Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 51/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2020-06-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 61 ust. 3
journal: Dz.U. 2018 poz 1945
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 czerwca 2020 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Burmistrza S. z [...] września 2019 roku numer [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącego J. G. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] listopada 2019 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza S. z [...] września 2019 r. znak [...] o odmowie ustalenia J. G. warunków zabudowy dla inwestycji w postaci biogazowni rolniczej na działce nr [...] w obrębie S..

Decyzje wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Postępowanie zainicjowane zostało wnioskiem J. G. z [...] maja 2019 r. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji, którą wnioskodawca określił jako "zabudowa produkcyjno-magazynowa o charakterze rolniczym", "biogazownia rolnicza – instalacja zaliczana do odnawialnych źródeł energii". Wniosek zawiera charakterystykę inwestycji, w tym wskazanie rodzaju i gabarytów projektowanych elementów inwestycji, ich parametry, a także załącznik graficzny obrazujący usytuowanie poszczególnych elementów biogazowni.

W trakcie postępowania stanowiska (pozytywne i negatywne) w sprawie zamierzenia inwestycyjnego przedstawili mieszkańcy S. w złożonych do akt pismach.

Uprawniony architekt sporządził [...] sierpnia 2019 r. analizę stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji oraz warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy. Wyznaczył obszar analizowany w promieniu 350 m od granic działki nr [...]. Wyjaśnił, że działka przylega do drogi publicznej jedynie wąskim pasem dojazdowym, natomiast jej faktyczna szerokość jest znacznie większa i wynosi 116, 5 m. Dlatego wyznaczając obszar analizowany przyjął ten drugi (wyższy) parametr dla ustalenia promienia obszaru analizowanego. Nie stwierdził spełnienia warunku kontynuacji funkcji.

Decyzją z [...] września 2019 r. Burmistrz S. odmówił ustalenia warunków zabudowy kwalifikując budowę biogazowni rolniczej jako zabudowę przemysłowo – produkcyjną i ukierunkowaną na sprzedaż energii elektrycznej. Ustalił niespełnienie warunku kontynuacji funkcji wymaganego przepisem art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu zagospodarowaniu przestrzennym (dalej: ustawa planistyczna). Organ wyjaśnił, że ideą biogazowni rolniczej jest produkcja gazu na potrzeby własnego gospodarstwa rolnego inwestora, podczas gdy zamierzona inwestycja – zgodnie z treścią wniosku inwestora – będzie produkowała energię elektryczną i cieplną nie tylko na potrzeby inwestora.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył inwestor J. G. Wskazał, że planowana zabudowa ma charakter rolniczy. Na sąsiednich działkach powstają silosy zbożowe oraz suszarnia i oczyszczalnia zboża, te zaś wymagają dużej ilości energii. Będzie ona produkowana przez planowaną biogazownię. Zarzucił, że wyznaczając obszar analizowany nie ustalono prawidłowo jego promienia, tzn. ustalono go jako wielkość 350 m, co jest rozwiązaniem arbitralnym. Wyjaśnił, że z uwagi na moc biogazowni należy ją zaliczyć do tzw. małych instalacji w rozumieniu art. 2 pkt 18 ustawy o odnawialnych źródłach energii (dalej: ustawa o.z.e.), zaś z uwagi na rolniczy charakter mają do niej zastosowanie przepisy art. 18a i następne tej ustawy. We wskazanych przepisach biogazownie rolnicze, poddane nadzorowi Dyrektora Generalnego Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa, nie są uznawane za instalacje przemysłowe.

