Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1910/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-01-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6462 Wzory użytkowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 77
journal: Dz.U. 1993 nr 26 poz 117
law: Ustawa.z dnia 19 października 1972 r. o wynalazczości - tekst jednolity
article: art. 315 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1410
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Andrzej Kuba (spr.), Sędzia NSA Joanna Zabłocka, Sędzia WSA (del.) Sylwester Miziołek, Protokolant Agnieszka Kulesza, po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2020 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej H. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 października 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 444/16 w sprawie ze skargi H. T. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na wzór użytkowy oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, objętym skargą kasacyjną wyrokiem z 21 października 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 444/16, oddalił skargę H. T. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z [...] lipca 2015 r. w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na wzór użytkowy.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Urząd Patentowy RP decyzją z dnia [...] maja 2004 r., po rozpatrzeniu zgłoszenia z dnia 26 stycznia 1999 r., na podstawie art. 77 i art. 11 w zw. z art. 82 u.o.w. oraz art. 315 ust. 3 i art. 52 w zw. z art. 100 p.w.p., udzielił T. Z. i K. Z. prawa ochronnego na wzór użytkowy o nazwie "Połączenie rurowe" (nr Ru- 61134).

Następnie decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. UP oddalił wniosek B. T. o unieważnienie prawa ochronnego na ww. wzór użytkowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 14 grudnia 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 2122/06 odrzucił skargę na powyższą decyzję.

W dniu [...] kwietnia 2007 r. B. T. i T. T. złożyli wniosek o unieważnienie prawa ochronnego na wzór użytkowy nr Ru-61134. We wniosku wskazali, że konsekwencją wadliwie udzielonego prawa ochronnego może być roszczenie o naruszenie praw ochronnych w związku z prowadzoną przez nich działalnością gospodarczą w ramach A. s.c., podobnie jak w stosunku do B. T., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą R. B. T., właściciela patentu nr 183453 na wynalazek udzielony w dniu 3 czerwca 1997 r., a który dotyczy – zdaniem wnioskodawcy – tego samego rozwiązania co wzór użytkowy nr Ru-61134. Przeciwko Skarżącemu – B. T. został złożony pozew w Sądzie Okręgowym w G. Podnieśli zarzut braku nowości rozwiązania chronionego wzorem użytkowym nr Ru-61134, przedstawiając na tę okoliczność kilkanaście dokumentów stanowiących załączniki do wniosku.

W odpowiedzi na ww. wniosek T. Z. i K. Z. w piśmie z dnia [...] czerwca 2007 r. wnieśli o oddalenie wniosku z powodu rozstrzygnięcia sprawy wcześniejszą ostateczną i prawomocną decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. UP RP w sprawie Sp. [...]. Ustosunkowując się do zarzutu braku nowości T. Z. i K. Z. podali, że żaden przedstawiony przez uczestników dowód nie podważa nowości rozwiązania.

Urząd Patentowy RP po przeprowadzeniu rozprawy, decyzją z dnia [...] września 2007 r., oddalił wniosek B. T. i T. T. o unieważnienie prawa ochronnego na wzór użytkowy nr Ru-61134 (sprawa Sp. [...]). Przypomniał, że B. T. występował już z wnioskiem o unieważnienie prawa ochronnego na wzór użytkowy Ru-61134 i wniosek ten został oddalony decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. Zdaniem organu wnioskodawcy nie przedstawili nowego dowodu, który nie byłby mu znany podczas rozpatrywania sprawy nr Sp. [...]. UP RP nie uznał również zarzutu braku nowości spornego wzoru użytkowego. Podniósł, że rozwiązanie połączenia rurowego przedstawione przez wnioskodawców różni się od wzoru Ru-61134 z tym, że nacięcia piłokształtne wykonane są na wewnętrznej powierzchni rury z tworzywa sztucznego, a nie na rurze stalowej, jak we wzorze Ru-61134. Ponadto stwierdził, że rura ta wsunięta jest w specjalnie ukształtowaną tulejkę stalową, która z kolei poprzez kołnierz stalowy połączona jest z rurą stalową.

W konsekwencji sporny wzór jest rozwiązaniem spełniającym wymogi art. 77 u.o.w. Wniosek o jego unieważnienie uznano za niezasadny.

