Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 719/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2020-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6321 Zasiłki stałe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151 i art. 119 pkt 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Mierzejewski (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Sudoł Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 4 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi S. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 23 kwietnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego oddala skargę.


UZASADNIENIE

S. J. (dalej także jako "wnioskodawca" albo "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 23 kwietnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku stałego na okres 1 maja 2018 r. – 30 listopada 2019 r.

W sprawie zaistniały następujące okoliczności faktyczne i prawne:

W dniu 6 grudnia 2019 r. S. J. wystąpił do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w [...] z wnioskiem o przyznanie zasiłku stałego od dnia 1 maja 2018 r. Uzasadniając złożony wniosek wnioskodawca wskazał, że w związku ze zbliżającym się końcem terminu ważności orzeczenia o niepełnosprawności w dniu 18 grudnia 2017 r. złożył w Miejskim Zespole do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności. Orzeczeniem z dnia 22 stycznia 2018 r. zaliczono wnioskodawcę do osób o lekkim stopniu niepełnosprawności. W związku z tym, że wnioskodawca nie mógł ubiegać się o zasiłek stały odwołał się od wydanego orzeczenia. W następstwie odwołania Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] nie zaliczył wnioskodawcy do osób niepełnosprawnych. Wyrokiem z dnia 24 października 2019 r. Sąd Rejonowy w [...] zaliczył wnioskodawcę do osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności od dnia 8 grudnia 2013 r. do dnia 31 grudnia 2023 r. W ocenie wnioskodawcy jego niepełnosprawność nie została tym samym przerwana a złożony obecnie wniosek winien być potraktowany jako wniosek o kontynuację poprzednio przyznanego świadczenia. Zasiłek stały winien być bowiem wnioskodawcy przyznany za cały okres, w którym wnioskodawca spełniał przesłanki do jego przyznania. Wnioskodawca wskazał ponadto, że w okresie, w którym nie legitymował się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności podjął pracę kolejno u trzech pracodawców. Nie jest jego winą, że z uwagi na błędne stanowiska dwóch zespołów orzekających pozbawiono go zasiłku stałego na okres 2 lat.

W dniu 16 grudnia 2019 r. przeprowadzono rodzinny wywiad środowiskowy

i ustalono, że wnioskodawca znajduje się w trudnej sytuacji materialno-bytowej spowodowanej brakiem dochodu, niepełnosprawnością oraz długotrwałą chorobą. S. J. jest zarejestrowany w powiatowym urzędzie pracy jako bezrobotny bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych, mieszka sam i prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Strona ma orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności przyznany wyrokiem Sądu Rejonowego w [...], Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 24 października 2019 r. (sygn. akt [...]).

W toku postępowania organ pierwszej instancji ustalił ponadto, że poprzednie orzeczenie o niepełnosprawności w stopniu umiarkowanym wydane zostało do dnia 3 stycznia 2018 r. i na jego podstawie wnioskodawca korzystał z pomocy w formie zasiłku stałego w okresie od dnia 1 marca 2017 r. do dnia 3 stycznia 2018 r. W dniu 18 grudnia 2017 r. wnioskodawca złożył ponowny wniosek o orzeczenie o niepełnosprawności do Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...], który orzekł o lekkim stopniu niepełnosprawności. W wyniku rozpoznania odwołania strony Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] uchylił wcześniejsze orzeczenie w całości i nie zaliczył strony do żadnego stopnia niepełnosprawności. Strona odwołała się następnie do sądu, który wyrokiem z dnia 24 października 2019 r. zaliczył wnioskodawcę do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności do dnia 31 grudnia 2023 r. W okresie od 4 stycznia 2018 r., to jest po ustaniu ważności poprzednio posiadanego orzeczenia o niepełnosprawności, wnioskodawca nie korzystał z pomocy MOPR w [...]. W tym czasie S. J. utrzymywał się sam (gdy był zatrudniony) lub korzystał z pomocy finansowej matki.

