Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 938/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-09-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 181  ust. 2
journal: Dz.U. 2005 nr 164 poz 1365
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk, Sędziowie WSA Ewa Marcinkowska (sprawozdawca), Janusz Walawski, Protokolant, referent stażysta Katarzyna Skurzyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2012 r. sprawy ze skargi M. R. na decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium za osiągnięcia w nauce oddala skargę


UZASADNIENIE

Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego decyzją z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 178 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365, ze zm.) oraz art. 127 § 3 w zw. z art. 138 ust. 1 K.p.a. po ponownym rozpatrzeniu sprawy utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w sprawie odmowy przyznania M. R., studentowi II roku studiów drugiego stopnia Uniwersytetu [...], stypendium za osiągnięcia w nauce na rok akademicki 2011/2012.

Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu 17 października 2011 r. Prorektor Uniwersytetu [...] przedstawił Ministrowi Nauki i Szkolnictwa Wyższego wniosek Rady Wydziału [...] tej uczelni o przyznanie M. R. stypendium Ministra za osiągnięcia w nauce na rok akademicki 2011/2012.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r., wydaną na podstawie art. 178 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym oraz art. 104 § 1 K.p.a. Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego, odmówił przyznania M. R., studentowi II roku studiów drugiego stopnia Uniwersytetu [...], stypendium Ministra za osiągnięcia w nauce na rok akademicki 2011/2012.

W uzasadnieniu decyzji, przywołując treść art. 181 ust. 2 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym oraz § 2 i 3 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 16 sierpnia 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłacania stypendium ministra za osiągnięcia w nauce oraz stypendium ministra za wybitne osiągnięcia sportowe (Dz. U. Nr 153, poz. 1093, z późn. zm.), organ przypomniał, jakie warunki musi spełniać student ubiegający się o przyznanie stypendium ministra za osiągnięcia w nauce oraz co uważa się w szczególności za osiągnięcia naukowe i aktywność naukową.

Organ wskazał, iż spośród 3012 nadesłanych wniosków, 2733 spełniały przesłanki wskazane zarówno w art. 181 ust. 2 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym, jak i w § 2 ww. rozporządzenia. Przyznane Ministrowi w budżecie środki finansowe na stypendia nie pozwoliły natomiast, aby takie stypendium otrzymał każdy student, który spełnił ww. przesłanki, dlatego organ musiał dokonać dodatkowej gradacji osiągnięć naukowych wnioskodawców poprzez stworzenie rankingu wniosków.

Przy ocenie wniosków Minister stosował metodę punktową, tj. za każde przedstawione we wniosku osiągnięcia naukowe przyznawał punkty w następujących przedziałach:

0-2 pkt - praca w kole naukowym,

0-3 pkt - praca naukowa, udział w pracach naukowo-badawczych,

0-2 pkt - współpraca naukowa z innymi ośrodkami akademickimi lub naukowymi, w tym z zagranicznymi,

0-3 pkt - publikacje, dzieła artystyczne,

0-2 pkt - opracowania lub referaty nieobjęte programem nauczania,

0-2 pkt - udział w konferencjach naukowych,

0-1 pkt - udział w konkursach, festiwalach,

0-3 pkt - nagrody, wyróżnienia, dyplomy otrzymane w olimpiadach,

0-1 pkt - studia według indywidualnego planu studiów i programu nauczania,

0-1 pkt - studia równolegle na drugim kierunku studiów,

0-1 pkt - praktyki, staże lub ukończone kursy, nieobjęte programem nauczania,

0-1 pkt - certyfikaty potwierdzające znajomość języków obcych co najmniej na poziomie B2 w skali globalnej biegłości językowej,

0-1 pkt - inne rodzaje osiągnięć naukowych i aktywności naukowej.

Przy ocenie wniosku stosowane były ułamki punktów, przy czym najmniejszą jednostkę stanowiło ćwierć (0,25) punktu. Suma punktów uzyskana przez kandydata do stypendium decydowała o pozycji w rankingu. W przypadku tej samej liczby punktów o miejscu w rankingu decydowała średnia ocen.

