Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 75/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2020-11-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6149 Inne o symbolu podstawowym 614
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 135
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 122 ust. 6
journal: Dz.U. 2019 poz 1481
law: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - tj

SENTENCJA

Dnia 19 listopada 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska – Tylewicz (spr.) Asesor WSA Jan Szuma po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 listopada 2020 roku sprawy ze skargi Gminnej Spółdzielni "[...]" w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] października 2019 r. nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2019 r. nr [...] Wójt Gminy [...] (zwany dalej: Wójt), na podstawie art. 122 ust. 6 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2018 r. poz. 996 ze zm., zwanej dalej: ustawa), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., zwanej dalej: Kpa) w związku z art. 37 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (t. j. Dz. U. z 2018 r. poz. 362 z późn. zm.), po rozpatrzeniu wniosku złożonego przez pracodawcę, odmówił przyznania Gminnej Spółdzielni [...] w [...] (zwanej dalej: skarżąca; spółdzielnia, pracodawca) dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika L. M..

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wywodził, że spółdzielnia, jako pracodawca, złożyła w dniu [...] września 2019 r. stosowny wniosek. Aby jednak uzyskać dofinansowanie kosztów kształcenia, pracodawca musi spełnić warunki, o których mowa w art. 122 ust. 1, 5 i 7 ustawy. Tak więc osoba ucząca młodocianego pracownika musi posiadać kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego, a młodociany pracownik powinien ukończyć naukę zawodu i zdać egzamin. Dofinansowanie jest przyznawane na wniosek pracodawcy złożony w terminie 3 miesięcy od zdania przez młodocianego pracownika egzaminu. Do wniosku należy dołączyć kopie dokumentów potwierdzających posiadanie wymaganych kwalifikacji przez pracodawcę lub osobę prowadzącą zakład w imieniu pracodawcy albo osobę zatrudnioną u pracodawcy, kopię umowy o pracę z młodocianym pracownikiem w celu przygotowania zawodowego oraz kopię dyplomu, świadectwa lub zaświadczenie potwierdzające zdanie właściwego egzaminu. Dofinansowanie to przyznaje wójt w drodze decyzji administracyjnej dla pracodawców młodocianych pracowników zamieszkałych na terenie Gminy.

Kolejno organ wywodził, że na podstawie dokumentów zgromadzonych w toku postępowania, to jest złożonego przez pracodawcę wniosku o dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika wraz z załączonymi kopiami dokumentów stwierdzono, że młodociany pracownik zamieszkuje na terenie Gminy [...]. Pracodawca posiadał zawartą umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego z młodocianym pracownikiem, co jest zgodne z art. 122 ust. 7 pkt 3 ustawy i § 3 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawę przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania (zwanego dalej: rozporządzenie). Umowa została zawarta w dniu [...] sierpnia 2019 r. na okres od [...] września 2016 r. do [...] sierpnia 2019 r. Okres kształcenia wyniósł więc 36 miesięcy, co jest zgodne z przywołanym rozporządzeniem. Zgodnie natomiast z art. 122 ust. 1 pkt 1 ustawy i § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia, przygotowanie zawodowe młodocianych może prowadzić również osoba zatrudniona u pracodawcy posiadająca kwalifikacje wymagane od instruktorów praktycznej nauki zawodu. Naukę zawodu u pracodawcy prowadziła osoba posiadająca kwalifikacje zawodowe mistrza oraz przygotowanie pedagogiczne zgodnie z § 10 ust. 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej w sprawie praktycznej nauki zawodu, są to odpowiednie uprawnienia do praktycznej nauki zawodu.

Natomiast zgodnie z art. 122 ust. 1 pkt 2 i ust. 7 pkt 3 ustawy Prawo oświatowe, pracodawca powinien przedłożyć kopię dyplomu, świadectwa lub zaświadczenie potwierdzające ukończenie nauki zawodu i zdanie właściwego egzaminu przez młodocianego pracownika tj. w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy będącego rzemieślnikiem - egzamin czeladniczy zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia [...] marca 1989 r. o rzemiośle (Dz. U. z 2018 r. poz. 1267), w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy niebędącego rzemieślnikiem - egzamin zawodowy. Pracodawca przedstawił świadectwo czeladnicze młodocianego pracownika L. M. wystawione przez Prezesa Izby Rzemieślniczej. Zgodnie z art. 2 ust. 6 ustawy o rzemiośle rzemieślnikiem jest osoba, o której mowa w ust. 1. Przepis art. 2 ust. 1 ustawy o rzemiośle stanowi, że rzemiosłem jest zawodowe wykonywanie działalności gospodarczej przez: 1) osobę fizyczną, z wykorzystaniem zawodowych kwalifikacji tej osoby i jej pracy własnej, w imieniu własnym i na rachunek tej osoby - jeżeli jest ona mikroprzedsiębiorcą, małym przedsiębiorcą albo średnim przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców, lub 2) wspólników spółki cywilnej osób fizycznych w zakresie wykonywanej przez nich wspólnie działalności gospodarczej - jeżeli spełniają oni indywidualnie i łącznie warunki określone w pkt 1.

