Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 273/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2013-01-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: Art. 7 ust. 1a
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity
article: Par. 17
journal: Dz.U. 2009 nr 40 poz 326
law: Rozporządzenie MInistra Rolnictwa i Rozwoju Wsi  z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz  szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego
article: Art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 135 i art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65 Art. 28 ust. 1 lit. c, art. 57 ust. 3, art. 58
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady  (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów  wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007  w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina

SENTENCJA

Sygn. akt III SA/Kr 273/12 | | WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 stycznia 2013 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Kasprzycki (spr.), Sędziowie WSA Dorota Dąbek, SO del. Janusz Bociąga, , Protokolant Renata Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2013 r., sprawy ze skargi M. W., na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, z dnia 26 stycznia 2012 r. nr [...], w przedmiocie przyznania płatności I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. orzeka, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane, III. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją nr [...] z dnia 26 stycznia 2012 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity, Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwanej dalej w skrócie – k.p.a.)., w związku z art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (tj.: Dz. U. z 2008 r., nr 98, poz. 634 ze zm.),utrzymał w mocy decyzję organu I instancji - Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa - nr [...] z dnia [...] 2011 r. orzekającą o:

1. przyznaniu płatności na rok 2011 w wysokości 4140,35 zł, w formie:

- uzupełniającej krajowej płatności bezpośredniej do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (tzw. płatności zwierzęcej - PZ) do powierzchni zadeklarowanej,

-jednolitej płatności obszarowej - JPO w pomniejszeniu oraz

2. odmowie przyznania uzupełniającej krajowej płatności bezpośredniej

do powierzchni upraw innych roślin - UPO, i nałożył sankcję w postaci potrącania kwoty 474,42 zł z płatności UPO, jakie zostałyby ewentualnie przyznane ww. producentowi w trzech kolejnych latach kalendarzowych.

Jako podstawę rozstrzygnięcia w decyzji organu I instancji wskazano art. 7 ust. 1 i 2, art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r., nr 170, poz. 1051, ze zm., zwanej dalej ustawą płatnościach; art. 57 ust. 3, art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009 r., str. 1, ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem Komisji (WE) Nr 1122/2009 w związku z § 17 rozporządzenia Ministra Rolnictwa

i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 40, poz. 326

ze zm., zwanego dalej "rozporządzeniem w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą) oraz art. 104 k.p.a.

Powyższe decyzje zapadły w następujących okolicznościach stanu faktycznego.

M. W. złożył wniosek o przyznanie na rok 2011 jednolitej płatności obszarowej (JPO), uzupełniającej krajowej płatności bezpośredniej do powierzchni upraw innych roślin (UPO) i uzupełniającej krajowej płatności bezpośredniej do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (tzw. płatności zwierzęcej - PZ).

Wniosek dotyczył przyznania płatności do obszaru 12 działek rolnych (A/A1

o pow. 1.73 ha, B -0,29 ha, C - 0,35 ha, D/D1 - 0,15 ha, E/E1 - 0,20 ha, F/F1 - 2,00 ha. G/G1 - 0,80 ha), położonych na działkach ewidencyjnych nr [...] (działki rolne A/A1), [...] (B) i [...] (C, D,/d1, E/E1, F/F1, G/G1), znajdujących się w powiecie [...], gminie K, obrębie ewid. P nr [...].

Strona zadeklarowała łącznie 5,52 ha do płatności JPO, 4,88 ha do płatności UPO (działki rolne A1, D1, E1, F1, G1) i 0,64 ha do płatności PZ.

Przyczyną rozstrzygnięcia odnośnie płatności JPO i UPO było ustalenie,

że łączna powierzchnia uprawniona do tych płatności była mniejsza niż powierzchnia, którą zadeklarowano do tych płatności i wyniosła odpowiednio 5,47 ha i 3,15 ha. Zawyżenie powierzchni uprawnionej do płatności stwierdzono w przypadku działki rolnej A1 (pow. stwierdzona wyniosła 0,00 ha) oraz A (1,68 ha).

