Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 3771/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-12-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 235
journal: Dz.U. 2018 poz 917
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.
article: par. 6 ust. 1 i 2, par. 8 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1367
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie: sędzia NSA Roman Ciąglewicz (spr.) sędzia del. WSA Jan Szuma po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 maja 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 2686/18 w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie z dnia 10 września 2018 r., znak DE HPN/02175/2018 w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej 1. prostuje oczywistą omyłkę w komparycji zaskarżonego wyroku w ten sposób, że nazwę skarżącej "[...] Sp. z o.o. z siedzibą w P." zastępuje nazwą "[...] Sp. z o.o. z siedzibą w P."; 2. oddala skargę kasacyjną; 3. zasądza od [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P. na rzecz Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Uzasadnienie.

Wyrokiem z dnia 16 maja 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 2686/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P., dalej także: "skarżąca", na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie, dalej także: "PWIS’’, z dnia 10 września 2018 r., znak DE HPN/02175/2018, w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej.

W skardze kasacyjnej [...] Sp. z o.o. w P. zaskarżyła powyższy wyrok w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła:

1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

1.1. art. 7, art. 12, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 107 § 3 K.p.a., art. 80 K.p.a. w zw. z § 6 ust 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, dalej także: "rozporządzenie RM", przez wydanie wyroku oddalającego złożoną skargę, pomimo, że zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o niepełny materiał dowodowy, w tym w szczególności na orzeczeniu lekarskim zawierającym niepełne, budzące wątpliwości twierdzenia, które nie zostały poparte przeprowadzeniem odpowiednich badań mających na celu wykazanie związku pomiędzy wykonywaniem pracy, a powstaniem choroby zawodowej,

1.2. § 8 ust. 1 oraz ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych w zw. z art. 84 § 1 K.p.a., przez brak oceny orzeczenia lekarskiego wydanego w sprawie, oraz nieustosunkowanie się do faktu, iż orzeczenie lekarskie nie uwzględnia wniosków i ustaleń płynących ze zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie, w tym w szczególności chronometrażu czasu pracy I. B. a także wykazu jej absencji w okresie zatrudnienia u skarżącej a także uznanie, że organ prowadzący postępowanie jest bezwzględnie związany orzeczeniem lekarskim o rozpoznaniu choroby zawodowej oraz niepodjęcie działań mających na celu uzupełnienie materiału dowodowego przez zwrócenie się o wydanie uzupełniającego orzeczenia lekarskiego,

2. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:

2.1. art. 2351 Kodeksu pracy, dalej także: "K.p.", przez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na stwierdzeniu choroby zawodowej pomimo braku ustalenia bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych w środowisku pracy lub sposobem wykonywania pracy m.in. w okresie zatrudnienia na stanowisku naprawy wyrobów gotowych w Spółce.

Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy WSA - Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Warszawie wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie od skarżącego na rzecz organu zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zawiadomieniem z dnia 3 września 2020 r., na podstawie art. art. 15 zzs4 ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVI-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.), poinformowano strony o zamiarze skierowania skargi kasacyjnej na posiedzenie niejawne. Jednocześnie poinformowano, że rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym będzie możliwe, jeżeli wszystkie strony w terminie 14 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o zamiarze skierowania sprawy na posiedzenie niejawne – wyrażą na to zgodę.

Pismem z dnia 24 września 2020 r. pełnomocnik organu oświadczył, że wyraża zgodę na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.

Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału, z dnia 1 września 2022 r., na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.), skierowano sprawę na posiedzenie niejawne.

W ocenie składu orzekającego, zachodziły przesłanki z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych.

Przepis art. 193 zdanie drugie P.p.s.a. wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, które przewidziano w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zdanie pierwsze P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji i Sąd pierwszej instancji.

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. Nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważność postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 – 6 P.p.s.a., należy zatem ograniczyć się do zagadnień wynikających z zarzutów wyartykułowanych w podstawach skargi kasacyjnej.

