Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 768/05
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2006-04-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 51
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Plucińska-Filipowicz, Sędziowie NSA Maria Czapska-Górnikiewicz, Anna Łuczaj ( spr. ), Protokolant Krzysztof Tkacz, po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2006 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J. i S. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 marca 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 230/04 w sprawie ze skargi J. i S. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji uchyla zaskarżony wyrok w całości i oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 21 marca 2005 roku ,sygn. akt VII SA/Wa 230/04 po rozpoznaniu sprawy ze skargi J. J. i S. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2004 roku Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [....] marca 2003 roku znak: [...], a także stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.

W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji podał, iż Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi decyzją z dnia 27 lipca 2001 roku, wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 4 ustawy – Prawo budowlane, nakazał J. i S. małżonkom J. w terminie do dnia 30 września 2001 roku przedłożenie inwentaryzacji geodezyjnej i budowlanej wykonanych robót związanych z samowolną przebudową zjazdu z drogi krajowej Nr 2 Poznań – Warszawa, znajdującego się przy posesji nr [...] we wsi S., gmina Z., przedłożenia orzeczenia technicznego o zgodności wykonanych robót budowlanych z Polskimi Normami, przepisami techniczno-budowlanymi i zasadami sztuki budowlanej, wykonanej przez uprawnioną osobę oraz przedłożenia pozytywnej opinii zarządcy drogi odnośnie wykonanych robót budowlanych. Uzasadniając powyższą decyzję organ administracji wskazał, że w dniu 17 maja 2001 roku przeprowadził wizję lokalną, w której uczestniczył zarządca drogi oraz małżonkowie J. – właściciele nieruchomości, na której zlokalizowany jest zjazd. Po jej dokonaniu i w oparciu o dostarczone przez strony dokumenty organ ustalił, że zjazd został przebudowany poprzez wykonanie robót budowlanych polegających na poszerzeniu zjazdu do około 12,7 m; wymieniono przepust oraz wykonano nawierzchnię betonową. W ocenie organu administracji zarządca drogi, który wskazywał, iż roboty wykonane zostały w 2000 roku, nie przedstawił na tą okoliczność wiarygodnego dowodu. Natomiast S. J. przedstawił oświadczenie poprzedniego właściciela nieruchomości S. K., który stwierdził, że zjazd wykonał w 1993 roku, a nieruchomość sprzedał S. J. w 2000 roku. Fakt ten potwierdził także kierownik budowy J. K. oraz sąsiad S. J. – H. G.

Z uwagi na brak pozwolenia na wykonanie powyższych robót oraz brak zgody zarządcy drogi na użytkowanie poszerzonego zjazdu, organ administracji wydał decyzję mającą na celu doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.

Wobec upływu terminu określonego w decyzji z dnia 27 lipca 2001 roku Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu 31 października 2001 roku wydał na podstawie art. 51 ust. 2 Prawa budowlanego decyzję nakazującą przywrócenie zjazdu do stanu poprzedniego poprzez rozbiórkę części poszerzonej ponad 5,5 m w stosunku do stanu pierwotnego. Decyzja ta została wydana, ponieważ inwestor nie przedstawił w wyznaczonym terminie pozytywnej opinii zarządcy drogi co do wykonanych robót.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyli małżonkowie J., którzy przedstawili uzgodnienie na modernizację istniejącego zjazdu, wydane przez kierownika Zarządu Dróg w Ł. i wnieśli o zastosowanie art. 132 k.p.a. Działając w trybie art. 132 k.p.a. organ decyzją z dnia 19 grudnia 2001 roku zmienił własną decyzję z dnia 31 października 2001 roku i nakazał małżonkom J. rozebrać część poszerzonego zjazdu ponad szerokość 7 m.

Od tej decyzji J. i S. J. wnieśli odwołanie .

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 19 kwietnia 2002 roku uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie pierwszej instancji w sprawie. Organ odwoławczy stwierdził, że brak było przesłanek do zastosowania art. 132 k.p.a., albowiem organ I instancji uwzględnił odwołanie skarżących jedynie w części. Nadto wskazał, że aktualne będzie rozpoznanie odwołania od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 31 października 2001 roku.

