Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1669/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-09-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Infrastruktury~Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 22 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 687
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych - tekst jednolity
article: art. 3
journal: Dz.U. 2005 nr 267 poz 2251
law: Ustawa z dnia 16 grudnia 2005 r. o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Teresa Zyglewska, sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), sędzia WSA Anna Szymańska, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2015 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta [...] na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2011 roku nr [...]; 2. zasądza od Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej na rzecz skarżącego Prezydenta Miasta [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...]nr [...]Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - po rozpatrzeniu odwołania Prezydenta Miasta G. - utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...], nr [...], orzekającą o ustaleniu na rzecz Gminy Miasta G. odszkodowania w kwocie 1.066.931,25 zł z tytułu przejęcia z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa prawa własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 4. 291m², powstałej z podziału działki nr [...] o pow. 6. 745 m² położonej w G., w obrębie [...], przeznaczonej pod realizację inwestycji drogowej polegającej na połączeniu Portu Lotniczego z Portem Morskim [...]- Trasa [...], zadanie IV, odcinek Węzeł [...]- Węzeł [...] Węzeł [...] w G. oraz o zobowiązaniu Prezydenta Miasta G. do wypłaty tak ustalonego odszkodowania w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej podał, że opisana powyżej działka nr [...]decyzją Wojewody [...]. z dnia [...], została przeznaczona pod realizację inwestycji drogowej polegającej na połączeniu Portu Lotniczego z Portem Morskim [...]- Trasa [...], zadanie IV, odcinek Węzeł [...]- Węzeł [...]Węzeł [...] w G..

Kolejną decyzją z dnia [...] Wojewoda P. orzekł o ustaleniu na rzecz Gminy Miasta G. odszkodowania w kwocie 1066931,25 zł z tytułu przejęcia z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa prawa własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...]i zobowiązał do wypłaty odszkodowania Prezydenta Miasta G.

Od powyższej decyzji odwołanie wniósł Prezydent Miasta G. podnosząc, że organ błędnie zastosował w niniejszej sprawie przepis art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. nr 193, poz. 1194 i nr 99 poz. 1227 oraz nr 72, poz. 620), dalej jako specustawa, zamiast przepisu art. 132 ust. 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r., o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. nr 102, poz. 651 ze zm.), dalej jako u.g.n. Zdaniem odwołującego się doszło również do naruszenia prawa materialnego, w szczególności przepisu art. 353 § 1 k.c.. poprzez jego niezastosowanie, polegające na określeniu w zaskarżonej decyzji tego samego podmiotu jako jednocześnie zobowiązanego do wypłaty odszkodowania i zarazem uprawnionego do jego otrzymania (tzw. konfuzja uprawnień wierzycielskich i obowiązków dłużnika).

Rozpoznając sprawę w trybie instancji odwoławczej Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy w/w decyzję Wojewody [...] z dnia [...]uznając odwołanie za nieuzasadnione.

Organ odwoławczy wskazał, że podstawę dla ustalenia odszkodowania stanowi operat szacunkowy sporządzony w dniu [...] przez rzeczoznawców majątkowych P. K. i A. G., którzy ustalili, że dla wycenianej nieruchomości na dzień wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, obowiązywał miejscowy planu zagospodarowania przestrzennego L, stadion w mieście G. przyjęty uchwałą Rady Miasta G. Nr [...] z dnia [...], w którym nieruchomość ta oznaczona jest symbolem [...]- teren projektowanej ulicy głównej – Trasa [...]tzw. Droga [...]i ulicy lokalnej - ul. U.. Przy wycenie gruntu biegli zastosowali podejście porównawcze, metodę korygowania ceny średniej. W wyniku przeprowadzonej analizy rynku nieruchomości przeznaczonych pod grogi publiczne, biegli wyselekcjonowali 15 transakcji w przedziale cenowym od 154,00 do 438,00 zł/m². Wskazali, że przeprowadzona analiza rynku pozwoliła przyjąć, że do atrybutów mających wpływ na wartość nieruchomości gruntowych niezabudowanych przeznaczonych pod grogi publiczne należy zaliczyć: lokalizację (waga 30%), sąsiedztwo (waga 15%), znaczenie nieruchomości w aspekcie jej funkcji(waga 20%), warunki zabudowy (waga 15%) oraz powierzchnię nieruchomości (waga 10%). Natomiast wartość naniesień budowlanych (placu parkingowego o pow. 403 m²), ze względu na brak na analizowanym rynku nieruchomości podobnych wyceniono, w podejściu kosztowym, metodą kosztów odtworzenia, techniką wskaźnikową na kwotę 7.317,00 zł. Drzewa posadowione na gruncie oszacowano na kwotę 21. 908,00 zł. Ostatecznie wartość przedmiotowej nieruchomości biegli ustalili na kwotę 986.930,00 zł. i w takiej wysokości, powiększonej o 5% z tytułu wcześniejszego wydania nieruchomości, Wojewoda [...] ustalił odszkodowanie.

