Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 470/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-12-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 51
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 105 §1
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Siegień Sędziowie sędzia NSA Barbara Adamiak sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 20 września 2016 r. sygn. akt II SA/Lu 912/15 w sprawie ze skargi A. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie doprowadzenia budynku mieszkalnego do stanu zgodnego z prawem budowlanym oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 20 września 2016 r. sygn. akt II SA/Lu 912/15 oddalił skargę A. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie doprowadzenia budynku mieszkalnego do stanu zgodnego z Prawem budowlanym.

Powyższy wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. P. decyzją z dnia [...] lipca 2015 r., znak: [...], działając w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409, z późn. zm.) celem doprowadzenia budowy wskazanego budynku mieszkalnego do stanu zgodnego z prawem, nakazał inwestorowi:

1) opracować i przedstawić projekt budowlany zamienny budynku, uwzględniający zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych, w tym dokonaną zmianę usytuowania obiektu budowlanego na działce i wymogi obowiązujących przepisów;

2) wykonać roboty budowlane polegające na:

- likwidacji czterech otworów okiennych (dwóch otworów okiennych w kondygnacji podpiwniczenia o wymiarach 1,19 m x 0,60 m metalowych, szklonych szkłem zwykłym, doświetlających klatkę schodową i pomieszczenie kotłowni, dwóch otworów okiennych w kondygnacji poddasza z PCV szklonych szkłem zwykłym – pierwszy o wymiarach 1,18 m x 0,80 m doświetlający klatkę schodową oraz drugi o wymiarach 1,29 m x 1,44 m doświetlający pokój, które to okna usytuowane są w ścianie szczytowej (wschodniej) budynku zbliżonej do granicy działki sąsiedniej nr [...] na odległość 3,57 m, poprzez wyjęcie ościeżnic i ram okiennych i wypełnienie otworów materiałem podobnym – jak w istniejących ścianach, co – jak zaznaczył organ – może nastąpić również poprzez wypełnienie otworów okiennych materiałem przepuszczającym światło, takim jak luksfery, cegła szklana lub inne przeszklenie o wymaganej klasie odporności ogniowej EI 30 – jeżeli powierzchnia wypełnionych otworów nie przekroczy 10% powierzchni ściany;

3) wykonać połaciowy otwór okienny w połaci dachowej położonej od strony południowej, którego zadaniem będzie doświetlenie pokoju położonego w narożniku południowo-wschodnim poddasza budynku mieszkalnego, z uwagi na konieczność likwidacji otworu o wymiarach 1,29 m x 1,44 m (jako jedynego otworu okiennego doświetlającego ten pokój), w celu zapewnienia w dzień dopływu do pomieszczenia (pokoju) przeznaczonego na pobyt ludzi niezbędnej porcji światła naturalnego (dziennego) odbitego od nieboskłonu; zaznaczając, że w przypadku spełnienia warunku w zakresie wypełnienia otworu okiennego wymiarach 1,29 m x 1,44 m, doświetlającego pokój przeszkleniem, o wymaganej klasie odporności ogniowej EI 30, nie będzie istnieć obowiązek wykonania połaciowego otworu okiennego.

Jednocześnie organ pierwszej instancji stwierdził, że powyższe czynności i roboty budowlane inwestor ma obowiązek wykonać w terminie sześciu miesięcy od dnia doręczenia decyzji, a nadto winien on przedstawić projekt zamienny budowlany w celu uzyskania decyzji o zatwierdzeniu tego projektu.

Odwołanie od tej decyzji wniósł inwestor podnosząc, że organ pierwszej instancji pominął fakt, że w wyniku rozgraniczenia przeprowadzonego w 2014 r. granica pomiędzy jego działką a działką skarżącego nr [...] uległa przesunięciu w stronę działki sąsiada o 43 cm. Skoro budynek został zrealizowany w oparciu o wydane uprzednio pozwolenie na budowę i był zgodny z rozwiązaniami zaakceptowanymi w zatwierdzonym wówczas projekcie budowlanym, to pomimo zmiany przebiegu granicy organ nie może obecnie nakładania na niego – jako inwestora i właściciela opisanego budynku – określonych wyżej obowiązków w celu doprowadzenia budowy tego obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem.

W wyniku rozpatrzenia odwołania organ drugiej instancji decyzją z dnia [...] października 2015 r. znak: [...] uchylił decyzję organu pierwszej instancji w całości i umorzył postępowanie administracyjne w sprawie.

