Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 197/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2011-05-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 1, art. 103 par. 2
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.
article: art. 37 ust. 1 pkt 1-2, art. 40
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
article: par. 272 ust. 3, par. 319 ust. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
article: par. 13 ust. 1 i 2, par. 79 ust. 1
journal: Dz.U. 1980 nr 17 poz 62
law: Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Jacek Kuza, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 maja 2011r. sprawy ze skargi S.B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych robót budowlanych I. oddala skargę, II. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach ) na rzecz radcy prawnego E.K. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć, 20/100) złotych, w tym VAT w kwocie 55,20 (pięćdziesiąt pięć, 20/100) złotych – tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 17 lutego 2011r. znak: [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. i art. 83 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołań J. P., K. R. i S. B. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 stycznia 2011r. znak: [...] nakładającej na: J. P., P. P., J. G., K. R. oraz następców prawnych zmarłego J. J., tj. A. J., L. J., J. J., L. J. i M. J., oraz następców prawnych zmarłego M. J., tj. D. J., M. J., P. J., S. J., A. J., P. J. i U. J., obowiązek wykonania w terminie do 31.03.2011r. przeróbek niezbędnych w celu doprowadzenia budynku gospodarczego o wymiarach w rzucie 10,50 x 5,60 m znajdującego się na działce nr ewid. 318 w J. 47, gm. P., usytuowanego przy granicy działki nr ewid. 319, stanowiącej własność S. B., do stanu zgodnego z przepisami techniczno-budowlanymi obowiązującymi w stosunku do przedmiotowego obiektu, tj.:

1) zlikwidowanie okapu dachu budynku od strony południowej poprzez: demontaż ostatnich płyt pokrycia dachowego z eternitu i obcięcie drewniane konstrukcji dachowej znajdującej się poza lico ściany południowej budynku, a następnie nadmurowanie tej ściany do wysokości osłaniającej obcięte drewniane elementy konstrukcji dachu, z jednoczesnym zastrzeżeniem, że przestrzeń po zdemontowaniu eternitu należy uzupełnić materiałem niepalnym, dopuszczonym do stosowania w budownictwie, zaś rozbiórka części pokrycia dachowego z eternitu winna być wykonana przez wykonawcę posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności, w wyniku której powstają odpady niebezpieczne, w sposób określony w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 2 kwietnia 2004r. w sprawie sposobu i warunków bezpiecznego użytkowania i usuwania wyrobów zawierających azbest,

2) zamontowanie rynny, której usytuowanie nie będzie przekraczać zewnętrznego lica ściany południowej, w celu odprowadzenia wód opadowych z rynny – rurami spustowymi na nieutwardzony teren własnej działki lub do dołów chłonnych,

3) zamurowanie otworu okiennego, znajdującego się w ścianie południowej budynku materiałem niepalnym (cegłą, luksferami, bądź innym materiałem o podobnych właściwościach);

- uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej obowiązku określonego w pkt 3) i orzekając co do istoty sprawy na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane oraz art. 104 k.p.a., nakazał osobom wymienionym w sentencji decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 stycznia 2011r. demontaż okna o wymiarach ok. 80 x 60 cm, znajdującego się w ścianie południowej ww. budynku gospodarczego i zamurowanie otworu okiennego materiałem ściennym ceramicznym, o właściwościach materiału niepalnego, z jednoczesnym dopuszczeniem do wypełnienia otworu materiałem przepuszczającym światło, takim jak: luksfer, cegła szklana, w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

W oparciu o przeprowadzone postępowanie wyjaśniające i wyniki kontroli z dnia 13.10.2009r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (PINB) ustalił, że na działce nr ewid. 318 w J., gm. P., znajduje się parterowy, murowany budynek gospodarczy o wymiarach w rzucie 10,5 x 5,6 m. Dach tego budynku, konstrukcji drewnianej, pokryty jest eternitem, ze spadkiem w kierunku działki sąsiedniej. Okap wystaje około 35 cm poza lico ściany, brakuje orynnowania. W części zachodniej budynku wykonany jest strop żelbetowy na powierzchni około 3,7 x 4 m. W ścianie południowej znajduje się okno o wymiarach około 80 x 60 cm.

