Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1547/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-09-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6290 Reforma rolna
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151,
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 105 par. 1,  art. 7,77,80, art. 156 par. 2,  art. 156 par. 1 pkt 2,  art. 158 par. 3,  art. 145a, art. 138 par. 12 pkt 2
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, sędzia WSA Bożena Marciniak (spr.), sędzia WSA Monika Sawa, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 września 2022 r. sprawy ze skargi B. P. i L. D. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 maja 2022 r. nr DN.gn.625.194.2021 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia z mocy prawa oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z 4 maja 2022 r., nr DN.gn.625.194.2021, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, po rozpoznaniu odwołania B. P. i L. D., utrzymał w mocy decyzję Wojewody Małopolskiego z 18 października 2021 r., nr WS-III.7515.2.47.2021.MG, o umorzeniu z dniem 16 września 2021 r. postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym;

Orzeczeniem z 19 maja 1959 r., nr L:RL.U-Vg/108/59, Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w G. orzekło o przejęciu na własność Skarbu Państwa gruntów położonych we wsi R., pozostałych po osobach przesiedlonych do ZSRR, niebędących w faktycznym władaniu właścicieli przesiedlonych na Ziemie Zachodnie oraz niewiadomych z miejsca pobytu

Wnioskiem z 25 maja 2021 r. B. P. i L. D. wystąpili o stwierdzenie nieważności powyższego orzeczenia w części dotyczącej nieruchomości oznaczonej jako Iwh [...] w zakresie udziałów M. P. i G. P.

Decyzją z 18 października 2021 r. Wojewoda Małopolski stwierdził umorzenie z mocy prawa dniem 16 września 2021 r. postępowania o stwierdzenie nieważności orzeczenia z 19 maja 1959 r.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyli B. P. i L. D.

Decyzją z 4 maja 2022 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy decyzję Wojewody Małopolskiego z 18 października 2021 r.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia Minister przywołał treść art. 2 ust. 2 ustawy z 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, który weszła w życie z dniem 16 września 2021 r. Zdaniem organu, przedmiotowe postępowanie należy do kategorii spraw, do których odnosi się powołana regulacja. Ze spornego orzeczenia wynika bowiem, że przysługiwało od niego odwołanie do Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w R. za pośrednictwem Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w G. w ciągu 14 dni licząc od ostatniego dnia po ogłoszeniu. Minister podniósł, że z nadesłanej przez Wójta Gminy U. dokumentacji wynika, że sporne orzeczenie wpłynęło do Prezydium Gromadzkiej Rady Narodowej w G. w dniu 2 czerwca 1959 r. i było wywieszone na tablicy ogłoszeń tego Prezydium w dniach 2 czerwca - 30 czerwca 1959 r. (pismo z 30 września 2021 r.). Wobec powyższego, zdaniem organu odwoławczego, kwestionowane orzeczenie zostało doręczone z ostatnim dniem podania go do publicznej wiadomości, a więc z dniem 30 czerwca 1959 r.

Minister wskazał następnie, że wniosek skarżących o stwierdzenie nieważności orzeczenia PPRN w G. z 19 maja 1959 r. wpłynął do Wojewody w dniu 31 maja 2021 r. (prezentata wpływu na wniosku) i ten dzień organ uznał za dzień wszczęcia postępowania.

Skoro zatem sporne orzeczenie zostało ogłoszone, a wniosek o stwierdzenie jego nieważności (w zaskarżonej części) nie doprowadził do zakończenia postępowania przed dniem 16 września 2021 r., to ziściły się przesłanki wynikające z art. 2 ust. 2 ustawy z 16 sierpnia 2021 r. Od doręczenia spornego orzeczenia do złożenia wniosku o stwierdzenie jego nieważności upłynęło bowiem ponad sześćdziesiąt lat. Z tego powodu, zdaniem organu, przedmiotowe postępowanie z dniem 16 września 2021 r. uległo umorzeniu z mocy prawa.

