Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 105/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-05-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 156 par 1  pkt 9
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
article: art. 145 par 1 pkt 1 lit. c, art. 152, art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maciej Kurasz, Sędziowie sędzia WSA Aneta Lemiesz (sprawozdawca), sędzia WSA Jolanta Sokołowska, Protokolant starszy referent Iwona Choińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2014 r. sprawy ze skargi A. C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zarzutów wniesionych do postępowania zabezpieczającego 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) stwierdza, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz A. C. kwotę 340 zł (słownie: trzysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W., na podstawie decyzji z dnia [...] sierpnia 2011 r. o zabezpieczeniu na majątku A. C. (dalej jako "Zobowiązany", "Skarżący" lub "Strona'), zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za 1/2005r. - 5/2007r. i 7-12/2007 w kwocie 1.310.011zł wystawił w dniu 25 października 2011 r. zarządzenie zabezpieczenia, które organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego W. przyjął i skierował do wykonania.

W oparciu o wyżej wymienione zarządzenie zabezpieczenia Naczelnik Urzędu Skarbowego W. jako organ egzekucyjny wszczął postępowanie zabezpieczające, dokonując zawiadomieniem z dnia 9 listopada 2011 r. zajęcia zabezpieczającego prawa majątkowego, stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem – [...] S.A. Dłużnik zajętej wierzytelności otrzymał ww. zawiadomienie w dniu 16 listopada 2011 r. Natomiast Zobowiązany otrzymał ww. zawiadomienie wraz z zarządzeniem zabezpieczenia w dniu 22 listopada 2011 r.

W odpowiedzi na ww. zawiadomienie z dnia 9 listopada 2011 r. dłużnik zajętej wierzytelności poinformował, iż na rachunku bankowym prowadzonym na rzecz w/w Zobowiązanego brak jest środków umożliwiających całkowite lub częściowe zrealizowanie zajęcia. Powyższy rachunek bankowy został zablokowany do wysokości zajętej wierzytelności.

Pismem z dnia 23 listopada 2011 r. organ egzekucyjny ustanowił zastaw skarbowy w wysokości 1.310.011 zł na samochodzie osobowym [...] nr rejestracyjny [...] będącym własnością Zobowiązanego.

Następnie w dniu 29 listopada 2011 r. (data nadania) Zobowiązany złożył zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania zabezpieczającego wobec jego majątku, wnosząc o uchylenie wszystkich czynności zabezpieczających oraz wydanie postanowienia o umorzeniu postępowania zabezpieczającego na podstawie art. 34 § 4 w zw. z art. 166b ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) - dalej jako "ustawa egzekucyjna" lub "u.p.e.a.". W uzasadnieniu ww. zarzutów Strona podniosła, iż należności z tytułu podatku VAT za 2005 r. uległy przedawnieniu z upływem dnia 31 grudnia 2010 r. Zdaniem Skarżącego zobowiązanie podatkowe za 2005r. i za 2006r.

Sygn. akt III SA/Wa 105/14

w podatku VAT było objęte ustaleniami Naczelnika Urzędu Skarbowego w decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r. Powyższe oznacza, że okres 2005 r. został zamknięty decyzją ostateczną dawno wykonaną przez samego podatnika. Biorąc pod uwagę powagę rzeczy osądzonej organ podatkowy nie może zabezpieczyć należności podatkowych za ten okres dopóki decyzja ostateczna nie zostanie uchylona w trybie nadzwyczajnym. Takie uchylenie bądź stwierdzenie nieważności do dnia 31 grudnia 2010 r. jak też do dnia dzisiejszego nie nastąpiło. Zgodnie zaś z art. 59 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) – dalej jako "O.p.", zobowiązanie podatkowe w podatku VAT za 2005 r. wygasło na skutek zapłaty podatku w wysokości określonej w decyzji organu podatkowego z dnia [...] czerwca 2008 r. Jednakże przedmiotowa decyzja wymiarowa do dnia dzisiejszego nie została uchylona, jak również nie stwierdzono jej nieważności, to w związku z tym mamy do czynienia z art. 59 § 1 pkt 9 O.p. - zobowiązanie za ten okres uległo przedawnieniu. Dalej Strona, opierając się na art. 33 pkt 10 wskazuje, iż w przedmiotowej sprawie zarządzenie zabezpieczenia z dnia 25 października 2011 r. nie zawiera określenia przez organ pkt 9, tj. sposobu i zakresu zabezpieczenia. Sporządzenie zatem zarządzenia zabezpieczenia bez wskazania sposobu zabezpieczenia nie może zostać uznane za spełniające wymogi art. 156 § 1 pkt 9 ustawy egzekucyjnej, jak również za zgodne ze sposobem jego wypełnienia.