W ocenie Ministra operat szacunkowy w niniejszej sprawie sporządzony został zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. z 2004 r., Nr 207, poz. 2109 ze zm.), a szczególności z zapisami § 36 tego rozporządzenia. Zaznaczył, że wartość przedmiotowej nieruchomości została określona w oparciu o treść ustępu 4 tego paragrafu i przyjęto do porównań transakcje gruntami o przeznaczeniu drogowym, czyli tożsamym jak wyceniana działka.

Odnosząc się natomiast do zarzutu dotyczącego nieprawidłowego określenia podmiotu zobowiązanego do wypłaty odszkodowania Minister zauważył, że w myśl przepisu art. 1 ust. 2 specustawy w odniesieniu do dróg innych niż zarządzane przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, uprawnienia, obowiązki i zadania Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad wynikające z ustawy, wykonuje właściwy zarządca drogi. Dodał również, że zgodnie z treścią art. 22 ust. 1 specustawy koszty nabycia nieruchomości pod drogi, w tym odszkodowania, finansowane są na podstawie przepisów o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego, przepisów o drogach publicznych oraz przepisów o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym.

W ocenie organu odwoławczego nie ulega wątpliwości, że użyte w powołanym przepisie sformułowanie "koszty nabycia pod drogę, w tym odszkodowania" obejmuje również obowiązek wypłaty odszkodowania z tytułu przejęcia nieruchomości pod drogę publiczną. Podkreślił, że specustawa jest ustawą szczególną (lex specialis) w stosunku do ustawy o gospodarce nieruchomościami, ponieważ reguluje ona zasady i warunki przygotowania inwestycji w zakresie dróg publicznych, w tym lokalizację, nabywanie nieruchomości, jak i organy właściwe do orzekania w tych sprawach. Z tego też powodu - zdaniem Ministra - wbrew twierdzeniom odwołującego, obowiązku zastosowania w niniejszej sprawie art. 132 ust. 5 u.g.n. nie można wywodzić z treści art. 12 ust. 5 specustawy. Stosownie bowiem do treści art. 12 ust. 5 specustawy do ustalenia wysokości i wypłacenia odszkodowania, o którym mowa w ust. 4a, stosuje się odpowiednio przepisy u.g.n. z zastrzeżeniem art. 18 specustawy. Zdaniem organu użycie przez ustawodawcę określenia "odpowiednio" wskazuje, iż jego wolą nie było stosowanie przepisów u.g.n. w sposób bezpośredni, a jedynie w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia postępowania odszkodowawczego i z uwzględnieniem jego specyfiki. Minister zauważył, że kwestia finansowania inwestycji drogowych została rozstrzygnięta w art. 22 ust. 1 specustawy, a zatem nie zachodzi konieczność stosowania w tym zakresie przepisów u.g.n.

Wobec powyższego Minister stwierdził, że do wypłaty odszkodowania nie ma zastosowania art. 132 ust. 5 u.g.n., ponieważ jest on wyłączony przez uregulowanie szczególne zawarte w art. 22 ust. 1 specustawy.

Ponadto wskazał, że stosownie do treści przepisu art. 1 ust. 2 specustawy w odniesieniu do dróg innych niż zarządzane przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad uprawnienia, obowiązki i zadania Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad wynikające z ustawy wykonuje właściwy zarządca drogi. Zgodnie zaś z art. 19 ust. 5 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych (Dz. U. 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.) w granicach miast na prawach powiatu zarządcą wszystkich dróg publicznych, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych, jest prezydent miasta, do którego należy zatem w myśl art. 20 tej ustawy, m.in. pełnienie funkcji inwestora oraz nabywanie nieruchomości pod pasy drogowe dróg publicznych.

Dalej Minister powołał się na art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 16 grudnia 2005 roku o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego (Dz. U. 2005 r. Nr 267, poz. 2251 ze zm.), zgodnie z którym w granicach miast na prawach powiatu zadania w zakresie finansowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania, ochrony i zarządzania drogami publicznymi, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych, finansowane są z budżetów tych miast.

Konkludując Minister stwierdził, że na gruncie niniejszej sprawy odszkodowanie powinno być wypłacone przez Prezydenta Miasta G..

Odnosząc się z kolei do kwestii tożsamości podmiotu uprawnionego do otrzymania odszkodowania i do jego wypłaty, organ II instancji uznał, iż nie jest on zasadny. Podkreślił, że obowiązek ustalenia odszkodowania za przejętą nieruchomość nakłada na organ administracji publicznej specustawa, która nie przewiduje od tego żadnych wyjątków, zaś sposób spełnienia zobowiązania do wypłaty odszkodowania nałożonego w/w decyzją pozostaje poza właściwością organów administracji.

Jedną skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wnieśli Prezydent Miasta G. i Gmina Miasta G. zarzucając naruszenie prawa materialnego:

- poprzez błędne zastosowanie art. 22 ust. 1 specustawy w zw. z art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 16 grudnia 2005 roku o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego (Dz. U. nr 267, poz. 2251 z 2005 r. późn.zm.), skutkujące błędnym określeniem podmiotu zobowiązanego do wypłaty odszkodowania za przejęcie nieruchomości pod drogi publiczne,

- poprzez błędne niezastosowanie art. 12 ust. 5 specustawy w zw. z art. 132 ust. 5 u.g.n., skutkujące błędnym określeniem podmiotu zobowiązanego do wypłaty odszkodowania za przejęcie nieruchomości pod drogi publiczne,

- poprzez niezastosowanie art. 353 § 1 k.c., skutkujące błędnym wskazaniem tego samego podmiotu jako jednocześnie zobowiązanego do wypłaty odszkodowania oraz uprawnionego do otrzymania odszkodowania.

