Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 508/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2008-10-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 15, art. 105 par. 2, art. 104 par. 1 i 2, art. 7, art. 77, art.80, art. 156 par. 1, art. 138 par. 2 pkt 2, art. 156 par. 1 pkt 7, art. 145 par. 1 pkt 8
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Protokolant Asystent sędziego Katarzyna Dziubińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 października 2008r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. uchyla decyzję podjętą z upoważnienia Wojewody w dniu [...] znak: [...] oraz utrzymaną nią w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta w dniu [...] znak: [...]; III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku; IV. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz J. B. kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

II SA/Ke 508/08

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...], wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta, na podstawie art. 53 i 54 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz.U. nr 38, poz.229) organ nakazał wymienionym w rozdzielniku decyzji właścicielom realności przy ulicy [...] nr [...] w K. wykonać dokończenie rozbiórki oficyny tylnej tej posesji do styku z oficyną boczną przeznaczoną do remontu kapitalnego. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 ust.1 kpa z uwagi na "stan awaryjny pozostałości budynku oficyny tylnej i wynikające stąd zagrożenie życia użytkowników w/wym posesji".

W uzasadnieniu organ podkreślił, że podczas przeprowadzonej w dniu 17 sierpnia 1992r. wizji lokalnej, przedstawiciel Wydziału Architektury Urzędu Miejskiego stwierdził konieczność dokończenia rozbiórki oficyny tylnej z uwagi na postępującą destrukcję elementów konstrukcyjnych pozostawionych jako pozostałość po dawnym budynku oficynowym. Z uwagi na potencjalne zagrożenie katastrofą budowlaną i związane z tym zagrożenie dla życia użytkowników posesji nadano decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.

Rozpoznając odwołanie od tego rozstrzygnięcia wniesione przez dwóch współwłaścicieli nieruchomości J. B. i T. B., decyzją z dnia [...] wydaną z upoważnienia Wojewody, uchylono zaskarżoną decyzję i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I-szej instancji.

Organ odwoławczy podkreślił w uzasadnieniu, że stan faktyczny sprawy nie został dokładnie wyjaśniony i nie zostały w sposób wyczerpujący zebrane materiały dowodowe uzasadniające rozbiórkę budynku, w szczególności organ winien był ustalić, czy zachodzą okoliczności wymienione w art. 47 i 49 Prawa budowlanego z 1974r. Ponadto z uwagi na fakt, że nieruchomość wpisana jest do rejestru zabytków, to stosownie do treści art. 20 i 21 ustawy z dnia 10 lutego 1962r. o ochronie dóbr kultury i muzeach - należało uzyskać stanowisko Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Zaskarżona decyzja w dacie jej wydania jest także sprzeczna z ustaleniami wówczas obowiązującego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego Starego Miasta, wedle którego oficyna tylna przeznaczona została do remontu i adaptacji.

Rozpoznając sprawę ponownie, decyzją z dnia [...], wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta, na podstawie art. 105 § 2 kpa postępowanie w sprawie rozbiórki oficyny tylnej zostało umorzone. W uzasadnieniu organ przytaczając dotychczas podjęte czynności oraz rozstrzygnięcia podkreślił, że postępowanie prowadzone było od 18 listopada 1992r., kiedy to J. S. (współwłaścicielka nieruchomości) powiadomiła Wydział Architektury Urzędu Miasta o przystąpieniu do rozbiórki tego obiektu i zabezpieczeniu pozostałych oficyn na terenie posesji, zgodnie z opinią Wydziału Ochrony Zabytków UM. Współwłaściciel nieruchomości J. B. nie wyrażał zgody na zamierzoną rozbiórkę i zwrócił się z wnioskiem o uchylenie pozwolenia na te roboty. Podczas postępowania odwoławczego toczącego się wskutek odwołania wniesionego od decyzji z dnia [...] o nakazie dokończenia rozbiórki oficyny tylnej, wykonano rozbiórkę tego obiektu, co stwierdzono podczas wizji dokonanej dnia 18 sierpnia 1995r. Fakt ten spowodował, że przestała istnieć możliwość przeprowadzenia ponownego postępowania w tej sprawie.

