Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2295/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-04-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz – Nowak (spr.), Protokolant spec. Agnieszka Wasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] sierpnia 2011 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kary pieniężnej I. skargę oddala; II. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata B. O. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 307,50 (trzysta siedem złotych pięćdziesiąt groszy), w tym: tytułem zastępstwa prawnego kwotę 250 (dwieście pięćdziesiąt) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 57,50 (pięćdziesiąt siedem złotych pięćdziesiąt groszy).


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Ministra Finansów

(organ II instancji) z [...] sierpnia 2011 r., uchylająca w całości decyzję Wojewody

[...] (organ I instancji) z [...] maja 2011 r., odmawiającą W.

P.(skarżący) umorzenia kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł. z tytułu

przystąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez

pozwolenia i umarzająca w części tę karę do wysokości 5.000 zł.

Powyższą decyzję organ podjął na podstawie następującego stanu

faktycznego i prawnego:

Postanowieniem nr [...] z [...] listopada 2009 r. Powiatowy Inspektor

Nadzoru Budowlanego w [...] wymierzył skarżącemu karę pieniężną w wysokości

10.000 zł. z tytułu nielegalnego użytkowania jednorodzinnego budynku

mieszkalnego, usytuowanego na działce o numerze ewidencyjnym [...], położonej

w miejscowości [...] n. [...] przy ul. [...]. Orzeczenie to jest

prawomocne.

Pismem z 26 listopada 2010 r., skarżący zwrócił się do Wojewody

[...] z wnioskiem o umorzenie orzeczonej kary pieniężnej, wskazując na

trudną sytuację materialną jego sześcioosobowej rodziny oraz wyjaśniając

okoliczności związane z przystąpieniem do użytkowania budynku mieszkalnego bez

zezwolenia. Decyzją z [...] lutego 2011 r. organ I instancji odmówił skarżącemu

umorzenia orzeczonej kary pieniężnej, zaś orzekający na skutek wniesionego przez

niego odwołania Minister Finansów decyzją z [...] marca 2011 r. uchylił zaskarżone

rozstrzygnięcie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ

I instancji, nakazując temu organowi szeroką interpretację pojęcia "ważnego interesu

podatnika".

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, po analizie dodatkowego

materiału dowodowego w postaci: oświadczenia o stanie finansowym i majątkowym

skarżącego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym,

dokumentów, potwierdzających dane w oświadczeniu oraz jego wyjaśnień złożonych

w piśmie z dnia 22 kwietnia 2011 r., Wojewoda [...] wydał decyzję z dnia

[...] maja 2011 r. o odmowie umorzenia przedmiotowej kary pieniężnej, biorąc za

podstawę art. 67 "a" § 1 pkt 3 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.

U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 zez zm., zwana dalej "Ordynacją podatkową") w związku z

art. 59 "g" ust. 5 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243,

poz. 1623 ze zm., zwana dalej "Prawo budowlane").

W uzasadnieniu decyzji Wojewoda [...] wyjaśnił, że umorzenie

należności publicznoprawnej jest instytucją wyjątkową, stanowiącą odstępstwo od

powszechnej zasady ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych przez podmioty

prawa. Przesłanką umorzenia należności może być zdarzenie losowe, które

spowodowało obniżenie zdolności płatniczych podatnika lub sytuacja życiowa, w

której znalazł się podatnik i nie mógł jej zapobiec. Natomiast kilkuletnia, trudna

sytuacja finansowa nie może stanowić podstawy umorzenia zaległości podatkowej,

gdyż zgodnie z orzecznictwem nie ma charakteru nowego, czy też wyjątkowego. W

ocenie tego organu skarżący nie spełniał ustawowych warunków zastosowania ulgi

w spłacie należności. Zarówno on, jak i jego żona, osiągają stałe i pewne dochody,

które pozwalają na regulowanie należności i ponoszenie bieżących opłat i kosztów

utrzymania rodziny. Z przedłożonych w sprawie dokumentów wynika, iż średnie

miesięczne wynagrodzenie żony skarżącego ze stosunku pracy (od września do

grudnia 2010 r. oraz w marcu 2011 r.) wyniosło po uśrednieniu 4.278,53 zł. brutto

(netto 3.029,66 zł). Ponadto skarżący prowadzi gospodarstwo rolne o powierzchni

1,2 ha, co stanowi 1,49 ha przeliczeniowego. Opierając się na danych z

obwieszczenia Prezesa GUS, organ wyliczył, iż skarżący w 2009 r. uzyskał ok.