Wskazano również na naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt. 5 k.p.a. oraz art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. polegające na utrzymaniu przez organ drugiej instancji w mocy decyzji organu pierwszej instancji, pomimo tego, że decyzja organu pierwszej instancji jest trwale niewykonalna,

- art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., polegające na wadliwym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji,

- art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., polegające na nierozpatrzeniu przez organ drugiej instancji wszystkich zarzutów wobec decyzji organu pierwszej instancji podniesionych przez skarżącego.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Wojewody [...] z dnia [...] w całości, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] bądź o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, jak również decyzji organu I instancji.

W uzasadnieniu skargi przedstawiona została argumentacja podniesionych zarzutów. Zdaniem stron skarżących specustawa nie reguluje całościowo problematyki związanej z pozyskiwaniem nieruchomości pod drogi publiczne i zawiera w tej kwestii dwa odesłania, z których wynika obowiązek stosowania w pewnym zakresie ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zaznaczyli, że w niniejszej sprawie istotne jest ustalenie zakresu pojęcia "nabywanie nieruchomości" na gruncie art. 22 ust. 1 specustawy, bowiem od tego uzależniony jest zakres zastosowania tego przepisu, jak również art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 16 grudnia 2005 roku o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego. Wskazali, że pojęcie "nabycie nieruchomości" nie zostało zdefiniowane w specustawie i z tego względu należy odwołać się do definicji legalnej, zawartej w przepisach u.g.n. Zgodnie zaś z art. 4 pkt 3b u.g.n. poprzez "zbywanie albo nabywanie nieruchomości" należy rozumieć "dokonywanie czynności prawnych, na podstawie których następuje przeniesienie własności nieruchomości lub przeniesienie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej albo oddanie jej w użytkowanie wieczyste". Zdaniem skarżących na gruncie u.g.n. nabywanie nieruchomości zostało ograniczone wyłącznie do skutków dokonywanych czynności prawnych. Natomiast w niniejszej sprawie pozyskanie nieruchomości nastąpiło przez władcze rozstrzygnięcie (decyzją administracyjną), a nie w drodze czynności prawnej. Powyższe w ocenie skarżących oznacza, że nie może być mowy o stosowaniu art. 22 ust. 1 specustawy drogowej, który dotyczy tylko nabycia w drodze czynności cywilnoprawnej.

W skardze zakwestionowano również stanowisko organów, które uznały , że zobowiązanym do wypłaty odszkodowania na mocy przepisu art. 3 ust. 3 ustawy o finansowaniu jest Prezydent Miasta G., czyli Miasta będącego gminą na prawach powiatu, które zostało wywłaszczone z prawa własności. Przytaczając treść wymienionego przepisu wskazano, że przepis ten nie obejmuje zapłaty odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości, gdyż zapłata odszkodowania z tego tytułu nie podpada pod pojęcia "finansowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania, ochrony i zarządzania drogami publicznymi". Natomiast odszkodowania, o których mowa w art. 22 ust. 1 specustawy są pojęciem węższym mieszczącym się w ramach pojęcia kosztów nabycia nieruchomości, które dotyczą wyłącznie uzyskania prawa do nieruchomości na podstawie czynności cywilnoprawnych, a nie na drodze władczych rozstrzygnięć.

Ponadto w skardze wskazano, że w dziale III u.g.n. rozdziale 5 "Odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości" znajduje się m.in. przepis art. 132 ust. 5 u.g.n., który w sposób jednoznaczny reguluje kwestię podmiotu zobowiązanego do zapłaty odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości, wskazując, że:

- jeżeli wywłaszczenie następuje na rzecz Skarbu Państwa, to do zapłaty odszkodowania zobowiązanym jest starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej,

- jeżeli wywłaszczenie następuje na rzecz jednostki samorządu terytorialnego, to do zapłaty odszkodowania zobowiązanym jest organ wykonawczy tej jednostki samorządu terytorialnego.

Jednocześnie wyrażono pogląd, że powyższe rozwiązanie jest w pełni logiczne i uzasadnione z uwagi na to, że zapłata odszkodowania obciąża faktycznie ten podmiot, na którego rzecz przechodzi własność nieruchomości lub który uzyskał materialną korzyść z wywłaszczenia – w przypadku wygaśnięcia prawa użytkowania wieczystego obciążającego nieruchomość. Natomiast obciążenie tymi kosztami podmiotu, który wybudował drogę i który będzie ją utrzymywał nie ma logicznego uzasadnienia.

Podkreślono, że powyższe stanowisko odpowiada również kryteriom prokonstytucyjnej wykładni prawa.