Przed rozpatrzeniem odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2003 roku, wydaną na podstawie art. 157 § 1 k.p.a. i art. 158 § 1 k.p.a w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., stwierdził z urzędu nieważność decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia 27 lipca 2001 roku nakazującej J. i S. J. wykonanie określonych czynności. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że decyzja z dnia 27 lipca 2001 roku rażąco narusza art. 51 ustawy – Prawo budowlane, gdyż organ przyjął, że samowolnego wykonania przebudowy zjazdu dokonał poprzedni właściciel nieruchomości w 1993 roku, czyli w dacie obowiązywania ustawy – Prawo budowlane z 1974 roku. Dlatego też, stosownie do postanowień art. 103 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 roku, do tej samowoli powinny mieć zastosowanie przepisy ustawy z 1974 roku. Stwierdzona wada powodowała nieważność wydanej decyzji.

Następnie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpoznał odwołanie od decyzji rozbiórkowej z dnia 31 października 2001 roku i decyzją z dnia [...] marca 2003 roku uchylił zaskarżoną decyzję oraz umorzył postępowanie pierwszoinstancyjne jako bezprzedmiotowe.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją o stwierdzeniu nieważności małżonkowie J., domagając się jej uchylenia wskazali, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi nie kwestionował faktu, iż modernizacja zjazdu miała miejsce w 1993 roku i dokonana była przez S. K. – poprzedniego właściciela nieruchomości, który posiadał zgodę zarządcy dróg na modernizację.

Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2004 roku utrzymał w mocy własną decyzję z dnia 6 marca 2003 roku stwierdzającą nieważność decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia 27 lipca 2001 roku. Uzasadniając rozstrzygnięcie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego powtórzył twierdzenie, że skoro organ wojewódzki ustalił, iż samowolne przebudowanie zjazdu miało miejsce w 1993 roku, to powinny mieć zastosowanie przepisy ustawy – Prawo budowlane z 1974 roku, a zatem organ naruszył przepis art. 103 pkt 2 tej ustawy w stopniu uzasadniającym stwierdzenie nieważności decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Poza tym wskazano, że odwołujący się kwestionuje fakt zaistnienia samowolnej przebudowy zjazdu przez swych poprzedników prawnych.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli małżonkowie J. Skarżący podnieśli, że wypełnili wszystkie obowiązki wynikające z decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 27 lipca 2001 roku, a tym samym doprowadzili roboty budowlane do stanu zgodnego z prawem. Zwrócili również uwagę, że nie było samowoli przy modernizacji zjazdu w 1993 roku, gdyż były właściciel posiadał zgodę zarządcy drogi na jego ulepszenie. Nadto, skoro Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 19 kwietnia 2002 roku umorzył postępowanie w sprawie to nie powinno się do sprawy wracać, bowiem jest ona zakończona.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ale nie z przyczyn wskazanych w jej wywodach. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że warunkiem uznania, iż nastąpiło rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., jest stwierdzenie, iż w zakresie objętym konkretną decyzją administracyjną obowiązywał niewątpliwy stan prawny. W realiach przedmiotowej sprawy oznacza to ocenę prawidłowości ustaleń stanu faktycznego dokonanego przez organ wydający kontrolowaną decyzję. Ustalenia te wpływają bowiem bezpośrednio na konieczność stosowania odpowiedniej normy prawnej, zawartej w konkretnej ustawie – Prawo budowlane, obowiązującej w dacie powstania obiektu, bądź w dacie rozstrzygania przez organ. Zdaniem Sądu pierwszej instancji zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, a także poprzedzająca ją decyzja tego organu nie spełniają ostatniego wymogu.