W związku ze złożonymi przez pełnomocnika Zobowiązanego ww. zarzutami organ egzekucyjny wystąpił pismem z dnia 13 grudnia 2011 r. do wierzyciela Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. o zajęcie stanowiska w ww. sprawie.

W odpowiedzi na powyższe pismo w dniu 3 stycznia 2012 r. wierzyciel - Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. wydał postanowienie w sprawie uznania za niezasadne zarzutów określonych w art. 33 pkt 1 i 10 ustawy egzekucyjnej na prowadzone postępowanie zabezpieczające na podstawie zarządzenia zabezpieczenia z dnia [...] października 2011 r. i odmówienia uchylenia czynności zabezpieczających, dokonanych na rachunkach bankowych oraz na ruchomości. W uzasadnieniu ww. postanowienia wierzyciel wskazał, iż zarzut oparty na podstawie art. 33 pkt 1 ustawy egzekucyjnej dotyczący przedawnienia należności z tytułu podatku od towarów i usług za 2005 r. należy uznać za bezpodstawny ze względu na brak przedawnienia zobowiązania. W dniu [...] grudnia 2010 r.

Sygn. akt III SA/Wa 105/14

postanowieniem Urząd Kontroli Skarbowej w G. Ośrodek Zamiejscowy w S. wszczął wobec Strony śledztwo w sprawie przestępstwa skarbowego polegającego na złożeniu nierzetelnych deklaracji VAT-7 za okres od stycznia 2005 r. do grudnia 2007 r., co skutkowało zawieszeniem biegu terminu przedawnienia należności. Odnosząc się do podnoszonego przez Stronę braku możliwości zabezpieczenia należności podatkowych za lata 2005-2006 ze względu na wydaną przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. decyzję ostateczną dotyczącą tych okresów wierzyciel wskazał, iż w dniu [...] września 2011 r. wznowiono z urzędu postępowanie podatkowe w zakresie prawidłowości rozliczeń podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2005r. oraz za czerwiec 2006 r.

Natomiast wniesiony przez Stronę zarzut naruszenia przepisu art. 33 pkt 10 w związku z art. 156 § 1 pkt 9 i art. 166b ustawy egzekucyjnej nie zasługuje na uwzględnienie z uwagi na brak naruszenia przepisów w zakresie treści zarządzenia zabezpieczenia, na które powołuje się Strona. Brak w urzędowym formularzu pozycji określającej zakres i sposób zabezpieczenia nie przesądza o definitywnym braku możliwości wykonania zarządzenia zabezpieczenia.

Na ww. postanowienie Strona złożyła zażalenie wskazując, iż wierzyciel rozpatrzył zarzuty tak jak organ wykonujący, a przecież tym organem nie jest. Zatem Naczelnik Urzędu Skarbowego nie może sam wypowiadać się w przedmiocie odmowy uchylenia czynności zabezpieczających, których sam nie dokonał. W ocenie Strony wierzyciel również błędnie powołał podstawę prawną dotyczącą tego postanowienia. Art. 34 § 1a ustawy egzekucyjnej w tym przypadku został nieprawidłowo powołany, bowiem przepis ten dotyczy niedopuszczalności zarzutu. Zdaniem Strony zobowiązanie podatkowe za 2005r. i za 2006r. w podatku VAT było objęte ustaleniami Naczelnika Urzędu Skarbowego w decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r. Powyższe oznacza, że okres 2005 r. został zamknięty decyzją ostateczną dawno wykonaną przez samego podatnika. Biorąc pod uwagę powagę rzeczy osądzonej organ podatkowy nie może zabezpieczyć należności podatkowych za ten okres dopóki decyzja ostateczna nie zostanie uchylona w trybie nadzwyczajnym. Takie uchylenie bądź stwierdzenie nieważności do dnia 31 grudnia 2011 r. jak też do dnia dzisiejszego nie nastąpiło. Ponadto Skarżący podnosi, iż w przedmiotowej sprawie zabezpieczeniem objęte są należności w podatku od towarów i usług za 1 -12/2005r.

