Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 189/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2015-04-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Egzekucyjne postępowanie
Przywrócenie terminu
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 18
journal: Dz.U. 2012 poz 1015
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art. 58 par. 1, par. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 14 kwietnia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Sędzia NSA Teresa Rutkowska, , Protokolant Sekretarz sądowy – Bartosz Adamus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2015 roku sprawy ze skargi J. L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

UZADANIENIE

Postanowieniem z dnia [...], nr [...] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 i art. 58 § 1, § 2 oraz art. 59 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.) – dalej: k.p.a.; art. 18, art. 27 § 1 pkt 9, art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz.U. z 2012 r. poz. 1015 ze zm.) – dalej: u.p.e.a., Dyrektor Izby Skarbowej w [...] utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...] o odmowie przywrócenia J. L. terminu do wniesienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne, prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] o nr od [...] do [...].

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny:

W dniu [...] "A" wystawił na J. L. tytuły wykonawcze o nr od [...] do [...] obejmujące należności z tytułu opłat abonamentu radiowo telewizyjnego za okres od stycznia 2009 r. do stycznia 2014 r., które następnie przekazał do realizacji w trybie egzekucji administracyjnej Naczelnikowi Pierwszego Urzędu Skarbowego [...].

Zawiadomieniem z dnia [...] organ egzekucyjny dokonał zajęcia prawa majątkowego zobowiązanej stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego.

Powyższe zawiadomienie wraz z odpisem tytułów wykonawczych zostało doręczone zobowiązanej w dniu 2 kwietnia 2014 r.

W dniu 15 maja 2014 r. skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika zwróciła się do organu egzekucyjnego z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia zarzutów na toczące się w stosunku do jej osoby postępowanie egzekucyjne. Jednocześnie strona wniosła zarzuty na przedmiotowe postępowanie. Uzasadniając wniosek pełnomocnik skarżącej wskazał, że zobowiązana jest osobą starszą, bardzo schorowaną i zestresowaną. Cierpi na przewlekłą chorobę serca, z uwagi na zwyrodnienie stawów ma problemy z poruszaniem się oraz ma dużą wadę wzroku. Z powyższych względów poddawana jest ciągłemu leczeniu farmakologicznemu i przechodzi kosztowne zabiegi. Doręczenie stronie zawiadomienia o dokonanym zajęciu wraz z odpisami tytułów wykonawczych było dla niej szokiem, który wywołał stres. Nie mogła pojąć czego dotyczy doręczona jej korespondencja. Strona odłożyła odebraną przesyłkę na półkę i dopiero w dniu 11 maja 2014 r., córka zobowiązanej zapoznała się z treścią przedmiotowego pisma, co spowodowało podjęcie przez stronę czynności prawnych w sprawie. Pełnomocnik skarżącej wskazał także na okoliczność zbyt małych liter w przesłanej korespondencji. Do wniosku załączona została dokumentacja medyczna skarżącej.

Postanowieniem z dnia [...] Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego [...] odmówił J. L. przywrócenia terminu do wniesienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne. W ocenie organu I instancji argumentacja przedstawiona przez pełnomocnika skarżącej nie uprawdopodobniała braku winy zobowiązanej w uchybieniu terminu do wniesienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne.

W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik skarżącej zarzucił naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a., art. 124 § 2 k.p.a. i w zw. z art. 18 u.p.e.a. mające wpływ na treść wydanego postanowienia poprzez niedokonanie oceny złożonej dokumentacji medycznej, nie odniesienie się do podniesionej argumentacji, co do zbyt małych liter pouczeń zawartych w doręczonych odpisach tytułów wykonawczych, niewskazane przyczyn, z powodu których odmówiono przywrócenia terminu. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i o przywrócenie terminu do wniesienia zarzutów. Wniósł także o wstrzymanie wykonania postanowienia oraz o wstrzymanie czynności egzekucyjnych.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 3 grudnia 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej w [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Powołując przepisy art. 33 i art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. wskazał na podstawy zgłoszenia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej oraz termin, w którym zarzuty mogą być wniesione. Dalej organ odwoławczy podniósł, że w myśl art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Wniosek należy wnieść w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 58 § 2 k.p.a.). W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] w niniejszej sprawie bezsporne jest, że tytuły wykonawcze z dnia [...], o wskazanych numerach, stanowiły podstawę wszczęcia w stosunku do osoby J. L. postępowania egzekucyjnego, w toku którego zastosowano środek egzekucyjny – zajęcie prawa majątkowego zobowiązanej stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego. Zawiadomienie o dokonaniu zajęcia wraz z odpisami tytułów wykonawczych zostało doręczone osobiście zobowiązanej w dniu 2 kwietnia 2014 r. Natomiast zarzuty na przedmiotowe postępowanie egzekucyjne skarżąca złożyła dopiero w dniu 15 maja 2014 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do ich wniesienia. Uzasadniając przedmiotowy wniosek pełnomocnik skarżącej powołał się na wiek i stan zdrowia zobowiązanej, który był przyczyną uchybienia terminu.

