Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 21/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2014-09-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 33 pkt 1,2,4,8
journal: Dz.U. 2012 poz 1015
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Miliczek-Ciszewska, Sędzia NSA Ewa Madej, Sędzia WSA Wojciech Organiściak (spr.), Protokolant Paulina Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2014 r. sprawy ze skargi A. T. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Skarbowej w K. (dalej jako DIS) działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267, ze zm. dalej K.p.a.) oraz art. 34 § 4 i § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm., dalej u.p.e.a., lub ustawa egzekucyjna) postanowieniem z dnia [...] (Nr [...]) utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. (dalej też NUS) z dnia [...] (Nr [...]) w sprawie uznania zgłoszonych przez A. T. (dalej jako: podatnik, zobowiązany) zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji za niezasadne.

Prezentując dotychczasowy przebieg postępowania organ II instancji wskazał, że NUS wystawił w dniu 13 czerwca 2013 r. tytuły wykonawcze (Nr od [...]do [...]) na nieuregulowane przez podatnika zobowiązanie w podatku od towarów i usług za okres od sierpnia do grudnia 2008 r., poprzedzając je skierowaniem upomnień wymaganych w art. 3a § 2 pkt 2 u.p.e.a. DIS podał, że na podstawie tych tytułów wykonawczych NUS wszczął postępowanie egzekucyjne, doręczając zobowiązanemu ich odpisy w dniu 26 czerwca 2013 r. wraz z zawiadomieniami z dnia 19 czerwca 2013 r. o zajęciu rachunku bankowego i o zajęciu wynagrodzenia za pracę. Następnie podatnik złożył zarzuty na postępowanie egzekucyjne, prowadzone na podstawie ww. tytułów wykonawczych. W uzasadnieniu wniesionych zarzutów zobowiązany podniósł, że w dniu 9 maja 2013 r. wniósł do WSA w Gliwicach skargę na decyzję DIS z dnia [...] wraz z wnioskiem o wstrzymanie egzekucji do czasu zakończenia postępowania przed Sądem, którego kopię otrzymał również NUS. Podatnik podkreślał również, iż zastosowanie zabezpieczenia wykonania zobowiązania, wynikającego z otrzymanego tytułu wykonawczego, w stosunku do jego osoby jest niewykonalne i bezpodstawne, albowiem nie posiada majątku, którego wartość zabezpieczyłaby kwotę wymaganą przez NUS oraz podkreślał, że nie popełnił przestępstwa w postaci przywłaszczenia sobie wymagalnej kwoty wyliczonej przez pracowników organu I instancji. Ponadto podatnik podniósł, że postępowanie egzekucyjne spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudne do odwrócenia, a wręcz niemożliwe do odwrócenia skutki tego postępowania, co miało dowodzić zasadności zarzutów.

NUS przedmiotowym postanowieniem z dnia [...] uznał zgłoszone zarzuty za niezasadne wskazując, że w sprawie nie wystąpiły żadne okoliczności, które wskazywałyby na wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji, którą orzeczono o roszczeniu dochodzonym na podstawie kwestionowanego tytułu wykonawczego. Ponadto organ I instancji stwierdził, że przedmiotowe postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte przed upływem terminu przedawnienia, jak również wskazał, iż nie wystąpiły inne okoliczności uzasadniające brak wymagalności obowiązku, jak np. umorzenie tej zaległości w trybie unormowań art. 67a Ordynacji podatkowej. Na powyższe postanowienie NUS podatnik wniósł zażalenie z dnia 20 września 2013 r., nazwane odwołaniem, w którym domagał się jego uchylenia w całości; anulowanie tytułu wykonawczego wystawionego przez NUS z dnia 13 czerwca 2013 r., wstrzymania postępowania egzekucyjnego do czasu zakończenia postępowania przed Sądami Administracyjnymi, zwolnienia z kosztów postępowania w tej sprawie ze względu na trudna sytuację finansową. W uzasadnieniu zażalenia podatnik zarzucał prowadzonemu postępowaniu egzekucyjnemu niezastosowanie przepisu art. 33 u.p.e.a. Zdaniem zobowiązanego, "według przepisów wynikających z art. 33 u.p.e.a., postępowanie jako bezzasadne może być umorzone, odroczone do momentu rozstrzygnięcia sprawy przez Sądy Administracyjne, o których rozstrzygnięcia ubiega się i będzie się ubiegał jako osoba niewinna i niezasługująca na egzekucję z uwagi na błąd co do osoby zobowiązanego. Podatnik wskazał także na zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucji z dochodów za świadczoną pracę, z uwagi na jego trudną sytuację materialną. Ponadto zobowiązany nie zgadzał się z uzasadnieniem ww. postanowienia, że decyzja stanowiąca podstawę wystawienia tytułu wykonawczego nadal pozostaje w obrocie prawnym i stanowi podstawę do prowadzenia egzekucji, gdyż organ wydający decyzje czy postanowienie zawsze może ją "zmienić, anulować lub uznać jako bezzasadną bez interwencji organów odwoławczych".

