Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2526/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-03-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6049 Inne o symbolu podstawowym 604
Hasła tematyczne: Działalność gospodarcza
Skarżony organ: Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 25 ust. 1, art. 30 ust. 1, art. 34 ust. 2 pkt 1a
journal: Dz.U. 2013 poz 672
law: Ustwa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Protokolant ref. staż. Anna Owczarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2016 r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie wykreślenia z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Ministra Gospodarki na rzecz skarżącego D. S.kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. Minister Gospodarki na podstawie art. 34 ust. 2 pkt 1a ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. z 2015 r., poz. 584, ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013, poz. 267, ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku D. S. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...] lipca 2015 r., wykreślającą przedsiębiorcę D. S. z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że w dniu 3 czerwca 2015 r. do Krajowego Rejestru Sądowego wpisano Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością "S.", która powstała w dniu [...] czerwca 2015 r. z przekształcenia przedsiębiorcy działającego pod firmą D. S. [...] (NIP: [...]). W dniu 3 czerwca 2015 r. Krajowy Rejestr Sądowy zgłosił informację o powyższym przekształceniu do CEIDG.

W dniu [...] lipca 2015 r. Minister Gospodarki wydał decyzję wykreślającą przedsiębiorcę działającego pod firmą C. (NIP: [...]) z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Podstawą wydania decyzji był art. 34 ust. 2 pkt 1a ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, tj. wpisanie do rejestru przedsiębiorców jednoosobowej spółki kapitałowej powstałej z przekształcenia przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną wykonującą we własnym imieniu działalność gospodarczą.

We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy strona podniosła, że przekształceniu podlegała wyłącznie działalność, którą strona wykonywała samodzielnie. Przekształcenie nie obejmowało zaś działalności wykonywanej przez stronę w ramach zawartej przez stronę umowy spółki cywilnej.

Organ powołując się na art. 6 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2013 r., poz. 1030, ze zm.) wyjaśnił, że przekształceniu w spółkę kapitałową może podlegać przedsiębiorca wpisany do CEIDG. Przekształcenie obejmuje przedsiębiorcę, a nie poszczególne przejawy wykonywania przez tego przedsiębiorcę działalności gospodarczej. Przedsiębiorca wpisany do CEIDG wykonujący działalność gospodarczą w ramach umowy spółki cywilnej oraz działalność w ramach działalności samodzielnej (bez współdziałania z innymi przedsiębiorcami) traktowany jest jako jeden podmiot. Każdy przejaw wykonywania działalności gospodarczej jest jego indywidualną działalnością gospodarczą. Działalność wykonywana w ramach umowy spółki cywilnej jest także indywidualną działalnością gospodarczą przedsiębiorcy, wykonywaną jedynie w ramach współdziałania z innymi przedsiębiorcami. W ocenie organu w przedmiotowej sprawie przekształceniu w spółkę kapitałową nie mógł podlegać tylko jeden z przejawów działalności gospodarczej wykonywanej przez przedsiębiorcę, bowiem takiej możliwości nie przewidują przepisy prawa. Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie zaistniała przesłanka, z art. 34 ust. 2 pkt 1a ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, w myśl którego przedsiębiorca podlega obligatoryjnie wykreśleniu z CEIDG, w przypadku wpisania do rejestru przedsiębiorców jednoosobowej spółki kapitałowej powstałej wskutek przekształcenia przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną wykonującą we własnym imieniu działalność gospodarczą. Krajowy Rejestr Sądowy zgłosił bowiem do CEIDG fakt przekształcenia przedsiębiorcy w spółkę kapitałową.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego D. S. (skarżący) wniósł o uchylenie powyższej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Skarżący wskazał, że przekształceniu na podstawie art. 34 ust. 2 pkt. 1a ustawy o swobodzie działalności gospodarczej podlegał przedsiębiorca działający pod firmą [...] D. S. (NIP [...]). Natomiast jak wynika z Centralnej Ewidencji Działalności Gospodarczej pod firmą C. działa D. S., ale jako wspólnik spółki cywilnej (NIP [...]), a nie przedsiębiorca prowadzący jednoosobowa działalność gospodarczą na własne nazwisko. W ocenie skarżącego, w wyniku przekształcenia, z CEIDG powinna zostać wykreślona firma S.. Natomiast firma C. powinna nadal widnieć w CEIDG, gdyż nie został przekształcona na podstawie art. 34 ust. 2 pkt. 1a ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, tj. wpisanie do rejestru przedsiębiorców jednoosobowej spółki kapitałowej powstałej z przekształcenia przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną wykonującą we własnym imieniu działalność gospodarczą, nikt nie złożył wniosku o jej wykreślenie oraz nadal prowadzi działalność gospodarczą. Minister Gospodarki swoją decyzję nie mógł oprzeć na brzmieniu wpisu do KRS, gdyż przekształceniu podlegał przedsiębiorca D. S. (NIP [...]) działający pod firmą C., zgodnie ze złożonym wnioskiem do KRS. Wniosek do KRS nie obejmował przekształcenia w jednoosobową spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością działalności gospodarczej prowadzonej pod nazwą C.

