Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 1003/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2015-11-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6129 Inne o symbolu podstawowym 612
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji
Powołane przepisy: article: art. 134, art. 145 par. 1 pkt 2, art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 6, art. 19, art. 156 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 2 pkt 10, art. 6a ust. 1, art. 7b ust. 6, art. 40 ust. 2, art. 40 ust. 3 pkt 3 art. 40b ust. 1 pkt 3, art. 40d, art. 40 e, art. 40f ust. 1, art. 41 ust. 12
journal: Dz.U. 2010 nr 193 poz 1287
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
article: art. 60, art. 61 ust. 1 i 3
journal: Dz.U. 2009 nr 157 poz 1240
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski Sędziowie Sędzia WSA Robert Hałabis (sprawozdawca), Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak Protokolant Asystent sędziego Małgorzata Olejowska po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 19 listopada 2015 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za uwierzytelnienie dokumentów opracowanych przez wykonawcę prac geodezyjnych I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego J. P. kwotę [...]zł (sto złotych), z tytułu zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] 2015 r. nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] 2015 r. nr [...] – w sprawie ustalenia opłaty za uwierzytelnienie dokumentów opracowanych przez wykonawcę prac geodezyjnych w kwocie [...]zł.

W uzasadnieniu tej decyzji organ wyjaśnił, że geodeta J. P. działając w imieniu wykonawcy prac geodezyjnych (w rozumieniu art. 40b ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne – Dz.U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 z późn. zm. – dalej jako "p.g.i.k." lub "Prawo geodezyjne i kartograficzne", bądź "ustawa") – Biura Geodezyjnego Spółka cywilna A. M. i J. P. w B., której jest wspólnikiem, złożył do Starosty [...] jako organu prowadzącego powiatowy zasób geodezyjny i kartograficzny (art. 7d p.g.i.k.) wniosek o uwierzytelnienie dokumentów opracowanych w ramach wykonanych prac geodezyjnych dotyczących podziału nieruchomości położonych w S. , oznaczonych jako działki nr [...] i [...]. Wnioskiem objęto dokument w postaci 10 egzemplarzy mapy z projektem podziału wskazanych nieruchomości.

Starosta B. jako organ prowadzący powiatowy zasób geodezyjny i kartograficzny w dniu [...] 2014 r. wystawił Dokument Obliczenia Opłaty nr [...], w którym określił wysokość opłat na łączną kwotę [...]zł.

Na wniosek strony z dnia [...] 2014 r. starosta w dniu [...] 2014 r. wydał w tym przedmiocie decyzję administracyjną, którą oparł na ustaleniach zawartych w dokumencie obliczenia opłaty.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2014 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania J. P. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] 2014 r. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Stąd Starosta B. kolejną decyzją z dnia [...] 2014 r. nr [...] ustalił opłatę na łączną kwotę [...]zł wyliczając powyższą opłatę na podstawie art. 40b ust. 1 pkt 3 p.g.i.k.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2015 r. nr [...], po rozpatrzeniu kolejnego odwołania J. P. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] 2014 r., ponownie uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

K. decyzją z dnia [...] 2014 r. nr [...] Starosta B. ustalił opłatę na łączną kwotę [...]zł wyliczając powyższą opłatę w oparciu o tabelę nr [...] pod poz.: 4.2, 5.4, 9.1, 9.2, 16.1, 16.3. i 16.4 załącznika do ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne.

Odwołanie od powyższej decyzji organu I instancji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniósł J. P. wskazując, że w rozumieniu art. 12b ust. 5 p.g.i.k., pobieranie opłaty za uwierzytelnienie dokumentów stanowi nieuprawnione wymuszanie przez organ administracji uwierzytelniania dokumentacji geodezyjnej przeznaczonej dla podmiotu, na rzecz którego zostały wykonane prace geodezyjne. Wskazał na błędne wyliczenie wysokości opłaty, poprzez brak zastosowania algorytmów oraz współczynników korygujących wskazanych w załączniku do ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne.

Rozpoznając odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że nie zasługuje ono na uwzględnienie, dlatego utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.

Powołując przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz przepisy rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie sposobu i trybu uwierzytelniania przez organy Służby Geodezyjnej i Kartograficznej dokumentów na potrzeby postępowań administracyjnych, sądowych lub czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2014 r. poz. 914) stwierdzono, że stanowią one podstawę do pobierania opłat za uwierzytelnianie dokumentów opracowanych przez wykonawców prac geodezyjnych lub prac kartograficznych, co do zgodności tych dokumentów z danymi zawartymi w bazach danych zasobu geodezyjnego i kartograficznego lub z dokumentacją przekazaną przez tego wykonawcę do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.