Zaskarżoną decyzją z [...] listopada 2019 r. Kolegium utrzymało rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne w mocy. Powołując się na stanowisko zawarte w wyrokach sądów administracyjnych w sprawach II SA/Wr 119/12 oraz II FSK 2476/14, jak również na treść wniosku inwestora, w którym wskazał, że biogazownia łączyć będzie m.in. cel ekonomiczny: "sprzedaż energii elektrycznej i cieplnej" – Kolegium zakwalifikowało inwestycję jako zabudowę przemysłową. Wywiodło, że działalność biogazowni rolniczej nie może być uznana za cel rolniczy i należałoby ją zaliczyć do działalności przemysłowej w rozumieniu art. 4 pkt 26 ustawy o ochronie gruntów rolnych oraz art. 3 pkt 12 ustawy - Prawo energetyczne. Z treści tego ostatnio wskazanego przepisu wynika bowiem, że przedsiębiorstwem energetycznym w rozumieniu ustawy jest podmiot prowadzący działalność gospodarczą w zakresie wytwarzania, przetwarzania, magazynowania, przesyłania, dystrybucji paliw albo energii lub obrotu nimi. Powyższa kwalifikacja biogazowni jako zabudowy przemysłowej wymagała oceny, czy jej zrealizowanie będzie się wpisywało w zastaną na obszarze analizowanym zabudowę, jej rodzaj i funkcje (zasada dobrego sąsiedztwa z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy planistycznej). W tym zakresie Kolegium wskazało, że zgodnie z § 3 rozporządzenia w sprawie sposobu ustalania wymagań dla nowej zabudowy organ wyznacza wokół działki budowlanej obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 ustawy planistycznej. Taka analiza w sprawie została przeprowadzona i ustalono, że na analizowanym terenie, którego promień wyznaczono jako trzykrotność frontu działki nie mniej niż 50 m, występuje wyłącznie zabudowa zagrodowa. Zabudową zagrodową jest zespół budynków obejmujących wiejski dom mieszkalny i zabudowania gospodarsko-inwentarskie, położony w obrębie jednego podwórza, przy czym ustawodawca dopuszcza również rozproszoną zabudowę zagrodową. Zabudowa przemysłowa nie spełnia wymogu kontynuacji funkcji w przypadku, gdy na obszarze analizowanym występuje jedynie zabudowa zagrodowa. Za chybiony Kolegium uznało zarzut odwołania, zgodnie z którym skoro organ pierwszej instancji wydał decyzję o warunkach zabudowy dla sześciu silosów zbożowych, mimo że takich nie ma w okolicy, to powinien wydać również warunki zabudowy dla biogazowni rolniczej. Strona pomija bowiem fakt, że silosy są związane z produkcją rolną służąc magazynowaniu zboża, zaś do innych celów jest przeznaczony obiekt, który ma służyć wytwarzaniu i sprzedaży energii.

Kolegium stwierdziło, że organ pierwszej instancji prawidłowo ocenił charakter planowanej inwestycji, jak też prawidłowo ustalił charakter istniejącej w obszarze analizowanym zabudowy. Jak wynika z załącznika graficznego, w obszarze analizowanym znajdują się budynki oznaczone literą "i" - pozostałe budynki niemieszkalne, gdzie indziej nie sklasyfikowane oraz "g" - budynki gospodarstwa rolnego (opis zgodny z rozporządzeniem Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 2 listopada 2015 r. w sprawie bazy danych obiektów topograficznych oraz mapy zasadniczej - Dz.U. z 2015 r. poz. 2028). Nie są zatem spełnione warunki określone w art. 61 ust. 1 ustawy planistycznej, gdyż w obszarze analizowanym brak jest obiektów, których kontynuacją byłaby planowana zabudowa.

Skargę na decyzję Kolegium złożył do sądu administracyjnego J. G. Zarzucił naruszenie:

1) art. 61 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 61 ust. 4 ustawy planistycznej w związku z art. 7 i 77 § 1 K.p.a. przez ich błędną wykładnię polegającą na arbitralnym uznaniu, bez dokonania żadnych badań i analizy, że wnioskowana inwestycja nie może być realizowana w ramach zabudowy zagrodowej, co w konsekwencji powoduje obowiązek badania warunków określonych w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy planistycznej czyli tzw. dobrego sąsiedztwa;

2) § 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz. U. z 2014 r. poz. 81) przez jego niezastosowanie i uznanie, że budowle wchodzące w skład planowanej biogazowni rolniczej nie stanowią budowli rolniczych w zabudowie zagrodowej, a stanowią wyłącznie zabudowę produkcyjną;

3) art. 61 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 61 ust. 3 ustawy planistycznej w związku z art. 2 pkt 13 ustawy o.z.e., przez brak jego zastosowania w sytuacji, gdy wnioskowana inwestycja, tj. "biogazownia rolnicza" jest w istocie instalacją odnawialnego źródła energii, a w związku z tym nie mają do niej zastosowania przepisy art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy planistycznej;

