Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 285/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2017-04-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 79 ust 1
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Janina Guść, Sędzia NSA Alicja Stępień, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi ,,A" z siedzibą w T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej SKO) utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza [...] w sprawie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2010 (z wniosku A S.A.).

W uzasadnieniu w/w postanowienia SKO wskazało, że w dniu 28 grudnia 2015 r. A S.A. złożyła wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2010 rok wraz z korektą deklaracji na ww. podatek, w której wykazała podatek od nieruchomości za 2010 rok w łącznej wysokości 612.264.00 zł.

Postanowieniem z dnia 15 lutego 2016 r. (znak: [...]) organ pierwszej instancji odmówił podatnikowi wszczęcia postępowania w ww. sprawie. W uzasadnieniu organ powołując się na art. 79 § 1 O.p. wskazał, że Spółka wniosła żądanie o stwierdzenie nadpłaty w trakcie skutecznie wszczętego z urzędu i toczącego się postępowania podatkowego w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2010 rok, co uniemożliwia wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia żądanej nadpłaty. Na powyższe postanowienie zażalenie złożyła A S.A. reprezentowana przez doradcę podatkowego zarzucając naruszenie art. 165a § 1 oraz art. 233 § 3 Ordynacji podatkowej. W ocenie strony przepisy Ordynacji podatkowej nie stoją na przeszkodzie aby organ merytorycznie ocenił zasadność złożonego wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2010 rok już po rozstrzygnięciu postępowania w sprawie określenia przedmiotowego zobowiązania podatkowego. Podatnik powołał się na art. 79 § 1 i § 2 O.p. wskazując, że nie wynika z nich zakaz składania takiego wniosku w toku postępowania podatkowego, wniosek zaś powinien zostać rozpatrzony po zakończeniu postępowania w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego.

Rozpatrując sprawę w związku z wniesionym zażaleniem Kolegium podniosło, co następuje:

Przepisy rozdziału 9 Działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa przewidują możliwość rozstrzygania co do istoty wniosków o stwierdzenie nadpłaty. Jeżeli podatnik kwestionuje zasadność pobrania przez płatnika podatku albo wysokość pobranego podatku, może złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty podatku (art. 75 § 1 Ordynacji podatkowej).

Z dniem 1 stycznia 2016 r. weszły w życie zmiany do Ordynacji podatkowej wprowadzone ustawą z dnia 10 września 2015 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 1649). Należy zauważyć, iż w zmienionym stanie prawnym po złożeniu wniosku przez podatnika o stwierdzenie nadpłaty i skorygowaniu deklaracji podatkowej organ podatkowy nie wszczyna postępowania w sprawie określenia całego zobowiązania podatkowego, ale może rozpatrzyć zasadność argumentów podatnika bez badania całego zobowiązania podatkowego (art. 75 § 4a).

Zgodnie z aktualnym brzmieniem przepisu art. 79 ust. 1 ww. ustawy postępowanie w sprawie stwierdzenia nadpłaty nie może zostać wszczęte w czasie trwania postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej - w zakresie zobowiązań podatkowych, których dotyczy postępowanie lub kontrola. W razie wszczęcia z urzędu postępowania podatkowego w sprawie, w której został złożony wniosek o stwierdzenie nadpłat), żądanie zawarte we wniosku o stwierdzenie nadpłaty podlega rozpatrzeniu w tym postępowaniu.

Jak wynika z powyższego ustawodawca wskazał wprost w przepisie art. 79 § 1 (zd. 1) O.p. zakaz wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty, jeżeli trwa postępowanie podatkowe dotyczące zobowiązania podatkowego objętego wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty. Brak możliwości rozstrzygania w sprawie żądania o stwierdzenie nadpłaty, w trybie przepisów dotyczących nadpłaty, w sytuacji gdy za ten sam okres toczy się postępowanie podatkowe potwierdzało orzecznictwo również w poprzednim stanie prawnym (np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 marca 2013 r. II FSK 1522/11, Wyrok NSA z dnia 21 marca 2013 r. II FSK 1522/11, wyrok NSA z dnia 13 lipca 2012 r. I FSK 23/11, z dnia 27 stycznia 2014 r., II FPS 5/13, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego siedziba we Wrocławiu dnia 22 grudnia 2014 r. I SA/Wr 1909/14, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego siedziba w Gliwicach z dnia 9 stycznia 2013 r. I SA/Gl 738/12).

