Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 275/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-06-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 75 par. 1w zw. z art. 79 par. 1, art. 39,  art. 40 par. 1, art. 7, art. 77
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 7 par. 1 i par. 2, art. 1a pkt 12 lit. b, art. 125 par. 1, art. 126
journal: Dz.U. 2016 poz 599
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Teresa Zyglewska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman, sędzia WSA Alina Balicka, , po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Z. D. i M. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia do usunięcia odpadów oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego postanowieniem z dnia [...] listopada 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] września 2016 r. o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia.

W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ wywodził, że Z. D. i M. D. zostali zobowiązani, decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...], wydaną przez Wójta Gminy [...], do usunięcia z działki nr [...] położonej w miejscowości [...] odpadów o kodzie [...] - nieorganiczne odpady zawierające substancje niebezpieczne w ilości ok. 380 ton oraz z działki nr [...] położonej w miejscowości [...] odpadów o kodzie [...] - odpady z betonu oraz gruz betonowy z rozbiórek i remontów w ilości ok. 40 ton. Termin usunięcia odpadów został określony do dnia [...].03.2016 r.

Ponieważ M. i Z. D. nie dokonali usunięcia odpadów w terminie określonym w decyzji, co zostało stwierdzone w protokole kontroli z dnia [...] kwietnia 2016 r., otrzymali upomnienie z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...], w którym został wyznaczony nowy termin wykonania obowiązku - w terminie 7 dni od daty doręczenia upomnienia. Zobowiązani otrzymali upomnienie w dniu [...] kwietnia 2016 r. z pouczeniem, że w razie nie wykonania obowiązku w terminie 7 dni od daty doręczenia upomnienia, zostanie wszczęte postępowanie egzekucyjne.

Po upływie tego terminu i stwierdzeniu, w formie notatki służbowej, w dniu [...] maja 2016 r., że nadal obowiązek usunięcia odpadów z działek nr [...] i [...] nie został wykonany, Wójt Gminy [...] wszczął postępowanie egzekucyjne, wystawiając w dniu [...] maja 2016 r. tytuły wykonawcze nr [...] i nr [...].

W dniu [...] maja 2016 r. Wójt Gminy [...] wydał także postanowienie nakładając na Z. D. i M. D. grzywnę w celu przymuszenia, w wysokości [...] (słownie: [...]) zł i wezwał do wykonania obowiązku określonego w tytułach wykonawczych z dnia [...] maja 2016, nr [...] i nr [...] w terminie 7 dni od daty doręczenia postanowienia oraz obciążył zobowiązanych opłatą egzekucyjną w wysokości [...] złotych.

M. i Z. D., za pośrednictwem pełnomocnika, wnieśli zażalenie na otrzymane postanowienie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r. uchyliło zaskarżone postanowienie w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, wskazując na konieczność ustalenia w formie protokołu czy M. i Z. D. dokonali usunięcia odpadów z działek nr [...] i [...] położonych w miejscowości [...].

Wójt Gminy [...] prowadząc ponownie postępowanie, zawiadomił Z. D. i M. D. o wyznaczonej na dzień [...] sierpnia 2016 r. kontroli na działkach nr [...] i [...]. W protokole kontroli z dnia [...] sierpnia 2016 r., przeprowadzonej z udziałem Z. D., stwierdzono składowanie odpadów o kodzie [...] na działce nr [...] położonej w miejscowości [...]. Pan D. zobowiązał się do usunięcia odpadów do dnia [...].09.2016 r. Stwierdzono także, że z działki nr [...] odpady o kodzie [...] zostały usunięte, a D. zobowiązał się do przedłożenia karty przekazania odpadów w terminie do dnia [...] sierpnia 2016 r. Karta przekazania odpadów została złożona w Urzędzie Gminy [...] w dniu [...] sierpnia 2016 r.

W dniu [...] września 2016 r. Wójt Gminy [...] wydał postanowienie nr [...] nakładając na Z. D. i M. D. grzywnę w celu przymuszenia, w wysokości [...] zł (słownie: [...] złotych) i wezwał do wykonania obowiązku określonego w tytułach wykonawczych z dnia [...] maja 2016, nr [...] i nr [...] w terminie do [...].09.2016 r. oraz obciążył zobowiązanych opłatą egzekucyjną w wysokości [...] złotych.

M. i Z. D. złożyli zażalenie na postanowienie o nałożeniu grzywny, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości.

