Wyrok NSA oz. we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 1688/96
NSA oz. we Wrocławiu
Data orzeczenia: 1997-12-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Opłata skarbowa
Powołane przepisy: article: art. 261 par. 2 i par. 4 pkt 1
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: Organ odwoławczy w przypadku, gdy strona nie wniosła obowiązującej opłaty skarbowej należnej od odwołania zobowiązany jest do oceny, czy zwrot odwołania w trybie art. 261 par. 2 Kpa nie narusza ważnego interesu strony /art. 261 par. 4 pkt 1 Kpa/. Z uwagi na charakter pisma stanowiącego odwołanie, z reguły skorzystanie z instytucji zwrotu może doprowadzić do naruszenia takiego interesu.

TEZY

Organ odwoławczy w przypadku, gdy strona nie wniosła obowiązującej opłaty skarbowej należnej od odwołania zobowiązany jest do oceny, czy zwrot odwołania w trybie art. 261 par. 2 Kpa nie narusza ważnego interesu strony /art. 261 par. 4 pkt 1 Kpa/. Z uwagi na charakter pisma stanowiącego odwołanie, z reguły skorzystanie z instytucji zwrotu może doprowadzić do naruszenia takiego interesu.


SENTENCJA

uchyla zaskarżone postanowienie w przedmiocie zwrotu odwołania.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. dokonało zwrotu odwołania wniesionego przez J. B. na decyzję Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia 13 maja 1996 r. (...) odmawiającej umorzenia odsetek za zwłokę w podatku od środków transportowych.

Organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z art. 4 ust. 1 i art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej /Dz.U. nr 4 poz. 23 ze zm./, na osobie wnoszącej podanie ciąży obowiązek zapłaty opłaty skarbowej z chwilą wniesienia tego pisma. Opłata skarbowa od odwołania wynosi 1.50 zł. Organ I instancji pominął fakt, ze podatnik nie zapłacił tej opłaty i dlatego organ odwoławczy z urzędu stwierdził tę wadę odwołania. W konsekwencji, pismem z dnia 3 lipca 1996 r. organ wezwał J. B. do zapłaty przedmiotowej opłaty skarbowej. Pismo to zostało doręczone podatnikowi w dniu 26 lipca 1996 r. Siedmiodniowy termin zakreślony podatnikowi do uzupełnienia braków odwołania rozpoczął bieg od dnia 27 lipca 1996 r. i upłynął w dniu 2 sierpnia 1996 r. W tym terminie podatnik nie wniósł opłaty od odwołania i dlatego, na podstawie art. 261 par. 1 Kpa, odwołanie podlegało zwrotowi.

Podatnik wniósł na to postanowienie skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

W skardze podnosił zarzuty dotyczące treści decyzji organu I instancji twierdząc, że niezasadnie uznano iż urzędniczka gminy nie odmówiła przyjęcia zapłaty odsetek. Ponadto J. B. twierdził, że decyzja organu I instancji nie zawiera uzasadnienia lecz jedynie przepisano w niej przepisy ustawy o zobowiązaniach podatkowych, a także iż decyzja ta była wyrazem solidarności urzędników mających na celu jedynie zgnębienie jednostki.

Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i powołał się na dotychczasową argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368/, sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji /postanowienia/. Taka regulacja prawna zakreśla uprawnienie Naczelnego Sądu Administracyjnego jedynie do oceny zgodności z prawem ostatecznej decyzji administracyjnej /postanowienia/. W przypadku stwierdzenia, że przy wydawaniu decyzji /postanowienia/ organy administracyjne naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 22 ust. 2 - 3 ustawy, decyzja /postanowienie/ podlega usunięciu z obrotu prawnego.

W niniejszej sprawie zaskarżone postanowienie, nie może się utrzymać, gdyż zostało wydane z naruszeniem prawa.

Naruszenie prawa polega na takim naruszeniu przepisów o postępowaniu administracyjnym, które miało wpływ na wynik sprawy /art. 22 ust. 2 pkt 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym/.

Organ odwoławczy dokonał zwrotu odwołania na skutek niewniesienia przez skarżącego opłaty skarbowej, jednakże całkowicie pominął brzmienie art. 261 par. 4 pkt 1 Kpa. Stosownie do tego przepisu, pomimo niewniesienia przez stronę wymaganej opłaty, organ powinien rozpoznać podanie /odwołanie/, jeżeli za tym przemawiają względu społeczne lub wzgląd na ważny interes strony.

Nie może budzić wątpliwości fakt, ze rozpoznanie odwołania ma dla strony istotne znaczenie, stanowi bowiem podstawową realizację jej prawa do obrony.

W sytuacji zatem, gdy strona nie wniosła obowiązującej opłaty skarbowej należnej od odwołania organ jest zobowiązany ocenić, czy zwrot odwołania w trybie art. 261 par. 2 Kpa nie narusza jej ważnego interesu art. 261 par. 4 pkt 1 Kpa/. Z uwagi na charakter pisma stanowiącego odwołanie, z reguły skorzystanie z instytucji zwrotu pisma może doprowadzić do naruszenia takiego interesu. Przed dokonaniem zwrotu organ powinien zbadać sprawę pod tym kątem i w postanowieniu o zwrocie odwołania wskazać przesłanki, które w danej sprawie uzasadniają pogląd, że zwrot odwołania nie narusza ważnego interesu strony.

Przyjęcie takiego stanowiska w niczym nie narusza obowiązku strony wnoszenia wymaganych opłat. Zgodnie z art. 265 Kpa nie uiszczone opłaty podlegają ściągnięciu w drodze egzekucji administracyjnej. Prawo przewiduje więc środki zapobiegające uszczerbkowi budżetu.

W niniejszej sprawie organ odwoławczy nie zbadał sprawy pod tym kątem, stąd przedwcześnie dokonał zwrotu odwołania.

Z tych powodów Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie jest niezgodne z prawem.

Skoro więc stwierdzone zostało, że postanowienie jest nielegalne, na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 3 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym podlegało uchyleniu.

Zgodnie z art. 55 ust. 1 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, w razie uwzględnienia skargi Sąd zobowiązany jest zasądzić na rzecz skarżącego poniesione koszty postępowania sądowego. W tej sprawie koszty te były równe kwocie 10 zł., stanowiącej równowartość wpisu od skargi.

Z tych przyczyn Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.