Rozpatrując odwołanie wniesione od tego rozstrzygnięcia przez J. B. i T. B., decyzją z dnia [...] organ II-giej instancji, utrzymał je w mocy.

W dniu 3 lutego 1998r., w toku toczącego się postępowania odwoławczego od decyzji umarzającej postępowanie, J. B. złożył do Wydziału Nadzoru Budowlanego Urzędu Wojewódzkiego wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...], wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta, nakazującej dokończenie współwłaścicielom nieruchomości przy ulicy [...] rozbiórki oficyny tylnej. Podniósł między innymi, że wskutek nieuwzględnienia jego wniosku o uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności nadanego tej decyzji oraz długo toczącego się postępowania międzyinstancyjnego, czego efektem było wniesienie skargi do NSA na bezczynność organu, oficyna została rozebrana przez jednego ze współwłaścicieli W. S. Ponadto wskazał na szereg naruszeń prawa, które wedle jego oceny mają charakter rażący powodując nieważność wymienionej wyżej decyzji. Wnioskodawca podniósł, że jeżeli przeszkodą do stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] byłaby decyzja uchylająca ją, to wnosi również o stwierdzenie nieważności decyzji organu II-giej instancji jako wydanej także z rażącym naruszeniem prawa, "gdyż w dacie jej wydania przedmiot rozstrzygnięcia nie istniał, o czym organ ten był poinformowany".

Decyzją z dnia [...] Wojewoda odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...], zaś Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...], rozpoznając odwołanie wniesione przez J. B. - utrzymał zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy. Oba organy stanęły na stanowisku, że skoro decyzja, której stwierdzenia nieważności domagał się wnioskodawca została wycofana z obrotu prawnego przez decyzję kasacyjną organu odwoławczego podjętą dnia [...], to taka decyzja nie stała się ostateczna, co uniemożliwia wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia jej nieważności.

Uwzględniając skargę wniesioną przez J. B. od powyższej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 20 września 2000r. w sprawie IV SA 1444/98 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I-szej instancji.

W uzasadnieniu Sąd podkreślił, że już samo złożenie wniosku przez uprawnioną stronę wszczynało postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji, dlatego nie było podstaw do odmowy jego wszczęcia. Organy nie poczyniły żadnych ustaleń, czy istnieje którakolwiek z przesłanek wskazanych w art. 156 § 1 kpa, w tym także, czy zasadny jest zarzut dotyczący przesłanki określonej w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Stwierdzenie istnienia którejkolwiek z tych przesłanek skutkować winno stosownym orzeczeniem, zależnym także od tego, czy dotyczyłaby ona decyzji ostatecznej czy też takiej, która nie stała się ostateczna, na co wskazuje organ wydający zaskarżoną decyzję. Naczelny Sąd Administracyjny wyraził także pogląd, że dokonanie rozbiórki obiektu nie czyni bezprzedmiotowym postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji.

Rozpoznając sprawę ponownie, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] przyjmując, że wycofanie tej decyzji z obrotu prawnego przez decyzję kasacyjną Wojewody z dnia [...] przesądza o bezprzedmiotowości postępowania o stwierdzenie nieważności.

Rozstrzygnięcie to utrzymane zostało w mocy decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], rozpatrującego odwołanie wniesione przez J. B. i T. B.

Wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie VII SA/Wa 561/04 wskutek rozpoznania skargi J. B., stwierdził nieważność zarówno zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] jak i poprzedzającej ją decyzji organu I-szej instancji.

