust. 5 cyt. ustawy uzasadniając wniosek tym ze podstawowym profilem działalności jest budowa, modernizacja i remonty dróg, placów i chodników, natomiast w miesiącach zimowych realizuje inne prace.

Urząd Skarbowy poddał analizie zadeklarowane obroty za miesiące od października do lutego 2001 r. z której wynikał, że w miesiącach luty-marzec spadała wartość zadeklarowanej sprzedaży, ale w miesiącach letnich także spadała wartość sprzedaży wynosząc np. za czerwiec 2000 r. 658.135 zł i za sierpień 2000 r. 999.334 zł.

Zdaniem Urzędu Skarbowego nie można jednoznacznie stwierdzić zależności pomiędzy wysokością sprzedaży a warunkami, atmosferycznymi, bowiem tak najniższe jak i najwyższe obroty w analizowanym okresie podatnik wykazywał w miesiącach zimowych i zarówno ten fakt jak i kilkudniowe opady atmosferyczne nie mogą stanowić wyznacznika do uznania, iż działalność podatnika ma charakter sezonowy.

Organ podatkowy podał również analizie bieżące zakupy na potrzeby wykonywanej działalności gospodarczej za wskazany okres. Okoliczności powyższe - zdaniem Urzędu Skarbowego- wskazują, że nie zachodziły podstawy do zastosowania art. 21 ust. 5 ustawy, wyłączające stosowanie ograniczenia z art. 21 ust. 4 ustawy. W ocenie organu podatkowego przedsiębiorstwo prowadzi działalność ciągłą, ponieważ usługi wykonywane przez podatnika mają miejsce w każdym miesiącu, podobnie jak zakupy. Jedynie prace w zakresie budowy i modernizacji dróg wykazują pewne cechy sezonowości.

(...) Przedsiębiorstwo Robót Drogowo-Mostowych "D." odwołała się od powyższej decyzji, której zarzuciło naruszenie prawa materialnego oraz zasady prawdy obiektywnej oraz zasady wynikającej z art. 121 par. 1 Ordynacji podatkowej wnosząc w konsekwencji o jej uchylenie.

W uzasadnieniu odwołania podkreślono, że podstawowym rodzajem działalności Przedsiębiorstwa jest budowa, modernizacja i remonty dróg, ulic i placów zaś inne rodzaje działalności mają niewielki udział w sprzedaży ogółem. Wykonywanie robót na otwartej przestrzenie powoduje jednoznaczne uzależnienie od warunków atmosferycznych wynikiem, czego jest niemal całkowity zastój w prowadzonych robotach drogowych w I kwartale każdego roku z powodu trudnych warunków zimowych. Zdaniem odwołującego się przedsiębiorstwa ustalenia organu podatkowego I instancji są błędne i ma ono prawo żądać bezpośredniego zwrotu nadwyżki podatku na podstawie art. 21 ust. 5 cyt. ustawy.

Izba Skarbowa w Z.-G. decyzją (...) z dnia 2 lipca 2001 r.- utrzymała w mocy zaskarżona decyzję. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne i stanowisko prawne organu instancji podkreślając ze oprócz działalności podstawowej przedsiębiorstwo uzyskuje inne przychody, które nie mają charakteru sezonowego, co potwierdza analiza za okres od października 1999 r. do lutego 2001 r.

Zdaniem organu odwoławczego podatnik prowadzi działalność o charakterze ciągłym zaś różnorodna działalność gospodarcza strony bezsprzecznie wyklucza zastosowanie art. 21 ust. 5 ustawy o podatku od towarów i usług. W ocenie organu odwoławczego w toku postępowania nie naruszono art. 122 Ordynacji podatkowej a podatnik miał zapewniony czynny udział w tym postępowaniu.

(...) Przedsiębiorstwo Robót Drogowo-Mostowych "D." wniosło skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji jako niezgodnej z prawem. Decyzji tej skarżące Przedsiębiorstwo zarzuciło naruszenie prawa materialnego oraz zasady prawdy obiektywnej oraz zasad wynikających z art. 120 i art. 121 par. 1 Ordynacji podatkowej.

W uzasadnieniu skargi podniesiono okoliczności i argumenty podobne jak w toku dotychczasowego postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymują swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga (...) Przedsiębiorstwa Robót Drogowo-Mostowych zasługuje na uwzględnienie.

W szczególności uzasadniony jest zarzut naruszenia przez organy podatkowe prawa materialnego tj. art. 24 ust. 5 cyt. wyżej ustawy o podatku od towarów i usług oraz zasad postępowania określonych w przepisach art. 121-122 a także w art. 187 par. 1 Ordynacji podatkowej.

Sporna kwestia w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny czy w sytuacji skarżącego Przedsiębiorstwa spełnione zostały przesłanki określone w art. 21 ust. 5 ustawy o podatku od towarów i usług, wyłączające możliwość ograniczenia zwrotu na rachunek bankowy do wysokości równej 22 procent całości obrotu opodatkowanego stawkami niższymi niż stawka 22 procent. Stosownie do treści art. 21 ust. 5 ograniczenie zwrotu różnicy podatku nie stosuje się, gdy wysokość zwrotu różnicy podatku jest uzasadniona charakterem działalności podatnika, jej sezonowością lub nabyciem towarów i usług, o którym mowa w ust. 3.

W związku z powyższym zachodzi konieczność oceny czy skarżące Przedsiębiorstwo prowadzi działalność gospodarczą mającą charakter sezonowy.

Organy podatkowe analizując obroty Przedsiębiorstwa zadeklarowane na okres od października 1999 r. do lutego 2001 r. doszły do przekonania, że działalność ta nie ma charakteru sezonowego.

Stanowisko organów podatkowych w powyższym zakresie nie jest trafne. Wprawdzie jak to już wskazywano ustawą o podatku od towarów i usług nie zawiera definicji pojęcia "sezonowość" to jednak uprawniony wydaje się wniosek, że pojęcie to należy interpretować zgodnie z ogólnie przyjętymi cechami tego rodzaju działalności tj. jako działalności ograniczonej czasowo o zmiennej dynamice z wyraźnymi przedziałami mniejsza - większa aktywność. Sezonowość najczęściej związana jest z porami roku i występuje w wielu rodzajach działalności gospodarczej; rolnictwo, handel, usługi itp. Analiza działalności skarżącego Przedsiębiorstwa, wskazany okres, dokonana przez Urząd Skarbowy w N.-S. - zdaniem Sądu - pozwala wciągnąć odmienne wnioski od przyjętych przez ten organ. Na sezonowy charakter działalności skarżącego Przedsiębiorstwa wskazują jednoznacznie niskie obroty uzyskiwane systematycznie w miesiącach zimowych I kwartału 1999 r. i 2001 r. a także w niektórych miesiącach letnich. Na sezonowy charakter działalności Przedsiębiorstwa wskazuje również pośrednio podmiot tej działalności tj. wykazywanie robót drogowych w szczególności specjalistycznych robót drogowych i mostowych robót budowlano-montażowych. Roboty tego rodzaju w dużej mierze uzależnione są od warunków atmosferycznych.

Z tych przyczyn brak jest podstaw do uznania, że skarżące Przedsiębiorstwo nie spełniło wymogów określonych w art. 21 ust. 5 cyt. ustawy i że nie mogło skorzystać z możliwości określonej w tym przepisie. Stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji narusza również powołane wyżej przepisy Ordynacji podatkowej, ponieważ organy nie wyjaśniły dokładnie stanu faktycznego sprawy i nie zebrały wyczerpująco materiału dowodowego. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 i 3 oraz art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sadzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ należało orzec jak w sentencji wyroku.