4) § 3 ust. 1 i ust. 2 w związku z § 9 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w związku z art. z art. 52 ust. 2 pkt 1 ustawy planistycznej przez niewłaściwie ustalenie obszaru analizowanego, a w konsekwencji wyznaczenie innego przeznaczenia terenu, parametrów i współczynników zabudowy niż to powinno wynikać z rzetelnie przeprowadzonej analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu;

5) art. 10 § 1 K.p.a. przez brak umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji;

6) art. 6, 7, 80 K.p.a. przez zaniechanie przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w niezbędnym zakresie, co skutkowało dokonaniem błędnej oceny faktycznej i w konsekwencji również prawnej w skarżonej sprawie;

7) art. 7, 8, 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a. przez brak rzetelnego i przekonującego wyjaśnienia przesłanek, jakimi kierował się organ odwoławczy utrzymując w mocy decyzję odmawiającą ustalenia warunków zabudowy;

8) art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy planistycznej określającego zasadę wolności zagospodarowania terenu w związku z art. 64 ust 3 i art. 21 Konstytucji RP wobec błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania prowadzącego do nadmiernie formalistycznego podejścia do zasady określonej w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy planistycznej, a w konsekwencji ograniczenia zasady wolności zagospodarowania terenu i prawa własności.

W bardzo obszernym uzasadnieniu skarżący wywodzi, że sporna w sprawie biogazownia rolnicza jest instalacją odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 ustawy o.z.e., a z uwagi na moc kwalifikuje się jako tzw. mała instalacja w rozumieniu tej ustawy. Wskazuje również, że skarżący sam posiada około 150 ha areału a wraz z synami posiada około 600 ha areału gruntów rolnych. Jest to duże, rodzinne gospodarstwo rolne, któremu ma służyć zaplanowane zamierzenie. Wyjaśnia, że należące do niego zabudowania mieszkalne znajdują się w odległości około 800m od planowanej inwestycji, która wraz z nimi oraz powstającymi na sąsiednich działkach silosami zbożowymi ma tworzyć funkcjonalną całość, czyli zabudowę zagrodową w znaczeniu funkcjonalnym. Zakwestionował sposób wyznaczenia obszaru analizowanego jako arbitralny i nieuwzględniający wymagania ustalenia promienia tego obszaru o wielkości trzykrotności frontu działki, jak również zarzucił niewyznaczenie w sposób prawidłowy obszaru analizowanego na załączniku graficznym. Wskazał, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie odnosi się do zarzutów odwołania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał na przepis art. 2 pkt 13 ustawy o.z.e. i wywiódł, że regulacja ta nie oznacza, że biogazownia rolnicza nie ma lub nie może mieć charakteru przemysłowego, a fakt, że ma być posadowiona wśród zabudowy siedliskowej nie nadaje jej automatycznie charakteru zabudowy rolniczej.

Skarżący sprecyzował zarzuty w piśmie procesowym z [...] czerwca 2020 r. wskazując na zmianę art. 61 ust. 3 ustawy planistycznej, która nastąpiła z dniem 29 sierpnia 2019 r., przed wydaniem decyzji w obydwu instancjach administracyjnych. Wywiódł, że w braku przepisów intertemporalnych należy stosować przepisy w brzmieniu nowym, czego nie uczyniły organy. Do stanowiska załączono pismo Dyrektora Departamentu Odnawialnych Źródeł Energii z [...] czerwca 2020 r. wskazujące na brak przepisów intertemporalnych do ustawy z 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw oraz zawierające opinię (wyjaśnienie), zgodnie z którym w takim przypadku należy stosować przepisy w nowym brzmieniu od dnia ich wejścia w życie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.

Skarga podlega uwzględnieniu.

Podstawą prawną zaskarżonej decyzji i decyzji pierwszoinstancyjnej, jeśli chodzi o przepisy prawa materialnego, jest przepis art. 61 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2018 r., poz. 1945 ze zm.), dalej: ustawa planistyczna. Organy obydwu instancji powołały się na zasadę dobrego sąsiedztwa uregulowaną w art. 61 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, zgodnie z którą nowa zabudowa jest możliwa do zrealizowania, gdy co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu.

