Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 433/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2010-10-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 40, art. 39 ust. 3, art. 40 ust. 1,2 pkt 3, ust. 12, pkt 2,ust. 13, art. 4 pkt 23,
journal: Dz.U. 1985 nr 14 poz 60
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych.
article: art. 138 par. 1 pkt 1, art. 10 par. 1, 2,art. 104, art. 6-10, 28,76,78,77,79,80, art. 107 par. 3, art. 81
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1271
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk - Meder,, Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr), Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 października 2010 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Skarga skierowana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie –przez Przedsiębiorstwo Produkcyjno – Usługowo Handlowe "D" Spółka z o.o. z siedzibą w [...] dotyczy decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...], wydanej na podstawie na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), w związku z art. 40 ust. 1, ust. 12 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 1115 ze zm.,) utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych w [...] z dnia [...] wydaną z upoważnienia Zarządu Powiatu w [...] w sprawie nałożenia na wskazaną wyżej Spółkę D. kary pieniężnej w wysokości [...] zł za zajęcie pasa drogowego z przekroczeniem terminu określonego w zezwoleniu zarządcy drogi.

Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych w [...] decyzją z dnia [...], wydaną na wniosek Przedsiębiorstwa Produkcyjno – Usługowo Handlowego "D" Spółki z o.o. z siedzibą w [...], zwanej dalej "Spółką D.", wyraził zgodę na zajęcie pasa drogowego dróg powiatowych w [...] o łącznej powierzchni [...] m2, w terminie od dnia [...] r. (na słupach informacji lokalnej) w celu ustawienia reklamy o treści "Sanatorium Uzdrowiskowe [...] ...". Zezwolenie powyższe obejmowało obręb skrzyżowań:

- [...]

W decyzji tej organ wskazał, że przywrócenie pasa drogowego do stanu poprzedniego, po upływie okresu objętego zezwoleniem winno nastąpić nie później niż do dnia [...]. oraz poinformował o konsekwencjach przekroczenia terminu zajęcia pasa określonego w zezwoleniu w postaci kary pieniężnej.

Po upływie terminu zezwolenia, pracownik Zarządu Dróg Powiatowych w [...] dokonał sprawdzenia stanu pasa drogowego i w dniu [...] r. stwierdził dalsze jego zajęcie, co zostało udokumentowane stosowną notatką służbową. Sprawdzenia stanu pasa drogowego dokonano również w dniach następnych, aż do dnia [...] Organ pierwszej instancji powiadomił M.Z. – Dyrektora Sanatorium Uzdrowiskowego "B" w [...] o fakcie bezprawnego zajęcia pasa drogowego, a także o planowanych kolejno czynnościach zmierzających do sprawdzenia, czy zajęcie pasa drogowego nadal ma miejsce i wyznaczył oględziny w miejscu umieszczenia jednej z reklam na dzień [...] r. Przedstawiciel Sanatorium uczestniczył w tych oględzinach i na tę okoliczność sporządzony został protokół, z którego wynikało, że nastąpiło przekroczenie terminu zajęcia pasa drogowego. Przedstawiciel Sanatorium przyznał, że przekroczony został termin przewidziany na zajęcie pasa drogowego i zadeklarował usunięcie tablic reklamowych w dniu [...] W aktach sprawy znajdują się również dowody w postaci fotografii potwierdzających umieszczenie na słupach informacji lokalnej, tablic z napisem: "Sanatorium B." wraz z logo i strzałką wskazującą kierunek dojazdu do Sanatorium.

W wyniku kolejnej kontroli pracownik Zarządu Dróg Powiatowych w [...] stwierdził w dniu [...] r., że reklamy o treści: "Sanatorium B. ..." są nadal umieszczone. W dniu [...] r. pracownik zarządcy drogi stwierdził usunięcie przedmiotowych tablic reklamowych z pasa drogowego dróg powiatowych.

W związku z zaistniałą sytuacją Dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych w [...] decyzją z dnia [...] naliczył Sanatorium Uzdrowiskowemu "B" w [...] karę pieniężna zgodnie z art. 40 ust. 12, 14 b ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 z późn. zm.) w wysokości: [...] zł.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyło Przedsiębiorstwo Produkcyjno - Usługowo - Handlowe "D." Spółka z o.o. z siedzibą w [...]. Odwołująca wskazała, że decyzja administracyjna została skierowana do niewłaściwego podmiotu, albowiem kara pieniężna za samowolne zajęcie pasa drogowego dróg powiatowych została nałożona na Sanatorium Uzdrowiskowe "B" w [...], które było prowadzone przez Spółkę D. jako jedno z jej przedsiębiorstw. W uzasadnieniu odwołania podkreślono także, że nie zachodzą przesłanki określone w art. 39 i art. 40 ustawy o drogach publicznych, skutkujące wymierzeniem kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi poprzez umieszczenie w nim reklamy.

Spółka D. stwierdziła, że tabliczki umieszczone przy wymienionych ulicach nie są reklamami, a znakami drogowymi, niezbędnymi dla potrzeb informacji lokalnej (tzw. znakami kierunku i miejscowości oznaczonymi symbolem E). Zarzucono także naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, polegające na tym, że postępowanie dowodowe nie było prowadzone w sposób właściwy. Mając to na uwadze, Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] w wyniku rozpatrzenia odwołania Spółki D. uchyliło w całości zaskarżoną decyzję Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych w [...] z dnia [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Uzasadniając swą decyzję Kolegium wskazało, że powodem wydania decyzji kasacyjnej było prowadzenie postępowania i wydanie decyzji w stosunku do podmiotu, który nie był faktycznie stroną postępowania w sprawie wymierzenia kary za zajęcie pasa drogowego bez wymaganego zezwolenia. Postępowanie administracyjne zostało wszczęte, a następnie prowadzone, w stosunku do podmiotu - Sanatorium Uzdrowiskowe "B" położone przy ul. [...], podczas gdy przymiot strony przysługiwał Przedsiębiorstwu Produkcyjno - Usługowo - Handlowemu "D." Spółka z o.o. z siedzibą w [...] (wnioskodawcy podania o zajęcie pasa drogowego), czyli Spółce, która prowadziła i zarządzała Sanatorium Uzdrowiskowym "B".

Organ odwoławczy dla celów ponownego przeprowadzenia postępowania administracyjnego nakazał organowi I instancji umożliwienie uczestnictwa w tym postępowaniu właściwemu podmiotowi z zapewnieniem wymagań wynikających z art. 10 § 1 Kpa. Ponadto organ odwoławczy wskazał, że będzie wymagało także szczegółowego ustalenia, czy doszło do samowolnego zajęcia pasa drogowego poprzez umieszczenie w nim obiektu niezwiązanego z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz jakiego rodzaju był to obiekt. Kolegium powołało się na wątpliwości związane z umieszczeniem tabliczki z nazwą "Sanatorium B.".