Organ zaznaczył, że o przyznaniu punktów w danej kategorii decydowała nie tylko liczba osiągnięć, ale również charakter danego osiągnięcia, np. więcej punktów uzyskiwała publikacja w zagranicznym czasopiśmie naukowym niż w uczelnianych zeszytach naukowych. Poza tym przy ocenie wniosku stosowana była jednakowa punktacja w odniesieniu do każdego ze studentów ubiegających się o stypendium.

Przy ocenie wniosków brane były pod uwagę osiągnięcia uzyskane w okresie zaliczonych lat studiów, a więc od daty rozpoczęcia studiów na danym poziomie studiów, najpóźniej do dnia 30 września 2011 r. Nie były natomiast brane pod uwagę osiągnięcia uzyskane poza okresem zaliczonych lat studiów na danym poziomie. W przypadku studentów, którzy otrzymywali stypendium Ministra w latach ubiegłych, nie uwzględniano osiągnięć, które uprzednio stanowiły podstawę przyznania stypendium. Ponadto, ocena wniosku dotyczyła tylko osiągnięć związanych ze studiami na kierunku, z którego student występował o stypendium.

Organ podkreślił, że powyższe zasady oraz punktacja za poszczególne osiągnięcia zostały podane do wiadomości na stronie internetowej Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego w dniu 24 czerwca 2011 r., a więc przed terminem składania wniosku o przyznanie stypendium.

Oceniając wniosek o przyznanie M. R. stypendium, Minister wziął pod uwagę osiągnięcia naukowe i aktywność naukową z okresu od dnia 1 października 2010 r. do dnia 30 września 2011 r., a więc: 75 publikacji w formie elektronicznej, udział w 1 konferencji naukowej, udział w festiwalu naukowym, udział w konkursie, studia równoległe na drugim kierunku, odbytą praktykę, pracę w redakcji czasopisma. Oceniając wniosek, Minister uwzględnił jedynie osiągnięcia naukowe z okresu zaliczonych lat studiów, a więc z pierwszego roku studiów drugiego stopnia.

Wniosek o przyznanie M. R. stypendium uzyskał 5,50 pkt, w tym: 3,00 pkt - za publikacje, dzieła artystyczne; 0,25 pkt - za udział w konferencjach naukowych; 0,50 pkt - za udział w konkursach, festiwalach; 1,00 pkt - za studia równoległe na drugim kierunku studiów; 0,25 pkt - za praktyki, staże lub ukończone kursy, nieobjęte programem nauczania; 0,50 pkt - za inne rodzaje osiągnięć naukowych i aktywności naukowej.

W efekcie wniosek tego studenta został sklasyfikowany na 1175 miejscu, natomiast środki finansowe przeznaczone na stypendia Ministra za osiągnięcia w nauce na rok akademicki 2011/2012 pozwalały na przyznanie 1013 takich stypendiów. Osoby, które otrzymały stypendium, uzyskały co najmniej 6,25 pkt. W związku z tym przedstawione przez studenta osiągnięcia naukowe, na tle osiągnięć innych studentów ubiegających się o stypendium Ministra, okazały się niewystarczające do otrzymania stypendium.

M. R. wystąpił do Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. We wniosku zarzucił, że zaskarżona decyzja wydana została w oparciu o reguły dotyczące oceny punktowej poszczególnych osiągnięć naukowych i aktywności naukowej nieznajdujące swojego wyrazu w źródłach prawa powszechnie obowiązujących. Zakwestionował też przyjęte przez organ zasady oceniania poszczególnych osiągnięć naukowych oraz aktywności naukowej wskazując, iż ocena osiągnięć przedstawionych we wniosku nie uwzględnia czasochłonności i stopnia skomplikowania aktywności naukowej, czy też konieczności posiadania wiedzy specjalnej przy jej wykonywaniu. Nieuzasadnione jest również stworzenie jednej kategorii dla innych osiągnięć naukowych ocenianej od 0 do 1 pkt. W ocenie skarżącego za niektóre osiągnięcia Minister przyznał mu zbyt niską liczbę punktów.

Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy decyzją z dnia [...] marca 2012 r. wydaną na podstawie art. 178 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie oraz art. 127 § 3 w zw. z art. 138 ust. 1 K.p.a. utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] grudnia 2011 r. o odmowie przyznania M. R. stypendium za osiągnięcia w nauce na rok akademicki 2011/2012.

W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił szczegółowo, jakie zasady punktacji stosował przy ocenie poszczególnych kategorii osiągnięć naukowych i aktywności naukowej wymienionych w § 3 rozporządzenia.

Zaznaczył też, że w kategorii "inne rodzaje osiągnięć naukowych i aktywności naukowej" oceniane były inne rodzaje aktywności naukowej studenta, które nie mieściły się w katalogu osiągnięć naukowych wymienionych w § 3 rozporządzenia oraz że w tej kategorii przyznawał maksymalnie 1,00 pkt. Przy ocenie w tej kategorii Minister nie uwzględniał działalności w samorządzie studenckim, organach uczelnianych lub komisjach wydziałowych, innej działalności społecznej lub charytatywnej, działalności sportowej, a także działalności kulturalnej lub artystycznej (z wyjątkiem kierunków artystycznych).

Organ podkreślił, że powyższy sposób punktacji wniosków był stosowany w odniesieniu do każdego ze studentów ubiegających się o stypendium, niezależnie od kierunku, czy trybu studiów.

Oceniając zatem powtórnie wniosek o przyznanie M. R. stypendium, Minister wziął pod uwagę następujące osiągnięcia naukowe i aktywność naukową z okresu od dnia 1 października 2010 r. do dnia 30 września 2011 r.: 75 publikacji w formie elektronicznej, udział w 1 konferencji naukowej, udział w festiwalu naukowym, udział w konkursie, studia równoległe na drugim kierunku, odbytą praktykę i pracę w redakcji czasopisma [...].

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, ocena wniosku o przyznanie M. R. stypendium nie zmieniła się. Wniosek uzyskał 5,50 pkt, w tym: 3,00 pkt - za publikacje, dzieła artystyczne; 0,25 pkt - za udział w konferencjach naukowych; 0,50 pkt - za udział w konkursach, festiwalach; 1,00 pkt - za studia równoległe na drugim kierunku studiów; 0,25 pkt - za praktyki, staże lub ukończone kursy, nieobjęte programem nauczania; 0,50 pkt — za inne rodzaje osiągnięć naukowych i aktywności naukowej.

Osoby, które otrzymały stypendium, uzyskały natomiast co najmniej 6,25 pkt. W związku z tym przedstawione przez studenta osiągnięcia naukowe, na tle osiągnięć innych studentów ubiegających się o stypendium Ministra, okazały się niewystarczające do otrzymania stypendium.

W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. R. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] grudnia 2011 r. w całości, jako wydanych z naruszeniem prawa.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 6 i art. 7 ab initio K.p.a., poprzez oparcie skarżonej decyzji oraz decyzji utrzymanej przez nią w mocy na akcie prawa wewnętrznego, to jest na zasadach oceny wniosków, podanych do wiadomości na stronie internetowej Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego w dniu 24 czerwca 2011 r., a także art. 181 ust. 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym oraz § 2 pkt 3 i § 3 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 16 sierpnia 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłacania stypendium ministra za osiągnięcia w nauce oraz stypendium ministra za wybitne osiągnięcia sportowe, poprzez nieznajdujące podstawy prawnej zawężenie oraz ograniczenie przesłanek przyznania stypendium za osiągnięcia w nauce.

Zarzucił ponadto naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 7 in media K.p.a., poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy oraz art. 8 ab initio K.p.a., poprzez obiektywnie niesprawiedliwą ocenę stanu faktycznego sprawy, związaną z naruszeniami przepisów powyżej wskazanych.

