Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 863/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2007-06-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Hasła tematyczne: Broń i materiały wybuchowe
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 18 ust. 1 pkt. 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt. 6
journal: Dz.U. 2004 nr 52 poz 525
law: Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz /spr./ Sędziowie sędzia NSA Zofia Flasińska sędzia NSA Andrzej Gliniecki Protokolant Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 4 czerwca 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 lutego 2006 r.,sygn. akt VI SA/Wa 1766/05 w sprawie ze skargi R. C. na decyzje Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2005 r., nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwoleń na broń palna bojową i broń myśliwską 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, 2. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz R. C. kwotę 220 (dwieście dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 1 lutego 2006 r. sygn. akt VI SA/Wa 1766/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R. C. na decyzje Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną bojową oraz z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń myśliwską .

Wyrok ten wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy : R. C. wniósł skargi na decyzje Komendanta Głównego Policji:

1) decyzję z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palna bojową,

2) decyzję z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń myśliwską.

Z przedstawionych przez organ akt administracyjnych wynika, iż skarżący decyzją z dnia 18 stycznia 1999 r., uzyskał pozwolenie na posiadanie broni palnej, natomiast decyzją, z dnia 27 lipca 1999 r. pozwolenie na posiadanie broni myśliwskiej.

Wyrokiem Sądu Rejonowego w G. XIV Wydział Grodzki z dnia 17 września 2004 r. sygn. akt XIV K 1246/04 skarżący został uznany winnym popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 kk.

Komendant Wojewódzki Policji w G. w wyniku uzyskania informacji o skazującym wyroku karnym wszczął z urzędu postępowania administracyjne w sprawie cofnięcia skarżącemu pozwoleń na broń.

W piśmie z dnia 1 maja 2005 r. skierowanym do Komendanta Wojewódzki Policji w G. skarżący stwierdził, że wszczęcie postępowań administracyjnych w sprawie cofnięcia mu pozwoleń na broń jest bezprzedmiotowe. Powołał się na to, że w dniu 15 marca 2005 r. zdał pozytywnie test psychologiczny dla osób posiadających pozwolenie na broń. Ponadto w sprawie karnej dobrowolnie poddał się karze, a zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu stwierdzona w czasie kontroli nie była spowodowana świadomym nadużywaniem alkoholu, lecz musiała być spowodowana używaniem leków. Podkreślił też, że w dniu 9 maja 2005 r. oddane zostanie mu prawo jazdy.

W kolejnym piśmie z dnia 12 maja 2005 r. skarżący podniósł, że w czasie zatrzymania przez Policję nie miał przy sobie broni. Żeby jednak uniknąć skomplikowanych procedur w sprawie karnej dobrowolnie poddał się karze. Czyn, za który został skazany, nie wyczerpuje według niego znamion czynu określonego w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, a więc postępowanie administracyjne jest bezprzedmiotowe. Skarżący załączył też pozytywną opinię z Wojskowego Koła Łowieckiego Nr [...] "B" w G., którego jest członkiem.

Decyzjami z dnia [...] maja 2005 r. i z dnia [...] maja 2005 r. Pomorski Komendant Wojewódzki Policji w Gdańsku cofnął skarżącemu posiadane przez niego pozwolenia na broń w oparciu o art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525 ze zm.) powołując się na skazujący wyrok karny wydany przez Sąd Rejonowy w G. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że osoba, która dopuściła się czynu zabronionego w stanie nietrzeźwości, nie daje gwarancji bezpiecznego używania broni, a więc zachodzi obawa, że broń może być przez nią użyta w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Organ podkreślił przy tym, że jest związany ustaleniami prawomocnego wyroku skazującego, a więc tłumaczenie skarżącego, że nie spożywał alkoholu lecz zażywał leki, które dały określony wynik badania alkomatem, nie mogą być uwzględnione. Nie ma natomiast znaczenia okoliczność, że skarżący w chwili kontroli nie miał przy sobie broni.

W odwołaniach od tych decyzji wniesionych do Komendanta Głównego Policji pełnomocnik skarżącego zarzucił organowi I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania i wniósł w związku z tym o uchylenie zaskarżonych decyzji.