Rozpatrując przedmiotowy wniosek organ odwoławczy stwierdził, że strona dochowała 7 dniowego terminu określonego w art. 58 § 2 k.p.a. Z uzasadnienia wniosku wynika bowiem, że przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu 11 maja 2014 r., tj. po zapoznaniu się z treścią korespondencji przez córkę zobowiązanej, natomiast wniosek o przywrócenie terminu został złożony w dniu 15 maja 2014 r. Strona wraz z wnioskiem dokonała także uchybionej czynności, tj. wniosła zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Nie uprawdopodobniła natomiast, w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej, braku winy w uchybieniu terminu. Organ odwoławczy podkreślił, że kryterium braku winy, jako przesłanki zasadności wniosku, wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu nie jest zatem możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego zaniedbania. O braku winy można zatem mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężeni, której strona nie mogła usunąć przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W niniejszej sprawie, jak wynika z zebranego materiału dowodowego, skarżąca, po odebraniu w dniu 2 kwietnia 2014 r. zawiadomienia o dokonanym zajęciu wraz z odpisem tytułów wykonawczych, zapoznała się z treścią nadesłanej korespondencji. Skoro stan zdrowia zobowiązanej powodował niemożność zrozumienia nadesłanych dokumentów, czy też nie pozwalał na dokładne zapoznanie się z jego treścią, winna ona skorzystać z pomocy osób trzecich, np. córki, która mogła pod dyktando strony sporządzić zarzuty, a rola zobowiązanej ograniczyła by się jedynie do podpisania pisma. Niepodjęcie żadnych czynności w tym zakresie świadczy w ocenie organu o braku należytej staranności w dbaniu o swoje interesy, co uniemożliwia uwzględnienia przedmiotowego wniosku.

Odnosząc się do zarzutów zażalenia organ odwoławczy uznał, że wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącej, organ I instancji odniósł się do stanu zdrowia zobowiązanej, wskazując jednocześnie, że podniesione argumenty nie były wystarczające do uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu. Ponadto wydane rozstrzygnięcie umotywowane zostało w sposób pozwalający na zrozumienie jego treści. Organ I instancji wyjaśnił w stopniu wystarczającym stan faktyczny sprawy oraz przesłanki zastosowania konkretnego przepisu prawa. W kwestii zastosowania zbyt małych liter w doręczonych odpisach tytułów wykonawczych organ wskazał, że zostały one wystawione na druku powszechnie obowiązującym, którego wzór został określony w rozporządzeniu wykonawczym Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. Tym samym podnoszona okoliczność nie może być brana pod uwagę przy rozpoznawaniu wniosku o przywrócenie terminu.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pełnomocnik skarżącej zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności:

- art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez niedostateczne i niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, w szczególności nieuwzględnienie stanu zdrowia skarżącej, jej sytuacji życiowej oraz działanie bez pomocy profesjonalnego pełnomocnika, co uzasadniało ustalenie braku winy strony w uchybieniu terminu;

- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji;

- art. 58 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez odmowę przywrócenia terminu, w sytuacji gdy skarżąca w stopniu dostatecznym uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy.

W skardze zawarty został wniosek o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa adwokackiego. Pełnomocnik strony wniósł nadto o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu od wniesionej skargi.

