Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 1088/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2017-04-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6551
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2001 nr 327 poz 11 art. 49 ust. 5
law: Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli niektórych wspólnotowych syystemów pomocy ustanowionych rozporządzeniem Rady (EWG) nr 3508/92

SENTENCJA

Dnia 6 kwietnia 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Szymon Widłak (spr.) Sędziowie NSA Maria Lorych-Olszanowska WSA Izabela Paluszyńska Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Zys-Ruszkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2017 roku przy udziale sprawy ze skargi U. K. na decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu z dnia [...] września 2016r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu przyznania renty strukturalnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "ARiMR") w P. decyzją z [...] września 2016 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania U. K. (dalej: "strona") od decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. z [...] kwietnia 2016 r., nr [...], o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu przyznania renty strukturalnej, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym.

Dnia [...] sierpnia 2004 r. strona wystąpiła do Biura Powiatowego ARiMR w K. z wnioskiem o przyznanie renty strukturalnej. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. decyzją z [...] maja 2005 r., nr [...], przyznał stronie rentę strukturalną od lutego 2005 do stycznia 2015 roku w wysokości [...] zł. W decyzji wskazano, że za podstawę wyliczenia wysokości przyznanej renty przyjęto kwotę najniższej emerytury z ubezpieczenia społecznego, a renta wypłacana będzie co miesiąc w terminie do ostatniego dnia każdego miesiąca. Beneficjent pouczony został o obowiązku informowania organu ARiMR o wszelkich zaistniałych okolicznościach mających wpływ na prawo do wypłaty i wysokość renty strukturalnej w terminie 14 dni od dnia ich zaistnienia, a także o tym, że w przypadku, gdy uprawniony do renty strukturalnej w trakcie jej pobierania nabędzie prawo do emerytury z ubezpieczenia społecznego lub zaopatrzenia emerytalnego, lub ubezpieczenia społecznego rolników, rentę strukturalną zmniejsza się o kwotę tej emerytury. W kolejnych latach, w związku z waloryzacją świadczeń emerytalnych, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. w drodze decyzji zmieniał wysokość pobieranej przez stronę renty strukturalnej.

Decyzją z [...] października 2014 r., nr [...], Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. zmienił wysokość przysługującej stronie renty strukturalnej począwszy od października 2006 roku z uwagi na zbieg świadczeń polegający na pobieraniu przez stronę jednocześnie z rentą strukturalną – emerytury rolniczej. Organ ARiMR wskazał m.in. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z [...] listopada 2006 r., znak [...], przyznającą stronie emeryturę rolniczą od [...] października 2006 r. oraz kolejne decyzje zmieniające wysokość świadczenia emerytalnego. Organ ten dokonał ponownego przeliczenia renty strukturalnej z uwzględnieniem emerytury rolniczej.

Zawiadomieniem z [...] listopada 2014 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. poinformował stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach przyznanej pomocy finansowej z tytułu renty strukturalnej. Następnie organ ten decyzją z [...] stycznia 2015 r. ustalił stronie z tego tytułu kwotę nienależnie pobranych płatności. Decyzja ta została uchylona przez Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w P. decyzją z [...] lipca 2015 r., a sprawę przekazano do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Także kolejna decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. z [...] października 2015 r. została uchylona przez Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w P. decyzją z [...] lutego 2016 r., w której przekazano organowi I instancji sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. decyzją z [...] kwietnia 2016 r. ustalił stronie łączną kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej w wysokości [...] zł.

W odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej strona, wnosząc o jej uchylenie, zarzuciła naruszenie art. 7 i art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego, przez naruszenie wyrażonych tam zasad, a ponadto naruszenie przepisów rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, przez błędne przyjęcie, że odwołująca pozostawała w złej wierze i znajdzie zastosowanie dziesięcioletni termin przedawnienia. Motywując złożony środek odwoławczy podano, że KRUS w wyniku porozumienia z ARiMR zobowiązany był do informowania właściwych Biur Powiatowych, przesyłając jeden egzemplarz decyzji przyznającej emeryturę rolniczą osobom pobierającym rentę strukturalną. Decyzja z [...] listopada 2006 r. o przyznaniu odwołującej emerytury rolniczej także została przesłana do wiadomości Biura Powiatowego ARiMR przesyłką nierejestrowaną [...] listopada 2006 r. Okoliczności te wynikają wprost z decyzji KRUS oraz z informacji udzielonych przez ten organ. W tych okolicznościach, w ocenie odwołującej, wykazała się ona zaufaniem do organów państwowych i pozostawała w słusznym przekonaniu, że KRUS zawiadomił ARiMR o przyznaniu jej emerytury rolniczej. To powoduje jej zdaniem wywiązanie się z ciążącego na niej obowiązku powiadomienia o istotnych okolicznościach mogących mieć wpływ na przyznane jej świadczenie w postaci renty strukturalnej. Ewentualny obowiązek zwrotu ustalonej należności uległ zatem – z uwagi na pozostawanie przez odwołującą w dobrej wierze – przedawnieniu.

Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w P., utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, wskazał, że w sprawie niewątpliwie doszło do nienależnego pobrania przez odwołującą płatności (art. 29 ustawy z 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa), bowiem beneficjentka w pewnym okresie pobierania renty strukturalnej posiadała przyznane prawo do emerytury z ubezpieczenia społecznego, a mimo to pobierała świadczenie przyznane z tytułu renty strukturalnej w pełnej wysokości, co pozostawało w sprzeczności z § 14 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich.

Organ odwoławczy wskazał, że informację o tym, iż odwołująca uzyskała prawo do emerytury Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. powziął w lipcu 2014 roku. Zważywszy na to, że odwołująca nabyła to prawo od [...] października 2006 r., a przez cały ten czas świadczenie z tytułu renty strukturalnej wypłacane było w pełnej wysokości, konieczne stało się ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności za okres od października 2006 r. do lipca 2014 roku (odwołująca wystąpiła o zawieszenie wypłaty renty strukturalnej od sierpnia 2014 roku). Wysokość przyznanej odwołującej emerytury za ten okres wyniósł łącznie [...] zł, natomiast renta strukturalna przekazana została w łącznej wysokości [...] zł. Z uwagi na konieczność zmniejszenia renty strukturalnej o wysokość przyznanej emerytury ustalono kwotę [...]zł jako kwotę nienależnie pobranych płatności.

W ocenie organu odwoławczego nie zaistniały przy tym okoliczności pozwalające na odstąpienie od ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności. Organ ten nie zgodził się z twierdzeniami odwołującej, jakoby Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. informację o przyznaniu jej emerytury rolniczej powziął już w listopadzie 2006 roku. Na decyzji KRUS z [...] listopada 2006 r. widnieje informacja o jej przesłaniu do wiadomości Biura Powiatowego ARiMR w K., a w piśmie z [...] marca 2016 r. KRUS wyraźnie wskazał, że decyzję tę przesłał [...] listopada 2006 r. przesyłką nierejestrowaną. Organ odwoławczy stwierdził jednakże, że nierejestrowana przesyłka zawierająca decyzję KRUS nigdy nie została doręczona do Biura Powiatowego ARiMR w K. ani do żadnego innego organu ARiMR, natomiast samo wysłanie tej decyzji, bez jej faktycznego doręczenia, nie może być uznane za poinformowanie Kierownika Biura Powiatowego o przyznaniu emerytury rolniczej. Organ odwoławczy zwrócił przy tym uwagę na to, że z adnotacji zawartej na decyzji KRUS wynika, iż przesyłka wysłana została pod adres [...], natomiast siedziba Biura Powiatowego ARiMR w K. znajduje się przy [...].