Komendant Główny Policji na skutek odwołań strony decyzjami z dnia [...] lipca 2005 r. i [...] lipca 2005 r. utrzymał w mocy zaskarżone decyzje. W uzasadnieniu tych decyzji stwierdził, że skazanie za czyn z art. 178a § 1 kk daje uzasadnioną obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. Lekceważenie przepisów dotyczących zakazu prowadzenia pojazdów w stanie nietrzeźwości świadczy o tym, że zachowanie skarżącego może być nieodpowiedzialne i niebezpieczne dla otoczenia. Natomiast okoliczność, że skarżący prowadził dotychczas nienaganny tryb życia i cieszy się dobrą opinią, nie może mieć wpływu na zmianę rozstrzygnięcia i zniweczyć uzasadnionej obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Za niezasadny uznał też zarzut naruszenia przez organ I instancji przepisów postępowania tj. art. 77 § 1 kpa.

W skargach wniesionych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pełnomocnik skarżącego zarzucił organowi naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania wnosząc o uchylenie zaskarżonych decyzji. Stwierdził, że organ dokonał błędnej interpretacji art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Skarżący został bowiem skazany za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, a nie za jedno z przestępstw, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Organ powinien więc wszechstronnie rozważyć, czy zachodzi w stosunku do skarżącego obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Ustalenia poczynione w postępowaniu karnym powinny być w tym przypadku tylko jednym z dowodów w postępowaniu administracyjnym ( i to nie najważniejszym). Podkreślił, że decyzja w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń wydana była w ramach uznania administracyjnego, a więc organ powinien poprzedzić ją zgromadzeniem całego materiału dowodowego i jego wszechstronnym rozważeniem. Sam fakt skazania skarżącego za przestępstwo z art. 178a § 1 kk. nie oznacza, że stwarza on zagrożenie dla społeczeństwa poprzez fakt posiadania broni. W ocenie pełnomocnika skarżącego powinien istnieć związek przyczynowy pomiędzy naruszeniem prawa, a faktem posiadania broni, natomiast skarżący w momencie popełnienia zarzucanego mu czyny nie posiadał przy sobie broni.

Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargi wniósł o ich oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na rozprawie w dniu 1 lutego 2006 r. zarządził połączenie do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia spraw ze skarg R. C. na decyzje Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] i z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] prowadzonych pod sygnaturami akt VI SA/Wa 1766/05 i VI SA/Wa 1767/05 i prowadzić je dalej pod sygnaturą VI SA/Wa 1766/05.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalając skargi uznał , że nie zasługują one na uwzględnienie, gdyż Sąd nie stwierdził, aby zaskarżone decyzje Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2005 r. i z dnia [...] lipca 2005 r. oraz utrzymane nimi w mocy decyzje Pomorskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gdańsku z dnia [...] maja 2005 r. i z dnia [...] maja 2005 r. zostały wydane z naruszeniem prawa.

W ocenie Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy dawał podstawy do dokonania przez organ administracji oceny stanu faktycznego jako wyczerpującego przesłanki określone w przepisie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art.15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.).

Wyjaśniono ,iż art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji stanowi, że właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 6 tej ustawy. Stosownie natomiast do treści art. 15 ust. 1 pkt 6, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.

W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, iż skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w G. za przestępstwo z art. 178 a § 1 kk. Dyspozycja tego przepisu obejmuje zachowanie polegające na prowadzeniu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego pojazdu mechanicznego w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym. Ustalenia prawomocnego wyroku skazującego Sądu Rejonowego w Gdańsku co do faktu popełnienia przestępstwa przez skarżącego były wiążące dla organu administracji, a więc tłumaczenie skarżącego, że nie spożywał alkoholu lecz zażywał leki, które dały określony wynik badania alkomatem, nie mogą być uwzględnione przez organ administracji.