W dniu [...] grudnia 2007 r. T. Z.i K. Z. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję z dnia [...] września 2007 r., zarzucając naruszenie art. 149 K.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p. oraz art. 98 K.p.c. w zw. z art. 256 ust. 2 p.w.p. i wnosząc o uchylenie części decyzji odnośnie sprawy już poprzednio rozstrzygniętej decyzją ostateczną, wskazanie właściwej podstawy prawnej w zaskarżonej decyzji, ustalenie prawidłowej kwoty tytułem zwrotu kosztów postępowania i zasądzenie kosztów postępowania.

Również B. T. i T.T. [...] grudnia 2007 r., jako uczestnicy, wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję z dnia [...] września 2007 r., zarzucając naruszenie art. 77 § 1 i art. 124 § 2 K.p.a. oraz art. 11 w zw. z art. 16.3 u.o.w.

UP RP decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r., wydaną na podstawie art. 154 K.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p., uwzględnił obie ww. skargi i uchylił w całości decyzję z dnia [...] września 2007 r.

T. Z. i K. Z. w dniu [...] stycznia 2008 r. złożyli kolejną skargę na ww. decyzję UP RP, zarzucając naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p. przez niewłaściwe uzasadnienie faktyczne i prawne, w szczególności zaś podstawy prawnej i niewłaściwe przytoczenie przepisów prawa oraz wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i rozpatrzenie skargi w granicach określonych skargą z dnia [...] listopada 2007 r.

Rozpoznając powyższą skargę Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 12 czerwca 2008 r. (sygn. akt VI SA/Wa 185/08) uchylił zaskarżoną decyzję UP RP z dnia [...] grudnia 2007 r.

Po przekazaniu wyroku wraz z aktami administracyjnymi do organu, Urząd Patentowy RP wyznaczył termin rozprawy i wydał w dniu decyzję [...] grudnia 2008 r., na mocy której oddalił wniosek A. s.c. z G. przeciwko T. i K. Z. PPHU Z. z W. o unieważnienie prawa ochronnego na wzór użytkowy "Połączenie rurowe". Organ ponownie uznał, że rozwiązanie wzoru użytkowego nr Ru-61134 jest nowym i użytecznym rozwiązaniem technicznym dotyczącym budowy przedmiotu o trwałej postaci i tym samym spełniającym wymogi art. 77 i art. 11 w związku z art. 82 u.o.w. Podkreślił, że funkcjonalność rozwiązania tego wzoru użytkowego polega na jego cechach ułatwiających i obniżających koszty wytwarzania, gdy w połączeniu według wzoru Ru-61134 nie występuje złącze spawane rury stalowej z tuleją stalową, na której osadzona jest rura PE. Nadto zastosowanie przewężonej metody obróbki plastycznej tzw. butelkowania końcówki rury stalowej, na której osadzona jest rura z PE daje korzyści wynikające z ułatwienia wytwarzania tego połączenia rur (i obniżenia kosztów wytwarzania).

Na decyzję tę B. T. i T.T. wnieśli skargę do WSA w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących procedury postępowania spornego oraz dotyczących prawa materialnego, a w szczególności naruszenie art. 3, 7,9,75 § 1,77 i 77 § 1, 78 i 78 § 2, 84 i 107 K.p.a. oraz art. 77 i art. 11 w związku z art. 82 u.o.w.

Rozpoznając przedmiotową skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 21 stycznia 2010 r. (sygn. akt VI SA/Wa 549/09) stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji z dnia 29 grudnia 2008 r. nr Sp. 203/07.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd podkreślił, że UP RP był związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, wyrażonymi w uzasadnieniu wyroku WSA w Warszawie z dnia 12 czerwca 2008 r. (sygn. akt VI SA/Wa 185/08.), z czego się nie wywiązał i dokonał rozstrzygnięcia nie tylko z rażącym naruszeniem art. 153 p.p.s.a., ale przede wszystkim z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., co spowodowało konieczność uznania jej za nieważną.

Sąd, wydając wytyczne organowi wskazał, że w obrocie prawnym aktualna pozostaje decyzja UP RP z dnia [...] września 2007 r. - zaskarżona do Sądu skargami z 1 i 4 grudnia 2007 r. przez obie strony. Te skargi mają pierwszeństwo w merytorycznym rozpoznaniu przez Sąd administracyjny, o ile Urząd Patentowy prześle je do rozpoznania w trybie art. 54 § 2 p.p.s.a.

