Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 5597/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-01-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 3, ust. 5, art. 89 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2009 nr 201 poz 1540
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Korycińska Sędzia NSA Cezary Pryca Sędzia del. WSA Urszula Wilk (spr.) Protokolant Beata Kołosowska po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2019 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Celnej w Gdyni od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 września 2016 r. sygn. akt III SA/Gd 501/16 w sprawie ze skargi A Spółki z o.o. w S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku, 2. zasądza od A Spółki z o.o. w S. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku 4.800 (cztery tysiące osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 8 września 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku po rozpoznaniu sprawy ze skargi "A." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia [...] lutego 2016 r. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry uchylił zaskarżoną decyzję oraz zasądził od Dyrektora Izby Celnej w G. na rzecz skarżącej "A." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. kwotę 5537 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Wyrok ten wydano w następującym stanie sprawy:

W dniu [...] lipca 2014 r. przeprowadzono kontrolę w "A." Sp. z o.o. z siedzibą w S. i ujawniono dwa urządzania do gier Apex Hot Magic Fruits nr [...] i Apex Multi Magic II nr [...], będące własnością spółki B. Automaty w trakcie kontroli były włączone i gotowe do gry. W drodze eksperymentu przeprowadzono gry testowe, które wykazały, że urządzane są na nich gry w celach komercyjnych – tj. udział w grze jest odpłatny, mają one charakter losowy – czyli gracz nie ma wpływu na przebieg gry. Spółka nie posiadała i nie posiada koncesji na prowadzenie kasyna gry, ani zezwolenia na urządzanie gier na automacie w salonach gier lub na automacie o niskich wygranych, w rozumieniu art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. Nr 201, poz. 1540 ze zm.; dalej: u.g.h.). Ustalono również, że gry urządzały obie ww. spółki i automaty były ustawione w lokalu na podstawie umowy dzierżawy. Organ stwierdził, że Spółka "A." była współurządzającym gry na ww. urządzeniach, gdyż podpisując umowę wiedziała w jakim celu Spółka B. będzie wykorzystywać część powierzchni lokalu. Zgodnie z umową bowiem dzierżawca wskazał, że będzie wykorzystywał przedmiot dzierżawy na zainstalowanie i eksploatację urządzenia [...], a ponadto osoba zatrudniona przez Spółkę "A." obsługuje automat znajdujący się na stacji paliw. Zgodnie z zeznaniem pracownika (A. D.) w przypadku wygranej i blokady automatu spisuje ona wynik na kartce i wyłącza automat, który jest nieczynny do czasu przyjazdu serwisanta i wypłaty przez niego większej wygranej.

Ustalenia dokonane w wyniku przeprowadzonych eksperymentów i opisane w protokole z kontroli pozwoliły stwierdzić, że spółka urządzała gry na przedmiotowych automatach poza kasynem gry, w rozumieniu art. 2 ust. 3 u.g.h., a tym samym podlega karze pieniężnej w wysokości 12 000 zł od każdego automatu – art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h.

Decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. Naczelnik Urzędu Celnego w S. wymierzył [...] "A." Sp. z o.o. z siedzibą w S. karę pieniężną w wysokości 24 000 zł z tytułu urządzania gier na opisanych wyżej automatach poza kasynem gry.

Od powyższej decyzji spółka wniosła odwołanie.

Dyrektor Izby Celnej w G. decyzją z [...] lutego 2016 r. – działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1, art. 51 § 1, art. 53 § 1, § 3 i § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r. poz. 613; dalej: o.p.) w związku z art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2, art. 90 ust. 2 i art. 91 u.g.h. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu wskazał, że zakwestionowane automaty do gier to urządzenia elektroniczne. Losowy charakter gier urządzanych na tych automatach potwierdziły eksperymenty przeprowadzone przez funkcjonariuszy celnych, które wykazały, iż w żadnej z przeprowadzonych gier grający nie miał wpływu na jej wynik, a o odpowiedniej konfiguracji znaków na wizualizacji bębnów automatu decyduje oprogramowanie sterujące grami i mechanizmy urządzenia, co świadczy o tym, że gry na automatach zawierają element losowości.

Oczywiste było, że gry na automatach urządzane były poza kasynem gry, a zatem należało wymierzyć spółce karę pieniężną, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.