W uzasadnieniu Sąd zakwestionował właściwość rzeczową obu organów wynikającą z art. 157 § 1 kpa i podkreślił, że w przypadku decyzji, w której jako organ II-giej instancji orzekał Wojewoda, do stwierdzenia nieważności wydanych decyzji nie może być uprawniony ten sam organ, lecz organ wyższego stopnia, jakim jest Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego. W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażony jest bowiem pogląd, że organ administracji właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej w instancji odwoławczej, jest właściwy również do stwierdzenia nieważności decyzji organu I-szej instancji w tej samej sprawie, gdy dotknięta jest ona ciężkimi wadami, określonymi w art. 156 § 1 kpa (wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 1997r. sygn.akt IV SA 1520/95). Wojewódzki Sąd Administracyjny zwrócił także uwagę, że wniosek J.B. o stwierdzenie nieważności - w końcowym akapicie obejmuje również swoim żądaniem decyzję kasacyjną wydaną w dniu [...] przez Wojewodę. W takiej sytuacji nie ma wątpliwości, że do stwierdzenia nieważności własnej decyzji, nie był uprawniony Wojewoda. Sąd podkreślił nadto, że w świetle sformułowań wniosku o stwierdzenie nieważności rozważania organów administracyjnych odnośnie bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego co do stwierdzenia nieważności decyzji o nakazie rozbiórki oficyny nie mogą być uznane za prawidłowe, skoro w obiegu prawnym funkcjonuje decyzja ostateczna Wojewody z dnia [...], co do prawidłowości której nie wypowiedział się w ogóle organ nadzoru.

Decyzją z dnia [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził nieważność decyzji Wojewody z dnia [...], uchylającej w całości decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I-szej instancji przyjmując, że organ odwoławczy naruszył rażąco art. 138 § 2 kpa, a więc decyzja kasacyjna zawiera w sobie wadę określoną w art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

W następstwie powyższego Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją wydaną w dniu [...] na podstawie art. 138 § 2 i art. 104 kpa, uchylił decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] nakazującą dokończenie rozbiórki oficyny tylnej położonej przy ul. [...] w K. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I-szej instancji.

W uzasadnieniu organ podniósł, że w wyniku stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody z dnia [...], pozostało nie rozpatrzone odwołanie od decyzji organu I-szej instancji. Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zwrócił uwagę na zmianę stanu prawnego od daty wydania decyzji w dniu [...] przez Prezydenta Miasta i wejście w życie z dniem 1 stycznia 1995r. ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994r. oraz kolejnych jej nowelizacji. Zgodnie z art. 103 ust.1 tej ustawy, do spraw wszczętych przed dniem jej wejścia w życie, a nie zakończonych decyzją ostateczną stosuje się przepisy ustawy z zastrzeżeniem ust.2 tego artykułu, który dotyczy art. 48, określającego tryb postępowań w sprawie samowolnie wybudowanych obiektów.

Organ podkreślił, że w skarżonej decyzji brak jest podstawy prawnej wyrzeczenia, jednakże z uzasadnienia wynika, że została wydana w oparciu o art. 46 i 47 Prawa budowlanego z 1974r. i dotyczy stanu technicznego oficyny tylnej kamienicy przy ulicy [...]. Z uwagi na zmianę stanu prawnego organ odwoławczy nie może ustosunkować się do zaskarżonej decyzji w oparciu o przepisy, które już nie obowiązują. Z tych samych przyczyn nie może jej zreformować. Sprawę należy zatem rozpatrzyć w odniesieniu do treści aktualnie obowiązującego Prawa budowlanego z uwzględnieniem stanu faktycznego na dzień orzekania.

Skargę od powyższego rozstrzygnięcia wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie J. B. zarzucając, że zostało ono oparte na błędnym założeniu, jakoby toczyło się obecnie postępowanie odwoławcze od decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...]. W sprawie tej decyzji toczy się natomiast postępowanie o stwierdzenie nieważności w oparciu o złożony przez skarżącego wniosek i Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego był zobowiązany go rozpatrzeć. Ponadto J. B. podkreślił, że organ odwoławczy nie mógł ponownie wydać decyzji o identycznej treści jak ta, której nieważność stwierdził Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego. Zaskarżona decyzja jest więc nieważna z tych samych powodów, dla których organ centralny stwierdził nieważność decyzji Wojewody z dnia [...].

Podnosząc powyższe skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...].

