Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 909/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-08-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6176 Komornicy i syndycy upadłości
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 18 ust. 1 i 2.
journal: Dz.U. 2007 nr 123 poz 850
law: Ustawa z dnia 15 czerwca 2007 r. o licencji syndyka
article: art. 61 a par. 1, art. 28.
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Paulina Paczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi M. G. na postanowienie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie cofnięcia licencji syndyka oddala skargę


UZASADNIENIE

M. G. (skarżący) reprezentowany przez radcę prawnego wniósł do tutejszego Sądu skargę na postanowienie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2012 r. Nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2012 r., sygn. [...], odmawiające wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie cofnięcia licencji syndyka M. S.

Do wydania powyższego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu 14 grudnia 2011 r. M. G. złożył do Ministerstwa Sprawiedliwości wniosek, w którym domagał się cofnięcia licencji syndyka M. S. w oparciu o przepis art. 18 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 15 czerwca 2007 r. o licencji syndyka (Dz. U. Nr 123, poz. 850, z późn. zm.). Jako podstawę faktyczną wniosku wskazano zarzut nienależytego wykonywania przez pana M. S. obowiązków zarządcy, a później syndyka w postępowaniu upadłościowym dotyczącym należącego do wnioskodawcy przedsiębiorstwa "G.".

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r. Minister Sprawiedliwości odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie cofnięcia licencji syndyka M. S. W oparciu o art. 61 a § 1 w zw. z art. 28 kpa oraz art. 18 ust. 1 pkt 3 ustawy o licencji syndyka.

Zdaniem Ministra Sprawiedliwości w ustawie o licencji syndyka brak jest przepisów szczególnych, wskazujących strony postępowania w przedmiocie cofnięcia licencji syndyka bądź zawieszenia praw wynikających z licencji syndyka, należy się więc w tym zakresie posłużyć treścią art. 28 kpa. Zdaniem Ministra Sprawiedliwości, przyjmując nawet najszerszą, prezentowaną w doktrynie i orzecznictwie definicję interesu prawnego, jako interesu opartego na prawie lub chronionego przez prawo, który winien znajdować uzasadnienie w konkretnym przepisie prawa materialnego - trudno doszukać się go, w sytuacji wnioskodawcy, w uzyskaniu określonego rozstrzygnięcia dotyczącego cofnięcia licencji M. S. Organ podkreślił, że decyzja taka, aczkolwiek skutkująca koniecznością odwołania syndyka z prowadzonych postępowań upadłościowych, nie będzie miała skonkretyzowanego, realnego wpływu na sytuację prawną skarżącego.

Jednocześnie Minister Sprawiedliwości wskazał, że wniosek złożony przez M. G. został potraktowany jako informacja uzasadniająca rozważenie wszczęcia z urzędu postępowania w przedmiocie cofnięcia licencji syndyka. W ocenie organu, wiadomości uzyskane z Sądu Rejonowego dla W. w [...] oraz Prokuratury Rejonowej W. w [...] nie stanowią jednak wystarczającej podstawy do wszczęcia takiego postępowania z urzędu. Minister sprawiedliwości wskazał, że wniosek M. G. o odwołanie syndyka z postępowania upadłościowego prowadzonego pod sygnaturą [...] został oddalony przez sędziego - komisarza, zaś postępowanie karne o sygn. akt [...], wszczęte na skutek zawiadomienia złożonego przez wnioskodawcę, prowadzone jest obecnie "w sprawie" i nikomu nie postawiono zarzutów.