Kolegium nakazało organowi I instancji odniesienie się do zarzutu Spółki D., czy przedmiotowe tabliczki pełnią funkcję reklamową, czy też stanowią informacyjne znaki drogowe kierunku i miejscowości, które wskazują dojazd do Sanatorium. Organ I instancji został zobligowany także do ustosunkowania się do twierdzenia, czy tablice te nie są znakami w rozumieniu przepisów o znakach i sygnałach lub znakami informującymi o obiektach użyteczności publicznej ustawionymi przez gminę.

Dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych w [...] w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 39 ust 3, art. 40 ust 1,2 pkt 3, ust 12, pkt 2, ust. 13 ustawy o drogach publicznych, § 4 pkt 1 uchwały nr XXlII134/2008 Rady Powiatu w Kołobrzegu z dnia 27 października 2008 r. w sprawie wysokości opłat za zajęcie pasa drogowego (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z dnia 16 grudnia 2008r. Nr 104, poz. 2422), po rozpatrzeniu sprawy zajęcia pasa drogowego dróg powiatowych (w obrębie skrzyżowań na słupach informacji lokalnej) ul. [...] w [...] wymierzył Przedsiębiorstwu Produkcyjno - Usługowo - Handlowemu "D." Spółka z o. o. z siedzibą w [...] karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego z przekroczeniem terminu zajęcia w wysokości [...] zł.

Uzasadniając motywy podjętego rozstrzygnięcia organ I instancji, powołał się na zalecenia organu odwoławczego, które miał uwzględnić przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Organ I instancji ustalił, iż właściwą osobą, odpowiadającą za umieszczenie reklam o treści: "Sanatorium B..." w pasie drogowym w/w ulic była D. Spółka z o. o. z siedzibą w [...]. Postępowanie przebiegało dalej z udziałem właściwej strony, która jak wskazuje organ została poinformowana w myśl art. 10 Kpa o toczącym się postępowaniu administracyjnym oraz o możliwości zapoznania się z zebranymi dowodami, jak i możliwością złożenia stosownych wyjaśnień.

Organ przypomniał, że zgodnie z decyzją z dnia [...]. Spółka D. otrzymała zezwolenie nr [...] od zarządcy dróg powiatowych w [...] na zajęcie pasa drogowego dróg wyżej opisanych o łącznej powierzchni tablic [...] m2, w okresie od dnia [...]. w celu ustawienia reklamy o treści: " Sanatorium B...".

Dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych w [...] uznał, iż powyższe okoliczności świadczą o tym, że strona była świadoma, o konieczności posiadania stosownego zezwolenia na zajęcie pasa drogowego, oraz że termin usytuowania reklam upływa z dniem [...]. Pozostawiając reklamę po upływie terminu określonego w zezwoleniu na zajęcie pasa drogowego, strona naruszyła tym samym art. 40 ust. 15 ustawy o drogach publicznych. Niezastosowanie się do powyższego przepisu w terminie do dnia [...] skutkowało zdaniem organu o wymierzeniu grzywny w oparciu o art. 40 ust. 12 pkt 2 ustawy o drogach publicznych, czyli kary pieniężnej w wysokości dziesięciokrotności stosownej opłaty za zajęcie pasa drogowego.

Organ ustosunkował się także do rodzaju przedmiotowych tabliczek uznając, że nie były znakami drogowymi. Stanowisko to organ argumentował tym, że tablice umiejscowione przez Spółkę D. nie spełniały wymogów wskazanych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach (Dz. U. z 2003r. Nr 220, poz. 2181 z późn. zm.). Zgodnie załącznikiem do tego rozporządzenia, tablice umieszczone przez Spółkę D. na słupach informacji lokalnej, nie były drogowskazami kierunkowymi do miejscowości, do dzielnicy miasta, ani do obiektów użyteczności publicznej. Organ wyjaśnił, że drogowskazy typu od E-2a do E-5 występujące w wielu odmianach, stosuje się w celu wskazania kierującym pojazdami kierunku dojazdu do miejscowości lub dzielnicy miasta, natomiast drogowskazy do obiektów użyteczności publicznej stosuje się w celu wskazania obiektów, w których świadczy się pomoc albo odbywa się obsługa administracyjna lub handlowa. Według organu przedmiotowa tablica nie była znakiem drogowym w rozumieniu powyższych przepisów, również dlatego, że nie spełniała wymaganych parametrów m. in. wielkości, kształtu, jak i kolorów drogowskazów typu E-5 czy E-6. Jak wskazuje organ znaki te, według w/w załącznika powinny mieć kształt strzały w kolorze białym z obwódką i napisem w kolorze niebieskimi. Ponadto, jak wyjaśnił organ, w treści przedmiotowej tablicy znajduje się nazwa własna oraz logo obiektu - Sanatorium "B.", w związku z czym, w świetle art. 4 pkt 23 ustawy o drogach publicznych, jest to reklama, ponieważ reklamę stanowi nośnik informacji wizualnej w jakiejkolwiek materialnej formie, umieszczony w polu widzenia użytkowników drogi, nie będący znakiem w rozumieniu przepisów o znakach drogowych i sygnałach.

Dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych w [...] wyjaśnił także, że umieszczenie znaku drogowego w pasie drogowym wymaga zmian w stałym projekcie organizacji ruchu. Wymogi te reguluje rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem (Dz. U. z 2003. Nr 177, poz. 1729 z późn. zm.). umieszczenie znaku drogowego wymagałoby opracowania zmiany do projektu organizacji ruchu, uzyskania opinii komendy powiatowej policji oraz zarządcy drogi i w efekcie powyższego zmiana organizacji ruchu musiałaby zostać zatwierdzona przez starostę. Organ zauważył, że strona nie wystąpiła z projektem zmiany istniejącej organizacji ruchu mimo, że jak twierdzi przedmiotowe tablice stanowiły znaki drogowe.

Organ przypomniał, że Spółka wnioskiem z dnia [...]. wystąpiła o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego przedmiotowych dróg powiatowych w celu ustawienia reklam Sanatorium "B" i w tym zakresie Spółka uzyskała zgodę zarządcy drogi (zezwoleniem z dnia [...].), co wskazuje w opinii organu, że strona od samego początku traktowała wskazane tablice jako reklamę, a nie znak drogowy.