Zdaniem organu odwoławczego skoro roboty budowlane zostały zrealizowane przez inwestora a następnie skutecznie zawiadomiono o zakończeniu budowy, to nie ma obecnie prawnych możliwości prowadzenia postępowania naprawczego, o jakim mowa w art. 50-51 Prawa budowlanego. Z tego względu postępowanie organu pierwszej instancji podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 K.p.a.

W skardze do Sądu na powyższą decyzję A. Z. wniósł o jej uchylenie w całości i utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji nakładającej na inwestora opisane wyżej obowiązki w trybie art. 50 i 51 Prawa budowlanego w związku z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.). Skarżący zarzucił, że inwentaryzacja powykonawcza z 12 września 2011 r. wykonana została nieprawidłowo, gdyż nie odzwierciedla stanu rzeczywistego. Inwestor wiedząc o tym wszelkimi sposobami próbował zawłaszczyć nieruchomość skarżącego, aby spełnić warunki określone w Prawie budowlanym. Skarżący podkreślił, że wskazane w sentencji decyzji organu pierwszej instancji okna w budynku inwestora naruszają jego prywatność i swobodę korzystania z jego posesji, dlatego też żąda ich natychmiastowego zamurowania.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w zaskarżonym wyroku uznał skargę za niezasadną. W rozpoznawanej sprawie organ nadzoru budowlanego drugiej instancji dokonał należytej oceny zabranego w sprawie materiału dowodowego, zgodnie z art. art. 7, art. 77 § 1, art. 78, art. 80 i art. 136 K.p.a. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że decyzją z [...] października 2006 r. znak: [...] S. R. zatwierdził projekt budowlany i udzielił inwestorowi pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz ze zbiornikiem na ścieki sanitarne na działce nr [...] położonej w K. P.. Zgodnie z projektem zagospodarowania terenu stanowiącym integralną część wspomnianego pozwolenia na budowę, usytuowanie przedmiotowego budynku mieszkalnego zaprojektowano w odległości 4,00 m od granicy naniesionej na mapie zasadniczej z działką sąsiednią nr [...] oraz w odległości 8,00 m od budynku gospodarczego zlokalizowanego na działkach nr [...] i nr [...].

Starosta decyzją z [...] września 2008 r. znak: [...], zmienił powyższą decyzję z [...] października 2006 r. w części dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego w zakresie wprowadzenia częściowego podpiwniczenia oraz zmian: kubatury budynku, lokalizacji łazienki i kotłowni, konstrukcji i lokalizacji komina c.o. i zmiany poziomu.

Inwestor w dniu 2 grudnia 2011 r. złożył Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w R. P. zawiadomienie o zakończeniu budowy i zamiarze przestąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego. Organ ten postanowieniem z dnia [...] listopada 2011 r. znak: [...] orzekł, że nie zgłasza sprzeciwu do tego zawiadomienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że w świetle inwentaryzacji powykonawczej budynku mieszkalnego wykonanej przez uprawnionego geodetę, która została przyjęta do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego w dniu 12 września 2011 r., omawiany budynek mieszkalny został usytuowany w odległości 4,00 m od granicy działki nr [...] i w odległości 8,00 m od budynku gospodarczego posadowionego na działkach nr [...] i nr [...]. Oznacza to, czego w istocie nie zakwestionował skarżący, że w oparciu o materiały geodezyjne istniejące w dacie realizacji powyższego budynku, jak również w dacie jego oddania do użytkowania, był on zlokalizowany w odległości od granicy określonej w ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia 11 października 2006 r.

Jakkolwiek skarżący twierdzi, że w jego ocenie wskazana inwentaryzacja powykonawcza nie była zgodna ze stanem faktycznym, to niewątpliwie na inwentaryzacji powykonawczej znajduje się informacja Kierownika Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej złożona z upoważnienia Starosty Radzyńskiego, zgodnie z którą: "Wyeksponowane na niniejszej mapie obiekty budowlane zostały zinwentaryzowane a dokumenty powstałe w wyniku inwentaryzacji przyjęto do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego w dniu 2011-09-12 i zewidenc. za Nr [...]".

