Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 1511/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2004-09-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Dnia 28 września 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Stahl, Sędziowie: Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, p.o. sędziego WSA Arkadiusz Blewązka (spr.), Protokolant asystent sędziego Dominika Janicka, po rozpoznaniu w dniu 14 września 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi Z. H., M. H., J. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zwrotu nieruchomości oddala skargę. -


UZASADNIENIE

Sygn. akt II SA/Łd 1511 / 02

U Z A S A D N I EN I E

Decyzją Nr [...] z dnia [...] Wojewoda [...] na podstawie przepisu art. 138 par. l pkt l ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania J. i M. małżonków H. od decyzji Starosty [...], wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej z dnia [...], znak: [...] orzekającej o odmowie zwrotu nieruchomości położonej w Z. przy ulicy A 25a, oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr 181/1 o powierzchni 0,6949 ha, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję

W uzasadnieniu powyższej decyzji organ odwoławczy podał, iż aktem notarialnym Rep. A Nr [...] sporządzonym w dniu [...] została "nabyta na rzecz Państwa" nieruchomość położona w Z. przy ulicy A 25a, oznaczona jako działka numer 181/1 o powierzchni 0,6949 ha, w celu realizacji planowych zadań budownictwa mieszkaniowego. Właścicielami wyżej wymienionej nieruchomości byli J. i M. małżonkowie H.

Z wnioskiem o zwrot wykupionej nieruchomości wystąpili J. i M. małżonkowie H. podając jako podstawę swojego żądania art. 136 ustawy o gospodarce nieruchomościami z dnia 21 sierpnia 1997 roku (Dz. U. z 2000 roku, Nr 46, poz. 543 ze zm.).

Decyzją Nr [...] z dnia [...] wydaną przez Starostę [...] wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej orzeczono o odmowie zwrotu przedmiotowej nieruchomości.

W uzasadnieniu decyzji Starosta [...] wskazał, iż "nabycie przez Państwo" nieruchomości położonej w Z. przy ulicy A 25a nastąpiło na podstawie umowy kupna – sprzedaży zawartej po wejściu w życie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 roku o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1985 roku, Nr 22, poz. 99 ze zm.), co zdaniem Starosty w związku z treścią art. 216 obowiązującej ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami, powoduje niedopuszczalność drogi administracyjnej do ubiegania się o odzyskanie tytułu własności przez poprzedniego właściciela.

Od powyższej decyzji J. i M. małżonkowie H. złożyli odwołanie, w którym wnosząc jej zmianę i orzeczenie zwrotu nieruchomości, podnieśli, że nieruchomość została wykupiona z przeznaczeniem pod budownictwo wielorodzinne, a cel ten nie został zrealizowany. Tym samym nieruchomość powinna być zwrócona.

Rozpatrując złożone odwołanie oraz całość materiału dowodowego organ odwoławczy stwierdził, iż zagadnienia dotyczące zwrotu wywłaszczonych nieruchomości uregulowane zostały w dziale III rozdziale 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z art. 136 – 142 wyżej wymienionej ustawy, instytucja zwrotu obejmuje nieruchomości, których własność przeszła na rzecz Skarbu Państwa na podstawie indywidualnej decyzji administracyjnej, kończącej postępowanie wywłaszczeniowe. Ponadto, zgodnie z art. 216 powyższej ustawy – przepisy dotyczące zwrotu wywłaszczonych nieruchomości, stosuje się także do tych nieruchomości, które zostały "przejęte lub nabyte przez Państwo" na podstawie aktów prawnych wymienionych w tym przepisie. W treści art. 216 obowiązującej ustawy o gospodarce nieruchomościami nie wymienia się jako podstawy prawnej zwrotu nieruchomości "nabytych na rzecz Państwa" w trybie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 roku. Przepisy ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 roku regulujące wywłaszczenie nieruchomości, a w szczególności art. 53 ust. l (według pierwotnego tekstu), stosują zasadę, w myśl której wywłaszczenie może nastąpić "tylko wówczas, gdy nieruchomość nie może być nabyta w drodze umowy". Ustawa nie zawiera żadnych szczególnych przepisów dotyczących treści i formy umowy kupna nieruchomości, a wobec tego w pełnym zakresie miały do niej zastosowanie przepisy prawa cywilnego, a wpis do księgi wieczystej nowego podmiotu własności wywierał te same skutki, co w każdym innym przypadku.