Ponadto, Minister Sprawiedliwości stwierdził, że M. S. nadal pełni funkcję syndyka w postępowaniu upadłościowym dotyczącym "G.", co uniemożliwia zastosowanie wobec niego art. 18 ust. 1 pkt 3 ustawy o licencji syndyka. Z uwagi na fakt, że postępowanie karne jest prowadzone "w sprawie", brak jest też podstaw do zawieszenia praw wynikających z licencji syndyka w oparciu o art. 20 ust. 1 pkt 2 ustawy.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący domagając się uchylenia postanowienia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2012 r. i wszczęcia postępowania w przedmiocie cofnięcia licencji syndyka M. S. w pierwszej kolejności, zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie art. 28 kpa przez przyjęcie, że jako właściciel upadłego przedsiębiorstwa nie ma interesu prawnego w cofnięciu licencji syndyka. Wskazał, że syndyk w sposób nierzetelny wykonuje swoje obowiązki w postępowaniu upadłościowym dotyczącym "G.", a jego działania godzą w majątek będący własnością wnioskodawcy. Powołał się na subiektywną teorię legitymacji procesowej, stwierdzając, że ustalenie, czy żądanie pochodzi od strony, powinno nastąpić w drodze "decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty lub w inny sposób kończącej sprawę".

Ponadto, M. G. zarzucił organowi naruszenie art. 61 § 1 kpa i art. 18 ust. 1 pkt 3 ustawy o licencji syndyka poprzez uznanie, że nie zachodzą podstawy do wszczęcia z urzędu postępowania w przedmiocie cofnięcia licencji syndyka. Podniósł, że bezprawnego przelewu pieniędzy z rachunku masy upadłości "G." M. S. dokonał w dniu 17 września 2010 r., działając jeszcze jako zarządca masy upadłości, a nie jako syndyk. Następnie, w dniu 14 października 2010 r., w związku ze zmianą sposobu prowadzenia postępowania upadłościowego na postępowanie obejmujące likwidację majątku, odwołano M. S. z funkcji zarządcy i powołano do pełnienia funkcji syndyka. Zmieniła się też sygnatura, pod którą prowadzono postępowanie upadłościowe. W tym stanie rzeczy uznać należy, że M. S. zakończył pełnić funkcję w postępowaniu upadłościowym z możliwością zawarcia układu, co z kolei umożliwia zastosowanie w sprawie art. 18 ust. 1 pkt 3 ustawy o licencji syndyka.

Odwołujący się zarzucił także Ministrowi Sprawiedliwości naruszenie przepisów art. 7, 77 § 1 i 80 kpa, polegające na dokonaniu dowolnych ustaleń faktycznych w sprawie i "niekompletnym rozpatrzeniu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie".

W wyniku rozpoznania powyższego wniosku Minister Sprawiedliwości wydał w dniu [...] lutego 2012 r. zaskarżone do tutejszego Sądu postanowienie.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Minister Sprawiedliwości wskazał, iż zarzuty podniesione we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie zasługuje na uwzględnienie.

Organ ponownie stanął na stanowisku, że w odniesieniu do M. G. brak jest interesu prawnego w uzyskaniu rozstrzygnięcia dotyczącego cofnięcia licencjonowanemu syndykowi panu M. S. posiadanej licencji. Wnioskodawca nie ma bowiem możliwości wywiedzenia z takiej decyzji jakichkolwiek uprawnień dla siebie. Nie budzi również wątpliwości, iż postępowanie administracyjne, o którego wszczęcie wnosi skarżący nie dotyczy jego obowiązków. Pozostaje bowiem bez wpływu na sytuację prawną wnioskodawcy jako właściciela przedsiębiorstwa, którego dotyczy postępowanie upadłościowe.

Minister Sprawiedliwości zaakcentował, że interesy majątkowe wnioskodawcy, wynikające z faktu bycia przedsiębiorcą, w stosunku do którego prowadzone jest postępowanie upadłościowe, czynią z niego osobę zainteresowaną rozstrzygnięciem postępowania administracyjnego w przedmiocie uprawnień osoby pełniącej funkcję syndyka w tym postępowaniu upadłościowym. Nie jest to jednak interes prawny, o którym mowa w art. 28 kpa, lecz jedynie faktyczny. Decyzja wydana w sprawie cofnięcia licencji syndyka bądź zawieszenia praw wynikających z przedmiotowej licencji syndyka nie będzie bowiem mieć wpływu na sytuację prawną wnioskodawcy w zakresie prawa materialnego. Cofnięcie licencji bądź zawieszenie praw wynikających z licencji syndyka pociąga wprawdzie za sobą konieczność odwołania syndyka z prowadzonych postępowań upadłościowych, nie implikuje jednak skutków w sferze praw i obowiązków upadłego przedsiębiorcy.