Z akt sprawy wynika, że w dniu 5 kwietnia 2014 r. uprawniony geodeta przeprowadził czynności ustalenia przebiegu granic pomiędzy nieruchomością stanowiącą własność inwestora (działka nr [...]) a nieruchomością będącą własnością skarżącego (działka nr [...]). Czynności te opisane zostały w protokole granicznym oraz w stanowiącym jego integralną część szkicu granicznym. Z powyższych dokumentów wynika, że aktualnie opisany budynek mieszkalny usytuowany jest w odległości 3,57 m od nowego przebiegu granicy miedzy działkami nr [...] i nr [...] (dawniej granica pomiędzy działką nr [...] i nr [...]).

Podkreślono, że nawet jeśli w dacie ubiegania się o pozwolenie na budowę spornego obiektu budowlanego istniałby spór graniczny, to nie mógłby on mieć wpływu na treść decyzji o pozwoleniu na budowę, albowiem dla organu administracji architektoniczno-budowlanej orzekającego w tym zakresie wiążący jest przebieg granicy odzwierciedlony w dokumentacji przyjętej do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego.

Stwierdzono, że istotnie w orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje stanowisko zgodnie z którym skuteczne zawiadomienie o zakończeniu budowy bądź wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie ma takie znaczenie, że wzniesione obiekty budowlane nie mogą podlegać ponownemu sprawdzaniu (pod kątem legalności wybudowania) przez organu nadzoru budowlanego. W sytuacji, kiedy roboty budowlane zostały zrealizowane, a następnie skutecznie zawiadomiono o zakończeniu budowy albo uzyskano pozwolenie na użytkowanie, to nie ma prawnych możliwości prowadzenia postępowania naprawczego, o jakim mowa w art. 50-51 Prawa budowlanego. Brak sprzeciwu organu bądź decyzja o pozwoleniu na użytkowanie jest swoistym potwierdzeniem legalności realizacji obiektu budowlanego (tak NSA w wyroku z 9 kwietnia 2013 r. sygn. akt II OSK 2370/11; NSA w wyroku z 15 lutego 2013 r. sygn. akt II OSK 1958/11; NSA w wyroku z 20 maja 2011 r. sygn. akt II OSK 887/10; WSA w Gliwicach w wyrok z 18 kwietnia 2013 r. sygn. akt II SA/Gl 1430/12). W takiej sytuacji wykluczona jest możliwość prowadzenia postępowania naprawczego w trybie art. 50-51 Prawa budowlanego, które - jako bezprzedmiotowe - powinno ulec umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 K.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w sprawie naruszenia innych przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł A. Z., zarzucając zaskarżonemu wyrokowi:

I) naruszenie przepisów postępowania sądowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. tj.:

1) art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm.) zwanej dalej w skrócie jako "P.p.s.a.";

2) art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a. poprzez wadliwe wykonanie funkcji kontrolnej w zakresie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i wydanie wyroku, którego nie poprzedziła kontrola działania organu administracji polegająca na ocenie, czy organ w sposób wyczerpujący zgromadził i dokonał analizy materiału dowodowego zebranego w sprawie, czy organ rozważył wszystkie okoliczności podnoszone przez skarżącego, przez co zostały naruszone następujące przepisy:

a) art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez błąd w ustaleniach faktycznych a w konsekwencji dokonanie nieprawidłowej oceny zgromadzonego materiału dowodowego tj.:

- pisma z dnia [...] czerwca 2015 r. znak: [...] Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w R. P. z którego wynika jednoznacznie, że szkice pomiarów geodezyjnych ww. budynku mieszkalnego sporządzone w wyniku geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej nie określają jego odległości od granicy działki sąsiedniej oznaczonej nr [...];

- protokołu granicznego z dnia 5 kwietnia 2014 r., szkicu graficznego, opinii technicznej z dnia 14 kwietnia 2014 r. dotyczącej rozgraniczenia działek nr [...] i nr [...], których prawidłowa analiza winna prowadzić do wniosku, że nie nastąpiła zmiana/przesunięcie granicy pomiędzy działkami nr [...] i nr [...], a usytuowanie budynku mieszkalnego na działce nr [...] w odległości 3,57 m od granicy z działką skarżącego nr [...] stanowi istotne odstępstwo od warunków pozwolenia na budowę;

b) art. 145 § 1 pkt 1 lit c P.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie w związku z art. 151 P.p.s.a. i nieuzasadnione oddalenie skargi i wadliwe uznanie, że w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez organy nadzoru budowlanego nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy pomimo, że w sprawie zostały naruszone przepisy postępowania, a to:

- art. 7 K.p.a., art. 8 K.p.a. w związku z art. 75 K.p.a. i art. 77 K.p.a. poprzez wadliwe uznanie, że organ administracyjny dokładnie i wnikliwie przeprowadził postępowanie dowodowe pomimo, że nie dopuścił z urzędu dowodu z zeznań świadka geodety L. J., który dokonywał rozgraniczenia działek celem wyjaśnienia, czy przebieg ustalonej przez niego granicy odbiegał od dotychczasowej granicy na gruncie pomimo, że dowód ten mogłyby przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a ich nieprzeprowadzenie skutkuje niekompletnością zebranego materiału dowodowego, co spowodowało naruszenie powołanych przepisów oraz naruszenie zasady prawdy obiektywnej, a w konsekwencji miało wpływ na treść rozstrzygnięcia.

II) naruszenia prawa materialnego, tj. art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego poprzez ich niezastosowanie.

Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie, przyznanie pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenia wg. norm prawem przepisanych wraz z podatkiem VAT 23% tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu które to wynagrodzenie nie zostało uregulowane ani w całości ani też w części.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.) zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

W tej sprawie Sąd nie stwierdził wystąpienie jakiejkolwiek przesłanki nieważności postępowania, a tym samym rozpoznając tę sprawę Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskami. Naczelny Sąd Administracyjny bada przy tym wszystkie podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia prawa (tak Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale pełnego składu z dnia 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09, opub. w ONSAiWSA 2010 z. 1 poz. 1).

Zgodnie z art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 176 P.p.s.a. strona skarżąca kasacyjnie ma obowiązek przytoczyć podstawy skargi kasacyjnej wnoszonej od wyroku Sądu pierwszej instancji i szczegółowo je uzasadnić wskazując, które przepisy ustawy zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało i jaki miało wpływ na wynik sprawy. Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Istota sporu między skarżącym kasacyjnie a organem drugoinstancyjnym sprowadza się do oceny zachowania odległości wybudowanego na działce nr [...] w miejscowości K. P. budynku mieszkalnego jednorodzinnego od granicy z działką nr [...]. W tej sprawie Sąd pierwszej instancji kontrolując zaskarżoną decyzję prawidłowo uznał za trafne stanowisko [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Prawidłowo Sąd pierwszej instancji uznał, że budynek mieszkalny jednorodzinny usytuowany na działce nr [...] w miejscowości K. P. został wybudowany na podstawie prawomocnego pozwolenia na budowę z dnia 11 października 2006 r. nr [...]. Pozwolenie to zostało zmienione decyzją z dnia [...] września 2008 r., ale zmiana na nie dotyczy usytuowania budynku względem granicy z działką nr [...].

Jak wynika z projektu zagospodarowania terenu stanowiącego część projektu budowlanego, projektowane usytuowanie budynku na działce nr [...] zachowywało odległość 4 metrów od granicy z działką nr [...]. Tym samym nawet wykonanie w ścianie wschodniej budynku na działce nr [...] okien, nie powodowało naruszenia przepisów technicznych dotyczących sytuowania budynków. Jak bowiem wynika z § 12 § 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690, z późn. zm.), jeżeli z odrębnych przepisów określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4 metry - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy. Tym samym skoro projekt zagospodarowania terenu wyraźnie wskazywał, że odległość projektowanego budynku od granicy z działką nr [...] wynosiła 4 metry, to takie usytuowanie projektowanego budynku mieszkalnego na działce nr [...] nie stanowiło naruszenia prawa. Ponadto w aktach sprawy znajduje się szkic wytyczenia budynku mieszkalnego na działce nr [...] oraz inwentaryzacja powykonawcza budynku mieszkalnego na działce nr [...], z których również jednoznacznie wynika, że zachowano odległość 4 metrów pomiędzy ścianą budynku na działce nr [...], a granicą z działką nr [...].

Nie ma racji strona skarżąca kasacyjnie zarzucając Sądowi pierwszej instancji błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy i tym samym błędne przyjęcie, że już na etapie budowy budynku na działce nr [...] nastąpiło zbliżenie tego budynku do granicy z działką nr [...] na odległość mniejszą niż 4 metry.

Okoliczność, że po wybudowaniu budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...], nastąpiło rozgraniczenie pomiędzy działkami nr [...] i [...] polegające na zatwierdzeniu przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...] w ten sposób, że odległość od granicy do wybudowanego budynku na działce nr [...] zmniejszyła się o 43 cm nie oznacza, że zachodziła podstawa na nałożenia na inwestora obowiązku wykonania określonych prac budowlanych.