Odnosząc się do kwestii przedawnienia obowiązku zwrotu nienależnie pobranych płatności Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR podał, że jako nienależnie pobrane uznane zostały świadczenia z tytułu renty strukturalnej wypłacone za okres od października 2006 do lipca 2014 roku, które przekazywane były na rachunek bankowy beneficjentki w okresie od [...] października 2006 do [...] lipca 2014 r. Odwołująca została powiadomiona o ich nieuzasadnionym charakterze w momencie doręczenia decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. z [...] października 2014 r., to jest [...] października 2014 r. Dlatego też organ odwoławczy uznał, że dla płatności, które zostały wypłacone przed [...] października 2010 r. (cztery lata przed pierwszym powiadomieniem) zachodzi konieczność przeanalizowania, czy odwołująca działała w dobrej wierze, bowiem w takim przypadku zwolniona byłaby z obowiązku dokonania zwrotu tych płatności z uwagi na upływ okresu przedawnienia (art. 49 ust. 5 rozporządzenia 2419/2001). W ocenie organu odwoławczego zgromadzony materiał dowodowy nie pozwala na uznanie działania strony w dobrej wierze. Jak zauważył organ ARiMR w pewnym sensie uzasadnione wydaje się być twierdzenie odwołującej, że skoro KRUS na swojej decyzji zawarł informację o przesłaniu jej do wiadomości ARiMR, to rzeczywiście przesłał tę decyzję pod wskazany adres, a odwołująca uznała, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. został poinformowany o przyznaniu jej emerytury z ubezpieczenia społecznego rolników. Jednakże organ odwoławczy ponownie wskazał na okoliczność błędnego adresu siedziby Biura Powiatowego ARiMR w K., co w jego ocenie powinno wzbudzić u beneficjentki pewną wątpliwość, czy KRUS rzeczywiście skutecznie powiadomił ARiMR o przyznaniu jej emerytury rolniczej. Jako osoba należycie dbająca o swoje interesy odwołująca powinna zweryfikować tę okoliczność. Ponadto, zgodnie z § 23 rozporządzenia Rady Ministrów z 30 kwietnia 2004 r. uprawniony do pobierania renty strukturalnej informuje kierownika biura powiatowego Agencji o wszelkich zaistniałych okolicznościach mających wpływ na prawo do wypłaty i wysokości renty strukturalnej w terminie 14 dni od dnia ich zaistnienia. Takie też pouczenie zostało zamieszczone w decyzji z [...] maja 2005 r. o przyznaniu renty strukturalnej. Jednocześnie odwołująca na wniosku o przyznanie renty strukturalnej, wyrażając wolę skorzystania z tego programu pomocowego, podpisała zobowiązanie do pisemnego, niezwłocznego informowania ARiMR o wszystkich faktach, które mają istotne znaczenie dla zwrotu nienależnie lub nadmiernie pobranych świadczeń. Natomiast w decyzji o przyznaniu renty strukturalnej została również pouczona o tym, że w przypadku uzyskania prawa do emerytury z ubezpieczenia społecznego rolników wysokość renty strukturalnej zmniejsza się o kwotę przyznanej emerytury. Tymczasem odwołująca nie informowała Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. o zmianie wysokości przyznanego jej świadczenia emerytalnego w przypadku waloryzacji emerytury rolniczej, mimo że na decyzjach KRUS o tej waloryzacji nie było już adnotacji o przesłaniu tego dokumentu do wiadomości ARiMR. Wobec powyższego, w ocenie organu odwoławczego, nie można uznać, aby strona działała w dobrej wierze, dlatego nie można przyjąć krótszego okresu przedawnienia, o którym mowa w art. 49 ust. 5 rozporządzenia 2419/2001.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Poznaniu skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając jej naruszenie art. 7, art. 8, art. 11, art. 77, art. 80 i art. 107 § 1 oraz § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, przez uchybienie zasadom z nich wynikającym, a także naruszenie przepisów rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, przez błędne przyjęcie, że skarżąca pozostawała w złej wierze i uznanie dłuższego, dziesięcioletniego terminu przedawnienia. Skarżąca wskazała, że kluczowym zagadnieniem jest kwestia powiadomienia ARiMR w K. o fakcie przyznania jej emerytury z KRUS. Skarżąca ponownie zwróciła uwagę na fakt przesłania do wiadomości Biura Powiatowego ARiMR, przesyłką listowną nierejestrowaną, decyzji z [...] listopada 2006 r. Nie zgodziła się jednakże z twierdzeniami zawartymi w zaskarżonej decyzji, jakoby przesyłka ta mogła być skierowana na błędny adres, skoro adres wskazany na adnotacji na decyzji KRUS wynika ze zwykłej omyłki pisarskiej, a K. jest na tyle niewielką miejscowością, że nieprawdopodobnym jest, aby listonosz pomylił adres oddziału ARiMR, który od lat jest w tym samym miejscu. Przerzucanie na skarżącą, a więc osobę niedowidzącą i schorowaną, ciężaru wychwycenia tego błędu jest nadto niedorzeczne. Skarżąca po raz kolejny podniosła, że miała prawo obdarzyć zarówno KRUS jak i ARiMR zaufaniem i pozostawała w słusznym przekonaniu, że KRUS zawiadomił ARiMR o przyznaniu jej renty rolniczej. Ewentualny obowiązek zwrotu ustalonej należności uległ zatem – z uwagi na pozostawanie przez skarżącą w dobrej wierze – przedawnieniu. Pozostawała ona w przekonaniu, że uczyniła zadość wszelkim obowiązkom nałożonym na nią przez ARiMR. Natomiast zwłoka organu ARiMR w podjęciu stosownego rozstrzygnięcia, pomimo informacji o nabyciu przez skarżącą prawa do emerytury rolniczej, naraża ją na niepowetowaną szkodę. Skarżąca nie może za zaistniałą sytuację ponieść konsekwencji.

Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w P. w odpowiedzi na skargę podtrzymał dotychczasowe stanowisko, wnosząc o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zaskarżona decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z [...] września 2016 r. nie narusza przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania w stopniu, który zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") uzasadniałby jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.

W realiach kontrolowanej sprawy organ ARiMR ustalił skarżącej kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej za okres od października 2006 do lipca 2014 roku, wskazując na okoliczność jednoczesnego pobierania przez skarżącą w tym okresie renty strukturalnej w pełnej wysokości oraz emerytury z ubezpieczenia społecznego rolników, co nota bene stanowiło podstawę uprzedniej zmiany wysokości renty strukturalnej w odrębnie wydanej decyzji Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. z [...] października 2014 r. Skarżąca nie podważa orzeczonego obowiązku zwrotu płatności – co do zasady – ani określonej przez organ ARiMR jego wysokości. Istota sporu sprowadza się do stwierdzenia czy nie doszło do przedawnienia tego obowiązku, w tym zwłaszcza, czy w okolicznościach związanych z pobieraniem rzeczonych płatności skarżąca pozostawała w dobrej wierze.

W tym miejscu wskazać trzeba, że zgodnie z art. 71 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 817/2004 z 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenie Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej ((EFOGR), Dz. Urz. UE Seria L z 2004 r. Nr 153, poz. 30 ze zm.), które znajduje nadal zastosowanie do środków zatwierdzonych przed dniem 1 stycznia 2007 r. na mocy rozporządzenia (WE) nr 1257/1999 (zob. art. 64 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1974/2006 z 15 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW), Dz. Urz. UE Seria L z 2006 r. Nr 368, poz. 15 ze zm.), w przypadku zaistnienia nienależnych płatności, indywidualny beneficjent środka rozwoju obszarów wiejskich jest zobowiązany do zwrotu kwoty zgodnie z art. 49 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z 11 grudnia 2001 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli niektórych wspólnotowych systemów pomocy ustanowionych rozporządzeniem Rady (EWG) nr 3508/92 (Dz. Urz. UE Seria L z 2001 r. Nr 327, poz. 11 ze zm., dalej: "rozporządzenie 2419/2001"). Stosownie zaś do art. 49 ust. 5 rozporządzenia 2419/2001 obowiązek zwrotu nienależnej płatności nie ma zastosowania, jeżeli okres między datą płatności pomocy a datą pierwszego powiadomienia beneficjenta przez właściwe władze o nieuzasadnionym charakterze danej płatności jest dłuższy niż dziesięć lat. Jednakże jeśli beneficjent działał w dobrej wierze, okres wskazany w akapicie pierwszym jest ograniczony do czterech lat. Analogicznie kwestia ta została uregulowana w art. 73 ust. 5 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. UE Seria L z 2004 r. Nr 141, poz. 18 ze zm., dalej: "rozporządzenie 796/2004"), które z dniem 7 maja 2004 r. zastąpiło rozporządzenie 2419/2001. Zatem, jako zasadę przyjmuje się dziesięcioletni okres przedawnienia liczony od przyznania płatności do pierwszego powiadomienia o niezasadnym charakterze płatności z wyjątkami sytuacji, gdy beneficjent działał w dobrej wierze.

W świetle przywołanych powyżej regulacji uznanie, że skarżąca działała w dobrej wierze powoduje przyjęcie krótszego, czteroletniego okresu przedawnienia, przez co – mając na względzie, że skarżąca została po raz pierwszy powiadomiona o nieuzasadnionych charakterze dochodzonych płatności [...] października 2014 r. – doszłoby do przedawnienia obowiązku zwrotu płatności wypłaconych przed dniem [...] października 2010 r.