W tych warunkach organ wyliczył karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego zgodnie z sankcją wynikającą z art. 40 ust. 6, ust. 12 ustawy o drogach publicznych, uwzględniając obowiązującą stawkę za zajęcie pasa drogowego zgodnie z § 4 pkt 1 uchwały nr XXII/I 34/2008 Rady Powiatu w Kołobrzegu z dnia 27 października 2008 r. w sprawie wysokości opłat za zajęcie pasa drogowego, za ustawienie reklamy w pasie drogowym w dniach [...] r., tj. dziesięciokrotność stawki za zajęcie pasa drogowego z uwzględnieniem iloczynu liczby metrów kwadratowych zajętej powierzchni pasa drogowego [...] m2, stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego [...] zł oraz liczby [...] dni zajmowania pasa drogowego, co dało wynik - [...] zł.

Spółka D. zakwestionowała powyższą decyzję Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych w [...] składając odwołanie pismem z dnia [...] r. i wnosząc o uchylenie decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie.

Wydanej decyzji Spółka zarzuciła naruszenie prawa procesowego (art. 6, 7, 8, 9, 10, 28 i 76, 78, 77, 79 i 80 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz prawa materialnego art. 39 ust. 3, art. 40 ust.4 ustawy o drogach publicznych, jak również ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 z późn. zm.) w związku z § 11 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych (Dz. U. Nr 6, poz. 33 z późn. zm).

Według Spółki D., pomimo dwukrotnego rozpatrywania przedmiotowej sprawy organ I instancji nadal nie wyjaśnił ani też nie przeprowadził postępowania dowodowego w myśl przepisów proceduralnych Kodeksu postępowania administracyjnego.

Zdaniem Spółki nie zachodzą w sprawie okoliczności powołane w wydanej decyzji a dotyczące przesłanek, o których mowa w art. 40 ust. 2 pkt 3 ustawy o drogach publicznych. Zamieszczone tablice, według Spółki, to znaki drogowe, które spełniają wymogi ustawy Prawo o ruchu drogowym, gdyż dotyczyły one jedynie wskazania kierunku dojazdu do Sanatorium. Na dowód powyższego twierdzenia Spółka wskazała na znajdującą się w aktach administracyjnych sprawy kserokopię planszy zamieszczonej tabliczki.

Odwołująca zaznaczyła, że przy pierwszym usytuowaniu przedmiotowych znaków informacyjnych organ miał poinformować stronę o kwestii odpowiedniego wskazania dojazdu zgodnie z zasadami prawa miejscowego. Jednak do dnia wymierzenia kary pieniężnej organ nie poinformował jej o zasadach umieszczania znaków informacyjnych polegających na wskazaniu dojazdu do Sanatorium. Spółka stwierdziła, że organ wskazywał jedynie, iż jest możliwość usytuowania znaku za opłatą, aby uzyskać środki pieniężne a obecnie za sam fakt wniesienia opłat, wywodzi swoje stanowisko w zakresie wymierzenia kary. Postępowanie organu świadczyło o naruszeniu zasady postępowania, o których mowa w powołanych przepisach prawa, ale i godzi w prawny porządek.

Zdaniem odwołującej o tym, że przedmiotowe tablice były znakami drogowymi niezbędnymi do informacji lokalnej świadczy sam fakt, że zamieszczone były pośród innych znaków informacyjnych na tej samym słupie Urzędu Miasta [...], znajdującym się w pasie drogowym. Spółka uznała, że treść tych tabliczek, ich wielkość świadczy o tym, że są to znaki kierunku i miejscowości, o których mowa w ustawie Prawo o ruchu drogowym oraz spełniają kryteria rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r.w sprawie znaków i sygnałów drogowych wyszczególnionych pod literą E, co oznacza, że organ dokonał błędnej wykładni prawa materialnego (błąd w subsumpcji), bowiem podciągnięto pod nie ostatecznie ustalony stan faktyczny niewłaściwy przepis.

Za zupełnie bezpodstawne Spółka uznała twierdzenie organu jakoby umiejscowione przez nią tabliczki informacyjne miały stanowić reklamę, bowiem z ich treści nie wynika, żadna informacja zachęcająca do przyjazdu do określonego adresu, co jest niezbędne do uznania, aby dana tablica była reklamowa. Powoływanie się w uzasadnieniu decyzji, że sama nazwa Sanatorium B. to jest logo firmy jest bezpodstawne, bowiem logo Sanatorium jest inne.

Spółka wskazała również na braki w zakresie wyczerpania postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 6, 7, 8, 9, 10, 75, 76, 77 i 79 K.p.a. Spółka stwierdziła, że organowi za dowód w sprawie posłużyła jedynie własna notatka pracownika organu, co nie może stanowić dowodu i jest niedopuszczalne w myśl obowiązujących organ zasad prowadzenia postępowania. Spółka wyjaśniła, że notatka została sporządzona później a karę wymierzono za okres wcześniejszy, co oznacza, że organ nie przeprowadził oględzin, czyli brak było dowodu na to, że pas drogowy był cały czas zajmowany.

Skoro właściwa strona nie brała w ogóle udziału w prowadzonym postępowaniu dowodowym to bezpodstawnym, zdaniem Spółki, stało się orzeczenie o wymierzeniu kary. Okoliczności te - w opinii strony - nie zostały do dnia wydania przedmiotowej decyzji wyjaśnione przez organ. Ponadto odwołująca stwierdziła, że obecnie nie ma możliwości ponownego przeprowadzenia prawidłowego postępowania dowodowego, gdyż tabliczki te już nie istnieją.

Spółka zarzuciła organowi I instancji, że ten rozpatrując sprawę nie odniósł się do przepisów prawa miejscowego i treści art. 39 ust. 1 i ust. 3 ustawy o drogach publicznych, co miało na celu wyjaśnienie czy te tabliczki miały by kolidować z funkcjonalnością drogi i jakie jest przeznaczenie gruntów objętych pasem drogowym. Znaki te należą do kategorii znaków kierunku i miejscowości np.: takich jak szpital, muzeum, plaża itp.

Nałożenie kary, jest według Spółki, sprzeczne z intencją art. 40 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, jak również ustawy Prawo o ruchu drogowym w związku z § 11 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986 roku w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych (Dz. U. Nr 6, poz. 33 z późn. zm.), interpretacja tych przepisów wskazuje bowiem, że dotyczy on fizycznego zajęcia pasa drogowego w taki sposób, który uniemożliwia faktyczne jego użytkowanie podmiotom uprawnionym. Spółka zauważyła, że w przedmiotowej sytuacji taki stan faktyczny nie miał miejsca.