Uzasadniając zarzut naruszenia art. 7 Konstytucji RP skarżący podniósł, iż organ wydając decyzje w niniejszej sprawie działał w oparciu o stanowiący akt prawa wewnętrznego dokument "Zasady oceny wniosków o stypendia ministra za osiągnięcia w nauce na rok akademicki 2011/2012". Stosowanie przez organ tego aktu, powodowało rażące ograniczenie uznaniowości pozostawionej przez regulację § 3 rozporządzenia wykonawczego. Przedmiotowy akt zawiera bowiem w sobie sztywne reguły punktowania poszczególnych osiągnięć, doprowadzając do nieuzasadnionego zarysowania granic wpływu poszczególnych osiągnięć na fakt przyznania stypendium. Organ działał zatem nie tylko nie na podstawie prawa, ale także wbrew jego literze. Stosowanie się do "zakresu punktów" ustalonego oddzielnie dla każdego osiągnięcia doprowadziło bowiem, wbrew woli racjonalnego ustawodawcy, do przeistoczenia procesu decyzyjnego z uznaniowego w związany.

Skarżący podniósł ponadto, że rodzaje aktywności naukowej i osiągnięć naukowych wymienione w rozporządzeniu wykonawczym stanowią katalog otwarty, co oznacza, że przy ocenie wniosków o stypendium ministra, należy brać pod uwagę także te działania studentów, które nie mieszczą się w przedmiotowym wyliczeniu, a które mieszczą się w potocznym znaczeniu terminu "osiągnięcia naukowe i aktywność naukowa". Ze względu zaś na brak hierarchicznego zróżnicowania poszczególnych kategorii osiągnięć, każde z osiągnięć naukowych i aktywności naukowej (także tych znajdujących się poza enumeratywnym wyliczeniem z § 3 rozporządzenia) powinno być oceniane indywidualnie, przy każdorazowym uwzględnieniu obiektywnych kryteriów wartościowania takich jak stopień skomplikowania działania, jego czasochłonność, czy też konieczność wykazywania się specjalnymi umiejętnościami lub wiedzą. Nie może więc zasłużyć na aprobatę ocena wniosków przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego poprzez pryzmat założeń wykazanych w dokumencie "Zasady oceny wniosków o stypendia ministra za osiągnięcia w nauce na rok akademicki 2011/2012".

Organ, kierując się tymi założeniami, nie mógł dokładnie wyjaśnić stanu faktycznego sprawy, co doprowadziło w efekcie do naruszenia zasady prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 7 in media K.p.a., a także zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, wyrażonej w art. 8 ab initio K.p.a.

Nie sposób bowiem dojść do wniosku odmiennego niż ten, że stosowanie niesprawiedliwych reguł oceny poszczególnych osiągnięć naukowych oraz aktywności naukowej, oparcie decyzji o przyznaniu uprawnienia jednostce na akcie prawa wewnętrznego oraz niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, doprowadziło do niezachowania w toku postępowania tej zasady poprzez niesprostanie głównemu wymogowi z niej wypływającemu, to jest wymogowi równego, a więc i obiektywnie sprawiedliwego, traktowania.

Skarżący zarzucił, że na skutek błędnego zastosowania przez organ przepisów prawa materialnego, a także naruszenia przepisów proceduralnych, doszło do błędnej oceny jego poszczególnych osiągnięć i aktywności naukowej.

Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się do zarzutu skargi, iż organ - z uwagi na użyty w § 3 rozporządzenia zwrot "w szczególności" - powinien uwzględniać i wyżej punktować również inne osiągnięcia niemieszczące się w enumeratywnym wyliczeniu, organ podniósł, iż z uwagi na dużą różnorodność przedstawianych przez studentów osiągnięć z różnych dziedzin nauki, opisany w uzasadnieniu klucz oceny wniosku nie stanowił zamkniętej listy uznawanych osiągnięć i aktywności naukowej studentów. Osiągnięcia przedstawione we wniosku były przypisywane do danej kategorii na zasadach tożsamości lub analogii, z zachowaniem rangi danego osiągnięcia. Przy ocenie wniosków w roku akademickim 2011/2012 do klucza oceny wniosków wprowadzono ponadto kategorię "inne rodzaje osiągnięć i aktywności naukowej" punktowaną od 0 do 1 pkt. W kategorii tej oceniano osiągnięcia, które nie znalazły się w katalogu wymienionych w § 3 rozporządzenia i nie było możliwe przypisanie ich na zasadzie analogii, a które to osiągnięcia pojawiały się często we wnioskach z lat ubiegłych (np. praca w redakcji czasopisma, członkostwo w pozauczelnianej organizacji lub towarzystwie naukowym, czy posiadane patenty lub wzory użytkowe).