Komparycję wyroku Sądu pierwszej instancji sprostowano na podstawie art. 156 § 1 w związku z art. 156 § 1 P.p.s.a.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

W pierwszej kolejności rozważyć należy, co do zasady, zarzuty proceduralne. Pamiętać jednak trzeba, że zakres postępowania wyjaśniającego uwarunkowany jest przesłankami materialnoprawnymi.

Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 235¹ ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (w dacie wydania zaskarżonej decyzji: Dz. U. z 2018 r. poz. 917 ze zm.) oraz przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (w dacie wydania zaskarżonej decyzji: Dz. U. z 2013 r. poz. 1367).

Zgodnie z art. 235¹ K.p., za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".

Natomiast przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych w sposób konkretny i szczegółowy określają kompetencje organów inspekcji sanitarnej oraz tryb postępowania w sprawie chorób zawodowych.

Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia RM, w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie choroby zawodowej właściwy państwowy inspektor sanitarny wydaje decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika.

W myśl § 8 ust. 2 rozporządzenia RM, jeżeli właściwy państwowy inspektor sanitarny przed wydaniem decyzji uzna, że materiał dowodowy, o którym mowa w ust. 1, jest niewystarczający do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację lub podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału.

Nie jest zasadny zarzut naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 12, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 107 § 3 K.p.a., art. 80 K.p.a. w zw. z § 6 ust 1 i 2 rozporządzenia RM, przez wydanie wyroku oddalającego złożoną skargę, pomimo, że zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o niepełny materiał dowodowy, w tym w szczególności na orzeczeniu lekarskim zawierającym niepełne, budzące wątpliwości twierdzenia, które nie zostały poparte przeprowadzeniem odpowiednich badań mających na celu wykazanie związku pomiędzy wykonywaniem pracy, a powstaniem choroby zawodowej.

Stosownie do § 6 ust. 1 rozporządzenia RM, lekarz właściwy do orzekania w zakresie chorób zawodowych wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego.

Organy inspekcji sanitarnej oparły się na orzeczeniu lekarskim wydanym przez jednostkę orzeczniczą I stopnia, tj. Poradnię Chorób Zawodowych Mazowieckiego Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w P., z dnia [...] kwietnia 2018 r., nr [...] o rozpoznaniu u I. B. choroby zawodowej, tj. przewlekłej choroby układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy – zespołu cieśni w obrębie nadgarstka, wymienionej w poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych.

Postępowanie diagnostyczno-orzecznicze w Poradni Chorób Zawodowych obejmowało badanie I. B. przez specjalistów z medycyny pracy i neurologii. Dokonano analizy wyników badań ambulatoryjnych oraz badań neurofizjologicznych z lat 2016-2017. Ponadto, dokonano analizy dokumentacji medycznej leczenia ambulatoryjnego z okresu od listopada 2015 r. do kwietnia 2017 r., dokumentacji z Poradni Neurologicznej od stycznia do lipca 2016 r., z dwóch wizyt w Poradni Neurochirurgicznej w 2017 r. i kart informacyjnych leczenia szpitalnego z lat: 2010, 2013, 2016 i 2017 oraz dwukrotnej rehabilitacji w Oddziale Rehabilitacji Ogólnoustrojowej w G. w okresach: od 31 marca 2016 r. do 27 kwietnia 2016 r. i od 29 czerwca 2017 r. do 4 sierpnia 2017 r.

W trakcie postępowania orzeczniczego zapoznano się z danymi z dochodzenia epidemiologicznego przeprowadzonego przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P., zawierającego wskazanie stanowisk i rodzaju pracy, a także opis czynności zawodowych wykonywanych przez badaną podczas zatrudnienia w zakładzie [...] Sp. z o.o.

W orzeczeniu odnotowano okresy narażenia zawodowego: od 23 czerwca 1992 r. do 22 grudnia 1992 r.; od listopada 1996 r. do 18 września 2017 r., z przerwami z przyczyn zdrowotnych i innych – przy czym absencja w [...] Sp. z o.o. wyniosła w tym okresie 1697 dni; od 1 lutego 2018 r.