Zauważono również, że sytuacja w której ten sam podmiot ma zapłacić odszkodowanie sam dla siebie jest wątpliwa. Prowadzi to bowiem, do sytuacji w której dochodzi do konfuzji długu i wierzytelności, bowiem Prezydent Miasta G. dokonuje wypłaty z budżetu Gminy Miasta G. na rzecz tej Gminy Miasta G.. Zdaniem skarżącego powstała sytuacja jest nieprawidłowa. Uczynienie bowiem jednego podmiotu zarówno wierzycielem jak i dłużnikiem jest sprzeczne z istotą stosunku cywilnoprawnego, który jest immanentnie związany z każdą relacją wierzyciel – dłużnik.

Ponadto w skardze wniesiono o przeprowadzenie dowodu z wymienionych w skardze dokumentów, a mianowicie: kopii decyzji Wojewody [...]. z dnia [...], znak [...] i decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...], znak [...] na okoliczność treści rozstrzygnięć oraz uzasadnień powyższych decyzji, wskazujących jako podmiot zobowiązany do wypłaty odszkodowania nie zarządcę drogi, lecz podmiot który uzyskał korzyść z tytułu wywłaszczenia – nowego właściciela nieruchomości – Prezydenta Miasta G., ale wykonującego zadania starosty z zakresu administracji rządowej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 31 stycznia 2013 r. o sygn. akt I SA/Wa 2055/12 oddalił skargę.

W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd zaznaczył, że zasadniczą kwestią wymagającą rozważenia jest analiza kwestii spornej między stronami, to jest prawidłowości określenia przez organy orzekające w sprawie podmiotu właściwego do wypłaty odszkodowania. Zauważył, że kwestie finansowania inwestycji drogowych rozstrzygnięte zostały w art. 22 ust. 1 specustawy. Przepis ten stanowi wyraźnie, że koszty nabycia nieruchomości pod drogi, w tym odszkodowania, finansowane są na podstawie przepisów o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego, przepisów o drogach publicznych oraz przepisów o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym. Powyższe oznacza zdaniem WSA, że kwestia wypłaty odszkodowania uregulowana jest w sposób wyczerpujący w powołanej wyżej ustawie w tym sensie, że zastosowanie w niniejszej sprawie przepisu art. 22 ust. 1 specustawy, powoduje, że automatycznie wyłączone zostaje stosowanie regulacji z art. 132 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Wskazał, że w jego ocenie, prawidłowe jest stanowisko organów orzekających w sprawie, że choć przepis art. 22 ust. 1 specustawy nie określa podmiotu zobowiązanego do poniesienia kosztów nabycia nieruchomości pod drogi, w tym kosztów odszkodowania, odsyła w tym zakresie m.in. do przepisów ustawy o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego, wynika to z literalnego brzmienia tego przepisu. Wywiódł, że sięgając zatem do regulacji ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego – w szczególności z treści przepisu art. 3 ust. 1, w którym znalazł się zapis, iż zadania w zakresie budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg oraz zarządzania nimi finansowane są - w odniesieniu do dróg krajowych - przez ministra właściwego do spraw transportu za pośrednictwem Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad albo drogowych spółek specjalnego przeznaczenia, w odniesieniu do dróg wojewódzkich - przez samorząd województwa, w odniesieniu do dróg powiatowych – przez samorząd powiatowy. W myśl natomiast art. 3 ust. 3 tej ustawy, w granicach miast na prawach powiatu zadania w zakresie finansowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania, ochrony i zarządzania drogami publicznymi, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych, finansowane są z budżetów tych miast.

Zdaniem WSA przepisy ustawy o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego - wbrew twierdzeniom skarżącego - jednoznacznie określają podmioty zobowiązane do finansowania zadań związanych z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem, ochroną oraz zarządzeniem określoną kategorią dróg. Zgodnie zaś z art. 22 ust. 1 specustawy reguły wynikające z powyższych przepisów stosuje się także do finansowania kosztów nabycia nieruchomości pod drogi.

W niniejszej sprawie za bezsporne uznał Sąd, że objęta zaskarżoną decyzją nieruchomość, przeznaczona decyzją Wojewody [...] z dnia [...] o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, położona jest w granicach Miasta G., które jest miastem na prawach powiatu. Zdaniem Sądu oczywiste zatem jest, że stosownie do treści powołanych wyżej przepisów, tj. art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. i art. 22 ust. 1 specustawy, odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość, przejętą pod rozbudowę drogi wojewódzkiej, powinno być wypłacone przez Prezydenta Miasta G..

W konkluzji uzasadnienia wymienionego wyroku WSA uznał, że stanowisko organów, co do określenia podmiotu zobowiązanego do wypłacenia odszkodowania, jest zgodne z prawem. Podkreślił, że to Miasto G. (jako miasto na prawach powiatu) jest właścicielem działki nr [...]. W związku z tym zobowiązanym do wypłaty odszkodowania za powyższą nieruchomość jest Prezydent Miasta G., a nie Zarząd Dróg Miejskich w G. wykonujący jedynie zadania zarządcy drogi zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o drogach publicznych.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Prezydent Miasta G., zarzucając naruszenie:

- art. 22 ust. 1 specustawy, skutkujące błędnym określeniem podmiotu zobowiązanego do wypłaty odszkodowania za przejęcie nieruchomości pod drogi publiczne,