W ocenie organu, zgodnie z ustawą z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle, Gminna Spółdzielnia "[...] w [...] nie jest rzemieślnikiem. W związku z powyższym egzamin powinien być, na podstawie 122 ust. 1 pkt. 2 lit. b) ustawy przeprowadzony przez Okręgową Komisję Egzaminacyjną, a nie przez Izbę Rzemieślnicza.

Od powyższej decyzji odwołała się spółdzielnia podkreślając, że kształci uczniów w zawodzie piekarza od około 40 lat. Jest osobą prawną klasyfikowaną jako mała firma. Pracownicy szkolący uczniów w zawodzie posiadają wszystkie kwalifikacje do prowadzenia ucznia. Umowy o pracę są zawierane prawidłowo, o czym informowany jest organ gminy, zgodnie z adresem zamieszkania ucznia. Umowy są również przesyłane do Centrum Kształcenia Ustawicznego [...] w [...].

L. M. ukończył Szkołę Zawodową w [...] i z dniem [...] sierpnia 2019 r. zakończył naukę zawodu. Zdał egzamin czeladniczy przed komisją w Izbie Rzemieślniczej w [...]. Jako pracodawca spółdzielnia wystąpiła z wnioskiem o przyjęcie ucznia L. M. na egzamin czeladniczy, dokonała zapłaty za egzamin. Podkreślono, że nikt z Izby Rzemieślniczej nie poinformował spółdzielni, że uczeń nie może zdawać egzaminu przed taką komisją.

Na skutek odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze - decyzją z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] - utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Zdaniem Kolegium kryteria warunkujące przyznanie pracodawcy dofinansowania kosztów kształcenia młodocianych pracowników określone zostały w ustawie z dnia [...] grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe. Organ przytoczył treść art. 122 tej ustawy - w brzmieniu obowiązującym od [...] września 2019 r. konstatując, iż przepis ten przesądza, że w sytuacji, gdy pracodawca nie jest rzemieślnikiem kształci młodocianego pracownika, który zdaje egzamin zawodowy przed Okręgową Komisją Egzaminacyjną. Gminna Spółdzielnia [...] w [...] nie jest rzemieślnikiem w rozumieniu ustawy z dnia 22 marca 1989 o rzemiośle. Zgodnie z powołaną ustawą rzemieślnicy zatrudniający pracowników w celu przygotowania zawodowego w rzemiośle obowiązani są spełniać warunki określone odrębnymi przepisami oraz być członkami jednej z organizacji, o których mowa w art. 7 ust. 3 pkt 1 i 3 ww. ustawy, tj. cechu lub izby rzemieślniczej. Z powyższych względów, zdaniem SKO, brak jest podstaw do przyznania wnioskowanego dofinansowania.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosła spółdzielnia, zaskarżonym decyzjom zarzucając obrazę prawa materialnego, tj. przepisu art. 122 ustawy Prawo oświatowe i w konsekwencji odmówienie przyznania spółdzielni dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika L. M.. Skarżąca domagała się zmiany zaskarżonych decyzji i przyznania dofinansowania kosztów kształcenia oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W ocenie skarżącej błąd organu I instancji i Kolegium polega na zastosowaniu w rozpatrywanej sprawie art. 122 w brzmieniu obowiązującym od [...] września 2019 r., a więc w datach wydawania zaskarżonych decyzji, podczas gdy należało zastosować art. 122 w brzmieniu obowiązującym do [...] sierpnia 2019 r., albowiem sprawa dotyczy okresu nauki do tej daty, a do której to daty przepisy nie wymagały, aby młodociany pracownik zatrudniony w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy niebędącego rzemieślnikiem zdawał egzamin zawodowy przeprowadzony przez Okręgową Komisję Egzaminacyjną.