Lekarz orzecznik stwierdził u badanej schorzenia współistniejące sprzyjające odczuwaniu dolegliwości ze strony kończyn górnych oraz wymienił te schorzenia: zmiany w odcinku szyjnym kręgosłupa, w szczególności przepuklina jądra miażdżystego C5/C6 z uciskiem prawego nerwu rdzeniowego C6, zmiany zwyrodnieniowo-wytwórcze i dyskopatię w odcinku szyjnym. Dodał, że rozwojowi mononeuropatii, m.in. pod postacią zespołu cieśni nadgarstków, sprzyjają kuracje hormonalne związane z prokreacją, zaburzenia hormonalne okresu przekwitania, zaburzenia metaboliczne, otyłość, a z takimi mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie.

Uwzględniając powyższe ustalenia, lekarz uznał, że analiza sposobu wykonywania pracy daje jednak podstawy, by z wysokim prawdopodobieństwem związać rozwój zespołu cieśni nadgarstków z narażeniem zawodowym.

Następnie, w uzasadnieniu orzeczenia lekarskiego przedstawiono ustalenia wynikające z dochodzenia epidemiologicznego. Wskazano, że praca badanej była wykonywana przez wiele lat w rytmie narzuconym cyklem produkcyjnym z wiązanym z oceną jakościową szytych spodni, przy czym każda sztuka musiała być przez badana oceniona z obu stron, a więc wywijana na drugą stronę dla oceny szwów, przycinania nici, oznakowywania błędów. Zdaniem lekarza orzecznika, powtarzalność cyklu przeglądu każdej pary spodni o wadze 700 g, w ilości 540 do 720 sztuk na zmianę roboczą spełnia kryterium pracy monotypowej z zaangażowaniem obu rąk i skrajnymi ustawieniami nadgarstków przy tych czynnościach.

Podsumował uzasadnienie stwierdzeniem, według którego, powyższe ustalenia dają podstawę do sformułowania orzeczenia lekarskiego o rozpoznaniu u badanej zespołu cieśni nadgarstków poz. 20 pkt 1 wykazu, z wysokim prawdopodobieństwem pochodzenia zawodowego.

W trakcie postępowania odwoławczego, w związku z podniesieniem przez [...] Sp. z o.o. wątpliwości związanych z treścią orzeczenia lekarskiego WOMP w zakresie miejsca zatrudnienia I. B. (w pierwotnym orzeczeniu wskazano nie tylko te Spółkę, ale także [...] Sp. z o.o. oraz [...] S.A.), na żądanie PWIS wpłynęło pismo jednostki orzeczniczej z dnia 19 lipca 2018 r. W piśmie tym doprecyzowano "miejsce zatrudnienia lub wykonywania pracy, w którym wystąpiło narażenie zawodowe stanowiące przyczynę zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej". Wymieniono tylko firmę [...] Sp. z o.o.

W piśmie z dnia 19 lipca 2018 r. lekarz orzecznik – specjalista medycyny pracy U. G. stwierdziła, że wymienienie miejsca krótkotrwałego zatrudnienia (6 miesięcy) w firmie [...] Sp. z o.o. i znaczny upływ czasu od tego zatrudnienia (ponad 20 lat) czyni związek rozpoznanej choroby ze sposobem wykonywania pracy w tym zakładzie mało prawdopodobnym. Dodał, że firmę [...] S.A. wymieniono jako ostatnie zatrudnienie, które badana podjęła po zwolnieniu z zakładu [...] Sp. z o.o., tj. w listopadzie 2017 r. i według ustnego opisu wykonywanych w tym zakładzie prac nie jest całkowicie pozbawione ryzyka narażenia na czynniki sprzyjające rozwojowi neuropatii obwodowej.

Organ odwoławczy podjął zatem czynności niezbędne do uzupełnienia materiału dowodowego, o których mowa w § 8 ust. 2 rozporządzenia RM, w zakresie wątpliwości co do tego, jaki okres zatrudnienia należy uznać za wiążący się z narażeniem na stwierdzona chorobę zawodową. Po tym doprecyzowaniu jest oczywiste, że narażenie to lekarz orzecznik wiązał z zatrudnieniem na stanowisku inspektora wyrobów gotowych w [...] Sp. z o.o.