- art. 12 ust. 5 specustawy w zw. z art. 132 ust. 5 u.g.n., skutkujące błędnym określeniem podmiotu zobowiązanego do wypłaty odszkodowania za przejęcie nieruchomości pod drogi publiczne,

- art. 105 § 1 i art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi, podczas gdy postępowanie przed organem I i II instancji w przedmiotowej sprawie podlegało umorzeniu jako bezprzedmiotowe, a decyzja Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. jest trwale niewykonalna,

- art. 2 i art. 165 Konstytucji RP poprzez naruszenie konstytucyjne zagwarantowanej jednostkom samorządu terytorialnego odrębnej osobowości prawnej oraz odrębnego prawa własności i innych praw majątkowych, polegające na oddaleniu skargi od decyzji nakazującej zapłatę Prezydentowi Miasta G. z budżetu Miasta G. odszkodowania za nieruchomość, której właścicielem z mocy prawa stał się Skarb Państwa, a zatem odrębny podmiot,

- art. 21 ust. 2 Konstytucji RP wyrażającego zasadę słusznego odszkodowania na pozbawienie prawa własności, zgodnie z którą do zapłaty odszkodowania, rozumianego jako rekompensata za wartość odebranego w drodze wywłaszczenia prawa rzeczowego do nieruchomości, powinien zobowiązany być podmiot, który uzyskał realną korzyść majątkową na skutek przeniesienia prawa własności,

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi, mimo istnienia podstaw do jej uwzględnienia.

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Prezydenta Miasta G. wyrokiem z dnia 11 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 1396/13, uchylił zaskarżony wyrok z dnia 31 stycznia 2013 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

W uzasadnieniu w/w wyroku NSA zaznaczył, że zarzuty skargi kasacyjnej dotyczą naruszeń prawa materialnego, a ich istota sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy w sprawie, co do funduszy, z których powinno pochodzić odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość, znajduje zastosowanie przepis art. 3 ust. 3, art. 3 ust. 1 pkt. 1 ustawy o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego, czy też odpowiednie przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zwrócił uwagę, że orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest w tej materii jednolite i są w nim prezentowane różne stanowiska. Podał, że w uzasadnieniu wyroku z dnia 9 września 2014 r. w sprawie o sygn. I OSK 551/14 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał np. że przepisem istotnym dla rozstrzygnięcia wskazanej kwestii jest art. 22 ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Przepis ten stanowi, że koszty nabycia nieruchomości pod drogi, w tym odszkodowania, finansowane są na podstawie przepisów o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego, przepisów o drogach publicznych oraz przepisów o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym. Ustawodawca nie wskazał wprost, w jakim zakresie przepisy odesłania znajdują zastosowanie jednak analiza ich treści pozwala na wniosek, że zagadnienie finansowania nabycia kosztów nieruchomości, w tym odszkodowania za nieruchomość wywłaszczoną normuje ustawa z 16 grudnia 2005 r. o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego, która w art. 3 wskazuje źródła pokrycia przedmiotowych kosztów. Ponadto w wyroku tym NSA uznał, że z istoty stosunku odszkodowawczego wynika, iż gmina nie może kosztem własnego majątku wypłacić sobie odszkodowania za utratę prawa własności nieruchomości, której własność przeszła na rzecz Skarbu Państwa.

Wskazał, że z kolei w uzasadnieniu wyroku NSA z 4 marca 2015 r. w sprawie sygn. akt I OSK 1490/13 wyrażono pogląd, że do ustalenia wysokości i wypłacenia odszkodowania, w sytuacji wywłaszczenia gminy z nieruchomości będącej jej własnością pod budowę drogi publicznej, mają na mocy art. 12 ust. 5 specustawy, zastosowanie odpowiednie przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Naczelny Sąd Administracyjny zaznaczył, że w orzecznictwie NSA były jednak prezentowane również poglądy odmienne. Na konieczność stosowania art. 3 ust. 3 ustawy o finansowaniu infrastruktury transportu drogowego i konieczność wypłaty odszkodowania przez Prezydenta Miasta za wywłaszczoną nieruchomość będącą wcześniej własnością gminy wskazano w wyroku NSA z dnia 5 lutego 2015 r. w sprawie o sygn. I OSK 1281/13.

W rozpoznawanej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny przede wszystkim za trafny uznał pogląd, że sprzeczne z konstytucyjną zasadą ochrony własności i wypłaty słusznego odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość byłoby obciążenie gminy obowiązkiem wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość, która była jej własnością, jeśli wypłata tego odszkodowania miałaby nastąpić ze środków gminy uzyskiwanych z jej dochodów i prowadzić do uszczuplenia jej majątku jako jednostki samorządu terytorialnego. Wskazał, że obowiązek finansowania kosztów, o których mowa w art. 3 ust. 3 ustawy o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego, dotyczy dróg publicznych w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, a więc dróg już istniejących. NSA zwrócił uwagę, że budżet gminy, w ogólnym tego słowa znaczeniu, składa się z wielu składników, w tym ze środków przekazanych z budżetu Skarbu Państwa, lub jak w niniejszej sprawie – z funduszy międzynarodowych przekazanych na realizację określonych celów publicznych. Zaznaczył, że w rozpoznawanej sprawie inwestycja drogowa polegająca na połączeniu Portu Lotniczego z Portem Morskim [...]– Trasa [...]zrealizowana została w oparciu o przepisy ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 ( Dz. U. [...] ). Zauważył, że na podstawie art. 4 ust. 1 w/w ustawy wydane zostało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 grudnia 2009 r. zawierające wykaz przedsięwzięć EURO 2012, w którym opisana wyżej inwestycja wskazana jest pod nr [...]. Stwierdził, że Trasa [...], o docelowej długości 18 km realizowana jest etapami. Etap obecnie realizowany – Połączenie Portu Lotniczego z Portem Morskim [...]– jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej i kwota dofinansowania z Funduszu Spójności UE dla całej inwestycji, wynosi 1 154 922 554,42 zł (Internet. Strona Główna > Unia dla G. > Projekty inwestycyjne finansowane z funduszy UE).