Zdaniem Spółki istotne jest również i to, że kara pieniężna może być pobierana zasadniczo tylko w tych przypadkach, gdy sprawy zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia można przypisać kwalifikowany przejaw winy, a zarządca drogi nie akceptuje tego stanu rzeczy, ponadto gdy zajęcie pasa drogowego stanowi zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego. Dopiero w takiej sytuacji kara pieniężna spełnia społecznogospodarcze przeznaczenie, stanowiąc jednocześnie jeden z instrumentów dla przywrócenia pasa drogowego do poprzedniego stanu. Spółka twierdzi, że tych elementów organ również nie badał.

W ocenie Spółki nałożenie kary zgodnie z przepisami ustawy o drogach publicznych może być stosowane jedynie w wypadku zawinionego zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia. Spółka stwierdziła, że organ do tej pory nie zbadał stopnia zawinienia. Ponadto organ nie wskazał do jakiej kategorii należały drogi w których umiejscowiono tablice i z czego wynika właściwość Zarządu Powiatu [...] w tej sprawie.

Odwołująca stwierdziła, że zajmowała pas drogowy za zezwoleniem i jeżeli nawet nastąpiłoby spóźnione złożenie ponownego wniosku o wydanie zezwolenia to i tak spowodowałby ponowne wydanie zezwolenia. W takiej sytuacji Spółka stwierdziła, że organ mógł naliczyć opłatę za ewentualne zajęcie pasa drogowego, ale nigdy nie karę. Wskazując na powyższe wywody Spółka uznała, że organ wydał decyzję na zasadzie zupełnej dowolności podmiotowej i przedmiotowej, co stanowi o dokonaniu przez niego błędnej wykładni przepisów prawa i było to także, naruszenie art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] w wyniku rozpatrzenia odwołania Spółki D. utrzymało w mocy decyzję Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych w [...] z dnia [...]. w sprawie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego z przekroczeniem terminu określonego w zezwoleniu zarządcy drogi.

W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] przedstawiło na wstępie stan faktyczny sprawy. Przechodząc do merytorycznej oceny decyzji organu I instancji Kolegium uznało, że odwołanie nie jest zasadne. Organ odwoławczy przytoczył treść przepisów mających w sprawie zastosowanie tj. art. 40 ust. 1, ust. 2 pkt 1 – 4, ust. 12 pkt 1 i 2 ustawy o drogach publicznych.

Kolegium zauważyło, że postępowanie przed organem I instancji było prowadzone z urzędu, nastąpiło wskutek dokonania kontroli pasa drogowego dróg, co do których wydana zostało zezwolenie z dnia [...] r. Kontrola ta potwierdziła zajmowanie tego pasa, pomimo upływu terminu określonego w zezwoleniu przez prawidłowo ustaloną stronę postępowania tj. Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Usługowo Handlowe "D." Spółka z o.o. z siedzibą w [...].

Organ podkreślił, że upływ czasu, na jaki udzielono zezwolenia na zajęcie pasa drogowego np. pod nośnik reklamowy, stanowi dla właściciela tego nośnika obowiązek jego likwidacji, zaś w razie nie wykonania tego obowiązku, zobowiązany musi się liczyć z możliwością zapłaty określonej kary pieniężnej. Oględziny pasa drogowego dokonane przez organ I instancji w obecności przedstawiciela Uzdrowiska zarządzanego przez stronę, który przyznał, że tablice nie zostały usunięte, świadczą o tym, iż przekroczony został termin zajęcia pasa drogowego i strona miała wiedzę i świadomość, co do konsekwencji upływu terminu zajęcia pasa drogowego. Nadto informacja o konsekwencjach przekroczenia terminu, była zawarta - jak zauważył organ odwoławczy – w pouczeniu decyzji z dnia [...] r. zezwalającej na zajęcie pasa drogowego.

Kolegium uznało, że organ I instancji prawidłowo ustalił i ocenił stan faktyczny, w którym nie było wątpliwości, co do zajmowania pasa drogowego przez Spółkę D., poprzez pozostawienie tablic na słupach, usytuowanych w pasie drogowym dróg powiatowych, po upływie terminu wskazanego w zezwoleniu. Świadczy o tym, zgromadzony materiał dowodowy, zwłaszcza protokoły oględzin miejsc umieszczenia reklam, ich fotografie jak również potwierdzenie zaistniałych faktów przez przedstawiciela strony, co dało postawę do wydania kwestionowanej decyzji.

W ocenie Kolegium organ I instancji prawidłowo zastosował art. 4 pkt 23 ustawy, nie podzielając tym samym poglądu Spółki D., iż przedmiotowe tabliczki, nie są reklamami a wskazują jedynie kierunek dojazdu do Sanatorium, a zatem należy je zaliczyć do znaków drogowych. Organ podkreślił także fakt, że składając wniosek o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego, sama to Spółka wskazała, że wniosek dotyczy umieszczenia reklamy, jak również nie kwestionowała treści zezwolenia, w którym wyznaczono miejsce ustawienia reklamy i wymierzono opłatę z tego tytułu. Powyższe oznacza – w opinii Kolegium - że wnioskodawca nie miał wątpliwości, iż sprawa dotyczy reklamy, kwestionowanie zaś tego faktu na etapie postępowania odwoławczego od decyzji wymierzającej karę pieniężną, nie mogło być uwzględnione.

Organ odwoławczy nie stwierdził również podnoszonych przez Spółkę naruszeń procedury administracyjnej. W ocenie Kolegium organ I instancji wypełnił powinności wynikające z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ poinformował stronę o jej obowiązkach związanych z zajęciem pasa drogowego oraz o konsekwencjach przekroczenia terminu i naruszenia warunków określonych w zezwoleniu. Organ zapewnił również stronie czynny udział w prowadzonym postępowaniu, zawiadamiając o terminie oględzin, o możliwości zapoznania się ze gromadzonym materiałem dowodowym i składania wyjaśnień.

Prawidłowo ustalono także liczbę dni, w których miało miejsce zajęcie pasa drogowego z przekroczeniem terminu. Kolegium stwierdziło, że wszechstronnie wyjaśnione zostały wszystkie istotne dla sprawy okoliczności tak pod względem faktycznym jak i prawnym, zaś zgromadzone w sprawie dowody mogły stanowić podstawę do wydania przedmiotowej decyzji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Spółka D. wniosła o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Spółka powtórzyła zarzuty stawiane w odwołaniach od decyzji organu I instancji. W ocenie Spółki organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję przyjmując za podstawę prawną wyłącznie przepisy powołane przez organ I instancji bez zbadania i wyjaśnienia całokształtu sprawy. Spółka twierdzi, że pomimo dwukrotnego rozpatrywania przedmiotowej sprawy nadal nie wyjaśniono ani też nie zwrócono uwagi na fakt braku przeprowadzenia postępowania dowodowego w myśl przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.