To, czy w określonej sytuacji faktycznej występuje dobra lub zła wiara wiąże się ze sferą faktów i ich oceną. Kwestia zaś właściwego określenia działania beneficjenta w dobrej lub w złej wierze wymaga wskazania, że obowiązujące przepisy prawa w tej mierze nie zawierają żadnych definicji. Pojęcia te wiąże się z tzw. klauzulami generalnymi w prawie. Ich istotą jest możliwość uwzględnienia w ocenie stanu faktycznego różnych okoliczności faktycznych, które w oderwaniu od konkretnej sprawy nie mogą być ocenione raz na zawsze i w jednakowy sposób według schematu o walorze bezwzględnym. Dla oceny dobrej lub złej wiary istotna jest świadomość beneficjenta. Generalnie przyjmuje się, że dobra wiara polega na usprawiedliwionym w danych okolicznościach przekonaniu, że podmiotowi przysługuje prawo czyli, że działał zgodnie z prawem. Może to być więc błędne, ale w danych okolicznościach usprawiedliwione przekonanie, że działa zgodnie z prawem. Dobra wiara jest oparta na przesłankach obiektywnych, wywodzących się ze stosunku będącego podstawą i przyczyną konkretnego stanu faktycznego. W dobrej wierze jest ten, kto powołuje się na pewne prawo lub stosunek prawny, mniemając, że one istnieją, choćby mniemanie to było błędne, jeżeli tylko błędność mniemania można w danych okolicznościach uznać za usprawiedliwioną. W złej wierze jest zaś ten, kto powołując się na pewne prawo lub stosunek prawny wie, że owo prawo lub stosunek prawny nie istnieje, albo też wprawdzie tego nie wie, ale jego braku wiedzy w danych okolicznościach nie można uznać za usprawiedliwiony. Określenie dobrej lub złej wiary oparte jest więc na istnieniu mniemania, wiedzy o prawie, przy uwzględnieniu usprawiedliwionego błędu. Zła wiara występuje, gdy brak świadomości o nieistnieniu pewnego prawa lub stosunku jest wynikiem niedbalstwa, niezachowania normalnej w danych okolicznościach stosowności. Strona będąca w złej wierze nie wie o prawie, ale przyjąć należy, że wiedziałaby, gdyby się zachowała należycie, a więc gdyby w konkretnej sytuacji postępowała rozsądnie i zgodnie z zasadami współżycia społecznego. Ocena okoliczności konkretnej sytuacji (np. co do uznania błędu za usprawiedliwiony) i zasadności postępowania z ogólnie przyjętymi normami postępowania powinna być poddana bardzo surowym i ostrym kryteriom (zob. wyrok NSA z 18 stycznia 2012 r., sygn. akt II GSK 1209/11, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W ocenie Sądu w ramach kontrolowanej sprawy nie sposób przyjąć, aby skarżąca pozostawała w dobrej wierze, brak jest bowiem takich okoliczności, które usprawiedliwiałyby jej przekonanie o tym, że od października 2006 roku – to jest od miesiąca, w którym nabyła prawo do emerytury z ubezpieczenia społecznego rolników – nadal przysługuje jej prawo do renty strukturalnej w pełnej (dotychczasowej) wysokości. Podkreślić trzeba, że skarżąca w decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. z [...] maja 2005 r. o przyznaniu renty strukturalnej została w sposób wyraźny i jednoznaczny pouczona o tym, że "w przypadku gdy uprawniony do renty strukturalnej w trakcie jej pobierania nabędzie prawo do emerytury z ubezpieczenia społecznego lub zaopatrzenia emerytalnego, lub ubezpieczenia społecznego rolników, rentę strukturalną zmniejsza się o kwotę tej emerytury" (pkt 3 pouczenia zawartego w decyzji). Nota bene, pouczenie to stanowiło powtórzenie treści § 14 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2004 r. Nr 114, poz. 1191, dalej: "rozporządzenie RM"), natomiast skarżąca występując o przyznanie renty strukturalnej zadeklarowała, że znane są jej zasady przyznawania i wypłaty rent strukturalnych. Skarżąca zresztą nie zaprzecza temu, aby była świadoma powyższej regulacji i wynikających z niej uwarunkowań. W tych okolicznościach nabywając prawo do emerytury z ubezpieczenia społecznego rolników i pobierając z tego tytułu świadczenia powinna wiedzieć o tym, że wypłacana w dalszym ciągu renta strukturalna w niezmienionej mimo to wysokości, jest wypłacana w kwocie jej nienależnej. Brak wiedzy w tym względzie nie usprawiedliwia sporna pomiędzy stronami niniejszego postępowania kwestia przekazania przez Prezesa KRUS do Biura Powiatowego ARiMR w K. decyzji o przyznaniu skarżącej prawa do emerytury. Okoliczność tę można rozpatrywać co najwyżej w sferze poinformowania organu ARiMR o konieczności pomniejszenia wysokości przyznanej skarżącej renty strukturalnej, co też zresztą czyni sama skarżąca, a co w żaden sposób nie tłumaczy, dlaczego skarżąca otrzymując w dalszym ciągu rentę strukturalną w niezmienionej – z powodu nabytego prawa do emerytury – wysokości, miałaby pozostawać w usprawiedliwionym przeświadczeniu o prawidłowości tego stanu rzeczy. Twierdzenie to jest tym bardziej uzasadnione, że skarżąca pobierając rentę strukturalną w niepomniejszonej wysokości, a mając wiedzę o treści § 14 ust. 1 rozporządzenia RM, nie podjęła żadnych kroków, aby kwestię tę wyjaśnić. Skarżącej można zatem co najmniej przypisać niezachowanie należytej staranności, co wyłącza możliwość uznania jej działania w dobrej wierze.