W ocenie organu nieruchomość, o zwrot której ubiegają się J. i M. małżonkowie H., została "nabyta na rzecz Państwa" dobrowolną umową cywilnoprawną, na podstawie z art. 8 i art. 13 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 roku o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22, poz. 249 ze zm.). Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem (wyrok NSA z dnia 7 kwietnia 1998 roku w sprawie sygn. akt II S.A./Łd 416/96, niepublikowany, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 24 września 1992 roku w sprawie III AZP 11/92, opublikowana w OSNC 1993/6/93) poprzedni właściciel nieruchomości zbytej na rzecz Skarbu Państwa w czasie obowiązywania ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 roku o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości nie może żądać jej zwrotu. Nie ma podstaw do zrównania ze sobą – co do niektórych skutków prawnych – umowy o nabycie nieruchomości z decyzją administracyjną o wywłaszczeniu. Umowa o przeniesienie na rzecz Skarbu Państwa lub gminy własności nieruchomości niezbędnej na cele publiczne jest umową kupna – sprzedaży nieruchomości taką samą, jak każda inna tego rodzaju umowa, a wobec tego stosuje się do niej wszystkie przepisy prawa cywilnego i to bez tworzenia szczególnych praw czy też obowiązków dla którejkolwiek ze stron, a to z racji usunięcia z tych przepisów postanowień dyskryminujących lub uprzywilejowujących różne podmioty obrotu cywilnoprawnego. Równość statusu wszystkich uczestników obrotu cywilnoprawnego oznacza, że Skarb Państwa lub gmina, nabywając z zachowaniem przepisanej formy, własność nieruchomości korzystają z takiej samej ochrony własności, jak inne podmioty. Poprzedni właściciel, który zbył nieruchomość na rzecz Skarbu Państwa w drodze umowy cywilnoprawnej w okresie obowiązywania ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 roku nie może, bez szczególnej podstawy prawnej, występować na drogę administracyjną z żądaniem jej zwrotu.

Konkludując organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z przytoczonym powyżej orzeczeniem NSA z dnia 7 kwietnia 1998 roku wydanym w sprawie sygn. akt II SA/Łd 416/96, roszczenie o zwrot nieruchomości w oparciu o przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami nie przysługuje ponieważ stan prawny odnoszący się do wykorzystania umowy cywilnoprawnej przy nabywaniu nieruchomości niezbędnych na cele publiczne powoduje, że nie można takiej nieruchomości traktować jako wywłaszczonej, a to skutkuje niedopuszczalnością wykorzystania drogi administracyjnej do ubiegania się o odzyskanie tytułu własności nieruchomości poprzez jej poprzedniego właściciela. Trafnie zatem organ I instancji odmówił zwrotu nieruchomości.

Powyższa decyzja Wojewody [...], w dniu 3 października 2002 roku została przez Z. H., J. J. i M. H. – spadkobierców zmarłego współwłaściciela przedmiotowej nieruchomości J. H. – zaskarżona do Naczelnego Sadu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi. Skarżące zarzuciły decyzji naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art.136 oraz 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U z 2000 roku, Nr 46, poz. 543 ze zm.) polegające na uznaniu, iż powyższe przepisy nie mogą być stosowane przy ocenie żądania strony skarżącej albowiem przeniesienie własności nieruchomości nastąpiło na drodze umowy cywilnoprawnej, podczas gdy w rzeczywistości nieruchomość została przejęta w trybie wywłaszczenia. Stawiając powyższe zarzuty skarżące wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu l instancji, oraz o zasądzenia kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż zdaniem organów obu instancji Skarb Państwa nabył przedmiotową nieruchomość w drodze umowy cywilnoprawnej i to w momencie obowiązywania ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 roku o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości, która uniemożliwia potraktowanie jej jako wywłaszczenia, a w konsekwencji uniemożliwia żądania jej zwrotu. Stanowisko organów administracji jest jednak błędne. W ocenie skarżących przede wszystkim podnieść należy, iż obie decyzje całkowicie abstrahują od najważniejszego w sprawie faktu, a mianowicie tego, że przedmiotowa umowa sprzedaży została zawarta dopiero po upływie trzech lat od wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego wobec przedmiotowej nieruchomości (uchwała WRN w S. z dnia [...]).