W związku z powyższym organ I instancji orzekł o przyznaniu płatności PZ

do powierzchni zadeklarowanej. W odniesieniu natomiast do płatności JPO i UPO orzekł o przyznaniu płatności JPO ale w pomniejszeniu, odmówił natomiast przyznania płatności UPO i nałożył sankcję w postaci potrącania kwoty 474,42 zł

z płatności UPO, jakie zostałyby ewentualnie przyznane ww. producentowi w trzech kolejnych latach kalendarzowych.

M. W. wniósł odwołanie od tej decyzji w zakresie: obniżenia płatności (JPO), odmowy przyznania płatności (UPO), nałożenia sankcji w wysokości 474,42 zł. Podniósł m.in., że decyzja w jego ocenie nie odzwierciedla rzeczywistego stanu terenu zadeklarowanego do płatności.

Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w uzasadnieniu decyzji odwoławczej wskazał, że jego zdaniem decyzja organu I instancji jest prawidłowa.

Podkreślił, że najważniejsze okoliczności faktyczne ustalono w wyniku kontroli administracyjnej wniosku strony. Art. 26 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 wskazuje, że kontrola tego rodzaju ma na celu skuteczne zweryfikowanie zgodności danych przedstawionych we wniosku, którego będzie dotyczyć, ze stanem faktycznym. Podczas tego etapu postępowania, dane z wniosku o płatności są porównywane m.in. z możliwie aktualnymi zdjęciami lotniczymi poszczególnych działek ewidencyjnych (na których można prowadzić pomiary powierzchni i odległości - tzw. ortofotomap cyfrowych), danymi Ewidencji Gruntów i Budynków, dotychczas złożonymi wnioskami strony i innych producentów, wynikami kontroli przeprowadzanych na terenie zadeklarowanym do płatności oraz danymi z rejestrów zwierząt gospodarskich.

Organ odwoławczy stwierdził, że ustalenia dokonane przez organ l instancji odnośnie płatności JPO, UPO i PZ za 2011 r. były prawidłowe. Wynika

to w szczególności z informacji dot. działek strony zawartych w systemie identyfikacji działek rolnych i zdjęć lotniczych tych działek, jak również z zawartości prowadzonych przez ARiMR rejestrów dot. zwierząt gospodarskich.

Ponieważ w przypadku płatności PZ nieprawidłowości nie stwierdzono,

a strona kwestionuje wyłącznie rozstrzygnięcie dot. płatności JPO i UPO, decyzja organu odwoławczego dotyczy głównie tego fragmentu sprawy.

Organ odwoławczy stwierdził, że powierzchnia uprawniona za 2011 r. do płatności JPO i UPO była mniejsza niż powierzchnia zadeklarowana we wniosku. Zawyżenia powierzchni uprawnionej do w/w płatności stwierdzono w przypadku działki rolnej A (pow. deklarowana do płatności JPO - 1,73 ha, -położona na dz. ewid. nr [...]) i A1 (UPO- 1,73 ha, dz. ewid. [...]).

Niezgodność ustalono na podstawie porównania powierzchni zadeklarowanych w ramach w/w działek oraz powierzchni referencyjnych wyliczonych dla tych obszarów i zapisanych w systemie LPIS. Wyniki tego porównania oraz pomiary przeprowadzone na dostępnych w systemie informatycznym ARiMR zdjęciach lotniczych (pochodzących z 2009 r.) zakwestionowanego obszaru nie pozwalały na uznanie, że na całej powierzchni zadeklarowanej odnośnie w/w działki, zgodnie z normami i wymogami prowadzona jest przez stronę działalność rolnicza.

Wynikało to z wykrycia na ww. zdjęciach drogi (północna cz. działki ewid. nr [...]) oraz niezgodności między deklaracją strony dot. działki ewid. nr [...] a opisem znajdujących się na niej upraw zawartym na załączniku graficznym (na załączniku część w/w działki zajmuje uprawa ziemniaka jadalnego).

Uwzględniając powyższe powierzchnia uprawniona do płatności została oszacowana w przypadku działki A na poziomie 1,68 ha, a w przypadku działki A1

- 0,00 ha. Zakwestionowane obszary (stanowiące 0,05 ha działki A i całość działki A1), zostały wykluczone z wniosku i potraktowane jako zawyżenia powierzchni uprawnionych do w/w płatności.

