Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2219/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-04-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Wdowiak Sędziowie Asesor WSA Andrzej Kuna Asesor WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Protokolant Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2006r. sprawy ze skargi H. M. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Z. z siedzibą w T. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] czerwca 2005 r. nr Sp. [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny KORAL Kaszubskie filety śledziowe 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżącego H. M. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Z. z siedzibą w T. kwotę 1 615 (jeden tysiąc sześćset piętnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

H. M. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Z. z siedzibą w T. wniósł skargę na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny KORAL Kaszubskie filety śledziowe R-147621.

Z przedstawionych przez organ akt administracyjnych wynika, iż skarżący w dniu [...] listopada 1998 r. zgłosił do rejestracji w Urzędzie Patentowym RP znak towarowy słowno-graficzny KORAL Kaszubskie filety śledziowe dla towarów w klasie 29 tj. ryby, ryby konserwowane, ryby solone, konserwy rybne, filety rybne, potrawy na bazie ryb, przetwory rybne.

Decyzją z dnia [...] maja 2003 r. Urząd Patentowy RP udzielił prawa ochronnego na ten znak towarowy.

W dniu [...] września 2003 r. pełnomocnik firmy P. Spółka z o.o. z siedzibą w R. wniósł sprzeciw wobec decyzji Urzędu Patentowego o udzieleniu prawa ochronnego na znak towarowy KORAL Kaszubskie filety śledziowe.

W sprzeciwie zarzucił, że prawo ochronne na kwestionowany znak towarowy zostało udzielone z naruszeniem art. 8 pkt 1 i 2 oraz art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych, a także art. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.

W uzasadnieniu sprzeciwu stwierdził, że decyzja o udzieleniu prawa ochronnego na sporny znak towarowy jest wadliwa i niezgodna ze stanem prawnym, gdyż została wydana z pominięciem prawomocnych wyroków sądowych, tj. wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] czerwca 2000 r. sygn. akt [...] oraz wyroku Sądu Najwyższego z dnia [...] maja 2003 r. sygn. akt [...] w sprawie nakazania uprawnionemu ze spornego prawa ochronnego naruszania praw firmy P. do znaku towarowego Kaszubskie P. [...]. Ponadto zgłoszenie do ochrony znaku towarowego KORAL Kaszubskie filety śledziowe jest próbą przechwycenia przez uprawnionego ze spornego prawa reputacji jaką cieszy się znak Kaszubskie P., a tym samym jest działaniem nagannym, sprzecznym z dobrymi obyczajami stanowiącymi uznaną powszechnie część zasad współżycia społecznego, a także jest czynem nieuczciwej konkurencji. Produkowane przez firmę P. nieprzerwanie od 1990 r. filety śledziowe oznaczone elementem słownym KASZUBSKIE cieszą się bowiem wysokim uznaniem nie tylko wśród konsumentów lecz również ekspertów, co zostało potwierdzone licznymi nagrodami i wyróżnieniami (m.in. dyplomem Kapituły Polskiego Godła Promocyjnego Teraz Polska, certyfikatem uprawniającym do oznaczania wyrobu znakiem jakości Q z 1997 r., certyfikatem konsumenckiego znaku jakości Q).

Prawo ochronne na sporny znak towarowy zostało udzielone także z naruszeniem dóbr osobistych Spółki P., jak również narusza jej prawa majątkowe, tj. prawo ochronne na znak towarowy Kaszubskie P.

Znak towarowy KORAL Kaszubskie filety śledziowe jest ponadto podobny do znaku Kaszubskie P. w stopniu stwarzającym niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd odbiorców co do źródła pochodzenia towarów. Oba znaki przeznaczone są bowiem do oznaczania jednorodzajowych towarów w klasie 29. Znaki te są podobne zarówno w warstwie słownej, ze względu na obecność w obu znakach wyróżniającego i wspólnego elementu KASZUBSKIE, jak i w warstwie graficznej ze względu na identyczne rozmieszczenie poszczególnych elementów w obu znakach oraz zastosowaną kolorystykę z użyciem kolorów: niebieskiego, białego, czerwonego, żółtego i zielonego.

Wobec uznania sprzeciwu za bezzasadny przez uprawnionego z prawa ochronnego, na podstawie art. 247 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej, Urząd Patentowy przekazał sprawę do rozpatrzenia w trybie postępowania spornego, jako sprawę o unieważnienie prawa ochronnego na przedmiotowy znak towarowy.