Uzupełnienia nie wymagała podniesiona w odwołaniu okoliczność absencji wnioskodawczyni w pracy w okresie 1697 dni. Okoliczność ta została bowiem uwzględniona w pierwotnym orzeczeniu lekarskim.

Nie stanowiło naruszenia prawa nieuwzględnienie wniosku skarżącej Spółki o przeprowadzenie ponownego badania przez placówkę orzeczniczą II stopnia. Jak trafnie wskazał PWIS, w myśl § 7 ust. 1 rozporządzenia RM, Pracownik lub były pracownik, badany w jednostce orzeczniczej I stopnia, który nie zgadza się z treścią orzeczenia lekarskiego, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez jednostkę orzeczniczą II stopnia. Wniosek Spółki będącej pracodawcą nie był więc skuteczny.

W tej sytuacji trafne było stanowisko Sądu pierwszej instancji, według którego, materiał dowodowy został wyczerpująco zebrany i rozpatrzony, zgodnie z wymogami art. 7, 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a.

Podkreślić należy, że ocena ta uwzględnia wymogi szczególnej procedury przewidzianej w przepisach § 6-8 rozporządzenia RM.

Bezpodstawny jest zarzut naruszenia § 8 ust. 1 oraz ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych w zw. z art. 84 § 1 K.p.a., przez brak oceny orzeczenia lekarskiego wydanego w sprawie, oraz nieustosunkowanie się do faktu, iż orzeczenie lekarskie nie uwzględnia wniosków i ustaleń płynących ze zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie, w tym w szczególności chronometrażu czasu pracy I. B. a także wykazu jej absencji w okresie zatrudnienia u skarżącej a także uznanie, że organ prowadzący postępowanie jest bezwzględnie związany orzeczeniem lekarskim o rozpoznaniu choroby zawodowej oraz niepodjęcie działań mających na celu uzupełnienie materiału dowodowego przez zwrócenie się o wydanie uzupełniającego orzeczenia lekarskiego.

Jak powyżej wskazano, organ odwoławczy w trybie § 8 ust. 2 rozporządzenia RM zwrócił się do Poradni Chorób Zawodowych MWOMP i uzyskał dodatkowe wyjaśnienie dotyczące treści orzeczenia lekarskiego. Raz jeszcze podkreślić należy, że nie było podstaw do uwzględnienia wniosku Spółki o przeprowadzenie badań lekarskich przez placówkę diagnostyczną II stopnia. Nie było także podstaw merytorycznych do uzupełnienia z urzędu materiału dowodowego poprzez wystąpienie do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację (§ 8 ust. 2 rozporządzenia).

Jak już wyżej odnotowano, treść orzeczenia wydanego przez Poradnię Chorób Zawodowych wskazuje na to, że nie odpowiada stanowi rzeczywistemu zarzut nieuwzględnienia w orzeczeniu lekarskim absencji wnioskodawczyni w okresie zatrudnienia.

Nadto, nawiązując do kolejnego aspektu analizowanego zarzutu, zauważyć trzeba, że Sąd pierwszej instancji nie ograniczył się od konstatacji o związaniu organów inspekcji sanitarnej orzeczeniem lekarskim. Obszernie wyjaśnił na czym to związanie polega.

Podkreślić należy, że jakkolwiek w polskim systemie postępowania administracyjnego nie funkcjonuje zasada formalnej teorii dowodów, to jednak w niektórych ustawach materialnoprawnych przypisano określonym dowodom szczególną wagę. Do takich dowodów należą orzeczenia lekarskie, o których mowa w § 6 ust. 1, § 7 ust. 1 oraz § 8 ust. 2 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, wydawane przez lekarzy wskazanych w przepisach § 5 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia.