Decyzją z dnia 30 grudnia 2019 r. nr [...] Prezydent Miasta [...] przyznał wnioskodawcy zasiłek stały w wysokości 645 zł miesięcznie w okresie 1 grudnia 2019 r. – 31 grudnia 2023 r.

Odrębną decyzją z tej samej daty nr [...] Prezydent Miasta [...] odmówił S. J. przyznania pomocy w formie zasiłku stałego na okres od 1 maja 2018 r. do 30 listopada 2019 r. W podstawie prawnej decyzji organ wskazał art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (dalej powoływanej w skrócie jako "k.p.a."), art. 7 pkt 1, 5 i 6, art. 8 ust. 1 pkt 1, art. 9, art. 37 ust. 1 pkt 1, ust. 2 pkt 1, art. 106 i art. 107 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r. poz. 1507 ze zm.: dalej powoływanej w skrócie jako "u.p.s.") oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 lipca 2018 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. z 2018 r. poz. 1358).

Uzasadniając wydaną decyzję organ pierwszej instancji wyjaśnił, że 1 lipca 2017 r. weszły w życie przepisy nowelizujące art. 106 u.p.s. w zakresie ustalenia prawa do zasiłku stałego z uwagi na niezdolność do pracy. Zgodnie z art. 106 ust. 7 u.p.s., w przypadku złożenia przez osobę, która nie posiada orzeczenia o całkowitej niezdolności do pracy w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych lub orzeczenia o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, wniosku o przyznanie zasiłku stałego wraz z wymaganą dokumentacją oraz potwierdzeniem złożenia wniosku o przyznanie świadczenia uzależnionego od niezdolności do pracy albo wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, wszczyna się postępowanie o ustalenie uprawnienia do zasiłku stałego, a następnie po przeprowadzeniu rodzinnego wywiadu środowiskowego w przypadku spełnienia warunków, o których mowa w art. 37 ust. 1 i 4, z wyłączeniem warunku całkowitej niezdolności do pracy - postępowanie zawiesza się do dnia dostarczenia orzeczenia. Jeżeli orzeczenie, o którym mowa w ust. 7 zostanie dostarczone w terminie 60 dni od dnia jego otrzymania, zawieszone postępowanie podejmuje się, a prawo do zasiłku stałego ustala się, począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o przyznanie zasiłku stałego wraz z potwierdzeniem, o którym mowa w ust. 7 (art. 106 ust. 9 u.p.s.).

W ocenie organu przepis art. 106 ust. 7 i 9 u.p.s. nie miał jednakże zastosowania

w sprawie z uwagi na to, że S. J. nie złożył wniosku o przyznanie zasiłku stałego przed wydaniem przez właściwe organy orzeczenia o całkowitej niezdolności do pracy w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych lub orzeczenia o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Wniosek taki wpłynął dopiero w dniu 6 grudnia 2019 r., skutkiem czego nie wystąpiły podstawy do pozytywnego rozpatrzenia wniosku i przyznania żądanego świadczenia w okresie 1 maja 2018 r. – 30 listopada 2019 r.

W odwołaniu od wydanej decyzji S. J. powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 1 czerwca 2017 r. (sygn. akt IV SA/Po 324/17) wywiódł, że w przypadku kontynuacji przyznania zasiłku stałego nie ma zastosowania art. 106 ust. 7-11 u.p.s. Zawieszenie postępowania ma bowiem miejsce tylko w przypadku pierwszego wniosku o przyznanie zasiłku stałego. Strona pobierała zasiłek stały do dnia 3 stycznia 2018 r., to jest do końca ważności poprzedniego orzeczenia o niepełnosprawności. Kolejne orzeczenie zostało uzyskane dopiero dwa lata później, przy czym stopień niepełnosprawności ustalony został od dnia 5 grudnia 2001 r., a umiarkowany stopień niepełnosprawności od dnia 8 grudnia 2013 r.

Postanowieniem z dnia 4 marca 2020 r. [...] wydanym na podstawie art. 27 § 1 w zw. z art. 24 § 3 k.p.a., Prezes Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] wyłączył z urzędu członków Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] od udziału w postępowaniu odwoławczym w sprawie wywołanej odwołaniem S. J..