Organ odwoławczy stwierdził, że przepis art. 89 u.g.h. nakładający sankcję administracyjną w postaci kary pieniężnej dla urządzających gry na automatach poza kasynem gry, nie jest przepisem technicznym w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r.

Skargę na tę decyzję wniosło [...] "A" Sp. z o. o. w S.

Opisanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., obecnie tekst jedn. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; dalej: p.p.s.a.).

W odniesieniu do zarzutu skargi dotyczącego naruszenia zastosowanych w sprawie przepisów z uwagi na brak notyfikacji przepisów u.g.h. Komisji Europejskiej, Sąd I instancji odwołał się do stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego w uchwale z dnia 16 maja 2016 r. (sygn. akt II GPS 1/16) wskazując zgodnie z jej treścią, że:

1. Art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. nie jest przepisem technicznym w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. Urz. UE. L 1998.204.37 ze zm.), którego projekt powinien być przekazany Komisji Europejskiej zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy tej dyrektywy i może stanowić podstawę wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych, a dla rekonstrukcji znamion deliktu administracyjnego, o którym mowa w tym przepisie oraz jego stosowalności w sprawach o nałożenie kary pieniężnej, nie ma znaczenia brak notyfikacji oraz techniczny – w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE – charakter art. 14 ust. 1 tej ustawy.

2. Urządzający gry na automatach poza kasynem gry, bez względu na to, czy legitymuje się koncesją lub zezwoleniem – od 14 lipca 2011 r., także zgłoszeniem lub wymaganą rejestracją automatu lub urządzenia do gry – podlega karze pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wskazał na pośrednią moc wiążącą uchwał na podstawie art. 269 § 1 i § 2 p.p.s.a. Sąd I instancji odwołał się też do wyroków Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 marca 2015 r. (sygn. akt P 4/14) i z dnia 21 października 2015 r. (sygn. akt P 32/12).

W ocenie Sądu I instancji materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że ujawnione w lokalu – [...] przy ul. F. [...] w S., w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu [...] lipca 2014 r. przez pracowników Urzędu Celnego w S. automaty do gier o nazwie "APEX Hot Magic Fruits" nr [...] oraz "APEX Multi Magic II" nr [...] – spełniają ustawowe przesłanki nakazujące zaliczyć je do urządzeń, na których prowadzona jest gra w rozumieniu art. 2 ust. 3 u.g.h., tj. gra na automatach.

Jak wynika z akt sprawy na podstawie dokonanych oględzin ww. urządzeń oraz przeprowadzonego w trakcie kontroli eksperymentu polegającego na odtworzeniu gry na każdym z ww. automatów stwierdzono, że: 1/ przedmiotowe automaty są urządzeniami komputerowymi, 2/ prowadzone na nich gry są grami o wygrane rzeczowe i pieniężne, 3/ zawierają element losowości, 4/ automaty wypłacają wygrane pieniężne. Za losowość odpowiada ich oprogramowanie, które pełni funkcję generatora pseudolosowego o zadanych prawdopodobieństwach wygranej. W grze brak jest elementów zręcznościowych, a wygrana w postaci punktów kredytowych zależy wyłącznie od rachunku prawdopodobieństwa. Stwierdzono, że program blokuje w czasie gry przyciski służące do sterowania tymi grami, tak więc nie ma możliwości, aby wpłynąć na wynik poprzez zatrzymanie bębnów w żądanym położeniu. Element losowości gry wynika zatem ze sposobu rozegrania gry, tzn. gracz nie ma wpływu na uzyskanie dodatkowych punktów poprzez zwiększenie swojej koncentracji i wpłynięcie na wynik gry.

Zdaniem Sąd I instancji kontrola zaskarżonej decyzji wzbudza natomiast wątpliwości w zakresie należytego wyjaśnienia okoliczności związanych z ustaleniem i wskazaniem podmiotu "urządzającego" gry na ww. automatach, zdaniem Sądu ustalenia organu odwoławczego przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie spełniają w pełni wymogów przewidzianych w art. 187 § 1 i art. 191 o.p., a w konsekwencji również w art. 210 § 4 o.p.

