Postanowienie WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1999/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2016-04-07 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych

SENTENCJA

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.M. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M.M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 19 października 2015 r. nr: [...] w przedmiocie zabezpieczenia na majątku przybliżonego zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2011 r. p o s t a n a w i a wniosek oddalić


UZASADNIENIE

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 19 października 2015 roku w przedmiocie zabezpieczenia na majątku przybliżonego zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2011 roku skarżący M.M.zawarł wniosek o przyznanie mu prawa pomocy.

W związku z tym, że wniosek ten został złożony bez zachowania przewidzianej prawem formy, skarżącemu został przesłany urzędowy formularz "PPF" celem jego wypełnienia w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.

W zakreślonym terminie brak został uzupełnił. Z zakreślenia dokonanego w rubryce 4 formularza wynika, że skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie w całości od kosztów sądowych.

We wniosku M.M. oświadczył, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego miesięczny dochód wynosi 378,77 zł a jego źródłem jest umowa zlecenia. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi udział ½ we własności nieruchomości gruntowej o powierzchni 0,228 ha i wartości kupna 30 tys. zł. Skarżący dysponuje oszczędnościami w wysokości 142,71 EUR i 75,11 zł. Posiada wierzytelności na kwotę 323.791,32 zł.

Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący podniósł, że nie jest w stanie uiścić opłat sądowych z uwagi na zawieszenie prowadzonej działalności gospodarczej w ramach firmy "B" M.M. oraz wysokość uzyskiwanych dochodów w wysokości 500 zł brutto. Skarżący podał, iż nie reguluje alimentów od lipca 2015 roku. Jego wydatki na czynsz za mieszkanie wynoszą 750 zł.

W związku z tym, że dane zawarte w złożonym oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach nie były wystarczające do oceny stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych skarżącego, został on wezwany do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni poprzez przedłożenie:

- oświadczenia, gdzie zamieszkuje i czyją własność stanowi ta nieruchomość,

- wyjaśnienie, czy prowadzi on jednoosobowe gospodarstwo domowe, czy też wspólnie z innymi osobami (np. członkowie rodziny) – w drugim przypadku należało wykazać osoby pozostające wraz ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym, podając ich imię, nazwisko, datę urodzenia, stopień pokrewieństwa, stan majątkowy tych osób oraz źródło i wysokość ich miesięcznych dochodów;

- potwierdzenie odpowiednimi dokumentami wysokości miesięcznych dochodów;

- wyjaśnienie na czym polega pomoc udzielana przez mamę – jeśli jest to pomoc materialna, należało wykazać wysokość otrzymywanych środków finansowych,

- odpisu zeznania podatkowego za 2014 rok;

- odpisu zeznania podatkowego za 2015 rok, bądź zaświadczenia właściwego naczelnika właściwego urzędu skarbowego o wysokości przychodów i dochodów strony za 2015 rok, jeżeli zeznanie za ubiegły rok nie zostało jeszcze złożone;

- wykazu wszystkich posiadanych przez stronę rachunków bankowych (złotowych i walutowych) oraz wyciągów obrazujących ich historię za okres ostatnich trzech miesięcy wraz z aktualnym saldem;

- udokumentowanie rachunkami za ostatni okres rozliczeniowy wysokości wydatków związanych z koniecznym utrzymaniem rodziny skarżącego (opłaty za czynsz, prąd, gaz, wodę, itp.), a także określenie wysokości wydatków ponoszonych na wyżywienie, ubranie, środki czystości, telefon, itp.

W odpowiedzi na wezwanie skarżący oświadczył, że wynajmuje pokój w mieszkaniu należącym do Pani D.S. i prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Czynsz za wynajem pokoju wynosi 750 zł i kwota ta obejmuje opłaty za wszystkie media. Telefon komórkowy opłaca skarżącemu firma, w której jest zatrudniony. Wydatki ponoszone na pozostałe utrzymanie mieszczą się kwocie 600 zł miesięcznie. Mama udziela skarżącemu pomocy finansowej w kwocie do 400 zł miesięcznie.

Z załączonych do pisma z dnia 10 marca 2016 roku dokumentów wynika, że w roku 2014 M.M. osiągnął przychód w wysokości 14.200.174,70 zł przy kosztach jego uzyskania 13.603.797,74 zł, co dało dochód w wysokości 596.376,96 zł (wg PIT-36L). Tytułem wynagrodzenia za miesiąc luty 2016 roku i marzec 2016 roku skarżący otrzymał od firmy E. Sp. z o.o. w K. kwoty po 378,77 zł. Wnioskodawca posiada rachunki w następujących bankach: w mBanku - rachunek do spłaty karty kredytowej (saldo 0 zł), eKonto (saldo 0,19 zł), rachunek firmowy walutowy (saldo 0 EUR) i rachunek firmowy złotowy (saldo -30,46 zł), w Banku BPH S.A. - rachunek firmowy złotowy (saldo 1.327,45 zł), rachunek firmowy walutowy (saldo 0 EUR) i rachunek prywatny (saldo 140,06 zł) oraz w T. rachunek firmowy walutowy (saldo 35,71 EUR) i rachunek firmowy złotowy (saldo 48,96 zł). Dodatkowy przychód w kwocie 1.000 EUR z dnia 29 grudnia 2015 roku i w kwocie 700 EUR z dnia został przekazany do rąk U.M. na poczet zaległości alimentacyjnych. Skarżący poinformował, że nie złożył jeszcze deklaracji PIT za 2015 rok, ani nie przesłał do US żadnych zaliczek miesięcznych na poczet podatku za 2015 rok.

Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje:

Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, mającą na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego.

Prawo pomocy w zakresie częściowym, którego przyznania domaga się skarżący, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Użyte w art. 246 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w określonym zakresie.

Aby dokonać rzetelnej oceny możliwości płatniczych strony orzekający musi dysponować dokładnymi informacjami na temat jej sytuacji rodzinnej i majątkowej. Informacje te winien przedstawić wnioskodawca. Brak takich danych lub dane niepełne powodują, że materiał dowodowy w dalszym ciągu jest niekompletny, a zatem niewystarczający do sprawdzenia, czy twierdzenie strony o niemożności poniesienia kosztów postępowania znajduje odzwierciedlenie w rzeczywistości (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2011 r., sygn. akt II OZ 1361/10).

Zdaniem orzekającego wniosek M.M. nie zasługuje na uwzględnienie. Dane zawarte w złożonym przez skarżącego oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach w formularzu "PPF" nie są wystarczające do wolnej od wątpliwości oceny jego sytuacji materialnej, a wezwanie do uzupełnienia tych danych - wątpliwości tych nie usunęło. Wyjaśnienia skarżącego nadal bowiem nie tworzą wiarygodnego, spójnego i rzetelnego obrazu jego zdolności płatniczych.

We wniosku skarżący podał, iż prowadzona przez niego działalność gospodarcza w ramach firmy B" M.M. została zawieszona i obecnie źródłem jego utrzymania jest wynagrodzenie z tytułu zawartej umowy zlecenia z firmą "E" Sp. z o.o. w K. oraz pomoc finansowa matki. Z danych powszechnie dostępnych (Centralna Informacja Krajowego Rejestru Sądowego spółki E. Spółka z o.o. w K. – stan na dzień 7 kwietnia 2016 r.) wynika, że M.M. pełni funkcję prezesa zarządu owej spółki, a wynagrodzenie uzyskiwane z tego tytułu za luty 2016 roku i marzec 2016 roku – potwierdzone dokumentami bankowymi – wynosiło 378,77 zł. Matka skarżącego udziela mu pomocy w kwocie do 400 zł miesięcznie. Łączne dochody skarżącego wynoszą zatem 778,77 zł. Zadeklarowane przez stronę wydatki zamykają się natomiast kwotą 1.350 zł (750 zł czynsz za wynajem pokoju i 600 zł pozostałe wydatki). Zdaniem orzekającego brak bilansowania się dochodów i wydatków poddaje w wątpliwość oświadczenie skarżącego w zakresie dotyczącym źródeł jego utrzymania. Skoro bowiem bieżące wydatki przekraczają niemal dwukrotnie deklarowane dochody, a skarżący nie określa źródeł pokrywania tego deficytu, uzasadniona jest wątpliwość co do rzetelności złożonych przez niego oświadczeń w tym przedmiocie.

Pomimo wezwania, skarżący nie przesłał odpisu zeznania podatkowego za 2015 rok, argumentując niezłożeniem tej deklaracji do urzędu skarbowego. Orzekający zdaje sobie sprawę, że termin złożenia takiego zeznania za 2015 rok jeszcze nie upłynął, jednakże skarżący niewątpliwie dysponuje danymi, nawet szacunkowymi, o wysokości uzyskanego przez niego w roku ubiegłym przychodu. Dane te mają niezwykle ważne znaczenie, zwłaszcza w kontekście wielkości wykazanych przychodów skarżącego za rok 2014 (14.200.174,70 zł).

Analiza przepływu środków na rachunkach bankowych skarżącego wskazuje na dokonanie przez M.M. wpłaty kwoty 1.000 zł na rachunek do spłaty karty kredytowej w mBanku w dniu 16 lutego 2016 roku, a zatem w dwa tygodnie po złożeniu przez stronę wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżący nie wyjaśnił przy tym z jakiego źródła pochodzą te środki, których wysokość w realiach niniejszej sprawy stanowi równowartość niemal trzymiesięcznego wynagrodzenia za pracę skarżącego. Ponadto z księgowania operacji na rachunku bankowym wynika, że całość wynagrodzenia strony za luty 2016 roku i marzec 2016 roku została przeznaczona na spłatę karty kredytowej, co oznacza, że na pokrycie kosztów bieżącego utrzymania czerpał on środki finansowe z innego źródła, którego nie ujawnił.

Przedstawione okoliczności potwierdzają, że skarżący wbrew obowiązkowi zachowania należytej staranności nie wykazał w sposób pełny, rzetelny i niebudzący wątpliwości swojej sytuacji materialnej. W dalszym ciągu istnieją bowiem niejasności co do możliwości płatniczych strony, które musiały skutkować negatywnymi konsekwencjami w postaci odmowy przyznania prawa pomocy. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.