DIS ww. postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy postanowienie NUS. Organ II instancji wskazał, że zgodnie z art. 33 u.p.e.a., w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego mogą być wnoszone zarzuty w przypadkach wymienionych enumeratywnie w 10 punktach tego artykułu. Organ podawał przy tym, że w punkcie 1 ustawodawca wymienił m. in. przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku, w punkcie 2 - brak wymagalności obowiązku z innego powodu, w punkcie 4 - błąd co do osoby zobowiązanego, a w punkcie 8 - zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Organ wskazał, że na te właśnie przesłanki powołał się zobowiązany uznając, iż "nęka się go egzekucją za niepopełnione winy", gdyż decyzję stanowiącą podstawę wystawienia tytułu wykonawczego zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Mając powyższe na uwadze organ podkreślił, że samo wniesienie skargi do Sądu na decyzję DIS z dnia [...] nie oznacza, iż dochodzona przymusowo zaległość nie istnieje czy jest niewymagalna. Organ odwoławczy, w ślad za organem egzekucyjnym akcentował, że ww. zaskarżona decyzja jest "prawomocna" i dopóki nie zostanie wzruszona, jest nadal obowiązującą i podlega wykonaniu.

DIS podkreślał, że zaległości wykazanych w tytułach wykonawczych NUS o numerach od [...]do [...]z dnia 13 czerwca 2013 r. zobowiązany nie uiścił w sposób dobrowolny, a zatem obowiązkiem wierzyciela było z nakazu art. 6 u.p.e.a., podjęcie działań zmierzających do ich przymusowego ściągnięcia w trybie egzekucji administracyjnej. W ocenie organu odwoławczego NUS zastosował się do tego obowiązku, wystawiając na te wymagalne należności podatkowe ww. tytuły wykonawcze wg wzoru stanowiącego załącznik do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i podejmując się ich realizacji w trybie egzekucji administracyjnej. Organ odwoławczy wskazał przy tym, że celem egzekucji jest zaspokojenie dochodzonego obowiązku poprzez zastosowanie środków egzekucyjnych skatalogowanych w art. 1a pkt 12 lit. a) u.p.e.a., w tym wymienionej w wierszu 2 egzekucji z wynagrodzenia za pracę oraz w wierszu 4 - egzekucji z rachunków bankowych.

Mając na uwadze zarzuty zobowiązanego co do tego, że ten sam NUS jest zarówno wierzycielem dochodzonych od podatnika zaległości podatkowych oraz organem egzekucyjnym prowadzącym postępowanie egzekucyjne wobec zobowiązanego DIS wyjaśniał, że jednoczesne pełnienie tych funkcji wynika z zapisów ustawowych, czyli art. 13 pkt 1 Ordynacji podatkowej regulującego postępowanie podatkowe oraz art. 19 § 1 u.p.e.a. normującej postępowanie egzekucyjne. Organ odwoławczy podkreślał, że jeśli adresatem, "prawomocnej na razie", podlegającej wykonaniu decyzji tego organu podatkowego jest zobowiązany, to nietrafnym uznać należy zarzut nieistnienia, czy braku wymagalności obciążających go zaległości podatkowych, błędu co do osoby zobowiązanego, co z kolei dowodzi niezrealizowania się przesłanki z art. 33 pkt 4 u.p.e.a.