Sygn. akt III SA/Wa 105/14

Nie ulega wątpliwości, że należności z tytułu podatku VAT za 2005r. uległy przedawnieniu z upływem dnia 31 grudnia 2010 r. Nie można uznać zawieszenia biegu terminu przedawnienia ze względu na wszczęcie postępowania karnego skarbowego albowiem nigdy przedmiotowa informacja o wszczęciu takiego postępowania nie została doręczona zobowiązanemu przed upływem terminu przedawnienia. Ponadto Zobowiązany podnosi, iż w przedmiotowej sprawie zarządzenie zabezpieczenia z dnia [...] października 2011 r. nie zawiera określenia przez organ pkt 9, tj. sposobu i zakresu zabezpieczenia. Skoro ustawodawca jednoznacznie określił, że zarządzenie zabezpieczenia musi uwzględniać obligatoryjnie elementy określone w art. 156 § 1 ustawy egzekucyjnej w tym sposób i zakres zabezpieczenia, to niewskazanie tego stanowi rażące naruszenie cytowanego przepisu. Dodatkowym wzmocnieniem obowiązku stosowania art. 156 § 1 pkt 1-9 jest art. 157 § 1, który stanowi, że jeśli zarządzenie zabezpieczenia nie zawiera treści określonej w art. 156 § 1 ustawy egzekucyjnej, organ egzekucyjny nie przystępuje do zabezpieczenia. W przedmiotowej sprawie zarządzenie zabezpieczenia nie spełniało art. 156 § 1 pkt 9 ustawy egzekucyjnej.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r. uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej odmówienia uchylenia czynności zabezpieczających, dokonanych na rachunkach bankowych oraz na ruchomości i umorzył w tej części postępowanie przed organem pierwszej instancji oraz utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie w zakresie zarzutów wniesionych na podstawie art. 33 pkt 1 i 10 ustawy egzekucyjnej na prowadzone postępowanie zabezpieczające na podstawie zarządzenia zabezpieczenia z dnia [...] października 2011 r.

W wyniku wniesionej skargi na powyższe postanowienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 27 marca 2013 r. sygn. akt III SA/Wa 2704/12, uchylił zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu wskazał, iż podstawę wniesionych w niniejszej sprawie zarzutów Zobowiązanego stanowiło przedawnienie zobowiązania podatkowego objętego postępowaniem zabezpieczającym oraz brak w zarządzeniu zabezpieczenia na podstawie którego prowadzono to postępowanie wymogu zawartego w art. 156 § 1 pkt 9 ustawy egzekucyjnej, to jest określenia sposobu i zakresu zabezpieczenia.

Sygn. akt III SA/Wa 105/14

Sąd wyjaśnił, iż zarzuty te winny zostać rozpoznane przez organ egzekucyjny po uzyskaniu stanowiska wierzyciela, przy czym zaznaczył, iż wypowiedź ta w zakresie przedawnienie zobowiązania podatkowego była dla organu egzekucyjnego wiążąca. Zdaniem Sądu z tego też między innymi względu stanowisko wierzyciela winno być wyczerpujące i uzasadnione zgodnie z art. 17 § 1 oraz 18 ustawy egzekucyjnej w związku z art. 124 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267).

Sąd stwierdził, iż zaskarżone postanowienie zawierało braki w powyższym zakresie. Podniósł, że postępowanie zabezpieczające prowadzone w stosunku do Skarżącego dotyczyło między innymi zobowiązań w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2005 r., które zgodnie z art. 70 § 1 uległyby przedawnieniu przed datą wydania postanowień w niniejszej sprawie. Sąd zauważył, iż w zaskarżonym postanowieniu wskazano jedynie, iż w dniu [...] grudnia 2010 r. zostało wszczęte śledztwo przez Urząd Kontroli Skarbowej w G. Ośrodek Zamiejscowy w S. w stosunku do "A." – A. C., co zdaniem organu odwoławczego przesądza o przerwie biegu terminu przedawnienia wskazanych zobowiązań podatkowych zgodnie z art. 70 § 6 pkt 1 O.p. Sąd podkreślił, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 17 lipca 2012 r. o sygn. akt P 30/11 uznał, iż art. 70 § 6 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749), w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 58 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387 oraz z 2007 r. Nr 221, poz. 1650), w zakresie, w jakim wywołuje skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z wszczęciem postępowania karnego lub postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym to postępowaniu podatnik nie został poinformowany najpóźniej z upływem terminu wskazanego w art. 70 § 1 O.p., jest niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa wynikającą z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Sąd uznał, iż przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy winny uwzględnić stanowisko Trybunału Konstytucyjnego wyrażone w ww. wyroku.