W dniu [...] grudnia 2010 r. UP RP wraz z odpowiedzią na skargę przekazał do WSA w Warszawie skargę B. T. i T. T. z dnia [...] grudnia 2007 r. oraz wniósł o jej oddalenie uznając, że w świetle przedstawionych przez strony dowodów zarzut niespełnienia przez przedmiotowy wzór użytkowy wymogów art. 77 w związku z art. 11 u.o.w. jest bezzasadny, podobnie jak podnoszonych przez stronę przepisów art. 77 § 1, 7, 9, 124 § 2 K.p.a. oraz art. 77 w zw. z art. 11 i art. 16 ust. 3 u.o.w.

Następnie w dniu [...] stycznia 2011 r. UP wraz z odpowiedzią na skargę przekazał skargę T.Z.i K.Z. wniesioną w dniu [...] grudnia 2007 r. na decyzję UP RP z dnia 12 września 2007 r. – wnosząc o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 22 listopada 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 210/11 oddalił skargę B. T. i T. T. na powyższą decyzję. Sąd I instancji podzielił pogląd UP RP, że rozwiązanie przedstawione w katalogu firmy R. w istotny sposób różni się wzoru Ru-61134. W obu rozwiązaniach według załączników nr 4 i 21 rura z tworzywa sztucznego nie łączy się bezpośrednio z rurą stalową, jak to ma miejsce we wzorze Ru-61134, tylko przez element pośredni i rury te nie są dociśnięte do siebie na obwodzie przez tulejkę zaciskową. Istota różnicy w budowie porównywanych połączeń miała polegać na tym, że w połączeniu według wzoru użytkowego Ru-61134 zęby na rurze stalowej wcinają się w materiał rury z tworzywa sztucznego tworząc na jej powierzchni płytkie nacięcia, natomiast w przeciwstawionym połączeniu według zał. Nr 4, zęby na tulejce stalowej (a nie na rurze) stykają się z rowkami na rurze z tworzywa sztucznego, a dwie łączone ze sobą rury – stalowa i z tworzywa sztucznego, nie stykają się bezpośrednio ze sobą.

W konsekwencji Sąd uznał, iż B. T. i T. T. nie przedstawili w zaprezentowanych dowodach rozwiązania znanego, tj. mającego zespół wszystkich cech technicznych charakteryzujących rozwiązanie według wzoru Ru-61134. Tylko takie rozwiązanie mogłoby podważyć jego nowość. Także funkcjonalność rozwiązania spornego wzoru użytkowego - w ocenie Sądu - nie budziła wątpliwości. Polegała ona bowiem na jego cechach ułatwiających i obniżających koszty wytwarzania, gdyż w połączeniu według wzoru Ru-61134 nie występuje złącze spawane rury stalowej z tuleją stalową, na której osadzona jest rura PE. Zdaniem Sądu, cecha wzoru użytkowego nr Ru-61134 w formie zwalcowanej zewnętrznej powierzchni końcówki stalowej na odcinku o długości 5 cm do 12 cm, w stosunku do podobnego rozwiązania połączenia według katalogu firmy R (zał. nr 4), w którym rura z tworzywa jest wsunięta w tulejkę łączącą połączoną z rurą stalową złączem spawanym jest nie tylko istotna, ale i daje korzyści przy wytwarzaniu tego połączenia, gdyż wskutek uproszczenia technologii – jak zauważył organ, a opinię tę podzielił Sąd - "konstrukcja połączenia rurowego jest łatwa i tania w montażu oraz spełnia wszelkie warunki prób ciśnieniowych".

W wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej wniesionej od powyższego wyroku przez B. T. i T. T., Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 28 listopada 2013 r. w sprawie II GSK 1134/12 uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.

Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił stanowiska Sądu I instancji, że postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone przez organy prawidłowo, a zebrany materiał dowodowy bezpośrednio nie wskazywał, że skarżący nie przedstawili dowodu na rozwiązanie połączenia rurowego, które obejmowałoby w całości wszystkie istotne cechy techniczne rozwiązania według spornego wzoru użytkowego, co jest konieczne dla wykazania braku nowości.