W uzasadnieniu zażalenia zobowiązani podnieśli, iż zobowiązanie nałożone decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. zobowiązującą do usunięcia odpadów stanowi zobowiązanie niewykonalne, co stanowi podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego wobec zobowiązanych. Decyzja nakazująca usunięcie odpadów została bowiem wydana w wyniku wadliwych ustaleń faktycznych.

Organ nie dokonał wystarczającego wyjaśnienia powodów zastosowania takiego, a nie innego środka egzekucji administracyjnej. Organ nie wyjaśnił również w jaki sposób określił kwotę grzywny, co powoduje, iż zobowiązani nie są w stanie zweryfikować przesłanek jakie kierowały organem przy wydawaniu postanowienia.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] września 2016 r.

Organ odwoławczy wywodził, że zaskarżone postanowienie zostało wydane w oparciu o przepis art. 119 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 599), dalej jako "u.p.e.a.", który stanowi, iż grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego.

Celem postępowania egzekucyjnego jest doprowadzenie do tego, by zobowiązany wykonał ciążący na nim obowiązek, wynikający z ostatecznej albo natychmiast wykonalnej decyzji administracyjnej.

W celu doprowadzenia do wykonania obowiązku, zgodnie z art. 7 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne przewidziane w ustawie. Obowiązuje go przy tym zasada stosowania środka najłagodniejszego. Zgodnie z treścią art. 7 § 2 u.p.e.a., organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. Organ podkreślił, że egzekwowany w niniejszej sprawie obowiązek ma charakter niepieniężny, zatem organ egzekucyjny mógł skorzystać ze środków wymienionych w art. 1a pkt 12 lit. b u.p.e.a. Miał więc do dyspozycji grzywnę w celu przymuszenia, wykonanie zastępcze, odebranie rzeczy ruchomej, odebranie nieruchomości, opróżnienie lokali i innych pomieszczeń oraz przymus bezpośredni. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że nie każdy z powyższych środków ze swej natury nadaje się do zastosowania przy egzekucji obowiązku polegającego na usunięciu odpadów, niemniej jednak grzywna w celu przymuszenia jest środkiem właściwym, który może być w takiej sytuacji zastosowany.

Stosownie do art. 121 § 1 u.p.e.a., grzywna w celu przymuszenia może być nakładana kilkakrotnie w tej samej lub wyższej kwocie, z zastrzeżeniem § 4. Wyjątek, do którego odsyła art. 121 § 1 u.p.e.a., to egzekucja dotycząca spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego i przypadek ten nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie.

Kolegium wywodziło, że zastosowanie w sprawie znajduje art. 121 § 2 u.p.e.a., zgodnie z którym każdorazowo nałożona grzywna nie może przekraczać kwoty 10.000 zł, a w stosunku do osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej kwoty 50.000 zł. Grzywny nakładane wielokrotnie nie mogą łącznie przekroczyć kwoty 50.000 zł, a w stosunku do osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej kwoty 200.000 zł, co wynika z art. 121 § 3 u.p.e.a.

Organ odwoławczy wywiódł, że treść postanowienia o nałożeniu grzywny określa art. 122 § 2 u.p.e.a. i postanowienie z dnia [...] września 2016 r. zawiera wszystkie elementy wskazane tym przepisem.

Kolegium wywodziło, że M. i Z. D. mocą ostatecznej decyzji z dnia [...] lutego 2016 r. zostali zobowiązani do usunięcia, z działek nr [...] i [...] położonych w miejscowości [...], odpadów o kodach [...] i [...].

Wykonanie decyzji z dnia [...].02.2016 r. było kontrolowane w dniu [...] kwietnia 2016 r. i w dniu [...] sierpnia 2016 r.

W protokole kontroli z dnia [...] sierpnia 2016 r., stwierdzono składowanie odpadów o kodzie [...] na działce nr [...] położonej w miejscowości [...] oraz stwierdzono, że odpady o kodzie nr [...] zostały usunięte z działki nr [...].

Zdaniem Kolegium brak pełnego wykonania obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji uprawniał organ egzekucyjny do wydania postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia.

Postanowienie nakłada na M. i Z. D. grzywnę w kwocie [...] zł i określa termin jej uiszczenia - 30 dni od daty doręczenia postanowienia, a także zawiera pouczenie o konsekwencji nieuiszczenia grzywny (zostanie przymusowo ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych), wzywa do wykonania obowiązku w terminie do dnia [...] września 2016 r. oraz informuje o możliwości nakładania dalszych grzywien w przypadku niewykonania obowiązku.