Uprawniony z prawa ochronnego na znak towarowy KORAL Kaszubskie filety śledziowe odnosząc się do powołanych przez pełnomocnika Spółki P. w sprzeciwie wyroków sądowych podniósł, że Sąd Apelacyjny w [...] w wyroku z dnia [...] czerwca 2000 r. nakazał mu zaprzestanie oznaczania wyrobów znakiem "Kaszubskie" i to tylko w odniesieniu do towarów pod nazwą filety śledziowe, podczas gdy udzielone prawo ochronne dotyczy znaku słowno-graficznego KORAL Kaszubskie filety śledziowe. Wobec powyższego, zdaniem uprawnionego, sąd nie zakazał mu używania znaku towarowego KORAL Kaszubskie filety śledziowe. Uprawniony ze spornego prawa podniósł również, że nieuzasadniony jest zarzut udzielenia prawa ochronnego na sporny znak towarowy z naruszeniem praw osobistych i majątkowych Spółki wnoszącej sprzeciw albowiem w niczym nie została naruszona renoma Spółki P. Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o znakach towarowych uprawniony z prawa ochronnego podniósł, że porównując znaki towarowe należy brać pod uwagę wszystkie elementy występujące w obu znakach, jak również, że przy ocenie podobieństwa znaków słowno-graficznych nie można dokonywać oceny jednego słowa i na nim się tylko opierać. Dokonując analizy porównawczej obu znaków uprawniony stwierdził, że jedynym wspólnym elementem występującym w obu znakach jest wyraz "kaszubskie", jak również, że wyróżniającymi elementami w obu znakach są wyrazy P. i KORAL, gdyż etykiet z wyrazem "kaszubskie" używa szereg liczących się przedsiębiorstw w branży rybnej w różnych układach uznając, że jest to słowo popularne i nie może być przypisane tylko jednemu przedsiębiorcy. Uprawniony podniósł także, że w praktyce Urzędu Patentowego dopuszcza się rejestrację znaków towarowych z takim samym jednym wyrazem. Powołał się też na to, że Urząd Patentowy udzielił prawo ochronne na znak towarowy zawierający słowo Kaszubskie także na rzecz innych podmiotów m.in. na rzecz Spółki z o.o. B. z siedzibą w T., również dla towarów w klasie 29.

Na rozprawie przed Urzędem Patentowym w dniu [...] czerwca 2005 r. pełnomocnik Spółki P. podtrzymał twierdzenia zawarte w sprzeciwie wnosząc o unieważnienie prawa ochronnego na sporny znak towarowy. Ponadto, powołując się na prawomocne wyroki zapadłe w postępowaniu sądowym, podniósł, że wiążą one nie tylko strony i sąd które je wydał, ale także inne organy państwowe przedkładając na tę okoliczność do akt sprawy kserokopię strony komentarza kodeksu postępowania administracyjnego do art. 365 kpc. Dodatkowo pełnomocnik Spółki P. przedłożył do akt sprawy kserokopię artykułu z Rzeczpospolitej z dnia [...] kwietnia 2003 r., dotyczącego innego wyroku Sądu Najwyższego, na okoliczność potwierdzenia renomy znaku towarowego Kaszubskie P., a także katalog firmy real oraz pismo z dnia [...] kwietnia 2004 r. na potwierdzenie występowania pomyłek, co do źródła pochodzenia towarów oznaczonych porównywanymi znakami towarowymi.

Pełnomocnik uprawnionego z prawa ochronnego wnosił o oddalenie sprzeciwu podtrzymując argumenty przedstawione w odpowiedzi na sprzeciw. Odnosząc się do powołanego przez pełnomocnika Spółki P. art. 365 § 1 kpc powołał się na wyrok Sądu Najwyższego z dnia [...] maja 2000 r. Ponadto podniósł, że słowo KASZUBSKIE - stanowiące jedyny wspólny element w porównywanych znakach - jest oznaczeniem ogólnoinformacyjnym, powszechnie znanym, które wiąże się z nazwą regionu i wskazuje, że dany produkt jest dobry. Poza tym słowem, pozostałe elementy takie jak: grafika, układ słów, treść i fonetyka w porównywanych znakach są odmienne. Podkreślił też, że nie można mówić o renomie znaku Kaszubskie, ale o renomie znaku Kaszubskie P. Słowo KASZUBSKIE jest natomiast elementem informacyjnym i nie może być przyznane jednej osobie, ponieważ stanowi dobro wspólne regionu.

Urząd Patentowy decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. unieważnił prawo ochronne na znak towarowy KORAL Kaszubskie filety śledziowe.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że zgodnie z art. 246 ustawy Prawo własności przemysłowej każdy może wnieść umotywowany sprzeciw wobec prawomocnej decyzji Urzędu Patentowego o udzieleniu prawa ochronnego w ciągu 6 miesięcy od opublikowania w Wiadomościach Urzędu Patentowego informacji o udzieleniu prawa. Sprzeciw jest bowiem powszechnym środkiem prawnym służącym każdej osobie, która nie musi wykazywać interesu prawnego we wszczęciu tego postępowania.