Minister nie podzielił przy tym zarzutu, że organ pierwszej instancji nie był uprawniony do wydania decyzji w przedmiocie umorzenia z mocy prawa postępowania zainicjowanego wnioskiem z 25 maja 2021 r. Organ podniósł, że w ustawie z 11 sierpnia 2021 r. ustawodawca nie przewidział żadnych wyjątków ograniczających stosowanie tego aktu. Zgodnie z art. 7 Konstytucji organy działają na podstawie i w granicach prawa. Tożsamą zasadę wyrażono także w art. 6 k.p.a. Minister wskazał, że art. 2 ust. 2 jest przepisem obowiązującym. Oznacza to, że rozpatrujący wniosek o stwierdzenie nieważności orzeczenia organ obowiązany jest uwzględnić ten przepis.

Końcowo odnosząc się do zarzutu sprzeczności przepisów ustawy z 11 sierpnia 2021 r. z Konstytucją Minister wyjaśnił, że organy nie są uprawnione do rozstrzygania o niekonstytucyjności ustawy, gdyż Konstytucja jednoznacznie upoważnia do tego wyłącznie Trybunał Konstytucyjny.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi złożyli B. P. i L. D. zarzucając tej decyzji naruszenie przepisów prawa, które miało wpływ na treść zaskarżonej decyzji, to jest naruszenie:

1) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 2 ust. 2 ustawy z 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego w zw. z art. 2 i art. 77 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Wojewody o umorzeniu postępowania o stwierdzenie nieważności orzeczenia, na skutek zastosowania art. 2 ust. 2 ustawy z 11 sierpnia 2021 r., która to norma nie powinna jednak znaleźć zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż w stanie faktycznym i prawnym sprawy jest ona oczywiście sprzeczna z art. 2 i art. 77 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, gdyż narusza zasadę zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez niego prawa, a także pozbawia obywateli wynagrodzenia za szkody wyrządzone przez niezgodne z prawem działanie organu władzy publicznej i zamyka obywatelom możliwość dochodzenia przed sądem powszechnym wynagrodzenia za szkodę w postaci pozbawienia obywatela własności mienia na skutek niezgodnego z prawem działania organów władzy publicznej,

2) art. 7, 77 i 80 k.p.a. poprzez błędne ustalenie, że od daty doręczenia orzeczenia Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w G. z 19 maja 1959 r. o przejęciu na własność Skarbu Państwa nieruchomości ziemskich położonych we wsi R. upłynęło już ponad 30 lat i w związku z tym postępowanie uległo umorzeniu z mocy prawa, podczas gdy organy nie ustaliły daty ogłoszenia kwestionowanego orzeczenia w Dzienniku Urzędowym Prezydium Wojewódzkiego Rady Narodowej w R., który to sposób ogłoszenia dla tego orzeczenia był przewidziany w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 16 września 1950 r. w sprawie sposobu określania przejmowanych na własność Państwa nieruchomości ziemskich w razie, gdy ich granice zostały zatarte, oraz trybu postępowania w przypadku, gdy właściciel nieruchomości jest nieznany i w związku z tym nie można domniemywać daty doręczenia, w tym zakładać takiego czy też innego działania ówczesnych organów administracji państwowej.

Powołując się na powyższe skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że art. 2 ust. 2 ustawy z 11 sierpnia 2021 r. jest niezgodny z wywodzoną z art. 2 Konstytucji zasadą demokratycznego państwa i prawa, z której to zasady wywodzi się zasada zaufania jednostki do państwa i prawa, zasadą ochrony interesów w toku postępowania i zasadą lex retro non agit. Skarżący mieli prawo oczekiwać, że ich sprawa w toku zostanie rozpoznana merytorycznie przez organy i poddana kontroli sądowo-administracyjnej, a także, że ewentualnie wprowadzane zmiany przepisów prawa będą miały zastosowanie do spraw wszczynanych po wejściu w życie przepisów ustawy z 11 sierpnia 2021 r., a nie do spraw administracyjnych, które rozpoznawane są przez organy władzy publicznej już od dłuższego czasu.