Z uwagi na fakt, że żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę, która nie posiada przymiotu strony, organ uznał za uzasadnione zastosowanie przez Ministra Sprawiedliwości art. 61 a § 1 kpa, zgodnie z którym, gdy żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

Jednocześnie w ocenie Ministra Sprawiedliwości, brak jest w niniejszej sprawie podstaw do wszczęcia z urzędu postępowania w przedmiocie cofnięcia licencji syndyka M. S., nie zostały bowiem spełnione przesłanki określone w art. 18 ust. 1 i 2 ustawy o licencji syndyka.

Wobec dalszego sprawowania przez M. S. funkcji syndyka w postępowaniu upadłościowym dotyczącym "G." brak jest możliwości cofnięcia licencji syndyka w oparciu o art. 18 ust. 1 pkt 3 ustawy. Przesłanką zastosowania wskazanej normy jest ujawnienie rażącego naruszenia obowiązków, jakiego dopuścił się syndyk (zarządca, nadzorca sądowy), po zakończeniu pełnienia przez niego funkcji w danym postępowaniu upadłościowym. Aktualizacja dyspozycji art. 18 ust. 1 pkt 3 następuje więc dopiero w sytuacji, gdy osoba posiadająca licencję syndyka nie pełni już w tym postępowaniu żadnej z wymienionych wyżej funkcji.

W rozpoznawanej sprawie, M. S., wskutek zmiany postanowienia o ogłoszeniu upadłości z możliwością zawarcia układu na postanowienie o ogłoszeniu upadłości obejmującej likwidację majątku upadłego, odwołany został z funkcji zarządcy, a następnie powołany do pełnienia funkcji syndyka. Oznacza to zatem dalsze sprawowanie przez niego jednej ze wskazanych funkcji w postępowaniu upadłościowym.

Zdaniem organu za powyższą wykładnią przemawia fakt, że do czasu pełnienia przez osobę posiadającą licencję syndyka którejkolwiek z wymienionych wyżej funkcji, jej działania podlegają nadzorowi sądu upadłościowego (bądź sędziego komisarza). W przypadku stwierdzenia nienależytego pełnienia obowiązków, Sąd odwołuje syndyka, nadzorcę sądowego lub zarządcę (art. 170 ustawy - Prawo upadłościowe i naprawcze). Brak jest przy tym podstaw do stwierdzenia, że przyczyn odwołania osoby sprawującej obecnie funkcję syndyka nie mogą stanowić jej działania jako zarządcy, podejmowane w postępowaniu upadłościowym przed zmianą postanowienia o ogłoszeniu upadłości. Niewątpliwie bowiem mogą one wpływać na ocenę celowości dalszego pełnienia przez nią funkcji syndyka w danym postępowaniu.

Odmienna wykładnia powołanej normy prowadziłaby, zdaniem Ministra Sprawiedliwości, do możliwości podważania przez organ administracji orzeczeń wydawanych przez niezawisły sąd w postępowaniu upadłościowym.

W stanie faktycznym będącym podstawą wniosku M. G., sąd prowadzący postępowanie upadłościowe dotyczące "G." odmówił odwołania M. S. z funkcji syndyka, aprobując sposób pełnienia przez niego obowiązków w tym postępowaniu.

W ocenie organu, analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że w niniejszej sprawie nie zachodzą także pozostałe przesłanki uzasadniające wszczęcie z urzędu postępowania w przedmiocie cofnięcia licencji syndyka bądź zawieszenia praw wynikających z licencji M. S., wymienione w art. 18 ust. 1 i 2 oraz 20 ust. 1 i 2 ustawy o licencji syndyka.