Zdaniem skarżących całkowite przesądzenie kwestii wywłaszczenia powoduje, iż propozycja Urzędu Miejskiego w Z. z 1988 roku co do kupna tejże nieruchomości nie może być traktowana jako oferta, na którą przystała skarżąca. Rozpoczęcie procesu wywłaszczeniowego oraz "insynuacje pracowników Urzędu", iż cena sprzedaży będzie znacznie wyższa aniżeli "cena odszkodowania", całkowicie wykreślają element dobrowolności przy zawieraniu umowy, na który powołują się organy administracji. W tej sytuacji nie można zasadnie mówić o autonomii woli stron, równości podmiotów oraz wolności w podejmowaniu decyzji, co przekreśla cywilnoprawny charakter zawartej umowy oraz niemożność stosowania do niej art.136 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Do zawarcia umowy skarżący zostali zmuszeni wcześniejszym postępowaniem wywłaszczeniowym, dlatego też formalne przejęcie własności przez Skarb Państwa w drodze umowy nie uzasadnia stanowiska organów administracji, albowiem oświadczenia woli należy tak tłumaczyć, jak tego wymagają ze względu na okoliczności, w których zostały złożone oraz zasady współżycia społecznego (art.65 k.c.).Tymczasem jeśli wziąć pod uwagę okoliczności zawarcia przedmiotowej umowy (trwające trzy lata postępowanie wywłaszczeniowe), nie sposób uznać, iż doszło do zawarcia cywilnoprawnej umowy przeniesienia własności nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł ojej oddalenie wywodząc jak w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Postępowanie w niniejszej sprawie, pomimo wniesienia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi, nie zostało przez ten Sąd zakończone przed dniem 1 stycznia 2004 roku, a zatem sprawa ta podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi. (art. 97 par. 1 ustawy z dnia [...] Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.)).

Zgodnie z treścią art. 3 par. l ustawy z dnia [...] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (w skrócie: p.s.a.) (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Analogiczne unormowanie zawiera art. 1 par. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), który stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Stosownie do unormowania zawartego w art. 145 p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1. uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy,

2. stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach,

3. stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję sądu oraz przyczyny wzruszenia decyzji, a także nie będąc ograniczony zarzutami i wnioskami skargi oraz przywołaną podstawą prawną (art. 134 par. 1 p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji opisanych powyżej uchybień, a tym samym wobec nieuwzględnienia skargi oddalił ją (art. 151 p.s.a.).

Przepisy miarodajne do oceny prawidłowości działań administracji w niniejszej sprawie zawiera ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. z 2000 roku, Nr 46, poz. 543 ze zm.) w szczególności przepisy Rozdziału 6 tejże ustawy regulujące kwestie zwrotu wywłaszczonych nieruchomości. Przepis art. 136 ust. 3 przywołanej powyżej ustawy stanowi, iż poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Stosownie do treści przepisu art. 137 omawianej ustawy nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli:

1) pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie

rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo

2) utraciła moc decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji lub decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a cel ten nie został zrealizowany. W tym przypadku, jeżeli cel wywłaszczenia został zrealizowany tylko na części wywłaszczonej nieruchomości, zwrotowi podlega pozostała część.