2.842,92 zł (po uśrednieniu ok. 236,91 zł miesięcznie) dochodu z pracy w

gospodarstwie rolnym. Średni miesięczny dochód w rodzinie strony wyniósł zatem

ok. 3.300 zł. Z zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] wynika, iż w

2010 r. skarżący i jego żona osiągnęli przychód w wysokości 58.062,48 zł (dochód

56.727,48 zł), co miesięcznie po uśrednieniu wynosi 4.835,54 zł (dochód 4.727,29

zł). Ponadto małżonkowie [...] są właścicielami domu jednorodzinnego w

[...] nad [...] o powierzchni 92 m2 oraz gospodarstwa rolnego. Nieruchomości

te nie są obciążone hipoteką. Skarżący posiada samochód marki Ford Transit (rok

prod. 1998), kupiony za środki otrzymane od ojczyma w darowiźnie. Zarówno on, jak

i jego żona nie posiadają oszczędności, bankowych lokat terminowych oraz

papierów wartościowych. Ponadto organ I instancji ustalił, że we wspólnym jego

żona oraz czworo uczących się dzieci. Miesięczne wydatki skarżącego,

gospodarstwie domowym skarżącego pozostaje sześć osób: skarżący,

związane z utrzymaniem rodziny, według jego oświadczenia, razem z ratami spłat

pożyczek, wynoszą 3.285,57 zł.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący jako podstawę wniosku o

umorzenie kary pieniężnej wskazał trudną sytuację materialną jego rodziny,

wypełniającą przesłanki określone w art. 67 "a" § 1 pkt 3 i art. 67 "a" § 2 Ordynacji

podatkowej. Podał, iż z uwagi na trudne warunki socjalne - długoletnie

zamieszkiwanie wraz z rodziną w małym pokoju w mieszkaniu matki i wynikłe na tym

tle konflikty związane z opłatami i sposobem użytkowania mieszkania, był zmuszony

do podjęcia inicjatywy związanej z budową domu. Budowę domu podjął "małymi

kroczkami" na działce otrzymanej od rodziców, trwała ona ponad 12 lat i nie została

zakończona (poddasze). Brak dokumentacji dotyczącej budowy wynika z

nierzetelności osoby, która - mimo otrzymania należnego z tego tytułu

wynagrodzenia - zaniechała przygotowania i złożenia dokumentów we właściwych

organach. Z uwagi na brak umowy potwierdzającej zlecenie wykonania

dokumentacji, nie ma możliwości dochodzenia swoich roszczeń od tej osoby.

Skarżący ma świadomość, że to właśnie on, jako inwestor, ponosi z tego tytułu

odpowiedzialność. Jednocześnie w odwołaniu podniósł, że nałożenie na niego kary i

brak jej uiszczenia nie są wynikiem jego złej woli, ani celowego działania, tylko

nieznajomości przepisów Prawa budowlanego. Obecne trudności finansowe,

związane z utrzymaniem sześcioosobowej rodziny i koniecznością spłaty

zaciągniętych pożyczek, uniemożliwiają mu zapłatę kary. Ponadto kara ta orzeczona

została w 2009 r., kiedy opłaty za media, ceny biletów miesięcznych i ceny żywności

były niższe. Dokumenty przedłożone do akt sprawy są z grudnia 2010 r., a od

stycznia 2011 r. koszty związane z utrzymaniem rodziny wzrosły.

Skarżący podniósł, iż wydając zaskarżoną decyzję, organ I instancji

w pierwszej kolejności wziął pod uwagę interes publiczny, a ważny interes strony

potraktował jako sprawę drugorzędną. Nie uwzględnił na równi interesu publicznego

i indywidualnej sytuacji wnioskodawcy i jego rodziny, która jest bardzo trudna.