W ocenie Sądu przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wymienia tylko przykładowo jako okoliczność budzącą uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego - prawomocne skazanie orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oraz toczące się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Wskazuje na to użycie w tym przepisie sformułowania "w szczególności skazanym (...)". Zatem katalog sytuacji objętych dyspozycją tego przepisu jest otwarty (niewyczerpujący). Nie sposób zdaniem Sądu więc podzielić argumentacji pełnomocnika skarżącego, że skoro zachowanie skarżącego w dniu 8 maja 2004 r., wyczerpujące znamiona czynu zabronionego z art. 178a § 1 kk nie jest stricte przestępstwem przeciwko życiu, zdrowiu czy mieniu (według systematyki przepisów kodeksu karnego) oraz nie zostało popełnione w związku z użyciem broni, to przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 nie znajduje do niego zastosowania. Zauważono, iż przestępstwo objęte przepisem art. 178a § 1 kk, usytuowane jest wprawdzie w rozdziale XXI kk. zatytułowanym "Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji", jednak przedmiotem ochrony tego przepisu jest życie i zdrowie człowieka. Tego rodzaju zachowanie (tj. prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości) często wywołuje tragiczne skutki w postaci wypadków powodujących śmierć i kalectwo ludzi. Właśnie takie konsekwencje wskazanego wyżej zachowania, jego waga społeczna oraz nagminność legły u podstaw ratio legis zakwalifikowania prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości jako przestępstwa. Broń jest towarem szczególnie reglamentowanym, dostęp do jej posiadania ograniczony jest przepisami ustawy o broni i amunicji. Broń nie może bowiem stwarzać zagrożenia dla osób trzecich, a zagrożenie takie niewątpliwie występuje w przypadku posługiwania się bronią przez osobę, która ma nad nią ograniczoną kontrolę, znajdując się w stanie nietrzeźwości lub odurzenia. Dopuszczenie się przez skarżącego prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości (okoliczność stwierdzona prawomocnym wyrokiem Sądu) w ocenie Sądu I instancji rodzi więc uzasadnioną obawę, że w takim samym lub podobnym stanie może on korzystać z posiadanej broni, czyli w rezultacie używać jej z narażeniem życia i zdrowia innych osób, a więc w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Trzeba bowiem pamiętać, że pojazd mechaniczny w rękach osoby o zaburzonych, na skutek nietrzeźwości, właściwościach psychomotorycznych może niekiedy okazać się groźniejszym narzędziem przestępczym niż broń palna. Miarą osobistej odpowiedzialności jest więc, by w takim stanie samochodu nie prowadzić. Inaczej odpowiedzialność ta jest podważona, co rozciąga się też na pozostałe działania skarżącego, w tym na ocenę, czy gwarantuje on prawidłowe i bezpieczne korzystanie z broni.

Wypełnienie przesłanki zaliczenia skarżącego do osób wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, musiało skutkować zgodnie z dyspozycją art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy - cofnięciem pozwolenia na broń przez właściwy organ. Obowiązek taki nakłada bowiem na organ cyt. wyż. przepis art. 18 ust. 1 pkt 2, stanowiąc, iż "właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń (...)".

Dodano także , iż podnoszone przez pełnomocnika skarżącego okoliczności dotyczące dotychczasowego nienagannego trybu życia skarżącego, w tym pozytywna opinia wydana przez Wojskowe Koło Łowieckie "B.", którego skarżący jest członkiem, nie mogły mieć wpływu na decyzje organów Policji w niniejszej sprawie. Organ nie miał też obowiązku przeprowadzania wywiadu środowiskowego o skarżącym przed wydaniem decyzji.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wyrok jaki zapadł w sprawie karnej w stosunku do skarżącego pozwalał organowi na uznanie, że jest on osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Prawomocny wyrok skazujący za przestępstwo z art. 178a § 1 kk był bowiem przesłanką do oceny osoby skarżącego w kontekście okoliczności składających się na bezpieczne posiadanie i korzystanie z broni.