Należy przy tym wyjaśnić, iż zdanie drugie przepisu art. 79 § 1 O.p. ma zastosowanie wówczas, gdy podatnik złoży wniosek o stwierdzenie nadpłaty i organ podatkowy w trakcie tego postępowania stwierdzi, że całe zobowiązanie podatkowe (również w częściach nieobjętych wnioskiem o nadpłatę) jest błędnie określone w deklaracji. Wówczas organ podatkowy musi wszcząć postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego na podstawie art. 21 § 3 O.p., wszczęte zaś postępowanie o stwierdzenie nadpłaty będzie rozpatrzone w postępowaniu w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego (L. Etel. Podatki i opłaty lokalne. Określanie i stwierdzanie nadpłat - nowe regulacje. Przegląd podatków lokalnych i finansów publicznych, kwiecień 2016).

Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy pismem z dnia 26 sierpnia 2015 r. organ podatkowy wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia A S.A. wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 rok (doręczone 31 sierpnia 2015 r.). Z informacji organu wynika, że ww. postępowanie nie zostało jeszcze zakończone. Następnie w dniu 28 grudnia 2015 r. podatnik złożył do organu pierwszej instancji wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2010 rok w kwocie 23 419,85 zł, wraz z korektą deklaracji na ww. podatek, w której wskazał podatek od nieruchomości za 2010 rok w łącznej wysokości 612.264,00 zł.

Ponieważ wniosek podatnika o stwierdzenie nadpłaty wpłynął w trakcie wszczętego postępowania w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego za ten sam rok podatkowy, to zgodnie z przepisem art. 79 § 1 zd. 1 O.p. wnioskowane przez podatnika postępowanie nie może być wszczęte. W obecnie obowiązującym stanie prawnym powołany przepis prawa nie budzi wątpliwości. Argumenty podniesione przez podatnika we wniosku o stwierdzenie nadpłaty organ podatkowy będzie miał na uwadze rozstrzygając sprawę określenia A S.A. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 rok, które obecnie jeszcze się toczy.

Z uwagi na powyższe, argumenty wskazane w odwołaniu nie mogą odnieść zamierzonego skutku w postaci wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2010 rok.

W tych okolicznościach sprawy uzasadniona jest odmowa wszczęcia postępowania na podstawie przepisu art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że gdy żądanie, o którym mowa w art. 165, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

Jak wynika z ugruntowanego orzecznictwa użyte w przepisie art. 165a Ordynacji podatkowej wyrażenie "nie może być wszczęte" należy odnieść do sytuacji, gdy wszczęciu postępowania podatkowego stoi na przeszkodzie przepis prawa bądź poszczególne jego przepisy, których wykładnia uniemożliwia prowadzenie tego postępowania i rozpatrzenia treści żądania w sposób merytoryczny (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2008 r. II FSK 1097/07 i inne).

W sprawie wniosku podatnika o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2010 zachodzi taka sytuacja, bowiem przepis art. 79 § 1 O.p. uniemożliwia prowadzenie postępowania i rozpatrzenie żądania w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w sytuacji, gdy trwa postępowanie podatkowe w zakresie zobowiązań podatkowych, których dotyczy postępowanie. Zaskarżone postanowienie jest zatem zgodne z prawem.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, na powyższe postanowienie SKO, wniosła A S.A..

Skarżąca zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie:

• art. 165a § 1 w związku z art. 79 § 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - poprzez zakwestionowanie przez organ prawa Spółki do złożenia, w toku postępowania w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 rok, wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatku od nieruchomości za 2010 rok i odmowę wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2010 rok w sytuacji, w której wniosek Spółki o stwierdzenie nadpłaty powinien zostać rozpatrzony po zakończeniu postępowania wymiarowego.

Konsekwencją wskazanych naruszeń było, zdaniem Spółki, usankcjonowanie nieprawidłowych rozliczeń Spółki w podatku od nieruchomości, tj. dokonanych niezgodnie z przepisami prawa materialnego - przepisami ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych oraz przepisami tej ustawy w związku z przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Ponadto uzupełniająco Spółka sformułowała wobec zaskarżonego Postanowienia również zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, tj.:

• art. 4 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 5 UPOL - poprzez usankcjonowanie, na skutek odmowy wszczęcia postępowania nadpłatowego, nieprawidłowego stanu rozliczeń Spółki w podatku od nieruchomości w zakresie dotyczącym opodatkowania zawyżonej powierzchni użytkowej budynków Spółki, tj. z naruszeniem ww. przepisów, zgodnie z którymi podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości budynków stanowi ich powierzchnia użytkowa ustalona zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 5 UPOL;