Spółka powtórzyła zarzut, że choć nie miały zastosowania to organy przyjęły za podstawę prawną rozstrzygnięcia art. 39 ust. 3, art. 40 ust. 1- 2, ust. 3, 6, 10, 11, 12,14 b ustawy z dnia o drogach publicznych. Spółka podtrzymała stanowisko, że tabliczki o treści: Sanatorium Uzdrowiskowe B. ze strzałką, pełnią funkcję informacyjną. Ponadto przy pierwszym usytuowaniu – jak wskazała Spółka - "znaków informacyjnych", organ miał obowiązek poinformować ją o kwestii odpowiedniego wskazania dojazdu zgodnie z zasadami prawa miejscowego.

Skarżąca w tych warunkach nie mogła zgodzić się z poglądem Kolegium wyrażonym w zaskarżonej decyzji, że zajęto pas drogowy bez zezwolenia. Zajęcie pasa drogowego, w opinii Spółki, nastąpiło za zezwoleniem i takowe zezwolenie Spółka otrzymałaby, gdyż wszystkie przesłanki spełniała. Fakt nie posiadania zezwolenia w krótkim czasie nie oznacza zajęcia pasa bez zezwolenia w sytuacji, gdy do tej pory zawsze takowe zezwolenie było. Powyższe fakty mają świadczyć o tym, że Spółka umieściła tablice zgodnie z przeznaczeniem użytkowania gruntu (znaki informacyjne umieszczone były na słupie informacyjnym miasta pośród innych miejskich znaków informacyjnych).

Według Spółki organ w tym czasie nie przeprowadził oględzin, bowiem za takich nie można uznać jednoosobowo sporządzonej notatki służbowej przez pracownika organu bez zawiadomienia strony o terminie oględzin bez udziału strony postępowania nie odpowiadają wymaganiom postępowania dowodowego prowadzonego w oparciu o art. 75 i dalsze K.p.a.

W takiej sytuacji Spółka twierdzi, że brak jest w ogóle podstawy prawnej w zakresie prawa materialnego i procedury administracyjnej do prowadzenia w ogóle postępowania administracyjnego gdyż nie jest już możliwe udowodnienie przez organ naruszenia art. 40 ust. 1, 2 pkt 3 ustawy o drogach publicznych. Nie ma już tych znaków będących przedmiotem postępowania czyli, że nie zachodzą okoliczności sprawy, o których mowa w art. 39 ust. 1 ustawy o drogach publicznych. Zatem brak było podstaw do zastosowania przepisów o wymierzeniu kary pieniężnej.

Według Spółki zamieszczone tablice były znakami drogowymi niezbędne do informacji lokalnej, które umieszczone były obok innych znaków informacyjnych na tej samym słupie Urzędu Miasta umieszczonym w pasie drogowym. Treść tych tabliczek, ich wielkość świadczy o tym, że były to znaki kierunku, o którym mowa w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 roku Nr 108, poz. 908 z późn. zm.). Ponadto znaki te spełniały kryteria wynikające z rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych (Dz. U. Nr 170, poz. 1393 z późn. zm.) wyszczególnionych pod literą E.

Spółka nie zgodziła się z uzasadnieniem zaskarżonej decyzji, że do obowiązków skarżącej należało zatwierdzenie znaków przez właściwy organ. Zdaniem Spółki obowiązek ten należy do zadań własnych organu, który powinien te kwestie uregulować w prawie miejscowym. Spółka uznała, że to organ powinien wydać opinię, co do przedłożonego projektu znaków informacyjnych. Natomiast organ nie tylko, że nie wydał takiej opinii, ale i ustanowił aktów prawa miejscowego w tym przedmiocie.

Za zupełną nieprawdę skarżąca uważa fakt, że akceptowała treść zezwolenia, bowiem to organ narzucił jej te warunki, co wynika z wydanej uprzednio decyzji o zezwoleniu na zajęcie pasa drogowego.

Wyliczenie kary pieniężnej – jak twierdzi Spółka - nastąpiło pomimo dokonania przez organ błędnej wykładni prawa materialnego (błąd w subsumpcji). Spółka twierdzi, że nie zgadza się wyliczona ilość dni ani też wielkość znaków informacyjnych. Również tych zagadnień Kolegium nie zbadało pomimo – jak twierdzi Spółka - podniesienia tych okoliczności w odwołaniu.

Według Spółki dodatkowy dowód, że umieszczone tablice są znakami informacyjnymi i nie miały stanowić reklamy świadczy to, że z ich treści nie wynikała, żadna informacja zachęcająca do przyjazdu do określonego adresata, co jest niezbędne do uznania, aby dana tablica była reklamą.

Spółka przytoczyła definicję reklamy jako szeroko pojmowane rozpowszechnianie informacji o oznaczonych wyrobach i usługach zaś jej funkcja polega na również szeroko pojmowanym działaniu mającym na celu zachęcenie potencjalnych klientów do zakupu oznaczonych dóbr, czy usług i musi być znacznych rozmiarów.

Przedmiotowe znaki – na co wskazuje Spółka - były o małych rozmiarach i żadnych informacji reklamowych nie zawierały, nie jest nim zamieszczenie informacji o nazwie i zaznaczenie strzałką dojazdu, co świadczy o tym że ich treść nie może stanowić żadnej reklamy. W sytuacji była to tylko informacja, czyli zwykła nazwa. Taki znak nie spełnia definicji art. 4 pkt 23 ustawy o drogach publicznych.

Według Spółki w przedmiotowej sytuacji organ zamierzał już od samego początku do umieszczania znaków drogowych (każdą informację zaliczano do tablic reklamowych) wziąć opłatę a następnie bez żadnego wyjaśnienia przepisów prawnych ani żadnego zawiadomienia wymierzyć karę pieniężną.

Skarżąca uważa, że nie miała możliwości innego sposobu załatwienia przedmiotu sprawy poprzednio, gdy występując o zgodę organ zawsze twierdził, że nie może stosować umieszczania żadnych informacji jak tylko za opłatą tak jak za tablice reklamowe. Wystawione tablice na wniosek urzędu miasta, miały na celu zapobiec problemom z dojazdem w ruchliwe części miasta.