Stwierdził, że dokonując kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Sąd I instancji nie dostrzegł, że przeprowadzone postępowanie administracyjne przed Urzędem Patentowym RP naruszyło art. 7 k.p.a. w związku z art. 256 § 1 p.w.p. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Zdaniem NSA, ocena dowodów z katalogów (firmy R. zał. nr 4, zał. nr 21 oraz Katalog W.zał. nr 6) oraz znajdującej się w aktach sprawy opinii dr inż. J.A. biegłego sądowego, przeprowadzona została przez organ pobieżnie, a w odniesieniu do części dowodu, gdzie wniosek nie odpowiada jego treści - wręcz nieprawidłowo.

Wyrokiem z 21 maja 2014 r. (sygn. akt VI SA/Wa 254/14) Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję z dnia [...] września 2007 r. wskazując, że powodem uwzględnienia skargi było stwierdzenie przez Sąd naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć znaczenie dla wyniku sprawy. Konkretnie, w ocenie Sądu, wobec naruszenia zasad dotyczących postępowania dowodowego stan faktyczny sprawy nie został jednoznacznie ustalony i budzi wątpliwości.

Decyzją z dnia [...] lipca 2015r. Urząd Patentowy RP działając w trybie postępowania spornego, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] czerwca 2015 r. wniosku B. T. i H. T., o unieważnienie prawa ochronnego na wzór użytkowy pt: "Połączenie rurowe" nr Ru 61134 udzielonego na rzecz T. Z. i K. Z., W. na podstawie art. 77 ustawy o wynalazczości z dnia 19 października 1972 r. (Dz. U. z 1993 r. nr 26 poz. 117) w zw. art. 315 ust. 3 i art. 89 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2013 r. poz. 1410) oraz art. 98 kpc w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p. postanowił wniosek oddalić oraz przyznać solidarnie T.Z. i K. Z., W.solidarnie od B. T. i H. T., G. kwotę 2683 zł. (dwa tysiące sześćset osiemdziesiąt trzy złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Organ uznał, że połączenie, będące przedmiotem sporu, zawierające końcówkę rury wykonaną metodą walcowania na zimno ma swoją charakterystykę, własności i wyróżnia się chociażby specyficznym kształtem w odniesieniu do innych, podobnych rozwiązań. Takie rozwiązanie jest konstrukcyjnie odróżnialne, także szczególne pod względem wytrzymałościowym i trwałościowym, co oznacza, że posiadane cechy wyróżniają je ze "stanu techniki".

Urząd zwrócił uwagę, że jest wiele rozwiązań znanych w "stanie techniki", w których ujawniono sposób łączenia rury stalowej z rurą z tworzywa sztucznego, gdzie elastyczna rura z tworzywa, dobrana wymiarowo jest wciśnięta na wyprofilowaną końcówkę rury stalowej i zabezpieczona elementem spełniającym rolę obejmy. Są to połączenia spełniające porównywalne wymogi, także warunki i parametry pracy oraz bezpieczeństwa. Zawierają one podobne elementy, usytuowane w podobny sposób względem siebie i spełniające porównywalne role. Pod tym względem są to rozwiązania tożsame (w takim rozumieniu tego określenia). Ale żadne z powołanych i rozpatrywanych w postępowaniu rozwiązań nie zawierało końcówki rury stalowej wykonanej metodą walcowania (butelkowania), co skutkuje specyfiką całego połączenia, stanowi jego istotę upoważniającą do uznania jego odmienności konstrukcyjnej mogącej podlegać ochronie jako wzór użytkowy (w rozumieniu ustawowym tego określenia).

Przywołane przez wnioskodawców rozwiązania nie szkodzą więc nowości spornego wzoru użytkowego Ru61134. Złącze produkowane przez wnioskodawców jest innym rozwiązaniem, porównywalnym pod względem funkcjonalnym, podobnym pod względem parametrów pracy, wytrzymałości, bezpieczeństwa itp., ale obydwa rozwiązania są różne pod względem konstrukcyjnym wynikającym także ze stosowania innych technologii wytwarzania elementów. W rezultacie rozwiązanie chronione wzorem użytkowym Ru 61134 jest inne od rozwiązania wg katalogu PPUH A. s.c. i wskazana w nim oferta nie podważa nowości rozwiązania chronionego spornym wzorem użytkowym.

Także wskazane rozwiązania angielskiej firmy W. nie charakteryzują się końcówką rury stalowej uzyskaną metodą walcowania na zimno, a więc nie podważają nowości spornego wzoru z powodów takich samych jak złącza proponowane przez PUPH R. s.c.