W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, że orzeczenie lekarskie dotyczące rozpoznania choroby zawodowej jest opinią w rozumieniu art. 84 § 1 K.p.a. Bez tej opinii bądź sprzecznie z tą opinią organ administracji nie może dokonywać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalić, czy rozpoznane schorzenie mieści się w wykazie chorób zawodowych. Nie oznacza to oczywiście zwolnienia organu orzekającego od obowiązku dokonania oceny opinii biegłego w granicach wskazanych w art. 80 K.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 5 listopada 1998 r., sygn. akt I SA 1200/98; wyrok NSA z dnia 7 marca 2018 r., sygn. akt II OSK 1220/16). Zatem podstawowym - choć nie jedynym - warunkiem rozpoznania choroby zawodowej jest pozytywna opinia lekarska wydana w trybie ww. rozporządzenia. Wprawdzie istnieje kontrola, czy możliwość podważenia takich opinii, ale w ograniczonym zakresie. Organ jest związany opinią lekarską w zakresie wiedzy medycznej. Takiej wiedzy nie posiadają organy administracyjne czy sądy, zatem nie mogą samodzielnie podważać opinii specjalistów. W przypadku, gdy orzeczenie lekarskie jest prawidłowe pod względem formalnym, zawiera wyczerpujące uzasadnienie i jest zgodne z prawem, organ administracyjny jest takim orzeczeniem związany. Inspektor sanitarny wydający decyzję w sprawie choroby zawodowej, nie jest uprawniony do kontroli merytorycznej orzeczeń lekarskich uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych jednostek organizacyjnych, ani też dokonywania własnych ustaleń prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej (por. wyrok NSA z dnia 12 maja 2010 r., sygn. akt II OSK 335/10; wyrok NSA z dnia 17 czerwca 2015 r., sygn. akt II OSK 2692/13).

Orzeczenia lekarskie stanowią zatem środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej lub jej braku, jeżeli oczywiście nie budzą wątpliwości w świetle pozostałych dowodów (por. wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1078/06; wyrok z dnia 12 lipca 2016 r. sygn. akt II OSK 2688/14; wyrok NSA z dnia 2 czerwca 2022 r., sygn. akt II OSK 1816/19)

W niniejszej sprawie oparcie się organów na wiążącym orzeczeniu WOMP zostało poprzedzone weryfikacją tego dowodu, w ramach oceny przewidzianej w art. 80 K.p.a. oraz art. 84 K.p.a. Proces ten został przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Organ odwoławczy nie tylko przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe, ale także w sposób wszechstronny odniósł się do wszystkich istotnych okoliczności faktycznych i prawnych sprawy, zwłaszcza zarzutów przedstawionych w odwołaniu.

Bezzasadny jest analizowany zarzut w części dotyczącej nieuwzględnienia w orzeczeniu lekarskim chronometrażu czasu pracy I. B. Chronometraż czynności, które mogą powodować nadmierne obciążenie odpowiednich narządów lub układów organizmu ludzkiego jest, obok stopnia obciążenia wysiłkiem fizycznym, jednym z czynników wpływających na sposób wykonywania pracy, który powinien być uwzględniony przy ocenie narażenia zawodowego (§ 6 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia RM). Pojęcie chronometrażu nie zostało zdefiniowane przepisach rozporządzenia RM. Jest jednak niekwestionowane, że chronometraż jest jedną z metod ustalania czasu potrzebnego na wykonanie danej czynności (por. wyrok NSA z dnia 7 czerwca 2017 r., sygn. akt II OSK 321/16).

Sąd pierwszej instancji odnotował, że lekarz orzecznik przeprowadził analizę charakteru pracy pracownicy. Przedstawił czynności jakie musiała wykonywać, wagę towaru, który musiała przerzucać, używając obu rak oraz umieszczenie tych czynności na przestrzeni czasu i uznając, że jest to praca monotypowa.

Doprecyzować można, że analiza ta dotyczyła sposobu wykonywania pracy na stanowisku inspektora wyrobów gotowych.