W orzecznictwie sądów administracyjnych zaprezentowano pogląd, zgodnie z którym w przypadku, gdy ściana z oknami budynku wybudowanego na działce budowlanej zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie jego budowy, na skutek późniejszych zdarzeń prawnych (np. na skutek zmiany granic nieruchomości, podziału nieruchomości lub przeprowadzenia postępowania rozgraniczającego) znajdzie się w granicy z inną działką budowlaną, to taka sytuacja nie daje podstaw do stwierdzenia, że doszło do naruszenia przepisów prawa budowlanego. Tylko bowiem w przypadku naruszenia obowiązujących przepisów Prawa budowlanego istnieje podstawa do uruchomienia środków zmierzających do przywrócenia (restytucji) porządku wynikającego z Prawa budowlanego (tak NSA w wyroku z 1 lutego 2010 r. sygn. akt II OSK 262/09; NSA w wyroku z 21 stycznia 2011 r. sygn. akt II OSK 234/10). Sąd w tym składzie w pełni akceptuje ten pogląd.

W związku z tym należy stwierdzić, że trafnie Sąd pierwszej instancji uznał za nienaruszającą przepisy prawa zaskarżoną decyzję, w której organ II instancji umorzył postępowanie administracyjnego ustalając, że skoro w dacie wydawania pozwolenia na budowę oraz w dacie budowy przebieg granicy między działkami nr [...] i [...] był odzwierciedlony na mapach przyjętych do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej, to późniejsze rozgraniczenie działki nr [...] z działką nr [...] (do działki nr [...] została włączona działka nr [...]), nie może być podstawą do kwestionowania legalności wybudowania samego budynku na działce nr [...].

Niezasadny jest zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów postępowania sądowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. tj. art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm.). Przepis ten określa kryterium kontroli decyzji administracyjnych w postępowaniu przed sądem administracyjnym i kryterium to (legalność) nie zostało naruszone w tej sprawie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Także zarzut skargi kasacyjnej dotyczący wadliwego wykonywania przez Sąd pierwszej instancji funkcji kontrolnej poprzez brak przeprowadzenia należytej kontroli działania organu administracji jest niezasadny. Sąd ten nie naruszył art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a. ponieważ nie ulega wątpliwości, że w tej sprawie zaskarżona została do Sądu pierwszej instancji decyzja administracyjna i w oparciu o ten przepis Sąd dokonał jej kontroli.

Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela i tego zarzutu skargi kasacyjnej, zgodnie z którym Sąd pierwszej instancji naruszył art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez błąd w ustaleniach faktycznych polegający na dokonaniu nieprawidłowej oceny zgromadzonego materiału dowodowego (pisma z dnia [...] czerwca 2015 r. znak: [...] Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w R. P.; protokołu granicznego z dnia 5 kwietnia 2014 r., szkicu graficznego, opinii technicznej z dnia 14 kwietnia 2014 r. dotyczącej rozgraniczenia działek nr [...] i nr [...]). Skarżący kasacyjnie zarzuca Sądowi pierwszej instancji, że skoro z pisma z dnia 24 czerwca 2015 r. znak: [...] wynika, że w dokumentacji dotyczącej inwentaryzacji powykonawczej budynku na działce nr [...] nie ma naniesionej odległości pomiędzy ścianą szczytową wschodnią budynku do granicy działki, to ta okoliczność winna być traktowana jako wybudowanie budynku na działce nr [...] z istotnym odstępstwem. Okoliczność złożenia do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej dokumentacji zawierającej brak wprost wskazanej odległości nie oznacza, że wybudowano dany budynek z naruszeniem przepisów prawa, skoro na tej dokumentacji została naniesiona skala i stosując ową skalę bez problemu można ustalić odległości, w tym także odległość wybudowanego na działce nr [...] w stosunku do granicy z działką nr [...].

Z materiału dowodowego zebranego w sprawie nie budzi wątpliwości, że Sąd pierwszej instancji uznał za trafne oparcie się przez organy administracyjne na dokumentacji odzwierciedlającej pozwolenie na budowę, geodezyjnego wyznaczenia budynku przed budową oraz sporządzenia inwentaryzacji powykonawczej przyjętej do zasobu dokumentacji w dniu 12 września 2011 r. Podniesione przez skarżącego kasacyjnie dokumenty sporządzane w toku postępowania rozgraniczeniowego w tej sprawie nie mogły być podstawą do oceny legalności posadowienia wcześniej wzniesionego budynku.