W ocenie Kolegium zaskarżone postanowienie jest prawidłowe i brak jest podstaw do jego zmiany lub uchylenia.

Kolegium odnosząc się do zarzutów zawartych w zażaleniu wyjaśniło, że postępowanie egzekucyjne zmierza wyłącznie do wykonania obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji administracyjnej i nie może być w nim już badane to, o czym ostatecznie rozstrzyga ta decyzja. Zatem zarzut dotyczący decyzji zobowiązującej do usunięcia odpadów nie może być rozpatrywany w toczącym się postępowaniu zażaleniowym, odnoszącym się do postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia.

Organ odwoławczy uznał za niezasadny zarzut dotyczący braku udziału pełnomocnika zobowiązanych podczas oględzin w dniu [...] sierpnia 2016 r. Złożone (na wezwanie Kolegium) przez P. S. pełnomocnictwo z dnia [...] czerwca 2016 r. uprawniało go wyłącznie do złożenia w imieniu M. i Z. D. zażalenia na poprzednie postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] maja 2016 r. Z datą rozpatrzenia przez Kolegium złożonego w imieniu M. i Z. D. zażalenia, pełnomocnictwo to wygasło. Dlatego też Kolegium ponownie wzywało Pana P. S. do uzupełnienia braku formalnego wniesionego w imieniu M. i Z. D. zażalenia na postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] września 2016 r. W ocenie Kolegium brak pełnomocnictwa do występowania w imieniu zobowiązanych w toku postępowania i podczas oględzin w dniu [...] sierpnia 2016 r. powoduje, iż organ egzekucyjny błędnie skierował zawiadomienie o terminie kontroli oraz zaskarżone postanowienie do P. S., jako pełnomocnika M. i Z. D..

Organ odwoławczy stwierdził, że po uchyleniu przez Kolegium postanowienia z dnia [...] maja 2016 r. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, postępowanie jakie prowadził Wójt Gminy [...] polegało na ustaleniu, czy M. i Z. D. dokonali usunięcia odpadów z działek nr [...] i [...] i udokumentowaniu ustaleń w tym zakresie w formie protokołu. Nie zachodziła konieczność powtarzania innych czynności dowodowych.

Zgodnie z art. 18 u.p.e.a., jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy k.p.a. Odpowiednie stosowanie przepisów innej ustawy oznacza, że w zależności od specyfiki konkretnej sytuacji, przedmiotu uregulowania, może wchodzić w rachubę stosowanie pełne, stosowanie z odpowiednimi modyfikacjami, bądź niestosowanie w ogóle określonych przepisów. Zdaniem Kolegium w postępowaniu egzekucyjnym znacznie ograniczone zastosowanie ma wynikająca z art. 10 k.p.a. zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.

Organ odwoławczy podkreślił, że kontrola z dnia [...] sierpnia 2016 r. została przeprowadzona przy udziale strony i prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu nie zostały naruszone.

W trakcie oględzin Z. D. zobowiązał się do usunięcia odpadów w terminie do dnia [...] września 2016 r. W ocenie Kolegium to zobowiązanie nie powoduje bezprzedmiotowości wydanego postanowienia o nałożeniu grzywny. Stwierdzony brak usunięcia odpadów, pomimo upływu terminu wynikającego z decyzji i upomnienia powoduje konieczność nałożenia grzywny w celu przymuszenia; grzywna jest formą nacisku mającą na celu skłonienie zobowiązanego poprzez dolegliwość finansową do określonego zachowania.

Organ odwoławczy wywodził, że zaskarżone postanowienie zawiera treść określoną przepisem art. 122 § 2 u.p.e.a. i musi zawierać wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie wskazanym w tym postanowieniu oraz informację, że w razie niewykonania obowiązku w terminie będą nakładane dalsze grzywny w tej samej lub wyższej kwocie. Grzywna, aby odniosła pożądany skutek w postaci realnego przymuszenia zobowiązanych do wykonania obowiązku, powinna być nałożona przez organ egzekucyjny w odpowiedniej wysokości, tak aby jej dolegliwość nie pozostawała dla zobowiązanych jedynie symboliczna. Grzywna jest środkiem zmierzającym bezpośrednio do egzekucji obowiązku, a jednocześnie najmniej uciążliwym z możliwych do zastosowania w sprawie.