Postanowieniem z dnia 11 marca 2020 r. nr [...] wydanym na podstawie art. 27 § 3 k.p.a., Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wyznaczył Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] jako właściwe do załatwienia sprawy z odwołania S. J..

Zaskarżoną decyzją z dnia 23 kwietnia 2020 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy zakwestionowaną decyzję organu pierwszej instancji. W podstawie prawnej wydanego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał art. 127 § 2 w zw. z art. 17 pkt 1 oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.) oraz art. 37 w zw. z art. 106 ust. 7 u.p.s.

W uzasadnieniu wydanej decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że w aktualnym stanie prawnym chcąc uzyskać zasiłek stały za okres od dnia 1 maja 2018 r. S. J. powinien był złożyć wniosek o przyznanie przedmiotowego świadczenia, w okresie w którym ubiegał się o kolejne orzeczenie ustalające stopień jego niepełnosprawności. Bezspornie odwołujący nie złożył takiego wniosku przed wydaniem przez Sąd Rejonowy w [...] wyroku w przedmiocie ustalenia stopnia jego niepełnosprawności. Strona uczyniła to dopiero w dniu 6 grudnia 2019 r. Trafnie więc organ pierwszej instancji uznał, że w realiach sprawy nie zachodziły okoliczności zastosowania wyjątków z art. 106 ust. 7-11 u.p.s. pozwalające na przyznanie zasiłku stałego wstecznie, to jest od dnia 1 maja 2018 r., a jedynie przyznanie wnioskowanego świadczenia od miesiąca, w którym wniosek został złożony (to jest od 1 grudnia 2019 r.). Organ odwoławczy wskazał, że podobne stanowisko w analogicznej sprawie zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 26 września 2019 r. sygn. akt II SA/Sz 491/19).

W skardze na powyższą decyzję organu odwoławczego skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku S. J. podkreślił, że występując z wnioskiem jego intencją była kontynuacja uprawnień do zasiłku stałego, ponieważ przerwa w jego pobieraniu nastąpiła z winy organów, to jest w wyniku błędnych orzeczeń zespołów ds. orzekania o niepełnosprawności. Powołując się na orzecznictwo sądowe skarżący dodał, że obywatel nie powinien ponosić ujemnych konsekwencji błędów popełnionych przez organy administracji.

Odnosząc się do przywołanego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 26 września 2019 r.

(sygn. akt II SA/Sz 491/19) skarżący wyjaśnił, że przepis art. 106 ust. 3 zdanie 1 u.p.s. dotyczy sytuacji, gdy wniosek o przygnie określonego świadczenia jest pierwszym wnioskiem wszczynającym postępowanie. Przepis ten nie ma natomiast zastosowania, gdy zainteresowana osoba uzyskała prawo do świadczenia wcześniej i składa kolejny już wniosek. W szczególności przepis ten nie ma zastosowania, gdy zachodzi ciągłość niepełnosprawności osoby uprawnionej do świadczeń, a potrzeba złożenia kolejnego wniosku powstała w związku z koniecznością uzyskania następnego orzeczenia

o stopniu niepełnosprawności, tak jak to miało miejsce w przypadku skarżącego. Przerwa w pobieraniu zasiłku stałego opisana w przedmiotowym wyroku nastąpiła nie

z winy organu ale z uwagi na pobyt strony w zakładzie karnym.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w sprawie. W ocenie organu odwoławczego wydane w sprawie decyzje nie są dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie, a organy orzekające nie dopuściły się naruszeń przepisów postępowania w sposób, który mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz.U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej powoływanej w skrócie jako "p.p.s.a.") uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3).

W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami

i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonując kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia w oparciu o wskazane wyżej kryteria Sąd uznał, że złożona skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Kontrolowana decyzja dotyczy zasadności odmowy przyznania zasiłku stałego

za okres poprzedzający złożenie wniosku, a wynikający z orzeczenia o niepełnosprawności.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że zasiłek stały jest świadczeniem pieniężnym z pomocy społecznej (art. 36 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej), którego zasady przyznawania normuje artykuł 37 ustawy.