Oszacowanie powierzchni uprawnionej do płatności na działce rolnej A

(dz. ewid. nr [...]) było m.in. konsekwencją ustalenia, że istniejąca na obszarze tej działki droga nie mogła być zakwalifikowana jako "teren uprawniony do ww. płatności". Zgodnie bowiem z § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi

z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie określenia całkowitej szerokości obiektów stanowiących element dobrej kultury rolnej upraw lub użytkowania ziemi, działki rolnej nie mogą współtworzyć obszary będące obiektami stanowiącymi elementy dobrej kultury rolnej upraw lub użytkowania ziemi (tj. wymienione w art. 34 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 i obejmujące np. żywopłoty, rowy, drogi oraz mury), których szerokość przekracza 2 metry.

Pomiary wykonane w sprawie (w oparciu o zdjęcia lotnicze) wykazały,

że ww. droga odznacza się szerokością ponad 2 metry. W takiej sytuacji powierzchnia referencyjna (rozumiana jako obszar uprawniony do wsparcia) została wyznaczona z pominięciem tego obiektu terenowego. Zdjęcia działki potwierdzają istnienie tej drogi przynajmniej od 2003 r.

W przypadku działki rolnej A stwierdzono sprzeczność między deklaracją strony zawartą w VIII części wniosku o płatności za 2011 r., a opisem tej działki zawartym na załączniku graficznym do w/w wniosku. We wniosku cały obszar deklarowany w ramach działki ewid. nr [...] wskazano jako uprawniony zarówno

do płatności JPO (jako działka A o pow. 1,73 ha) i UPO (jako działka A1 o pow. 1,73 ha). Tymczasem na załączniku graficznym całą w/w działkę opisano jako zajętą

pod uprawę ziemniaka jadalnego. Do tego rodzaju uprawy płatność UPO

nie przysługuje. Wynika to z wyliczenia roślin uprawnionych do wsparcia tego rodzaju zawartego w § 2 rozporządzenia w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą.

W ocenie organu odwoławczego te materiały pozwalają określić powierzchnię, sposób użytkowania i stan poszczególnych działek rolnych strony. Dotyczy

to w szczególności widocznych na tych zdjęciach granic użytkowania rolniczego,

w obrębie których ustalano powierzchnię uprawnioną do płatności w ramach poszczególnych działek rolnych. Zdjęcia działek strony są czytelne. Z uwagi

na charakterystykę (droga dojazdowa- obiekt stosunkowo trwały) wykluczonego terenu, w/w zdjęcia lotnicze zachowują pełną przydatność do ustalenia

pow. uprawnionej do płatności za 2011 r. Pomiary powierzchni uprawnionych

do płatności wykonane przez organ odwoławczy na zdjęciach uzyskanych z w/w źródeł, dały wyniki bardzo zbliżone do ustaleń organu l instancji.

Strona podniosła w odwołaniu, że wypełniając wniosek (zwłaszcza odnośnie działki rolnej A - ewid. nr [...]) oparła się również lub przede wszystkim na pomiarach geodezyjnych związanych z Ewidencją Gruntów i Budynków (EGiB).

Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne

i kartograficzne, rejestry tego typu nie są zbiorami informacji o działkach rolnych

w rozumieniu ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności lub ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Stąd też wypis z EGiB, jak również pomiary związane z siatką działek ewidencyjnych lub podatkiem rolnym, czy też dokumenty, które oparto wyłącznie na nich, nie są traktowane przez ARiMR jako wyłączne, czy też mające pierwszeństwo przed innymi źródłami informacji, co do charakterystyk użytkowanych działek rolnych.

EGiB i podobne źródła informacji są jedynie pomocą w prowadzeniu

przez ARiMR systemu rejestrującego płatności i beneficjentów. Wynika to m.in.

z brzmienia art. 5 ust. 2 ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Nie można więc mówić o nadrzędności danych EGiB, wobec np. pomiarów prowadzonych na podstawie zdjęć lotniczych, czy też w terenie, lub dowodów wskazujących na faktyczne użytkowanie rolnicze, ponieważ ewidencja

nie odzwierciedla zawsze szczegółowego i aktualnego stanu użytków rolnych

w danym gospodarstwie. Naturalną cechą użytkowania rolniczego jest, bowiem jego zmienność. Tym samym dane dotyczące działek rolnych zadeklarowanych

do płatności mogą się różnić od - np. nie dość aktualnych - informacji ujętych

w EGiB. Przedmiotem sporu są bowiem charakterystyki działek rolnych,

a nie powierzchnie działek ewidencyjnych.