Odnosząc się merytorycznie do sprzeciwu Urząd Patentowy stwierdził, że w sprawie tej zachodziły przesłanki uzasadniające unieważnienie prawa ochronnego na sporny znak towarowy.

Podkreślono przy tym, że znak towarowy KORAL Kaszubskie filety śledziowe został zgłoszony do ochrony w dniu [...] listopada 1998 r., a więc zgodnie z art. 315 ust. 3 ustawy Prawo własności przemysłowej, podstawę oceny ustawowych warunków wymaganych do uzyskania ochrony stanowiły przepisy ustawy o znakach towarowych.

W ocenie Urzędu Patentowego prawo ochronne na sporny znak towarowy zostało udzielone z naruszeniem art. 9 ust. 1 pkt 1 oraz art. 8 pkt 1 ustawy o znakach towarowych.

Urząd Patentowy wskazał, że znaki towarowe KORAL Kaszubskie filety śledziowe i Kaszubskie P. przeznaczone są do oznaczania tego samego rodzaju towarów w klasie 29. Towary te należą do grupy towarów tzw. "mało angażujących"' przy zakupie których odbiorcy nie poświęcają z reguły wiele uwagi, albowiem są to produkty spożywcze codziennego użytku, względnie tanie i często kupowane. Nadto są to towary dostępne w tych samych punktach sprzedaży, które na półkach umieszczone są obok siebie. Zdaniem organu znaki te są do siebie podobne w stopniu, o którym mowa w art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o znakach towarowych, gdyż postrzegane jako całość, przy uwzględnieniu ogólnego wrażenia jakie wywołują u przeciętnego odbiorcy, wykazują taki stopień podobieństwa, który w rezultacie istnienia podobieństwa towarów może doprowadzić do konfuzji w obrocie. Podobieństwo to nie jest przy tym jedynie wynikiem użycia w obu znakach wspólnego elementu słownego "kaszubskie". Na mylące podobieństwo porównywanych znaków składa się: zbliżony kształt i wielkość etykiet, takie samo rozmieszczenie napisów oraz taka sama gama kolorystyczna z dominacją kolorów niebieskiego, białego i czerwonego.

Ponadto oceniając stopień podobieństwa porównywanych znaków Urząd Patentowy wskazał, że znak towarowy Kaszubskie P. był wielokrotnie nagradzany i wyróżniany zyskując renomę i uznanie klientów, a im bardziej znany (renomowany) jest znak z wcześniejszym pierwszeństwem tym niebezpieczeństwo mylenia znaków przez odbiorców jest większe.

Podobieństwo oznaczeń powodujące ryzyko wywołania konfuzji wśród odbiorców jest przy tym stanem potencjalnym, a zatem nie jest wymagane wykazanie zaistnienia rzeczywistych pomyłek. Jeśli jednak dowód wystąpienia takich pomyłek istnieje, jak to ma miejsce w rozpatrywanej sprawie, o czym świadczą przedłożone do akt sprawy oświadczenia konsumentów, zwiększa to stopień niebezpieczeństwa wprowadzenia przeciętnego konsumenta w błąd co do źródła pochodzenia towarów.

Urząd Patentowy stwierdził też, że prawo ochronne na sporny znak towarowy zostało udzielone z naruszeniem zasad współżycia społecznego, a więc przesłanki określonej w art. 8 pkt 1 ustawy o znakach towarowych.

W ocenie Urzędu Patentowego zgłaszając do ochrony znak towarowy podobny do znaku towarowego Spółki P. uprawniony ze spornego prawa zamierzał w ten sposób w zawoalowanej formie czerpać korzyści z cudzej renomy, co stoi w sprzeczności z zasadami współżycia społecznego.

Urząd Patentowy wskazał przy tym, że rozpoznając tę sprawę miał na uwadze zapadłe wyroki sądowe, jednakże dokonał własnych ustaleń w oparciu o przepisy ustawy o znakach towarowych określające ustawowe warunki wymagane do uzyskania prawa ochronnego.

Urząd Patentowy uznał natomiast za nieuzasadniony zarzut sprzeciwu, iż prawo ochronne na sporny znak towarowy zostało udzielone z naruszeniem art. 8 pkt 2 ustawy o znakach towarowych, tj. z naruszeniem praw osobistych i majątkowych Spółki P.

