Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 537/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2015-06-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń Sędziowie: WSA Mariusz Kotulski WSA Beata Łomnicka (spr.) Protokolant: specjalista Anna Balicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi J. H. na postanowienie Wojewody [...] z dnia 19 grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania uchyla zaskarżone postanowienie.


UZASADNIENIE

II SA/Kr 537/15

Uzasadnienie

Starosta decyzją z dnia 19 lipca 2013 r. nr [...], działając na podstawie art. 11 a ust. 1, art. 11 f ust. 1 i 2, art. 11i, art. 12 ust. 1-4, art. 17 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz art. 104, art. 107 § 1 – 3 k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku Burmistrza [...] udzielił zezwolenia na realizację inwestycji drogowej pn.: "rozbudowa i przebudowa drogi gminnej klasy D (ul. N.) planowanej do realizacji na niżej wymienionych działkach ewidencyjnych znajdujących się między liniami rozgraniczającymi teren inwestycji oraz znajdujących się w wyznaczonych terenach, na których ustala się obowiązek dokonania przebudowy drogi innej kategorii: "rozbudowa i przebudowa drogi gminnej klasy D (ul. N.) długości 98 m tj.: rozbudowa o chodnik prawostronny szerokości 2 m na działkach nr [...], [...] przebudowa polegająca na korekcie lokalizacji i wymianie: wypustów ulicznych wraz ze studzienkami, krawężników, nawierzchni jezdni, nawierzchni pobocza lewostronnego, nawierzchni zjazdów i części podbudowy na działkach nr [...], [...], [...]; budowa kanalizacji deszczowej na działkach nr [...], [...], [...] i [...] położonej poza liniami rozgraniczającymi teren inwestycji (roboty dodatkowe konieczne do wykonania); przebudowa włączenia w/w drogi gminnej do drogi powiatowej na działce nr [...] położonej poza liniami rozgraniczającymi teren inwestycji (roboty dodatkowe konieczne do wykonania); całość inwestycji w obrębie ewidencyjnym [...], w jednostce ewidencyjnej [...]".

Pismem z dnia 28 października 2013 r. (data stempla pocztowego) J. H. wniósł odwołanie od tej decyzji, domagając się jej uchylenia ewentualnie stwierdzenia nieważności bądź zawieszenia postępowania przed organem I instancji. Wskazał, że decyzja narusza art. 8 k.p.a., a także art. 11 d ust. 5 i 11 f ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. w związku z § 46 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 oraz § 41 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków – przez doręczenie korespondencji na adres, pod którym strona nie mogła odebrać korespondencji. Zarzucił również rażące naruszenie art. 115 ust. 2 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami przez brak zastosowania, a ponadto prowadzenie w tej samej sprawie dwóch postępowań w trybie dwóch różnych regulacji, a także nieuwzględnienie znanych organowi z urzędu istotnych okoliczności (toczących się postępowań sądowych w tym samym przedmiocie), co pozostaje w sprzeczności z zasadami postępowania wyrażonymi w art. 6, art. 7 i 8 k.p.a. oraz konstytucyjnymi zasadami praw i wolności obywatelskich uwzględnionymi w regulacjach prawa międzynarodowego. J. H. zaznaczył, że o zmianie planu miejscowego dowiedział się przypadkowo, a o wniosku złożonym w trybie specustawy dopiero w dniu 15 października 2013 r. Podstawą wpisów w księgach wieczystych prowadzonych dla nieruchomości odwołującego się były decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 1 grudnia 2005 r. oraz akt notarialny z dnia 29 października 2003 r. W obu dokumentach figuruje adres ul. N.. Wysyłanie pism na adres zmarłego ojca strony nie zapewniło J. H. czynnego udziału w postępowaniu.