Uzasadniając skargę podniósł, że zawarta w art. 58 § 1 k.p.a. przesłanka braku zawinienia w uchybieniu terminu, winna być oceniana w kategoriach zachowania przez zainteresowanego reguł starannego działania. Osoba zainteresowana ma zatem uwiarygodnić, stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna, istniała cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu i jednocześnie uniemożliwiła jej działanie, nawet przy dołożeniu największego wysiłku możliwego w danych okolicznościach. W ocenie pełnomocnika skarżącej organ odwoławczy błędnie uznał, że skarżąca nie działała z należytą starannością, ponieważ nie skorzystała z pomocy innych osób. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika bowiem, że to właśnie pomoc córki skarżącej spowodowała podjęcie odpowiednich czynności prawnych. Dalej pełnomocnik wskazał, że organy rozpatrujące przedmiotowy wniosek nie wzięły pod uwagę załączonej dokumentacji medycznej strony. Zły stan zdrowia skarżącej, w tym przebyte choroby oraz ich wpływ na podejmowanie czynności procesowych nie może być jednoznacznie stwierdzony przez organ administracji publicznej, a tym bardziej przez pełnomocnika strony. W tej kwestii zasadnym wydaje się skorzystanie z wiadomości specjalnych, które pozwoliłyby na wyjaśnienie powyższej kwestii. Tym samym za bezzasadne uznać należy stwierdzenie organu, zgodnie z którym złe samopoczucie wnioskodawczyni nie jest wystarczające do uznania, że nie działała z należytą starannością. Ponadto zdaniem pełnomocnika skarżącej konieczność uprawdopodobnienia przez stronę braku winy w uchybieniu terminu, nie zwalnia organu z obowiązku dokładnego wyjaśnienia sprawy, w tym podjęcie działań, których efektem będzie potwierdzenie wiarygodności podnoszonych okoliczności.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w [...] wniósł o jej oddalenie argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Postanowieniem z dnia 27 lutego 2015 r., sygn. akt III SA/Łd 189/15 referendarz sądowy przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Na wstępie należy wskazać, że sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki określone w ustawie i rozstrzygając w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną – art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2014 r. poz. 1647) oraz art. 3 § 1 i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a.". Ocena ta polega na zbadaniu, czy organy administracji publicznej w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa i czy skala ewentualnego naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego uzasadnia zastosowanie środków z art. 145–149 p.p.s.a.

W niniejszej sprawie kontroli sądowoadministracyjnej poddano postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] wydane w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia zarzutów na postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych o nr od [...] do [...], obejmujących zaległości J. L. w opłatach z tytułu abonamentu radiowo telewizyjnego za okres od stycznia 2009 r. do stycznia 2014 r.

Natomiast podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy art. 58 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.) – dalej: k.p.a.

Jak wynika bowiem z odesłania zawartego w art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz.U. z 2012 r. poz. 1015 ze zm.) – dalej: u.p.e.a. jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

W myśl powołanego art. 58 § 1 k.p.a, w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 58 § 2 k.p.a.).

Instytucja przywrócenia terminu stwarza możliwość skutecznego dokonania czynności procesowej przez stronę w sytuacji, gdy upłynął już termin do jej podjęcia. W świetle przepisu art. 58 k.p.a., przesłanki, które łącznie należy spełnić w celu przywrócenia przez organ terminu są następujące:

a) wniesienie prośby o przywrócenie terminu,

b) wniesienie prośby o przywrócenie terminu i dokonanie czynności, dla której przewidziany był uchybiony termin, w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia,

c) jednocześnie z wniesieniem prośby należy dokonać czynności, dla której przewidziany był uchybiony termin,

d) uprawdopodobnienie przez wnoszącego prośbę (zainteresowanego), że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

W niniejszej sprawie bezsporne jest, że odpisy tytułów wykonawczych z dnia [...] wraz z zawiadomieniem o zajęciu świadczenia emerytalnego zostały doręczone skarżącej w dniu 2 kwietnia 2014 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 31 akt administracyjnych). Poza sporem pozostaje także, iż strona dochowała 7 dniowego terminu, określonego w art. 58 § 2 k.p.a. Jak wynika bowiem z uzasadnienia wniosku o przywrócenie terminu, przyczyna uchybienia ustała w dniu 11 maja 2014 r., natomiast prośba o przywrócenie terminu do dokonania uchybionej czynności została wniesiona w dniu 16 maja 2014 r. (prezentata – k. 48 akt administracyjnych). Jednocześnie skarżąca zgłosiła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.

Kwestią sporną pozostaje natomiast przeprowadzona przez organy egzekucyjne ocena okoliczności mających na celu uprawdopodobnienie braku winy zobowiązanej w uchybieniu terminu do zgłoszenia zarzutów.