Nie jest zasadny i ten zarzut skargi kasacyjnej, w którym skarżący zarzuca Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit c P.p.s.a. poprzez niewłaściwe jego zastosowanie i wadliwe uznanie, że w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez organy nadzoru budowlanego nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy pomimo, że w sprawie zostały naruszone przepisy postępowania, a to art. 7 K.p.a., art. 8 K.p.a. w związku z art. 75 K.p.a. i art. 77 K.p.a. Naruszenia tych przepisów skarżący kasacyjnie upatruje w braku dopuszczenia z urzędu dowodu z zeznań świadka geodety L. J., który dokonywał rozgraniczenia działek celem wyjaśnienia przebiegu ustalonej przez niego granicy jako nieodbiegającej od dotychczasowej granicy. Taki dowód rzeczywiście nie został przeprowadzony w postępowaniu administracyjnym, ale nie było zasadnym przesłuchiwanie geodety z tego powodu, że decyzja rozgraniczeniowa z dnia 3 czerwca 2014 r. była decyzją merytoryczną wydaną na podstawie art. 33 ust. 1 i 3 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, tj. decyzją rozgraniczającą działki nr [...] i [...]. Tym samym skoro odrębny organ wydał decyzję rozgraniczającą, to oznacza, że wcześniejszy przebieg tej granicy był sporny lub niewłaściwy, a tym samym zaistniała sytuacja polegająca na konieczności ustalenia przebiegu granicy działek przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów (art. 29 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego). W tej sprawie, nie obejmującej kontroli decyzji rozgraniczającej, nie było potrzeby przeprowadzania dowodów na okoliczności wprost wynikające z decyzji wydanej w postępowaniu rozgraniczającym.

Nie jest zasadnym zarzut skargi kasacyjnej, w którym skarżący zarzuca Sądowi pierwszej instancji nieprawidłowe zastosowanie art. 151 P.p.s.a. Sąd pierwszej instancji zasadnie skargę oddalił, a tym samym trafnie zastosował art. 151 P.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela także zarzutu naruszenia przez Sąd pierwszej instancji prawa materialnego, tj. art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego poprzez ich niezastosowanie. Skoro budynek mieszkalnym jednorodzinny usytuowany na działce nr [...] został wybudowany zgodnie z pozwoleniem na budowę, a dopiero po jego wybudowaniu nastąpiło rozgraniczenie z działką sąsiednią, to tylko ta okoliczność nie uzasadnia stosowania art. 50 i 51 Prawa budowlanego.

Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela stanowiska Sądu pierwszej instancji jedynie w tym zakresie, w którym Sąd ten przyjął, że skuteczne zawiadomienie o zakończeniu budowy ma takie znaczenie, że wzniesione obiekty budowlane nie mogą podlegać ponownemu sprawdzaniu przez organy nadzoru budowlanego pod kątem legalności ich wybudowania. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nawet po skutecznym zawiadomieniu o zakończeniu budowy organy nadzoru budowlanego mają prawo wszczęcia postępowania naprawczego na podstawie art. 50-51 Prawa budowlanego, jeżeli okoliczności wskazują na wystąpienie jakichkolwiek nieprawidłowości w procesie budowlanym (tak też NSA w wyroku z 7 lipca 2017 r. sygn. akt II OSK 2936/15; wyrok NSA z 8 stycznia 2013 r. sygn. akt II OSK 1616/11). Skuteczne zawiadomienie o zakończeniu budowy nie chroni inwestora przed ewentualną ingerencją organów nadzoru budowlanego, w przeciwieństwie do ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego. Mimo ww. błędnego stanowiska zawartego w zaskarżonym wyroku Sądu pierwszej instancji, nie wpłynęło ono na sposób rozstrzygnięcia przez Sąd pierwszej instancji.

Wobec powyższego należy stwierdzić, że skoro podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa procesowego i materialnego okazały się nieuzasadnione, a zaskarżony wyrok mimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu, to Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 P.p.s.a.

W sprawie przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu rozstrzyga wojewódzki sąd administracyjny, a tym samym wniosek zawarty w tym zakresie w skardze kasacyjnej nie mógł zostać rozpoznany przez Naczelny Sąd Administracyjny.