Ww. okoliczności oznaczały brak możliwości przyznania stronie płatności

w żądanej wysokości.

Wynika to z art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 1a i ust. 2 pkt 3 ustawy

o płatnościach, § 2 rozporządzenia w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą i art. 28 ust. 1 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009.

Zgodnie z art. 7 ust. 1a ustawy o płatnościach i art. 28 ust. 1 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, deklaracja dot. płatności o które wnioskowała strona, powinna zostać zweryfikowana odnośnie jej zgodności

z maksymalnym kwalifikowalnym obszarem. Obszar taki wskazuje największy możliwy areał uprawniony na danej działce ewidencyjnej do ww. płatności,

tj. spełniający wymogi dot. rzeczywistego i zgodnego z normami oraz wymogami użytkowania rolniczego.

Dane dot. powierzchni referencyjnych są zapisane w systemie identyfikacji działek rolnych (LPIS), prowadzonym przez ARiMR na podstawie art. 2 i 9a ustawy

z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Stosowanie przez ARiMR do kontroli wniosków związanych z powierzchnią uprawianą rolniczo, narzędzi opartych o system informacji geograficznej (czego efektem są powierzchnie PEG dla działek ewid.) wynikało w przypadku 2011 r. m.in. z art. 14-17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. (Dz. U. WE L 30

z 31.01.2009 r., str.16 ze zm.), art. 28 ust. 1 lit. c oraz art. 57 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009.

Organ wskazał, że brzmienie § 2 rozporządzenia w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą, obowiązujące dla wniosków o płatności za 2011r. przedstawiało się następująco:

"1. Płatnością uzupełniającą do powierzchni upraw są objęte następujące rodzaje roślin uprawiane w plonie głównym: 1) zboża; 2) rośliny oleiste - rzepak, rzepik, słonecznik i soja; 3) rośliny wysokobiałkowe - bób, bobik, łubin słodki i groch siewny; 4) rośliny strączkowe - wyka siewna, soczewica jadalna i ciecierzyca pospolita; 5) rośliny strączkowe pastewne; 6) [adnot- wykreślony]; 7) len włóknisty

i oleisty; 8) konopie na włókno; 9) rośliny przeznaczone na materiał siewny kategorii elitarny lub kwalifikowany, które są określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia; 10) rośliny motylkowate drobnonasienne; 11) rośliny okopowe pastewne,

z wyłączeniem ziemniaków pastewnych; 12) trawy na trwałych użytkach zielonych przeznaczone na susz paszowy; 13) mieszanki roślin motylkowatych drobnonasiennych z trawami na gruntach rolnych innych niż trwałe użytki zielone.

2. Płatnością uzupełniającą do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych, zwaną dalej "płatnością zwierzęcą", są objęte wszystkie rodzaje takich roślin, z wyłączeniem roślin, o których mowa w ust. 1 pkt 12.

3. Rodzaje roślin określone w ust. 1 pkt 1-5 i 10 obejmuje się płatnością uzupełniającą również w przypadku ich uprawy w formie mieszanek."

Efekty czynności wyjaśniających w sprawie, nie pozwalały więc na uznanie,

że w przypadku zakwestionowanych obszarów były to tereny faktycznie użytkowane rolniczo zgodnie z normami i wymogami przez cały rok, za który starano się do tych obszarów o ww. płatności, na powierzchni wskazanej we wniosku. Strona

nie dochowała, bowiem podstawowych wymogów związanych z płatnościami,

o jakie starano się w sprawie. Deklarując powierzchnie do płatności strona

nie uwzględniła terenów, które nie są uprawnione do zadeklarowanych płatności, przeszacowała powierzchnie rzeczywiście użytkowane rolniczo, bądź zadeklarowała do płatności tereny znajdujące poza działkami ewidencyjnymi wymienionymi

we wniosku.

Inne ustalenia dot. powierzchni uprawnionej do płatności powodowałyby naruszenie art. 7 ust. 1a ustawy o płatnościach. Zgodnie z tym przepisem wnioskowane płatności, przysługują do powierzchni nie większej niż powierzchnie referencyjne obliczone dla poszczególnych działek ewidencyjnych. Szacunki dot. działek zakwestionowanych w sprawie strony wskazywały na zawyżenie ich powierzchni i były przyczyną odpowiedniego ich pomniejszenia. Stwierdzone nieprawidłowości były powodem wydania decyzji zaskarżonej.