Następnie NSA wskazał, że ustawa z 7 września 2007 r. zgodnie z art. 1 ust. 2 określa w szczególności warunki realizacji przedsięwzięć w zakresie projektowania, budowy, przebudowy lub remontu stadionów i innych obiektów budowlanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej niezbędnych do przeprowadzenia turnieju EURO 2012, a droga publiczna jest z pewnością obiektem budowlanym i można uznać, że dotyczy jej powołany wcześniej przepis. O niezbędności tej konkretnej inwestycji drogowej świadczy fakt zamieszczenia jej w wykazie zawartym w wymienionym rozporządzeniu Rady Ministrów. Zaznaczył, że art. 1 ust. 4 pkt. 1 w/w ustawy stanowi, że przedsięwzięcia Euro 2012 mogą być realizowane zgodnie z niniejszą ustawą albo w zakresie przygotowania i wykonania inwestycji dotyczących dróg publicznych – zgodnie z ustawą z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych.

Naczelny Sąd Administracyjny podzielił pogląd wyrażony przez organy administracji i Sąd I instancji, że specustawa jest regulacją szczególną wyłączającą stosowanie ustawy o gospodarce nieruchomościami, w tym art. 132 ust. 5 u.g.n. Stwierdził, że z tego względu w sprawie niniejszej zastosować należy art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych w związku z art. 3 ustawy z 16 grudnia 2005 r. o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego. Zaznaczył, że art. 3 ustawy przewiduje finansowanie zadań z zakresu budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg oraz zarządzania nimi zarówno przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad albo spółki specjalnego przeznaczenia w odniesieniu do dróg krajowych (art. 3 ust. 1), jak i przez budżety miast na prawach powiatu w stosunku do dróg w granicach tych miast z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych (art. 3 ust. 3).

Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że przy rozważaniu, który z powołanych przepisów powinien znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, należy mieć na uwadze art. 21 Konstytucji RP, który stanowi, że Rzeczypospolita Polska chroni własność i prawo dziedziczenia a wywłaszczenie jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy jest dokonywane na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem. Zaakcentował, że ta konstytucyjna zasada dotyczy każdego właściciela i każdej własności a więc również mienia będącego własnością jednostek samorządu terytorialnego. Stwierdził, że z tych względów sytuacja, w której gmina miałaby być równocześnie dłużnikiem i wierzycielem i sama sobie z własnego majątku, z jego uszczupleniem, wypłacić odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość, będącą jej własnością – jest niedopuszczalna w państwie prawa i niezgodna z przywołaną normą konstytucyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny podzielił pogląd wyrażony w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 26 listopada 2014 r. w sprawie sygn. akt I OSK 766/13 , że środki, którymi dysponuje gminy, nie pochodzą wyłącznie z jej dochodów i z jej majątku. Wskazał, że w niniejszej sprawie budowa inwestycji drogowej jest współfinansowana z funduszy unijnych i w tym zakresie została zawarta z gminą umowa o dofinansowanie określająca warunki realizowania inwestycji i wysokość środków przeznaczonych na konkretne etapy czy też cele inwestycyjne.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zarówno organy administracji publicznej jak i Sąd I instancji naruszyły przepisy Konstytucji wskazane w skardze kasacyjnej poprzez przyjęcie, że zastosowanie znajduje art. 3 ust. 3 ustawy o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego, a gmina powinna wypłacić samej sobie odszkodowanie z własnego budżetu z naruszeniem zasad konstytucyjnych.

Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że nie jest uzasadniony zarzut naruszenia art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 p.p.s.a. wskazując, że postępowanie w sprawie nie mogło bowiem zostać uznane za bezprzedmiotowe dopóki nie zakończyło się orzeczeniem o kwocie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość i wskazaniem podmiotu zobowiązanego do jego wypłaty.