Zgodnie z art. 37 ust. 1 u.p.s., zasiłek stały przysługuje:

1) pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej;

2) pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie.

W myśl art. 37 ust. 2 u.p.s., zasiłek stały ustala się w wysokości:

1) w przypadku osoby samotnie gospodarującej - różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym

że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 645 zł miesięcznie;

2) w przypadku osoby w rodzinie - różnicy między kryterium dochodowym na osobę w rodzinie a dochodem na osobę w rodzinie.

Kryterium dochodowe, o którym mowa w cytowanych wyżej przepisach nie stanowiło w realiach rozpatrywanej sprawy kwestii spornej. Z niekwestionowanych ustaleń organów orzekających wynika bowiem, że skarżący znajduje się w trudnej sytuacji materialno-bytowej spowodowanej brakiem dochodu, niepełnosprawnością oraz długotrwałą chorobą. Powodem, dla którego organy administracji publicznej obu instancji odmówiły skarżącemu przyznania przedmiotowego zasiłku za okres wsteczny było niezłożenie wniosku we właściwym terminie. Specyfika sytuacji spornej zaistniałej w sprawie polega bowiem na tym, że wniosek o przyznanie pomocy w formie zasiłku stałego skarżący złożył dopiero po uzyskaniu orzeczenia sądowego o ustaleniu stopnia niepełnosprawności. Poprzednio posiadane orzeczenie wydane zostało na okres do dnia 3 stycznia 2018 r., wobec czego już w dniu 18 grudnia 2017 r. skarżący złożył kolejny wniosek o wydanie orzeczenia o ustaleniu stopnia niepełnosprawności. Po wyczerpaniu administracyjnego toku instancji, dopiero na skutek wydanego przez sąd powszechny wyroku, skarżący uzyskał uprawniające do ubiegania się o zasiłek stały orzeczenie, w następstwie czego w dniu 6 grudnia 2019 r. wystąpił z wnioskiem domagając się przyznania świadczenia z pomocy społecznej z datą wsteczną, to jest od dnia 1 maja 2018 r.

W tym kontekście wyjaśnienia wymaga, że w obowiązującym stanie prawnym występuje norma prawna, która zabezpiecza interes osób ubiegających się

o przyznanie pomocy w formie zasiłku stałego, które nie mają jeszcze orzeczonego stopnia niepełnosprawności. Zgodnie z art. 106 ust. 7 u.p.s., w przypadku złożenia przez osobę, która nie posiada orzeczenia o całkowitej niezdolności do pracy

w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych lub orzeczenia o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności

w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, wniosku o przyznanie zasiłku stałego wraz z wymaganą dokumentacją oraz potwierdzeniem złożenia wniosku o przyznanie świadczenia uzależnionego od niezdolności do pracy albo wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, wszczyna się postępowanie o ustalenie uprawnienia do zasiłku stałego, a następnie po przeprowadzeniu rodzinnego wywiadu środowiskowego:

1) w przypadku spełnienia warunków, o których mowa w art. 37 ust. 1 i 4,

z wyłączeniem warunku całkowitej niezdolności do pracy - postępowanie zawiesza się do dnia dostarczenia orzeczenia;

2) w przypadku niespełnienia któregokolwiek z warunków, o których mowa

w art. 37 ust. 1 lub 4, z wyłączeniem warunku całkowitej niezdolności do pracy

- odmawia się przyznania zasiłku stałego.