W skardze na tę decyzję wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pełnomocnik skarżącego zarzucił organowi naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania.

W uzasadnieniu skargi wskazał, że rozpatrując podobieństwo znaków należy brać pod uwagę znaki w całości, a więc w trzech płaszczyznach; fonetycznej, znaczeniowej i wizualnej.

Dokonując oceny spornych znaków towarowych na płaszczyźnie wizualnej należy stwierdzić, że znak towarowy KORAL Kaszubskie filety śledziowe jest znakiem słowno-graficznym o określonym układzie graficznym oraz kolorystyce, zaś umieszczony zestaw wyrazów jest czteroczłonowy.

Przeciwstawiony znak towarowy Kaszubskie P. jest natomiast znakiem słowno-graficznym o odmiennej grafice i układzie graficznym, zaś umieszczony zestaw wyrazów jest dwuczłonowy.

Fonetyka obu znaków jest także odmienna. Występuje wprawdzie jeden człon taki sam w obu znakach, ale człon ten w postaci wyrazu KASZUBSKIE nie może stanowić wyróżnika w znaku towarowym przypisanego danemu przedsiębiorstwu, gdyż jest to wyraz ogólnoinformacyjny stanowiący przymiotnik znanego regionu Kaszuby.

Rozpatrując oba znaki na płaszczyźnie znaczeniowej również należy stwierdzić, że oba znaki są odmienne. Znak KORAL Kaszubskie filety śledziowe jednoznacznie podaje, że występują kaszubskie filety śledziowe przedsiębiorstwa K., zaś znaczenie drugiego znaku stanowi, że występują wyroby kaszubskie ale przedsiębiorstwa P. Przedsiębiorstwa w sposób jednoznaczny są w przedmiotowych znakach towarowych przedstawione w formie ich identyfikacji tj. Koral i P.

Pełnomocnik skarżącego powołał się przy tym na art. 14 ustawy o znakach towarowych.

Podkreślił też, że w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego przeciętny odbiorca towarów kładzie nacisk na pierwsze litery znaku, a te w obu znakach są zupełnie odmienne bowiem jeden znak rozpoczyna się od wyrazu KORAL zaś drugi od wyrazu P. Występujący w obu znakach towarowych wyraz "kaszubskie" nie stanowi natomiast odróżnienia jednego producenta od drugiego. Kształt etykiet w przedmiotowych znakach towarowych wynika z kolei z opakowania, w którym występują towary rybne, przy czym dolna część jak i górna etykiet jest zróżnicowana. W obu znakach towarowych nie występuje też takie samo rozmieszczenie napisów, bowiem w jednej etykiecie słowo KASZUBSKIE napisane jest pośrodku i obniżone w kierunku dolnej części etykiety, zaś w drugiej etykiecie wyraz ten rozpoczyna się od prawego boku etykiety, a na końcu wyrazu występuje element graficzny w postaci kotwicy, która nie występuje w pierwszej etykiecie. Etykiety z wyrazem KASZUBSKIE używa ponadto szereg liczących się przedsiębiorstw w branży rybnej w różnych układach uznając, że jest to słowo popularne, ogólnoinformacyjne stanowiące nazwę regionu i nie może być przypisane tylko jednemu przedsiębiorcy.

Samo słowo KASZUBSKIE nie kojarzy się z przedsiębiorstwem, lecz z regionem i dlatego występuje wraz z innymi elementami w obu znakach towarowych. Ponadto z takim samym słowem Kaszubskie, udzielona została przez Urząd Patentowy ochrona na znak towarowy słowno-graficzny "PREMIUM FISH B. KASZUBSKIE" na rzecz B. Spółka z o.o. w T.

Pełnomocnik skarżącego powołał się też na wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wydane w sprawach sygn. akt VI SA/Wa 333/05 i 342/05, w których Sąd podzielił stanowisko Urzędu Patentowego odnośnie odmowy udzielenia praw ochronnych na znaki towarowe "kaszubskie" i "po kaszubsku", które przeznaczone były do oznaczania filetów śledziowych i innych przetworów rybnych uznając, że znaki te nie mają dostatecznych znamion odróżniających.

Wskazał też, że sporne znaki nie mają tej samej gamy kolorystycznej, a dominacja koloru niebieskiego występuje prawie we wszystkich etykietach oznaczających towary jakim są ryby.

Odnośnie przedstawionej przez pełnomocnika Spółki P. oferty handlowej firmy real nr [...], z której wynikało, że w dziale ryby umieszczono towar firmy P., zaś w tytule podano Kaszubskie filety śledziowe Koral, pełnomocnik skarżącego wskazał, że była to pomyłka techniczna przy składaniu gazetki. Powołał się przy tym na pismo firmy real, że nie otrzymała żadnych sygnałów od klientów dotyczących przypadków mylenia produktów oznaczanych znakami towarowymi Koral i P.