Zdaniem skarżących, art. 2 ust. 2 ustawy z 11 sierpnia 2021 r. jest także niezgodny z art. 77 ust. 1 i 2 Konstytucji. Poprzez wprowadzenie regulacji umarzającej z mocy prawa wszczęte, a niezakończone postępowanie administracyjne, skarżący zostali bowiem w sposób nagły i niespodziewany pozbawieni bezpowrotnie możliwości wynagrodzenia szkody jakiej doznał w przeszłości ich poprzednik prawny za niezgodnie z prawem pozbawienie go własności nieruchomości w miejscowości R.. Powołany przepis jest również niezgodny z art. 77 ust. 2 Konstytucji, gdyż zamyka skarżącym możliwość domagania się na drodze sądowej odszkodowania za utratę przez ich poprzednika prawnego własności nieruchomości przejętej na własność Państwa z rażącym naruszeniem prawa. Kwestionowana nowelizacja nie wprowadza wprawdzie bezpośredniego zakazu występowania na drogę postępowania cywilnego o odszkodowanie za mienie, którego osoba uprawniona bądź jej poprzednik prawny zostali pozbawieni w przeszłości decyzją administracyjną wydaną z naruszeniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Jednak droga sądowa do uzyskania w postępowaniu cywilnym takiego odszkodowania została zamknięta pośrednio przez brak możliwości uzyskania prejudykatu w rozumieniu art. 4171 § 2 zd. pierwsze Kodeksu cywilnego, gdyż taki pozew bez wątpienia zostanie oddalony przez sąd powszechny bez przeprowadzania jakiegokolwiek postępowania dowodowego. Skarżący podnieśli, że w ramach rozproszonej kontroli konstytucyjności sąd administracyjny jest uprawniony do bezpośredniego stwierdzenia niezgodności powołanej normy z Konstytucją i jej niestosowania, na poparcie czego powołali orzecznictwo sądów administracyjnych.

Skarżący zarzucili również błędne ustalenie daty doręczenia spornego orzeczenia z 1959 r. Przy ustaleniu tej daty nie można bowiem opierać się, jak czyni to organ, na dacie wywieszenia spornego orzeczenia na tablicy ogłoszeń Prezydium Gromadzkiej Rady Narodowej w G. Zdaniem skarżących, taki sposób doręczenia spornego ogłoszenia jest niezgodny z prawem i oznacza, że w zasadzie nigdy nie zostało ono doręczone stronie, do której było skierowane.

W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 2 ust. 2 ustawy z 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 1491), zwanej dalej "ustawą z 11 sierpnia 2021 r." Zgodnie z powołaną regulacją postępowania administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia, wszczęte po upływie trzydziestu lat od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji lub postanowienia i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy (tj. dniem 16 września 2021 r.) ostateczną decyzją lub postanowieniem, umarza się z mocy prawa. Umorzenie postępowania z mocy prawa następuje z kolei na mocy art. 105 § 1 k.p.a., zgodnie z którym gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości.

Z powyższego wynika, że stwierdzenie przez organ w toku prowadzonego postępowania nieważnościowego, że zostało ono wszczęte po upływie trzydziestu lat od dnia doręczenia lub ogłoszenia kwestionowanego w tym trybie rozstrzygnięcia, stanowi obligatoryjną przesłankę do umorzenia postępowania administracyjnego.

Po analizie akt sprawy Sąd podzielił ocenę organu odwoławczego, że w niniejszej sprawie wszystkie przesłanki uprawniające organ do zastosowania art. 2 ust. 2 ustawy z 11 sierpnia 2021 r. zostały spełnione.