Sąd wskazał, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w lakonicznych motywach zaskarżonej decyzji nie wyjaśnił w sposób dostateczny, dlaczego uznał naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 2 – Prawa budowlanego za rażące. Sąd przypomniał, że ani ewentualna oczywistość naruszenia prawa, ani nawet charakter naruszonych przepisów nie są wystarczające do uznania, że miało miejsce rażące naruszenie prawa. W ocenie Sądu pierwszej instancji organ administracji nie odniósł się do materiału dowodowego zebranego w sprawie, rozpatrując kontrolowaną decyzję w oderwaniu od materiału dowodowego i postępowania, które toczyło się w sprawie. Nie są znane motywy jakimi kierował się organ administracji stwierdzając nieważność decyzji, a ocena prawna stanu faktycznego sprawy nie została przez organ ujawniona.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, powołując się na stanowisko wyrażone przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 20 czerwca 1995 roku (sygn. akt III ARN 22/95), podniósł, iż o rażącym naruszeniu prawa można mówić jedynie wówczas, gdy stwierdzone naruszenie ma znacznie większą wagę, aniżeli stabilność ostatecznej decyzji administracyjnej. W tym kontekście Sąd zauważył, że jakkolwiek istnieje sprzeczność pomiędzy podstawą prawną decyzji, a przytoczonymi w uzasadnieniu ustaleniami faktycznymi to jednak stan faktyczny w sprawie był sporny. Ustalenia organu administracji co do daty zrealizowania zjazdu są kwestionowane zarówno przez inwestora, który twierdzi, iż w sprawie w ogóle nie było samowoli budowlanej, jak i zarządcę drogi, który z kolei twierdzi, że przedmiotowy zjazd został poszerzony przez skarżącego do szerokości 12 m w 2000 roku. Stwierdzając nieważność decyzji organ administracji przyjął, że decyzja w rażący sposób narusza art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane z 1994 roku, ponieważ w decyzji ustalono, iż rozbudowa zjazdu w warunkach samowoli miała miejsce w 1993 roku, a organ wydający decyzję z dnia 27 lipca 2001 roku zastosował przepis obowiązującej od 1 stycznia 1995 roku ustawy – Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 roku.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego braki kontrolowanej decyzji, zwłaszcza w zakresie ustaleń faktycznych były poważne i czyniły ją wadliwą. O tym jednakże, czy naruszenie wskazanego przepisu należy uznać za rażące, zadecydować powinny okoliczności faktyczne i prawne rozpoznawanej sprawy. Podstawowe znaczenie w tym zakresie miałby zatem stan faktyczny sprawy ustalony przy zastosowaniu reguł określonych m.in. przepisami art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.

Postępowanie o stwierdzenie nieważności jest samodzielnym postępowaniem, którego celem jest ustalenie, czy spełnione zostały przesłanki uzasadniające zastosowanie instytucji przewidzianej w art. 156 § 1 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie organ nadzoru nie odniósł się do ustaleń faktycznych i nie wyjaśnił okoliczności mających podstawowe znaczenie dla dokonania oceny, czy naruszenie przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego miało rażący charakter.

Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 marca 2005 roku wnieśli J. i S. J., reprezentowani przez adwokata L. O.

Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku, zarzucając naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane ( t. j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 106, poz. 1126 ze zm.), który był zastosowany do sprawy, gdzie nie obowiązywała ta ustawa, a co w konsekwencji spowodowało naruszenie ważnego interesu strony skarżącej. Zastosowanie art. 51 tej ustawy spowodowało naruszenie art. 103 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane z 1994 roku, gdyż w sprawie winny mieć zastosowanie przepisy Prawa budowlanego z października 1974 roku. Dalszą konsekwencją uchylenia unieważnionej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 stycznia 2004 roku oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia 6 marca 2003 roku jest naruszenie przepisów art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

W uzasadnieniu środka zaskarżenia pełnomocnik skarżących, przywołując wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 sierpnia 1987 roku (sygn. akt IV SA 393/87, GAP 1988 nr 7 z komentarzem H. Sarczewskiego) wskazał, iż Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego działał w sprawie jako organ kasacyjny, a więc nie mógł w swej decyzji rozstrzygać żadnej innej kwestii. W postępowaniu w celu ustalenia "rażącego naruszenie prawa" postępowanie powinno odbywać się dwustopniowo i prowadzić do ustalenia, czy doszło do naruszeń przepisów prawa i jakich, a następnie czy jest to naruszenie rażące. W tym przypadku, odnośnie decyzji nr 33/D/2001 zastosowano przepisy ustawy – Prawo budowlane z 1994 roku, a powinny być zastosowane przepisy ustawy z 1974 roku.

W skardze kasacyjnej zarzucono również, że Sąd pierwszej instancji nie ustosunkował się do podnoszonej przez skarżących kwestii zakończenia sprawy dotyczącej zjazdu na ich posesję, a tym samym, że nie ma podstaw do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie. Z całokształtu sprawy wynika, że miało miejsce rażące naruszenie przepisów prawa w przypadku decyzji nr 33/D/2001, która narusza ważny interes strony – J. i S. J., działających w zaufaniu do tej decyzji, że pozwoli to uregulować stan prawny. Na poparcie swego stanowiska strona skarżąca powołała się na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 grudnia 1994 roku (sygn. akt III ARN 71/94, OSNAPiUS 1995/13/156).