Pełnomocnik skarżącego stwierdził ponadto, że powoływanie się w tej sprawie na wyroki wydane w postępowaniu cywilnym jest niewłaściwe. Wyroki te dotyczą bowiem oznaczenia towarów pod nazwą filety śledziowe znakiem "Kaszubskie". Nie dotyczą natomiast znaku towarowego KORAL Kaszubskie filety śledziowe. Znak towarowy słowno-graficzny KORAL Kaszubskie filety śledziowe nie jest znakiem "Kaszubskie" i przypisany jest do oznaczania towarów takich jak: ryby, ryby konserwowane, ryby solone, konserwy rybne, filety rybne, potrawy na bazie ryb, przetwory rybne.

Zarzucił, też że Urząd Patentowy nie ocenił jaki wpływ na treść wydanego orzeczenia miały wyroki wydane w postępowaniu cywilnym.

Ponadto zarzucił, że Urząd Patentowy uznał uzyskane wyróżnienia przez Spółkę P. jako renomę znaku towarowego nie precyzując o jaki znak towarowy chodzi.

Pełnomocnik skarżącego stwierdził też, że oświadczenia klientów, stanowiące załączniki do sprzeciwu, a które miały wpływ na treść rozstrzygnięcia, nie były prawdziwe i zostały wymuszone na potrzeby procesów sądowych prowadzonych przez Spółkę P.

Na potwierdzenie tego załączył do skargi jako dowód oświadczenie P. I. W. z dnia [...] października 2005 r.

Według pełnomocnika skarżącego sporne prawo ochronne nie narusza także zasad współżycia społecznego oraz praw majątkowych osób trzecich. Umieszczenie w znaku elementów informacyjnych, czy też powszechnie znanych i uznawanych przez producentów jak i odbiorców towarów nie stanowi bowiem naruszenia praw majątkowych osób trzecich.

Znak towarowy KORAL Kaszubskie filety śledziowe nie narusza więc w żaden sposób powołanych w sprzeciwie przez Spółkę P. przepisów ustawy o znakach towarowych.

Urząd Patentowy w odpowiedzi ma skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się do zarzutów skargi wskazał, że dokonał prawidłowej oceny podobieństwa znaków towarowych albowiem zgodnie z obowiązującymi regułami oceniał podobieństwo znaków towarowych w ich całokształcie według cech wspólnych, a nie według występujących w nich różnic. Dokonując oceny podobieństwa porównywanych znaków miał na względzie, że nabywca towarów -zwłaszcza codziennego użytku, do oznaczenia których przeznaczone są te znaki -rzadko ma możliwość bezpośredniego porównania znaków a więc musi zaufać niedoskonałemu wizerunkowi znaku zachowanemu w pamięci, jak również nie dokonuje szczegółowej analizy znaków, lecz skupia się na głównych i zbieżnych elementach porównywanych znaków.

Podniósł ponadto, że powołanie się przez pełnomocnika skarżącego na art. 14 ust. 1 ustawy o znakach towarowych jest nietrafne, gdyż przepis ten nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie. Z brzmienia tego przepisu wynika bowiem, iż ma on zastosowanie w postępowania zgłoszeniowym przed Urzędem Patentowym w sprawie rejestracji znaku towarowego lub odnosi się do używania znaku towarowego niezarejestrowanego.

Okoliczność, że Urząd Patentowy udzielił ochrony na znak towarowy słowno-graficzny Premium Fish B. Kaszubskie na rzecz innej firmy, jak również to, że oznaczenie KASZUBSKIE jest używane przez szereg przedsiębiorców nie może natomiast wpłynąć na dokonanie odmiennych ustaleń w przedmiotowej sprawie, albowiem każda sprawa jest rozpatrywana indywidualnie w jej konkretnych uwarunkowaniach. Ponadto sama okoliczność udzielenia ochrony na znak towarowy nie wyklucza możliwości uruchomienia instytucji unieważnienia prawa ochronnego na ten znak towarowy.

Powoływanie się przez stronę skarżącą w niniejszej sprawie na rozstrzygnięcia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w sprawach sygn. akt VI SA/Wa 333/05 i VI SA/Wa 342/05 jest także nietrafne, gdyż inny był stan faktyczny i prawny w tych sprawach.