Uwzględnienie przez lekarza orzecznika chronometrażu czynności, które mogą powodować nadmierne obciążenie odpowiednich narządów lub układów organizmu ludzkiego nie oznacza obowiązku przytoczenia pełnej treści karty narażenia zawodowego w tym zakresie. Warto jednak zauważyć, że nawet skrótowe przedstawienie w uzasadnieniu orzeczenia lekarskiego Poradni Chorób Zawodowych MWOMP nr [...], stosownych zapisów z karty narażenia zawodowego, oddaje okoliczności istotne dla uznania, że praca wnioskodawczyni miała charakter monotypowy.

Jak odnotowała lekarz orzecznik – specjalista medycyny pracy U. G., praca badanej była wykonywana przez wiele lat w rytmie narzuconym cyklem produkcyjnym związanym z oceną jakościową szytych spodni, przy czym każda sztuka musiała być przez badaną oceniona z obu stron, a więc wywijana na drugą stronę dla oceny szwów, przycinania nici, oznakowywania błędów. Zdaniem lekarza orzecznika, powtarzalność cyklu przeglądu każdej pary spodni o wadze 700 g, w ilości 540 do 720 sztuk na zmianę roboczą, spełnia kryterium pracy monotypowej z zaangażowaniem obu rąk i skrajnymi ustawieniami nadgarstków przy tych czynnościach.

Dodać warto, że chronometraż przedstawiony w karcie narażenia zawodowego, w zakresie zatrudnienia na stanowisku inspektora wyrobów gotowych, obejmował szczegółowe ustalenia, łącznie z czasem pracy potrzebnym na wykonywanie poszczególnych czynności.

Zarzuty podniesione w podstawie proceduralnej kasacji nie zasługują zatem na uwzględnienie z przyczyn merytorycznych.

Niezależnie od tego, podobnie jak w sprawie oznaczonej sygn. akt II OSK 1816/19, zakończonej wyrokiem NSA z dnia 2 czerwca 2022 r., w której Spółka sformułowała takie same zarzuty kasacyjne w odniesieniu do wyroku WSA oddalającego skargę Spółki na decyzję o stwierdzeniu, u innego pracownika Spółki, choroby zawodowej - zespołu cieśni w obrębie nadgarstka, należy wskazać, że WSA w Warszawie mógł wymienione w proceduralnej podstawie kasacyjnej przepisy K.p.a. naruszyć jedynie w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., czego nie uwzględniono w zarzutach kasacyjnych.

Podobnie zarzut naruszenia art. 235¹ K.p. nie został powiązany z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.

Odnosząc się merytorycznie do materialnej podstawy kasacji stwierdzić należy, że zarzut naruszenia art. 235¹ K.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie nie jest zasadny. Jak wynika z poprzedzających rozważań odnoszących się do procesowej podstawy kasacji, wystąpienie u wnioskodawczyni choroby zespołu cieśni w obrębie nadgarstka oraz wykonywanie pracy w narażeniu na tę chorobę w okresie zatrudnienia na stanowisku inspektora wyrobów gotowych w skarżącej Spółce nie zostało podważone. Ocena o zaistnieniu związku przyczynowego między narażeniem oraz wystąpieniem choroby nie nosi znamion dowolności. Mieści się w granicach domniemania, o którym mowa w art. 2351 K.p., którego to domniemania skarżąca nie obaliła.

W związku z krótkotrwałym zatrudnieniem (6 miesięcy) w firmie [...] Sp. z o.o. i znaczny upływ czasu od tego zatrudnienia (ponad 20 lat), związek rozpoznanej choroby ze sposobem wykonywania pracy w tym zakładzie trafnie uznano za mało prawdopodobny. Natomiast zatrudnienie w firmie [...] S.A., w rzeczywistości od dnia 1 lutego 2018 r., nastąpiło w trakcie postępowania – wniosek został złożony w dniu 19 października 2017 r.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną. Zwrot kosztów postępowania kasacyjnego, w kwocie 240 zł, zasądzono na podstawie art. 204 pkt 1 P.p.s.a.