Organ odniósł się również do wątku dotyczącego nacinania rowków na wewnętrznej powierzchni rury z tworzywa będącej elementem złącza, co miałoby wpływać na szczelność i wzajemne ułożenie stykającej się bezpośrednio powierzchni rury stalowej i rury z tworzywa. Istnienie takiej możliwości wynikło prawdopodobnie ze złego odczytania uproszczonego rysunku wchodzącego w skład dokumentacji zgłoszenia. Urząd zwrócił uwagę, że naruszenie (przez nacinanie) struktury tworzywa sztucznego, z którego wykonano przewód elastyczny skutkowałoby osłabieniem jego ścianek, obniżeniem szczelności połączenia, jego trwałości, elastyczności i wytrzymałości oraz pogorszeniem parametrów pracy. Byłby to istotny błąd konstrukcyjny i technologiczny całego rozwiązania.

Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę H. T. na powyższe rozstrzygnięcie.

Na wstępie Sąd pierwszej instancji przypomniał, że przedmiotem spornego wzoru użytkowego Ru 61134 pt: "Połączenie rurowe" jest rozwiązanie konstrukcyjne mogące stanowić element instalacji, rozwiązujący problem połączenia rury stalowej z rurą z tworzywa sztucznego tam, gdzie stosowanie takich połączeń jest niezbędne. Taką instalacją, w tym przypadku, jest sieć gazowa lub wodociągowa z zastosowaniem rur o średnicach od 20 mm do 620 mm. Jest to proste konstrukcyjnie rozwiązanie składające się z kilku, w tym wypadku z trzech, dobranych wymiarowo i zestawionych elementów, które stanowi rura stalowa z odpowiednio ukształtowaną końcówką, na którą wciśnięta jest, dobrana pod względem średnicy, elastyczna rura z tworzywa sztucznego, a przestrzeń pokrywania się rur (połączenia) objęta jest z zewnątrz metalową tulejką. Element wyróżniający rozwiązanie ze "stanu techniki", jak wynika z treści opisu ujawnionej konstrukcji, stanowi końcówka rury stalowej, będąca jej częścią zawalcowaną na długości 5-12 cm, na której znajdują się powstałe w wyniku walcowania, liczne rowki w kształcie "choinki". W możliwym wariancie wykonania (zastrzeżenie 2) zawalcowana końcówka rury stalowej ma średnicę wewnętrzną mniejszą od średnicy wewnętrznej samej rury.

Jak podkreślił organ, zawalcowywanie, jako jeden z zabiegów technologicznych będący formą obróbki bezwiórowej na zimno, możliwy do zastosowania w tym przypadku w celu ukształtowania "na gotowo" końcówki rury stalowej do połączenia z rurą elastyczną z tworzywa, zależy od zakresu proporcji wymiarowych rury i kształtu końcówki do uzyskania.

Wbrew temu co twierdzi strona skarżąca, zastosowana technologia ma wpływ właśnie na kształt, parametry i w rezultacie na specyfikę całego połączenia. Zawalcowywanie, jako rodzaj obróbki bezwiórowej daje możliwość uzyskania odpowiedniej jakości i klasy walcowanych powierzchni, wiąże się z określonymi ograniczeniami, takimi jak konieczność zachowania niezbędnych pochyleń zagniatanego profilu, promieni zaokrągleń i innych elementów kształtu. Walcowanie możliwe jest przy stosowaniu rur z materiałów o odpowiednich parametrach, mieszczących się w określonym zakresie wymiarów (grubości ścianki itp.). Pozwala uniknąć konieczności spawania elementów, a co za tym idzie - eliminuje obecność spoiny i strefy wpływu ciepła w sąsiedztwie samego połączenia, zjawiska rekrystalizacji materiału w tym obszarze, co wpływa na odporność na korozję. Walcowanie na zimno może dawać efekt utwardzenia powierzchni obrabianego elementu.

Zasadnie uznał zatem Urząd Patentowy, że połączenie, będące przedmiotem sporu, zawierające końcówkę rury wykonaną metodą walcowania na zimno ma swoją charakterystykę, własności i wyróżnia się chociażby specyficznym kształtem w odniesieniu do innych, podobnych rozwiązań. Takie rozwiązanie jest konstrukcyjnie odróżnialne, także szczególne pod względem wytrzymałościowym i trwałościowym, co oznacza, że posiadane cechy wyróżniają je ze "stanu techniki".