Dlatego organ I instancji zgodnie z obowiązującymi przepisami dokonał uwierzytelnienia właściwymi klauzulami urzędowymi dokumentów sporządzonych przez skarżącego J. P. i przekazanych przy wnioskach o uwierzytelnienie dokumentów.

Odnosząc się do zarzutu błędnego określenia podstaw naliczenia opłaty poprzez przyjęcie, że do uwierzytelnienia przedłożono określone dokumenty oraz ich kopie, podczas gdy zdaniem skarżącego w sprawie przedłożony został jeden dokument w dziesięciu egzemplarzach Kolegium wyjaśniło, że biorąc pod uwagę znaczenie pojęcia "kopia" należało przyjąć, że kopia to dokładne odtworzenie oryginalnego dokumentu (wręcz jego reprodukcja), a więc kopia to dokument identyczny, który jest dokładnym powtórzeniem oryginału. Zatem zgodnie z zasadami logiki przyjąć należało, że w efekcie prac geodezyjnych wytworzony został dokument – mapa do celów prawnych, natomiast pozostałe mapy powstały w wyniku reprodukcji dokumentu pierwotnego i zgodnie z definicją stanowią one kopie dokumentu pierwotnego. Stąd dokonaną przez organ pierwszej instancji kategoryzację "jednostek rozliczeniowych" należało uznać za prawidłową.

Organ odwoławczy odnosząc się zaś do zarzutu błędnego obliczenia wysokości należnej opłaty i współczynników korygujących oraz wskazanych w treści pkt 16 tego załącznika algorytmów, przywołał unormowania regulujące tryb i zasady obliczania należnej opłaty, w tym również określające zasady zastosowania współczynników korygujących. Zauważył, że zakres stosowania współczynników korygujących: K, SU, PD, AJ, CL, PD – dotyczy wyłącznie sytuacji udostępnienia materiałów zasobu, a nie uwierzytelniania dokumentów (art. 40b ust. 1 pkt 3 p.g.i.k.) opracowanych przez wykonawcę prac geodezyjnych lub prac kartograficznych, co do zgodności tych dokumentów z danymi zawartymi w bazach danych, o których mowa w art. 4 ust. 1a oraz 1b p.g.i.k. lub z dokumentacją przekazaną przez tego wykonawcę do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Jedynie w przypadku stawek podstawowych (SP) ustawodawca nawiązał do czynności, o których mowa w art. 40b ust. 1 pkt 2, 3, 5 i 6 p.g.i.k., w pkt 1 załącznika do ustawy, a więc również uwierzytelniania dokumentów opracowanych przez wykonawców prac geodezyjnych lub prac kartograficznych, co do zgodności tych dokumentów z danymi zawartymi w bazach danych lub z dokumentacją przekazaną przez tego wykonawcę do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.

Odwołując się do wskazywanych regulacji odnośnie ustalenia wysokości opłaty przedstawiono szczegółowo podstawy wyliczenia należnej opłaty w oparciu o algorytmy wskazane w treści pkt 16 załącznika do ustawy p.g.i.k. z uwzględnieniem współczynników korygujących uznając, że zarzuty odwołania były bezzasadne.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego skarżący J. P. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości jako naruszającej prawo oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zarzucił organowi naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 12b ust. 5 ustawy p.g.i.k., poprzez nieuprawnione wymuszenie uwierzytelnienia dokumentacji geodezyjnej przeznaczonej dla podmiotu, na rzecz którego prace geodezyjne zostały wykonane oraz naruszenie postanowień załącznika do ustawy, a w konsekwencji wadliwe ustalenie wysokości opłaty.

W motywach skargi skarżący wskazał, że "uwierzytelnienie", o którym mowa w art. 40b ust. 1 pkt. 3 ustawy p.g.i.k., nie jest tożsame z "opatrzeniem dokumentów odpowiednimi klauzulami urzędowymi" w rozumieniu art. 12b ust. 5 tej ustawy, z którego wynika uprawnienie do poświadczenia przez organ dokumentów wynikowych prac geodezyjnych z urzędu, a nie na wniosek. Wskazał również na niewłaściwe określenie jednostki rozliczeniowej. Błędnie też w jego ocenie ustalono wysokość opłaty z powodu niezastosowania odpowiednich współczynników korygujących.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Na podstawie zgłoszenia z dnia [...] 2015 r. P. G. z siedzibą w W. Ś. wniosło o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika postępowania. Wniosek stowarzyszenia został przez Sąd uwzględniony postanowieniem z dnia 19 listopada 2015 r. wydanym na rozprawie.