Określając wytyczne dla Sądu I instancji Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien rozważyć uchylenie obydwu decyzji i nakazanie organom administracji ustalenia tego, z jakich środków finansowana była przedmiotowa inwestycja i orzec, przy uwzględnieniu stanowiska NSA zaprezentowanego w sprawie, czy powinien zostać zastosowany art. 3 ust. 1 czy też art. 3 ust. 3 wskazanej powyżej ustawy. Zaznaczył, że inwestycja drogowa powstała na wywłaszczonej nieruchomości mogła być finansowana z różnych źródeł – po pierwsze dlatego, że jest częścią większej inwestycji, po drugie dlatego, że korzystanie z funduszy unijnych wymaga zaangażowania w jakiejś części środków własnych podmiotu, który z dotacji unijnej korzysta. Podkreślił, że w sprawie konieczne jest ustalenie, czy umowa dotacyjna zawarta z gminą przewiduje wypłatę odszkodowania za wywłaszczoną pod drogę nieruchomość z otrzymanych na ten cel funduszy unijnych, a wówczas odszkodowanie może pochodzić z budżetu gminy, rozumianego jako ogół środków, którymi gmina dysponuje z przeznaczeniem na sfinansowanie budowy wskazanego w zaskarżonej decyzji odcinka drogi. Może wówczas w przedmiotowej sprawie znaleźć zastosowanie art. 3 ust. 3 ustawy o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego. Gdyby natomiast zostało ustalone, że z jakichś względów odszkodowanie miałoby pochodzić z majątku gminy, jego koszty powinien ponosić Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad zgodnie z art. 3 ust.1 w/w ustawy.

Rozpoznając ponownie niniejszą sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Przy ocenie zasadności skargi wniesionej w niniejszej sprawie należy mieć na uwadze przede wszystkim to, że Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekał po uchyleniu pierwszego orzeczenia wydanego w tej sprawie przez sąd kasacyjny. W takiej sytuacji stosownie do art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2012 r., poz. 270), dalej: p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Związanie wykładnią prawa, o którym mowa w art. 190 p.p.s.a. dotyczy zarówno przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania, zawęża to również "granice danej sprawy" w rozumieniu art. 134 § 1 p.p.s.a. dla sądu pierwszej instancji, któremu sprawa została przekazana, gdyż w takim przypadku granice te wyznacza wyrok NSA wydany na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. (wyrok NSA z 20 września 2006r., II OSK 1117/05, LexPolonica nr 2211810).

Możliwość odstąpienia od zawartej w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni prawa istnieje tylko wówczas, gdy stan faktyczny ustalony w wyniku ponownego rozpoznania sprawy zmienił się tak istotnie, że nie mają do niego zastosowania przepisy interpretowane przez Naczelny Sąd Administracyjny, a ponadto w przypadku zmiany stanu prawnego po wydaniu orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. J. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 191).

Wymagania praworządności wynikające, m.in. z celów i istoty kontroli instancyjnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym determinują zatem ścisłe i pełne respektowanie ustaleń, ocen oraz wskazań sformułowanych przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Orzekając ponownie w niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie został zatem związany wykładnią prawa zawartą w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 1396/13.

Wskazania, przedstawione w jego uzasadnieniu, wyznaczyły więc w istocie kierunek postępowania w niniejszej sprawie. W rozpatrywanej sprawie nie wystąpiły bowiem wskazane wyżej okoliczności czyniące dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny ocenę nieaktualną.

W sprawie niniejszej zaskarżona została decyzja Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...]orzekającą o ustaleniu na rzecz Gminy Miasta G. odszkodowania za prawo własności nieruchomości przejętej z mocy prawa przez Skarb Państwa, oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...] położonej w G., przeznaczonej decyzją Wojewody [...] z dnia [...] pod realizację inwestycji drogowej polegającej na połączeniu Portu Lotniczego z Portem Morskim [...] - Trasa [...], zadanie IV, odcinek Węzeł [...]- Węzeł [...] Węzeł [...]w G.. Jednocześnie decyzją tą orzeczono o zobowiązaniu Prezydenta Miasta G. jako zarządcy drogi do zapłaty ustalonego odszkodowania.

Podstawę materialnoprawną decyzji Wojewody [...]. stanowią przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych ( Dz. U. 2013. 687.j.t.), a mianowicie art. 12 ust. 4a, 4f i 5, art. 18 w zw. z art. 12 ust. 4, art. 22 i art. 23.

Wbrew stanowisku skarżących należy uznać za prawidłowe zastosowanie w niniejszej sprawie art. 22 ust. 1 specustawy w związku z art. 3 ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w w/w wyroku regulacje zawarte w tej ustawie zawierają szczególne, odmienne od dotychczasowych unormowań, rozwiązania prawne dotyczące ustalenia lokalizacji dróg, podziałów nieruchomości i nabywania tych nieruchomości lub ich części pod budowę przyszłych dróg publicznych – obiektów mających dopiero docelowo uzyskać status (kwalifikację) dróg publicznych. Służą one możliwie szybkiemu i sprawnemu budowaniu i rozbudowie dróg publicznych, na przejmowanych na wniosek właściwego podmiotu nieruchomościach i ustalaniu odszkodowań za przejęte i wygaszane prawa do tych nieruchomości.

Za niezasadny należy zatem uznać zarzut skargi dotyczący naruszenia prawa materialnego poprzez błędne niezastosowanie art. 12 ust. 5 specustawy w zw. z art. 132 ust. 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r., o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 2014 r., poz. 518 j.t.).