Skarżąca zaakcentowała, że spółdzielnia zawarła umowę z młodocianym pracownikiem w dniu [...] sierpnia 2016 r. na okres od [...] września 2016 r. do [...] sierpnia 2019 r. Umowa został wykonana i skarżąca w dniu [...] czerwca 2019 r. złożyła do Izby Rzemieślniczej w [...] wniosek o przeprowadzenia egzaminu czeladniczego oraz opłaciła go kwotą [...]zł. Izba zgodnie z wnioskiem przeprowadziła w dniu [...] września 2019 r. egzamin czeladniczy. Zdaniem skarżącej powoduje to, że przy podejmowaniu decyzji w sprawie dofinansowania kosztów kształcenia należy zastosować przepis art. 122 Prawa oświatowego we wskazywanym już powyżej brzmieniu do [...] sierpnia 2019 r., w którym przepis ten nie wymagał egzaminu przed Okręgową Komisją.

Zdaniem skarżącej wskazane okoliczności stanowią jednoznaczną podstawę do zmiany zaskarżonych decyzji i przyznanie dofinansowania.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Zdaniem Kolegium skazane w środku zaskarżenia okoliczności pozostają bez wpływu na podjęte rozstrzygnięcie.

W ocenie SKO bowiem brak przepisów intertemporalnych, oznacza, że wolą ustawodawcy było zastosowanie wprowadzanych zmian do stosunków prawnych trwających w dacie wejścia w życie ustawy. W tej mierze organ podkreślił, że w wyroku z dnia 10 maja 2004 r. SK 39/03 Trybunał Konstytucyjny wyraził pogląd, że "ustawodawca nie regulując wyraźnie kwestii intertemporalnej otwiera drogę do tego, aby w danej sytuacji stosować zasadę tempus regit actum. Tak więc i wobec braku wyraźnej regulacji intertemporalnej kwestia międzyczasowa i tak będzie rozstrzygnięta, tyle, że na korzyść zasady bezpośredniego stosowana zasady nowej, od momentu wejścia w życie, do stosunków nowopowstających i tych które trwając w momencie wejścia w życie ustawy - nawiązały się wcześniej". Podobnie w wyroku z 25 maja 2004 r. SK 44/03 Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że "zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego (por. K. 10/93) zakres obowiązywania przepisu należy analizować funkcjonalnie, tj. w ścisłym związku z jego stosowaniem w czasie. Ujęcie to ma szczególne znaczenie wówczas, gdy brak jest oddzielnych (wyodrębnionych jako jednostki redakcyjne tekstu ustawy zmieniającej) przepisów intertemporalnych. W takim bowiem przypadku - wbrew potocznym intuicjom - nie zachodzi brak regulacji kwestii intertemporalnej (luka co do przepisów intertemporalnych). Sytuacja taka natomiast przesądza o bezpośrednim skutku ustawy nowej. Tak więc i wobec braku regulacji intertemporalnej kwestia międzyczasowa jest rozstrzygnięta, tyle że na korzyść zasady bezpośredniego stosowania ustawy zmieniającej (wskazno również na wyrok TK z 1 lipca 2003 r., sygn. akt P 31/02). Kolejno organ wywodził, że w sprawie W 4/93 Trybunał odwołał się do ogólnej zasady prawa intertemporalnego, według której w razie wątpliwości, czy należy stosować ustawę dawną czy nową, pierwszeństwo ma ustawa nowa. Zasadę taką tłumaczy się domniemaniem, że ustawa nowa powinna być lepszym odbiciem aktualnych stosunków normatywnych, bardziej dostosowanym do aktualnego stanu prawnego. Z całą pewnością jest ona wyrazem woli ustawodawcy, która została powzięta później aniżeli wola ustawodawcy, której wyrazem był wcześniejszy akt normatywny (wskazano tu też na wyroki Trybunału w sprawach P 2/99 i SK 21/99).

Na tym tle Kolegium wywodziło, że jeśli zatem zamiarem ustawodawcy nie jest objęcie nowymi przepisami następstw zdarzeń powstałych przed wejściem w życie nowego prawa, musi to znaleźć wyraźne odzwierciedlenie w treści przepisów przejściowych. Podkreślono, że analogiczny pogląd wyraził NSA w wyroku z dnia 19 września 2013 r. sygn. akt II OSK 1302/13 stwierdzając, że w sytuacjach, kiedy ustawodawca nie wypowiada się wyraźnie w kwestii przepisów przejściowych w orzecznictwie przyjmuje się, że nowa ustawa ma zastosowanie zarówno do zdarzeń prawnych powstałych po jej wejściu w życie, jak i do zdarzeń, które miały miejsce wcześniej, lecz trwają dalej po jej wejściu w życie (wskazano przy tym również na uchwałę NSA z 10 kwietnia 2006 r. IOPS 1/06).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

W ocenie Sądu zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja Wójta nie odpowiadają prawu, a to ze względów wskazanych poniżej.