Konkludując Sąd I instancji wyjaśnił, że twierdzenie skarżącego, iż "incydent" prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości niezwiązany z użyciem broni nie może dyskwalifikować go jako osoby uprawnionej do dysponowania bronią, jest w świetle całokształtu powyższych wywodów nieuzasadnione. Tym więc w ocenie Sądu zaskarżone decyzje nie noszą cech dowolności. Organ poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne oraz należycie uzasadnił treść rozstrzygnięcia. Analizując niniejszą sprawę, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania administracyjnego.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł pełnomocnik R. C. zaskarżając go w całości . Wyrokowi temu zarzucono naruszenie:

1. przepisów prawa materialnego w związku z błędną wykładnią oraz niewłaściwym zastosowaniem przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tj. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) i to poprzez:

a. przyjęcie, iż popełnienie przestępstwa nie będącego przestępstwem przeciwko zdrowiu, życiu lub mieniu może być okolicznością wystarczającą do zastosowania przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji to bez konieczności zbadania całokształtu postępowania strony poprzedzającego decyzję o cofnięciu pozwolenia na broń;

b. uznanie, iż w odniesieniu do skarżącego, z uwagi na naruszenie porządku prawnego czynem z art. 178a § 1 kodeksu karnego, istnieje przesłanka cofnięcia pozwolenia na broń palną bojową określona dyspozycją art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji tj. uzasadniona obawa, że może on użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, podczas gdy prawidłowa ocena okoliczności podmiotowych zarzuconego skarżącemu czynu, postawa skarżącego oraz fakt jego dotychczasowego nienagannego trybu życia dającego rękojmię prawidłowego i ostrożnego przechowywania oraz użytkowania posiadanej broni prowadzą do stwierdzenia, iż w niniejsze sprawie nie zachodzi przesłanka określona w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji ;

2) naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) poprzez oddalenie skargi na decyzję organu wydającego decyzję i to pomimo zebranie przez ten organ materiału dowodowego stanowiącego podstawę decyzji w sposób niewyczerpujący, w szczególności poprzez nieprzeprowadzenie wywiadu środowiskowego dotyczącego skarżącego celem ustalenia, czy przesłanki cofnięcia pozwolenia na broń palna bojową zachodzą co skutkowało jednostronną, nie uwzględniającą całokształtu okoliczności podmiotowych, oceną materiału dowodowego.

Mając na uwadze wskazane podstawy wniesiono o zmianę zaskarżonego wyroku w całości i uchylenie uprzednio zaskarżonych decyzji w całości oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania alternatywnie wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie w przedmiocie zasądzenia kosztów procesu .

W ocenie skarżącego analiza zapadłego rozstrzygnięcia prowadzi do konkluzji, iż organy administracji i Sąd I instancji dokonały błędnej wykładni, a następnie niewłaściwie zastosowały, ewentualnie uznały za prawidłowe niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji do stanu faktycznego, przy którego ustalaniu organy administracyjne I i II instancji naruszyły przepisy postępowania nie dopuszczając lub nie przeprowadzając z własnej inicjatywy dowodów pozwalających na wyczerpujące rozpatrzenie okoliczności sprawy objętej postępowaniem prowadzonym przez organ I instancji. Dokonując interpretacji przepisu art. 18 ust.1 pkt 2 w zw. art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji należało mieć w szczególności na uwadze, iż określony przepis wprowadza zróżnicowanie osób spełniających przesłankę umożliwiającą cofnięcie pozwolenia na broń. Zgodnie z cyt. przepisem pozwolenie na broń jest cofane osobom co , do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, a niejako wewnątrz tej kategorii osób wyróżnia się "podkategorię" osób, w przypadku, których cofnięcie pozwolenia na broń ma inny charakter (niemal obligatoryjny), a sama przesłanka cofnięcia pozwolenia na broń ma charakter bardziej obiektywny, niż w przypadku osób wymienionych na wstępie cyt. przepisu - określona podkategoria obejmuje jedynie osoby skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Niewątpliwie skarżący, który popełnił przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu komunikacji (a nie przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu) nie należy do wskazanej w zdaniu poprzedzającym podkategorii osób, w przypadku których w postępowaniu prowadzonym przez organ administracyjny dowodem o największej wadze są ustalenia zawarte w wyroku karnym lub ujawnione w trakcie postępowania przygotowawczego. W przypadku skarżącego natomiast ocena, że zachodzi w stosunku do skarżącego uzasadniona obawa że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego winna być poprzedzona wszechstronnym rozważeniem dowodów umożliwiających stwierdzenie, czy postawa pozwanego, jego dotychczasowe zachowanie i działalność, w szczególności związana z posługiwaniem się bronią, daje gwarancje, nie powodującego czyjegokolwiek zagrożenia, wykorzystywania broni i to zgodnie, z celem wydania pozwolenia na broń. Ustalenia zawarte w wyroku karnym, który został wydany w szczególnych okolicznościach zgłoszonych organowi przez skarżącego w piśmie z dnia 12 maja 2005 r. (dobrowolne poddanie się karze, minimalne przekroczenie określonego w art. 115 § 16 pkt 1 Kodeksu karnego stężenia alkoholu - 0,25 mg/dm3 - skutkującego uznaniem za nietrzeźwego - o 0,03 mg/dm3- 0,06 mg/dm3; w wielu krajach Unii Europejskiej skarżący w ogóle nie zostałby uznany za osobę prowadzącą pojazd wstanie nietrzeźwości) winny być jedynie jednym z dowodów (i to nie najważniejszym) w prowadzonym przez organ I instancji postępowaniu.