Konsekwencje stwierdzonego w sprawie zawyżenia powierzchni uprawnionej do płatności JPO reguluje art. 58 i art. 57 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE)

nr 1122/2009. Zgodnie z ich brzmieniem, jeśli obszar zadeklarowany w pojedynczym wniosku przekracza obszar zatwierdzony (tj. uprawniony do płatności) dla danej grupy upraw, do obliczania pomocy zostanie zastosowany obszar zatwierdzony

dla tej grupy upraw, ale tylko w wypadku, jeżeli różnica między obszarem zadeklarowanym a ustalonym nie przekracza 3 % lub 2 ha i łącznie (dla wszystkich grup płatności) jest większa niż 0,1 ha.

W wyniku czynności kontrolnych stwierdzono, że powierzchnia uprawniona

do płatności JPO wynosi w sprawie 5,47 ha. Pierwotnie zadeklarowano do tych dopłat 5,52 ha. Łączne zawyżenie powierzchni zadeklarowanej pierwotnie wyniosło

w stosunku do powierzchni faktycznie uprawnionej do w/w płatności 0,91%. Ponieważ zawyżenie nie przekroczyło 3% lub 2 ha i było łącznie (z uwzględnieniem pozostałych płatności) większe niż 0,1 ha, to zgodnie z art. 58 i art. 57 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, konsekwencją tego było przyznanie płatności JPO do powierzchni stwierdzonej.

Konsekwencje stwierdzonego w sprawie zawyżenia powierzchni uprawnionej do płatności UPO reguluje art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009,

w związku z § 17 rozporządzenia w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą. Zgodnie z ich brzmieniem, jeżeli w wyniku kontroli administracyjnej bądź kontroli na miejscu wykryte zostanie, iż ustalona różnica między całym zadeklarowanym a całym obszarem faktycznie uprawnionym do płatności przekracza 50%, to za przedmiotowy rok nie przyznaje się żadnej pomocy. Rolnika dodatkowo wyklucza się wówczas z otrzymania pomocy do wysokości kwoty odpowiadającej różnicy między zadeklarowanym obszarem i obszarem zatwierdzonym do ww. płatności. Taka kwota podlega odliczeniu od płatności pomocowych, do których dany beneficjent jest (byłby) uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym stwierdzono rozbieżność. Jeżeli ta kwota nie może zostać w pełni odliczona od tych płatności pomocowych, pozostające saldo zostaje anulowane.

W wyniku czynności kontrolnych stwierdzono, że łączna powierzchnia uprawniona do płatności UPO wynosi w sprawie 3,15 ha. To wyliczenie uwzględnia sytuację dot. działki ewid. nr [...]. Pierwotnie łącznie zadeklarowano do tych dopłat 4,88 ha (w tym na działce ewid. nr [...] - 1,73 ha). Łączne zawyżenie powierzchni zadeklarowanej pierwotnie wyniosło w stosunku do powierzchni faktycznie uprawnionej do w/w płatności 54,92% (4,88/3,15).

Ponieważ zawyżenie przekroczyło 50%, to zgodnie z art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 w zw. z § 17 rozporządzenia w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą, konsekwencją tego była odmowa płatności UPO za rok, na który wnioskowano o wsparcie tego rodzaju.

Na rolnika została także nałożona kara finansowa w wysokości 474,42 zł (wielkość zawyżenia w ha x stawka UPO za 1 ha), która będzie potrącana

z płatności, jakie ewentualnie zostaną rolnikowi przyznane w kolejnych trzech latach kalendarzowych, następujących po roku wykrycia nieprawidłowości. Zgodnie z ww. przepisem, w przypadku gdyby zawyżenie przekroczyło 20% ale było mniejsze niż 50% również oznaczałoby to odmowę w/w płatności, ale nie byłoby wówczas podstaw do zastosowania w/w sankcji 3-letnich.