W uzasadnieniu skargi J. B. przytoczył dotychczasowy przebieg postępowania w tej sprawie i podkreślił, że na skutek nie wstrzymania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] i nie rozpatrzenia złożonego od niej odwołania, "przy zupełniej bezczynności organów administracyjnych oficyna tylna nieruchomości [...] została całkowicie wyburzona do poziomu 0". Po tym fakcie sprawa nie została już merytorycznie rozpoznana, gdyż postępowanie administracyjne zostało umorzone na wniosek współwłaściciela W.S., "który najpierw dokonał samowolnie rozbiórki II piętra oficyny, a następnie dla sanowania samowoli budowlanej uzyskał decyzję na dokończenie rozbiórki i błyskawicznie ją wykonał".

Przytaczając wydane w sprawie wyroki sądowe skarżący podkreślił, że wskutek wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2005r. w sprawie VII SA/Wa 561/04 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził nieważność decyzji kasacyjnej Wojewody z dnia [...], co otworzyło możliwość "do stwierdzenia nieważności z gruntu wadliwej, wydanej z rażącym naruszeniem prawa - przedmiotowej decyzji o dokończeniu rozbiórki". Tymczasem organ, zamiast rozpatrzyć wniosek o stwierdzenie nieważności, wydał identyczną decyzję, o uchyleniu i przekazaniu sprawy do ponownego rozparzenia organowi I-szej instancji. Organ uchylił się od dokonania w tym zakresie ustaleń, a przerzucając taki obowiązek na organ I-szej instancji, naruszył jednocześnie przepisy o właściwości organów. Do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 kpa właściwym jest zgodnie z art. 157 kpa organ wyższego stopnia, a zatem organ I-szej instancji nie mógłby wydać decyzji w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji własnej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Postanowieniem z dnia 19 września 2008r. Naczelny Sąd Administracyjny wyznaczył do rozpoznania niniejszej sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna, aczkolwiek nie wszystkie jej wnioski podlegają uwzględnieniu.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy.

Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną ( art. 134 § 1 p.p.s.a).

Przedstawiony wyżej stan sprawy, nie kwestionowany przez strony, wynika nie tylko z przedłożonych Sądowi akt administracyjnych, ale także z dokumentów złożonych wraz ze skargą (dotyczy to głównie ustaleń związanych z wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2005r. w sprawie VII SA/Wa 561/04).

Dla porządku podkreślić należy, że wskutek wniesionej przez J. B. skargi, kontrolą sądową objęta została decyzja kasacyjna Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], wydana na podstawie art. 138 § 2 kpa, uchylająca decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] nakazującą dokończenie rozbiórki oficyny tylnej położonej przy ul. [...] w K. i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I-szej instancji.

Zasadnicze znaczenie dla oceny legalności tego rozstrzygnięcia ma fakt, że zostało ono podjęte w następstwie stwierdzenia nieważności innej decyzji, także kasacyjnej, wydanej z upoważnienia Wojewody w dniu [...], rozpatrującej odwołanie T. B. i J. B. od opisanej wyżej decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...]. Słusznie przyjął w tej sytuacji organ II-giej instancji - aktualnie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego- że wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji Wojewody z dnia [...] poprzez stwierdzenie jej nieważności, spowodowało konieczność ponownego rozpoznania odwołania T. B. i J. B. Rozpoznając sprawę powtórnie, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego określoną w art. 15 kpa, organ odwoławczy musi brać pod uwagę nie tylko obowiązujący w dacie własnego orzekania stan prawny, ale także aktualny stan faktyczny. Tymczasem Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie uwzględnił w swoim rozstrzygnięciu faktu, że decyzją z dnia [...], wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta na podstawie art. 105 § 2 kpa, postępowanie w niniejszej sprawie zostało umorzone. Orzeczenie to zostało zaakceptowane przez organ odwoławczy, który decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję organu I-szej instancji. Powodem umorzenia postępowania administracyjnego była jego bezprzedmiotowość spowodowana rozbiórką oficyny tylnej. Sprawa została zatem załatwiona co do istoty w rozumieniu art. 104 § 1 i 2 kpa, co winien był wziąć pod uwagę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego orzekając w zakresie odwołania wniesionego od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...]. Bez wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji umarzającej postępowanie oraz utrzymującej ją w mocy decyzji Wojewody z dnia [...], nie było możliwe orzekanie o zasadności decyzji będącej przedmiotem odwołania T. B. i J. B., a nieuwzględnienie tej okoliczności stanowiło naruszenie art. 7, 77 i 80 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co spowodowało uchylenie zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1c p.p.s.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny nie uwzględnił przy tym zawartego w skardze wniosku o stwierdzenie nieważności tej decyzji uznając, że w stanie faktycznym sprawy nie zachodzą przesłanki, o jakich mowa w art. 156 § 1 kpa.