Z wnioskiem o zwrot nieruchomości lub jej części występuje się do starosty, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, zawiadamiając o tym właściwy organ. Starosta w przedmiocie wniosku o zwrot nieruchomości rozstrzyga w drodze decyzji. (art. 136 ust. 3 in fine w związku z art. 142 omawianej ustawy).

Specyfika niniejszej sprawy sprowadza się do tego, iż poprzedni właściciele przedmiotowej nieruchomości nie zostali wywłaszczeni w rozumieniu przepisów przywołanej powyżej ustawy, gdyż organ administracji nie wydał wobec nich indywidualnej decyzji administracyjnej o wywłaszczeniu, lecz dokonali zbycia nieruchomości w drodze umowy o charakterze cywilnoprawnym. Nie budzi również wątpliwości, iż nabycie przedmiotowej nieruchomości przez Skarb Państwa nastąpiło w trybie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 roku o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 roku, Nr 30, poz. 127, ze zm.), po wszczęciu wobec tejże nieruchomości postępowania wywłaszczeniowego. Powyższe ustalenie jest niewątpliwe i wbrew temu co twierdzą skarżące na temat istoty wywłaszczenia nie zaprzeczają oni tej okoliczności, iż nie legitymują się decyzją wywłaszczeniową lecz umową kupna – sprzedaży zawartą w przepisanej formie aktu notarialnego.

Pomimo tego, iż nie została wobec poprzednich właścicieli nieruchomości wydana decyzja administracyjna o wywłaszczeniu, możliwe jest domaganie się zwrotu nieruchomości w trybie przywołanych powyżej przepisów o zwrocie wywłaszczonych nieruchomości. Możliwość taką daje przepis art. 216 przywołanej powyżej ustawy, który w brzmieniu obowiązującym w czasie ferowania przez organ zaskarżonej decyzji stanowił, iż przepisy rozdziału 6 działu III ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami stosuje się odpowiednio do nieruchomości przejętych lub nabytych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64 i z 1982 r. Nr 11, poz. 79), ustawy z dnia 22 maja 1958 r. o terenach dla budownictwa domów jednorodzinnych w miastach i osiedlach (Dz. U. Nr 31, poz. 138, z 1961 r. Nr 7, poz. 47 i Nr 32, poz. 159 oraz z 1972 r. Nr 27, poz. 192), ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi (Dz. U. z 1969 r. Nr 27, poz. 216, z 1972 r. Nr 49, poz. 312 i z 1985 r. Nr 22, poz. 99), art. 22 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz. U. z 1969 r. Nr 22, poz. 159, z 1972 r. Nr 27, poz. 193 oraz z 1974 r. Nr 14, poz. 84), ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach (Dz. U. Nr 27, poz. 192, z 1973 r. Nr 48, poz. 282 i z 1985 r. Nr 22, poz. 99) oraz do nieruchomości wywłaszczonych na rzecz państwowych i spółdzielczych przedsiębiorstw gospodarki rolnej, jak również do gruntów wywłaszczonych na podstawie odrębnych przepisów w związku z potrzebami [...] Parku Narodowego. Lektura powyższej regulacji prawnej jednoznacznie wskazuje na to, iż nabycie przez Skarb Państwa własności nieruchomości w trybie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 roku o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 roku, Nr 30, poz. 127, ze zm.) – co miało miejsce w niniejszej sprawie – nie jest objęte dyspozycją tegoż przepisu.

Nie ulega wątpliwości, iż wyliczenie aktów prawnych dokonane w przepisie art. 216 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku jest restrykcyjne, bowiem przepis ten nie wymienia wszystkich regulacji prawnych będących w przeszłości podstawą do nabycia lub przejęcia własności nieruchomości przez Skarb Państwa. Owa restrykcyjność przepisu była powodem skargi konstytucyjnej, w następstwie której Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że przepis ten w zakresie, w jakim wyklucza odpowiednie stosowanie przepisów rozdziału 6 działu III tejże ustawy do nieruchomości przejętych lub nabytych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 5 i art. 13 ustawy z dnia 25 czerwca 1948 roku o podziale nieruchomości na obszarach miast i niektórych osiedli (Dz. U. z 1948 roku Nr 35, poz. 240, ze zm.) jest niezgodny z art. 32 i art. 64 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (vide: wyrok TK z dnia 24 października 2001 roku w sprawie sygn. akt SK 22/01, opublikowany OTK 2001/7/216).