Według Spółki organ mimo podniesienia kwestii w odwołaniu nie zbadał sprawy pod kątem wystąpienia szczególnie uzasadnionych przypadków umieszczenie takich obiektów jak tablice, które nie będzie kolidowało z funkcjonalnością drogi lub potrzebami ruchu drogowego albo innymi przepisami, jak np. z prawem miejscowym. Spółka stwierdziła, że organ administracji dokonując rozstrzygnięcia w przedmiocie zajęcia pasa drogowego musi mieć na uwadze przepisy prawa miejscowego regulujące przeznaczenie gruntów objętych pasem drogowym.

Spółka mając na uwadze treść art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych wskazała, że warunkiem wymierzenia kary pieniężnej jest zaistnienie obiektywnych przesłanek, do których należy przede wszystkim okoliczność umieszczenia w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego i czy doszło do samowolnego zajęcia opasa drogowego po stosownym wyjaśnieniu przedmiotu sprawy. Skarżąca stwierdziła, że nie zbadano również, czy doszło do zawinionego zajęcia pasa drogowego.

Skarżącą stwierdziła, że organ nie wykazał, jakiej kategorii jest droga, w której umieszczono i z czego wynika właściwość Zarządu Powiatu [...] w tej sprawie. Organ nie przeprowadził w tym czasie oględzin, czyli brak było dowodu na to, że pas drogowy był cały czas zajmowany.

Powyższe okoliczności mają - w opinii skarżącej - świadczyć, że zajmowanie pasa drogowego przez stronę było akceptowane przez organ, choć nawet bez wyraźnego zezwolenia, co oznacza, że brak jest podstaw do wymierzenia kary pieniężnej.

Spółka D. zanegowała również ustalenia organu związane z zajęciem pasa drogowego, dokonane w oparciu o notatkę, która została sporządzona później a karę wymierzono za okres wcześniejszy, co oznacza w opinii skarżącej, że organ nie przeprowadził w tym czasie oględzin, czyli brak jest dowodu na to, że pas drogowy był zajmowany.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze udzielając odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko, wynikające z treści zaskarżonej decyzji.

W dniu [...]. wpłynęło do biura podawczego Sądu pismo procesowe sporządzone przez pełnomocnika skarżącej Spółki r.pr. L.Ż, która w ramach uzupełnienia skargi wskazała na nieprawidłowe działanie organu w zakresie wyliczenia powierzchni zamontowanych tablic i w załączeniu przesłała pismo Dyrektora Sanatorium Uzdrowiskowego "B" w [...] z dnia [...] r. skierowane w tej sprawie do Zarządu Dróg Powiatowych w [...] oraz protokół obliczenia powierzchni zajętych tablic sporządzony przez K.S. Kierownika Działu Technicznego Sanatorium.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Sąd administracyjny zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25.07.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa jest sprawowana pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zarzuty wskazane przez skarżącą Spółkę D. dotyczą naruszenia zaskarżoną decyzją przepisów art. 40 ust. 2 pkt 3 w zw. z art. 4 ust. 23 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.), art. 40 ust. 12 w zw. z art. 40 ust. 2 pkt 3. Ponadto skarżąca Spółka postawiła zaskarżonej decyzji zarzuty w zakresie prowadzenia postępowania administracyjnego, dotyczy to w szczególności zgromadzenia materiału dowodowego, czym organ miał naruszyć przepis art. 6, 7, 8, 9, 10, 75, 76, 77 i 79 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Przypomnieć należy, że skarżąca Spółka w piśmie z dnia [...] r. ubiegała się o uzyskanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego dróg powiatowych w [...] obręb skrzyżowań ulicy[...], pod ustawienie na słupach informacji lokalnej reklamy o treści "Sanatorium Uzdrowiskowe B ...". Spółka uzyskała zezwolenie na zajęcie pasa drogowego w łącznej powierzchni [...] m2, w terminie od dnia [...] r.

W wyniku kontroli przeprowadzonych w dniach [...]. ujawniono zajęcie pasa drogowego dróg powiatowych w skrzyżowaniach ulic miasta [...], które zostały wyżej wymienione, poprzez umiejscowienie tablic o powierzchni reklamy [...], 00 m2 bez wymaganego zezwolenia.

Spółka D. stwierdziła, że kwestionowane tablice nie stanowiły treści zaliczanej do reklamy w rozumieniu art. 4 ust. 23 ustawy o drogach publicznych, a pełnią jedynie funkcję informacyjną o istnieniu sanatorium, a nadto umieszczone były na elementach trwałych obiektu budowlanego słupach Urzędu Miasta [...] pośród innych znaków informacyjnych tym samym w sprawie nie doszło do bezprawnego zajęcia pasa drogowego.

Ustosunkowując się do tych twierdzeń skarżącej należy przede wszystkim wskazać, na definicję pasa drogowego zawartą w ustawie o drogach publicznych. Pasem drogowym jest wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą (art. 4 pkt 1 ustawy o drogach publicznych).

Konsekwencją tak rozumianego pasa drogowego jest to, że bez zgody właściwego zarządcy drogi - reprezentującego jej właściciela - nie można w pasie drogowym prowadzić działalności czy sytuować obiektów budowlanych i urządzeń niezwiązanych z gospodarką drogową i obsługą ruchu drogowego.

W art. 40 ust. 1 ustawy o drogach publicznych wyjaśniono, że zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi w drodze decyzji administracyjnej, a zezwolenie o którym mowa w ust. 1 dotyczy m.in. umieszczania w pasie drogowym reklam. Podkreślić przy tym należy, że wyrażenie powyższej zgody jest formą dopuszczalnego ustawą wyjątku od ogólnej reguły zakazu umiejscawiania obiektów, urządzeń, które nie są związane z funkcją pasa drogowego.

Właściciel tablicy chcący umieścić ją na obiekcie znajdującym się pasie drogowym (obiekcie urządzenia niezwiązanego z funkcjonowaniem drogi), a wchodzącego w przestrzeń pasa drogowego, winien uzyskać dla tego celu stosowne odpłatne zezwolenie, w przeciwnym razie zarządca drogi może nakazać mu przywrócenie stanu poprzedniego niezależnie od obowiązku uiszczenia kary pieniężnej. Postępowanie o udzielenie przedmiotowego zezwolenia toczy się na wniosek zainteresowanego, który określa w nim miejsce, a także wielkość obszaru podlegającego zajęciu oraz treść i formę przekazywania użytkownikom drogi kierowanych do nich informacji niezwiązanych z organizacją ruchu, mających charakter reklamy. Są nimi np.: plakaty, napisy, ogłoszenia i inne formy stosowane do zwrócenia uwagi na usługi i artykuły konkretnych producentów, czy placówek w celu zachęcenia do zakupu tych usług i artykułów .