Uczestniczący w kontroli J. P. i P. P. oświadczyli do protokołu, iż działka nr ewid. 318 stanowi współwłasność ich oraz J. G., J. J., K. R. i następców prawnych nieżyjącego M. J. Część południowo-zachodnia budynku o wymiarach 4 x 3,7m wybudowana została w latach 1984-85 przez nieżyjącą S. P. Rozbudowy do wymiarów 10,5 x 5,6 m dokonała również S. P. w 1994r. J. P. i P. P. nie przedstawili żadnych dokumentów dotyczących tej budowy. Obecna podczas kontroli S. B., właścicielka działki nr ewid. 319, oświadczyła, że zachodnia część przedmiotowego budynku gospodarczego została wybudowana w latach 1993-94 z małych pustaków. Natomiast część wschodnia ze ścianami murowanymi z większych pustaków, użytkowana jako garaż, wybudowana została w 1994r.

Pismem z dnia 15.10.2010r. Wójt Gminy P. poinformował organ I instancji, iż w latach 1984-94 nie zarejestrowano faktu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę budynku gospodarczego dla S. P. i S. J. Z kolei pismem z dnia 12.11.2010r. J. P. i P. P. poinformowali organ, iż w dniu 3.11.2009r. złożyli w Urzędzie Gminy w P. wniosek o dokonanie rozgraniczenia działek nr ewid. 318 i 319, oraz że nie są w stanie udokumentować legalności budowy przedmiotowego budynku gospodarczego.

Oględziny przeprowadzone w dniu 2.12.2010r. potwierdziły uprzednio dokonane ustalenia. W dniu 5 stycznia 2011r. organ I instancji wydał opisaną na wstępie decyzję, podając w podstawie prawnej art. 40 Prawa budowlanego z 1974r.

Od powyższej decyzji odwołali się J. P., K. R. i S. B. J. P. wniosła o przedłużenie terminu do wykonania nałożonych obowiązków do czasu geodezyjnego ustalenia granicy między działkami. K. R. podniosła, iż wyłącznym adresatem ww. decyzji powinni być J. P. i P. P., którzy są właścicielami przedmiotowego budynku.

S. B. zażądała nakazania rozbiórki przedmiotowego budynku. Nie zgodziła się ze stanowiskiem organu I instancji jakoby w niniejszej sprawie nie występowały przesłanki, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974r. Zarzuciła organowi, że samowolnie dopisał do tego przepisu warunek o treści: "w zakresie, którego nie można wyeliminować poprzez przeróbki obiektu", podczas gdy organ nadzoru nie ma możliwości "dyskusji, czy stopniowania". Wskazała ponadto, że przedmiotowy budynek narusza jej własność.

Organ odwoławczy wyjaśnił, iż z uwagi na nie budzący wątpliwości fakt samowolnego wybudowania przedmiotowego budynku gospodarczego przed dniem 1.01.1995r., tj. datą wejścia w życie Prawa budowlanego z 1994r., zgodnie z art. 103 ust. 2 tej ustawy, zastosowanie w niniejszej sprawie będą miały przepisy poprzednio obowiązującej ustawy - Prawo budowlane z 1974r. W ocenie organu II instancji PINB prawidłowo zastosował art. 40-42 Prawa budowlanego z 1974r.

Przepis art. 37 ust. 1 i 2 określający przesłanki przymusowej rozbiórki nie mógł znaleźć w niniejszej sprawie zastosowania, albowiem w chwili obecnej na terenie Gminy P. nie obowiązuje żaden miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, nie można zatem stwierdzić niezgodności budowy z porządkiem planistycznym Gminy P. (pkt 1 ust. 1 art. 37). Przedmiotowy budynek gospodarczy nie powoduje również niebezpieczeństwa dla ludzi i mienia ani niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia w rozumieniu pkt 2 ust. 1 art. 37. Zdaniem organu, brak ściany oddzielenia przeciwpożarowego w budynku usytuowanym przy granicy działki, narusza obecnie obowiązujące przepisy rozporządzenia Ministra infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jak również obowiązujące w dacie jego budowy przepisy rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, w zakresie dotyczącym bezpieczeństwa przeciwpożarowego, jednakże w odniesieniu do takiej sytuacji należy stosować przepis art. 40 z uwzględnieniem wykładni wynikającej z orzecznictwa sądów administracyjnych. Przyjmuje się, że ustawodawca w art. 37 ust. 1 pkt 2 nie zdefiniował przesłanek przymusowej rozbiórki, zaś istota tej regulacji polega na możliwości doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami. Oznacza to, że w pierwszej kolejności organ bada, czy budowa spełnia wymogi techniczno-budowlane oraz czy możliwe jest wydanie na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974r. decyzji nakazującej dokonanie zmian i przeróbek w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Dopiero brak takich możliwości powoduje, że zachodzą przesłanki do orzeczenia przymusowej rozbiórki takiego obiektu w trybie art. 37 ust. 1 pkt 2 tej ustawy (zob. wyrok NSA z dnia 1 grudnia 2009r., sygn. II OSK 1886/08, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 11.04.2008r. sygn. akt II SA/GL 708/07).