W uzasadnieniu swego stanowiska uczestnik przychylił się do skargi i jej wniosków.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej jako "p.p.s.a."), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to obowiązek wzięcia przez Sąd z urzędu pod rozwagę stwierdzonych naruszeń prawa, nawet tych, które nie zostały podniesione w skardze. Dotyczy to zwłaszcza naruszeń, które stanowią podstawę do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji.

Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Przeprowadzona przez Sąd w granicach niniejszej sprawy kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że skarga zasługiwała na uwzględnienie, jednakże z przyczyn, które należało wziąć pod uwagę z urzędu, niezależnie od treści podnoszonych w niej zarzutów.

Z przepisu art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm., dalej jako "k.p.a."), statuującego zasadę praworządności wynika, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Uzupełnieniem tej zasady jest dyspozycja art. 19 i 20 k.p.a. Zgodnie z tymi uregulowaniami, organy administracji publicznej przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej w całym toku postępowania administracyjnego, zaś ustalenie właściwości rzeczowej organu administracji publicznej w danej sprawie następuje na podstawie norm materialnego prawa administracyjnego, określających kompetencje danego organu.

Oznacza to, że wszystkie organy zobowiązane są dokonać kontroli swojej właściwości przed wszczęciem postępowania oraz zobowiązane są do jej przestrzegania w każdym stadium postępowania, to jest w postępowaniu przed organami pierwszej instancji, w postępowaniu odwoławczym oraz w postępowaniach nadzwyczajnych, a także na wszystkich etapach tych postępowań.

Działanie organu poza zakresem swojej właściwości rzeczowej stanowi kwalifikowane naruszenie prawa, które objęte jest sankcją nieważności postępowania ustanowioną w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. W każdym przypadku stwierdzenia tego rodzaju wady prawnej, zachodzi konieczność stwierdzenia nieważności decyzji, bez względu na trafność merytorycznego rozstrzygnięcia w niej zawartego. Organ nie jest bowiem prawnie legitymowany do rozstrzygania o prawach i obowiązkach stron, jeżeli jest rzeczowo niewłaściwy do rozstrzygnięcia danej sprawy.

W rozpoznawanej sprawie sądowej kontroli poddana została decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2015 r. jako organu drugiej instancji, utrzymująca w mocy decyzję wydaną w pierwszej instancji przez Starostę [...]. Przedmiotem tej decyzji była opłata za uwierzytelnienie dokumentów opracowanych przez wykonawcę prac geodezyjnych, a jej materialnoprawną podstawę stanowił przepis art. 40b ust. 1 pkt 3 p.g.i.k.

W pierwszej instancji decyzja została wydana w dniu [...] 2015 r., co ma w tej sprawie o tyle istotne znaczenie, że nastąpiło to już po wejściu w życie jej nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 5 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2014 r., poz. 897 – dalej powoływana jako "ustawa z dnia 5 czerwca 2014 r." lub "ustawa nowelizująca").

Zmiana stanu prawnego wywołana wskazaną nowelizacją nastąpiła z dniem 12 lipca 2014 r. (art. 16 ustawy nowelizującej). Jej zakres przedmiotowy dotyczył m.in. odpłatnego udostępniania materiałów zasobu geodezyjnego i kartograficznego, pobierania opłat za czynności związane z prowadzeniem państwowego zasobu geodezyjno-kartograficznego, a także określenia formy prawnej i organu właściwego do ustalania tych opłat.

Stosownie do art. 2 pkt 10 p.g.i.k., ilekroć w ustawie jest mowa o państwowym zasobie geodezyjnym, rozumie się przez to zbiory danych prowadzone na podstawie ustawy przez organy Służby Geodezyjnej i Kartograficznej, utworzone na podstawie tych zbiorów danych opracowania kartograficzne, rejestry, wykazy i zestawienia, dokumentację zawierającą wyniki prac geodezyjnych lub prac kartograficznych lub dokumenty utworzone w wyniku tych prac, a także zobrazowania lotnicze i satelitarne. Państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny składa się odpowiednio z zasobu centralnego, z zasobów wojewódzkich oraz z zasobów powiatowych (art. 40 ust. 2 p.g.i.k.). W odniesieniu do powiatowych zasobów geodezyjnych i kartograficznych, zadania wykonuje starosta. Należy do nich w ogólności prowadzenie zasobu i weryfikacja przyjmowanych do niego opracowań (art. 40 ust. 3 pkt 3 p.g.i.k.).