Postanowieniem z dnia [...] października 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. uchylił postanowienie organu pierwszej instancji w całości i umorzył

Sygn. akt III SA/Wa 105/14

postępowanie pierwszej instancji w sprawie zarzutów wniesionych do postępowania zabezpieczającego. W uzasadnieniu wskazał, iż postępowanie prowadzone przez Dyrektora Izby Skarbowej w W. dotyczy sprawy ponownego rozpatrzenia zażalenia z dnia 17 stycznia 2013 r. na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. zawierające stanowisko wierzyciela w sprawie zarzutów zgłoszonych na podstawie art. 33 pkt 1 i 10 u.p.e.a. i odmawiające uchylenia czynności zabezpieczających. Dyrektor Izby Skarbowej w W. uznał, że na etapie tego postępowania, sprawa ponownej oceny zarzutów zgłoszonych do postępowania zabezpieczającego stała się bezprzedmiotowa, ponieważ postępowanie zabezpieczające prowadzone w stosunku do Skarżącego na skutek wydania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W. postanowienia z dnia [...] grudnia 2012 r. o uchyleniu zabezpieczenia już się nie toczy. Organ wyjaśnił, iż powodem tego stanu rzeczy były nieskuteczne przedłużenia terminów zabezpieczenia do wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Podniósł, iż bezprzedmiotowość oceny zarzutów skarżącej w zakresie dotyczącym przedawnienia zobowiązań za 2005 rok, jest dodatkowo uzasadniona faktem, że decyzja zabezpieczająca z dnia [...] sierpnia 2011 r., która stanowiła podstawę zarządzenia zabezpieczenia - decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w W. nr [...] została uchylona w części dotyczącej określenia przybliżonych kwot zobowiązań i odsetek w podatku od towarów i usług za okresy od stycznia do grudnia 2005r. i za czerniec 2006r. a postępowanie umorzone jako bezprzedmiotowe, natomiast Naczelnik Urzędu Skarbowego W. na wniosek wierzyciela postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r. zmienił zakres zabezpieczenia poprzez jego zmniejszenie do kwoty 412.011,00 zł, więc zaprzestał zabezpieczania kwestionowanej należności. Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] września 2012 r. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. w powyższym zakresie. Dyrektor Izby Skarbowej podkreślił, iż wydanie w trybie art. 159 § 1 u.p.e.a. postanowienia o uchyleniu zabezpieczenia, dokonanego na majątku zobowiązanego na podstawie zarządzenia zabezpieczenia z dnia [...] października 2011 r., zakończyło postępowanie zabezpieczające. Zdaniem Organu z uwagi na to, że instytucja wniesienia zarzutów w postępowaniu zabezpieczającym ma na celu ochronę praw zobowiązanego w toczącym się postępowaniu zabezpieczającym, poprzez zapewnienie stronie możliwości wpływu na to postępowanie, to w sytuacji,

Sygn. akt III SA/Wa 105/14

gdy w dacie rozpatrywania zarzutów postępowanie już się nie toczy ze względu na uchylenie zabezpieczenia - bezcelowe byłoby rozpatrywanie przez organ zastrzeżeń skarżącego w stosunku do postępowania już zakończonego. W ocenie Organu brak podstaw do merytorycznego rozpatrzenia zarzutów skarżącej, wynika z faktu, że postępowanie, do którego zgłosiła te zarzuty, już się nie toczy. Powyższe według Dyrektora Izby Skarbowej potwierdza, zasadność uchylenia zaskarżonego postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] stycznia 2012 r. o uznania zarzutów za niezasadne i umorzenia postępowania w sprawie. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, iż Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. w zaskarżonym postanowieniu z dnia [...] stycznia 2012r. orzekł o odmowie uchylenia czynności zabezpieczających, dokonanych na rachunkach bankowych oraz na ruchomości. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w W. wierzyciel nie jest uprawnionym organem do wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie odmowy uchylenia czynności zabezpieczających, dokonanych na rachunkach bankowych oraz na ruchomości. W związku, z czym Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, iż ww. rozstrzygnięcie, w zakresie dotyczącym odmowy uchylenia czynności zabezpieczających, jest niezgodne z przepisami prawa. Związku z tym uznał, iż ww. okoliczność stanowi przesłankę do umorzenia postępowania w sprawie odmowy uchylenia przez wierzyciela czynności zabezpieczających dokonanych na rachunkach bankowych oraz na ruchomości.