Przepis art. 216 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku nie był przedmiotem badania przez Trybunał Konstytucyjny w zakresie, w jakim wyklucza odpowiednie stosowanie przepisów rozdziału 6 działu III tejże ustawy do nieruchomości przejętych lub nabytych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 roku o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości. Tym samym w toku niniejszego postępowania brak jest podstaw do uznania, iż mógłby on obejmować swą treścią nabycie przedmiotowej nieruchomości dokonane przez Skarb Państwa, a będące podstawą wniosku o zwrot nieruchomości w niniejszej sprawie.

Okolicznością mającą istotne znaczenie jest również i to, że przepis art. 216 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku ma charakter wyjątkowy, a zatem nie jest możliwe jego interpretowanie w sposób rozszerzający (vide: wyrok NSA z dnia 5 maja 2000 roku w sprawie sygn. akt I SA 537/99, opublikowany w LEX Nr 77630, wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2000 roku w sprawie sygn. akt I SA 775/99, opublikowany w LEX Nr 55776).

Ponadto o braku możliwości uwzględnienia przez organy administracji wniosku o zwrot nieruchomości przesądza wykładnia historyczna art. 216 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku. Zmiana tegoż przepisu dokonana na podstawie art. 1 ustawy z dnia z dnia 28 listopada 2003 roku o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2004 roku, Nr 141, poz.1492), wprowadzając możliwość stosowania przepisów rozdziału 6 działu III ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku. odpowiednio do nieruchomości nabytych na rzecz Skarbu Państwa również na podstawie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 roku o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 roku, Nr 30, poz. 127, ze zm.), jednoznacznie wskazuje, iż do dnia wejścia w życie powyższej nowelizacji (a więc do dnia 22 września 2004 roku) nie było możliwe domaganie się zwrotu nieruchomości nabytej lub przejętej przez Skarb Państwa na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 roku o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.

Pomimo zmiany stanu prawnego sąd administracyjny nie był władny przy ferowaniu wyroku w niniejszej sprawie zmiany owej wziąć pod uwagę w szerszym zakresie, a to z uwagi na przywołany powyżej zakres kognicji sądu ograniczający się do badania legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym i prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej w czasie wydawania przez owe organy kwestionowanych decyzji. Tym samym sąd nie ma kompetencji do analizowania w niniejszej sprawie legalności działań organów administracji w oparciu o prawo późniejsze niż wydane decyzje.

Argumenty przytoczone przez skarżące nie mogą być uznane za skuteczne, bowiem brak jest materialnoprawnej podstawy wśród przepisów prawa administracyjnego aby wniosek skarżących o zwrot nieruchomości mógł zostać zrealizowany w toku postępowania administracyjnego. Stwierdzenia zawarte w skardze o braku swobody przy zawieraniu umowy zbycia nieruchomości, o przełamaniu zasady autonomii woli stron nie przekreślają zawartej umowy jako czynności cywilnoprawnej i tym samym nie wskazują na istnienie "trybu administracyjnego" przy zbywaniu nieruchomości.

Wskazane powyżej argumenty przemawiają raczej za istnieniem wady oświadczenia woli składanego podczas zawierania umowy w rozumieniu przepisu art. 82 i nast. ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16 poz. 93 ze zm.). Kwestia ta jednak nie należy do kompetencji organów administracji i tym samym wyłączona jest spod kontroli sądownictwa administracyjnego.

Z tych wszystkich względów orzeczono jak powyżej.