W odpowiedzi na skargę Minister Gospodarki wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na rozstrzygnięcie.

Zgodnie z art. 25 ust. 1. Ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (t. j. Dz.U z 2015 r., poz. 584 ze zm.), wpisowi do CEIDG podlegają:

1) firma przedsiębiorcy oraz jego numer PESEL, o ile taki posiada;

1a) data urodzenia przedsiębiorcy;

2) numer identyfikacyjny REGON przedsiębiorcy, o ile taki posiada;

3) numer identyfikacji podatkowej (NIP);

4) informacja o obywatelstwie polskim przedsiębiorcy, o ile takie posiada, i innych obywatelstwach przedsiębiorcy;

5) oznaczenie miejsca zamieszkania i adresu zamieszkania przedsiębiorcy, adres do doręczeń przedsiębiorcy oraz adresy, pod którymi jest wykonywana działalność gospodarcza, w tym adres głównego miejsca wykonywania działalności i oddziału, jeżeli został utworzony; dane te są zgodne z oznaczeniami kodowymi przyjętymi w krajowym rejestrze urzędowym podziału terytorialnego kraju, o ile to w danym przypadku możliwe;

6) adres poczty elektronicznej przedsiębiorcy oraz jego strony internetowej, o ile przedsiębiorca takie posiada i zgłosił te informacje we wniosku o wpis do CEIDG;

7) data rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej;

8) określenie przedmiotów wykonywanej działalności gospodarczej, zgodnie z Polską Klasyfikacją Działalności (PKD);

9) informacje o istnieniu lub ustaniu małżeńskiej wspólności majątkowej;

10) numer identyfikacji podatkowej (NIP) oraz numer identyfikacyjny REGON spółek cywilnych, jeżeli przedsiębiorca zawarł umowy takich spółek;

11) dane pełnomocnika upoważnionego do prowadzenia spraw przedsiębiorcy, wraz ze wskazaniem zakresu spraw, które obejmuje dane pełnomocnictwo, o ile przedsiębiorca udzielił pełnomocnictwa i zgłosił informację o jego udzieleniu we wniosku o wpis do CEIDG;

12) informacja o zawieszeniu i wznowieniu wykonywania działalności gospodarczej;

13) informacja o ograniczeniu lub utracie zdolności do czynności prawnych oraz ustanowieniu kurateli lub opieki;

14) informacja o ogłoszeniu upadłości i ukończeniu tego postępowania;

15) informacja o otwarciu postępowania restrukturyzacyjnego i jego ukończeniu albo uprawomocnieniu się postanowienia o zatwierdzeniu układu w postępowaniu o zatwierdzenie układu;

15a) informacja o przekształceniu przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną wykonującą we własnym imieniu działalność gospodarczą w jednoosobową spółkę kapitałową;

16) informacja o zakazie prowadzenia działalności gospodarczej;

17) informacja o zakazie wykonywania określonego zawodu, którego wykonywanie przez przedsiębiorcę podlega wpisowi do CEIDG;

18) informacja o zakazie prowadzenia działalności związanej z wychowaniem, leczeniem, edukacją małoletnich lub z opieką nad nimi;

19) informacja o wykreśleniu wpisu w CEIDG.

Z redakcji art. 25 ust. 1 wynika, że wpisowi do CEDIG podlegają jedynie dane wymienione w ust. 1 pkt 1-19. Większość tych danych podlega wpisowi po raz pierwszy w sytuacji, gdy osoba fizyczna składa wniosek o dokonanie wpisu. Inne dane mogą zostać wpisane później, w miarę powstawania okoliczności uzasadniających uzupełnienie wpisu (np. informacja o umowie spółki cywilnej, która pojawiła się później niż w momencie pierwotnego ubiegania się o wpis do CEDIG, lub informacja o ustanowieniu pełnomocnika (Cezary Kosikowski - komentarz do art. 25 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, wyd. VII).