• art. 2 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 1 i 2 UPOL i art. 3 pkt 1 lit. a i pkt 3 UPB (w stanie prawnym obowiązującym w 2010 r.) - poprzez usankcjonowanie, na skutek odmowy wszczęcia postępowania nadpłatowego, nieprawidłowego stanu rozliczeń Spółki w podatku od nieruchomości w zakresie dotyczącym opodatkowania instalacji znajdujących się wewnątrz budynków i stanowiących ich części - jako budowli, tj. z naruszeniem ww. przepisów, zgodnie z którymi instalacje budynków stanowią części budynków i nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jako budowle;

• art. 2 ust. 2 UPOL (w stanie prawnym obowiązującym w 2010 roku) - poprzez usankcjonowanie, na skutek odmowy wszczęcia postępowania nadpłatowego, nieprawidłowego stanu rozliczeń Spółki w podatku od nieruchomości w zakresie dotyczącym opodatkowania podatkiem od nieruchomości gruntów - użytków rolnych, które nie były zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, tj. z naruszeniem ww. przepisów, zgodnie z którymi użytki rolne niezajęte na prowadzenie działalności gospodarczej nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości;

• art. 3 ust. 1 pkt 1 i 2 UPOL - poprzez usankcjonowanie, na skutek odmowy wszczęcia postępowania nadpłatowego, nieprawidłowego stanu rozliczeń Spółki w podatku od nieruchomości w zakresie dotyczącym opodatkowania podatkiem od nieruchomości obiektów niestanowiących własności i nieznajdujących się w posiadaniu samoistnym Spółki;

• art. 2 ust. 1 pkt 2 i 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 1 i 2 UPOL w związku z art. 3 pkt 3 UPB - poprzez usankcjonowanie, na skutek odmowy wszczęcia postępowania nadpłatowego, nieprawidłowego stanu rozliczeń Spółki w podatku od nieruchomości w zakresie dotyczącym opodatkowania wiat - niewyodrębnionych z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych - jako budynków, tj. z naruszeniem ww. przepisów, zgodnie z którymi ww. wiaty powinny podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jako budowle, a nie budynki;

• art. 2 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a) i c) UPOL (w stanie prawnym obowiązującym w 2010 roku) - poprzez usankcjonowanie, na skutek odmowy wszczęcia postępowania nadpłatowego, nieprawidłowego stanu rozliczeń Spółki w podatku od nieruchomości w zakresie dotyczącym opodatkowania podatkiem od nieruchomości gruntów pod odstojnikami i osadnikami, tj. gruntów w złym stanie technicznym, wg stawki właściwej dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, zamiast wg stawki właściwej dla gruntów pozostałych;

• art. 2 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b) i e) UPOL (w stanie prawnym obowiązującym w 2010 r.) - poprzez usankcjonowanie, na skutek odmowy wszczęcia postępowania nadpłatowego, nieprawidłowego stanu rozliczeń Spółki w podatku od nieruchomości w zakresie dotyczącym opodatkowania podatkiem od nieruchomości budynków w złym stanie technicznym wg stawki właściwej dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, zamiast wg stawki właściwej dla budynków pozostałych;

• art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 3 UPOL (w stanie prawnym obowiązującym w 2010 roku) - poprzez usankcjonowanie, na skutek odmowy wszczęcia postępowania nadpłatowego, nieprawidłowego stanu rozliczeń Spółki w podatku od nieruchomości w zakresie dotyczącym opodatkowania podatkiem od nieruchomości budowli w złym stanie technicznym (odstojników i osadników), tj. z naruszeniem ww. przepisów, zgodnie z którymi budowle w złym stanie technicznym nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości;

• art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 UPOL w związku z art. 3 pkt 3 UPB - poprzez usankcjonowanie, na skutek odmowy wszczęcia postępowania nadpłatowego, nieprawidłowego stanu rozliczeń Spółki w podatku od nieruchomości w zakresie dotyczącym opodatkowania podatkiem od nieruchomości jako budowli wież oświetleniowych, tj. z naruszeniem ww. przepisów, zgodnie z którymi obiekty niewymienione w UPB - wieże oświetleniowe - nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.