Materialnoprawną podstawą wydania decyzji zapadłych w niniejszej sprawie jest art. 122 ust. 1 Prawa oświatowego. Treść powołanego przepisu uległa zmianie w dniu [...] września 2019 r. Przed nowelizacją Prawa oświatowego, art. 122 ust. 1 brzmiał: "Pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli:

1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania;

2) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu lub przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z przepisami, o których mowa w pkt 1."

W związku z nowelizacją Prawa oświatowego, treść art. 122 ust. 1 uległa zmianie i otrzymała brzmienie: "Pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli:

1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania;

2) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu i zdał:

a) w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy będącego rzemieślnikiem - egzamin czeladniczy zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle (Dz. U. z 2018 r. poz. 1267),

b) w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy niebędącego rzemieślnikiem - egzamin zawodowy;

3) młodociany pracownik ukończył przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z przepisami, o których mowa w pkt 1."

Na tle powyższego, Sąd uznał zarzuty podniesione w skardze za uzasadnione z uwagi na to, że cały cykl kształcenia młodocianego pracownika, odbył się według stanu prawnego obowiązującego przed datą [...] września 2019 r. Umowa o pracę została zawarta poczynając od dnia [...] września 2016 r. do dnia [...] sierpnia 2019 r. Egzamin końcowy potwierdzający kwalifikacje w zawodzie odbył się w dniu [...] września 2019 r., który młodociany pracownik ukończył z wynikiem pozytywnym.

Z dniem [...] września 2019 r. nastąpiła zmiana stanu prawnego, zgodnie z art. 1 pkt 55 nowelizacji Prawa oświatowego. Organy administracji publicznej w zapadłych rozstrzygnięciach, kierowały się treścią art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm., zwanej dalej Kpa), zgodnie z którym: "Organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa." Sąd w składzie orzekającym podziela zdanie Kolegium w zakresie, w jakim brak przepisów intertemporalnych w przepisach nowelizacyjnych, oznacza na gruncie orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, obowiązek stosowania przepisów nowego prawa. Jest to zabieg, który wpisuje się w postulat pewności prawa.

Należy jednak zauważyć, że wszystkie czynności związane z kształceniem młodocianego pracownika rozpoczęły się oraz zakończyły się pod rządami prawa obowiązującego przed dniem [...] września 2019 r. Aprobata stanowiska Kolegium oraz Wójta Gminy, oznaczałaby sytuację, w której cały cykl kształcenia musiałby zostać poddany ocenie według przepisów nieobowiązujących w czasie gdy zdarzenie to miało miejsce. Nie jest możliwe, aby czynności dokonane w okresie [...] września 2016 – [...] sierpnia 2019 zostały dostosowane do stanu prawnego obowiązującego od dnia [...] września 2019 r.

Na tej podstawie, wobec braku przepisów intertemporalnych, a także w związku z tym, że ustawodawca w wyniku nowelizacji wprowadził przepisy mniej korzystne dla skarżącej, należy zastosować przepisy Prawa oświatowego obowiązujące przed dniem [...] września 2019 r. na co zwracano uwagę w orzecznictwie (tak: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, z dnia 24 czerwca 2020 r. sygn. akt III SA/Kr 558/20, którego pogląd Sąd w całości podzielił, dostępny na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zastosowanie takiego rozstrzygnięcia jest podyktowane obowiązkiem przestrzegania standardów sprawiedliwości społecznej, o której mowa w art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. Zgodnie z tym przepisem Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Pomimo trudności w sformułowaniu wyczerpującej definicji sprawiedliwości społecznej, należy przywołać definicję przyjętą przez Trybunał Konstytucyjny: "(...) sprawiedliwość społeczna stanowi miarę, za pomocą której oceniamy rozdzielcze aspekty fundamentalnej struktury społeczeństwa (...). Wszelkie sporne wartości (...) mają być równo rozdzielone, chyba, że nierówna dystrybucja jakiejkolwiek (czy też wszystkich) spośród tych wartości jest korzystna dla każdego (...). Sprawiedliwość jest przeciwieństwem arbitralności, wymaga bowiem, aby zróżnicowanie poszczególnych ludzi pozostawało w odpowiedniej relacji do różnic w sytuacji tych ludzi" (wyrok TK z dnia 22 grudnia 1997 r., sygn. akt K 2/97, "Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego" 5-6/1997, poz. 72, zob. także J. Zimmermann, Aksjomaty prawa administracyjnego, Warszawa 2013, s. 83). Przywołana definicja sprawiedliwości społecznej, oznacza na gruncie niniejszej sprawy, obowiązek zapewnienia równego dostępu do dystrybuowanych dóbr - dofinansowania, którego możliwość uzyskania powinna być zapewniona wszystkim przedsiębiorcom kształcącym młodocianych pracowników. Wskazać również należy, że w wyroku z dnia 8 listopada 2006 r. sygn. akt K 30/06 Trybunał Konstytucyjny wyraźnie wskazał, że milczenie ustawodawcy co do reguły intertemporalnej należy uznać za przejaw jego woli bezpośredniego działania nowego prawa, chyba że przeciw jej zastosowaniu przemawiają ważne racje systemowe lub aksjologiczne. Takie argumenty znajdują się w przedmiotowej sprawie.