Organ szczegółowo odniósł się do każdego z przedłożonych przez wnioskodawców dowodów, podnosząc, że:

- wskazany przez wnioskodawcę załącznik nr 4 będący katalogiem fimy A.s.c. dotyczy połączeń PE/STAL o średnicach od 25 do 250 mm, nie wskazuje rozwiązania zawierającego końcówki rury stalowej otrzymywanej przez jej zawalcowanie, nie przedstawia wariantu podważającego nowość rozwiązania ujawnionego w spornym wzorze użytkowym. Organ zauważył ponadto, że wskazany katalog nie został opatrzony żadną datą,

- w odniesieniu do załącznika nr 6 tj. katalogu W. z roku 1997, organ wyjaśnił, że wskazuje on typoszereg połączeń PE/STAL w zakresie średnic od 32 do 225 mm, jednak brak w nim informacji o zawalcowywaniu końcówki rury stalowej lub o stosowaniu takiej technologii przy jej przygotowaniu,

- jeżeli chodzi o załącznik nr 21 tj. pismo skierowane do Instytutu Górnictwa Naftowego dnia [...] kwietnia 1998 roku przez R. informujące

o przekazaniu do badań produkowanych i wybranych losowo połączeń PE/STAL różnych średnic, nie zawiera ono jednoznacznie sformułowanych informacji na temat zastosowanych technologii wykonania elementów połączenia. Nie mówi także

o zawalcowywaniu któregoś z elementów,

- wskazana przez wnioskodawcę opinia biegłego sądowego J.A. z kolei stwierdza, że złącze prezentowane w katalogu R. i złącze ujawnione w spornym rozwiązaniu Ru 61134 zawierają "identyczne elementy konstrukcyjne". Organ podkreślił jednak, że biegły za nieistotny uznał efekt zwężenia w spornym wzorze użytkowym uzyskany metodą zawalcowania zwaną także "butelkowaniem", a nie przez przyspawanie gotowej końcówki do rury stalowej, jak w porównywanym rozwiązaniu. W ocenie Kolegium jednak właśnie ta cecha potraktowana przez biegłego jako mało istotna, ma kluczowe znaczenie jako wyróżniająca sporne rozwiązanie ze zbioru porównywalnych konstrukcji, znanych ze "stanu techniki", nadająca mu specyfikę uzasadniającą zdolność ochronną rozwiązania jako wzoru użytkowego,

- również wskazany przez wnioskodawcę dokument dotyczący kontroli przedlicencyjnej z dnia [...].02.1996 r. sporządzony przez zespół oceniający Al. K. i J. C.dotyczy połączeń PE/STAL w zakresie średnic od 20 do 630 mm produkowanych przez A. nie wspomina o zawalcowywaniu elementów jako stosowanej technologii ich wytwarzania.

Dlatego też, w ocenie Sądu podzielić należało stanowisko organu, że żadnez przeciwstawianych rozwiązań nie zawierało końcówki rury stalowej z "zawalcowaną zewnętrzną powierzchnią na odcinku długości 5-12 cm" - jak to określa część znamienna zastrzeżenia 1 spornego rozwiązania, a więc wskazane przez wnioskodawców rozwiązania, znane ze "stanu techniki", nie szkodzą nowości rozpatrywanego wzoru użytkowego.

Organ odniósł się również do kwestii dotyczącej nacinania rowków na wewnętrznej powierzchni rury z tworzywa będącej elementem złącza, co miałoby wpływać na szczelność i wzajemne ułożenie stykającej się bezpośrednio powierzchni rury stalowej i rury z tworzywa. Istnienie takiej możliwości wynikło prawdopodobnie ze złego odczytania uproszczonego rysunku wchodzącego w skład dokumentacji zgłoszenia. Wyjaśnił, że naruszenie (przez nacinanie) struktury tworzywa sztucznego, z którego wykonano przewód elastyczny skutkowałoby osłabieniem jego ścianek, obniżeniem szczelności połączenia, jego trwałości, elastyczności i wytrzymałości oraz pogorszeniem parametrów pracy. Byłby to istotny błąd konstrukcyjny i technologiczny całego rozwiązania.