Powyższe pozostaje w sprzeczności z tezą wyroku Wojewódzkiego Sądu

Administracyjnego w Gliwicach z 15 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/G1 884/09, iż

interes publiczny i interes podatnika nie są wobec siebie konkurencyjne, ani też

żaden z nich nie może w państwie prawnym być uznany za ważniejszy. Zarzucił

ponadto, iż organ I instancji nie wyjaśnił w sposób wystarczający przyczyn, dla

których nie uznał jego problemów finansowych za wystarczającą przesłankę

umorzenia zaległości podatkowej. Organ powołał, wynikający z Konstytucji,

obowiązek ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych oraz zasadę równości, nie

wyjaśnił jednak dlaczego uznał, że umorzenie nałożonej kary byłoby wyrazem

preferencyjnego potraktowania strony w stosunku do innych podmiotów także

mających problemy finansowe, a przestrzegających prawa. Organ pominął przy tym fakt, że z powodu braku środków finansowych, budowa domu mieszkalnego

skarżącego trwa już kilkanaście lat. Strona nie posiadała i nadal nie posiada

zdolności kredytowej, budowa była realizowana tzw. systemem gospodarczym, a

finansowana pożyczkami z PKZP w zakładzie pracy żony skarżącego. Zauważył

także, że nie jest w stanie spłacić kary jednorazowo, ani w ratach, gdyż dochody,

które wraz z żoną osiągają wystarczają jedynie na podstawowe opłaty. W konkluzji

odwołania, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie kary

pieniężnej, chociażby w części.

Zaskarżoną decyzją Minister Finansów, działając na podstawie art. 138 § 1

pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z

2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwana dalej Kpa) uchylił decyzję Wojewody

[...] z [...] maja 2011 r. i umorzył karę pieniężną w części, tj. w kwocie

5.000 zł. W uzasadnieniu podjętej decyzji, po przedstawieniu dotychczasowego

przebiegu postępowania, organ odwoławczy wskazał, że możliwość umorzenia

należności, przewidziana w art. 67 "a" § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, uzależniona

jest od zaistnienia w sprawie przesłanek w postaci ważnego interesu podatnika lub

interesu publicznego. Decyzja o udzieleniu ulgi w spłacie należności

publicznoprawnej ma charakter uznaniowy, co oznacza, że do organu administracji

publicznej należy wybór jednego z możliwych sposobów rozstrzygnięcia sprawy.

Zakres uznania administracyjnego nie jest jednak nieograniczony, tylko oparty na

wszechstronnej ocenie materiału dowodowego.

Zdaniem Ministra Finansów, w przedmiotowej sprawie organ I instancji

zasadnie ustalił podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia, dokonał jednak

nieprawidłowej subsumcji stanu faktycznego sprawy w kontekście w/w przepisu. Aby

stwierdzić, czy w danym przypadku występuje ważny interes podatnika lub interes

publiczny, trzeba najpierw w sposób wyczerpujący ustalić, jaka jest faktyczna

sytuacja materialna, rodzinna i osobista strony, czy ma ona realne możliwości

uregulowania zaległości publicznoprawnej.

Organ odwoławczy wnikliwie ocenił zgromadzony w sprawie obszerny materiał

dowodowy, dotyczący sytuacji majątkowej skarżącego. Powtórzył w tym zakresie

ustalenia dokonane przez organ I instancji oraz dodatkowo ustalił, że przeciętne

miesięczne wynagrodzenie żony skarżącego za okres wrzesień - listopad 2010 r.