Organ odwoławczy uznał, że przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie wykazało, iż istnieje możliwość wykonania przeróbek mających na celu doprowadzenie przedmiotowego budynku gospodarczego do stanu zgodnego z przepisami.

Organ odwoławczy wskazał również, iż przekroczenie granic nieruchomości przy budowie obiektu budowlanego nie może stanowić podstawy nakazania rozbiórki takiego obiektu w oparciu o art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974r. Przekroczenie granic nieruchomości reguluje art. 151 Kodeksu cywilnego, zaś spory w tym zakresie rozstrzygane są w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym.

W uzasadnieniu podkreślono, że decyzja organu I instancji nie kończy postępowania w niniejszej sprawie. Ewentualna legalizacja samowoli budowlanej uzależniona będzie bowiem od spełnienia wymagań określonych w art. 42 Prawa budowlanego z 1974r.

Skargę na powyższe rozstrzygniecie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniosła S. B. domagając się uchylenia i zmiany zaskarżonej decyzji poprzez wydanie nakazu rozbiórki przedmiotowego budynku.

W uzasadnieniu skarżąca podtrzymała argumentację zawartą w odwołaniu. Nie zgodziła się z poglądem, iż po określonej przebudowie budynku spełni on wymogi prawne i nie będzie musiał być rozebrany. W ocenie skarżącej skoro art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974r. wyraźnie przewiduje, że budynek zagrażający bezpieczeństwu należy rozebrać, wykluczone są jakiekolwiek przeróbki i zmiany. Interpretacja organu była zdaniem skarżącej dowolna. Idąc tym tokiem rozumowania nigdy nie doszłoby do sytuacji, że jakiś budynek musi zostać rozebrany, zawsze bowiem można by nakazać jego przebudowę.

Dodatkowo skarżąca wskazała, że część przedmiotowego budynku znajduje się na nieruchomości sąsiedniej, co bez wątpienia powoduje jego oddziaływanie na otoczenie i pogorszenie warunków życia sąsiadów.

Na rozprawie w dniu 11 maja 2011r. pełnomocnik skarżącej zarzuciła organom brak ustalenia ponad wszelką wątpliwość daty zakończenia budowy przedmiotowego obiektu, co nie pozwala jednoznacznie stwierdzić, czy organ prawidłowo zastosował w sprawie przepisy prawa materialnego.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.).

W ocenie Sądu organy administracji rozstrzygając niniejszą sprawę dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, przeprowadziły postępowanie wyjaśniające zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego oraz prawidłowo powołały i zastosowały przepisy ustawy z dnia 24 października 1974r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.).

W niniejszej sprawie organy ustaliły ponad wszelką wątpliwość, że budynek gospodarczy o wymiarach 10,5 x 5,60 m posadowiony na działce nr 318 w J., gm. P., został samowolnie wybudowany, a potem rozbudowany przed datą 1.01.1995r. Powyższą okoliczność potwierdzili nie tylko J. i P. P., ale również uczestnicząca w czynnościach kontrolnych na działce w dniu 13.10.2009r. skarżąca, która w protokole przyznała, że zachodnia część przedmiotowego budynku gospodarczego została wybudowana w latach 1993-94, zaś wschodnia część powstała w 1994r. Nie zasługuje zatem na uwzględnienie podniesiony na rozprawie w dniu 11 maja 2011r. przez pełnomocnika skarżącej zarzut nieustalenia ponad wszelką wątpliwość daty zakończenia budowy tego obiektu. Wprawdzie dokładna data budowy i rozbudowy przedmiotowego budynku nie została przez organ wskazana, tym niemniej w realiach konkretnej sprawy wystarczające było ustalenie, że miało to miejsce przed 1 stycznia 1995r. Poza sporem pozostaje także fakt, że przedmiotowy budynek gospodarczy został wybudowany a potem rozbudowany samowolnie, o czym świadczy brak jakichkolwiek dowodów dotyczących budowy tego obiektu, zaś w zasobach archiwalnych Gminy P., w tym rejestrach wydawanych pozwoleń na budowę, nie ma żadnej wzmianki, aby takie pozwolenie zostało komukolwiek wydane w okresie od 1984 do 1994r.