W związku z powyższym zdaniem Sądu za bezzasadny uznać należało zarzut braku nowości spornego rozwiązania. Wbrew zarzutom skargi organ wskazał w zaskarżonej decyzji podstawę i wysokość przyznanych uprawnionym ze wzoru kosztów.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca, zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a,. naruszenie:

1. prawa materialnego poprzez obrazę art. 77 w związku z art. 82 w związku z art. 11 ustawy w związku z art. 68 ustawy Prawo o wynalazczości z dnia 19 października 1972 roku w związku z art. 315 ust. 1 i ust. 2 ustawy Prawo własności przemysłowej z dnia 30 czerwca 2002 roku i jego niewłaściwe zastosowanie, przez błędną subsumpcję ustalonego w sprawie stanu faktycznego pod normę prawa materialnego, poprzez przyjęcie, iż prawo ochronne na wzór użytkowy zarejestrowany w Urzędzie patentowym za numerem Ru - 61134, nie kwalifikuje się do unieważnienia w trybie art. 68 p.w, podczas gdy w dacie rejestracji wzór użytkowy nie posiadał przymiotu nowości technologicznej w rozumieniu art. 11 ustawy p.w, albowiem tylko jeden z trzech elementów wzoru użytkowego był wykonywany inną metodą niż podobne rozwiązania techniczne, przy czym, sama metoda wykonania elementu stalowego poprzez walcowanie zimne nie może determinować przyjęcia, że jest to kryterium nowoczesności technologicznej w rozumieniu art. 11 p.w., zwłaszcza że; po pierwsze sama metoda powstania elementu wzoru użytkowego nie ma wpływu na zwiększenie jego funkcjonalności w stosunku do powstanie tego elementu przy użyciu nowoczesnych metod spawania (wbrew twierdzeniom sądu pierwszej instancji spaw przy obecnych metodach spawanie jest niewidoczny i w żaden sposób nie wpływa na użyteczność wzoru), a po drugie i najistotniejsze, że w dacie rejestracji prawa ochronnego na wzór użytkowy nie był on obdarzony przymiotem nowości, albowiem już w tym czasie metoda ta była wykorzystywana w rozwiązaniach obecnych na rynku, co będzie przedmiotem kolejnego zarzutu - naruszenie przepisów postępowania, którego konglomerat z naruszeniem prawa materialnego jest w tym przypadku dopuszczalny;

2. przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, to jest naruszenie art. 151 w związku z art. 153 p.p.s.a. w związku art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 par 1 k.p.a. i oddalenie skargi na decyzję Urzędu Patentowego, podczas gdy w ocenie skarżącego materiał dowodowy zgromadzony na etapie postępowania administracyjnego oraz jego ocena odbiegła od wskazań zawartych w uzasadnieniu Wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 2013 roku w sprawie II GSK 1134/12, co do oceny kryterium nowości zarejestrowanego wzoru użytkowego, zwłaszcza że nie dokonano wnikliwego porównania z rozwiązaniem używanym na rynku w dacie rejestracji wzoru użytkowego opartego na tej samej zasadzie technicznej, to jest wzoru angielskiej firmy W., powszechnie używanego na rynku, który również oparty jest na metodzie walcowania rury metalowej tyle, że nie metodą na zimno, co jednak akurat w tym rozwiązaniu nie ma jakiegokolwiek znaczenia (metoda walcowaniana zimno czy gorąco), przy czym zarówno organ administracyjny jak i sąd administracyjny dysponował dokumentacją tego rozwiązania technicznego, a zatem organ winien te okoliczności uzasadnić, zaś w sytuacji gdy tego nie uczynił sąd administracyjny w ramach kontroli indywidualnego aktu administracyjnego winien wziąć pod uwagę te uchybienia i zaskarżoną decyzję uchylić, zawierając w uzasadnieniu orzeczenia stosowane zapatrywania, nie zaś skargę oddalać.

W oparciu o powyższe zarzuty wniosła o uchylenie, na podstawie art. 188 p.p.s.a., zaskarżonego wyroku, merytoryczne rozpoznanie skargi oraz uchylenie decyzji organu II Instancji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I Instancji, ewentualnie, w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 185 ustawy p.p.s.a, uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej Instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania sądowego wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumenty na poparcie podnoszonych zarzutów.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż oba zarzuty w niej podniesione nie są usprawiedliwione.