Sąd I instancji wskazał, że podniesiony w odwołaniu zarzut dotyczący wymierzenia kary pieniężnej wobec skarżącej, jako podmiotu nie będącego właścicielem ww. automatów do gry lecz wydzierżawiającego lokal, w którym umieszczono przedmiotowe automaty, nie został w ogóle rozpoznany przez organ odwoławczy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku przypomniał, że podstawą wymierzenia kary pieniężnej było przyjęcie, że skarżąca jest podmiotem "współurządzającym" gry na ww. automatach (wespół z właścicielem tych urządzeń – B.). Konstatacja ta nie została jednak – w ocenie Sądu – należycie uzasadniona, a równocześnie przyjęte stanowisko nie znajduje też "do końca" potwierdzenia na gruncie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Mianowicie, organ I instancji powołał się w tym zakresie na treść umowy dzierżawy z dnia [...] stycznia 2014 r. zawartej pomiędzy skarżącą a spółką B., z której wynika, że część lokalu (3 m²) została przez skarżącą wydzierżawiona spółce B. (dzierżawcy) pod instalację urządzenia do gier, na której dzierżawca będzie prowadził działalność gospodarczą, tj. będzie "wykorzystywał przedmiot dzierżawy na zainstalowanie i eksploatację urządzenia: [...]. W konsekwencji organ I instancji stwierdził, że skarżąca "podpisując umowę wiedziała w jakim celu spółka B. będzie wykorzystywać część powierzchni lokalu. Zgodnie z umową dzierżawca wskazał, że będzie wykorzystywał przedmiot dzierżawy na zainstalowanie i eksploatację urządzenia [...], a ponadto osoba zatrudniona przez Spółkę "A." obsługuje automat znajdujący się na stacji paliw. Zgodnie z zeznaniem pracownika, p. A. D., w przypadku wygranej i blokady automatu spisuje ona wynik na kartce i wyłącza automat, który jest nieczynny do czasu przyjazdu serwisanta i wypłaty przez niego większej wygranej".

Sąd I instancji zwrócił uwagę, że w zgromadzonym materiale dowodowym brak jest "analogicznej" z ww. umową – umowy dzierżawy odnoszącej się do instalacji i eksploatacji drugiego urządzenia o nr [...] w sytuacji, gdy kara pieniężna została wymierzona skarżącej od dwóch automatów do gier. Jednocześnie Sąd podkreślił, że organ II instancji w ogóle nie odniósł się do sformułowanych w odwołaniu zarzutów dotyczących błędnego uznania skarżącej spółki za podmiot "urządzający gry na automatach poza kasynem gry", a w konsekwencji nie wyjaśnił znaczenia (wykładni) tego pojęcia i tym samym nie uzasadnił w sposób należyty, na jakiej podstawie karę pieniężną za urządzanie gry na przedmiotowych automatach wymierzył skarżącej. Sąd I instancji podnosił, że pojęcia takie jak "urządzanie gier" czy "urządzający gry", które występują w ustawie o grach hazardowych nie mają definicji ustawowej, co oznacza konieczność przeprowadzenia ich wykładni z uwzględnieniem ich językowego rozumienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wskazał też, że dokonując wykładni art. 89 u.g.h. w ramach ponownego rozpoznawania sprawy organ odwoławczy powinien także odnieść się do prawidłowości wymiaru kary pieniężnej w aspekcie nałożenia jej przez organ I instancji na podmiot "współurządzający" gry na automatach i rozważyć w kontekście omawianej regulacji prawnej taką możliwość, przy czym w ocenie Sądu należy mieć tu na uwadze, że skoro powołany przepis nakłada sankcję, to ustalenie zakresu zastosowania tego przepisu nie może być dokonywane wykładnią rozszerzającą.

Sąd I instancji odwołując się do judykatury podzielił pogląd zgodnie, z którym bezpośredni eksperyment przeprowadzony na kontrolowanym urządzeniu może niejednokrotnie znacznie lepiej odzwierciedlić stan automatu, jego cechy i możliwości prowadzenia na nim gier o charakterze losowym, (a nie np. zręcznościowym), aniżeli opinia sporządzona wyłącznie na podstawie dokumentacji charakteryzującej urządzenie (opis producenta), bez równoczesnego stwierdzenia na konkretnym automacie, jak opisane cechy urządzenia mają się do jego rzeczywistego funkcjonowania w konkretnych okolicznościach i w jaki sposób jest on faktycznie (nie teoretycznie) wykorzystywany.