Odpowiednio wysoka grzywna jest środkiem egzekucyjnym prowadzącym bezpośrednio do osiągnięcia celów egzekucji, a jednocześnie najmniej dolegliwym spośród wszystkich wymienionych przez ustawodawcę w art. 1a pkt 12 lit. b u.p.e.a., w szczególności jest mniej uciążliwa od wykonania zastępczego. Organ egzekucyjny wybierając ten środek egzekucyjny jakim jest grzywna kierował się wskazaniami, zawartymi w art. 7 § 2 u.p.e.a. Wykonanie zastępcze, o którym mowa w art. 127 u.p.e.a. następuje na koszt i ryzyko zobowiązanego. W ocenie Kolegium zlecenie wykonania takich prac wyspecjalizowanej firmie w oczywisty sposób wiązałoby się z wyższymi kosztami. W konsekwencji nałożenie grzywny w celu przymuszenia jest środkiem zdecydowanie bardziej korzystnym dla zobowiązanych, bowiem w przypadku wykonania przez nich obowiązku, poniosą mniejsze koszty, aniżeli w przypadku wykorzystania firmy zewnętrznej.

Organ odwoławczy argumentował, że wysokość grzywny w sprawie niniejszej nie przekracza dopuszczalnej kwoty 10.000 zł, zaś w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia jest zawarte stwierdzenie, iż kwota ta jest adekwatna do możliwości finansowych zobowiązanych, że jej wysokość zapewni efektywność egzekucji i nie jest zbyt uciążliwa dla zobowiązanych. Grzywna nie będąc karą musi być jednak być dla strony zobowiązanej na tyle dotkliwa, aby wybrała ona rozwiązanie polegające na dobrowolnym wykonaniu obowiązku we własnym zakresie. W ocenie Kolegium ta okoliczność oraz zasady skuteczności, celowości zastosowanego środka egzekucyjnego oraz racjonalnego działania przemawiają za uznaniem jako uzasadnionej grzywny w wysokości [...] zł.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższe postanowienie wnieśli M. i Z. D. zarzucając:

1. naruszenie przepisu art. 119 § 1 p.e.a. poprzez nałożenie grzywny na skarżących w sytuacji, gdy nie wykazano zaistnienia podstaw faktycznych do jej nałożenia, co czyni dokonaną czynność organu egzekucyjnego sprzeczną z przepisami prawa;

2. naruszenie art. 75 § 1 k.p.a. w zw. z art. 79 § 1, art. 39 i art. 40 § 1 k.p.a., poprzez oparcie rozstrzygnięcia na protokole oględzin nieruchomości z dnia [...] sierpnia 2016 r., podczas gdy czynność oględzin została dokonana przy rażącym naruszeniu przepisów postępowania, w tym bez prawidłowego uprzedniego zawiadomienia pełnomocnika skarżących o planowanych czynnościach, co w efekcie stanowiło także naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu;

3. naruszenie art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez nie przeprowadzenie wystarczających czynności dowodowych celem ustalenia, czy skarżący wykonali nałożone na nich zobowiązanie usunięcia odpadów;

4. naruszenie art. 119 § 1 p.e.a. w zw. z art. 7 § 2 p.e.a. poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, iż w warunkach niniejszej sprawy grzywna celem przymuszenia jest mniej dokuczliwym środkiem egzekucyjnym niż wykonanie zastępcze, co miało istotne znaczenie dla treści postanowienia,

5. rażące naruszenia art. 8 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia wydanego w dniu [...] września 2016 r. nakładającego na skarżących grzywnę pomimo uprzedniego wyznaczenia im przez organ I instancji dodatkowego terminu do usunięcia odpadów na dzień [...] września 2016 r.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i utrzymanego nim w mocy postanowienia Wójta Gminy [...] z dnia [...] września 2016 r.

W uzasadnieniu skargi wywodzono, że samo zobowiązanie nałożone decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. zobowiązującą do usunięcia odpadów stanowi zobowiązanie niewykonalne co stanowi podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego wobec skarżących. Decyzja o nakazanie usunięcia odpadów została bowiem wydana w wyniku wadliwych ustaleń faktycznych. Zobowiązanie dotyczy usunięcia odpadów o kodzie [...] podczas gdy takich odpadów na terenie nieruchomości skarżących nie ma. Surowce posiadane przez skarżących została bowiem błędnie sklasyfikowane.