Z akt administracyjnych wynika, że wniosek o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w G. z 19 maja 1959 r. został złożony do organu w dniu 31 maja 2021 r. Zebrana w sprawie dokumentacja potwierdza również, że sporne orzeczenie wpłynęło do Prezydium Gromadzkiej Rady Narodowej w G. w dniu 2 czerwca 1959 r. i było wywieszone na tablicy ogłoszeń tego Prezydium w dniach od 2 czerwca do 30 czerwca 1959 r. Prawidłowo w tej sytuacji przyjął Minister, że doręczenie spornego orzeczenia z 19 maja 1959 r. nastąpiło w ostatnim dniu okresu, na który orzeczenie to podano do publicznej wiadomości, to jest z dniem 30 czerwca 1959 r. Nie można przy tym podzielić zarzutu niewyjaśnienia przez organy kwestii ogłoszenia kwestionowanego orzeczenia wobec nieustalenia daty jego ogłoszenia w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Jak bowiem trafnie podniósł organ nadzoru, przy ocenie tego zagadnienia nie można abstrahować od faktu znacznego upływu czasu, to jest upływu ponad 60 lat od daty wydania kwestionowanego orzeczenia i wynikającej stąd całkowitej racjonalności zakładania, że dowody ogłoszenia orzeczenia uległy w międzyczasie zaginięciu lub rozproszeniu. Wobec powyższego za uprawnione w realiach rozpoznawanej sprawy Sąd uznał zbadanie przez organ nadzoru, czy wobec niezachowania, pomimo szeroko zakrojonych poszukiwań, dowodu ogłoszenia kwestionowanego orzeczenia w wojewódzkim dzienniku urzędowym całokształt zebranej w sprawie dokumentacji w dostateczny sposób potwierdza fakt ogłoszenia (doręczenia) kwestionowanego orzeczenia. Przekonująco w tym kontekście organ nadzoru powołał wynikającą z zachowanej dokumentacji archiwalnej okoliczność, że orzeczenie z 19 maja 1959 r. wpłynęło do Prezydium Gromadzkiej Rady Narodowej w G. w dniu 2 czerwca 1959 r. i było wywieszone na tablicy ogłoszeń tego Prezydium w dniach od 2 czerwca do 30 czerwca 1959 r. Wobec powyższego Sąd nie podzielił podniesionego w skardze zarzutu naruszenia art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 k.p.a. w związku z art. 80 k.p.a.

Prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia nie zdołały również podważyć zarzuty skargi nakierowane na wykazanie niekonstytucyjności normy wywodzonej z art. 2 ust. 2 ustawy z 11 sierpnia 2021 r. Sąd zwraca uwagę, że jak wynika z uzasadnienia projektu ustawy z 11 sierpnia 2021 r. (druk sejmowy nr IX.1090) dokonana powyższą ustawą nowelizacja miała na celu dostosowanie systemu prawa do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 12 maja 2015 r., sygn. akt P 46/13 (OTK ZU Nr 5A, poz. 62). W wyroku tym sąd trybunalski stwierdził, że art. 156 § 2 k.p.a. w zakresie w jakim nie wyłącza dopuszczalności stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa, gdy od wydania decyzji nastąpił znaczny upływ czasu, a decyzja była podstawą nabycia prawa lub ekspektatywy, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP.

W uzasadnieniu powołanego orzeczenia Trybunał przypomniał, że możliwość stwierdzenia nieważności decyzji jest wyjątkiem od zasady poszanowania trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej. Jednocześnie podniósł, że brak wyłączenia dopuszczalności stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej z przyczyny (wady) określonej w art. 156 § 1 pkt 2 in fine k.p.a. po znacznym upływie czasu skutkuje destabilizacją porządku prawnego, jeśli decyzją przyznano stronie ekspektatywę nabycia prawa, z której zamierza ona skorzystać. W tym kontekście Trybunał podkreślił, że określając przesłanki stwierdzania nieważności decyzji oraz zakres ich zastosowania ustawodawca powinien brać pod uwagę wszystkie zasady mieszczące się w klauzuli państwa prawnego przewidzianej w art. 2 Konstytucji RP. Natomiast odstępstwa od zasady trwałości decyzji ostatecznej (które stanowi również możliwość stwierdzenia nieważności decyzji) nie powinny naruszać wynikających z art. 2 Konstytucji zasad bezpieczeństwa prawnego oraz ochrony zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa.