wyniosło 4.461,07 zł brutto (3.175,01 zł netto), zaś w marcu 2011 r. - 4.445,35 zł

brutto (3.163,66 zł netto). Zgodnie z zaświadczeniem wydanym przez Naczelnika

Urzędu Skarbowego w [...] - za 2009 r. G. P. osiągnęła dochód

podlegający opodatkowaniu na zasadach ogólnych w wysokości 51.102,12 zł, co

średnio miesięcznie stanowi 4.258,51 zł. Za 2010 r. osiągnęła analogiczny dochód w

wysokości 56.727,48 zł, co średnio miesięcznie wynosi 4.727,29 zł. W konsekwencji

organ odwoławczy ustalił, iż szacunkowy roczny dochód netto rodziny skarżącego

kształtuje się w granicach ok. 40.810 zł. (wynagrodzenie za pracę i dochód z

gospodarstwa rolnego). Średnio miesięcznie daje to kwotę ok. 3.400 zł, zaś w

przeliczeniu na osobę - kwotę około. 567 zł. Oceniając przedstawione w sprawie

dokumenty i oświadczenia, Minister Finansów ustalił, iż miesięczne wydatki

skarżącego związane z utrzymaniem domu i rodziny przedstawiają się następująco:

energia elektryczna - ok. 164 zł., gaz (butla) - 55 zł., woda i kanalizacja - ok.40 zł.,

ogrzewanie domu - 364 zł., wywóz śmieci - 22,20 zł., opłaty za usługi

telekomunikacyjne - ok. 115 zł., zakup żywności, odzieży, środków czystości itp. - ok.

1 080 zł., składka ubezpieczenia KRUS - 115 zł., składka ubezpieczenia na życie -

25,16 zł., składka ubezpieczenia NNW samochodu (składka roczna - 550 zł.) - 45,83

zł., ubezpieczenie PZU DOM Plus (składka roczna - 355 zł.) - 29,58 zł., łączne

zobowiązanie pieniężne (za 2011 r. - 440 zł.) - 36,67 zł, bilety miesięczne dla dzieci -

ok. 320 zł., przybory szkolne dla dzieci, składki na komitet rodzicielski i inne - według

oświadczenia - 220 zł., łącznie ok. 2.632,44 zł. Ponadto z wynagrodzenia za pracę

żony strony potrącane są: składka z tytułu przynależności do związków zawodowych

- 27,99 zł., składka KZP - 15 zł., rata pożyczki z KZP - 500 zł., rata pożyczki z ZFŚS

- 75 zł., składka ubezpieczenia PZU - 47,60 zł., tj. łącznie 665,59 zł. Zatem

miesięczne koszty utrzymania domu i rodziny skarżącego oraz inne obciążenia

finansowe, to kwota ok. 3.300 zł.

Organ zauważył, że ustalenia dotyczące sytuacji finansowej, a zwłaszcza te

dotyczące wysokości ponoszonych wydatków, z przyczyn obiektywnych, są

ustaleniami szacunkowymi. Nie jest bowiem możliwe dokładne określenie kwot

wydatkowanych w kolejnych miesiącach. Tylko część kosztów utrzymania domu

i rodziny to wydatki o niezmiennej wysokości, np. opłaty abonamentowe, ponoszone

regularnie. Większość wydatków ma charakter zmienny, są też wydatki ponoszone

nieregularnie, w zależności od potrzeb, np. koszty wizyt w prywatnych gabinetach

lekarskich i zakupu leków. W powyższych zestawieniach nie uwzględniono np. kwot

wydatkowanych na zakup leków czy paliwa do samochodu, a fakt ich ponoszenia nie

budzi wątpliwości. Organ wziął również pod uwagę wydatki, jakie rodzina skarżącego

poniosła lub poniesie w związku z wadami wzroku ujawnionymi u żony skarżącego i

trójki ich dzieci. Zauważył też okoliczność, że do budowy domu zmusiła skarżącego

trudna sytuacja życiowa, konflikty rodzinne, stąd jego decyzja o przystąpieniu do

użytkowania budynku mieszkalnego przed uzyskaniem stosownego pozwolenia

właściwego organu nadzoru budowlanego.

Mając na uwadze poczynione w sprawie ustalenia, Minister Finansów nie

podzielił dokonanej przez organ I instancji oceny sytuacji materialnej i rodzinnej

skarżącego w kontekście art. 67 "a" § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Za chybione

uznał przedstawione w zaskarżonej decyzji rozważania, dotyczące wynikającej z art.