Zaznaczyć trzeba, że uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Obowiązek tego uprawdopodobnienia spoczywa na zainteresowanym i nie może zostać przerzucony na organ administracji. Natomiast po stronie organu ciąży obowiązek dokonania oceny, czy strona wnioskująca dopuściła się uchybienia terminu bez własnej winy i bierze pod uwagę wszystkie okoliczności faktyczne, oceniając winę według obiektywnych mierników staranności. Jednakże wskazać należy, że kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić, gdy strona nie mogła dopełnić obowiązku z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku i jeśli przeszkoda ta powstała w czasie biegu terminu do dokonania czynności procesowej (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 23 października 2014 r., II SA/Łd 573/14; wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 maja 2014 r., II SA/Wa 2367/13; wyrok WSA w Rzeszowie z 4 września 2013 r., II SA/Rz 360/13 – www.cbois.nsa.gov.pl).

Każdy, nawet najlżejszy stopień zawinienia w uchybieniu terminowi wyłącza możliwość zastosowania instytucji przywrócenia terminu. Tym samym uniknięcie negatywnych skutków dokonania czynności procesowej po upływie ustawowego terminu wynika nie tylko uprawdopodobnienia braku winy umyślnej, ale także lżejszej jej postaci – niedbalstwa, rozumianego jako niedołożenie należytej staranności w dbałości o swoje interesy.

W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto, że do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu zalicza się min. przerwę w komunikacji, nagłą lub obłożną chorobę zainteresowanego, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar (por. wyroki WSA w Warszawie z dnia 21 marca 2013 r., I SA/Wa 2210/13; WSA w Warszawie z dnia 11 czerwca 2014 r., III SA/Wa 604/14; WSA w Poznaniu z dnia 6 listopada 2013 r., II SA/Po 685/12; WSA we Wrocławiu z dnia 27 czerwca 2014 r., o I SA/Wr 2039/13; WSA w Krakowie z dnia 6 marca 2014 r., I SA/Kr 2193/13 – cbois.nsa.gov.pl).

Zdaniem Sądu, w świetle powyższych rozważań uznać należy, że organy obu instancji prawidłowo oceniły, iż skarżąca nie uprawdopodobniła w sposób wystarczający braku swojej winy w uchybieniu terminu do zgłoszenia zarzutów na prowadzone w stosunku do jej osoby postępowanie egzekucyjne.

Wnioskując o przywrócenie uchybionemu terminowi pełnomocnik skarżącej wskazał na wiek oraz stan zdrowia zobowiązanej (w tym schorzenia serca, problemy z poruszaniem się oraz problemy ze wzrokiem). Podkreślił także, że doręczenie stronie odpisów tytułów wykonawczych wraz z zawiadomieniem o zastosowaniu środka egzekucyjnego wywołało stres, który uniemożliwił zrozumienie treści otrzymanej korespondencji. Podjęcie przez skarżącą czynności prawnych w tym zakresie nastąpiło dopiero po dniu 11 maja 2014 r., wskutek zapoznania się z treścią doręczonej korespondencji przez córkę zobowiązanej.

Odnosząc się do powyższej argumentacji stwierdzić należy, iż ani Sąd, ani organy egzekucyjne, nie negują faktu złego stanu zdrowia skarżącej, poświadczonego załączoną do wniosku dokumentacją medyczną. Niemniej jednak, nawet sam fakt choroby potwierdzony zaświadczeniem lekarskim, nie jest wystarczający dla uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu. W przypadku choroby wnioskodawca winien wykazać, że jej rodzaj oraz przebieg uniemożliwiał dokonanie czynności oraz że nie istniała możliwość skorzystania z pomocy innych osób w jej dokonaniu. Ocena, czy uprawdopodobniony został brak winy w uchybieniu terminu nie ogranicza się zatem do ustalenia, czy twierdzenia wnioskodawcy o chorobie są wiarygodne, ale należy również uwzględnić na przykład to, czy wskazana przyczyna uchybienia terminowi stanowi przeszkodę niemożliwą do przezwyciężenia i czy zainteresowany wskazał należytą staranność w podjęciu działań mogących zapobiec uchybieniu terminu, przykładowo poprzez wyręczenie się inną osobą. Oznacza to, że okoliczności przemawiające za brakiem winy w uchybieniu terminowi muszą mieć charakter wyjątkowy, szczególny i być niezależne od wnioskodawcy. Bowiem nawet najpoważniejsza choroba o charakterze przewlekłym, o ile tylko strona ma obiektywne możliwości podjęcia określonych czynności w postępowaniu sądowym, nie może być wystarczającym powodem dla uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na to, że zaistniałe w sprawie uchybienie terminu było niezawinione.