Zauważyć także trzeba, że to bezpośrednio na skarżącej spoczywał obowiązek poinformowania Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o wszelkich zaistniałych okolicznościach mających wpływ na prawo do wypłaty i wysokości renty strukturalnej, w terminie 14 dnia od dnia ich zaistnienia, co wynikało nie tylko z pouczenia zawartego w decyzji o przyznaniu renty strukturalnej (pkt 2), lecz nade wszystko z § 23 rozporządzenia Rady Ministrów. O obowiązku tym informowano skarżącą także przy okazji każdego zwiększenia wysokości przysługującej jej renty strukturalnej, spowodowanego waloryzacją najniższego świadczenia emerytalnego. Brak jest jednak dostatecznych podstaw, aby uznać, że skarżąca została zwolniona z powyższego obowiązku, przez działania podjęte przez organ KRUS. Bez wątpienia współpraca do jakiej doszło pomiędzy Biurem Powiatowym ARiMR a Oddziałem KRUS, w ramach której do wiadomości Biura Powiatowego miały być przesyłane decyzje w przedmiocie przyznania prawa do emerytury, miała na celu zapobieganie wypłacaniu beneficjentom płatności z tytułu renty strukturalnej w nienależnej wysokości. Współpraca ta pozostaje jednakże bez wpływu na ciążący wyłącznie na skarżącej, a wynikający z powszechnie obowiązujących przepisów prawa, obowiązek informacyjny. Pomimo wielokrotnego pouczania skarżącej o tym obowiązku nie tylko nie podjęła ona żadnych działań, aby samodzielnie poinformować organ ARiMR o przyznanym jej prawie do emerytury, lecz w dalszej perspektywie, aby przekazywać do tego organu wiadomości o zmianie wysokości wynikającego stąd świadczenia. Skarżąca nie podjęła nadto jakichkolwiek działań, aby chociaż zweryfikować kwestię poinformowania o powyższym fakcie przez organ KRUS, czego należałoby od niej oczekiwać, zważywszy na wskazane już okoliczności wypłaty renty strukturalnej w niepomniejszonej wysokości.

Mając na uwadze powyższe ustalenia stwierdzić trzeba, że zaskarżona decyzja nie narusza przywołanych w skardze art. 7, art. 11, art. 77, art. 80 czy art. 107 § 1 i § 3 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej: "K.p.a."), w stopniu który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ ARiMR zwłaszcza w sposób wyczerpujący zebrał i ocenił materiał dowodowy sprawy, dając wyraz tej ocenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Nie może także skarżąca skutecznie zarzucić naruszenia art. 8 K.p.a., skoro – co zostało powyżej wykazane – dopuściła się ona co najmniej nienależytej staranności pobierając rentę strukturalną w nienależnej wysokości. Konsekwentnie organ ARiMR nie dopuścił się także naruszenia prawa materialnego. Brak w konsekwencji podstaw do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.

W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji wyroku.