Zgodnie z art. 30 ust. 1. powołanej ustawy Przedsiębiorca jest obowiązany złożyć wniosek o:

1) zmianę wpisu - w terminie 7 dni od dnia zmiany danych, o których mowa w art. 25 ust. 1 i 5, powstałej po dniu dokonania wpisu do CEIDG;

2) wykreślenie wpisu - w terminie 7 dni od dnia trwałego zaprzestania wykonywania działalności gospodarczej.

Przepisy dotyczące złożenia wniosku o zmianę wpisu oraz wniosku o wykreślenie wpisu stosuje się odpowiednio do wspólników spółki cywilnej w przypadku wpisania do rejestru przedsiębiorców spółki handlowej powstałej z przekształcenia spółki cywilnej, w zakresie działalności wpisanej do rejestru przedsiębiorców (art. 30 ust. 3 ustawy).

Zgodnie z art. 34 ust. 2 pkt 1a ww. ustawy, przedsiębiorca podlega wykreśleniu z CEIDG z urzędu, w drodze decyzji administracyjnej ministra właściwego do spraw gospodarki, w przypadku wpisania do rejestru przedsiębiorców jednoosobowej spółki kapitałowej powstałej wskutek przekształcenia przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną wykonującą we własnym imieniu działalność gospodarczą.

W niniejszej sprawie decyzją z dnia 2 lipca 2015 r. Minister Gospodarki wykreślił z Centralnej Ewidencji i Informacji o działalności Gospodarczej (CEDIG) skarżącego jako przedsiębiorcę działającego pod firma C. D. S. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący wskazał, że do dnia 31 maja 2015 r. prowadził działalność gospodarczą jako:

1. S. z siedzibą w [...],[...] jako jednoosobową działalność gospodarczą oraz

2. W formie spółki cywilnej pod nazwą C/ z siedzibą przy ul. [...],[...].

Skarżący wyjaśnił, że przekształceniu w spółkę kapitałową uległa jednoosobowa działalność gospodarcza prowadzona pod nazwą S. z siedzibą [...],[...], a nie działalność prowadzona pod nazwą – C. Spółka Cywilna [...] z siedzibą przy ul. [...] w [...]. Jednocześnie skarżący wskazał, że w dniu 3 czerwca 2015 r. złożył wniosek o wykreślenie z CEDIG działalności gospodarczej prowadzonej pod nazwą S. i działalność ta została wykreślona. W związku z powyższym skarżący wniósł o zmianę decyzji w części danych przedsiębiorcy wykreślonego - z C. z siedzibą ul. [...],[...], NIP [...], na S. z siedzibą w [...],[...] NIP [...] oraz wzięcie pod uwagę, że podmiot został już wykreślony z CEDIG.

W sprawie nie zostało dostatecznie wyjaśnione dlaczego organ wykreślił wpis skarżącego do CEDIG jako prowadzącego działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej pod nazwą C. z siedzibą przy ul. [...],[...]. Organ nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego, lecz swoje rozstrzygnięcie oparł jednie na podstawie systemu teleinformatycznego i pobranej z tego systemu informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców. Argumentacja skarżącego zawarta w odwołaniu od decyzji wydanej w I instancji wskazuje, że jest to odrębna działalność gospodarcza prowadzona przez skarżącego, która nie uległa przekształceniu. W sprawie nie został rozpoznany wniosek skarżącego o zmianę decyzji w części danych przedsiębiorcy wykreślonego - z C. z siedzibą ul. [...],[...], NIP [...], na S. z siedzibą w [...],[...], NIP [...].

Naruszenie prawa, zwłaszcza prawa materialnego, przez organ ewidencyjny może polegać na dokonaniu wpisu z pominięciem danych wymaganych w art. 25 ust. 1 pkt 1- 16 lub też niezgodnie z wnioskiem o wpis. Sytuacja taka może powstać, gdy organ ewidencyjny poweźmie wiadomość o wpisie do ewidencji danych niezgodnych z rzeczywistością. Informacje te mogą pochodzić z różnych źródeł (np. od przedsiębiorcy lub od osób trzecich bądź od organów ścigania, organów kontroli i nadzoru), w tym nawet przekazanych anonimowo. Organ ewidencyjny powinien wówczas naprawić swoje postępowanie i dlatego ustawa umożliwia mu dokonanie z urzędu wykreślenia wpisu lub jego części składowych (vide - Cezary Kosikowski, komentarz do art. 34 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, wyd. VII).