Z zawartej w aktach sprawy dokumentacji medycznej strony (k. 37- 42 akt administracyjnych) nie wynika, aby w okresie od 3 kwietnia 2014 r. do 11 maja 2014 r., stan zdrowia zobowiązanej uniemożliwiał jej podjęcie kroków prawnych związanych z toczącym się postępowaniem egzekucyjnym. Przedłożone do akt sprawy szpitalne karty informacyjne (k. 37, 39 akt administracyjnych) wystawione zostały w roku 2011, natomiast datowane na dzień 15 maja 2014 r. zaświadczenia lekarskie (k. 40 - 42 akt administracyjnych) potwierdza jedynie fakt pozostawania skarżącej pod stałą opieką lekarzy specjalistów. W związku z powyższym za niezasadne należało uznać zarzuty skargi, co do nieuwzględnienia przez organy administracji publicznej, dowodów w postaci złożonej dokumentacji medycznej strony oraz wpływu przebytych chorób na zdolność do podejmowania czynności procesowych. Wbrew stanowisku pełnomocnika skarżącej, w powyższej kwestii nie było także koniecznym odwołanie się do wiadomości specjalnych, które wykazałyby, czy choroba strony mogła uniemożliwić jej dokonanie czynności procesowej w terminie. Podkreślenia bowiem wymaga, że w postępowaniu z wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej, ocenie organów podlega jedynie fakt uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu, a nie fakt istnienia choroby strony. Ponadto, co już wyżej zaznaczono, to nie na organach administracji ciąży obowiązek analizowania dokumentacji medycznej załączonej do wniosku o przywrócenie terminu pod kątem ustalenia, które ze schorzeń spowodowało brak możliwości dokonania przez wnioskodawcę czynności procesowej w wyznaczonym terminie. Konieczność uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminowi obciąża stronę postępowania i to ona winna wykazać, które z istniejących schorzeń spowodowały niemożność podjęcia przez nią działań procesowych w terminie.

Choroba usprawiedliwia niedotrzymanie terminu tylko wtedy, gdy nastąpiła nagle i uniemożliwia dokonania czynności, a strona nie miała możliwości wyręczenia się inną osobą. Długotrwała niedyspozycja, czy też przewlekła choroba, w odróżnieniu od nagłej choroby, nie stanowi w ocenie Sądu podstawy do przywrócenia terminu do dokonania konkretnej czynności procesowej, ponieważ nie wyklucza to możliwości np. sporządzenia oświadczenia na piśmie i skierowania go do właściwego organu, korzystając z pomocy osób trzecich. Jak już wcześniej wskazano, w niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała, że w terminie otwartym do zgłoszenia zarzutów, nastąpiło takie pogorszenie jej stanu zdrowia, które miało charakter nagły i jednocześnie nie mogła skorzystać z pomocy córki, czy też innych osób trzecich np. sąsiadów. Co prawda pełnomocnik skarżącej podnosił, że to właśnie pomoc córki jego mocodawczyni spowodowała, że skarżąca zdecydowała się na podjęcie odpowiednich działań prawnych, niemniej jednak nastąpiło to po upływie ponad miesiąca od daty doręczenia skarżącej odpisu tytułów wykonawczych wraz z zawiadomieniem o dokonaniu zajęcia świadczenia emerytalnego. Jednocześnie strona skarżąca nie uprawdopodobniła w żaden sposób wystąpienia okoliczności, które uniemożliwiłyby jej skorzystanie z pomocy córki przed datą 11 maja 2014 r.

Również podnoszona przez pełnomocnika skarżącej okoliczność złego samopoczucia strony w dniu doręczenia jej korespondencji oraz stres wywołany jej doręczeniem nie stanowią w ocenie Sądu przeszkody, której nie można przezwyciężyć, zwłaszcza w kolejnych dniach po odbiorze przesyłki.

Za chybioną w ocenie Sądu należy także uznać argumentację pełnomocnika strony, który jako okoliczność braku winy skarżącej w uchybieniu terminu wskazywał na fakt jej działania bez profesjonalnego pełnomocnika. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z poglądem przyjętym w orzecznictwie sądów administracyjnych ustanowienie pełnomocnika w postępowaniu egzekucyjnym jest możliwe dopiero po skutecznym wszczęciu czynności egzekucyjnych (por. wyrok NSA z dnia 23 grudnia 2008 r., II FSK 1344/07; wyrok WSA w Łodzi z dnia 21 lipca 2011 r., III SA/Łd 242/11 – www.cbois.nsa.gov.pl). Tym samym adresatem tytułów wykonawczych jest zawsze zobowiązany, który dopiero po skutecznym wszczęciu postępowania egzekucyjnego może ustanowić pełnomocnika procesowego.