O umieszczeniu reklamy w pasie ruchu drogowego decyduje jej zlokalizowanie w przestrzeni nad wydzielonym pod drogę pasem terenu w taki sposób, że jest ona widoczna dla użytkowników danej drogi. Nie ma zatem znaczenia techniczna metoda ekspozycji reklamy ani sposób wyrażania zawartej w niej treści.

Zgodnie z art. 40 ust. 12 ustawy o drogach publicznych w przypadkach zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi; z przekroczeniem terminu zajęcia określonego w zezwoleniu zarządcy drogi; o powierzchni większej niż określona w zezwoleniu zarządcy drogi skutkuje wymierzeniem przez zarządcę drogi kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego, w drodze decyzji administracyjnej, w wysokości 10-krotności opłaty za zajęcie pasa ustalonej zgodnie z art. 40 ust. 4- 6 ustawy o drogach publicznych .

W okolicznościach niniejszej sprawy bezspornym jest, że skarżąca Spółka posiadała właściwe zezwolenie wydane na jej wniosek, uprawniające do umieszczenia reklamy od dnia [...] . Zatem każdy kolejny dzień liczony po dacie [...]. jest dniem bezprawnego zajęcia pasa drogowego, co wypełnia hipotezę normy prawnej wynikającej z art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych.

Sąd nie podziela stanowiska strony, że organ mógł akceptować zajęcie pasa drogowego mimo braku stosownego zezwolenia, ponieważ strona mogła w każdym czasie wystąpić o kolejne zezwolenie. Stanowisko strony nie znajduje oparcia w treści art. 39 ust. 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Przepis ten nie przewiduje instytucji zmiany lub przedłużenia zezwolenia. Zezwolenie dotyczy określonego okresu czasu i jak to już zostało wyżej wyjaśnione jest wydawane na zasadzie wyjątku od generalnego zakazu dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego" (art. 39 ust. 1 ustawy) i w związku z tym nie może być interpretowane rozszerzająco (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 lutego 2008r., sygn. akt VI SA/Wa 1909/07 opublikowany w bazie orzeczeń NSA - orzeczenia.nsa.gov.pl).

Oznacza to m.in., że raz uprawniony nie może przy występowaniu o kolejne zezwolenie na zajęcie pasa drogowego powoływać się na jakiekolwiek prawa nabyte, dotyczące np. prawa do zajmowania określonego miejsca w pasie drogowym po okresie objętym zgodą, i po wygaśnięciu zezwolenia występuje w istocie za każdym (ewentualnym) razem o nowe zezwolenie, na warunkach określanych każdorazowo, zgodnie z obowiązującymi w tym okresie przepisami szczególnymi, przez uprawniony organ.

W rozpoznawanej sprawie mając na uwadze zarzuty skarżącej, że kwestionowane "nośniki informacji" nie stanowią reklamy, należy wskazać na legalną definicję reklamy zawartą w art. 4 pkt 23 ustawy, zgodnie z którą pod pojęciem tym należy rozumieć "nośnik informacji wizualnej w jakiejkolwiek materialnej formie wraz z elementami konstrukcyjnymi, zamocowaniami, umieszczony w polu widzenia użytkowników drogi, niebędący znakiem w rozumieniu przepisów o znakach i sygnałach lub znakiem informującym o obiektach użyteczności publicznej ustawionym przez gminę". Za powierzchnię reklamy w rozumieniu art. 40 ust. 6 ustawy o drogach publicznych, należy uznać całą powierzchnię, którą faktycznie zajmuje informacja wizualna (werbalna, graficzna) umieszczona na jakiejkolwiek konstrukcji usytuowanej w pasie drogowy, a jednocześnie w polu widzenia użytkowników drogi.

Sąd nie zgadza się ze stanowiskiem skarżącej Spółki, że umieszczone na obiektach budowlanych (słupach) tablice nie są reklamami, a stanowią jedynie informację o umiejscowieniu obiektu uzdrowiskowego. Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd wyrażony przez NSA w wyroku z dnia 30 maja 2005 r. (sygn. akt OSK 1096/04), że "o tym, czy mamy do czynienia z określeniem przedmiotu wykonywanej działalności gospodarczej, czy reklamą, decydujące znaczenie będzie miało to, czy umieszczone na zewnątrz firmy oznaczenia mają na celu informować o prowadzonej działalności, czy też zawierają sformułowania mające na celu wpływanie też na kształtowanie popytu, zwiększenie zbytu, rozszerzenie klienteli".

W świetle przytoczonego poglądu uznać należało za prawidłowe stanowisko organów, że tablice umieszczone na słupach informacyjnych w skrzyżowaniach dróg opisanych w zaskarżonej decyzji, niewątpliwie stanowiły reklamę, gdyż z całą pewnością miały na celu rozpowszechnianie określonej usługi określonego podmiotu z wyraźnym wskazaniem jego nazwy własnej. Wobec tego nie znajdują poparcia twierdzenia Spółki, że przedmiotowe tablice to nośniki informacji, niebędące reklamą umieszczone na słupach stanowiących własność Urzędu Miejskiego w [...] ponieważ pełniły tę samą funkcję, co inne znaki tam umiejscowione.

Ponadto tablica - reklama ta nie stanowiła znaku informacyjnego zarówno pod względem kształtu, wymiaru jak i kolorystyki zastrzeżonej dla znaków konwencjonalnych ujętych w załączniku do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem (tekst jednolity Dz. U. z 2003. Nr 177, poz. 1729 z późn. zm.). Wbrew wywodom Spółki przedmiotowe tablice nie są drogowskazami kierunkowymi do miejscowości, do dzielnicy miasta, ani do obiektów użyteczności publicznej. Drogowskazy wymienione w tym załączniku typu od E-2a do E-5, służą wprawdzie do wskazania użytkownikom dróg kierunku dojazdu do miejscowości lub dzielnicy miasta, natomiast drogowskazy do obiektów użyteczności publicznej stosuje się w celu wskazania obiektów, przeznaczonych na ten cel i co do zasady nie powinny zawierać nazw własnych miejsc, o których informują. Jednakże przepisy te narzucają znakom dodatkowe wymogi m. in. Odpowiednią wielkość, kształt, jak i kolorów drogowskazów typu E-5 czy E-6. Znaki te, jak słusznie zauważył organ I instancji powinny mieć kształt strzały w kolorze białym z obwódką i napisem w kolorze niebieskimi, podczas gdy tablice Spółki D. mają niebieskie tło a obwód i napisy w kolorze białym i w treści zawiera nazwę własną oraz logo obiektu - Sanatorium "B" (takie samo logo znajduje się również w nagłówkach pism kierowanych przez Sanatorium B. do organu I instancji), czym wykracza w swej formie i treści poza kanon znaków o charakterze informacyjnych kategorii E. Nie sposób odmówić argumentacji organów, że umieszczenie znaku drogowego wymagałoby opracowania zmiany do projektu organizacji ruchu i uzyskania zgody organów odpowiedzialnych za bezpieczeństwo w ruchu drogowym. Ponadto zmiana organizacji ruchu wymaga zatwierdzenia przez właściwego starostę. Spółka z projektem zmiany istniejącej organizacji ruchu nie wystąpiła, a tylko taka procedura może prowadzić do umiejscowienia znaków drogowych zgodnie z ich przeznaczeniem w pasie drogowym.