Nieprawidłowości, jakie stwierdzono w sprawie mogły być wynikiem omyłki, niedopatrzenia, nieznajomości prawa, czy też niesamodzielnego wypełniania wniosku, ale bez względu na ich przyczynę, brak odpowiedniej reakcji w tej kwestii obciąża producenta. Organ l instancji nie mógł zignorować stanu stwierdzonego

w wyniku czynności kontrolnych. ARiMR musi bowiem respektować wymogi związane z udzielaniem wsparcia danego rodzaju. Stwierdzone nieprawidłowości były powodem wydania decyzji zaskarżonej.

Zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach, strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu w sprawie w/w płatności są obowiązane samodzielnie przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia, co do okoliczności tej sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek. Ciężar udowodnienia określonego faktu spoczywa przede wszystkim na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Art. 3 ust. 2 pkt 4 ustawy o płatnościach stanowi, że organ prowadzący postępowanie w sprawie tych płatności zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Do momentu wydania niniejszej decyzji strona nie przedłożyła jednak żadnych materiałów mogących podważyć ustalenia poczynione przez organ

l instancji.

W konsekwencji, decyzja organu l instancji została uznana za prawidłową.

Nie stwierdzono w sprawie niedostatecznego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego bądź innych naruszeń k.p.a., lub innych aktów prawnych regulujących analizowany przypadek.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.

na powyższą decyzję M. W. wniósł o uchylenie lub korzystne dla strony zmiany ww. decyzji.

Podniósł, że ponieważ organ odwoławczy nie wziął pod uwagę wyjaśnień skarżącego zawartych w odwołaniu wnosi skargę i poddaje ocenie Sądowi wyjaśnienia zawarte w odwołaniu jak również uzasadnienie kwestionowanej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu l instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity, Dz. U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej

w skrócie P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny

nie rozstrzyga, więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Sąd podziela stanowisko Dyrektora OR ARiMR zawarte w odpowiedzi na skargę, że zaskarżona decyzja nie uwzględnia wszystkich okoliczności sprawy i z tego względu powinna zostać uchylona.

W szczególności decyzja zaskarżona i decyzja organu l instancji nieprawidłowo ustalają powierzchnię uprawnioną do płatności JPO na działce rolnej A (pow. deklarowana do płatności JPO - 10-02 1,73 ha, położona na dz. ewid.

nr [...]).

Zgodnie z art. 7 ust. 1a ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r., o płatnościach

w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (tj.: Dz. U. z 2008 r., nr 170, poz. 1051 ze zm., obecnie tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 1164) i art. 28 ust. 1 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie

do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. U. UE L 316 z 2.12.2009 r., str. 65 z późn. zm.), deklaracja dot. płatności o które wnioskowała strona, powinna zostać zweryfikowana odnośnie jej zgodności z maksymalnym kwalifikowalnym obszarem (inne określenia to: obszar działki odniesienia, powierzchnia referencyjna lub powierzchnia ewidencyjno-gospodarcza - PEG). Obszar taki wskazuje największy możliwy areał uprawniony na danej działce ewidencyjnej do ww. płatności, tj. spełniający wymogi dot. rzeczywistego i zgodnego z normami oraz wymogami użytkowania rolniczego.

Dane dot. powierzchni referencyjnych są zapisane w systemie identyfikacji działek rolnych (LPIS), prowadzonym przez ARiMR na podstawie art. 2 i 9a ustawy

z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U.

z 2004r., nr 10, poz. 76 ze zm.).

Stosowanie przez ARiMR do kontroli wniosków związanych z powierzchnią uprawianą rolniczo, narzędzi opartych o system informacji geograficznej (czego efektem są powierzchnie PEG dla działek ewid.) wynikało w przypadku 2011 r. m.in. z art. 14 -17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia

dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. U. UE L 30 z 31.01.2009 r., str. 16 ze. zm.), art. 28 ust. 1 lit. c oraz art. 57 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE)

nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. U. UE L 316 z 2.12.2009 r., str. 65 ze. zm.).

W sprawie, jak trafnie wskazał Dyrektor OR ARiMR, najbardziej aktualne wyliczenie pow. referencyjnej dla działki ewid. nr [...] ma wartość 1, 7254 ha. Tym samym za nie oddające wszystkich okoliczności sprawy należy uznać ujęte w zaskarżonej decyzji szacunki dot. tej powierzchni na poziomie 1,68 ha.