Z uwagi na wskazane naruszenia prawa, Spółka wniosła o:

• uchylenie zaskarżonego Postanowienia oraz, na podstawie art. 135 PPSA poprzedzającego go Postanowienia Burmistrza, w całości na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) PPSA; oraz

• zasądzenie na rzecz Spółki, na podstawie art. 200 PPSA, zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi Spółka podniosła, że w wyniku przeprowadzonego w Spółce przeglądu rozliczeń w podatku od nieruchomości zidentyfikowano szereg tytułów skutkujących nadpłatą podatku. W konsekwencji, pismem z dnia 29 grudnia 2014 r. Spółka wystąpiła do Burmistrza z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty podatku od nieruchomości za 2009 rok.

W 2015 roku, po zakończeniu postępowania dotyczącego nadpłaty podatku od nieruchomości za 2009 rok, Spółka zamierzała konsekwentnie złożyć wnioski o stwierdzenie nadpłaty za lata 2010-2014.

Tymczasem, pomimo braku ostatecznego zakończenia postępowania dotyczącego 2009 roku, postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2015 r. Burmistrz wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w zakresie określenia wysokości zobowiązania podatkowego Spółki w podatku od nieruchomości za 2010 rok.

W konsekwencji, A wstrzymała się ze złożeniem wniosku o stwierdzenie nadpłaty za 2010 rok, licząc, że zidentyfikowane tytuły nadpłatowe zostaną uwzględnione przez organ podatkowy w decyzji kończącej prowadzone postępowanie. W tym celu Spółka z własnej inicjatywy, w toku postępowania wymiarowego, pismem z dnia 23 grudnia 2015 r. szczegółowo przedstawiła Burmistrzowi ustalenia wskazujące na nieprawidłowości w pierwotnych rozliczeniach z tytułu podatku od nieruchomości, skutkujące nadpłatą tego podatku z podaniem dokładnych kwot nadpłat.

W sytuacji braku zakończenia trwającego 4 miesiące postępowania dotyczącego 2010 roku, pismem z dnia 28 grudnia 2015 r., na wypadek umorzenia postępowania wymiarowego za 2010 rok z uwagi na upływ terminu przedawnienia i - w ten sposób - nieuwzględnienia zidentyfikowanych tytułów nadpłatowych w odniesieniu do rozliczeń Spółki za 2010 rok, Spółka złożyła wniosek o stwierdzenie nadpłaty podatku od nieruchomości za 2010 rok, w tym samym zakresie jak w ww. piśmie z dnia 23 grudnia 2015 r. (wniosek o stwierdzenie nadpłaty podatku od nieruchomości za 2010 rok został złożony przez Spółkę przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego za 2010 rok - w dniu 28 grudnia 2015 r.).

Postanowieniem z dnia 15 lutego 2016 r., nr [...], Burmistrz odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2010 rok ze względu na toczące się postępowanie podatkowe w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego za 2010 rok. W efekcie, zażaleniem z dnia 26 lutego 2016 r. Spółka zaskarżyła ww. Postanowienie Burmistrza do SKO. Na mocy zaskarżonego Postanowienia organ utrzymał jednak Postanowienie Burmistrza w mocy.

Jednocześnie, do dnia złożenia niniejszej skargi Burmistrz nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie określenia Spółce wysokości zobowiązania (nadpłaty) w podatku od nieruchomości za 2010 rok.

Tym samym, w sytuacji nieuwzględnienia przez Burmistrza zgłoszonych przez Spółkę w toku postępowania wymiarowego tytułów skutkujących nadpłatą w zakresie podatku od nieruchomości za 2010 rok, Spółka zostałaby pozbawiona w sprawie prawa do stwierdzenia i zwrotu przysługującej jej nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2010 rok.

Podniosła również skarżąca Spółka, że z perspektywy przepisów Ordynacji podatkowej, zgłoszenie żądania stwierdzenia nadpłaty do momentu przedawnienia podatkowego umożliwia podatnikowi przepis art. 79 § 2 Ordynacji podatkowej.

Z kolei, z art. 79 § 1 Ordynacji podatkowej nie wynika zakaz składania takiego wniosku w toku postępowania podatkowego. Art. 79 § 1 Ordynacji podatkowej stanowi jedynie o braku możliwości wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w czasie trwania postępowania podatkowego.

Oznacza to, że wniosek Spółki o stwierdzenie nadpłaty złożony w czasie trwania postępowania podatkowego, powinien być rozpatrzony po rozstrzygnięciu postępowania w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego za dany okres - jeżeli okoliczności skutkujące nadpłatą w podatku od nieruchomości za ten okres, nie zostałyby uwzględnione w ostatecznym rozstrzygnięciu kończącym wszczęte postępowanie podatkowe.