Z powyższego względu Minister Sprawiedliwości za nieuzasadniony uznał zarzut naruszenia art. 61 § 1 kpa poprzez nie wszczęcie z urzędu postępowania w przedmiocie cofnięcia licencji syndyka.

Ponadto za nietrafny uznał także zarzut naruszenia przez Ministra Sprawiedliwości art. 7, 77 § 1 i 80 kpa. Zdaniem organu, wydając postanowienie z [...] stycznia 2012 r., zadośćuczynił wskazanym obowiązkom. W szczególności, z urzędu zwrócił się do Sądu Rejonowego dla W. w [...] o informacje dotyczące postępowania upadłościowego, w którym funkcję syndyka pełni M. S., zasięgnął także informacji z Prokuratury Rejonowej W. w [...] odnoszących się do postępowania prowadzonego w związku z zawiadomieniem złożonym przez M. G. W sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy, w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia w przedmiocie cofnięcia licencji syndyka oraz zawieszenia praw wynikających z licencji syndyka M. S., zaś dokonana przez organ ocena dowodów nie nosi znamion dowolności.

W skardze do tutejszego Sądu na powyższe postanowienie z dnia [...] lutego 2012 r. wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia Ministra Sprawiedliwości w całości, zaskarżonemu postanowieniu zarzucił:

* naruszenie art. 28 kpa, polegające na przyjęciu, że M. G. nie ma interesu prawnego, podczas gdy o jego istnieniu przesądza sprawowanie zarządu własnością majątku, który wszedł do masy upadłości,

* naruszenie art. 18 ust. 1 pkt 3 ustawy o licencji syndyka, poprzez uznanie, że nie zachodzą podstawy do wszczęcia z urzędu postępowania w przedmiocie cofnięcia licencji syndyka, podczas gdy M. S. dopuścił się większości oczywistych naruszeń prawa, bezprawnych działań i zaniechań w czasie pełnienia funkcji zarządcy masy upadłości w postępowaniu z możliwością zawarcia układu, które to postępowanie zostało zakończone, a zarządca odwołany z funkcji,

* naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa polegające na niepodjęciu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, przeprowadzeniu postępowania dowodowego w zbyt wąskim zakresie, w szczególności poprzez zaniechanie przeprowadzenia analizy akt sprawy [...] Sądu Rejonowego dla W. w [...]oraz omówienia materiału dowodowego w postaci dokumentów złożonych przez pana M. G.,

* naruszenie art. 8, art. 11 kpa poprzez wydanie postanowienia sprzecznego z powszechnym poczuciem sprawiedliwości, co nie służy pogłębianiu zaufania obywateli do organów państwa.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie Ministra Sprawiedliwości nie narusza prawa.

W myśl art. 18 ustawy o licencji syndyka (Dz. U. z 2007 r. Nr 123 poz. 850):

1. Minister Sprawiedliwości cofa licencję syndyka, w przypadku gdy osoba

posiadająca licencję syndyka:

1. przestała spełniać którykolwiek z wymogów określonych w art. 3 ust. 1 pkt 1, 3,9;

2. dwukrotnie została odwołana prawomocnym postanowieniem z powodu nienależytego pełnienia obowiązków;

3. dopuściła się rażącego naruszenia obowiązków syndyka, nadzorcy sądowego lub zarządcy, a zostało to ujawnione po zakończeniu pełnienia przez nią funkcji w danym postępowaniu;

4. wystąpiła takim wnioskiem;

5. została skazana prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe.

2. Minister Sprawiedliwości może cofnąć licencję syndyka, w przypadku gdy osoba posiadająca licencję syndyka została skazana prawomocnym wyrokiem za nieumyślne przestępstwo lub nieumyślne przestępstwo skarbowe.

3. Osoba, której cofnięto licencję syndyka -z*przyczyn wskazanych w ust. 1 pkt 2, nie może ponownie ubiegać się o przyznanie licencji syndyka.

4. W razie cofnięcia licencji syndyka wpis na liście osób posiadających licencję syndyka podlega wykreśleniu.

Stosownie zaś do art. 1 tejże ustawy, ustawa ta określa zasady uzyskiwania i tryb przyznania licencji syndyka, odmowy jej przyznania, cofania i zawieszania praw wynikających z tej licencji.