Skoro przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji zawiera pojęcia nieostre to jak wskazano decyzja w tej sprawie była podejmowana w ramach uznania administracyjnego, co winno skutkować szczególną troską organu wydającego decyzję w zgromadzeniu wyczerpującego materiału dowodowego. Organ I instancji natomiast, nie biorąc pod uwagę opinii o skarżącym (stanowiącej załącznik do pisma skarżącego z dnia 12 maja 2005 roku (w aktach sprawy) i nie przeprowadzając innych dowodów , w szczególności dowodu z wywiadu środowiskowego dotyczącego skarżącego oraz poprzestając w zasadzie wyłącznie na ustaleniach zawartych w wyroku karnym, a nawet na samym fakcie wydania przeciw skarżącemu prawomocnego wyroku karnego, naruszył nie tylko przepis art. 7 i 77 § 1 Kpa ale również zebrał materiał dowodowy w sposób umożliwiający prawidłowe zastosowanie wskazanego wcześniej przepisu prawa materialnego. Postępowanie organu I instancji zostało następnie błędnie zaakceptowane przez organ II instancji i Sąd I instancji. Postępowanie Sądu I instancji naruszyło w ten sposób przepis art. 145 § 1 pkt 1) lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi . Podkreślono , iż w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd I instancji stwierdził wręcz, iż organ I instancji nie miał obowiązku przeprowadzania dowodu z wywiadu środowiskowego dotyczącego skarżącego; określone twierdzenie jest sprzeczne nie tylko z obwiązującymi przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego ale również z praktyką organów właściwych w sprawach o cofnięcie pozwolenie na broń, w tym zakresie.

Dodatkowo wyjaśniono w motywach skargi kasacyjnej , że wydając zaskarżone orzeczenie Sąd I instancji nie uwzględnił przyczyn zawarcia przez ustawodawcę w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji jako "kwalifikowanych" przestępstw określonego rodzaju - przeciwko życiu i zdrowiu oraz mieniu, w przypadku popełnienia których posiadanie broni (pozwolenia na broń) winno być kategorycznie wykluczone na przykład z tego powodu, że broń w może ułatwić, umożliwić popełnienie wymienionych przestępstw, jak również popełnienie przestępstwa przeciwko zdrowiu, życiu lub mieniu godzi faktycznie i bezpośrednio w najcenniejsze wartości . W przypadku przestępstwa popełnionego przez skarżącego jest jak podkreślono inaczej bowiem posiadanie broni w żaden sposób nie umożliwia, ani nie ułatwia popełnienia czynu zabronionego określonego w przepisie art. 178a Kodeksu karnego (prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości), godzi również potencjalnie (a nie faktycznie) i jedynie pośrednio w najważniejsze wartości (życie, zdrowie, mienie).

W ocenie skarżącego to , iż skarżący wyrokiem Sądu Rejonowego w G. został uznany na winnego przestępstwa z art. 178a § 1 Kodeksu karnego nie może automatycznie skutkować (co miało miejsce w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez organy I i II instancji, a także postępowaniu sądowoadministracyjnym prowadzonym przez Sąd I instancji tezą, iż stwarza on swoim postępowaniem zagrożenie dla społeczeństwa poprzez sam fakt posiadania broni.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Główny Policji wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej .

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje :

Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. ) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach : 1) naruszenia prawa materialnego przez błędna wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie ; 2) naruszenie przepisów postępowania , jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy . Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej , bowiem według art. 183 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej , biorąc jedynie pod uwagę nieważność postępowania . Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze . Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa , którym zdaniem skarżącego – uchybił Sąd , uzasadnienia ich naruszenia a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wskazania dodatkowo , że wytknięte naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy . Kasacja nie odpowiadająca tym wymogom pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności . Ze względu na to , że skarga kasacyjna jest bardzo sformalizowanym środkiem prawnym jest obwarowana przymusem adwokacko – radcowskim ( art. 175 § 1 –3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ) . Opiera się on na założeniu , że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze odpowiedni poziom merytoryczny i formalny .

Badając stosownie do treści art. 183 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zaistnienie , którejkolwiek z przesłanek nieważności , w tym zakresie Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń w rozpoznawanej sprawie .

Skarga kasacyjna wniesiona w przedmiotowej sprawie przez pełnomocnika skarżącego oparta została o zarzut wskazany w art. 174 pkt . 1 i 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi tj. naruszenia prawa materialnego jak i naruszenia przepisów postępowania . Jak wynika z utrwalonych poglądów w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego w myśl art. 174 pkt 1 cytowanej ustawy skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie zarzutu naruszenia prawa materialnego zastosowanego przez Sąd ( porównaj wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2004 r. sygn. akt OSK 121/04 opublikowany ONSA i WSA Nr 1 z 2004 r poz. 11 ) . Natomiast zarzut oparty na podstawie art. 174 pkt. 2 cytowanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skierowany musi być przeciwko wyrokowi sądu a nie decyzji organy administracji a także , że nie stanowi wskazania prawidłowej podstawy kasacyjnej naruszenia prawa procesowego powołanie wyłącznie przepisów procedury administracyjnej ( porównaj wyrok z dnia 19 maja 2004 r. sygn. akt FSK 80/04 opublikowany ONSA i WSA Nr 1 z 2004 r. poz. 12 i wyrok NSA z dnia 21 grudnia 2004 r. sygn. akt GSK1149/04 niepublikowany ) .

Złożona skarga kasacyjna odpowiada przedstawionym wymaganiom a podniesione w niej zarzuty są trafne .

Zauważyć bowiem należy , iż zaskarżone decyzje podjęte zostały na podstawie art. 18 ust. 1 pkt. 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt. 6 ustaw z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji ( tj. Dz. U. Nr 52 z 2004 r. poz. 525 ze zm. ) . Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt. 2 ustawy o broni i amunicji organ cofa pozwolenie na broń , jeżeli osoba , której takie pozwolenie wydano należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt. 2-6 tej ustawy . Natomiast ze względu na fakt podany jako uzasadnienie zaskarżonych decyzji w sprawie organ zastosował przepis art. 15 ust. 1 pkt. 6 ustawy o broni i amunicji . Z dyspozycji tej normy prawa wynika , iż pozwoleń na broń nie wydaje się ( a także cofa się już wydane ) osobom , co do których istnieje uzasadniona obawa , że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu , zdrowiu lub mieniu albo wobec , których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw .

Przesłanką cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń palną bojową i broń myśliwską był zatem fakt skazania go prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w G. w Wydziale Grodzkim z dnia 17 września 2004 r. sygn. akt XIV K 1246/04 na cztery miesiące pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem na okres 2 lat za to , że w dniu 8 maja 2004 r. w G. na ulicy S. prowadził w ruchu lądowym pojazd mechaniczny , będąc w stanie nietrzeźwości , gdzie przy pierwszym badaniu na urządzeniu typu Alcotest 7410 stwierdzono u niego 0,31 mg/dm 3 alkoholu w wydychanym powietrzu , a przy drugim badaniu 0,28 mg/dm 3 alkoholu w wydychanym powietrzu tj. występek z art. 178a § 1 k.k.