Przepisy Ordynacji podatkowej nie stoją na przeszkodzie, aby Burmistrz ocenił merytoryczną zasadność złożonego przez Spółkę wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatku od nieruchomości za 2010 rok wraz z korektą deklaracji już po rozstrzygnięciu postępowania w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego za 2010 rok, w przypadku nieuwzględnienia zgłoszonych przez Spółkę w toku postępowania wymiarowego tytułów skutkujących nadpłatą podatku od nieruchomości za 2010 rok.

W tej sytuacji, wydając zaskarżone Postanowienie SKO zobowiązane było uznać skuteczność złożonego przez Spółkę wniosku o stwierdzenie nadpłaty.

W przedmiotowej sprawie, z perspektywy przepisów Ordynacji podatkowej istotne było wystąpienie przez Spółkę do upływu terminu przedawnienia z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty, który powinien następnie zostać rozpatrzony przez organ podatkowy po rozstrzygnięciu postępowania w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego za 2010 rok.

Na konieczność rozpatrzenia złożonego wniosku o stwierdzenie nadpłaty już po upływie terminu przedawnienia wskazuje wprost orzecznictwo sądów administracyjnych. W uchwale z dnia 3 grudnia 2012 r., sygn. akt I FPS 1/12, NSA stwierdził wprost, że "Określony w tym przepisie (art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej - przyp. Spółki) upływ terminu przedawnienia stanowi ujemną przesłankę procesową do orzekania przez organ podatkowy, co do przedawnionego zobowiązania podatkowego, gdyż skutkuje bezprzedmiotowością postępowania. Wyjątek w tym zakresie musi być wskazany jednoznacznie w ustawie, jak to ma miejsce np. w przypadku instytucji zwrotu nadpłaty, określonej w art. 79 Ordynacji podatkowej, gdzie w § 2 stwierdzono, że prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasa po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. A contrario wynika z tego, że w przypadku wniosku o nadpłatę złożonego przed upływem terminu przedawnienia, należy orzec również po jego upływie, gdyż postępowanie w takim przypadku nie staje się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 208 § 1 O.p. Podkreśla to dodatkowo pogląd, że termin przedawnienia jest zastrzeżony dla podatników, których roszczenia, wynikające z ich interesu prawnego - o ile zostaną zgłoszone przed upływem terminu przedawnienia - powinny zostać rozpatrzone nawet po jego upływie".

W konsekwencji, nie może budzić wątpliwości, że do upływu terminu przedawnienia Spółka miała prawną możliwość wystąpienia z wiążącym organ podatkowy i w tym sensie skutecznym wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty podatku od nieruchomości za 2010 rok.

Uwzględniając całokształt okoliczności sprawy, Burmistrz powinien rozpoznać wniosek Spółki o stwierdzenie nadpłaty po rozstrzygnięciu postępowania w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego za 2010 rok - wniosek Spółki o stwierdzenie nadpłaty podatku od nieruchomości za 2010 rok został skutecznie złożony w przewidzianym terminie. W tym zakresie postępowanie w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2010 rok nie może zostać wszczęte jedynie do czasu zakończenia prowadzonego postępowania wymiarowego.

W konsekwencji, Postanowienie Burmistrza w sprawie odmowy wszczęcia postępowania nadpłatowego i Postanowienie SKO utrzymujące w mocy Postanowienie Burmistrza (wydane przed zakończeniem postępowania wymiarowego) - jako przedwczesne - podlegają uchyleniu. Uchylenie Postanowienia Burmistrza i Postanowienia spowoduje, że w przypadku nieuwzględnienia zgłoszonych przez Spółkę w toku postępowania wymiarowego tytułów skutkujących nadpłatą w podatku od nieruchomości, Burmistrz będzie zobligowany do rozpatrzenia wniosku Spółki. Jedynie w ten sposób, Spółka nie zostanie pozbawiona prawa uzyskania przysługującej jej nadpłaty.

W przeciwnym razie, w niniejszej sprawie, odmowa wszczęcia postępowania nadpłatowego ze względu na toczące się postępowanie podatkowe, w sytuacji nieuwzględnienia zgłoszonych przez Spółkę nieprawidłowości w jej rozliczeniach podatkowych w ramach tego postępowania wymiarowego - doprowadzi do usankcjonowania rozliczeń Spółki w podatku od nieruchomości niezgodnie z właściwymi przepisami prawa materialnego oraz pozbawienia Spółki możliwości dochodzenia przysługującej jej nadpłaty. Ostateczna odmowa wszczęcia postępowania nadpłatowego może skutkować wywłaszczeniem Spółki z przysługującego jej prawa własności i odniesieniem przez związek publicznoprawny nieuprawnionej korzyści majątkowej.