Sprawiedliwość społeczna wymaga, aby spółdzielnia, która spełniła wymagania przewidziane w art. 122 ust. 1 Prawa oświatowego pod rządami prawa sprzed 1 września 2019 r., miała możliwość podejmowania starań według tego stanu prawnego i otrzymania zwrotu kosztów kształcenia młodocianego pracownika. Sąd zdaje sobie sprawę z tego, że organy administracji publicznej zobowiązane są do działania na podstawie i w granicach prawa powszechnie obowiązującego w dniu podejmowania rozstrzygnięcia, co wynika z art. 6 Kpa, jednakże, zasada sprawiedliwości społecznej wymaga, aby w sytuacji, w której wobec braku przepisów intertemporalnych, nowelizacja prawa zmienia sytuację adresata normy na mniej korzystną, stosować przepisy prawa, które są korzystniejsze dla niego (zob. wyrok NSA z dnia 19 lutego 2014 r., sygn. akt II GSK 1691/12, wyrok NSA z dnia 16 października 2012 r., sygn. akt I FSK 1996/11 oraz wyrok WSA w Poznaniu z dnia 19 września 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 284/19, dostępne na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zasada sprawiedliwości społecznej jest jedną z naczelnych zasad ustrojowych Rzeczypospolitej Polskiej. Jako zasada prawa, jest normą prawną, która nakazuje albo zakazuje zrealizowania określonej wartości (M. Kordela, Zasady prawa. Studium teoretycznoprawne, Poznań 2014, s. 102). Stosowanie zasad prawa może doprowadzić do ich kolizji, tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie. Z jednej strony, obowiązująca zasada praworządności z art. 6 Kpa (wyrażona także w art. 7 Konstytucji RP), a z drugiej zasada sprawiedliwości społecznej z art. 2 Konstytucji RP. Argumentem przemawiającym za przyznaniem warunkowego pierwszeństwa zasadzie sprawiedliwości społecznej w tym przypadku jest ratio legis przepisu art. 122 ust. 1 Prawa oświatowego, zgodnie z którym ustawodawca dąży do wynagradzania pracodawców, którzy podejmują się dodatkowo, oprócz prowadzenia własnej działalności gospodarczej, kształcenia młodocianych pracowników, a także orzecznictwo sądów administracyjnych wykreowane według stanu prawnego sprzed 1 września 2019 r., w świetle którego nie jest istotne, czy młodociany pracownik zda egzamin zgodnie z § 11 ust. 2 i 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagrodzenia jak i wówczas, gdy zda egzamin z pominięciem tego rozporządzenia, a wyłącznie na podstawie rozporządzeń Ministra Edukacji Narodowej (rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu oraz rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 sierpnia 2017 r. w sprawie szczegółowych warunków i sposobu przeprowadzania egzaminu potwierdzającego kwalifikacje w zawodzie ) (zob. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 25 września 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 325/19 oraz wyrok WSA w Poznaniu z dnia 7 sierpnia 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 324/19). W stanie prawnym obowiązującym przed dniem 1 września 2019 r. sądy administracyjne rozstrzygając sprawy z zakresu dofinansowania kształcenia młodocianych pracowników, stosowały wykładnię rozszerzającą, w zakresie, w jakim ustawodawca nie sprecyzował w art. 122 ust. 1 Prawa oświatowego wymogów, co do obowiązku zdawania konkretnego egzaminu przed podmiotem, o którym mowa w pkt 1 omawianego przepisu.

Ponownie rozpoznając sprawę organy uwzględnią powyższe wskazania Sądu.

W związku z tym, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., zwanej dalej: Ppsa) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta.

O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 Ppsa w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 265).

Niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z 14 października 2020 r., wydanym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 z późn. zm.).