Urząd Patentowy podkreślił ponadto, że rozpatrzył przedmiotową sprawę w granicach żądania sprzeciwiającego się Spółki P. i w oparciu o podstawy prawne wskazane w sprzeciwie, tj. art. 8 pkt 1 i 2 oraz art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o znakach towarowych. Zapadłe wyroki sądowe miały natomiast o tyle znaczenie w niniejszej sprawie, że Urząd Patentowy podobnie jak sąd również dokonał porównania zarejestrowanych znaków towarowych, które jak wykazało postępowanie dowodowe, były używane przez strony niniejszego postępowania.

W konkluzji Urząd Patentowy stwierdził, że w zaskarżonej decyzji ustalił stan faktyczny sprawy w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazując okoliczności mające istotne znaczenie w sprawie, a także wszechstronnie rozpatrzył i ocenił materiał dowodowy zgromadzony w sprawie.

Pełnomocnik skarżącego w piśmie procesowym z dnia [...] marca 2006 r. ustosunkował się do stanowiska Urzędu Patentowego zawartego w odpowiedzi na skargę powtarzając argumentację przedstawioną wcześniej w skardze. Powołał się ponadto na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego wydane w sprawach sygn. akt II GSK 388/05 i II GSK 389/05 dotyczące znaków towarowych KASZUBSKIE i PO KASZUBSKU podkreślając, że nie można wywodzić renomy znaku ze słowa ogólnoinformacyjnego, jakim jest słowo "kaszubskie".

Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 21 marca 2005 r. strony podtrzymały swoje dotychczasowe stanowiska.

Pełnomocnik uczestnika postępowania Spółki P. w załączniku do protokołu rozprawy poparł argumentację przedstawioną przez Urząd Patentowy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zarzucił ponadto, że pełnomocnik skarżącego nie sprecyzował w skardze jakie przepisy prawa materialnego zostały naruszone przy rozpoznaniu niniejszej sprawy oraz na czym polegało naruszenie przez organ przepisów prawa procesowego. Powołując się na art. 106 § 3 ustawy-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wniósł o pominięcie dowodów załączonych do skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, w oparciu o przepis art. 106 § 3 ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił wnioski dowodowe zgłoszone przez pełnomocnika skarżącego w skardze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sądy administracyjne powołane są do badania legalności, czyli zgodności zaskarżonych decyzji lub postanowień z przepisami prawa materialnego i przepisami postępowania, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania decyzji lub postanowienia.

Sąd administracyjny nie bada natomiast celowości, czy też słuszności zaskarżonego aktu.

Skarga wniesiona przez H. M. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Z. z siedzibą w T. zasługuje na uwzględnienie, gdyż Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja Urzędu Patentowego RP z dnia [...] czerwca 2005 r. została wydana z naruszeniem art. 8 pkt 1 oraz art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych (Dz. U. nr 5 poz. 17 z późn. zm.) w zw. z art. 315 ust. 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2001 r. Nr 49 poz. 508 z późn. zm.).

Z uwagi na to, że znak towarowy KORAL Kaszubskie filety śledziowe został zgłoszony do rejestracji w dniu [...] listopada 1998 r., więc na podstawie art. 315 ust. 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej, w sprawie tej do oceny ustawowych warunków wymaganych do uzyskania prawa ochronnego zastosowanie miały przepisy ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych.

Urząd Patentowy, w oparciu o art. 247 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej, rozpoznał sprawę o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy KORAL Kaszubskie filety śledziowe w trybie postępowania spornego, w związku z wniesieniem sprzeciwu przez Spółkę P. wobec prawomocnej decyzji o udzieleniu prawa ochronnego oraz uznaniu sprzeciwu przez uprawnionego z prawa ochronnego za bezzasadny.

Spółka P. oparła sprzeciw na zarzucie naruszenia art. 8 pkt 1 i 2 oraz art. 9 ust. 1 pkt 1 i ustawy o znakach towarowych, a także art. 3 ustawy z dnia kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji powołując się na uzyskane z wcześniejszym pierwszeństwem prawo do znaku towarowego słowno-graficznego Kaszubskie P., także dla towarów w klasie 29.

Urząd Patentowy unieważnił prawo ochronne na sporny znak towarowy podstawie art. 8 pkt 1 i art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o znakach towarowych w zw. z art. 315 ust. 3 ustawy Prawo własności przemysłowej.

Urząd Patentowy uznał, że znak towarowy słowno-graficzny KORAL Kaszubskie filety śledziowe jest podobny do znaku towarowego słowno-graficznego Kaszubskie P. w stopniu, o którym mowa w art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o znakach towarowych. Porównywane znaki postrzegane jako całość, przy uwzględnieniu ogólnego wrażenia jakie wywołują u przeciętnego odbiorcy, wykazują bowiem w ocenie organu taki stopień podobieństwa, który w rezultacie istnienia podobieństwa towarów może doprowadzić do konfuzji w obrocie. Urząd Patentowy podkreślił przy tym, że znaki te przeznaczone są do oznaczania tego samego rodzaju towarów.