Nie można zgodzić się z argumentacją skargi, że zaskarżona decyzja jest nieważna z tego tylko powodu, że powiela w treści decyzję Wojewody z dnia [...], której nieważność stwierdził Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego. Taka sytuacja nie odpowiada bowiem żadnemu z naruszeń opisanych w art. 156 § 1 kpa. Podstawę prawną wydania decyzji odwoławczej stanowił przepis art. 138 § 2 kpa, a jak już wskazano wyżej, prawidłowo organ II-giej instancji przyjął, że wobec stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody z [...], koniecznym było rozpatrzenie odwołania T. B. i J. B. od decyzji pierwszoinstancyjnej w przedmiocie nakazania dokończenia rozbiórki. Przyczyny, dla których stwierdzona została nieważność decyzji Wojewody z dnia [...] nie powodują przy tym przyjęcia a priori - a tak zdaje się rozumieć to skarżący - że nie jest możliwe w niniejszej sprawie ponowne wydanie decyzji opartej o art. 138 § 2 pkt 2 kpa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się także w zaskarżonej decyzji rażącego naruszenia prawa, co zarzuca pismo procesowe złożone przez pełnomocnika skarżącego w dniu 19 października 2007r. nie wyjaśniając jednak, na czym to rażące naruszenie prawa miałoby polegać (argumentacja tam zawarta dotyczy jedynie decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...]). Skarżący nie precyzuje także, jak rozumie spełnienie wobec skarżonego rozstrzygnięcia przesłanki określonej w art. 156 § 1 pkt 7 kpa i jaką wadę powodującą nieważność z mocy prawa decyzja ta zawiera.

Przedstawione wyżej stanowisko, powodujące konieczność uchylenia decyzji objętej skargą, nie wyczerpuje także - w ocenie Sądu - naruszenia, o jakim mowa w art. 156 § 1 pkt 3 kpa. Ostateczna decyzja umarzająca postępowanie administracyjne oraz decyzja objęta niniejszą skargą, podjęte zostały w jednej i tej samej sprawie, przy czym decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] była następstwem zdarzenia prawnego - odwołania T. B. i J. B.- które miało miejsce zanim postępowanie zostało umorzone. Nie bez znaczenia dla oceny tej sytuacji jest przy tym postępowanie nadzwyczajne, wskutek którego stwierdzona została nieważność pierwszej decyzji organu odwoławczego, rozpoznającej to odwołanie, co z kolei spowodowało, że zaskarżona aktualnie decyzja wydana została po kilkunastu latach od decyzji organu I-szej instancji i po kilku latach od decyzji umarzającej postępowanie w sprawie. Nie zmienia to jednak faktu, że decyzja ta rozpatruje sprawę w wyniku odwołania złożonego przed umorzeniem postępowania w sprawie, a więc przed decyzją załatwiającą ją co do istoty. Mając na uwadze tę bardzo specyficzną i skomplikowaną sytuację prawną jaka ma miejsce w sprawie, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że nie mamy do czynienia z wadą, o jakiej mowa w art. 156 § 1 pkt 3 kpa, a decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] nie "dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną", gdzie chodzi przede wszystkim o wydanie kolejno po sobie decyzji załatwiających sprawę co do istoty.