Szacowanie powierzchni uprawnionej do ww. płatności nie wynika bezpośrednio z danych figurujących w Ewidencji Gruntów i Budynków. Przyczyną takiego stanu jest to, że ww. płatności są przyznawane do działek rolnych rozumianych jako obszary faktycznie użytkowane rolniczo. EGiB nie zawiera informacji o Działkach rolnych (zawiera je ww. rejestr LPIS), a odnośnie sposobu użytkowania rolniczego poszczególnych działek ewidencyjnych zawartość EGiB jest po prostu nieaktualna.

Nadto w północnej części działki ewidencyjnej nr [...] przynajmniej jeszcze

w 2009 znajdowała się droga dojazdowa. Potwierdzają to zdjęcia lotnicze załączone do odpowiedzi pochodzące z lat 2009, 2006 i 2003, które były i są dostępne również dla strony. Organy uznały jednak, że w/w droga mogła być elementem normalnego użytkowania rolniczego tej działki. Konsekwencją takiej oceny była w/w korekta powierzchni referencyjnej wyliczonej dla tej powierzchni działki ewidencyjnej, polegająca na wliczeniu w/w drogi do obszaru uprawnionego do płatności Obszarowych.

W odniesieniu natomiast do oceny sytuacji na działce ewid. nr [...] odnośnie płatności UPO stwierdzić należy, że we wniosku cały obszar deklarowany w ramach działki ewid. nr [...] wskazano jako uprawniony do płatności JPO (jako działka A

o pow. 1,73 ha) i UPO (jako działka A1 o pow. 1,73 ha). Tymczasem na załączniku graficznym całą ww. działkę ewid. opisano jako zajętą pod uprawę ziemniaka jadalnego i taka uprawa była według strony tam prowadzona.

Zgodnie z brzmieniem § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi

z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2009 r., nr 40, poz. 326 ze zm.), płatność UPO nie przysługuje do uprawy ziemniaka jadalnego.

Z uwagi na jednoznaczne brzmienie powyższego przepisu i potwierdzenie przez stronę znajomości zasad przyznawania płatności, o jakie się ubiegała (ostatnia strona wniosku), nie sposób przyjąć, że strona zupełnie nie ponosi odpowiedzialności za błąd polegający na ubieganiu się o płatności UPO za 2011 r. o uprawy,

do której taki rodzaj wsparcia nie przysługuje i nigdy nie przysługiwał.

Nie sposób również uznać, że stronę usprawiedliwiało w 2011r. błędne przyznanie stronie płatności UPO do uprawy ziemniaka jadalnego na ww. działce

za 2010 r.

Jak trafnie wskazał Dyrektor, decyzją nr [...] z dnia [...] 2012 r. Dyrektor OR ARiMR stwierdził już nieważność nieprawidłowej decyzji organu l instancji dot. 2010 r. (strona złożyła od niej odwołanie do Prezesa ARiMR). Strona zasygnalizowała wątpliwości dot. sposobu wyliczenia przez organy ARiMR poziomu zawyżenia powierzchni uprawnionej do płatności UPO.

Ponadto sam proces obliczenia ww. poziomu zawyżenia został dokonany prawidłowo.

Konsekwencje stwierdzonego w sprawie zawyżenia powierzchni uprawnionej do płatności) reguluje art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r., w związku z § 17 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

Zgodnie z art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 odnośnie płatności za 2011 r.: "Jeśli w odniesieniu do danej grupy upraw obszar zadeklarowany na cele jakichkolwiek systemów pomocy obszarowej, z wyłączeniem pomocy z tytułu ziemniaków skrobiowych i nasion, jak przewidziano w tytule IV rozdział 1 sekcje 2 i 5 rozporządzenia (WE) nr 73/2009, przekracza obszar zatwierdzony zgodnie z art. 57 niniejszego rozporządzenia, wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeśli różnica ta wynosi więcej niż 3 % lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20 % zatwierdzonego obszaru.

Jeśli różnica ta przekracza 20 % zatwierdzonego obszaru, w odniesieniu

do danej grupy upraw nie przyznaje się żadnej pomocy obszarowej.