Wojewoda postanowieniem z dnia 19 grudnia 2013 r. nr [...] stwierdził, że odwołanie J. H. zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia, określonego w art. 129 § 2 k.p.a. Organ przytoczył treść art. 129 § 2 k.p.a., art. 49 i art. 141 § 2 k.p.a. Wskazał, że J. H., jako właściciel dzielonej działki nr [...] obręb nr [...], posiada przymiot strony w prowadzonym postępowaniu. Zgodnie z art. 11 d ust. 5 i art. 11f ust. 3 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych doręczenie zawiadomienia na adres wskazany w katastrze nieruchomości jest skuteczne. Organ odwoławczy stwierdził, że Starosta [...], zgodnie z dyspozycją art. 11 f ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r., doręczył decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej wnioskodawcy oraz zawiadomieniem z dnia 19 lipca 2013 r. zawiadomił właścicieli oraz użytkowników wieczystych nieruchomości wskazanych we wniosku, a pozostałe strony w drodze obwieszczenia umieszczonego w Urzędzie Miejskim w S. (dnia 26 lipca 2013 r.), Starostwie Powiatowym (dnia 22 lipca 2013 r.), na stronie internetowej Urzędu Miejskiego w S. (dnia 26 lipca 2013 r.), a także w prasie lokalnej (dnia 25 lipca 2013 r.). W aktach sprawy znajdują się wypisy z rejestru gruntów dla działek wchodzących w zakres planowanej inwestycji, sporządzone dnia 13 maja 2013 r. przez Starostę, z których wynika, że J. H. jest właścicielem działki nr [...] obr. nr [...] i współwłaścicielem działki nr [...] obr. nr [...]. W wypisach tych podany został pełny adres skarżącego, na który wysyłane były zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej oraz o wydaniu zaskarżonej decyzji. W aktach sprawy organu I instancji znajdują się również zwrotne potwierdzenia odbioru ww. zawiadomień, adresowane do strony odwołującej się, które zostały zwrócone do Starostwa z adnotacją "zwrot - nie podjęto w terminie". Organ odwoławczy uznał, że Starosta [...] prawidłowo poinformował strony postępowania o wydanej decyzji, podając podstawę prawną, nazwę i zakres inwestycji, nieruchomości objęte wnioskiem o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej oraz informację o miejscu, w którym strony mogą zapoznać się z aktami sprawy - wypełniając wymogi art. 11 f. ust. 4 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. W decyzji Starosty [...], zgodnie z wymogami art. 107 k.p.a. zawarto pouczenie, iż od decyzji niniejszej służy stronom prawo wniesienia odwołania do Wojewody, za pośrednictwem organu wydającego decyzję, tj. Starosty [...], w terminie 14 dni od daty jej doręczenia. Organ II instancji wskazał, że doręczenie uważa się za dokonane po upływie 14 dni od dnia publicznego ogłoszenia. Z uwagi na fakt, że najpóźniejszym terminem publicznego ogłoszenia o wydaniu decyzji był dzień 26 lipca 2013 r. organ odwoławczy ustalił, że termin doręczenia decyzji upłynął dnia 9 sierpnia 2013 r., a zatem termin do złożenia odwołań od tej decyzji upłynął dnia 23 sierpnia 2013 r. Organ odwoławczy stwierdził, że J. H. był zawiadamiany prawidłowo o wszczęciu postępowania i o wydaniu decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, natomiast odwołanie z dnia 28 października 2013 r. zostało złożone z uchybieniem terminu.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie J. H. domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie art. 20 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 22 ust. 1 i 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz § 44 – 49 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie prowadzenia ewidencji gruntów i budynków, poprzez niezastosowanie; art. 11 d ust. 5 i art. 11f ust. 3 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych – poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie; art. 2 i art. 31 Konstytucji RP przez ukształtowanie ujemnych dla strony skutków prawnych oraz art. 129 § 2 k.p.a., art. 7, art. 77 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. Skarżący wskazał, że termin, w którym dowiedział się o decyzji biegł od dnia 15 października 2013 r., kiedy to skarżący podczas wizyty w Starostwie uzyskał informacje o wydaniu decyzji. J. H. podkreślił, że wnioskodawca i organ prowadzący postępowanie znali z urzędu adres do korespondencji skarżącego, przede wszystkim z powodu licznych toczących się postępowań w innych sprawach. Ponadto w dniu 27 września 2005 r. skarżący skierował do Burmistrza Miasta i Starosty wnioski o uwzględnienie adresu do korespondencji. Kierowanie zatem korespondencji na adres zmarłego ojca przez ten sam organ, który prowadzi ewidencję gruntów, nie może być uznane za prawidłowe zastosowanie art. 11 d ust. 5 i art. 11 ust. 3 ustawy o realizacji inwestycji.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 6 maja 2015r. w sprawie do sygn.. II SA/Kr 315/14 oddalił skargę.