W ocenie organu odwoławczego nie sposób uznać słusznym zarzutu podatnika dotyczącego zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, powodującego pogorszenie jego sytuacji materialno-bytowej i finansowej, gdyż zgodnie z wytycznymi art. 7 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne przewidziane w ustawie, a spośród tych środków - najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. Organ odwoławczy podkreślał, że ustawa egzekucyjna wymienia w art. 1a pkt 12 lit. a) zarówno egzekucje z wynagrodzenia za pracę, jak i z rachunków bankowych, czyli środki egzekucyjne zastosowane wobec zobowiązanego. Organ II instancji akcentował przy tym fakt, że skutecznym okazało się wyłącznie zajęcie wynagrodzenia za pracę.

Mając na uwadze zarzuty podatnika zawarte w zażaleniu DIS podkreślał, że nie mogą być przesłanką do wniesienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne, argumenty zobowiązanego dotyczące jego trudnej sytuacji finansowej, gdyż takiej możliwości art. 33 ustawy egzekucyjnej nie przewiduje.

W skardze na ww. postanowienie DIS podatnik (dalej jako skarżący) domagał się jego uchylenia w całości, anulowania ww. tytułów wykonawczych wystawionych przez NUS w dniu 13 czerwca 2013 r., wstrzymania postępowania egzekucyjnego do czasu zakończenia postępowania przed Sądami Administracyjnymi oraz zwolnienia od kosztów postępowania sądowego w tej sprawie ze względu na trudną sytuację finansową.

W uzasadnieniu skargi podatnik wskazał, że treści zawarte w postanowieniu są dla niego krzywdzące i niejawne. Skarżący wywodził, że zgodnie z treścią art. 33 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być między innymi: wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku, odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; błąd co do osoby zobowiązanego; zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Skarżący w związku z powyższym zarzucał prowadzonemu postępowaniu egzekucyjnemu nie zastosowanie ww. przepisów prawa w stosunku do jego osoby i ich nie przestrzeganie w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym, które w ocenie zobowiązanego jest postępowaniem w stosunku do osoby tzw. "trzeciej". Podatnik wywodził, że domniemywa w związku z powyższym, iż osób "pierwszej i drugiej" nie znaleziono, natomiast znaleziono jego jako "osobę trzecią" i "nęka się go egzekucją za niepopełnione winy". Skarżący wywodził, że NUS, "wydaje decyzje, postanowienia i tytuły wykonawcze i ten sam Naczelnik Urzędu Skarbowego występuje jako organ egzekucyjny i prowadzi egzekwowanie swoich decyzji, nazywając siebie Organem egzekucyjnym. Co to za kpina prawna? Czy to jest logiczne, etyczne i moralne?"

Zdaniem skarżącego według wymienionych w skardze przepisów prawa wynikających z art. 33 u.p.e.a. postępowanie jako bezzasadne może być umorzone, odroczone do momentu rozstrzygnięcia sprawy przez Sądy Administracyjne, o których "rozstrzygnięcia w tych postępowaniach się ubiega i będzie się ubiegał jako osoba niewinna i niezasługująca na takie egzekucje czyli w wyniku błędu co do osoby zobowiązanego".