W tym stanie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 122, art. 187 § 1, art. 191, art. 210 § 4 oraz art. 229 w zw. z art. 233 o.p., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł Dyrektor Izby Celnej w G. żądając jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasadzenia na jego rzecz kosztów postępowania.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

– naruszenie przepisów prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj.

a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 122, art. 187 § 1, art. 191, art. 210 § 4 oraz art. 229 w zw. z art. 233 o.p., poprzez niezasadne uznanie, że niewłaściwie przeprowadzono postępowanie dowodowe, że organ odwoławczy nie odniósł się do jednego z zarzutów odwołania a uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zostało sporządzone zgodnie z wymogami Ordynacji podatkowej;

b) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nie wypowiedzenie się przez WSA w kwestii istotnych, ustalonych w drodze przesłuchania świadka okoliczności współdziałania skarżącej przy eksploatacji automatów, brak należytego uzasadnienia wyroku w zakresie potencjalnego naruszenia przez organ art. 89 u.g.h. oraz sformułowanie błędnych wskazówek dla organu co do ponownego rozpoznania sprawy;

– naruszenie prawa materialnego, tj. art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. poprzez jego niewłaściwą wykładnię polegającą na przyjęciu, że nakładanie kar na podmiot urządzający gry na automatach poza kasynem gry wraz z innym podmiotem stanowi rozszerzające stosowanie kar wynikających z ww. przepisu.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono szczegółową argumentację na poparcie przytoczonych zarzutów.

W piśmie procesowym z 20 grudnia 2018 r. [...] "A." Sp. z o. o. w S. wniosło oddalenie skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny bada bowiem jedynie legalność wyroku Sądu I instancji w zakresie zakwestionowanym przez autora skargi kasacyjnej, a nie rozpoznaje sprawy ponownie w jej całokształcie.

Rozpoznawaną skargę kasacyjną oparto zarówno na naruszeniu przepisów prawa materialnego przez ich błędną wykładnię (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) jak i przepisów postępowania (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W pierwszej kolejności zatem należy odnieść się do zarzutu błędnej wykładni przepisów prawa materialnego. Bowiem prawidłowe zastosowanie przepisów prawa procesowego może zależeć od efektów wykładni prawa materialnego. Ustalenie stanu prawnego (materialnego) daje podstawę i wyznacza kierunek podejmowania konkretnych czynności procesowych.

W rozpatrywanej skardze kasacyjnej postawiono zarzut błędnej wykładni art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust.2 pkt 2 u.g.h. Przepisy te przewidują, że karze pieniężnej podlega urządzający gry na automatach poza kasynem gry, oraz że wysokość kary wynosi 12 000 zł od każdego automatu.

Przywołany przepis art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. jest adresowany do każdego, kto w sposób w nim opisany, a więc sprzeczny z ustawą, urządza gry na automatach. Przesłankami nałożenia na jego podstawie kary są: fakt urządzania gier na automatach do gry, o których mowa w art. 2 ust. 3 lub ust. 5 u.g.h. oraz fakt, że gra na automatach jest urządzana poza kasynem gry. Na gruncie art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. penalizowane jest bowiem zachowanie naruszające zasady dotyczące miejsca urządzania gier hazardowych na automatach.

W skardze kasacyjnej zakwestionowana została przyjęta przez Sąd I instancji wykładnia przytoczonych przepisów polegająca na przyjęciu, że nakładanie kar na podmiot urządzający gry na automatach poza kasynem gry wraz z innym podmiotem stanowi rozszerzające stosowanie kar wynikających z ww. przepisów.