Art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o znakach towarowych stanowi, że niedopuszczalna jest rejestracja znaku dla towarów tego samego rodzaju jeżeli jest on podobny w takim stopniu do znaku towarowego zarejestrowanego na rzecz innego przedsiębiorstwa, że w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego mógłby wprowadzić w błąd odbiorców co do pochodzenia towaru.

Stosownie do tego przepisu, przeszkodę do rejestracji stanowi więc prawo z rejestracji znaku towarowego z wcześniejszym pierwszeństwem.

Podobieństwo znaków ocenia się natomiast według kryterium niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów.

Na niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd odbiorców co do pochodzenia towaru składa się podobieństwo towarów i podobieństwo oznaczeń.

Jest faktem bezspornym w tej sprawie, że sporne znaki towarowe zostały zarejestrowane dla tego samego rodzaju towarów w kl. 29.

W ocenie Sądu znak towarowy słowno-graficzny zarejestrowany na rzecz skarżącego różni się jednak w zasadniczy sposób od znaku towarowego słowno-graficznego zarejestrowanego na rzecz uczestnika postępowania, a więc nie zachodzi ryzyko, że w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego mogą wprowadzić w błąd odbiorców co do pochodzenia towaru.

Znaki te należy porównywać w takiej postaci w jakiej zostały zarejestrowane, przy uwzględnieniu wszystkich składających się na nie elementów. Należy przy tym pamiętać, że przy ocenie podobieństwa znaków towarowych słowno-graficznych zasadnicze znaczenie mają elementy słowne (takie stanowisko wyraził m. in. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 1 lutego 2001 r. I CKN 1128/98). W warstwie słownej znaku mieści się bowiem z reguły informacja o przeznaczeniu towaru i ta jego postać sprzyja łatwości postrzegania oraz przyswajania go przez odbiorców. Siła oddziaływania części słownej znaku słowno-graficznego pozostaje jednakże w ścisłej zależności od tego, czy elementom słownym znaku właściwa jest cecha wyróżniająca, mająca walor identyfikujący wytwórcę towaru. Elementów słownych o charakterze ogólnoinformacyjnym nie bierze się więc pod uwagę przy ocenie podobieństwa znaków słowno-graficznych. Takimi elementami słownymi o charakterze ogólnoinformacyjnym w znaku skarżącego są wyrazy "kaszubskie", "filety" i "śledziowe", natomiast w znaku uczestnika postępowania wyraz "kaszubskie".

Urząd Patentowy porównując obydwa znaki uznał, że dominującym elementem słownym w obu znakach towarowych jest słowo "kaszubskie".

Słowu "kaszubskie" użytemu w tych znakach nie można jednak przypisać znamion odróżniających, a tym samym ten element słowny nie stwarza niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd odbiorców, co do pochodzenia towarów. Element słowny "kaszubskie" stanowi wyłącznie jeden z członów tych dwóch znaków towarowych i jako taki nie może być oceniany odrębnie jako element główny, który przesądza o istocie całego znaku. Element ten wskazuje na pewne właściwości towaru, w tym przypadku na pochodzenie geograficzne.

Jak stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 14 lipca 2005 r. w sprawie VI SA/Wa 333/05 oznaczenie KASZUBSKIE nie posiada zdolności odróżniającej, albowiem jest to oznaczenie słowne pozbawione jakichkolwiek elementów fantazyjnych, posiadające jedynie charakter informacyjny, wskazujący na miejsce produkcji towarów zgłaszającego i nie spełnia funkcji odróżniającej w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego. Taki element słowny nie ma więc cech, które pozwoliłyby zindywidualizować dany towar na rynku wśród towarów tego samego rodzaju, ale pochodzących z różnych przedsiębiorstw.

Elementami słownymi, które należy brać pod uwagę przy ocenie podobieństwa znaków towarowych KORAL Kaszubskie filety śledziowe oraz Kaszubskie P. są więc wyrazy "Koral" i "P.". Między tymi elementami słownymi nie występuje natomiast żadne podobieństwo, które stwarzałoby niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów. Te elementy słowne różnią się bowiem w sposób zasadniczy, stanowią nazwy firm i wskazują na producentów od których pochodzą dane produkty.

Elementy graficzne w obydwu porównywalnych znakach towarowych także nie są podobne w stopniu stwarzającym niebezpieczeństwo konfuzji.