Spełnienie warunku dobrego sąsiedztwa z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy planistycznej nie jest jednak wymaganiem bezwzględnym. Wyjątki od niego przewidziano w przepisach art. 61 ust. 3 i 4 ustawy planistycznej, z tym że kluczowe znaczenie w sprawie niniejszej ma – na obecnym etapie jej wyjaśnienia - przepis art. 61 ust. 3, na co trafnie zwrócono uwagę w skardze.

Przepis art. 61 ust. 3 ustawy planistycznej do dnia 28 sierpnia 2019 r. posiadał następujące brzmienie: "Przepisów ust. 1 pkt 1 i 2 nie stosuje się do linii kolejowych, obiektów liniowych i urządzeń infrastruktury technicznej". Na podstawie art. 4 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1524 ze zm.), dalej: ustawa zmieniająca, zmieniono brzmienie przepisu art. 61 ust. 3 na następujące: "Przepisów ust. 1 pkt 1 i 2 nie stosuje się do linii kolejowych, obiektów liniowych i urządzeń infrastruktury technicznej, a także instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii". Oznacza to, że od dnia 29 sierpnia 2019 r. (data wejścia w życie ustawy zmieniającej w zakresie dotyczącym zmiany art. 61 ustawy planistycznej) zasada dobrego sąsiedztwa doznaje wyłączenia (innymi słowy: nie musi być zachowana, nie bada się jej), jeśli warunki zabudowy mają być wydane dla instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii. W konsekwencji, zadaniem organu ustalającego warunki zabudowy i orzekającego na podstawie tych nowych przepisów jest w pierwszej kolejności ustalić i ocenić, czy inwestycja zawnioskowana przez inwestora do tej kategorii należy. To bowiem warunkuje konieczność badania, czy nowa zabudowa spełnia zasadę dobrego sąsiedztwa z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy planistycznej.

W ocenie sądu, oceny w powyższym zakresie zabrakło, co uzasadnia uchylenie decyzji obydwu instancji.

Zarówno decyzja zaskarżona (z [...] listopada 2019 r.) jak i decyzja pierwszoinstancyjna (z [...] września 2019 r.) zostały wydane po wejściu w życie wyżej opisanej nowelizacji przepisu art. 61 ust. 3 ustawy planistycznej. Stosownie do treści art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Stosownie zaś do treści art. 6 K.p.a., organy działają na podstawie przepisów prawa. Sformułowana w Konstytucji i K.p.a. zasada legalizmu ("na podstawie prawa") oznacza, że organy mają obowiązek uwzględniać stan prawny obowiązujący w dacie orzekania, chyba że istnieją przepisy intertemporalne, które nakazują – ze względu na świadomy i założony przez prawodawcę cel nowelizacji – uwzględniać przepisy inne (np. wcześniejsze). Analiza ustawy zmieniającej z 19 lipca 2019 r. wskazuje, że w zakresie nowelizacji art. 61 ust. 3 ustawy planistycznej przepisów intertemporalnych nie wprowadzono. Potwierdził to Dyrektor Departamentu Odnawialnych Źródeł Energii Ministerstwa Klimatu w piśmie z [...] czerwca 2020 r. przedłożonym sądowi przez skarżącego (k. 87). W takiej sytuacji, zdaniem sądu, w tej konkretnej sprawie należy stosować przepisy nowe od dnia ich wejścia w życie, czyli należało w sprawie niniejszej zastosować przepis art. 61 ust. 3 ustawy planistycznej w nowym brzmieniu obowiązującym od 29 sierpnia 2019 r.

Stanowisko powyższe należy wesprzeć argumentacją zawierającą wskazówki odnośnie stosowania przepisów znowelizowanych w przypadku braku przepisów intertemporalnych. Wskazówki te zawiera m.in. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 kwietnia 2006 r. o sygnaturze I OPS 1/06 oraz powoływane w niej wypowiedzi judykatury i doktryny (uchwała dostępna na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Zawarta w uchwale wypowiedź NSA odnośnie zasad intertemporalnego stosowania przepisów prawa ma zastosowanie uniwersalne.