Podkreślono, że czynności kontrolne przeprowadzone w ramach postępowania zakończonego decyzją zobowiązującą do usunięcia odpadów były wykonane w sposób wadliwy. W ocenie skarżących organ w sposób arbitralny uznał, iż substancje znajdujące się na gruncie należącym do strony są odpadem, co nie jest prawdą.

Wywodzono, że w toku postępowania egzekucyjnego pełnomocnik stron nie został zawiadomiony o terminie oględzin.

W ocenie skarżących organ I instancji wydając postanowienie w sprawie rażąco naruszył również art. 8 k.p.a., tj. zasadę pogłębiania zaufania do organów publicznych. W trakcie oględzin wyznaczono skarżącym kolejny termin na usunięcie odpadów upływający [...] września 2016 r. Pomimo to organ I instancji przed upływem wyznaczonego terminu wydał postanowienie nakładające grzywnę. Tak niekonsekwentne działanie w sposób oczywisty budzi brak zaufania do organów administracji publicznej, a tym samym nie powinno zasługiwać na uznanie.

Skarżący wywodzili, że organ II instancji, naruszył również art. 119 § 1 p.e.a. w zw. z art. 7 § 2 p.e.a, poprzez nieprawidłowe uznanie, iż grzywna celem przymuszenia jest w okolicznościach niniejszej sprawy środkiem egzekucyjnym o możliwie najniższej uciążliwości dla skarżących. Organy administracyjne miały możliwość zastosowania mniej uciążliwego środku egzekucyjnego, tj. wykonania zastępczego. Skarżący nie widzą powodu dlaczego konieczne było zastosowanie grzywny, a nie wykonania zastępczego, które doprowadziłoby do ostatecznego zakończenia sprawy, ewentualnie potwierdziłoby, że usunięcie spornych surowców jako odpady o kodzie [...] nie jest możliwe ponieważ surowce te nie spełniają kryteriów takiej ich kwalifikacji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności zauważyć należy, że przedmiotem sprawy jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2016 r. utrzymujące w mocy postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] września 2016 r. w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia.

Zarzuty skargi dotyczące nieprawidłowości związanych z postępowaniem zakończonym decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. wydana przez Wójta Gminy [...] i zobowiązującą do usunięcia odpadów z działek o nr [...] i [...] położonych w miejscowości [...] nie mogą być przedmiotem rozpoznania niniejszej sprawy.

Odnosząc się zaś do zarzutu dotyczącego naruszenia art. 75 § 1 k.p.a. w zw. z art. 79 § 1 k.p.a., art. 39 k.p.a. i art. 40 § 1 k.p.a. stwierdzić należy, że jest on niezasadny.

Po pierwsze zauważyć należy, że jak zasadnie podkreślił to organ odwoławczy, pełnomocnik skarżących P. S., w odpowiedzi na wezwanie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2016 r. w przedmiocie uzupełnienia braków formalnych zażalenia na postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] maja 2016 r. nadesłał pełnomocnictwo z którego wynika umocowanie do reprezentowania skarżących jedynie w sprawie dotyczącej postanowienia z dnia [...] maja 2016 r. w szczególności do złożenia zażalenia, wniosków, oświadczeń. W ocenie organu odwoławczego pełnomocnictwo to uprawniało P. S. do reprezentowania skarżących w postępowaniu zażaleniowym dotyczącym tego postanowienia. Przy składaniu kolejnego zażalenia na postanowienie z dnia [...] września 2016 r. organ ponownie wzywał pełnomocnika skarżących o usunięcie braków formalnych zażalenia i dołączenie pełnomocnictwa.

Zauważyć należy, że pomimo takiej treści pełnomocnictwa organ I instancji powiadomił P. S. o dacie oględzin w dniu [...] sierpnia 2016 r. W aktach administracyjnych znajduje się zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki zawierającej informację o terminie oględzin, która została wysłana na adres P. S.. O terminie oględzin powiadomiono także strony to jest M. D. i Z. D.. W rozpoznawanym stanie faktycznym z uwagi na ograniczony zakres pełnomocnictwa organ I instancji zobowiązany był do powiadomienia o terminie oględzin jedynie strony postępowania. Organ odwoławczy poza stronami powiadomił także P. S.. Z tej też przyczyn niezrozumiały jest zarzut skargi w tym zakresie, po pierwsze P. S. nie był pełnomocnikiem stron, a po drugie pomimo to został zawiadomiony o terminie oględzin.

Powyższy stan faktyczny wskazuje jednoznacznie na niezasadność zarzutów skargi w tym zakresie.

