Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 852/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2008-01-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 8 ust. 2 pkt 3, art. 60 ust. 1, art. 61 ust. 1 pkt 1, 2, 3, art. 61 ust. 2, art. 64 pkt 1, 2, 3, 4, art. 106 ust. 3 b
journal: Dz.U. 2004 nr 64 poz 593
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
article: art. 153
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 107 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 23 stycznia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Zgierski, Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), Protokolant Referendarz sądowy Magdalena Sieniuć, Po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2008 r. przy udziale - sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie opłaty za pobyt w Centrum Rehabilitacyjno-Opiekuńczym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., nr [...], wydaną na podstawie art. 104 k.p.a., art. 106 ust. 5 w związku z art. 17 ust. 1 pkt 16, art. 59 ust. 1, art. 60, art. 61, art. 62, art. 63, art. 64, art. 102 ust. 1, art. 104, art. 106 ust. 1, 3b, 4 – 6, art. 107, art. 109, art. 110 ust. 7 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. nr 64, poz. 593 ze zm.) i upoważnienia Prezydenta Miasta [...] udzielonego pracownikom Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] (zarządzenia Prezydenta Miasta [...] z dnia 26 kwietnia 2004r., nr 1563/IV/04 i nr 1564/IV/04), Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] ustalił miesięczną opłatę za pobyt Z. K. w Centrum A. w [...]. w następujący sposób:

- Z. K. w wysokości 70% jej dochodu netto – w okresie od dnia przyjęcia do placówki, tj. od dnia 27 lipca 2006r. do dnia 31 lipca 2006r. w kwocie 778,18 zł oraz w okresie od dnia 1 sierpnia 2006r. w kwocie 845,10 zł;

- zwolnił z ponoszenia opłaty jej syna – J. K.;

- Miasto [...]. w wysokości różnicy między średnim kosztem utrzymania w domu pomocy społecznej a opłatami wnoszonymi przez mieszkańca.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że w dniu 29 marca 2006r. wpłynął wraz z dokumentacją wniosek o skierowanie oraz umieszczenie Z.K. w domu pomocy społecznej. Decyzją z dnia [...] r., nr [...] orzeczono o skierowaniu Z.K. do domu pomocy społecznej dla osób przewlekle somatycznie chorych, umieszczeniu jej w Centrum A. w [...] przy ul. A. oraz ustaleniu opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej w następujący sposób:

- Z. K. w wysokości 70% jej dochodu netto – 845,10 zł;

- zwolniono z ponoszenia opłaty jej syna – J.K.;

- Miasto [...] w wysokości różnicy między średnim kosztem utrzymania w domu pomocy społecznej a opłatami wnoszonymi przez mieszkańca.

Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez J.K., decyzją z dnia [...] r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji. Na powyższe rozstrzygnięcie J.K. w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik Z. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który wyrokiem z dnia 28 grudnia 2006r., sygn. akt II SA/Łd 714/06 i II SA/Łd 964/06 uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej opłat określonych dla Z.K. za umieszczenie w domu pomocy społecznej. W tym stanie rzeczy, decyzją z dnia [...] r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] orzekło o uchyleniu decyzji organu I instancji w sprawie opłat za umieszczenie Z. K. w domu pomocy społecznej i przekazaniu w tym zakresie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] wskazał następnie, iż zgodnie z art. 60. ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, pobyt w domu pomocy społecznej jest odpłatny do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania. Średni miesięczny koszt utrzymania mieszkańca w Centrum A. w [...] w 2006r. wynosił 1.859,00 zł, natomiast od dnia 1 kwietnia 2007r. wynosi 1.972,00 zł. Następnie przytaczając treść art. 61 ust. 1 i 2 oraz art. 8 ust. 2 pkt 3 ustawy o pomocy społecznej organ I instancji podniósł, że do akt administracyjnych dołączona została decyzja ZUS o ustaleniu wysokości renty Z. K. z dnia [...] r. w kwocie 1.114,58 zł. W kwestionariuszu wywiadu środowiskowego podano natomiast kwotę 1.207,29 zł, tj. w wysokości ustalonej decyzją ZUS z dnia [...] r., dołączoną do akt sprawy w toku postępowania sądowego. Ponadto w dniu 27 lipca 2006r. do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej jako dowód wpłynęło oświadczenie z dnia 24 lipca 2006r. informujące, że w miesiącu lutym 2006r. dochód Z. K. wyniósł 1.111,68 zł. Na dzień złożenia wniosku podstawę wyliczenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej stanowi kwota dochodu z miesiąca poprzedzającego miesiąc złożenia wniosku, tj. kwota 1.111,68 zł. Natomiast 70% dochodu netto Z. K. wynosi 778,18 zł i stanowi opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej od dnia przyjęcia do placówki. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] wskazał także, iż decyzją ZUS z dnia [...] r. przeliczono od dnia 1 sierpnia 2006r. rentę rodzinną strony ustalając jej w wysokości na kwotę 1.207,29 zł netto. Zatem 70% jej dochodu od dnia 1 sierpnia 2006r. wynosi 845,10 zł i stanowi opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej od dnia 1 sierpnia 2006 r. Z zaświadczenia ZUS z dnia 29 marca 2007r. wynika ponadto, że dochód netto Z.K. od dnia 1 marca 2007r. wynosi 1.215,24 zł i kwota ta powinna stanowić podstawę naliczenia odpłatności od dnia 1 marca 2007r. Jednakże z uwagi na to, że dochód wzrósł o 7,95 zł i nie przekroczył o 10% kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej, zmiana ta nie ma wpływu na wysokość ustalonej opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej. Organ I instancji wskazał nadto, iż działający w imieniu strony syn – J.K. składał również wniosek o całkowite lub częściowe zwolnienie jej od ponoszenia kosztów pobytu w domu pomocy społecznej. Stan zdrowia Z.K. mógłby uzasadniać możliwość zwolnienia jej częściowo lub całkowicie z opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej. Jednakże art. 64 ustawy o pomocy społecznej określający przesłanki takiego zwolnienia nie ma dla organu wydającego decyzję charakteru obligatoryjnego, a jedynie fakultatywny. Tym samym, w przypadku zaistnienia okoliczności uniemożliwiających zwolnienie osoby zainteresowanej z opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej organowi przysługuje prawo do odmowy zwolnienia jej z tej opłaty. Okolicznością taką w niniejszej sprawie jest bardzo trudna sytuacja ekonomiczna domów pomocy społecznej, których działalność finansowana jest w głównej mierze z budżetu Gminy oraz wpłat mieszkańców będących w większości osobami przewlekle chorymi i niepełnosprawnymi. Z zebranej dokumentacji i wywiadu środowiskowego przeprowadzonego u osoby zobowiązanej do ponoszenia odpłatności – syna strony – J. K. wynika, że uzyskuje on dochód niższy niż 250% kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej, określonego w art. 61 ust. 2 pkt 2a, wyliczonego zgodnie z art. 8 ustawy o pomocy społecznej. Tym samym brak jest podstaw do obciążania go odpłatnością za pobyt Z. K. w domu pomocy społecznej. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] wyjaśnił również, iż zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami pozostałą część opłaty, stanowiącą różnicę między średnim kosztem utrzymania w domu pomocy społecznej, a opłatami wnoszonymi przez mieszkańca i osoby zobowiązane do alimentacji, ponosi gmina. Miesięczna opłata ponoszona przez Miasto [...] w wynosi: od dnia przyjęcia strony do placówki do dnia 31 lipca 2006r. – 1.080,82 zł, od dnia 1 sierpnia 2006r. do dnia 31 marca 2007r. – 1.013,90 zł, zaś od dnia 1 kwietnia 2007r. – 1.126,90 zł.

Nie zgadzając się z tą decyzją pełnomocnik Z.K. wniósł odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], w którym zarzucił naruszenie przepisów ustawy o pomocy społecznej oraz wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 28 grudnia 2006r., sygn. akt II SA/Łd 714/06 i II SA/Łd 964/06.