Podzielając zatem w całości stanowisko NSA i odwołując się do niego wskazać należy, że zasadą przyzwoitej legislacji jest zamieszczanie przepisów intertemporalnych w przepisach nowelizujących. W sytuacji, gdy ustawa nowelizująca nie reguluje kwestii intertemporalnych, rozstrzygnięcie tych kwestii polegać może na przyjęciu jednej z trzech zasad: po pierwsze - zasady bezpośredniego działania nowego prawa (nowe prawo od momentu wejścia w życie reguluje także wszelkie zdarzenia z przeszłości); po drugie - zasady dalszego obowiązywania dawnego prawa, zgodnie z którą prawo to mimo wejścia w życie nowych regulacji ma zastosowanie do zdarzeń, które wystąpiły w przeszłości; po trzecie - zasady wyboru prawa, zgodnie z którą wybór reżimu prawnego mającego zastosowanie do zdarzeń zaistniałych przed wejściem w życie nowego prawa pozostawia się zainteresowanym podmiotom. W sytuacji, gdy sam ustawodawca wyraźnie nie rozstrzyga problemów intertemporalnych, nie ma jednoznacznej reguły mającej uniwersalne zastosowanie we wszystkich przypadkach. Aby wypracować regułę dla konkretnej sprawy należy uwzględnić okoliczności konkretnej sprawy, charakter przepisów podlegających zmianie, biorąc jednocześnie pod uwagę skutki, jakie może wywołać przyjęcie jednej lub drugiej zasady. Jak wskazał NSA, do pozytywnych aspektów bezpośredniego działania ustawy nowej zalicza się to, że w stosunku do wszystkich podmiotów mają zastosowanie te same nowe przepisy prawa, które przynajmniej z założenia powinny lepiej odzwierciedlać aktualne stosunki prawne. Ponadto, przepisy nowej ustawy są wyrazem woli ustawodawcy, która została powzięta później niż wola ustawodawcy, której wyrazem była ustawa wcześniejsza. NSA stwierdził także, że "W sytuacjach, kiedy ustawodawca nie wypowiada się wyraźnie w kwestii przepisów przejściowych, należy przyjąć, że nowa ustawa ma z pewnością zastosowanie do zdarzeń prawnych powstałych po jej wejściu w życie, jak i do tych, które miały miejsce wcześniej jednak trwają dalej - po wejściu w życie nowej ustawy. Jest to tzw. zasada retrospektywności prawa, tzn. gdy przepisy nowego prawa regulują zdarzenia bądź stosunki prawne o charakterze "otwartym", ciągłym, takie, które nie znalazły jeszcze swojego zakończenia ("stosunki w toku"), które rozpoczęły się, powstały pod rządami dawnego prawa i trwają dalej, po wejściu w życie przepisów nowej ustawy". Zasadę retrospektywności prawa należy przy tym odróżnić od zasady retroaktywności prawa, czyli sytuacji, gdy ustawodawca nakazuje stosować nowe przepisy do zdarzeń "zamkniętych w przeszłości", zakończonych przed wejściem w życie nowych przepisów.

Zdaniem sądu, w sprawie niniejszej mamy do czynienia z sytuacją, w której w toku postępowania o ustalenie warunków zabudowy i jeszcze przed wydaniem decyzji w pierwszej instancji doszło do zmiany przepisów prawa regulujących kwestie istotne z punktu widzenia rozpoznania wniosku skarżącego, tj. zmiany art. 61 ust. 3 ustawy planistycznej. Zmiana nastąpiła więc, gdy nie został jeszcze rozpoznany wniosek strony, gdy postępowanie było w toku, a więc gdy przed wejściem w życie nowych przepisów nie doszło do zamknięcia zdarzenia prawnego jakim było postępowania zainicjowane tym wnioskiem. W takiej sytuacji, mając dodatkowo na uwadze zasadę legalizmu – w dacie rozpoznawania wniosku przez organy należało w sprawie niniejszej to nowe brzmienie przepisu uwzględnić. To zaś oznacza, że już organ pierwszej instancji powinien był wypowiedzieć się czy sporna biogazownia rolnicza kwalifikuje się jako instalacja odnawialnego źródła energii w rozumieniu przepisu art. 2 pkt 13 ustawy o.z.e. Ma to znaczenie w kontekście konieczności badania zasady dobrego sąsiedztwa z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy planistycznej, w szczególności w kontekście nowego brzmienia art. 61 ust. 3 tej ustawy.