Z kolejnych ustępów art. 106 u.p.s. wynika natomiast, że na okres zawieszenia postępowania przyznaje się z urzędu zasiłek okresowy w wysokości i na zasadach określonych w art. 38 (ust. 8). Jeżeli orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, zostanie dostarczone w terminie 60 dni od dnia jego otrzymania, zawieszone postępowanie podejmuje się, a prawo do zasiłku stałego ustala się, począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o przyznanie zasiłku stałego wraz z potwierdzeniem, o którym mowa

w ust. 7. Do ustalenia kwoty zasiłku stałego za okres pobierania zasiłku okresowego

w trakcie zawieszenia postępowania art. 37 ust. 6 nie stosuje się (ust. 9). Jeżeli orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, zostanie dostarczone po upływie 60 dni od dnia jego otrzymania, zawieszone postępowanie podejmuje się, a prawo do zasiłku stałego ustala się, począwszy od miesiąca, w którym dostarczono orzeczenie. Do ustalenia kwoty zasiłku stałego za miesiąc, w którym dostarczono orzeczenie, o którym mowa

w ust. 7, nie stosuje się art. 37 ust. 6 w przypadku pobierania zasiłku okresowego

w trakcie zawieszenia postępowania (ust. 10). W przypadku niedostarczenia orzeczenia, o którym mowa w ust. 7, w terminie 3 lat od dnia zawieszenia postępowania, zawieszone postępowanie podejmuje się z urzędu (ust. 11).

Przywołane przepisy jednoznacznie wskazują więc, że ustalenie uprawnień do zasiłku stałego następuje w postępowaniu zainicjowanym wnioskiem strony, przy czym wymogu uzyskania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności nie należy oceniać na moment złożenia wniosku. Warunek ten może zostać spełniony później. Dla określenia daty, od której przysługiwać ma zasiłek stały istotny jest jednak termin złożenia wniosku, co wyraźnie regulują obowiązujące przepisy. Mając bowiem na uwadze wyrażoną w Konstytucji RP zasadę sprawiedliwości społecznej oraz wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 października 2015 r. (sygn. akt SK 19/14; publ. OTK-A 2015/9/141) dotyczącego oceny zgodności z Konstytucją art. 106 ust. 3 u.p.s., ustawodawca uzupełnił regulacje ustawowe w ten sposób, że aktualnie postępowanie w przedmiocie uzyskania orzeczenia nie wpływa na rozpoczęcie wymiaru świadczenia. W podobnym tonie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśniając, że analiza art. 106 ust. 3 w zw. z art. 106 ust. 7 pkt 1 i ust. 9 u.p.s. wskazuje, iż przepis ten łączy datę, od której przysługuje zasiłek stały, z miesiącem, w którym złożono wniosek o przyznanie świadczenia, wprowadzając jednocześnie uregulowania, które zapewniają ochronę strony w sytuacji toczącego się równolegle postępowania w przedmiocie orzeczenia o niepełnosprawności (zob.: wyrok z dnia 12 marca 2020 r. sygn. akt I OSK 2670/19; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl).

Odpowiadając na stanowisko prezentowane w skardze wskazać należy, że przepis art. 106 ust. 7 u.p.s. stanowi wyjątek od zasady przyjętej w art. 106 ust. 3 u.p.s., który nakazuje wypłatę świadczenia pieniężnego od miesiąca, w którym został złożony kompletny wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Z przepisu ust. 3 wyraźnie wynika, że reguła ta obowiązuje z zastrzeżeniem wyjątków uregulowanych

w ust. 7-11. Reguła ta doznaje zatem odstępstwa właśnie w przypadku,

gdy z momentem wystąpienia z wnioskiem o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej nie jest możliwe przedłożenie wymaganego orzeczenia o ustaleniu stopnia niepełnosprawności, gdyż postępowanie w tym przedmiocie nadal się toczy. Innymi słowy, w przypadku kontynuacji prawa do świadczenia, gdy zachodzi konieczność uzyskania kolejnego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, nie istnieje wymóg złożenia wniosku od razu z wymaganą dokumentacją. "Wymagana dokumentacja", o której mowa w art. 106 ust. 7 u.p.s., może być bowiem uzupełniona w dalszym czasie. Dla uzyskania świadczenia niezbędne jest natomiast złożenie wniosku inicjującego postępowanie w sprawie. W tej mierze przepisy ustawy należy odczytywać literalnie. Nie budzą one zdaniem Sądu jakichkolwiek wątpliwości.