`Decyzją z dnia [...] r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 61 ust. 1 pkt 1 – 3, ust. 2 pkt 2, pkt 2a i pkt 3, art. 64, art. 106 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej i art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jedn. – Dz.U. z 2001r., nr 79, poz. 856 ze zm.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Podzielając stanowisko oraz wywody zawarte w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] podkreśliło, że zarządzeniem z dnia 26 kwietnia 2004r., nr 1563/IV/04 i nr 1564/IV/04, działając zgodnie z art. 60 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, Prezydent Miasta [..] ustalił średni koszt utrzymania w domu pomocy społecznej. Zgodnie z przepisami ustawy o pomocy społecznej część opłaty, która stanowi różnicę między średnim kosztem utrzymania w domu pomocy społecznej, a opłatami wnoszonymi przez mieszkańca i osoby zobowiązane do alimentacji, ponosi gmina. W analizowanej sytuacji, odpłatność za pobyt w domu pomocy społecznej ustalona została w wysokości 70% dochodu netto Z. K., co od 1 sierpnia 2006 roku stanowi kwotę 845,10 zł. Z uwagi na wysokość dochodu, jej zstępny – syn J.K. został zwolniony z ponoszenia opłaty. Tym samym opłata ponoszona przez Miasto [...] od dnia 1 kwietnia 2007r. wynosi – 1.126,90 zł miesięcznie, co stanowi bardzo duże obciążenie dla budżetu gminy i jest wyższe od 70% dochodu netto Z. K. Organ odwoławczy zauważył także, iż zgodnie z art. 106 ust. 4 i art. 107 ust. 3 i 4 ustawy o pomocy społecznej decyzję o przyznaniu świadczenia wydaje się po przeprowadzeniu rodzinnego wywiadu środowiskowego, w przypadku ubiegania się o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej po raz kolejny, a także gdy nastąpiła zmiana danych zawartych w wywiadzie, sporządza się aktualizację wywiadu. Natomiast w przypadku osób korzystających ze stałych form pomocy aktualizację sporządza się nie rzadziej niż co 6 miesięcy, mimo braku zmiany danych. Rodzinny wywiad środowiskowy przeprowadza pracownik socjalny również na potrzeby jednostki organizacyjnej pomocy społecznej z terenu innej gminy. W analizowanej sprawie wywiad środowiskowy przeprowadzony został w dniu 19 września 2005r. w szpitalu A., gdzie Z.K. przybywała od dnia 8 sierpnia 2005r. Postanowieniem z dnia [...] r. Sąd Rejonowy [...] IX Wydział Rodzinny i Nieletnich stwierdził, iż istnieją przesłanki do umieszczenia strony w domu pomocy społecznej bez jej zgody. W dniu 29 marca 2006r. zgromadzone dokumenty wpłynęły do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, który bez aktualizacji wywiadu ustalił kwotę, jaką strona ma ponosić za pobyt w domu pomocy społecznej. Za zgodny z ustawą organ odwoławczy uznał również ustalony w decyzji organu I instancji termin, od którego winna być wniesiona pierwsza opłata za pobyt w Centrum A. Wyjaśnił przy tym jednocześnie, iż nie może zostać uwzględnione żądanie strony, aby termin ten został ustalony od miesiąca następującego po przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego, gdyż wywiad ten został przeprowadzony w celu wyjaśnienia jej sytuacji materialnej oraz J. K. związku z nieprawidłową kwotą dochodu przyjętą jako podstawa wyliczenia odpłatności.

Na powyższą decyzję pełnomocnik Z.K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, w której przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania oraz opisał nieprawidłowości i warunki panujące w Centrum A. Zarzucił również, iż zaskarżona decyzja nie odnosi się do kosztów ponoszonych na zakup leków i pampersów, których Centrum A. nie finansuje ani nie zwraca ponoszonych na nie wydatków.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., wnosząc o jej oddalenie, podtrzymało stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Odnosząc się do sformułowanych w niej zarzutów należy w pierwszej kolejności jednak zauważyć, iż zadaniem sądów administracyjnych jest jedynie badanie zgodności z prawem kwestionowanych aktów i czynności (bezczynności) organów administracji publicznej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm. i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Wskazać także trzeba, iż sąd wprawdzie rozstrzyga w granicach danej sprawy, lecz nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Bada zatem z urzędu zgodność zaskarżonego aktu i czynności z prawem materialnym i przepisami normującymi postępowanie przed organami administracji. Przy czym zakres kognicji sądu administracyjnego wyznacza przedmiot tego aktu – w rozpoznawanej sprawie ustalenie opłaty za pobyt strony w domu pomocy społecznej – Centrum A. w Łodzi, zaś wyrok wydawany jest na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Oznacza to, że Sąd rozpoznający skargę strony wniesioną w rozpatrywanej sprawie nie jest władny uwzględnić jej zarzutów dotyczących warunków panujących w domu pomocy społecznej oraz odpłatności za leki i środki higieny jako niezwiązanych z przedmiotem zaskarżonej decyzji.

Podkreślić również w tym miejscu trzeba, iż sprawa ponoszenia przez skarżącą odpłatności za pobyt w Centrum A. w Ł. była już przedmiotem oceny dokonywanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w związku z wniesioną przez nią skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r., nr [...]. Wydanym w wyniku jej rozpoznania prawomocnym wyrokiem z dnia 28 grudnia 2006r., sygn. akt II SA/Łd 714/06 i II SA/Łd 964/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił wskazaną decyzję w części dotyczącej opłat określonych dla Z.K. za umieszczenie w domu pomocy społecznej. W jego uzasadnieniu zaś wskazał na nieprawidłowości i nieścisłości w ustalaniu przez organ administracji wysokości dochodu skarżącej oraz opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd również wskazał na niewystarczające, w jego ocenie, uzasadnienie nieuwzględnienia wniosku strony o zwolnienie od ponoszenia opłat za pobyt w domu pomocy społecznej.