Nie zasługuje na uwzględnienie także zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 7 i 77 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie wystarczających czynności dowodowych celem ustalenia, czy skarżący wykonali nałożone na nich zobowiązanie usunięcia odpadów. Okoliczność ta wynika bowiem wprost z protokołu oględzin z dnia [...] sierpnia 2016 r. W czynności tej uczestniczył skarżący Z. D. i oświadczył, że zobowiązuje się do usunięcia odpadów do dnia [...] września 2016 r., co wprost wskazuje, że decyzja z dnia [...] lutego 2016 r. nie została wykonana.

Przechodząc do omówienia pozostałych zarzutów skargi zauważyć należy, że zgodnie z art. 7 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r., poz. 599 ze zm., zwana dalej p.e.a.) organ egzekucyjny może stosować jedynie środki egzekucyjne przewidziane w ustawie i to takie, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku środków, ten który jest najmniej uciążliwy dla zobowiązanego.

W postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym obowiązków o charakterze niepieniężnym organ może zastosować następujące środki:

– grzywnę w celu przymuszenia,

– wykonanie zastępcze,

– odebranie rzeczy ruchomej,

– odebranie nieruchomości, opróżnienie lokali i innych pomieszczeń,

– przymus bezpośredni (art. 1a pkt 12 lit b p.e.a.).

W rozpoznawanej sprawie z uwagi na jej charakter organ miał do wyboru zastosowanie grzywny w celu przymuszenia lub wykonania zastępczego. W ocenie organu mniej dolegliwym środkiem dla skarżących była grzywna w celu przymuszenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny podziela powyższy pogląd. Zauważyć bowiem należy, że co do zasady, grzywna w celu przymuszenia jest środkiem mniej uciążliwym aniżeli wykonanie zastępcze. Jak wynika z treści art. 125 § 1 i art. 126 p.e.a. od zobowiązanego zależy, czy wykona nałożony obowiązek, a w konsekwencji, czy poniesie koszty wymierzonej grzywny. Przepisy te wskazują bowiem, że w sytuacji wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu. Taka sytuacja, zwolnienie z zobowiązania finansowego, którym niewątpliwie jest obowiązek uiszczenia grzywny, nie zaistnieje w sytuacji zarządzenia w stosunku do dłużnika wykonania zastępczego, co już samo przez się wskazuje, że ten drugi środek egzekucyjny wiązałby się ze znacznie większą dolegliwością (por. wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2017 r., II OSK 1029/15).

W rozpoznawanej sprawie skarżący Z. D. oświadczył do protokołu oględzin, że do [...] września 2016 r. wykonana nałożony na niego obowiązek i usunie odpady. Tym bardziej organ miał prawo przewidywać, że mniej dolegliwym środkiem jest grzywna w celu przymuszenia, która po dobrowolnym wykonaniu zobowiązania zostanie umorzona. Nie ulega wątpliwości, co podniesiono w skardze, że usuniecie odpadów musi nastąpić przed podmiot do tego uprawniony. Wykonanie zastępcze mogłoby być dla skarżących mniej korzystne nawet w takej sytuacji, bowiem skarżący mają możliwość dokonania wyboru uprawnionego podmiot, który usunie odpady i ustalenia z nim odpowiedniej stawki, tym bardziej co już było podkreślone, że Z. D. zobowiązał się do wykonania zobowiązania. W takiej sytuacji nie można mówić, że grzywna w celu przymuszenia jest środkiem bardziej uciążliwym, niż wykonanie zastępcze.

Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 8 k.p.a. Nie kwestionowanym jest, że skarżący zobowiązał się do usunięcia odpadów do dnia [...] września 2016 r., a postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia wydano w dniu [...] września 2016 r. Zauważyć jednak należy, że w decyzji z dnia [...] lutego 2016 r. termin do usunięcia odpadów wyznaczono na dzień [...] marca 2016 r. W dacie wydawania postanowienia o nałożeniu grzywny obowiązek ten nadal nie został spełniony. Organ był więc uprawniony do nałożenia grzywny. Wykonie zobowiązania przez skarżącego skutkować więc w takie sytuacji mogło umorzeniem grzywny nałożonej w celu przymuszenia.

Podkreślić należy, że ani w odwołaniu, ani w skardze skarżący nie wyjaśnili, czy nałożony na nich obowiązek usunięcia odpadów został wykonany.

Mając na względzie powyższe rozważania skarga w oparciu o art. 151 p.p.s.a. została oddalona.