Przepis art. 15 ust. 1 pkt. 6 ustawy o broni i amunicji wymienia przykładowo takie przestępstwa , których popełnienie najczęściej wskazuje , że ich sprawca zalicza się do kategorii osób wskazanych tym przepisem . Wśród przestępstw tych , ustawa nie wymieniła prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości ( art. 178a § 1 k.k. ) , które ustawodawca zaliczył do przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji , a nie przeciwko zdrowiu , życiu czy mieniu. Jednakże przede wszystkim zauważyć należy , iż cofnięcia pozwolenia na broń nie uzasadnia sam fakt skazania za jakiekolwiek przestępstwo , lecz dopiero stwierdzenie , ze posiadacz broni zalicza się do kategorii osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt. 6 ustawy o broni i amunicji . Co do uzasadnionej obawy , o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt. 6 ustawy o broni i amunicji dotyczy ona przewidywanych zachowań posiadacza broni . Może je uzasadniać dotychczasowe postępowanie tej osoby (nadużywanie alkoholu , popełnianie czynów nagannych ) , czy ujemne cechy charakteru ( nieopanowanie , porywczość , niezrównoważeni i inne ) . Pozwolenie na broń wydawane jest przez Policję po wszechstronnym i starannym badaniu czy nie zachodzą przeciwwskazania , o których mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o broni i amunicji . Cofnięcie takiego pozwolenia powinna poprzedzać również wnikliwa procedura . Przemawia za tym również ochrona nabytego uprawnienia ( porównaj wyrok NSA z dnia 25 października 2005 r. sygn. akt II OSK 128/05 niepublikowany ).

W orzecznictwie administracyjnym był już wyrażany pogląd ( porównaj wyrok NSA z dnia 9 października 2001 r. sygn. akt III SA 866/02 niepublikowany ) , iż przy cofnięciu pozwolenia na broń nie można powoływać się jedynie na fakt skazania wyrokiem . W takiej sytuacji niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez skarżącego czynem za który został skazany i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem , które stwarzałoby obawy , że posiadacz pozwolenia na broń użyje jej w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa Państwa lub porządku publicznego .

Przy uwzględnieniu powyższych rozważań wskazać należy , iż w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego samo prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości nie może być wystarczającą przesłanką do uznania , że sprawca tego czynu stwarza uzasadnioną obawę użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego ( art. 15 ust. 1 pkt. 6 ustawy o broni i amunicji ) , choć sama jazda pojazdem mechanicznym pod wpływem alkoholu jest czynem wymagającym napiętnowania . O tym czy obawa taka zachodzi powinna decydować ocena dotychczasowego zachowania oraz cech osobowych posiadacza broni ( wyrok NSA dnia z 15 grudnia 2006 r. sygn. akt II OSK 88/06 niepublikowany ).

Popełnienie po raz pierwszy przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji ( rozdział XXI Kodeksu Karnego ) w okolicznościach tej sprawy nie wystarcza do uznania , iż taka obawa o jakiej mowa w art. 18 ust. 1 pkt. 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt. 6 ustawy o broni i amunicji jest uzasadniona . Organy nie mogą stosować takiej wykładni cytowanego przepisu , że każda osoba skazana winna mieć cofnięte pozwolenie na broń . Każdą sprawę należy indywidualizować . Istotne jest czy osoba ta posługiwała się bronią , czy zagrażała zdrowiu lub życiu innych osób , a zatem czy całokształtem swego dotychczasowego postępowania stwarza obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego . Gdyby przyjąć za zasadne stanowisko prezentowane w zaskarżonych decyzjach oraz wyroku Sądu I instancji , to należało by uznać , że każde przestępstwo popełnienie w stanie nietrzeźwości , powodowałoby cofnięcie pozwolenia na broń . Byłaby to kolejna kara dodatkowa , której jednak przepisy nie przewidują .

Tym samym za usprawiedliwiony w okolicznościach przedmiotowej sprawy należy uznać zarzut skargi kasacyjnej dokonania przez Sąd I instancji błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania przepisu art. 18 ust. 1 pkt. 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt. 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji.