Zwrócić trzeba również uwagę, że z pism pełnomocnika strony wnoszonych w toku postępowania administracyjnego wynika, iż skarżąca mieszka sama, a zatem nie jest konieczna stała pomoc w podejmowaniu przez nią czynności w życiu codziennym, do których niewątpliwie zalicza się odbiór korespondencji, w tym od organów administracji. Podnoszony przez pełnomocnika skarżącej wiek J. L. - 67 lat - nie jest na tyle zaawansowany, aby sam w sobie mógł usprawiedliwiać niepodejmowanie przez stronę działań w postępowaniu administracyjnym. Dla tego wieku przewidziana jest w przepisach ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych aktywność zawodowa. Również okoliczność, iż otrzymana przez stronę w dniu 2 kwietnia 2014 r. korespondencja zawierała tekst napisany zbyt małym drukiem, którego skarżąca nie mogła odczytać, nie może stanowić okoliczności usprawiedliwiającej niedochowanie terminu. Jak zaznaczył organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, tytuły wykonawcze wystawiane są na druku powszechnie obowiązującym, którego wzór określony został w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2001 r. nr 137, poz. 1541 ze zm.) oraz w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 16 maja 2014 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 655). W sytuacji, gdy odbiorca korespondencji nie jest w stanie odczytać jej treści, to logicznym jest, że korzysta z pomocy innych osób, aby zapoznać się z doręczonymi mu dokumentami, a nie odkłada tę korespondencję "na półkę". Takie działanie świadczy bowiem o nieprzykładaniu wagi do korespondencji urzędowej.

Ponadto, wyjaśnienia strony skarżącej zawarte we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zarzutów na postępowanie egzekucyjne uznać należy za wewnętrznie sprzeczne: z jednej bowiem strony mały druk uniemożliwił J. L. przeczytanie i zrozumienie przesłanych jej przez organ egzekucyjny dokumentów, a z drugiej strony, stres i szok jakiego doznała po zapoznaniu się z przesyłką, spowodował, że odłożyła list na półkę, gdzie dopiero w dniu 11 maja 2014 r. znalazła go córka. Powyższe powoduje, że wyjaśnienia strony i podnoszone przez nią w toku postępowania administracyjnego okoliczności, stają się mało wiarygodne.

Reasumując Sąd przyjął, że w niniejszej sprawie organy administracji obu instancji w sposób prawidłowy i wyczerpujący oceniły powołane przez skarżącą okoliczności, czyniąc zadość obowiązującym przepisom procedury administracyjnej, a w szczególności art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W wyniku dokonanej oceny zasadnie uznały, że przekroczenie terminu nastąpiło z powodu niedołożenia przez skarżącą należytej staranności w prowadzeniu własnych spraw, co wykluczało możliwość uwzględnienia żądania przywrócenia terminu.

Skarżąca nie wykazała aby uchybienie terminowi do zgłoszenia zarzutów na toczące się w stosunku do jej osoby postępowanie egzekucyjne nastąpiło bez jej winy, co oznacza, iż nie spełniona została jedna z przesłanek wymienionych w art. 58 § 1 i 2 k.p.a., warunkujących pozytywne rozpatrzenie przez organy wniosku o przywrócenie terminu do jego złożenia. Jak zaznaczono bowiem wyżej, jedynie łączne spełnienie przesłanek określonych w art. 58 § 1 i 2 k.p.a. uprawnia organ do przywrócenia terminu dla dokonania czynności obwarowanej terminem. Powołane przez pełnomocnika skarżącej przyczyny przekroczenia terminu nie miały charakteru nadzwyczajnego, a strona była w stanie zgłosić zarzuty z zachowaniem ustawowego terminu osobiście lub przy pomocy innej osoby. Należyta dbałość o własne interesy wymagała bowiem, aby w przypadku problemów ze zrozumieniem treści otrzymanej korespondencji, wynikających ze stanu zdrowia skarżącej, czy też ze stresu spowodowanego otrzymanym pismem, zobowiązana skorzystała z pomocy osób trzecich, w celu uniknięcia ujemnych następstw procesowych swojego zaniechania.

Tym samym zapadłe w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia organów administracyjnych uznać należało za prawidłowe.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

b.a.