84 Konstytucji RP zasady powszechności opodatkowania uznając, że zobowiązanie

z tytułu kary wymierzonej na podstawie przepisów Prawa budowlanego nie mieści się

w granicach ciężarów i świadczeń publicznych, o których mowa w tym przepisie. Nie

podzielił także poglądu o naruszeniu konstytucyjnej zasady równości odnoszonej do

podmiotów, które dopełniły wszystkich wymogów ustawowych związanych

z realizacją inwestycji budowlanej i tych, które te obowiązki naruszyły. Z zasady

równości, wyrażonej w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, wynika bowiem, że należy ją

rozważać nie pomiędzy podmiotami, które dopełniły wszystkich obowiązków

inwestora budowlanego i tymi, które tych obowiązków nie dopełniły, lecz pomiędzy

podmiotami, które nie dopełniły obowiązków inwestora budowlanego i wówczas

szukać powodów udzielania i odmowy udzielania ulg w spłacie kary.

Organ wyjaśnił przy tym, że przepisy Ordynacji podatkowej, dotyczące

zobowiązań podatkowych, stosuje się do kar wymierzanych na podstawie przepisów

ustawy Prawo budowlane odpowiednio, a nie wprost. Odpowiednie stosowanie

przepisów prawa oznacza, że możliwe jest ich zastosowanie bezpośrednio, z

pewnymi modyfikacjami lub w ogóle nie będą miały zastosowania. Podobnie należy

traktować orzecznictwo sądowoadministracyjne w sprawach podatkowych, którym

posiłkują się organy administracji w orzecznictwie, dotyczącym ulg w spłacie w/w kar.

Nie jest uzasadnione bezpośrednie odnoszenie tez wynikających z tego orzecznictwa

do zobowiązań z tytułu kar wymierzanych na podstawie przepisów Prawa

budowlanego.

W konkluzji Minister Finansów stwierdził, że uiszczenie przez skarżącego

wymierzonej kary pieniężnej w pełnej wysokości, tj. w kwocie 10.000 zł., stanowi

zagrożenie dla egzystencji jego rodziny. Dochody osiągane przez niego i jego żonę

wystarczają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. W świetle

poczynionych ustaleń faktycznych, dotyczących sytuacji ekonomicznej rodziny

skarżącego, istnieje duże prawdopodobieństwo, że zapłata kary lub jej przymusowe

wyegzekwowanie spowoduje konieczność sięgnięcia przez nich do środków pomocy

państwa, gdyż rodzina nie będzie w stanie samodzielnie zaspokoić swoich

podstawowych potrzeb materialnych.

W ocenie organu w sprawie spełnione zostały ustawowe przesłanki

umorzenia orzeczonej kary pieniężnej w części, tj. kwoty 5.000 zł. Przemawia za tym

zarówno ważny interes strony, jak i interes publiczny. Uznał, iż uiszczenie pozostałej

części zaległej kary w wysokości 5.000 zł. wraz z należnymi odsetkami za zwłokę

mieści się w możliwościach płatniczych skarżącego i w ten sposób zostanie też

uwzględniony element prewencji ogólnej. Organ odwoławczy podniósł przy tym, że

umorzenie zaległości podatkowej powoduje również umorzenie odsetek za zwłokę w

całości lub w takiej części, w jakiej została umorzona zaległość podatkowa (art. 67

"a" § 2 Ordynacji podatkowej.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie od decyzji

organu II instancji złożył W. P., wnosząc o uchylenie zaskarżonej

decyzji i wstrzymanie naliczania odsetek od kwoty 5.000 zł. Skarżący podniósł

naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, tj. art. 75 § 1 i

art. 77 § 1 Kpa, poprzez nieuwzględnienie w trakcie postępowania wyjaśniającego

wszystkich złożonych przez niego dowodów z dokumentów, z których jasno wynika,

że jego sytuacja majątkowa i rodzinna nie pozwala na zaoszczędzenie nawet

niewielkiej kwoty na zapłacenie kary. Dokumenty złożone do akt sprawy pochodzą z

grudnia 2010 r., a od stycznia 2011 r. wzrosły opłaty, co wynika z załączonego do

skargi pisma skarżącego z dnia 22 kwietnia 2011 r.