Rozstrzygając w niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny miał na uwadze treść art. 135 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Nie można bowiem pomijać faktu, że wydana w sprawie decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] umarzająca postępowanie administracyjne z uwagi na wykonanie rozbiórki oficyny, jak i utrzymująca ją w mocy decyzja organu odwoławczego z [...], zapadły w następstwie decyzji kasacyjnej Wojewody z dnia [...], której nieważność stwierdził Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]. Wobec obu wymienionych wyżej decyzji orzekających w przedmiocie umorzenia postępowania, zachodzi zatem przesłanka wznowienia postępowania administracyjnego, o jakiej mowa w art. 145 § 1 pkt 8 kpa. W przepisie tym nie ma wprawdzie mowy o stwierdzeniu nieważności decyzji, w oparciu o którą wydano inną decyzję, lecz o jej uchyleniu lub zmianie, co jednak nie oznacza, że brak jest podstaw do wykładni, że stwierdzenie nieważności decyzji, na podstawie której została wydana inna decyzja, nie jest przesłanką do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 kpa (por. B.Adamiak, J.Borkowski, Kodeks Postępowania Administracyjnego. Komentarz, 7 wydanie, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2005r., str. 145 oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 lipca 1996r., IIIARN 21/06, OSN 1997, Nr 3, poz. 32).

Z tych powodów wyeliminowanie z obrotu obu wymienionych wyżej decyzji stało się w niniejszej sprawie koniecznością i znajduje oparcie w art. 145 § 1 pkt 1b p.p.s.a. Ponieważ stwierdzenie nieważności decyzji, w oparciu o którą nastąpiło wydanie kolejnych decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, ma skutek ex tunc, przyjąć należy, że "naruszenie prawa", o jakim mowa w przytoczonym wyżej przepisie, nastąpiło w samej decyzji administracyjnej orzekającej w przedmiocie umorzenia postępowania (por. per analogiam - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, str. 336 pkt 5).

Wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji orzekających w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego dotyczącego rozbiórki oficyny przy ul. [...] w K., otworzy organowi II-giej instancji możliwość ponownego, merytorycznego rozpoznania sprawy. Organ ten musi jednak wziąć pod uwagę fakt, że aktualnie, oprócz postępowania wywołanego wniesieniem odwołania przez T. B. i J. B., toczy się postępowanie nadzwyczajne z wniosku J, B. o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...]. Jest to jeden z nowych elementów stanu faktycznego, który zmienił się zasadniczo od daty, kiedy organ odwoławczy po raz pierwszy rozstrzygał to odwołanie, a którego pominąć nie można. Oba postępowania dotyczą oceny zasadności tej samej decyzji, przy czym w orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażane jest jednolite stanowisko, że organ odwoławczy nie może orzekać na podstawie art. 156 kpa.

Ponieważ postępowanie nieważnościowe może dotyczyć także decyzji nieostatecznej, do strony inicjującej ten tryb i jednocześnie będącej autorem odwołania należeć będzie wybór jednego z nich (por. także uzasadnienie wyroku NSA z dnia 13 kwietnia 2007r. w sprawie II OSK 632/06 (LEX nr 322429). Wprawdzie odwołanie pochodzi od T. B. i J. B., a wniosek o stwierdzenie nieważności złożył jedynie J. B., jednak przebieg postępowania wyraźnie wskazuje na to, że obaj reprezentują w sprawie to samo stanowisko. Dlatego przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ odwoławczy wyjaśni w pierwszym rzędzie, czy odwołujący się podtrzymują złożone odwołania, czy też cofają je żądając jedynie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...]. W zależności od stanowiska stron, podejmie stosowne rozstrzygnięcie w przedmiocie wniesionego odwołania.

Z uwagi na toczące się przed organem administracji postępowanie nieważnościowe Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał jednocześnie, że objęcie orzekaniem w niniejszej sprawie decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] nie jest niezbędne dla końcowego jej załatwienia w rozumieniu art. 135 p.p.s.a. Dlatego nie dokonywał oceny tego rozstrzygnięcia pod kątem przesłanek z art. 156 kpa, jak wnioskował skarżący.