W uzasadnieniu powyższego orzeczenia, mając na uwadze treść art. 11d ust. 2 oraz art.11f ust.3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. Nr 80 poz. 721 z 2003 r. z późn. zm. - dalej ustawa) Sąd wskazał, że doręczenie zawiadomienia o wydaniu decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dotychczasowemu właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu na adres wskazany w katastrze nieruchomości nie jest skuteczne albowiem posiada jedynie walor informacyjny, bez możliwości wywodzenia z faktu jego doręczenia skutków procesowych doręczenia decyzji. Skuteczność domniemanego prawnie doręczenia decyzji właścicielom i użytkownikom wieczystym nieruchomości objętych skutkami prawnymi tej decyzji związana jest bowiem z publicznym zawiadamianiem o wydaniu decyzji, poprzez obwieszczenia w urzędzie organu wydającego tę decyzję, w urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg w ich obszarze projektowanej drogi publicznej, na stronach internetowych tych gmin i w prasie lokalnej. Ustawa w odmienny sposób niż czyni to k.p.a. reguluje kwestię powiadamiania stron o wszczęciu postępowania oraz doręczania decyzji i w tym zakresie przepisów k.p.a. nie stosuje się. W ocenie Sądu organ nie miał nadto obowiązku ustalać rzeczywistego, aktualnego miejsca pobytu skarżącego i powiadamiać go o wszczęciu postępowania, a następnie o wydaniu decyzji, ale zgodnie z wymogiem ustawowym obie te czynności dokonać na adres ujawniony w rejestrze gruntów nieruchomości, której postępowanie dotyczy.

W skardze kasacyjnej J. H. zarzucił:

I. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

a) art. 20 ust. 2 pkt 2, w związku z art. 22 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (dalej: "prawo geodezyjne") oraz § 44 - 49 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie prowadzenia ewidencji gruntów i budynków (dalej: " rozporządzenie") - przez ich niezastosowanie tj. niezaktualizowanie właściciela działki oraz jego adresu w katastrze, pomimo złożonego wniosku przez skarżącego o dokonanie takiej aktualizacji, co skutkowało wysłaniem zawiadomienia o wydaniu decyzji Starosty z dnia 19 lipca 2013 r. na nieaktualny adres skarżącego;

b) art. 11 d ust. 5 i art. 11 f ust. 3 ustawy dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (dalej: "ustawa realizacji inwestycji") - przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż doręczenie decyzji Starosty z dnia 19 lipca 2013 r. nastąpiło z upływem 14 dni od publicznego ogłoszenia, a zawiadomienie skarżącego (właściciela działki) na adres wskazany w katastrze ma walor jedynie informacyjny i nie stanowi doręczenia, od którego należy liczyć termin do wniesienia odwołania od decyzji;

c) art. 2, art. 31 ust. 3 i art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - przez ukształtowanie ujemnych dla strony skutków prawnych, niezawinionych przez J. H. i niezależnych od jego prawidłowego i normatywnego zachowania.

II. naruszenie prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy ( art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.), a mianowicie nieuwzględnienie w wydanym wyroku naruszenia przez organ administracji przepisów prawa dających podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 §1 pkt 1 b) p.p.s.a.); przepisów postępowania mających istotny wpływ na rozstrzygnięcie ( art. 145 §1 pkt 1 c) p.p.s.a.),tj.:

a) art. 129 § 2 k.p.a. - przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie poprzez pominiecie, iż odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie;

b) art. 3 ust. 1 w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 i 7 k.p.a. poprzez zaakceptowanie przez sąd błędnie ustalonego przez organ stanu faktycznego z pominięciem zasady postępowania, wyznaczonej przepisami art. 7 i 77 kpa - przez brak zbadania (pominięcie) istotnych przesłanek, pozwalających na właściwe ustalenie wszystkich okoliczności prawnych i faktycznych sprawy;

c) art. 3 ust. 1 w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 9 k.p.a. i art. 65 § 2 k.p.a. poprzez zaakceptowanie przez sąd błędnie ustalonego przez organ stanu faktycznego z pominięciem zasady określonej art. 9 k.p.a. w związku z art. 65 § 2 k.p.a. polegające na niewyjaśnieniu pełnej treści żądania strony, występującej bez profesjonalnego pełnomocnika, a także niepoinformowanie strony o przysługujących jej uprawnieniach;

d) art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. przez brak w uzasadnieniu postanowienia stanowiska organu wobec ważnych zarzutów strony, dotyczących m. in. wadliwych zapisów w ewidencji gruntów;

e) art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, polegające p.p.s.a. na tym, że Sąd pierwszej instancji w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. mimo, że decyzja, której skarżący żąda uchylenia została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 4 marca 2015 r. w sprawie do sygn. II OSK 2389/14 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie.