Ponadto zauważyć należy , iż pełnomocnik skarżącego w petitum skargi jak i jej uzasadnieniu wskazał dodatkowo na naruszenie przez Sąd I instancji przepisu art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 7 i 77 kpa . Również i ten zarzut w okolicznościach przedmiotowej sprawy jest usprawiedliwiony .

Sąd I instancji dokonując kontroli legalności zaskarżonych decyzji uznał , że sam wyrok skazujący stronę za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji stanowi wystarczającą podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń w tej sprawie . Ponadto Sąd ten uznał , że podnoszone okoliczności dotyczące dotychczasowego nienagannego trybu życia skazanego , jak i pozytywna opinia wydana przez Wojskowe Koło Łowieckie "Bóbr ", którego członkiem jest skarżący nie mogły mieć wpływu na treść wydanych decyzji . Ponadto za zbędne uznano potrzebę przeprowadzenia wywiadu środowiskowego o skarżącym .

Przy uwzględnieniu stanowiska Sądu I instancji w opisanym wyżej zakresie , uznać należy , że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w tym postępowaniu nie wykonał w sposób należyty obowiązku kontroli o jakiej mowa w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych i art. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , skoro nie zauważył , że zaskarżone decyzje wydane zostały bez należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy , oraz bez rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego i w tej sytuacji oddalił wniesioną skargę wychodząc z błędnego założenia , iż podnoszone przez skarżącego okoliczności , o których wyżej mowa nie mają znaczenia dla bytu przedmiotowej sprawy. Tym samym jak to słusznie podniesiono w skardze kasacyjnej zaskarżony wyrok wydano z naruszeniem przepisu art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 7 i 77 kpa . Tymczasem jak już wskazano we wstępnej części niniejszego uzasadnienia , samo popełnienie jakiegokolwiek przestępstwa , nie może automatycznie i wprost powodować pozbawienie prawa do broni . Uzasadnia je tylko sytuacja opisana w normie art. 15 ust.1 pkt. 6 ustawy o broni i amunicji , tj. jeżeli nie ma czynu popełnionego przeciwko zdrowiu , życiu lub mieniu to muszą zaistnieć takie cechy osobowe posiadacza broni , które mogą wskazywać , iż istnieje obawa , że może on użyć tej broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego . Organ orzekający o pozbawieniu prawa do broni ma więc obowiązek wszechstronnego wyjaśnienia sprawy i wykazania w motywach decyzji , że podmiot pozbawiany prawa do broni należy do tej właśnie kategorii osób wymienionych w powołanym wyżej przepisie . Sądowa kontrola legalności zaskarżonych decyzji winna objąć badaniem zakres tych ustaleń i wyjaśnień oraz prawidłowości wyprowadzonych z nich wniosków . Natomiast zaskarżony wyrok z naruszeniem art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c w związku z art. 7 i 77 kpa dokonał tejże kontroli legalności zaskarżonych decyzji o pozbawieniu skarżącego pozwolenia na broń palną bojową oraz broń myśliwską .

Z motywów zaskarżonego wyroku wynika , że skoro skarżący kierował pojazdem pod wpływem alkoholu to tym samym w podobnym stanie może korzystać z broni myśliwskiej i palnej bojowej , używając jej z narażeniem życia i zdrowia innych osób . Przy czym nietrafność tego sposobu rozumienia przepisów stanowiących podstawę materialnoprawną wydanych decyzji potwierdza wadliwość wykonania obowiązku kontroli zaskarżonych decyzji , albowiem zwrócić jedynie informacyjnie należy uwagę , iż sam fakt noszenia broni po użyciu alkoholu stanowi samodzielną przesłankę cofnięcia pozwolenia na broń ( art. 18 ust. 1 pkt.4 ustawy o broni i amunicji ) .

Dlatego też mając powyższe na uwadze przyjąć należy , iż skarga kasacyjna jako posiadającą usprawiedliwione podstawy zasługiwała na uwzględnienie.

Stąd Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185§ 1 oraz art. 203 pkt. 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm. ) orzekł jak w sentencji .