Odnosząc się natomiast do zarzutu skarżącego, co do błędnej oceny jego poszczególnych osiągnięć i aktywności naukowej, organ wyjaśnił, iż zgodnie ze stosowanymi zasadami oceny za 75 publikacji w portalu lexplay.pl skarżący uzyskał maksymalną liczbę punktów w kategorii "publikacje, dzieła artystyczne"; w kategorii "studia według indywidualnego planu studiów i programu nauczania" Minister nie uwzględniał indywidualnej organizacji studiów jako osiągnięcia naukowego; za studia równoległe na kierunku [...] student uzyskał maksymalną liczbę punktów w kategorii "studia równoległe na drugim kierunku". W kategorii "praktyki, staże lub ukończone kursy, nieobjęte programem nauczania" Minister przyznawał maksymalnie 1,00 pkt. Oceniany był fakt odbycia stażu lub praktyki (w tym na zasadzie wolontariatu) oraz fakt ukończenia kursu, warsztatu lub innej formy kształcenia (np. studiów podyplomowych, "[...]", etc.), niezależnie od ich czasu trwania i rangi. Skarżącemu nie można było zatem przyznać więcej niż 0,25 pkt w tej kategorii, gdyż wykazał we wniosku tylko jedną praktykę (stała praktyka w dziale prawnym Kancelarii Adwokatów i Radców Prawnych [...] we W. od marca do września 2011 r.).

W kwestii natomiast oceny wniosku skarżącego w kategorii "udział w konferencjach naukowych", za udział w konferencji, która odbyła się na Wydziale [...] we wrześniu 2011 r. student uzyskał prawidłową liczbę punktów (0,25 pkt). Głównym czynnikiem wpływającym na liczbę punktów w tej kategorii był zasięg i ranga konferencji. Czynnikami, które mogły wpływać na punktację były również: okres trwania konferencji, miejsce konferencji (w uczelni lub poza uczelnią), organizator (koło naukowe, uczelnia lub ośrodek badawczy) oraz dostęp do danej konferencji (otwarty lub zamknięty). Wymieniona we wniosku studenta konferencja zasługiwała na najniższą liczbę punktów (0,25), a nawet gdyby Minister przyznał za tę konferencję - zgodnie z żądaniem studenta 0,25 pkt więcej, to nie wpłynęłoby to na zmianę decyzji, gdyż do otrzymania stypendium studentowi zabrakło 0,75 pkt.

Udział w [...] na Wydziale [...] we wrześniu 2011 r. nie został natomiast oceniony w tej kategorii, ale - zgodnie z zasadami oceny - w kategorii "udział w konkursach, festiwalach" (student uzyskał za to osiągnięcie 0,25 pkt i tyle samo punktów uzyskałby, gdyby udział w tym festiwalu został potraktowany jako udział w konferencji).

Skarżący w piśmie procesowym z dnia 10 lipca 2012 r. podtrzymał zarzuty skargi podkreślając, iż organ w odpowiedzi na skargę w żadnym stopniu nie odniósł się merytorycznie do zarzutu oparcia decyzji w przedmiocie przyznania stypendium na podstawie aktu prawa wewnętrznego, którego zastosowanie rażąco ograniczało uznaniowość procesu decyzyjnego, a tym samym doprowadziło do naruszenia szeregu przepisów prawa materialnego, w tym norm wskazanych w skardze.

Skarżący nie zgodził się z twierdzeniem organu, że w procesie przyznawania punktów stosował różnorakie obiektywne kryteria różnicujące wartościowość konkretnych osiągnięć podnosząc, iż w rzeczywistości organ używał ich jedynie w odniesieniu do pracy w kole naukowym.

Za bezzasadne uznał także twierdzenie organu, że przepisy ustawy nie określają, iż każde z wymienionych rodzajów osiągnięć i aktywności należy traktować równorzędnie. Skarżący podkreślił, iż nie można utożsamiać braku dosłownego wskazania przez ustawodawcę na taką okoliczność, za wystarczające potwierdzenie jej nieistnienia. Wręcz przeciwnie, zgodnie z regułą lege non distiguente, w przypadku, gdy prawodawca nie wprowadza rozróżnienia, to nie można go wprowadzać interpretatorowi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.

Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270).

Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga M. R. nie zasługuje na uwzględnienie.

Poza sporem pozostaje, że decyzja Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w przedmiocie stypendium za osiągnięcia w nauce, wydawana w oparciu o przepis art. 181 ust. 2 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365, z późn. zm.), jest decyzją uznaniową. Zgodnie z tym przepisem stypendium ministra za osiągnięcia w nauce może być przyznane studentowi szczególnie wyróżniającemu się w nauce oraz posiadającemu osiągnięcia naukowe. Stosownie natomiast do treści przepisu art. 178 ust. 1 ww. ustawy stypendia ministra za osiągnięcia w nauce przyznaje minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego na wniosek rady podstawowej jednostki organizacyjnej, a w przypadku uczelni nieposiadającej podstawowej jednostki organizacyjnej oraz uczelni zawodowej – na wniosek senatu uczelni, przedstawiony przez rektora tej uczelni. Szczegółowe kwestie związane z przyznawaniem stypendium reguluje wydane przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego rozporządzenie z 16 sierpnia 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłacania stypendium ministra za osiągnięcia w nauce oraz stypendium ministra za wybitne osiągnięcia sportowe (Dz. U. Nr 153 poz. 1093 z późn. zm.).

Zgodnie z § 2 tego rozporządzenia stypendium ministra za osiągnięcia w nauce może otrzymać student, który spełnia łącznie następujące warunki:

1. zaliczył kolejny rok studiów;

2. nie powtarzał roku studiów w okresie zaliczonych lat studiów, chyba że niezaliczenie roku studiów wynikało z przyczyn zdrowotnych;

3. posiada osiągnięcia naukowe i wykazuje się aktywnością naukową;

4. uzyskał w okresie zaliczonych lat studiów średnią ocen nie niższą niż:

a) 4,50, jeżeli najwyższą oceną w skali ocen jest 5,00,

b) 4,70, jeżeli najwyższą oceną w skali ocen jest 5,50,

c) 5,00, jeżeli najwyższą oceną w skali ocen jest 6, 00.

Formy działalności naukowej, które brane są pod uwagę przy ocenie wniosku studenta określa § 3 ww. rozporządzenia. Przepis ten definiuje zbiorczo pojęcie osiągnięć i aktywności naukowej, wyliczając ich formy, niemniej, po pierwsze, nie jest to definicja wyczerpująca (wspomniany katalog poprzedza sformułowanie "w szczególności"), po drugie, możność wylegitymowania się przez studenta jakimkolwiek z osiągnięć lub aktywności wymienionej w przepisie nie uprawnia automatycznie do uzyskania stypendium. Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego jest bowiem upoważniony do rozstrzygania, które z przejawów działalności naukowej studentów zasługują na wyróżnienie stypendium.

W ocenie Sądu, Minister, działając w ramach przyznanych mu kompetencji oraz luzu decyzyjnego, był uprawniony ustalić oraz podać do wiadomości publicznej jednolite zasady oceny wniosków o stypendia za osiągnięcia w nauce na rok akademicki 2011/2012. Organ, aby nie narazić się na zarzut dowolności działania, zobowiązany był bowiem stosować takie same zasady oceny wniosków wobec wszystkich studentów, którzy ubiegali się o stypendium Ministra.

Nieuzasadniony jest tym samym zarzut skargi, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca oparte zostały nie na przepisach prawa powszechnie obowiązującego, lecz na akcie prawa wewnętrznego.

Decyzje te wydane zostały w oparciu o przepisy prawa powszechnie obowiązującego, tj. art. 181 ust. 2 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym oraz przepisy rozporządzenia wykonawczego Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 16 sierpnia 2006 r.

Podane przez organ na stronie internetowej Ministerstwa "Zasady oceny wniosków o stypendia Ministra za osiągnięcia w nauce na rok akademicki 2011/2012" odnoszą się natomiast do tych kwestii, które pozostawione zostały przez ustawodawcę uznaniu administracyjnemu organu.