W uzasadnieniu powyższego orzeczenia Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że Sąd pierwszej instancji na skutek błędnej wykładni art. 11f ust. 3 specustawy drogowej wadliwie przyjął, iż bieg terminu do wniesienia odwołania w przypadku skarżącego J. H. należy liczyć od dnia obwieszczenia ( art. 49 k.p.a.).

Otóż mając na uwadze treść art. 11f ust. 3 specustawy drogowej Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, żę przepis ten rozróżniania trzy kategorie podmiotów w zakresie sposobu zawiadamiania o wszczęciu postępowania oraz o wydaniu decyzji kończącej postępowanie. A mianowicie, ustawodawca w sposób szczególny wyróżnia wnioskodawcę inwestycji drogowej, któremu przysługują najszersze uprawnienia. Drugą grupę stanowią dotychczasowi właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości, które to nieruchomości lub ich części ( według katastru nieruchomości ) stają się własnością Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego. Do trzeciej grupy należą pozostałe strony postępowania prowadzonego na podstawie przepisów specustawy drogowej. Powyższym kategoriom podmiotów odpowiadają określone sposoby zawiadamiania o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej oraz sposoby zawiadamiania o wydaniu decyzji. Przepisy specustawy drogowej w tym zakresie stanowią lex specialis w stosunku do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego .I tak, w art. 11f ust. 3 specustawy drogowej przewidziano trzy niezależne od siebie sposoby zawiadamiania o wydaniu decyzji:

– po pierwsze, doręczenie decyzji,

– po drugie, doręczenie zawiadomienia o wydaniu decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, – po trzecie, zawiadomienie w drodze obwieszczeń - odpowiednio w urzędzie wojewódzkim lub starostwie powiatowym oraz w urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg drogi, na stronach internetowych tych gmin, a także w prasie lokalnej.

Pierwsza forma dotyczy wyłącznie wnioskodawcy; tylko wnioskodawcy doręcza się decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Właścicielom i użytkownikom wieczystym nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie tej decyzji doręcza się zawiadomienie o wydaniu decyzji. Pozostałe strony zawiadamia się w drodze obwieszczenia.

A zatem, w odróżnieniu od zawiadomienia w trybie publicznego obwieszczenia, zawiadomienie poprzez doręczenie pisma o wydaniu decyzji dokonywane jest w sposób indywidualny, w trybie art. 39 k.p.a. Każdemu z właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie decyzji doręcza się zawiadomienie o jej wydaniu indywidualnie, za pokwitowaniem, na adres wskazany w katastrze nieruchomości, ze wskazaniem miejsca, w którym mogą zapoznać się z treścią decyzji. Ta kategoria podmiotów nie musi we własnym zakresie poszukiwać informacji o wydanej decyzji, a ma prawo oczekiwać, że zostanie poinformowana w drodze indywidualnego zawiadomienia o jej wydaniu. Jest to uzasadnione dokonywaną ingerencją w chronione konstytucyjnie prawo własności i prawo użytkowania wieczystego (silne prawo rzeczowe zbliżone do prawa własności ). Podmioty, którym odejmowane jest prawo własności nieruchomości lub ich części bądź prawo użytkowania wieczystego muszą mieć realną możliwość skorzystania z praw procesowych w toku postępowania administracyjnego, w tym z prawa do wniesienia odwołania bez konieczności poszukiwania informacji czy została już wydana decyzja - poprzez śledzenie stron internetowych czy też wielokrotne stawiennictwa w odpowiednim urzędzie celem sprawdzenia czy jest już wywieszone obwieszczenie o wydaniu decyzji. Przyjęcie odmiennego poglądu, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, kłóciłoby się z zasadą państwa prawa. Należy dostrzec, że właściciele i użytkownicy wieczyści w postępowaniu prowadzonym w trybie specustawy drogowej są i tak w znacznie mniej korzystnej sytuacji niż w innych postępowaniach administracyjnych, w których stronom doręcza się decyzję – art. 109 § 1 k.p.a. Dalej Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że w przypadku zawiadomienia w trybie obwieszczenia, które następuje w trybie art. 49 k.p.a., podmioty zawiadamiane w ten sposób muszą samodzielnie dokonywać ustaleń, czy decyzja została już wydana, czy zostało dokonane obwieszczenie o jej wydaniu. Przepis art. 49 k.p.a. łagodzi rygory wynikające z kodeksowej zasady pisemności przewidzianej w art. 109 § 1 k.p.a. Ta forma powiadamiania adresatów aktów organu administracji stanowi słabszą gwarancję ochrony ich interesów w porównaniu z doręczeniami uregulowanymi w art. 39 – 48 k.p.a. Nadto, skoro ustawodawca w art. 11f. ust. 3 specustawy drogowej jednoznacznie postanawia, iż doręczenie zawiadomienia na adres wskazany w katastrze nieruchomości jest skuteczne, to nie można przyjmować, że zawiadomienie o wydaniu decyzji nie ma żadnego znaczenia procesowego. Gdyby wolą ustawodawcy nie było przypisanie zawiadomieniu o wydaniu decyzji charakteru zrównanego z doręczeniem decyzji, to zbędne byłoby uregulowanie w specustawie drogowej skutku prawnego doręczenia tego zawiadomienia. Jeśli zawiadomienie miałoby mieć jedynie charakter informacyjny, to nie znajdowałoby uzasadnienia ustawowe określenie skuteczności doręczenia tego zawiadomienia. Rodziłoby się pytanie o sens takiej regulacji.