Przepisy prawa materialnego tj. ustawy o licencji syndyka wskazują wprost, że podmiotem inicjującym postępowanie w nawiązaniu do przedmiotu sprawy jest osoba posiadająca licencję syndyka (v. art. 18 ust. 1 pkt 4 ustawy).

W pozostałych przypadkach, wymienionych w art. 18 ust. 1 i 2 ww. ustawy decyzje w sprawie cofnięcia licencji syndyka są podejmowane przez Ministra Sprawiedliwości z urzędu.

W doktrynie prawa administracyjnego przyjmuje się bowiem regułę, że w razie gdy norma prawa materialnego wprost nie przesądza czy sprawa podejmowana jest na wniosek, czy z urzędu w sytuacji gdy przedmiotem jest przyznanie uprawnienia -postępowanie oparte jest na zasadzie skargowości, zaś gdy przedmiotem jest określenie obowiązku, ograniczenie lub cofnięcie - postępowanie wszczynane jest z urzędu (J. Starościak (w:) System prawa administracyjnego t. III Wrocław -Warszawa - Kraków - Gdańsk 1978 s. 72).

Należy ponadto dodać, że szczególne przypadku inicjatywy procesowej reguluje również Kodeks postępowania administracyjnego. Szczególny charakter tych przypadków wynika stąd, że przepisy Kodeksu określają podmioty uprawnione do zainicjowania postępowania w dowolnej sprawie, za względu na jej okoliczności, nie są zaś w określonej sprawie lub określonej kategorii spraw - jak przepisy prawa materialnego. W taki sposób Kodeks upoważnia do zainicjowania postępowania prokuratora, organizację społeczną oraz właściwy organ administracji publicznej. W sytuacji gdy przepisy szczególne wyraźnie stanowią w jakich przypadkach wszczyna się postępowanie z urzędu lub na wniosek strony organ jest związany tymi przepisami nie tylko, co do sposobu wszczęcia postępowania, ale także innych wymagań określonych w tych przepisach.

Jest oczywistym iż nie każde pismo skierowane do organu administracyjnego wszczyna jurysdykcyjne postępowanie administracyjne, mimo to każde takie pismo musi zostać przez organ załatwione formalnie.

Tak też było z wnioskiem skarżącego, który to wniosek musiał zostać załatwiony przez organ w odpowiedniej formie.

Zgodnie z art. 61 a § 1 kpa obowiązującym od 11 kwietnia 2011 r. (Dz. U. z 2011 r. Nr 6 poz. 18), gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

Przepisy szczególne tj. ustawy o licencji syndyka nie przewidują wydania aktu o wszczęciu, jak i odmowie wszczęcia postępowania zatem w tej materii zastosowanie ma wymieniony przepis art. 61 a § 1 kpa.

W niniejszej sprawie odmowa wszczęcia postępowania nastąpiła ze względu na uznanie przez organ, że skarżący nie jest stroną postępowania, nie ma interesu prawnego we wszczęciu tego postępowania. Stanowisko Ministra Sprawiedliwości jest prawidłowe, gdyż M. G. nie ma legitymacji procesowej, która dawałaby mu prawo do skutecznego złożenia wniosku o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia/zawieszenia M. S. licencji syndyka.