W stanie prawnym sprzed nowelizacji z dnia 5 czerwca 2014 r., opłaty za czynności geodezyjne i kartograficzne, jako niepodatkowe należności o charakterze publiczno-prawnym w rozumieniu art. 60 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. Nr 157 poz. 1240 z późn. zm., dalej jako "f.p." lub "ustawa o finansach publicznych"), ustalane były w drodze decyzji wydawanych na podstawie art. 61 ust. 1 ustawy o finansach publicznych.

Zgodnie z powołanym przepisem, organami pierwszej instancji właściwymi do wydawania decyzji w stosunku do należności budżetów jednostek samorządu terytorialnego, o ile odrębne ustawy nie stanowią inaczej, są odpowiednio – wójt, burmistrz, prezydent miasta, starosta albo marszałek województwa. Natomiast organami odwoławczymi od decyzji wydanych w pierwszej instancji przez te organy – są samorządowe kolegia odwoławcze (art. 61 ust. 3 pkt 4 ustawy o finansach publicznych). Podkreślić przy tym należy, że zarówno art. 61 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, jak i art. 1 ust. 1 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (j.t. Dz.U. z 2015 r. poz. 1659), zawierają zastrzeżenie, że należy je stosować "o ile odrębne ustawy nie stanowią inaczej".

Tym samym właściwość samorządowych kolegiów odwoławczych, jako organów odwoławczych w omawianych sprawach nie budziła wątpliwości i nie była kwestionowana.

Natomiast według art. 40f ust. 1 p.g.i.k., który został do ustawy dodany na skutek nowelizacji dokonanej ustawą z 5 czerwca 2014 r., w przypadku sporu dotyczącego zakresu udostępnianych materiałów zasobu lub wysokości należnej opłaty, właściwy organ Służby Geodezyjnej i Kartograficznej wydaje decyzję administracyjną.

Zgodnie zaś z art. 6a ust. 1 p.g.i.k., Służbę Geodezyjną i Kartograficzną stanowią:

1) organy nadzoru geodezyjnego i kartograficznego:

a) Główny Geodeta Kraju,

b) wojewoda wykonujący zadania przy pomocy wojewódzkiego inspektora nadzoru geodezyjnego i kartograficznego jako kierownika inspekcji geodezyjnej i kartograficznej, wchodzącej w skład zespolonej administracji rządowej w województwie;

2) organy administracji geodezyjnej i kartograficznej:

a) marszałek województwa wykonujący zadania przy pomocy geodety województwa wchodzącego w skład urzędu marszałkowskiego,

b) starosta wykonujący zadania przy pomocy geodety powiatowego wchodzącego w skład starostwa powiatowego.

Jednym z zadań starosty jest pobieranie opłat za uwierzytelnianie dokumentów opracowanych przez wykonawców prac geodezyjnych lub kartograficznych, co do ich zgodności z danymi zawartymi w bazach danych (...) lub z dokumentacją przekazaną przez tego wykonawcę do państwowego zasobu geodezyjnego (art. 40b ust. 1 pkt 3 p.g.i.k.). Sposób i tryb naliczenia opłaty regulują przepisy art. 40d i art. 40e tej ustawy, które stanowią, że opłata jest iloczynem odpowiednich stawek, liczby jednostek oraz współczynników określonych w załączniku do ustawy, natomiast jej wysokość utrwala się w tzw. Dokumencie Obliczenia Opłaty.

Stosownie zatem do przytoczonych przepisów, w przypadku sporu dotyczącego zakresu udostępnianych materiałów zasobu lub wysokości należnej opłaty, właściwym organ Służby Geodezyjnej i Kartograficznej rozstrzygającym sprawę w drodze decyzji administracyjnej – jest w pierwszej instancji starosta.

Jednakże od chwili wejścia w życie nowelizacji ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne z dnia 5 czerwca 2014 r., przedmiot rozstrzygnięcia odnośnie wysokości należnych opłat pozostaje już wyłącznie w sferze normatywnej tej ustawy pomimo tego, iż co do zasady, nie zmienił się charakter pobieranych opłat.

Z przepisu art. 41 ust. 12 p.g.i.k. wynika, że opłaty za czynności urzędowe związane z prowadzeniem zasobu geodezyjnego i kartograficznego zasilają bezpośrednio Fundusz Gospodarki Zasobem Geodezyjnym i Kartograficznym, będący państwowym funduszem celowym w rozumieniu ustawy o finansach publicznych. Skoro w sferze właściwości rzeczowej organów w art. 61 ust. 1 ustawa o finansach publicznych zastrzega pierwszeństwo odrębnych ustaw, to obecnie są to także przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne.