Z tej przyczyny wskazać należy, iż w myśl art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że zawarte w orzeczeniu sądu wskazania co wykładni tak prawa materialnego oraz procesowego wiążą w dalszym toku postępowania zarówno organy administracji, jak i ten sąd. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w orzeczeniu sądu może być wyłączony tylko w przypadku zmiany stanu prawnego lub faktycznego w sprawie. Z akt rozpoznawanej sprawy nie wynika jednak, aby został ustalony inny stan faktyczny i prawny. W związku z tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oraz organy administracji były związane oceną prawną i wskazaniami zawartymi w wyroku z dnia 28 grudnia 2006r., sygn. akt II SA/Łd 714/06 i II SA/Łd 964/06.

Trzeba jednak przede wszystkim w tym miejscu wyjaśnić, iż w myśl art. 60 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej pobyt w domu pomocy społecznej jest odpłatny do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania, który jak wskazano w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, w Centrum A. w Ł. w 2006r. wynosił 1.859,00 zł. Okoliczność tę potwierdza zresztą znajdujące się w aktach sprawy zestawienie osób przyjętych do Centrum w okresie od dnia 1 do dnia 31 lipca 2006r. z wyszczególnieniem kwot odpłatności ponoszonych przez mieszkańców, ich rodziny oraz gminę.

Zgodnie z art. 61 ust. 1 obowiązani do wnoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej są w kolejności:

1) mieszkaniec domu, a w przypadku osób małoletnich przedstawiciel ustawowy z dochodów dziecka,

2) małżonek, zstępni przed wstępnymi,

3) gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej

- przy czym osoby i gmina określone w pkt 2 i 3 nie mają obowiązku wnoszenia opłat, jeżeli mieszkaniec domu ponosi pełną odpłatność.

W myśl ust. 2 pkt 1 omawianego przepisu za pobyt w domu pomocy społecznej mieszkaniec domu pomocy społecznej wnosi opłatę, nie więcej jednak niż 70% swojego dochodu.

Z akt administracyjnych natomiast wynika, iż w toku ponownie przeprowadzonego postępowania Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] jako podstawę ustalenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej na podstawie art. 60 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 8 ust. 2 pkt 3 ustawy o pomocy społecznej za okres od dnia przyjęcia do Centrum A. w Ł., tj. od dnia 27 lipca 2006r. do dnia 31 lipca 2006r. w wysokości 778,18 zł przyjął treść oświadczenia z dnia 24 lipca 2006r., iż dochód strony w lutym 2006r. wyniósł 1.111,68 zł jako kwotę dochodu z miesiąca poprzedzającego datę złożenia wniosku o skierowanie oraz umieszczenie w domu pomocy społecznej – 29 marca 2006r. Do akt sprawy dołączono również decyzję ZUS z dnia [...] r. o ustaleniu wysokości renty rodzinnej przysługujące Z. K. wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym w wysokości 1114,58 zł. W kwestionariuszu wywiadu środowiskowego wskazano natomiast kwotę 1.207,29 zł – w wysokości ustalonej decyzją ZUS z dnia [...] r. Jako podstawę ustalenia dochodu skarżącej w wysokości 1.207,29 zł oraz opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej od dnia 1 sierpnia 2006r. w wysokości 845,10 zł przyjęto z kolei decyzję ZUS z dnia [...] r. Organy administracji wyjaśniły również, iż pomimo tego, że od dnia 1 marca 2007r. dochód netto skarżącej wynosi 1.215,54 zł, co wynika z przedłożonego przez jej pełnomocnika zaświadczenia ZUS z dnia 29 marca 2007r., a więc wzrósł o 7,95 zł, to z uwagi na nieprzekroczenie o 10% kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej, zmiana ta nie ma wpływu na wysokość ustalonej opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej, co jest zgodne z treścią art. 106 ust. 3b ustawy o pomocy społecznej. Przepis ten stanowi bowiem, iż zmiana dochodu osoby samotnie gospodarującej lub rodziny w okresie ponoszenia odpłatności za świadczenia niepieniężne nie wpływa na wysokość tej odpłatności, jeżeli kwota zmiany nie przekroczyła 10% odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. Tym samym uznać trzeba, iż dochód skarżącej w ponownie przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym został przez organ administracji prawidłowo ustalony w oparciu o dokumenty w postaci przedłożonych przez stronę decyzji ZUS o ustaleniu wysokości świadczeń rentowych oraz wywiadu środowiskowego, a także zaświadczenia ZUS z dnia 29 marca 2007r.