Należy przy tym zauważyć różnicę pomiędzy udzieleniem uprawnień zawodowych syndyka na podstawie licencji, a niejako "zaistnieniem" syndyka w postępowaniu upadłościowym. Zgodnie bowiem z art. 51 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (j-t. Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1361 ze zm.) to sąd uwzględniając wniosek o ogłoszenie upadłości, wydaje postanowienie o ogłoszeniu upadłości, w którym wyznacza sędziego - komisarza oraz syndyka albo nadzorcę sądowego, albo zarządcę. Przy czy zgodnie z art. 156 ust. 1 wymienionej ustawy syndyka powołuje w razie ogłoszenia upadłości obejmującej likwidacje majątku upadłego. W świetle tych regulacji nie może być wątpliwości, że syndyk rozpoczyna swoją działalność w postępowaniu upadłościowym na podstawie nakazu, jakim jest orzec zenie sądu. Również sąd, który wyznaczył w postępowaniu upadłościowym syndyka, może go odwołać (art. 170 ust. 1 Prawo upadłościowe i naprawcze) przy czym może odwołania tego dokonać w postępowaniu upadłościowym także na wniosek rady wierzycieli lub członka rady wierzycieli (ust. 2). Odwołanie syndyka w postępowaniu upadłościowym następuje z urzędu w przypadku cofnięcia lub zawieszenia praw wynikających z licencji syndyka przez Ministra Sprawiedliwości (art. 170 ust. 4 wymienionej ustawy).

Z przedstawionych regulacji daje się wyprowadzić wniosek, że czym innym jest postępowanie w sprawie udzielenia/cofnięcia licencji syndyka (przyznania/cofnięcia uprawnień zawodowych syndyka), a czym innym odwołanie syndyka w konkretnym postępowaniu upadłościowym. W pierwszej sytuacji następuje pozbawienie syndyka uprawnień zawodowych (licencji), w drugim natomiast syndyk przestaje jedynie działać w konkretnym postępowaniu upadłościowym.

W przypadkach wskazanych w art. 18 ust. 1 ustawy o licencji syndyka, Minister Sprawiedliwości jest obowiązany cofnąć syndykowi licencję, a w przypadku podanym w ust. 2 licencja może zostać cofnięta. Natomiast zgodnie z art. 20 ust. 1 tej ustawy Minister Sprawiedliwości zawiesza osobie posiadającej licencję syndyka prawa wynikające z tej licencji, a według ust. 2 może takie zawieszenie orzec.

Mając zatem świadomość rozróżnienia uprawnień sądu co do osoby syndyka w postępowaniu upadłościowym i uprawnienia Ministra Sprawiedliwości co do samej licencji praw wynikających z licencji syndyka, należy uznać za trafne stanowisko organu administracji w przedmiocie braku interesu prawnego skarżącego w żądaniu pozbawienia/zawieszenia licencji przyznanej M. S.

Skarżący nie posiada własnego, aktualnego, bezpośredniego, konkretnego i realnego interesu opartego na przepisie prawa materialnego, z którego mógłby wywieść swoje żądanie.

Pojęcie interesu prawnego jest jednolite i ugruntowane w doktrynie i orzecznictwie sądów administracyjnych. Jak wskazywał Naczelny Sąd Administracyjny (m.in. w wyroku z dnia 17 czerwca 2011 r. wydanym w sprawie sygn. akt I OSK 883/10) - Stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym pomiędzy obowiązującą normą prawa a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającego na tym, że akt stosowania tej normy (decyzja administracyjna) może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego.

Tymczasem pozbawienie/zawieszenie licencji syndyka nie ma wpływu na prawa lub/i obowiązki skarżącego i w niczym nie kształtuje sytuacji prawnej skarżącego.

W innym wyroku (z dnia 17 stycznia 2012 r. w sprawie sygn. akt II GSK 1326/10) Naczelny Sąd Administracyjny podkreślał, że związek normatywny między interesem prawnym lub obowiązkiem danego podmiotu -a postępowaniem administracyjnym wyraża się w tym, iż postępowanie dotyczy interesu prawnego lub obowiązku tego podmiotu. Postępowanie dotyczy interesu prawnego lub obowiązku konkretnego podmiotu w tym sensie, że w wyniku takiego postępowania wydaje się decyzję, która rozstrzyga o prawach lub obowiązkach tego konkretnego podmiotu. Również i w tym ujęciu interesu prawnego brak jest podstaw do uznania, że decyzja o cofnięciu lub zawieszeniu licencji syndykowi, wykonującemu czynności w postępowaniu upadłościowo likwidacyjnym spółki, w której skarżący posiada udziały, będąc także jej wierzycielem, w jakikolwiek sposób rozstrzygałaby o prawach lub obowiązkach samego skarżącego.