Jeśli różnica ta przekracza 50 %, rolnika wyklucza się również z otrzymywania pomocy do wysokości równej kwocie odpowiadającej różnicy między obszarem zadeklarowanym a zatwierdzonym zgodnie z art. 57 niniejszego rozporządzenia. Kwota ta zostaje odliczona zgodnie z art. 5b rozporządzenia Komisji (WE)

nr 885/2006. Jeśli nie jest możliwe odliczenie całej kwoty zgodnie z wymienionym artykułem w ciągu trzech kolejnych lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym dokonano ustalenia, pozostałe saldo zostaje anulowane."

Z ww. przepisu wynika, że ustalanie poziomu zawyżenia powierzchni uprawnionej do danej grupy płatności (w tym wypadku UPO), odbywa się

przez porównanie obszaru zadeklarowanego do obszaru uznanego za uprawniony do przyznania w/w płatności. Uwzględniając takie brzmienie przepisu wysokość zawyżenia w % można obliczyć albo przez podzielenie całej powierzchni zadeklarowanej w ramach danej grupy płatności przez powierzchnię uprawnioną

do tych płatności, albo stosując następujące przeliczenie: powierzchnia deklarowana - powierzchnia stwierdzona.

W wyniku czynności kontrolnych stwierdzono, że łączna powierzchnia uprawniona do płatności UPO wynosiła w sprawie 3,15 ha. To wyliczenie uwzględniało sytuację dot. działki ewid. nr [...]. Pierwotnie łącznie zadeklarowano

do tych dopłat 4,88 ha (w tym na działce ewid. Nr [...] - 1,73 ha). Łączne zawyżenie powierzchni zadeklarowanej pierwotnie wyniosło w stosunku do powierzchni faktycznie uprawnionej do w/w płatności 54,92% (4,88/3,15).

Ponieważ zawyżenie przekroczyło 50%, to zgodnie z art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 w zw. z § 17 rozporządzenia Ministra Rolnictwa

i Rozwoju Wsi dot. płatności UPO za 2010 r., konsekwencją tego była odmowa płatności UPO za rok, na który wnioskowano o wsparcie tego rodzaju. Na rolnika została także nałożona kara finansowa w wysokości 474,42 zł (wielkość zawyżenia

w ha x stawka UPO za 1 ha), która będzie potrącana z płatności, jakie ewentualnie zostaną rolnikowi przyznane w kolejnych trzech latach kalendarzowych, następujących po roku wykrycia nieprawidłowości. Zgodnie z w/w przepisem,

w przypadku gdyby zawyżenie przekroczyło 20% ale było mniejsze niż 50% również oznaczałoby to odmowę w/w płatności, ale nie byłoby wówczas podstaw

do zastosowania ww. sankcji 3-letnich.

Trafnie, zatem analizując skargę Dyrektor stwierdził, że niemożliwe jest jej uwzględnienie, oparte o art. 54 § 3 P.p.s.a. Stosownie do tego przepisu organ administracji publicznej, którego działanie (tj. np. decyzję) lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości

do dnia rozpoczęcia rozprawy. Treść pism strony wskazuje bowiem na to, że strona kwestionuje całość rozstrzygnięcia dot. ww. płatności natomiast Dyrektor uznaje odmowę płatności UPO za 2011 za uzasadnioną. W takiej sytuacji niemożliwe było uwzględnienie skargi w całości.

Ponieważ jednak rozstrzygnięcia zawarte w decyzji dot. ww. płatności jest nieprawidłowe, z uwagi na wskazane uchybienia przepisów postępowania,

które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny

w Krakowie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji. Działając zaś na podstawie art. 135 ustawy

z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) Sąd orzekł o wyeliminowaniu z obrotu prawnego

także decyzji organu I instancji poprzedzającej zaskarżone rozstrzygnięcie,

gdyż było to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy, której dotyczyła skarga.

O kosztach Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, orzekł na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270).

Ponownie rozpatrując wniosek skarżącego o przyznanie płatności organy będą miały na uwadze treść przepisu art. 3 ust. 2 pkt. 2 ustawy, oraz art. 107 § 3 k.p.a., a także uzupełnią materiał dowodowy postępowania w sposób umożliwiający dokonanie weryfikacji istotnych w sprawie ustaleń, tj. powierzchni zgłoszonej

przez skarżącego do przyznania płatności z rzeczywistą powierzchnią uprawnioną do płatności.