W ocenie Sądu, Minister Gospodarki nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego do czego zobowiązany jest na podstawie art. 7 i 77 k.p.a. i nie wykazał należytej dbałości o dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Granice orzekania przez organ II instancji wyznaczają ramy sprawy administracyjnej podlegającej ponownemu rozpoznaniu przez organ odwoławczy, zgodnie z treścią zasady dwuinstancyjności. Wnioski i zarzuty odwołania (wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) mają wpływ na zakres obowiązków tego organu. Jest on bowiem obowiązany rozpatrzyć i odnieść się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę.

Wykonanie tego obowiązku ma istotne znaczenie z punktu widzenia oceny prawidłowości czynionych przez organ odwoławczy ustaleń dotyczących stanu faktycznego sprawy. Trzeba bowiem zwrócić uwagę, że twierdzenia, wnioski i zarzuty podniesione przez stronę w odwołaniu mieszczą się w pojęciu materiału dowodowego, o którym mowa w art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., który – co należy podkreślić – musi zostać w całości i wnikliwie rozpatrzony przez organ. Powinno to znaleźć odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji organu odwoławczego. W przeciwnym razie może dojść do naruszenia art. 7, 77 i 80 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. Tym samym organ odwoławczy nie może ograniczyć się do kontroli decyzji organu I instancji, a obowiązany jest ponownie merytorycznie rozstrzygnąć sprawę. Organ odwoławczy rozpatruje więc sprawę ponownie w jej całokształcie, mając na uwadze nie tylko powyższe przepisy, ale także ogólne reguły postępowania administracyjnego (vide: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego o sygn. akt: II GSK 195/12, II GSK 392/11, II GSK 2333/11).

W orzecznictwie podkreśla się, że nieustosunkowanie się do zarzutów odwołania (wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy) narusza przepis art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, z tym, że odniesienie się do zarzutów nie może mieć charakteru "sygnalnego". Chodzi bowiem o to, by organ w sposób wyczerpujący i jawny wskazał stronie motywy, które w jego ocenie stanowią o ich bezzasadności (por. wyrok NSA z 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1371/12, cbois.nsa.gov.pl oraz wyrok WSA w Warszawie z 12 maja 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 264/08, LEX nr 495343).

W wyroku z dnia 20 lutego 2014 r. (II GSK 1758/12 publ. LEX nr 1495108) Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że obowiązek odniesienia się do stawianych przez stronę postępowania zarzutów wiąże się z regułą "uczciwego procesowania", która według Naczelnego Sądu Administracyjnego oznacza powinność wyczerpującego odniesienia się do wszystkich wysuniętych przez odwołujący się podmiot zarzutów i żądań (zob. wyrok NSA z 30 października 2001 r., III SA 1409/00, niepubl.; przywołany przez B. Gruszczyńskiego (w:) S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek: Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2006, s. 471 oraz wyrok NSA z 9 stycznia 2014r., sygn. akt II GSK 1371/12, cbois.nsa.gov.pl, także wyrok WSA w Warszawie z 28 marca 2007 r., sygn. akt VIII SA/Wa 135/07, LEX nr 378827, jak również wyrok WSA w Warszawie z 20 czerwca 2007 r., sygn. akt VIII SA/Wa 339/07, LEX nr 488568).

Podkreślenia wymaga, że Sąd administracyjny nie ma za zadanie wyręczania organów administracji w ich obowiązku stosowania zasady przekonywania, wyrażonej w art. 11 k.p.a., a realizowanej na mocy art. 107 § 3 k.p.a. Mocą tej zasady organ administracji obowiązany jest do wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do realizacji decyzji bez stosowania środków przymusu. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia lub nie odniesie się do okoliczności istotnych dla danej sprawy. Obowiązkiem organu odwoławczego przy uzasadnianiu decyzji jest więc ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę w trakcie toczącego się postępowania.

Mając na uwadze, że sąd administracyjny nie czyni własnych ustaleń w sprawie, a jedynie ocenia zaskarżony akt pod względem jego zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a taka kontrola jest jednak możliwa tylko w warunkach wyczerpujących istotę zagadnień ustaleń faktycznych i prawnych dokonanych przez organ administracyjny rozstrzygający sprawę, za niezbędne Sąd uznał uchylenie zaskarżonej decyzji. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ uwzględni wyrażone powyżej stanowisko.

W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie w kwestii zwrotu kosztów postępowania zostało wydane w oparciu o art. 200 p.p.s.a.