W znaku skarżącego w górnej środkowej części logo firmy umieszczone jest w elipsie o podwójnym obramowaniu, a po bokach umieszczone są symetrycznie charakterystyczne wstęgi. Poniżej, z lewej strony napisu "Kaszubskie filety śledziowe" umieszczona jest pochylona kotwica owinięta liną.

W znaku uczestnika postępowania logo firmy umieszczone jest także w górnej środkowej części w elipsie. Napis "Kaszubskie" umieszczony jest jednak poniżej pośrodku, a pod nim znajduje się charakterystyczny motyw kwiatowy, który umieszczany jest często na różnych wyrobach np. na wyrobach ceramicznych oraz na wyrobach lnianych jako wzór haftu.

Występująca w obydwu znakach gama kolorystyczna oraz rozmieszczenie kolorów na etykietach także nie budzą w ocenie Sądu skojarzeń między tymi dwoma znakami, które stwarzałyby niebezpieczeństwo ewentualnych pomyłek.

Należy przy tym wyraźnie podkreślić, że podobieństwo znaków, o którym mowa w art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o znakach towarowych nie jest kategorią samodzielną, lecz służy określonemu celowi, a mianowicie wyeliminowaniu przez odmowę rejestracji, znaku który mógłby w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego wprowadzać w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów. Ocena podobieństwa oznaczeń powinna być zawsze dokonywana z punktu widzenia przeciętnego odbiorcy (konsumenta) towarów.

Porównując więc te przeciwstawne znaki towarowe, posiłkując się przyjętą przez doktrynę i orzecznictwo w ocenie podobieństw zasadą ogólnego wrażenia jakie znaki wywierają na przeciętnego odbiorcę, Sąd uznał, że w rozważanym przypadku niebezpieczeństwo pomyłek nie występuje.

O niebezpieczeństwie pomyłek nie może przesądzać przedstawiona przez uczestnika postępowania, w toku postępowania spornego, gazetka reklamowa firmy real oraz oświadczenia dwóch konsumentów.

W ocenie Sądu w sprawie tej nie doszło także do naruszenia art. 8 pkt 1 ustawy o znakach towarowych.

Art. 8 pkt 1 ustawy o znakach towarowych stanowi, że niedopuszczalna jest rejestracja znaku, który jest sprzeczny z obowiązującym prawem lub zasadami współżycia społecznego.

Zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym w doktrynie i orzecznictwie należy z punktu widzenia tego przepisu oceniać zgodność z prawem i zasadami współżycia społecznego samego znaku, jego treści i formy przedstawieniowej, a tylko wyjątkowo brać pod uwagę element zachowania się zgłaszającego.

Urząd Patentowy stwierdził, że sporne prawo ochronne zostało udzielone z naruszeniem przepisu art. 8 pkt 1 ustawy o znakach towarowych, gdyż zgłaszając do ochrony znak towarowy podobny do znaku towarowego Spółki P. uprawniony ze spornego prawa zamierzał w zawoalowanej formie czerpać korzyści z renomy znaku Kaszubskie P., co stoi w sprzeczności z zasadami współżycia społecznego. Zgłoszenie do rejestracji znaku towarowego KORAL Kaszubskie filety śledziowe było więc próbą wykorzystania renomy znaku Spółki P.

W ocenie Sądu sam fakt zgłoszenia do rejestracji spornego znaku towarowego słowno-graficznego KORAL Kaszubskie filety śledziowe nie świadczy jednak o zgłoszeniu tego znaku do rejestracji w złej wierze, w celu wykorzystania renomy znaku Spółki P. Sporne znaki różnią się bowiem w sposób istotny i nie zachodzi niebezpieczeństwo wprowadzenia odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów. Nie ma więc w tej sytuacji podstaw do zarzucenia skarżącemu naganności postępowania.

Urząd Patentowy oceniając w toku postępowania spornego zdolność ochronną znaku towarowego KORAL Kaszubskie filety śledziowe nie był związany wyrokami zapadłymi przed sądami powszechnymi w sprawach sygn. akt [...] i [...] o nakazanie skarżącemu zaprzestania naruszania praw uczestnika postępowania do znaku towarowego Kaszubskie P. Urząd Patentowy uprawniony był do dokonania w niniejszej sprawie samodzielnych ustaleń w oparciu o przepisy ustawy o znakach towarowych określające ustawowe warunki wymagane do uzyskania prawa ochronnego.

W ocenie Sądu Urząd Patentowy dokonując tych ustaleń naruszył przepisy art. 8 pkt 1 i art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o znakach towarowych.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 152 oraz art. 200 w zw. z art. 205 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz 1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.