Sąd nie podziela także zarzutów skargi o naruszeniu przepisów postępowania - art. 6, 7, 8, 9, 10, 75, 76, 77 i 79 Kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie ustaleń faktycznych, zebrania materiału dowodowego.

Organ administracji dokonał analizy sprawy w oparciu o całokształt zebranego i odpowiednio udokumentowanego materiału dowodowego i rozpoznał wszystkie okoliczności sprawy. Uzasadnienie decyzji spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 Kpa.

Z treści zaskarżonej decyzji oraz okoliczności wynikających z akt sprawy wynika, że włączone do materiału dowodowego zostały raporty sporządzone przez pracownika organu sporządzone w okresie [...] za dowód posłużyła również dokumentacja fotograficzna obrazująca miejsce oraz charakter tychże tablic.

Wprawdzie postępowanie zostało wszczęte wobec Sanatorium "B", co jak się okazało w toku postępowania było nieprawidłowym oznaczeniem strony, jednakże w świetle zebranego w aktach postępowania administracyjnego materiału dowodowego nie ulega wątpliwości że skarżące Przedsiębiorstw Produkcyjno – Usługowo Handlowe "D" Sp. z o.o. w [...] będącym aktualnym właścicielem Sanatorium B. prowadziła w nim działalność gospodarczą. W zaskarżonej decyzji ostatecznej błąd, co do oznaczenia strony został naprawiony, a zatem do rozważenia zostało jedynie to, czy i jakie znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy mają czynności wyjaśniające, toczące się od momentu wszczęcia tego postępowania do momentu prawidłowego oznaczenia strony. W ocenie Sądu w sytuacjach gdy o dokonanych oględzinach zawiadamiano Sanatorium Uzdrowiskowe "B" (k. 48 akt administracyjnych) ze wskazaniem udziału pracownika tego uzdrowiska, a w konsekwencji gdy w oględzinach wziął udział Dyrektor Działu Marketingu Sanatorium Uzdrowiskowego "B" w [...] nie ma podstaw do kwestionowania prawidłowości przeprowadzenia tych dowodów i wywiedzenia, że nie mogą być brane pod uwagę przy rozstrzyganiu sprawy skoro Sanatorium Uzdrowiskowe "B" wchodzi w skład przedsiębiorstwa strony skarżącej. Wniosek ten staje się bardziej nieuzasadniony, gdy uwzględni się, że ze znajdującego się na karcie 58 akt administracyjnych wniosku o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego z dnia [...] r., złożonego w organie I instancji przez PPHU "D" Sp. z o.o. w [...] wynika (pkt 6), że odpowiedzialne za wygląd estetyczny reklamy jest właśnie to Sanatorium Uzdrowiskowe "B".

Odnosząc się do zgłoszonego, zarzutu naruszenia art. 75 i następne Kpa, poprzez brak oględzin przy ponownym prowadzeniu sprawy przez organ I instancji oraz ograniczenie się tylko i wyłączenie do notatki pracownika organu na powyższą okoliczność należy stwierdzić, że wszelkie dowody zebrane w toku postępowania administracyjnego zostały skarżącej przedstawione i miała ona zapewnioną możliwość do wypowiedzenia się na tę okoliczność oraz stawiania zarzutów.

Skoro zgodnie z art. 75 Kpa za dowód w sprawie należy dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne prawem, to w wyżej opisanej sytuacji brak jest podstaw do kwestionowania sposobu zgromadzenia materiału dowodowego, który został uwzględniony w zaskarżonej decyzji. Zgodnie z powyższym przepisem dowodem mogą być szczególności dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny, co jest wyliczeniem przykładowym i nie wyklucza jako uwzględnienie w sprawie również notatek służbowych itp.

W niniejszej sprawie podkreślenia wymaga, że przedmiotowa kara pieniężna nałożona została na stronę skarżącą za zajęcie pasa drogowego w związku z przekroczeniem terminu określonego w zezwoleniu zarządcy drogi.

Z dostępnego w aktach administracyjnych materiału dowodowego nie wynika aby przedmiotowe tablice których umieszczenie w pasie drogowym stwierdzono w toku oględzin w dniu [...] r., co zostało utrwalone w dokumentacji fotograficznej nie były tożsame z tymi na umieszczenie których w przeszłości strona uzyskała pozwolenie decyzją z dnia [...]. W decyzji tej łączną powierzchnią reklam na umieszczenie, których w pasie drogowym udzielono na wniosek strony skarżącej zgody w okresie od [...]. określono na [...] m2, a więc dokładnie tyle ile przyjęto w protokole oględzin i w zaskarżonej decyzji.

W tym stanie faktycznym przy jednoczesnym uwzględnieniu, że skarżąca Spółka w toku całego postępowania administracyjnego nie kwestionowała ani ustalonej powierzchni reklam ani ilości dni zajęcia pasa drogowego, po terminie wskazanym w zezwoleniu uznać trzeba stawiany obecnie w skardze zarzut błędu w zakresie tego ustalenia za chybiony.

Reasumując skoro strona skarżąca miała zapewniony udział w toku postępowania, została zapoznana z zebranymi dowodami i miała możliwość wypowiedzenia się, co do przeprowadzonych dowodów, to został spełniony warunek do uznania okresu zajęcia pasa drogowego za udowodniony. Zgodnie z art. 81 Kpa okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możliwość wypowiedzenia się, co do przeprowadzonych dowodów, chyba że zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 10 § 2 Kpa.

Wszystkie powołane wyżej okoliczności ujmowane łącznie świadczą w ocenie Sądu, że zarzuty podniesione przez skarżącą okazały się nieuzasadnione i nie znajdują potwierdzenia w ustalonym przez organy stanie faktycznym sprawy. Zarzuty te nie potwierdzają również naruszenia obowiązujących przepisów prawa.

Z powyższych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę należało oddalić.