W uzasadnieniu wniesionego środka zaskarżenia skarżący ponownie

szczegółowo przedstawił przebieg postępowania, zarówno przed organami nadzoru

budowlanego w związku z nielegalnym użytkowaniem budynku mieszkalnego, jak i w

sprawie niniejszej, dotyczącej umorzenia orzeczonej kary pieniężnej. Wskazał na

informacje, wyjaśnienia i dokumenty, jakie złożył w toku postępowania oraz

przytoczył fragmenty uzasadnień decyzji organów obu instancji, w szczególności

decyzji Wojewody [...] z [...] maja 2011 r. i decyzji Ministra Finansów z

dnia [...] marca 2011 r. Wskazał, że zaskarżona decyzja jest niezasadna, bowiem we

wniosku z 26 listopada 2010 r. wystąpił o umorzenie orzeczonej kary w całości,

uzasadniając to ważnym interesem podatnika, przejawiającym się w jego sytuacji

materialnej i rodzinnej. Za nieuprawnione uznał stanowisko Ministra że uiszczenie

pozostałej części zaległej kary w wysokości 5.000 zł. wraz z należnymi odsetkami

za zwłokę, mieści się w możliwościach płatniczych strony. Z analizy materiału

zebranego w niniejszej sprawie wyraźnie wynika, że jemu i jego rodzinie, po

uiszczeniu wszystkich podstawowych opłat, nie pozostaje żadna kwota, która

mogłaby zostać przeznaczona na uregulowanie przedmiotowej kary pieniężnej,

chociażby w ratach, tym bardziej, że dochody jego rodziny nie wzrosły od czasu

przedłożenia potwierdzających je dokumentów, wzrosły natomiast ceny usług i

żywności. Dlatego wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji jako naruszającej prawo

oraz wstrzymanie naliczania odsetek od kwoty 5.000 zł., do której uiszczenia został

zobowiązany, co uzasadnił zasadami współżycia społecznego oraz interesem

skarżącego.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów podtrzymał swoje

dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270, zwanej

dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji

publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając

skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego

bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej

wyżej ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany

zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Nie może przy

tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się

naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub

czynności.

Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd w pierwszej kolejności stwierdza, że

w pełni podziela argumenty organu II instancji zawarte w jej obszernym

uzasadnieniu, przyjmując je za własne.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 67 "a" § 1

punkt 3 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym organ podatkowy, na wniosek

podatnika, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub

interesem publicznym może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe.

Do kar wymierzonych z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu stosuje się

odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej, zgodnie z art. 59 "g" ust. 5 w

związku z art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego. Regułą jest ponoszenie przez

podatnika ciężarów publicznych, a tylko w wyjątkowych sytuacjach możliwe jest

zrezygnowanie przez organ administracyjny z należnego świadczenia. Wydawane

na podstawie art. 67 "a" § 1 punkt 3 Ordynacji podatkowej decyzje o umorzeniu, bądź

odmowie umorzenia zobowiązań publicznoprawnych są podejmowane w ramach tzw.

uznania administracyjnego, co oznacza, że do organu administracji publicznej należy

wybór jednego z możliwych sposobów rozstrzygnięcia sprawy. Należy jednak

zaznaczyć, że występowanie jednego z interesów wskazanych w w/w przepisie

(ważny interes podatnika oraz interes publiczny) jedynie uprawnia, a nie obliguje

organ do pozytywnego załatwienia wniosku strony. Uznanie administracyjne nie

oznacza jednak zupełnej dowolności w sposobie rozstrzygnięcia wniosku o

umorzenie zobowiązania publicznoprawnego. Rozstrzygnięcie takie powinno być

należycie uzasadnione i poprzedzone przeprowadzeniem wnikliwego postępowania

dowodowo-wyjaśniającego. Sądowa kontrola decyzji uznaniowej sprowadza się do

badania legalności przeprowadzonego przez organ postępowania wyjaśniającego i

poprawności oceny dokonanej na podstawie stanu faktycznego sprawy (por. wyrok

NSA z dnia 25 kwietnia 2001 r., I SA/Ka 498/00, PP 2001, nr 45, s.14, wyrok NSA z

dnia 26 września 2003 r., III SA 2457/02, LEX nr 145036). Kognicja Sądu nie

wkracza więc w zakres uznania administracyjnego.