Rozważając w pierwszej kolejności zarzut naruszenia przepisów postępowania mający wpływ na wynik sprawy, tzn. naruszenie art. 151 w zw. z art. 153 p.p.s.a. oraz w związku z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że ww. przepisy postępowania nie zostały naruszone w żadnym stopniu, gdyż organ wywiązał się w sposób należyty z wytycznych zawartych w wyrokach NSA z dnia 13 listopada 2013 r. sygn. akt II GSK 1134/12 oraz WSA z dnia 21 maja 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 254/14.

Organ przy kolejnym rozpoznaniu sprawy podkreślił, że w niniejszej sprawie odrzucony został wyłącznie zarzut braku nowości i w ocenie organu zarzut ten jest bezzasadny.

Organ w sposób szczegółowy ustalił stan faktyczny i przeprowadził postępowanie dowodowe zgodnie z regułami Kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7 i 77 § 1 k.p.a., badając stan techniczny w zakresie rozwiązań technicznych połączeń rurowych – rur stalowych z elementami z tworzyw sztucznych i ustosunkował się do zgłoszonych dowodów.

Sąd I instancji, akceptując w pełni ustalony przez organ stan faktyczny, odniósł się również do zarzutów skarżących, dotyczących powołanych i rozpatrywanych w postępowaniu rozwiązań technicznych od strony nowości.

Niewątpliwie wskazane w opisie i zastrzeżeniach przedmiotowego wzoru przemysłowego jego cechy zawierają element nowości i dlatego też organ nie znalazł podstaw do unieważnienia spornego wzoru użytkowego. Przedstawione przez skarżącego przeciwstawne rozwiązania techniczne połączeń rurowych w dostępnych katalogach firm oraz zebrane w ten sposób dowody, w tym opinia biegłego, zostały ocenione przez organ wszechstronnie i szczegółowo. Konkluzje oceny całokształtu zebranego w sprawie materiału obwodowego stwierdziły, że żadne z przeciwstawnych rozwiązań nie zawierało końcówki rury stalowej z zwalcowaną zewnętrzną powierzchnią na odcinku długości 5–12 cm, czyli część zamierzenia zastrzeżenie 1 spornego rozwiązania.

Zatem wskazane przez skarżącego rozwiązania nowe ze stanu techniki nie szkodzą nowości spornego wzoru użytkowego.

W tych warunkach zarzut naruszenia przez organ przepisów art. 7, 77 § 1 k.p.a. są całkowicie bezzasadne. Polemika skarżącego z ustaleniami faktycznymi w zakresie nowości technologicznych spornego wzoru użytkowego nie została poparta żadnymi przekonywującymi argumentami i w tej sytuacji skarżąca nie była w stanie podważyć kwestionowanego rozstrzygnięcia Urzędu Patentowego w tej sprawie.

Pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia przepisów prawa materialnego art. 77 w związku z art. 82 w związku z art. 11, art. 68 ustawy z dnia 19 października 1972 r. – Prawo o wynalazczości w związku z art. 315 ust. 1 i 2 p.w.p. przez niewłaściwe zastosowanie są całkowicie nietrafne. Skoro zostało ustalone, że sporny wzór użytkowy nr Ru-61134 wbrew twierdzeniom skarżącego w dacie rejestracji posiadał przymiot nowości technologicznej w rozumieniu art. 11 Prawa o wynalazczości to brak było podstaw z art. 68 tejże ustawy o wynalazczości do jego unieważnienia.

Sąd I instancji expressis verbis przedstawił bowiem, że nie skazywane przez skarżącą znane ze stanu techniki rozwiązania odnoszące się do połączenia rur i spornego wzoru użytkowego, poparte przedstawionymi dowodami w postaci katalogów firm nie szkodziły nowości zarejestrowanego na rzecz uprawnionego wzoru użytkowego. Zastosowanie przepisów ustawy Prawo o wynalazczości w tej sprawie zgodne z przepisem art. 315 ust. 1 p.w.p. było prawidłowe i żaden ze wskazanych przez skarżącą przepis prawa materialnego nie został w niniejszej sprawie naruszony.

Z tych wszystkich powodów Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł powodów do uwzględnienia skargi kasacyjnej i dlatego orzekł jak w sentencji wyroku na mocy art. 184 p.p.s.a.