Dlatego też z dniem wejścia w życie omawianej nowelizacji ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, tj. od dnia 12 lipca 2014 r., starosta jest nadal organem pierwszej instancji właściwym w sprawie ustalenia opłaty pomimo, że jego właściwość w tej materii wynika obecnie nie z przepisu art. 61 f.p., jak miało to miejsce przed nowelizacją, lecz z innej podstawy prawnej, to jest z przepisów ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Stosownie zaś do art. 7b ust. 2 pkt 2 p.g.i.k., organem wyższego stopnia w stosunku do organu administracji geodezyjnej i kartograficznej wydającego decyzję w pierwszej instancji (starosty), jest wojewódzki inspektor nadzoru geodezyjnego i kartograficznego.

W związku z tymi zmianami samorządowe kolegia odwoławcze utraciły ogólną kompetencję, jako organ wyższego stopnia na podstawie ustawy o finansach publicznych, do rozpatrywania odwołań od decyzji organów administracji geodezyjno-kartograficznej – na rzecz wojewódzkiego inspektora nadzoru geodezyjnego i kartograficznego, jako organu wyższego stopnia w stosunku do organów tego typu, co wynika z powołanego art. 7b ust. 2 p.g.i.k.

Mając to na uwadze nie budzi wątpliwości, że w rozpoznawanej sprawie decyzja organu pierwszej instancji pochodzi od organu uprawnionego (właściwego). Została bowiem wydana na podstawie norm kompetencyjnych określonych w art. 6a ust. 1 pkt 2 lit. "b" w związku z art. 40f ust. 1 p.g.i.k., które określają szczegółową treść i formę prawną działania tego organu w dziedzinie administracji, jaką jest geodezja i kartografia.

Natomiast Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznając sprawę jako organ drugiej instancji – odwołanie od decyzji Starosty [...] – działało poza obecnym zakresem swojej właściwości rzeczowej.

Zaprezentowane stanowisko został już wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 29 kwietnia 2015 r., w sprawie sygn. I OW 226/14 oraz w postanowieniu z 24 listopada 2015 r., w sprawie sygn. I OW 149/15.

Wyjaśniono już, że stosownie do art. 19 k.p.a. organy administracji publicznej przestrzegają z urzędu swej właściwości rzeczowej i miejscowej, a obowiązek ten spoczywa na nich w każdym stadium postępowania.

Skoro w rozpoznawanej sprawie decyzja organu pierwszej instancji została wydana już po wejściu w życie nowelizacji ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne z dnia 5 czerwca 2014 r., a zatem kiedy sprawy opłat i wydawanych w ich przedmiocie decyzji zostały włączone już wyłącznie do zadań organów administracji geodezyjnej i kartograficznej, to w zakresie właściwości organu odwoławczego należało stosować już nowe zmienione uregulowania, jednakże w okolicznościach tej sprawy stało się inaczej.

W pouczeniu o prawie do wniesienia odwołania zawarto zatem nieprawidłowe wskazanie co do trybu odwoławczego, co jednak nie zwalniało organu wyższego stopnia z obowiązku dokonania analizy przepisów prawa obowiązujących w chwili podejmowania przez niego czynności.

W stanie prawnym obowiązującym w chwili wydania decyzji w pierwszej instancji organem właściwym do rozpoznania odwołania był już L. W. Inspektor N. G. i Kartograficznego i to temu organowi Samorządowe Kolegium Odwoławcze obowiązane było we wskazanych okolicznościach przekazać akta sprawy administracyjnej wraz z wniesionym odwołaniem – jako organowi rzeczowo właściwemu.

Działania Samorządowego Kolegium Odwoławczego poza zakresem swojej właściwości rzeczowej i wkroczenie w zakres właściwości innego organu należało zatem uznać za kwalifikowane naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a., stanowiące podstawę stwierdzenia nieważności wydanej przez ten organ decyzji administracyjnej.

Z istoty kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne wynika, że stwierdzenie nieważności decyzji lub postanowienia czyni zbędnym merytoryczną ocenę zarzutów zawartych we wniesionej przez stronę skardze. W następstwie wyroku stwierdzającego nieważność zaskarżonej decyzji, sprawa będzie bowiem przedmiotem rozpoznania w postępowaniu odwoławczym przez rzeczowo właściwy organ administracji publicznej. Wobec stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji, niedopuszczalne stało się analizowanie merytorycznych zarzutów skargi dotyczących uwierzytelnienia dokumentacji geodezyjnej, jak i zasadności podnoszonych przez skarżącego ewentualnych nieprawidłowości w ustaleniu wysokości opłaty określonej w decyzji.

W tym stanie rzeczy ze wskazanych wyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. – stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania znajduje swoje uzasadnienie w zasadzie wynikającej z przepisu art. 200 p.p.s.a.