Unormowanie zawarte w art. 11f ust. 3 specustawy drogowej upoważnia zatem do zajęcia stanowiska, że ustawodawca celowo zróżnicował sposoby zawiadamiania określonych kategorii podmiotów o wydaniu decyzji. Celem nałożenia na organy obowiązku doręczenia dotychczasowym właścicielom i użytkownikom wieczystym nieruchomości zawiadomienia o wydaniu decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej jest zwiększenie stopnia ochrony praw tej kategorii podmiotów, której w sposób szczególny dotykają skutki prawne wydania decyzji. Indywidualne doręczanie zawiadomień o wydanej decyzji zwiększa pewność, że ta kategoria podmiotów, których prawa doznają istotnej ingerencji – decyzja wiąże się z odjęciem prawa własności lub użytkowania wieczystego nieruchomości w całości lub części - uzyskają wiadomość o wydaniu decyzji.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, iż w przepisie art. 11f ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 687 ze zm.), stanowiącym uregulowanie lex specialis w stosunku do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, ustawodawca wprowadził instytucję indywidualnego zawiadomienia o wydaniu decyzji. W przypadku zatem podmiotów, którym przepis specustawy drogowej nakazuje wysyłanie zawiadomienia o wydaniu decyzji, termin do wniesienia odwołania biegnie od dnia doręczenia zawiadomienia o wydaniu decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd pierwszej instancji winien więc uwzględnić pogląd prawny zaprezentowany w niniejszej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Powyższe oznacza, że Sąd pierwszej instancji winien rozpoznać sprawę mając na uwadze, że skarżący J. H. należy do kategorii podmiotów powiadamianych o wydaniu decyzji w drodze indywidualnego zawiadomienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie ponownie rozpoznając sprawę zważył, co następuje:

Kognicję sądu administracyjnego wyznaczają przepisy art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc, że sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie do przepisu art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), określanej jako ustawa p.p.s.a., kontrola sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej.

W myśl art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej określanej jako "p.p.s.a.", sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Powołany przepis w sposób jednoznaczny wyznacza zatem kierunek postępowania Sądu I instancji, który nie posiada już, na tym etapie postępowania sądowoadministracyjnego, swobody w zakresie wykładni prawa, jak również nie może odstąpić od wskazań co do dalszego postępowania, zawartych w wyroku Sądu wyższej instancji. Oznacza to, że dalsze rozważania na temat legalności zaskarżonego postanowienia będą prowadzone w oparciu o stanowisko NSA wyrażone w wyroku z dnia 4 marca 2015 roku.