Z tych wszystkich względów Postanowienie w sprawie utrzymania w mocy Postanowienia Burmistrza oraz Postanowienie Burmistrza w sprawie odmowy wszczęcia postępowania nadpłatowego, wydane z naruszeniem art. 165a § 1 w związku z art. 79 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej, powinny zostać uchylone, a sprawa przekazana Burmistrzowi do ponownego rozpatrzenia.

Zainicjowane wnioskiem Spółki postępowanie nadpłatowe miało doprowadzić rozliczenia A do stanu zgodnego z prawem. Tymczasem, w rezultacie odmowy jego wszczęcia, usankcjonowane zostałyby wskazane przez Spółkę we wniosku o stwierdzenie nadpłaty, a wcześniej w piśmie złożonym w toku postępowania wymiarowego, nieprawidłowości w rozliczeniach Spółki i zakwestionowane zostałoby przysługujące Spółce prawo uzyskania zwrotu nadpłaty.

Spółka uzupełniająco przedstawia również do jakich naruszeń przepisów prawa materialnego, tj. UPOL i UPB, doprowadziła odmowa wszczęcia postępowania nadpłatowego w sprawie.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy podkreślić, że zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145-150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej p.p.s.a.). Powyższe oznacza, że zaskarżony akt administracyjny może zostać wzruszony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie - w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu.

W rozpoznawanej sprawie poddany ocenie Sądu spór wymaga oceny, czy w sprawie zasadnie odmówiono skarżącej Spółce wszczęcia postępowania podatkowego w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2010 rok. Przy czym należy podnieść, że bezspornie wniosek podatnika tj. Aj S.A. o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2010 rok został złożony w dniu 28 grudnia 2015 roku w trakcie trwania wszczętego postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2015 r. (doręczonym 31 sierpnia 2015 r.) postępowania podatkowego w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2010-2014, a więc obejmującego rok 2010.

Przy takim stanie faktycznym sprawy, zastosowanie znajdzie przepis art. 79 § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi m.in., że postępowanie w sprawie stwierdzenia nadpłaty nie może zostać wszczęte w czasie trwania postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej oraz w okresie między zakończeniem kontroli a wszczęciem postępowania - w zakresie zobowiązań podatkowych, których dotyczy postępowanie lub kontrola.

Zatem prawidłowo organy podatkowe obu instancji uznały, że wniosek Spółki z 28 grudnia 2015 r. nie mógł skutecznie wszcząć postępowania o stwierdzenie nadpłaty, zgodnie z treścią przepisu art. 165 § 1 i 3 Ordynacji podatkowej i na podstawie art. 165a Ordynacji podatkowej odmówiły wszczęcia postępowania z wniosku Spółki z prawidłowym uzasadnieniem.

Przepis art. 165a § 1 O.p., jako przesłankę odmowy wszczęcia postępowania, wskazuje wyraźnie: (1) wniesienie żądania, o którym mowa w art. 165 O.p., przez osobę niebędącą stroną, (2) jeżeli z "jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte". Przyczyny, które powodują, że postępowanie nie może być wszczęte, mogą dotyczyć m.in.: (a) braku w przepisach ustaw podatkowych podstawy do rozpatrzenia treści żądania w trybie postępowania podatkowego, (b) sytuacji, gdy w danej sprawie toczy się postępowanie podatkowe, (c) przypadków, gdy w sprawie zapadła już decyzja (również nieostateczna). W nawiązaniu do wymienionych sytuacji, organ podatkowy odmawia wszczęcia postępowania podatkowego na podstawie art. 165a O.p. w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty, jeżeli wcześniej, w odniesieniu do tego samego podatku, zostało wszczęte postanowienie, którego wniosek o stwierdzenie nadpłaty dotyczy.

Z uwagi na prawidłowość rozstrzygnięcia w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania podatkowego we wnioskowanym przez Spółkę zakresie, co przesądzono wyżej, pozostałe zarzuty skargi (zwłaszcza dotyczące naruszenia wskazanych przepisów prawa materialnego) pozostają bez wpływu na ostateczny wynik niniejszej sprawy. Mogą być przedstawione w sprawie podatkowej dot. wymiaru podatku.

Z powyższych względów, uznając zarzuty skargi za nieuzasadnione i nie stwierdzając naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), skargę oddalił.

DSz