W skardze na powyższe postanowienie Skarżący wniósł o jego uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił:

- naruszenie art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - w zakresie w jakim organ II instancji wydając ponownie postanowienie nie zastosował się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 marca 2013 r. sygn. akt III SA/Wa 2704/12,

- błędne zastosowanie sposobu rozstrzygnięcia z art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, którego skutkiem było uchylenie postanowienia organu I instancji i umorzenia postępowania, zamiast uchylenie postanowienia organu I instancji i rozpatrzenie sprawy, tj. przedstawienie stanowiska w sprawie zarzutów,

Sygn. akt III SA/Wa 105/14

- brak zastosowania art. 33 pkt 1, art. 34 § 1 ustawy egzekucyjnej, tj. wypowiedzenia się w przedmiocie zasadności zarzutu przedawnienia,

- brak zastosowania art. 70 § 1 O.p.

W uzasadnieniu wskazał, iż podniesiony przez Skarżącego w przedmiotowej sprawie zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego dotyczył kwestii dopuszczalności wszczęcia tego postępowania. W ocenie Skarżącego organ II instancji bez względu na to, czy postępowanie zabezpieczające się toczy czy nie ma obowiązek wypowiedzieć się w przedmiocie podniesionego zarzutu, bowiem w efekcie przesądza o kwestię czy postępowanie zabezpieczające było skutecznie wszczęte i czy wszczęcie tego postępowania poprzez doręczenie zarządzenia zabezpieczenia wywoła skutki w zakresie zawieszenia biegu terminu przedawnienia. W ocenie Skarżącego skoro doręczenie zarządzenia zabezpieczenia wywołuje skutek określony w art. 70 § 6 pkt 4 O.p to wypowiedzenie się wierzyciela w przedmiocie /przedawnienia zobowiązania/ ma kluczowe znaczenie dla ustalenia czy rozpoczął się skutecznie bieg terminu zawieszenia przedawnienia zobowiązania podatkowego na skutek doręczenia zarządzenia zabezpieczenia. Doręczenie zarządzenia zabezpieczenia po upływie terminu przedawnienia nie skutkuje zawieszeniem biegu tego terminu.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Rozpoznanie przedmiotowej skargi nastąpiło w ramach szczególnego związania wynikającego z sądowego rozstrzygnięcia wydanego już uprzednio w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 2704/12, uchylającym postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2012 r. w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów na postępowanie zabezpieczające, wypowiedział się w zakresie oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania w tej sprawie. Stosownie zaś do unormowania zawartego w art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej "p.p.s.a.", ocena prawna i wskazania co do dalszego

Sygn. akt III SA/Wa 105/14

postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna wynika z uzasadnienia wyroku sądu i dotyczy wykładni przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym przypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. Związanie więc sądu administracyjnego w rozumieniu cyt. wyżej przepisu oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem - lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej (J. P. Tarno, Komentarz. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004 r., str. 219-225).

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 2704/12, nie został zaskarżony do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez co uzyskał przymiot prawomocności, a tym samym ocena prawna, jaka wyrażona została w tym wyroku wiąże zarówno organ administracyjny, jak i sąd stosownie do art. 153 p.p.s.a.

Z tego powodu wszystkie rozważania na temat prawidłowości zaskarżonego postanowienia muszą być rozpatrywane w oparciu o stanowisko wyrażone przez Sąd w tym wyroku. Aby zaś stwierdzić zakres związania organów podatkowych, jak i Sądu w przedmiotowej sprawie, niezbędne jest odniesienie się do wyroku z dnia 27 marca 2013 r.