Zgodnie z art. 2 pkt 13 ustawy o.z.e. (w brzmieniu obowiązującym od 14 lipca 2018 r. a więc nadanym jeszcze przed zainicjowaniem postępowania o ustalenie warunków zabudowy, aktualnym w chwili obecnej), instalacja odnawialnego źródła energii to instalacja stanowiąca wyodrębniony zespół: a) urządzeń służących do wytwarzania energii opisanych przez dane techniczne i handlowe, w których energia jest wytwarzana z odnawialnych źródeł energii, lub, b) obiektów budowlanych i urządzeń stanowiących całość techniczno-użytkową służący do wytwarzania biogazu rolniczego - a także połączony z tym zespołem magazyn energii, w tym magazyn biogazu rolniczego. Rolą zatem organu i jego obowiązkiem jest wypowiedzenie się w pierwszej kolejności, czy biogazownia zamierzona przez skarżącego jest instalacją odnawialnego źródła energii w wyżej wskazanym rozumieniu. W zależności od odpowiedzi na to pytanie, organ będzie mógł podjąć dalsze działania, tj. będzie w obowiązku zastosować art. 61 ust. 3 ustawy planistycznej w nowym brzmieniu wyłączającym konieczność badania zasady dobrego sąsiedztwa z ust. 1 pkt 1 tego przepisu, a także wyłączającym konieczność badania spełnienia warunku dostępu do drogi publicznej (ust. 1 pkt 2 tego przepisu). Jeśli zaś wykluczy kwalifikację inwestycji z punktu widzenia art. 2 pkt 13 ustawy o.z.e., dopiero wówczas będzie zobowiązany zbadać, czy zasada dobrego sąsiedztwa nie jest wyłączona także z uwagi na możliwość zastosowania innych regulacji (art. 61 ust. 4 ustawy planistycznej), czy też jednak ma zastosowanie w sprawie. Bez wypowiedzi organu w powyższym zakresie nie można uznać, że organ uwzględnił stan prawny obowiązujący w dacie orzekania o wniosku inwestora (naruszenie zasady legalizmu z art. 6 K.p.a. oraz w konsekwencji przepisu art. 61 ust. 3 ustawy planistycznej w nowym brzmieniu), a także że sprawa została dostatecznie wyjaśniona do rozstrzygnięcia (naruszenie zasady prawdy obiektywnej z art. 7 K.p.a.). Podkreślić należy, że uchybienia powyższe mają istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem bez wyjaśnienia kwalifikacji spornej biogazowni rolniczej z punktu widzenia art. 2 pkt 13 ustawy o.z.e. i art. 61 ust. 3 ustawy planistycznej nie jest możliwe przesądzenie konieczności zastosowania lub wyłączenia stosowania art. 61 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 tej ustawy.

Sąd administracyjny nie może zastąpić organu w tym zakresie, bowiem został powołany nie do merytorycznego orzekania a do kontrolowania działalności administracji publicznej z punktu widzenia legalności.

W ponownie prowadzonym postępowaniu organ pierwszej instancji zastosuje się do oceny prawnej sformułowanej przez sąd w sprawie niniejszej oraz poczyni ustalenia jak wyżej zalecono.

Wobec skuteczności zarzutu skargi dotyczącego naruszenia przepisu art. 61 ust. 3 ustawy planistycznej oraz wagi i znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy zagadnienia prawnego podlegającego wyjaśnieniu, brak jest potrzeby ustosunkowania się przez sąd do pozostałych jej zarzutów. Byłoby to bezprzedmiotowe wobec powodów uchylenia zaskarżonej decyzji i decyzji pierwszoinstancyjnej.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) orzeczono jak w sentencji o uchyleniu zaskarżonych rozstrzygnięć.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265 ze zm.). Do kosztów zaliczono wynagrodzenie pełnomocnika 480 zł, wpis od skargi 500 zł oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa – 17 zł.