Co istotne, Trybunał zaakcentował, że żadna z zasad, które w analizowanym przypadku są konkurencyjne, nie ma charakteru absolutnego. Zdaniem sądu trybunalskiego, po stronie ustawodawcy spoczywa wręcz obowiązek kształtowania norm prawnych, które będą sprzyjały wygaszaniu - wraz z upływem czasu - stanu niepewności. Niezbędne jest zatem ustanowienie odpowiednich granic dopuszczalności stwierdzenia nieważności decyzji. Trybunał stwierdził przy tym, że trwałość decyzji organów władzy publicznej nie może być pozorna. Taka pozorność występowałaby nie tylko gdyby ustawodawca nie przewidział ograniczeń wzruszalności ostatecznych decyzji, ale również jeżeli ograniczenia te nie byłyby wystarczające dla zachowania zasady zaufania obywatela do państwa i zasady pewności prawa. Ustawodawca nie może bowiem z jednej strony deklarować trwałości decyzji z uwagi na jej ostateczność, a z drugiej strony przewidywać nieograniczoną terminem możliwość wzruszania decyzji, na podstawie której strona nabyła prawo lub ekspektatywę.

Z powyższego wynika, że już w wyroku z 12 maja 2015 r. Trybunał Konstytucyjny stanowczo podkreślił potrzebę stabilizacji stanu prawnego ukształtowanego decyzjami ostatecznymi i utrwalenia praw nabytych z takich decyzji, która to stabilizacja leży w interesie porządku publicznego. Norma zawarta w art. 2 ust. 2 ustawy, wprowadzona do porządku prawnego ustawą nowelizującą z 16 sierpnia 2021 r., jest odpowiedzią na powyższe orzeczenie trybunalskie. Istota powyższej normy opiera się na założeniu, że dochodzenie praw przez obywatela nie ma charakteru absolutnego. Zarzucając powołanej normie niekonstytucyjność skarżący pomijają, że w porządku prawnym nie podważa się konieczności ograniczenia czasowego w dochodzeniu przez obywateli ich praw (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 kwietnia 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 3182/21, Lex nr 3354545). Od wielu lat w obrocie prawnym obowiązują przepisy przewidujące takie instytucje jak zasiedzenie, przemilczenie lub przedawnienie. Jeżeli bowiem obywatel przez wiele lat nie korzysta z przysługujących mu praw, to w pewnym momencie takiej możliwości zostaje pozbawiony. Zdaniem Sądu, trzydziestoletni okres przedawnienia - w odniesieniu do orzekania o kwalifikowanych wadach nieważności - gwarantował obywatelowi odpowiednią ilość czasu na zakwestionowanie decyzji wydanych kilkadziesiąt lat temu. Jest to przy tym termin zbieżny z maksymalnym terminem nabycia prawa własności nieruchomości przez jej posiadacza uzyskującego posiadanie w złej wierze (art. 172 § 2 Kodeksu cywilnego).

W tej sytuacji Sąd podzielił ocenę organów, że w sprawie zaistniała podstawa do umorzenia postępowania nadzorczego dotyczącego kontrolowanego orzeczenia z 19 maja 1959 r. z uwagi na brzmienie przepisów ustawy nowelizującej k.p.a. Zważyć bowiem trzeba, że z chwilą wejścia w życie powołanej ustawy (16 września 2021 r.) organy administracji utraciły możliwość stwierdzenia nieważności decyzji, od której wydania lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat (art. 156 § 2 k.p.a.). Jeżeli zaś od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji, o której mowa w art. 156 § 2 k.p.a., upłynęło trzydzieści lat, nie wszczyna się w ogóle postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji (art. 158 § 3 k.p.a.).

