Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2920/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-03-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Bożena Marciniak Sędzia WSA Anita Wielopolska-Fonfara Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2015 r. sprawy ze skargi W. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] na podstawie art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego stwierdziło uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

W uzasadnieniu ww. postanowienia organ wskazał, że w dniu 17 kwietnia 2014 r. W. M. złożył w Samorządowym Kolegium Odwoławczym [...] wniosek o doręczenie mu odpisu pisma Kolegium z dnia 27 lutego 2014 r. skierowanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W tym samym dniu W. M. złożył wniosek o umożliwienie mu przejrzenia akt sprawy dotyczącej odmowy przyznania W. M. specjalnego zasiłku celowego na zakup obuwia. Następnie, pismem z dnia 23 kwietnia 2014 r. zażądał od organu udzielenia odpowiedzi na jego pismo z dnia 17 kwietnia 2014 r. związane z udostępnieniem akt sprawy, a także wskazania podstawy prawnej odmowy udostępnienia kserokopii akt sprawy, o które zwracał się do organu.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...], na podstawie art. 73 § 2 k.p.a., odmówiło wydania kserokopii akt administracyjnych.

Od postanowienia Kolegium z dnia [...] czerwca 2014 r. W. M. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazując, że podstawą rozpatrzenia jego wniosku o udostępnienie kserokopii akt powinien być art. 73 § 1 k.p.a., a nie art. 73 § 2 k.p.a.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] stwierdziło uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Przepis ten znajduje zastosowanie także w sprawach, gdzie stronom służy wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Kolegium podniosło, że ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, iż W. M. odebrał ww. postanowienie Kolegium z dnia [...] czerwca 2014 r. w dniu 4 lipca 2014 r. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nadał w placówce pocztowej w dniu 15 lipca 2014 r. W konsekwencji, wskazując na treść art. 57 k.p.a., organ podniósł, że 7-dniowy termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy upłynął w dniu 11 lipca 2014 r. Ponadto, W. M. wraz ze złożonym wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy nie przedłożył żadnego pisma będącego prośbą o przywrócenie terminu wraz z wyjaśnieniem okoliczności, które miały wpływ na jego uchybienie.

Na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] lipca 2014 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł W. M. kwestionując prawidłowość rozstrzygnięcia. Skarżący wskazał, że postanowienie Kolegium z dnia [...] czerwca 2014 r. otrzymał w dniu 8 lipca 2014 r., a nie 4 lipca 2014 r. - jak wskazuje Kolegium w zaskarżonym postanowieniu.

W odpowiedzi na skargę Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] stwierdziło, że data doręczenia postanowienia Kolegium z dnia [...] czerwca 2014 r. została przez organ w sposób nieprawidłowy odczytana. Przedmiotowe postanowienie zostało bowiem odebrane w dniu 8 lipca 2014 r., a zatem termin do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy nie został przekroczony. Tym samym, Kolegium wniosło o uchylenie zaskarżonego postanowienia jednocześnie wskazując, że nie widzi podstaw do uwzględnienia skargi na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), z uwagi na brak możliwości zrealizowania żądania strony w całości.

Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie skarżący poparł skargę, domagając się również rozpoznania przez Sąd prawidłowości postanowienia organu z dnia [...] czerwca 2014 r. o odmowie wydania kserokopii akt administracyjnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Biorąc pod uwagę powyższe kryteria kontroli, w ocenie Sądu, skarga jest zasadna, albowiem zaskarżone postanowienie narusza prawo w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Art. 134 k.p.a., będący podstawą prawną zaskarżonego postanowienia, stanowi w zdaniu pierwszym, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Przepis ten znajduje zastosowanie do środków odwoławczych wnoszonych od postanowień na mocy odesłania zawartego w art. 144 k.p.a. zgodnie z którym w sprawach nieuregulowanych w rozdziale 11 działu II k.p.a. mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Z odpowiedniego stosowania tych przepisów wynika również sposób zaskarżania w administracyjnym toku instancji postanowień (na które służy zażalenie) wydanych przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze, polegający na wniesieniu, na podstawie art. 127 § 3 k.p.a, wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przez organ, który wydał zaskarżone postanowienie. Termin, w jakim ten wniosek należy złożyć, stosownie do art. 141 § 2 k.p.a. wynosi 7 dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie – od dnia jego ogłoszenia stronie. Termin ten ma charakter zawity i z jego istoty wynika, że nie może być on przedłużony. W sytuacji stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia środka zaskarżenia organ zobligowany jest do wydania postanowienia o treści wynikającej z art. 134 k.p.a. Tego rodzaju rozstrzygnięcie nie zależy bowiem od uznania organu, a samo uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną.

Z akt sprawy wynika, wbrew twierdzeniom organu w zaskarżonym postanowieniu, że skarżący odebrał postanowienie Kolegium z dnia [...] czerwca 2014 r. w dniu 8 lipca 2014 r., a nie 4 lipca 2014 r. Okoliczność tę potwierdziło także Kolegium w odpowiedzi na skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wobec czego, wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący złożył w ustawowym terminie. A skoro tak, zaskarżone postanowienie z dnia [...] lipca 2014 r., wydane na podstawie art. 134 k.p.a., narusza ten przepis, natomiast skarga ma usprawiedliwione podstawy. Podkreślić należy, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli (art. 8 k.p.a.). W przedmiotowej sprawie bez wątpienia i te przepisy statuujące zasady postępowania administracyjnego zostały naruszone.

W konsekwencji, skoro skarżący wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy złożył z zachowaniem ustawowego terminu, obowiązkiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie było jego rozpatrzenie, tj. dokonanie oceny prawidłowości postanowienia tego organu z dnia [...] czerwca 2014 r. Kontrola tego postanowienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, czego żąda skarżący, byłaby niezgodna z prawem, tj. naruszałaby przepis art. 52 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia (...).

W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.