Sąd podzielił pogląd skarżących, że brak przyznania odszkodowania za wywłaszczone prawo własności jest sprzeczne z konstytucyjną zasadą słusznego odszkodowania za pozbawienie własności. Zgodnie bowiem z art. 21 Konstytucji Rzeczypospolita Polska chroni własność (ust. 1), a wywłaszczenie jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy jest dokonywane na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem. Regulacja zawarta w art. 21 ust. 2 Konstytucji RP oznacza, że wywłaszczenie jest dopuszczalne, o ile zostaną spełnione dwa warunki:

1. wywłaszczenie nastąpi tylko na cele publiczne np. budowa drogi,

2. podmiot pozbawiony prawa własności lub innego prawa rzeczowego otrzyma słuszne odszkodowanie.

Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy, raz jeszcze przypomnieć trzeba, że działka nr [...]przeznaczona pod realizację inwestycji drogowej polegającej na połączeniu Portu Lotniczego z Portem Morskim [...]- Trasa [...], zadanie IV, odcinek Węzeł [...]- Węzeł [...]-Węzeł [...]w G., stanowiła własność Gminy Miasta G. i jej własność przeszła z mocy prawa (art. 12 ust. 4 specustawy) na Skarb Państwa. Wojewoda P. decyzją z dnia [...]ustalił na rzecz Gminy Miasta G. odszkodowanie za prawo własności tej nieruchomości i jednocześnie zobowiązał Prezydenta Miasta [...] jako zarządcę drogi do zapłaty tego odszkodowania. Niewątpliwie należy uznać, że warunek pierwszy wywłaszczenia wynikający z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP został spełniony.

Zauważyć w tym miejscu należy, że w aktach administracyjnych sprawy przedstawionych Sądowi, brak materiału dowodowego na podstawie, którego można byłoby przyjąć, że spełniony został również drugi warunek, a mianowicie, że podmiot pozbawiony prawa własności, w tym przypadku Gmina Miasta G., otrzyma słuszne odszkodowanie.

Natomiast Naczelny Sąd Administracyjny we wskazanym powyżej wyroku z dnia 11 marca 2015 r. stwierdził, że sprzeczne z konstytucyjną zasadą ochrony własności i wypłaty słusznego odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość byłoby obciążenie gminy obowiązkiem wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość, która była jej własnością, jeśli wypłata tego odszkodowania miałaby nastąpić ze środków gminy uzyskiwanych z jej dochodów i prowadzić do uszczuplenia jej majątku jako jednostki samorządu terytorialnego. Za trafne w tej sytuacji uznał także stanowisko wyrażone w wyrokach NSA: z dnia 9 września 2014 r. w sprawie o sygn. I OSK 551/14, z dnia 17 lutego 2015 r. w sprawie o sygn. I OSK 1394/13, z dnia 9 września 2014 r. w sprawie I OSK 457/14, z dnia 9 września w sprawie I OSK 1102/14, z dnia 4 marca 2015 r. w sprawie o sygn. I OSK 1490/13, w których Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że obowiązek finansowania kosztów, o których mowa w art. 3 ust. 3 ustawy o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego, dotyczy dróg publicznych w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, a więc dróg już istniejących.

Uwzględniając powyższe stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego stwierdzić należy, że organy administracji publicznej orzekające w niniejszej sprawie naruszyły art. 2, art. 21 ust. 2 i art. 165 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez przyjęcie, że zastosowanie znajduje art. 3 ust. 3 ustawy o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego, a gmina powinna wypłacić samej sobie odszkodowanie z własnego budżetu.

Zaznaczyć należy, że odnośnie naruszenia art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w w/w wyroku, stwierdzając, że nie jest on uzasadniony. Wskazał, że postępowanie w sprawie nie mogło zostać uznane za bezprzedmiotowe dopóki nie zakończyło się orzeczeniem o kwocie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość i wskazaniem podmiotu zobowiązanego do jego wypłaty.

Rozpoznając ponownie niniejszą sprawę organy administracji publicznej w pierwszej kolejności przeprowadzą postępowanie wyjaśniające w zakresie ustalenia z jakich środków finansowana była przedmiotowa inwestycja. W szczególności ustalą, czy umowa dotacyjna zawarta z Gminą przewiduje wypłatę odszkodowania za wywłaszczoną pod drogę nieruchomość z otrzymanych na ten cel funduszy unijnych, ponieważ ta okoliczność ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Jeżeli bowiem w umowie dotacyjnej przewidziano wypłatę odszkodowania za wywłaszczoną pod drogę nieruchomość z otrzymanych przez Gminę na ten cel funduszy unijnych, to odszkodowanie może pochodzić z budżetu Gminy, rozumianego jako ogół środków, którymi Gmina dysponuje z przeznaczeniem na sfinansowanie budowy przedmiotowego odcinka drogi i wówczas może w sprawie znaleźć zastosowanie art. 3 ust. 3 ustawy o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego.

W przypadku ustalenia, że odszkodowanie miałoby pochodzić z majątku Gminy, to jego koszty zgodnie z art. 3 ust. 1 w/w ustawy powinien ponosić Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad.

Organy rozpoznając sprawę uwzględnią stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowane w sprawie, jak również wskazania zawarte w niniejszym wyroku.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) i lit. c) p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.