Odnośnie zaś niezastosowania w rozpatrywanej sprawie instytucji zwolnienia skarżącej z opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej wskazać należy, iż zgodnie z art. 64 ustawy o pomocy społecznej osoby wnoszące opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej można zwolnić, na ich wniosek, częściowo lub całkowicie z tej opłaty, w szczególności jeżeli:

1) wnoszą opłatę za pobyt innych członków rodziny w domu pomocy społecznej, ośrodku wsparcia lub innej placówce;

2) występują uzasadnione okoliczności, zwłaszcza długotrwała choroba, bezrobocie, niepełnosprawność, śmierć członka rodziny, straty materialne powstałe w wyniku klęski żywiołowej lub innych zdarzeń losowych;

3) małżonkowie, zstępni, wstępni utrzymują się z jednego świadczenia lub wynagrodzenia;

4) osoba obowiązana do wnoszenia opłat jest w ciąży lub samotnie wychowuje dziecko.

Jak trafnie zauważyły organy administracji z treści tego przepisy niewątpliwie wynika uznaniowy charakter wydawanego na jego podstawie rozstrzygnięcia o zwolnieniu osoby z opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej w całości lub w części. Tym samym wybór sposobu załatwienia tego rodzaju wniosku zależy wyłącznie od woli organu właściwego do ustalenia tej opłaty, co nie może jednak oznaczać dowolności wydanego w wyniku jego rozpatrzenia rozstrzygnięcia. W związku z tym wskazać w tym miejscu należy, iż w orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości, iż sądowa kontrola uznania administracyjnego jest ograniczona wyłącznie do oceny, czy w sprawie zachodzą warunki materialno – prawne uzasadniające skorzystanie przez organ administracji z przysługujących mu uprawnień oraz czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej. W wypadku postępowań prowadzonych w oparciu o art. 64 ustawy o pomocy społecznej wydanie rozstrzygnięcia na podstawie tego przepisu powinno być zatem poprzedzone wyjaśnieniem okoliczności sprawy w zakresie sytuacji rodzinnej i dochodowej wnioskodawcy, w szczególności zaś przesłanek wymienionych w pkt 1 – 4 tego przepisu, oraz jej analizą z zachowaniem wymogów proceduralnych przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Organ powinien zatem szczegółowo rozważyć kwestię istnienia bądź nie istnienia w konkretnej sprawie szczególnych okoliczności uzasadniających skorzystanie z omawianej instytucji oraz okoliczności uzasadniające zakres jej ewentualnego zastosowania, co następnie winno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.

W ocenie Sadu materiał dowodowy znajdujący się w aktach sprawy nie daje jednak podstaw do stwierdzenia, iż wskazanym powinnościom w toku postępowania administracyjnego uchybiono w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, choć rozstrzygnięcie tej kwestii zgodnie z art. 107 § 1 k.p.a. winno niewątpliwie znaleźć się w osnowie decyzji, a nie jedynie w jej uzasadnieniu. Stan zdrowia skarżącej, jej sytuacja rodzinna, a także wysokość dochodu zostały bowiem ustalone przez w sposób nie budzący wątpliwości. Okoliczność zaś, że skarżąca jest osobą niepełnosprawną, długotrwale chorą może co do zasady stanowić przesłankę zastosowania instytucji zwolnienia z opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej w całości lub w części na podstawie art. 64 ustawy o pomocy społecznej. Jednakże wybór rozstrzygnięcia, po dokonaniu analizy sytuacji mającej miejsce w sprawie, jak już wyżej wskazano, należy do organu administracji publicznej, który odmowę uwzględnienia wniosku uzasadnił bardzo trudną sytuacja ekonomiczną domów pomocy społecznej, których działalność jest finansowana głównej mierze z budżetu gminy oraz wpłat mieszkańców. Powyższe zaś znajduje potwierdzenie w w/w zestawieniu osób przyjętych do Centrum w okresie od dnia 1 do 31 lipca 2006r. z wyszczególnieniem kwot odpłatności ponoszonych przez mieszkańców, ich rodziny oraz gminę.

Z powyższych względów na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało oddalić.

B.Cz.

B.C.