W rozpoznawanej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, iż w przepisie art. 11f ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 687 ze zm.), stanowiącym uregulowanie lex specialis w stosunku do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, ustawodawca wprowadził instytucję indywidualnego zawiadomienia o wydaniu decyzji. W przypadku zatem podmiotów, którym przepis specustawy drogowej nakazuje wysyłanie zawiadomienia o wydaniu decyzji, termin do wniesienia odwołania biegnie od dnia doręczenia zawiadomienia o wydaniu decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Do takiej właśnie kategorii podmiotów należy skarżący J. H..

W tym stanie rzeczy istota sporu sprowadza się do oceny, czy doręczenie zawiadomienia o wydaniu decyzji, dokonane w niniejszej sprawie skarżącemu, było skuteczne i w związku z tym czy w istocie uchybił on terminowi do wniesienia odwołania. Skarżący w niniejszej sprawie zarzuca bowiem wskazanie w ewidencji gruntów nieprawidłowego adresu dla doręczeń korespondencji, wynikającego jego zdaniem z braku prawidłowej aktualizacji danych zawartych w materiałach źródłowych posiadanych przez organ prowadzący ewidencję gruntów (vide: dołączone do odwołania dokumenty karta 30, 23, 20,18).

W pierwszej kolejności należy zatem przypomnieć, że zgodnie z dyspozycją art. art. 11f ust. 3 specustawy drogowej, wojewoda w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich albo starosta w odniesieniu do dróg powiatowych i gminnych doręczają decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej wnioskodawcy oraz zawiadamiają o jej wydaniu pozostałe strony w drodze obwieszczeń, odpowiednio w urzędzie wojewódzkim lub starostwie powiatowym oraz w urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg drogi, na stronach internetowych tych gmin, a także w prasie lokalnej. Ponadto wysyłają zawiadomienie o wydaniu decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dotychczasowemu właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu na adres wskazany w katastrze nieruchomości. Doręczenie zawiadomienia na adres wskazany w katastrze nieruchomości jest skuteczne.

Wypada w tym miejscu wskazać, że godnie z § 44 pkt 2 rozporządzenia ministra rozwoju regionalnego i budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. (Dz.U. Nr 38, poz. 454) do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy m.in. utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowym, a z § 46 wynika, iż dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek, lecz z urzędu wprowadza się zmiany wynikające prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych (pkt 1), a także ewidencji publicznych prowadzonych na podstawie innych przepisów np. z zawiadomienia o wpisie do ksiąg wieczystych (pkt 4). Natomiast § 47 pkt 1 stanowi, iż aktualizacji operatu ewidencyjnego dokonuje się niezwłocznie po uzyskaniu przez starostę odpowiednich dokumentów określających zmiany danych ewidencyjnych. Stosownie bowiem do art. 23 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, właściwe organy, sądy i kancelarie notarialne przesyłają staroście odpisy prawomocnych decyzji i orzeczeń oraz odpisy aktów notarialnych, z których wynikają zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji, orzeczenia lub sporządzenia aktu notarialnego.

Jak wynika z przytoczonych przepisów obowiązek dokonania prawidłowych wpisów w ściśle określonych terminach obciąża właściwe organy, sądy i kancelarie notarialne oraz starostę, a nie nabywcę prawa podlegającego ujawnieniu w rejestrze. Z tego też powodu, nie sposób zarzucić zawinienia komukolwiek w przypadku zaniedbania przez wymienione podmioty dokonania wpisu w stosownym czasie lub we właściwy sposób. Przy tak postawionym zarzucie, braku skutecznego doręczenia zawiadomienia skarżącego o decyzji Starosty z dnia 19 lipca 2013 r. nr [...], niezbędnym jest zatem by organ odwoławczy w pierwszej kolejności ustalił czy w dacie doręczenia skarżącemu zawiadomienia dane wynikające z ewidencji gruntów dla nieruchomości oznaczonych jako dz. ew. [...] i [...] obręb [...] były prawidłowe, a zwłaszcza czy znajdują potwierdzenie w dokumentach stanowiących podstawę wpisu zawartych w tym rejestrze danych. Dopiero na podstawie tak dokonanych ustaleń organ obowiązany jest ocenić czy J. H. prawidłowo zostało doręczone zawiadomienie o wydanej decyzji i czy wnosząc odwołanie w dniu 28 października 2013 r. uchybił terminowi wynikającemu z art. 129 § 2 kpa.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewoda weźmie więc pod uwagę zaprezentowane przez Sąd stanowisko.

Mając zatem na uwadze, że doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji biorąc jako podstawę rozstrzygnięcia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.