Skarżący podkreślał, że zastosowanie egzekucji zbyt uciążliwej z dochodów za świadczoną pracę jest nie tylko uciążliwe, ale skazuje go na eksmisję z zajmowanego lokalu mieszkalnego, odcięcie dostaw prądu, gazu albo pojedynczo lub grupowo, albowiem na potrzeby życiowe pozostaje mu 1000 zł. miesięcznie. Autor skargi akcentował, że brakuje mu pieniędzy na ubiór i wyżywienie oraz, że w przypadku choroby nie będzie miał środków finansowych na opłatę lekarzy, lekarstw czy rehabilitantów. Podkreślał, że będzie to dla niego "wyrok śmierci i zakończy tą haniebną egzekucję". Zdaniem skarżącego podawanie w "postanowieniu" że decyzja stanowiąca podstawę wystawienia tytułu wykonawczego nadal pozostaje w obrocie prawnym i stanowi podstawę do prowadzenia egzekucji jest oburzające oraz że egzekucja jest mało uciążliwa, a co w jego ocenie jest nadużyciem. Zdaniem skarżącego organ wydający decyzję czy postanowienie zawsze może ją zmienić, anulować lub uznać jako bezzasadną bez interwencji organów odwoławczych czyli tzw. jednostek nadrzędnych. Skarżący podkreślał, że należy ponadto wyjaśnić dlaczego NUS, który "sam wydaje decyzje, postanowienia i tytuły wykonawcze, następnie przeistacza się w organ egzekucyjny i realizuje wystawione przez siebie dokumenty". Końcowo skarżący zadawał pytanie o to czy "to jest zgodne z prawem i zasadami sprawiedliwości społecznej czy demokracji?"

W odpowiedzi na skargę DIS wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu.

Odnosząc się do stanowiska DIS zawartego w odpowiedzi na skargę podatnik w piśmie z dnia 30 stycznia 2014 r. podtrzymał zarzuty skargi oraz podkreślał, że rozstrzygnięcie organu narusza prawo i zasady sprawiedliwości społecznej.

W odpowiedzi na ww. pismo skarżącego DIS w piśmie z dnia 12 maja 2014 r. podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz podkreślił, że płacenie podatków w wysokości i terminach określonych w ustawach podatkowych jest podstawową powinnością każdego podatnika. DIS wskazał ponadto, że niewywiązywanie się z tego obowiązku narusza generalną zasadę demokratycznego państwa prawa tj. zasadę sprawiedliwości społecznej. Organ odwoławczy akcentował, że w sprawie poza sporem jest to, iż skarżący posiada wymagalne zaległości podatkowe określone ww. decyzją podatkową określającą odpowiedzialność za zaległości za zadłużenie spółki cywilnej A.

W piśmie z dnia 11 czerwca 2014 r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącego podtrzymał zarzuty i żądania skargi oraz zaakcentował, że prowadzona egzekucja jest zbyt uciążliwa dla podatnika, któremu pozostaje zbyt mała kwota na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Pełnomocnik wskazał również na kłopoty osobiste i zdrowotne skarżącego spowodowane zaistniałą sytuacją.

Na rozprawie w dniu 16 września 2014 r. pełnomocnik skarżącego wnosił i wywodził jak w skardze oraz kolejnych pismach procesowych złożonych do akt, podtrzymując w pełnym zakresie zawartą w nich argumentację. Skarżący podkreślał, że padł ofiarą nieuczciwych wspólników i że ma bardzo trudną sytuację finansową i osobistą.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 cyt. ustawy).

Stwierdzenie zatem, iż zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji/postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).

Kontrolując zaskarżone postanowienie według wskazanych powyżej kryteriów, Sąd podzielając stanowisko organów stwierdził, że nie narusza ono prawa, a zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Poddanym kontroli Sądu w niniejszej sprawie rozstrzygnięciem DIS utrzymał w mocy postanowienie NUS, którym uznano zgłoszone przez skarżącego zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego o numerze [...]za nieuzasadnione.

Stan faktyczny sprawy jest w istocie bezsporny, a jako że został zaprezentowany przy okazji omawiania stanowiska zobowiązanego i organów, w ocenie Sądu brak jest konieczności jego ponownego przedstawiania. Sąd za prawidłowe przyjmuje ustalenia jakie w tym zakresie poczyniły organy obu instancji.

Materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie postanowień stanowiły przepisy art. 33 i art. 34 u.p.e.a., które dotyczą możliwości wniesienia zarzutów do wystawionego tytułu wykonawczego, stanowiącego podstawę prowadzenia egzekucji administracyjnej. Zarzuty do tytułu wykonawczego są środkiem prawnym zwalczania przez zobowiązanego niezgodności z prawem egzekucji administracyjnej (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 sierpnia 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 600/12, dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym stanowią środek ochrony zobowiązanego, gdy postępowanie egzekucyjne narusza istotne zasady tego postępowania lub gdy egzekucja jest niedopuszczalna (zob. R. Hauser, Z. Leoński, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2004, str. 110).

Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:

1. wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;

2. odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;

3. określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;

4. błąd co do osoby zobowiązanego;

5. niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;

6. niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;

7. brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;

8. zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;

9. prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;

10. niespełnienie wymogów określonych w art. 27.

Wniesienie zarzutów z innych przyczyn nie upoważnia organu egzekucyjnego do ich rozpatrzenia (por. R. Hauser, Z. Leoński, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2004, str. 110).

W niniejszej sprawie zobowiązany wniósł zarzuty oparte o punkt 1, 2, 4 i 8 ww. przepisu art. 33 § 1 u.p.e.a., podkreślając, że nęka się go egzekucją za niepopełnione winy, gdyż decyzję stanowiącą podstawę wystawienia tytułu wykonawczego zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.

W zakresie zarzutów opartych o pkt 1 i 2 art. 33 § 1u.p.e.a. przyjdzie wskazać, że w ocenie Sądu ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż w analizowanej sprawie nie doszło do wykonania lub umorzenia w całości albo części obowiązku, przedawnienia, wygaśnięcia albo nieistnienia obowiązku, czy odroczenia terminu wykonania obowiązku albo braku wymagalności obowiązku z innego powodu, czy też doszło do rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej. Podkreślić przy tym przyjdzie, że stanowiąca podstawę wystawienia tytułu egzekucyjnego decyzja DIS z dnia [...], utrzymująca w mocy decyzję NUS z dnia [...], jest ostateczna i podlega wykonaniu, a fakt jej zaskarżenia do Sądu Administracyjnego pozostaje bez wpływu na ocenę legalności prowadzonej egzekucji, której celem jest zaspokojenie wierzyciela. Wobec braku dobrowolnego wykonania zobowiązania ustalonego ww. decyzją DIS koniecznym stało się jej przymusowe wykonanie, które nie narusza prawa, ani przywołanych przez skarżącego zasad sprawiedliwości społecznej i demokracji.

Z powyższym koresponduje również zarzut oparty o pkt 4 art. 33 § 1 u.p.e.a., który Sąd, podzielając argumentację organów, uznaje za bezzasadny. Podatnik nie zakwestionował bowiem skutecznie tego, że w obrocie prawnym pozostaje ostateczna i podlegająca wykonaniu ww. decyzja DIS ustalająca jego odpowiedzialność za zaległości podatkowe spółki A, a zatem zarzucany błąd co do osoby zobowiązanego nie zachodzi w badanej sprawie. Zgodnie z treścią art. 27 § 1 pkt 2 u.p.e.a. tytuł wykonawczy powinien zawierać wskazanie imienia i nazwiska lub firmy zobowiązanego (...). Zobowiązanym zaś, zgodnie z art. 1a pkt 20 tej ustawy, jest osoba prawna albo jednostka organizacyjna nieposiadającą osobowości prawnej albo osoba fizyczna, która nie wykonała w terminie obowiązku o charakterze pieniężnym lub obowiązku o charakterze niepieniężnym, a w postępowaniu zabezpieczającym - również osoba lub jednostka, której zobowiązanie nie jest wymagalne albo jej obowiązek nie został ustalony lub określony, ale zachodzi obawa, że brak zabezpieczenia mógłby utrudnić lub udaremnić skuteczne przeprowadzenie egzekucji, a odrębne przepisy na to zezwalają. Z kolei, jak wskazuje się w piśmiennictwie, "błąd co do osoby zobowiązanego" zachodzi po pierwsze wówczas, gdy w tytule wykonawczym wskazano osobę, na której nie ciąży obowiązek, co zostaje ujawnione poprzez porównanie danych osoby wskazanej w tytule wykonawczym z danymi podmiotu, ujętymi w orzeczeniu lub innym dokumencie stanowiącym podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Po drugie, błąd taki może mieć miejsce wówczas, gdy organ egzekucyjny lub egzekutor podjęli czynności egzekucyjne wobec osoby, którą błędnie uznali za zobowiązanego (por. P. Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji, Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2003, str. 130-131). Błąd co do osoby zobowiązanego ma miejsce wówczas, gdy osoba przeciwko, której wystawiono tytuł wykonawczy, jest inną osobą niż adresat decyzji (aktu normatywnego), stanowiącego podstawę egzekwowanego obowiązku (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 maja 2010 r., sygn. akt III SA/Łd 575/09, dostępny na stronie internetowej http://orzecznia.nsa.gov.pl), a jak już wskazano wystawiony przez NUS ww. tytuł wykonawczy z dnia 13 czerwca 2013 r. dotyczy egzekucji obowiązku wynikającego z ww. decyzji DIS z dnia [...], którą utrzymano w mocy decyzję NUS z dnia [...].