W tej sytuacji organy administracji prawidłowo przyjęły, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 24 października 1974r. - Prawo budowlane. Zgodnie bowiem z art. 103 ust. 2 aktualnie obowiązującej ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2010r., nr 243, poz. 1623 ze zm.), przepisu art. 48 (dotyczącego obiektów budowlanych wybudowanych bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę) nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy (tj. 1.01.1995r.) lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe.

Przepis art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974r. stanowi, że obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę (pkt 1) lub powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia (pkt 2). Stosownie zaś do ust. 2 tego przepisu terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego może wydać decyzję o przymusowej rozbiórce albo o przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie lub wybudowanego niezgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie jego budowy, jeżeli jest to uzasadnione innymi ważnymi przyczynami poza wymienionymi w ust. 1.

W chwili obecnej na obszarze Gminy P. nie obowiązuje żaden miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Tym samym przedmiotowy budynek gospodarczy nie znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę (art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974r.).

W niniejszej sprawie skarżąca domagała się orzeczenia nakazu rozbiórki przedmiotowego budynku gospodarczego, jako powodującego niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia, albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia (art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974r.). Podkreślić jednak należy, iż celem przepisów normujących problematykę usunięcia skutków samowoli budowlanej jest przywrócenie porządku prawnego (restytucja), nie zaś ukaranie sprawcy (represja). Nakaz rozbiórki, jako środek przywrócenia porządku budowlanego przez fizyczne usunięcie skutku samowoli budowlanej, powinien być stosowany w przypadku, kiedy istnienia takiego obiektu nie daje się pogodzić z porządkiem prawnym.

Wobec powyższego Sąd podziela interpretację przepisów art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974r. zastosowaną w niniejszej sprawie przez organy administracji. Zarówno przepisy tej ustawy jak i przepisy obecnie obowiązującego Prawa budowlanego z 1994r. postępowanie w sprawie samowoli budowlanej dzielą na dwa etapy, chociaż zasadniczo różnią się redakcją i treścią normatywną. Przepis art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994r. nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego bez pozwolenia na budowę, natomiast art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974r. mówi o nakazie rozbiórki obiektu wybudowanego niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy. Proceduralnie rzecz ujmując, w pierwszym etapie postępowania, w obecnie obowiązującym stanie prawnym, organ musi wykazać jedynie, że obiekt wzniesiono bez pozwolenia, natomiast w stanie prawnym przed 1.01.1995r., że obiekt wzniesiono niezgodnie z przepisami. Naruszenie tych przepisów mogło dotyczyć braku wymaganego pozwolenia, sprzeczności z przepisami o planowaniu, naruszenia norm technicznych, bądź też innych przepisów, chociaż już samo ustalenie, że obiekt powstał bez pozwolenia, dawało podstawę do stwierdzenia samowoli.

Drugi etap postępowania jest związany z ustaleniem skutków samowolnego wybudowania obiektu, a jego celem jest przywrócenie prawnego porządku budowlanego (legalizacja samowoli budowlanej). W obecnym stanie prawnym, tak jak przed dniem 1.01.1995r., w zależności od warunków określonych w przepisach, postępowanie legalizacyjne wymaga przeprowadzenia ustaleń dotyczących możliwości przywrócenia porządku prawnego. Stwierdzenie, że obiekt budowlany wybudowany został niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, w myśl art. 37 Prawa budowlanego z 1974r., kończyło pierwszą fazę postępowania, po której organ powinien orzec rozbiórkę. Jednakże warunkiem takiego orzeczenia jest ustalenie, że obiekt znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę (ust. 1 pkt 1), lub też nie odpowiada warunkom określonym w ust. 1 pkt 2 tego przepisu. Ta część ustaleń związana jest zaś już z tym etapem postępowania, w którym organ podejmuje rozważania co do możliwej legalizacji obiektu, badając również warunki zastosowania art. 40 ww. ustawy. Nakaz rozbiórki orzekany jest wówczas, gdy nie daje się innymi sposobami doprowadzić obiektu budowlanego do zgodności z obowiązującym prawem (por. wyrok NSA z dnia 17 maja 2010r. sygn. II OSK 878/09, LEX 597928).