Autor skargi kasacyjnej wskazał, że jest bezspornym, iż modernizacji zjazdu na posesję dokonali poprzedni właściciele w 1993 roku. Za takim stanowiskiem przemawiają: oświadczenie kierownika budowy, treść dziennika budowy, oświadczenie poprzedniego właściciela, zeznania świadków, umieszczenie zjazdu z trasy nr 2 o parametrach obecnie istniejących w projekcie budowlanym w części zagospodarowanie terenu / część graficzna / - załącznik do decyzji o pozwoleniu na budowę nr[...]. Załącznik do decyzji o pozwoleniu na budowę jak też część opisowa projektu budowlanego, w którym na stronie 3 jest napisane: "Połączenie komunikacyjne z istniejącą drogą krajową O2 KO za pomocą zmodernizowanego zjazdu wykonanego w 1993 r. przez byłych właścicieli na podstawie uzgodnienia z Zarządem Dróg w Ł.", nie zostały wzięte pod uwagę przez Sąd pierwszej instancji. Podniesiono, iż skarżący nie oddawali zjazdu do użytkowania, gdyż zjazd ten był już wcześniej zinwentaryzowany przez byłych właścicieli. Tylko poprzedni właściciele mieli do czynienia z tym zjazdem tzn. wykonali modernizację zjazdu, mając prawną zgodę zarządcy drogi oraz załącznik do decyzji budowlanej, który stanowił integralną część decyzji budowlanej podpisanej przez Kierownika Urzędu Rejonowego w Ł. Skarżący przejmując nieruchomość w 2000 roku mogli korzystać i użytkować zjazd o aktualnych parametrach technicznych, gdyż poprzedni właściciele dopełnili formalności prawnych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. Dokonując tej kontroli Sąd nie jest uprawniony do badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia wykraczającej poza ramy wyznaczone zarzutami skargi kasacyjnej. Oznacza to związanie zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej. A zatem zakres rozpoznania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.

Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie zawiera usprawiedliwione podstawy zaskarżenia.

Wnoszący skargę kasacyjną zarzucają zaskarżonemu wyrokowi naruszenie art. 103 ust. 2 oraz art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane ( t. j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 106, poz. 1126 ze zm.) przez błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie przepisu, gdyż w sprawie winny mieć zastosowanie przepisy Prawa budowlanego z 1974 roku a konsekwencji naruszenie przepisu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Stwierdzenie nieważności jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość eliminacji z obrotu prawnego decyzji dotkniętych wadami materialnoprawnymi, a zatem wadami wyliczonymi w art. 156 § 1 k.p.a. Stwierdzenie nieważności decyzji oznacza, iż weryfikowana decyzja jest dotknięta ciężką wadliwością od chwili jej wydania / skutek ex tunc /.

/ por. J. Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski - Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, C.H. Beck Warszawa 1996, s.699 /

Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą winno być ustalenie, czy dana decyzja dotknięta została jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a., a nie ponowne rozpoznanie sprawy co do istoty, jak w postępowaniu odwoławczym.

/ por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 22 maja 1987 r., IV SA 1062/86, ONSA 1987 r., nr 1, poz. 35 i z dnia 28 maja 1985 r., I SA 89/85, GAP 1987, nr 23, s. 43) /.

"Rażące naruszenie prawa" stanowi kwalifikowaną formę "naruszenia prawa". Utożsamianie tego pojęcia z każdym "naruszeniem prawa" nie jest słuszne. Naruszenie przepisów postępowania lub prawa materialnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, nie może być podstawą stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzoru, jeżeli nie nosi cech rażącego naruszenia prawa. Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. naruszenie prawa tylko wtedy powoduje nieważność decyzji, gdy ma charakter rażący. A zatem dla uznania, że wystąpiło owo kwalifikowane "naruszenie prawa", konieczne jest stwierdzenie i wykazanie, iż miało ono charakter rażący.

Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Nie chodzi tu o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. ( por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 13 grudnia 1988 r., II SA 981/88, ONSA 1988/2/96, z dnia 21 października 1992 r. sygn. akt V SA 86/92, ONSA 1993, z. 1, poz. 23, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 kwietnia 1994 roku, sygn. akt III ARN 15/94, OSNAP 1994/3/36 )

Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nie może być identyfikowane z naruszeniem podstawy prawnej decyzji. Dla stwierdzenia nieważności decyzji niezbędna jest ocena naruszenia jej podstawy prawnej jako rażącego w świetle całokształtu okoliczności sprawy z uwzględnieniem konsekwencji prawnych wynikających z zasad ogólnych Kodeksu postępowania administracyjnego.