Mając na uwadze powyższe przyjąć należy, że w realiach sprawy, dążąc do uzyskania zasiłku stałego na kolejny okres przypadający po dniu 3 stycznia 2018 r. skarżący powinien był rozpocząć procedurę z tym związaną od jak najszybszego złożenia stosownego wniosku o przyznanie świadczenia. Z akt rozpatrywanej sprawy wynika wprost, że skarżący miał pełną świadomość w zakresie obowiązków związanych z uzyskaniem świadczenia z pomocy społecznej. Miał również pełną świadomość co do tego, że uzyskanie zasiłku stałego jest możliwe wyłącznie w sytuacji legitymowania się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. W ocenie Sądu skarżący dbając należycie o swoje interesy, wobec upływu terminu ważności orzeczenia z dnia 3 stycznia 2017 r., powinien był skontaktować się z MOPR w [...] celem uzyskania stosownych informacji o swojej sytuacji (z uwagi na upływ ważności poprzedniego orzeczenia oraz złożenie wniosku o wydanie kolejnego orzeczenia o ustaleniu stopnia niepełnosprawności). Tylko w następstwie własnego działania skarżący mógłby uzyskać określone informacje odnośnie możliwości ubiegania się o kontynuację świadczenia z pomocy społecznej wobec złożenia kolejnego wniosku o ustalenie stopnia niepełnosprawności. Z akt administracyjnych przedstawionych Sądowi wynika wprost, że skarżący w okresie 3 stycznia 2018 r. – 6 grudnia 2019 r. takich kroków nie podjął.

Nie zasługuje przy tym na uwzględnienie stanowisko skarżącego, że przerwa w pobieraniu zasiłku stałego nastąpiła z winy organów, to jest w wyniku błędnych orzeczeń zespołów ds. orzekania o niepełnosprawności. Sąd nie kwestionuje tego, że orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia 5 kwietnia 2018 r. zostało zmienione wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] z dnia 24 października 2019 r. i jest ono dla skarżącego korzystne. Skarżący musi mieć jednakże świadomość, że dysponował okresowym orzeczeniem o ustaleniu stopnia niepełnosprawności (orzeczenie wydane do dnia 3 stycznia 2018 r.), determinującym wyłącznie pierwotny okres pobierania zasiłku stałego. W realiach rozpatrywanej sprawy nie można mówić o jakiejkolwiek automatycznej kontynuacji prawa do świadczenia z pomocy społecznej. Po dniu 3 stycznia 2018 r. skarżący nie był zobligowany przez obowiązujące regulacje prawne do tego aby ubiegać się o ponowne ustalenie stopnia niepełnosprawności, a co za tym idzie o przyznanie zasiłku stałego ponownie. Co oczywiste, w celu utrzymania mógł skorzystać z innych źródeł niż świadczenia z pomocy społecznej i jak wynika z akt administracyjnych sprawy z takich źródeł skorzystał (dochód z zatrudnienia oraz pomoc finansowa ze strony matki). Wobec tego, że skarżący nie złożył wniosku o przyznanie zasiłku stałego przed wydaniem niezbędnego do jego przyznania, kolejnego orzeczenia o ustaleniu stopnia niepełnosprawności, prawidłowe były rozstrzygnięcia organów orzekających, które przyjęły, iż w wyżej opisanych realiach nie zachodziły okoliczności zastosowania wyjątków z art. 106 ust. 7-11 u.p.s. Nie było tym samym podstaw prawnych do przyznania skarżącemu zasiłku stałego z datą wsteczną, to jest w okresie 1 maja 2018 r. – 30 listopada 2019 r.

Uznawszy zatem zarzuty podniesione w skardze za niezasadne, jak i nie znajdując podstaw do stwierdzenia z urzędu, że wydane w sprawie decyzje naruszają prawo (zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wniesioną skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzeczono jak w sentencji wyroku.

Wyrok został wydany w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a.