W świetle powyższego należy uznać za trafne stanowisko organu odwoławczego, iż organ nadzoru budowlanego orzekający na podstawie przepisów Prawa budowlanego z 1974r. powinien najpierw zbadać, czy budowa spełnia wymogi techniczno-budowlane, a następnie rozważyć, czy możliwe jest wydanie decyzji w oparciu o art. 40 tej ustawy, nakazującej wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami. Dopiero jeżeli przeprowadzone w sprawie postępowanie wyjaśniające wykaże, iż nie ma możliwości wykonania zmian lub przeróbek mających na celu doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z przepisami, lub jeżeli strona zobowiązana do ich wykonania obowiązku tego nie wykona, zaistnieją przesłanki uzasadniające orzeczenie nakazu rozbiórki. Nie można zatem zgodzić się z twierdzeniem skarżącej, iż nigdy nie dojdzie do sytuacji, że jakiś budynek musi zostać rozebrany, zawsze bowiem można będzie nakazać jego przebudowę. Przede wszystkim kwestionowane rozstrzygnięcie dotyczy wykonania zmian i przeróbek, nie zaś przebudowy, tj. wykonania robót budowlanych, w wyniku których nastąpi zmiana parametrów użytkowych i technicznych. Przebudowa co do zasady wymaga uzyskania pozwolenia na budowę (art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994r.). W niniejszej sprawie chodzi jedynie o zmiany i przeróbki, które spowodują, bez zmiany parametrów użytkowych i technicznych, że przedmiotowy budynek gospodarczy przestanie stwarzać zagrożenie dla ludzi i mienia. Idąc z kolei tokiem rozumowania skarżącej nigdy nie doszłoby do legalizacji samowoli budowlanej, gdyż samo jej stwierdzenie w warunkach art. 37 ust. 1 pkt 1 lub 2 obligowałoby automatycznie organ do orzeczenia nakazu rozbiórki. Art. 40 Prawa budowlanego z 1974r. byłby więc przepisem martwym.

Nakazane przez organy administracji zmiany i przeróbki, w razie ich wykonania, doprowadzą do sytuacji w której przedmiotowy budynek gospodarczy będzie odpowiadał wymogom przewidzianym w aktualnie obowiązującym rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), tj. § 319 ust. 1, zgodnie z którym dachy i tarasy powinny mieć spadki umożliwiające odpływ wód opadowych i z topniejącego śniegu do rynien i wewnętrznych lub zewnętrznych rur spustowych, które to wody opadowe należy w myśl § 28 ust. 2 odprowadzać na własny teren nieutwardzony lub do dołów chłonnych, oraz § 272 ust. 3, zgodnie z którym budynek usytuowany przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego.

Ubocznie należy podnieść, że nakazane przeróbki odpowiadają również przepisom obowiązującego w dacie budowy i rozbudowy rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 17, poz. 62 ze zm.), tj. § 79 ust. 1, który zabrania odprowadzania wód opadowych z terenu działki na teren sąsiedniej nieruchomości lub wzdłuż jej granicy w sposób nie zabezpieczający tego terenu lub obiektu przed przenikaniem wód, oraz § 13 ust. 1, który dopuszcza sytuowanie bezpośrednio przy granicy działki budynku gospodarczego ze ścianami z materiałów niepalnych i z dachem o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych, jeżeli nie utrudni to prawidłowej zabudowy działki sąsiedniej, a ponadto gdy jest to zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W takich wypadkach ściany budynku gospodarczego, graniczące z działką sąsiednią, nie powinny mieć okien i drzwi, a wody opadowe z dachu od strony granicy działki nie mogą być odprowadzane na teren działki sąsiedniej (§ 13 ust. 2).

Przebieg granicy pomiędzy działką inwestorów a działką skarżącej organy ustaliły w oparciu o mapę sytuacyjną zasobów geodezyjno-kartograficznych Starostwa Powiatowego w K., z których wynika, że przedmiotowy budynek gospodarczy usytuowany jest bezpośrednio przy granicy działki. Wyjaśnienia skarżącej i inwestorów nie mogą prowadzić do zakwestionowania dokumentów geodezyjnych pozyskanych przez organy nadzoru budowlanego, natomiast postępowanie celem wyznaczenia granic działek przeprowadzone nie zostało. Roszczeń z tytułu ewentualnego naruszenia własności S. B. może z kolei dochodzić przed sądem powszechnym w drodze powództwa cywilnego.

W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.