Decyzje podejmowane w ramach uznania administracyjnego pozostają pod kontrolą sądu, jak każde inne, ale zakres tej kontroli jest ograniczony – Sąd bada bowiem zgodność z prawem podjętego rozstrzygnięcia, a nie wnika w jego celowość. Z tego względu kontrola sądowa takich decyzji zmierza do ustalenia, czy na podstawie przepisów prawa dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania i czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, tak że nie można mu postawić zarzutu dowolności. Badaniu podlega zatem, czy przy podjęciu decyzji spełniona została zawarta w art. 7 K.p.a. powinność uwzględnienia słusznego interesu społecznego i słusznego interesu strony oraz czy respektowana była konstytucyjna zasada równości wobec prawa. Sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany przez organ na podstawie kryteriów słuszności i celowości, pozostaje już jednak poza granicami kontroli sądowej.

W ocenie Sądu zakwestionowane przez M. R. rozstrzygniecie organu odpowiada powyższym kryteriom. Organ wyjaśnił jego motywy, zaś przytoczona w uzasadnieniu argumentacja jest wyczerpująca.

Sąd nie dopatrzył się w działaniu organu nieprawidłowości, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy i jego ocenę w świetle zastosowanych przepisów ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym oraz rozporządzenia wykonawczego Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

Z faktu, iż skarżący nie zgadza się z przyjętymi przez Ministra zasadami oceny wniosków oraz ustaloną skalą punktacji poszczególnych kategorii osiągnięć i aktywności naukowych, nie można wywodzić, że zaskarżona decyzja jest wadliwa.

W orzecznictwie podkreśla się, iż w związku z wydawaniem decyzji o charakterze uznaniowym na organie administracji ciąży obowiązek szczególnie starannego sporządzenia ich uzasadnienia, zwłaszcza decyzji dla strony negatywnych. Uzasadnienie takiej decyzji powinno stwarzać możliwość kontroli przez stronę oraz sąd prawidłowości toku rozumowania organu ją wydającego oraz motywów rozstrzygnięcia.

W ocenie Sądu, uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia powyższe kryteria. Organ wyjaśnił szczegółowo, w jakiej skali były punktowane osiągnięcia i aktywność naukowa w ramach poszczególnych kategorii, jakie stosował zasady punktacji osiągnięć w ramach danej kategorii oraz czym kierował się przyznając konkretną liczbę punktów za dane osiągniecie bądź aktywność naukową.

Organ wyjaśnił tym samym w decyzji, dlaczego wniosek skarżącego uzyskał w sumie 5,50 pkt, a także czym kierował się przyznając określoną ilość punktów za osiągnięcia zgłoszone we wniosku w ramach poszczególnych kategorii.

Skarżący nie kwestionował, że jego wniosek został oceniony niezgodnie z zasadami ustalonymi przez Ministra, lecz zakwestionował w ogóle przyjęte zasady oceniania wniosków, zarzucając, że są one nieobiektywne, gdyż nie uwzględniają czasochłonności i stopnia skomplikowania aktywności naukowej, czy też konieczności posiadania wiedzy specjalnej przy jej wykonywaniu.

Zasady oceny wniosków przyjęte przez organ mieszczą się jednak w sferze uznania administracyjnego organu, a tym samym pozostają poza kontrolą Sądu.

Należy przy tym podkreślić, że organ stosował te same zasady oceny wniosków w stosunku do wszystkich studentów ubiegających się o stypendium Ministra na rok akademicki 2011/2012. Tym samym został zrealizowany nakaz jednakowego traktowania skarżącego w obrębie grupy studentów ubiegających się o stypendium na ten rok akademicki.

W ocenie Sądu, przyjęte przez organ kryteria nie świadczą o braku obiektywizmu, czy też dyskryminacji jakiejkolwiek podgrupy studentów ubiegających się o stypendium. Minister jest natomiast upoważniony do rozstrzygania, które z przejawów działalności naukowej studentów i w jakim stopniu zasługują na wyróżnienie stypendium.

Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.