W ocenie Sądu, organ odwoławczy szczegółowo przedstawił interpretację

przepisu art. 67 "a" §1 punkt 3 Ordynacji podatkowej, po czym poddał analizie

okoliczności faktyczne przedmiotowej sprawy w kontekście ważnego interesu

podatnika i interesu publicznego, uzasadniając powody swojego rozstrzygnięcia z

powołaniem się na liczne orzecznictwo w tym zakresie. W świetle treści uzasadnienia

zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji, brak jest podstaw do przyjęcia, iż

rozstrzygnięcie organu odwoławczego jest oparte na wadliwie przeprowadzonym

postępowaniu dowodowym, albo wykracza poza zakres przyznanego uznania

administracyjnego.

Skarżący w skardze powtarza szereg okoliczności, na które już powoływał się w

odwołaniu, wskazuje na naruszenie art. 75 §1 i art. 77 §1 Kpa, ale nie podaje

konkretnie, jakich dowodów w postaci dokumentów nie uwzględnił organ II instancji.

Jego zarzuty są więc gołosłowne, a i sam nie jest konsekwentny w ich stawianiu,

kiedy w innym miejscu skargi podnosi, że jego sytuacja materialna i rodzinna "została

szczegółowo przedstawiona, poparta dowodami z dokumentów i przeanalizowana w

toku rozpatrywania niniejszej sprawy i opisana szczegółowo w uzasadnieniu decyzji

Ministra Finansów" (strona 11 skargi). W ocenie Sądu organ odwoławczy nie

naruszył powołanych przez skarżącego przepisów dotyczących postępowania

dowodowego, w szczególności art. 77 § 1 Kpa; dokonał samodzielnej analizy sytuacji

materialnej, majątkowej i rodzinnej skarżącego, w oparciu o dane z pierwszych

miesięcy 2011 r.

Odnośnie zarzutu skargi, iż wniosek skarżącego z dnia 26 listopada 2010 r.

dotyczył umorzenia przedmiotowej kary w całości, a nie w części, Sąd podziela w

pełni stanowisko organu odwoławczego w tym zakresie, przedstawione w odpowiedzi

na skargę, iż rozpatrując wniosek o umorzenie zaległego zobowiązania

publicznoprawnego, organ administracji publicznej jest związany zakresem wniosku,

jednak z zastrzeżeniem, że żądanie umorzenia całości zobowiązania mieści w sobie

również wniosek o umorzenie jego części (por. wyroki WSA w Warszawie: z dnia 21

września 2010 r., V SA/Wa 85810, z dnia 5 paźdizernika 2010 r., V SA/Wa 584/10, z

dnia 22 listopada 2010 r., V SA/Wa 896/10). Jednocześnie należy zauważyć, że

skarżący w odwołaniu sam wniósł o umorzenie kary, "chociażby częściowo" (strona

12 odwołania).

Zdaniem Sądu, kontrolowana decyzja organu odwoławczego, która jest

korzystniejsza dla skarżącego, aniżeli decyzja pierwszoinstancyjna, została podjęta

po wszechstronnym wyważeniu zarówno ważnego interesu strony, jak i interesu

publicznego. Brak jest podstaw prawnych do jej wyeliminowania z obrotu prawnego

w oparciu o przedstawione w skardze zarzuty. W zakresie zawartego w skardze

wniosku o wstrzymanie naliczania odsetek od kwoty 5.000 zł., do zapłaty której

skarżący został zobowiązany, to należy zauważyć, że nie było to przedmiotem

rozstrzygnięcia kontrolowanej decyzji, a więc ta kwestia pozostaje poza zasięgiem

kontroli Sądu.

Mając powyższe na uwadze Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 250 p.p.s.a. w związku z § 18

ust. 1 punkt 1 "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r.

w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa

kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348

ze zm.).