I tak, poprzednio orzekający Sąd wskazał, że podstawę wniesionych w sprawie zarzutów Zobowiązanego stanowiło przedawnienie zobowiązania podatkowego objętego postępowaniem zabezpieczającym oraz brak w zarządzeniu zabezpieczenia, na podstawie którego prowadzono to postępowanie wymogu zawartego w art. 156 § 1 pkt 9 ustawy egzekucyjnej, to jest określenia sposobu i zakresu zabezpieczenia. W tym miejscu wskazać tylko krótko należy, że Sąd w ww. wyroku nie podzielił zarzutów skargi dotyczących niespełnienia przez zarządzenie zabezpieczenia wymogu określonego w art. 156 § 1 pkt 9 ustawy egzekucyjnej.

W kontekście zaś przedawnienia zobowiązania podatkowego Sąd wskazał, że postępowanie zabezpieczające prowadzone w stosunku do Skarżącego dotyczyło między innymi zobowiązań w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące

Sygn. akt III SA/Wa 105/14

2005 r., które zgodnie z art. 70 § 1 O.p. uległyby przedawnieniu przed datą wydania postanowień w niniejszej sprawie. W zaskarżonym postanowieniu wskazano jedynie, iż w dniu [...] grudnia 2010 r. zostało wszczęte śledztwo przez Urząd Kontroli Skarbowej w G. Ośrodek Zamiejscowy w S. w stosunku do "A." – A. C., co zdaniem organu odwoławczego przesądza o przerwie biegu terminu przedawnienia wskazanych zobowiązań podatkowych zgodnie z art. 70 § 6 pkt 1 O.p. Jednakże Sąd zauważył, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 17 lipca 2012 r. o sygn. akt P 30/11 uznał, iż art. 70 § 6 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749), w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 58 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387 oraz z 2007 r. Nr 221, poz. 1650), w zakresie, w jakim wywołuje skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z wszczęciem postępowania karnego lub postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym to postępowaniu podatnik nie został poinformowany najpóźniej z upływem terminu wskazanego w art. 70 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa, jest niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa wynikającą z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Tym samym Sąd w wyroku z dnia 27 marca 2013 r. nakazał żeby przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy uwzględniły ww. Trybunału Konstytucyjnego.

Takiego stanowiska organów w zaskarżonym postanowieniu jednak zabrakło, co oznacza, że ocena i wskazania zawarte w wyroku z dnia 27 marca 2013 r. są nadal w tej sprawie aktualne, bo stan związania nimi - i organu i Sądu - wciąż trwa. W judykaturze przyjmuje się bowiem, a Sąd orzekający ten pogląd podziela, że ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże w sprawie tak długo, jak wyrok Sądu nie zostanie uchylony w prawem określonym trybie, bądź też nie ulegnie zmianie stan prawny, będący podstawą orzekania (zob. wyrok NSA z dnia 16 października 1997 r., I SA/Po 263/97; wyrok SN z dnia 25 lutego 1998 r., III RN 130/1999, nr 1, poz. 2; wyrok NSA z dnia 29 lipca 1999 r., IV SA 1177/97; wyrok NSA z dnia 6 września 2001 r., III SA 3377/00; wyrok NSA z dnia 1 października 2001 r., SA/Rz 434/00, Palestra 2002, nr 9-10, s. 199). Podobny skutek, tj. ustanie mocy wiążącej wspomnianej oceny, może spowodować zmiana – ale już po wydaniu

Sygn. akt III SA/Wa 105/14

orzeczenia sądowego - istotnych okoliczności faktycznych oraz wzruszenie orzeczenia zawierającego ocenę prawna w przewidzianym do tego trybie (por. komentarz do art. 153 P.p.s.a. [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX, 2011 wyd. IV).

W rozpoznawanej sprawie ww. sytuacje nie występują. Taki zaś z kolei stan rzeczy - wobec tego co zostało wcześniej powiedziane - pociąga za sobą konieczność uchylenia zaskarżonego postanowienia.

W ponownym postępowaniu organ uwzględni powyższe wywody Sądu.

Ocena zarzutów skargi - innych niż te, które dotyczyły niewykonania wyroku tutejszego Sądu z dnia 27 marca 2013 r. - na tym etapie sprawy byłaby przedwczesna.

Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie i orzekł, jak w pkt I w sentencji wyroku. W pkt II wyroku orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a. Orzeczenie o kosztach oparto na podstawie art. 200 p.p.s.a.