Podniesiona w skardze argumentacja zarzuca również, że przyjęte w art. 2 ust. 2 ustawy z 11 sierpnia 2021 r. rozwiązanie godzi w zasadę demokratycznego państwa prawa w powiązaniu z takimi wartościami jak ochrona zaufania jednostki do państwa, zasadą ochrony praw słusznie nabytych oraz ochrony interesów w toku, zasadą proporcjonalności, a także zasadą niedziałania prawa wstecz. Odnosząc się do powyższego podnieść trzeba, że acquis constitutionnel, wypracowany w okresie obowiązywania Konstytucji przez Trybunał Konstytucyjny, praktykę i doktrynę prawa, dopuszcza możliwość wprowadzenia przez ustawodawcę zarówno retroakcji, jak i retrospekcji. Zauważa się bowiem, że nie sposób abstrakcyjnie wykluczyć istnienia wymagających ochrony konstytucyjnych wartości, które będą uzasadniać odstępstwo od zasady nieretroaktywnego działania prawa. Jednakże tego rodzaju odstępstwo musi być wolne od arbitralności i podlegać ocenie z perspektywy celowości i proporcjonalności (por. orzeczenia o wzajemnym stosunku zasady lex retro non agit i zasady ochrony praw nabytych np. wyroki Trybunału Konstytucyjnego z 15 września 1998 r., K 10/98 oraz 8 grudnia 2009 r., SK 34/08). W ocenie Sądu, racje konstytucyjne w aspekcie zasady praworządności mogły zostać ograniczone przez potrzebę stabilizacji stanów społeczno - gospodarczych ukształtowanych mocą aktu administracyjnego, a ponadto przez zasadę zaufania obywatela do Państwa, w tym zasadę pewności prawa, które wynikają z art. 2 Konstytucji RP. Z tego powodu przyjęte rozwiązanie normatywne spełnia zasadę proporcjonalności w zakresie, w jakim racje konstytucyjne przemawiające za retroaktywnością równoważą jej negatywne skutki (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8 kwietnia 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 148/22, Lex nr 3354507 i przywołany tam wyrok Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z 30 sierpnia 2007 r., Wielka Izba, skarga nr 44302/02, § 68).

Niezależnie od powyższego podnieść trzeba, że przed Trybunałem Konstytucyjnym zawisła, na wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich, sprawa o sygn. K 2/22 o stwierdzenie, że art. 2 ust. 2 ustawy z 11 sierpnia 2021 r., w zakresie w jakim uniemożliwia stwierdzenie wydania decyzji administracyjnej z naruszeniem prawa, jest niezgodny z art. 2, art. 45 ust. 1 oraz art. 77 ust. 2, a także z art. 64 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP. W uzasadnieniu powyższego wniosku wskazano, że zastrzeżenia wnioskodawcy budzi przyjęte w zaskarżonym przepisie rozwiązanie intertemporalne, które nakazuje umorzenie niektórych postępowań pozostających w toku. W sytuacji zatem gdy Trybunał Konstytucyjny uzna, że regulacja zawarta w art. 2 ust. 2 ustawy z 11 sierpnia 2021 r. jest niezgodna ze wskazanymi wzorcami konstytucyjnymi, to wówczas strona będzie uprawniona do żądania wznowienia niniejszego postępowania administracyjnego w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego (art. 145a k.p.a.).

Wobec powyższego za niezasadny Sąd uznał podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 2 ust. 2 ustawy z 11 sierpnia 2021 r. w zw. z art. 2 i art. 77 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie organ prawidłowo zastosował art. 2 ust. 2 ustawy z 11 sierpnia 2021 r. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. i w formie decyzji administracyjnej stwierdził, że postępowanie nieważnościowe w części objętej wnioskiem z 25 maja 2021 r. zostało umorzone z mocy prawa.

Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) orzekł jak w sentencji. Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nastąpiło na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.).