Mając na uwadze zarzuty strony skarżącej wskazać przyjdzie, że organ prowadzący egzekucję nie może natomiast sam "na nowo" przeprowadzać postępowania mającego na celu ustalenie osoby zobowiązanej do wykonania obowiązku wynikającego z orzeczenia objętego tytułem wykonawczym. Zgodnie bowiem z treścią art. 29 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Zarzuty oraz inne środki odwoławcze przysługujące w ramach postępowania egzekucyjnego nie mogą być wykorzystywane do weryfikacji decyzji administracyjnych, stanowiących podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1104/96, Lex nr 47780). Dopóki w obiegu prawnym pozostaje decyzja ostateczna stanowiąca tytuł wykonawczy, podlega ona egzekucji, a organ egzekucyjny nie jest uprawniony do merytorycznego badania tej decyzji i nie ma możliwości negowania prawidłowości nałożenia obowiązków. Ewentualna wadliwość decyzji nakazującej czynności może być podnoszona w innym, odrębnym postępowaniu, nie zaś w sprawie, której przedmiotem jest wyłącznie ocena legalności wszczęcia postępowania egzekucyjnego. W przeciwnym wypadku organ egzekucyjny orzekałby o meritum sprawy, a to należy do organu wydającego rozstrzygnięcie, będące podstawą egzekucji administracyjnej - nawet wówczas, gdy organem egzekucyjnym jest organ, który wydał decyzję. Nie można bowiem łączyć postępowania egzekucyjnego z postępowaniami administracyjnymi zmierzającymi do merytorycznego rozpoznania sprawy.

W zakresie zarzutów co do kumulacji przez NUS roli organu orzekającego i egzekucyjnego w sprawie przyjdzie wskazać, że pierwsza z tych funkcji ma swoje umocowanie w art. 13 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacji podatkowej (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) natomiast druga wynika z art. 19 § 1 u.p.e.a.

Jeżeli idzie o ostatni zarzut oparty o pkt. 8 art. 33 § 1 u.p.e.a. to Sąd uznaje go w okolicznościach przedmiotowej sprawy za bezzasadny. Poza powyżej wskazanymi okolicznościami przyjdzie podkreślić, że zastosowany skutecznie w sprawie środek w postaci egzekucji z wynagrodzenia za pracę ma swoje oparcie w art. 1a pkt. 12a u.p.e.a. w zw. z art. 7 § 1 ww. ustawy, zgodnie z którym organ stosuje środki egzekucyjne przewidziane w ustawie, gwarantujące osiągnięcie celu egzekucji jakim jest zaspokojenie dochodzonego obowiązku. Wobec nie stwierdzenia naruszeń prawa brak jest zatem jakichkolwiek podstaw do uwzględnienia argumentacji strony skarżącej odwołującej się w rozpatrywanym przypadku do trudnej sytuacji majątkowej i osobistej. Zobowiązany nie tylko, że dobrowolnie nie wykonał nałożonego nań ostateczną decyzją obowiązku, ale nie przedstawił innych możliwych sposobów pozwalających na zastosowanie mniej uciążliwych od zajęcia wynagrodzenia za pracę środków egzekucyjnych.

Wykazana powyżej legalność zaskarżonego postanowienia nakazuje uznać wszystkie argumenty skarżącego za bezpodstawne i oddalić skargę w oparciu o art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.