Należy przy tym zaakcentować, że odwoływanie się do tzw. teorii subiektywnej interesu prawnego nie znalazło uznania ani w doktrynie ani w orzecznictwie sądowym.

Obowiązująca teoria obiektywnego pojmowania interesu prawnego wymaga ustalenia, że interes lub obowiązek ma charakter prawny, co oznacza, że musi opierać się na przepisach prawa materialnego, czyli musi być wyprowadzony z prawa materialnego z konkretnej normy prawnej.

W ocenie składu orzekającego Sądu skarżący nie mógł wykazać (i nie wykazał) swojego interesu lub obowiązku prawnego w powiązaniu z konkretną normą prawa materialnego, co uzasadniało stwierdzenie organu administracji o tym, że nie mógł stać się stroną postępowania w rozumieniu art. 28 kpa.

Interesy majątkowe wnioskodawcy wynikające z faktu bycia przedsiębiorcą, w stosunku do którego prowadzone jest postępowanie upadłościowe nie kreują dla skarżącego interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa w żądaniu pozbawienia/zawieszenia licencji przyznanej M. S. Skarżący ma co najwyżej interes faktyczny.

W rozpoznawanej sprawie ustalono, że M. S. nadal pełni funkcję syndyka w postępowaniu upadłościowym dotyczącym "G.". Nastąpiła wyłącznie zmiana sposobu prowadzenia postępowania upadłościowego z układowego na likwidacyjne, w którym M. S. pełni funkcję syndyka. Jest to okoliczność niekwestionowana przez skarżącego.

W tym stanie rzeczy należy podzielić stanowisko organu, że nie zaistniała przesłanka materialnoprawną z art. 18 ust. -V pkt 3 ustawy o licencji syndyka warunkująca możliwość cofnięcia licencji M. S., gdyż aktualizacja dyspozycji powołanego przepisu następuje dopiero w sytuacji, gdy osoba posiadająca licencję syndyka nie pełni już w tym postępowaniu żadnej z wymienionych w tym przepisie funkcji, co wynika wprost z treści powyższego uregulowania. Tymczasem, jak już wyżej wywiedziono, postępowanie upadłościowe nadal się toczy, zmienił się wyłącznie sposób jego prowadzenia.

Dokonanie badania akt postępowania o sygn. [...] Sądu Rejonowego dla W. w [...] prowadziłaby zatem do możliwości podważenia, w trybie postępowania administracyjnego, orzeczeń dotyczących ocen pracy syndyka wydawanych w postępowaniu upadłościowym, co jest niedopuszczalne, gdyż działanie M. S. w przedmiotowym postępowaniu podlegają nadzorowi sądu upadłościowego (bądź sędziego komisarza).

Nietrafne sąd także zarzuty naruszenia art. 7, 77, 80, 8 i 11 kpa. Zdaniem Sądu, organ wyczerpująco zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy a uzasadnienie zaskarżonego postanowienia zawiera wskazanie faktów uznanych za udowodnione, jak również przytoczenie przepisów prawa wraz z ich wyjaśnieniem, stanowiących podstawę jego wydania.

Z kolei subiektywne oczekiwanie strony załatwienia sprawy w korzystny dla niej sposób nie może stanowić podstawy do wydania decyzji zgodnie z jej wnioskiem. Organ ma obowiązek działania w oparciu o normę prawną zawartą w ustawie lub przepisach wykonawczych wydanych na jej podstawie i w ramach wyraźnego upoważnienia zawartego w ustawie.

Jednocześnie należy podkreślić, że organ wyjaśnił skarżącemu dlaczego nie dostrzega podstaw do wszczęcia przedmiotowego postępowania z urzędu, ani też do wszczęcia z urzędu postępowania o zawieszenie praw wynikających z licencji.

Mając na uwadze powyższe skargę należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a jako, że nie miała usprawiedliwionych podstaw.