( por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 20 grudnia 1994 r., III ARN 71/94, OSNP 1995/13/156, z dnia 18 listopada 1993 r., III ARN 56/93, OSNC 1994/5/116 )

Rozstrzygający dla oceny, czy zachodzą przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa, jest stan prawa w dniu wydania tej decyzji.

/ por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 listopada 1987 r., III SA 1134/96, ONSA 1998/3/101 /

Z dniem 1 stycznia 1995 roku weszła w życie ustawa z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414). Z tym dniem straciła moc ustawa z dnia 24 października 1974 roku - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.). Stosownie do art. 103 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane ( Dz. U. Nr 89, poz. 414 ), zamieszczonym w Rozdziale 11 – "Przepisy przejściowe i końcowe", do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a nie zakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy ustawy, z zastrzeżeniem ust.2. Przepis ustępu 2 art. 103 powołanej wyżej ustawy stanowił, iż art. 48 tejże ustawy, dotyczącego orzekania o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części, nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. W wyniku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 31 stycznia 1996 roku - sygn. akt K 9/95 ustawą z dnia 5 lipca 1996 roku o zmianie ustawy - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 100, poz. 465) dokonano zmiany art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 89, poz. 414) w ten sposób, iż rozszerzono stosowanie przepisów dotychczasowych do obiektów, w stosunku do których przed dniem 1 stycznia 1995 roku wszczęte zostało postępowanie administracyjne. Powyższa nowela weszła w życie z dniem 14 sierpnia 1996 roku. Stosownie zatem do art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 106, poz. 1126 ze zm.), zamieszczonym w Rozdziale 11 - "Przepisy przejściowe i końcowe" art. 48 tejże ustawy, dotyczącego orzekania o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części, nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Podstawę prawną decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia 27 lipca 2001 roku stanowi art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane. Jak zasadnie podnoszą skarżący w rozważanej sprawie modernizacja przedmiotowego zjazdu z drogi publicznej została zakończona przed dniem 1 stycznia 1995 roku. Modernizacji zjazdu do obecnie istniejących parametrów technicznych – co wynika z akt administracyjnych - dokonali poprzedni właściciele nieruchomości w 1993 roku. Należy zgodzić się ze stanowiskiem J. i S. J., że za takim stwierdzeniem przemawiają zgromadzone w sprawie liczne dowody: oświadczenie kierownika budowy J. K., oświadczenie poprzedniego właściciela nieruchomości S. K., W. Z., który pomagał przy układaniu drenów i betonowaniu zjazdu oraz sąsiada H. G. Takich też ustaleń dokonał Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przed podjęciem decyzji pierwszoinstancyjnej z dnia 6 marca 2003 roku i utrzymującej ją w mocy decyzji z dnia 19 stycznia 2004 roku. Także Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi w uzasadnieniu decyzji z dnia 27 lipca 2001 roku przyjął, iż powyższą przebudowę zjazdu wykonali poprzedni właściciele nieruchomości w 1993 roku. Dokonując takich ustaleń Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi powołał się na wskazane wyżej dowody i stwierdził, że zarządca drogi w toku postępowania nie przedstawił wiarygodnego dowodu, iż inwestorem tych robót jest obecny właściciel nieruchomości. Przyjmując rok 1993 jako datę przebudowy zjazdu Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi zastosował przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane - art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 4. Powyższe ustalenia w zakresie stanu faktycznego sprawy i zastosowanie przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi przepisów ustawy – Prawo budowlane z 1994 roku uprawniało Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego do stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 27 lipca 2001 roku. Należy bowiem podzielić stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż w tym stanie faktycznym do obiektu tego - zgodnie z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane ( t. j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 106, poz. 1126 ze zm.) - znajdują zastosowanie przepisy dotychczasowe, a więc ustawy z dnia 24 października 1974 roku - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.). Przepis art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 roku jest jasny, precyzyjny i nie wymaga szczególnej analizy czy tez wykładni prawa. Tym samym zastosowanie do przedmiotowego zjazdu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane należy uznać za rażące naruszenie prawa. Z powyższych względów za usprawiedliwiony należy uznać zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane. W konsekwencji należy podzielić także zarzut naruszenia przez Sąd I instancji przepisu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Stosownie do art. 188 p.p.s.a. jeżeli nie ma naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zachodzi jedynie naruszenie prawa materialnego, Naczelny Sąd Administracyjny może uchylić zaskarżone orzeczenie i rozpoznać skargę. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżony wyrok i oddalił skargę wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

-----------------------

10