Wskazać należy, że sama ustawa o grach hazardowych nie zawiera legalnej definicji "urządzającego gry", jednak posługuje się tym określeniem w wielu przepisach, z których można wywnioskować zakres treściowy tego pojęcia. Na ich podstawie przyjmuje się, że "urządzanie gier hazardowych" to ogół czynności i działań stanowiących zaplecze logistyczne dla umożliwienia realizowania w praktyce działalności w zakresie gier hazardowych, w szczególności: zorganizowanie i pozyskanie odpowiedniego miejsca na zamontowanie urządzeń, przystosowanie go do danego rodzaju działalności, umożliwienie dostępu do takiego miejsca nieograniczonej ilości graczy, utrzymywanie automatów w stanie stałej aktywności, umożliwiającym ich sprawne funkcjonowanie, wypłacanie wygranych, obsługa urządzeń, zatrudnienie i odpowiednie przeszkolenie personelu, zapewniające graczom możliwość uczestniczenia w grze. Podkreślenia wymaga, że stan prawny rozpatrywanej sprawy kształtują przepisy ustawy o grach hazardowych w brzmieniu poprzedzającym wejście w życie ustawy z dnia 15 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r. poz. 88), która wprowadziła do art. 89 ust. 1 ustawy o grach hazardowych osobną podstawę do wymierzenia kary posiadaczowi lokalu, w którym znajdują się niezarejestrowane automaty do gier (art. 89 ust. 1 pkt 3 i 4).

Na gruncie omawianej regulacji w brzmieniu poprzedzającym wejście w życie wspomnianej nowelizacji Naczelny Sąd Administracyjny w swym orzecznictwie przyjmował, że sankcja z art. 89 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h. może zostać nałożona na więcej niż jeden podmiot, w sytuacji gdy każdemu z nich można przypisać cechę "urządzającego gry" na tym samym automacie w tym samym miejscu i czasie. Wynika to z szerokiego zakresu definicji podmiotu "urządzającego gry na automatach" jaką należy przyjąć na potrzeby tego rodzaju postępowań. Wykładnia tego pojęcia, umożliwiająca nakładanie kar administracyjnych na więcej niż jeden podmiot, jest niezbędna jeżeli system kontroli i skuteczność przewidzianych przez ustawodawcę sankcji ma mieć realny charakter, zwłaszcza zaś jeżeli spojrzy się na to zagadnienie z perspektywy eliminowania sytuacji obejścia bądź nadużycia prawa przez podmioty uczestniczące w działalności hazardowej. Nie do pogodzenia bowiem z zasadą skuteczności stanowionego prawa byłaby taka wykładnia przepisów ustawy hazardowej, która w istocie pozostawiałaby bez kontroli i sankcji np. sytuacje tworzenia pozorów urządzania gier na automatach przez jeden podmiot, a więc też jego nominalnej odpowiedzialności, podczas gdy w rzeczywistości gry na automacie urządzane byłyby również na rachunek innego podmiotu jako element wspólnego przedsięwzięcia (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 maja 2018 r. sygn. akt II GSK 191/18; publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W zaskarżonym wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odwołując się do orzecznictwa wskazał, że: "dokonując wykładni art. 89 u.g.h. w ramach ponownego rozpoznawania sprawy organ odwoławczy powinien także odnieść się do prawidłowości wymiaru kary pieniężnej w aspekcie nałożenia jej przez organ I instancji na podmiot "współurządzający" gry na automatach i rozważyć w kontekście omawianej regulacji prawnej taką możliwość, przy czym w ocenie Sądu należy mieć tu na uwadze, że skoro powołany przepis nakłada sankcję, to ustalenie zakresu zastosowania tego przepisu nie może być dokonywane wykładnią rozszerzającą". Zasadnie zatem skarżący kasacyjnie organ zarzuca Sądowi I instancji nieprawidłową wykładnię wskazanych przepisów polegającą na istotnym zawężeniu możliwości nakładania kar za urządzanie gier na automatach poza kasynami gier na podmioty współdziałające przy urządzaniu gier i zasadnie wskazuje, że prawidłowa ich wykładnia prowadzi do wniosku, że także podmioty współdziałające z właścicielami automatów podlegają karom przewidzianym w tych przepisach.

W tym zakresie za zasadny uznać należy też zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. przez brak należytego uzasadnienia wyroku w zakresie naruszenia przez organ art. 89 u.g.h. Sąd I instancji nie wskazał bowiem, do której konkretnie jednostki redakcyjnej tego przepisu się odnosi. Zasadnie też, w tym kontekście zarzucono sformułowanie błędnych wskazówek dla organu co do ponownego rozpoznania sprawy.

Uwzględnienie zarzutu naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię czyni niezasadnym rozważanie podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia prawa procesowego. Sąd I instancji błędnie wyłożył powołane w skardze kasacyjnej przepisy ustawy o grach hazardowych, zaś podjęte przezeń działania w sferze procesowej były tego wynikiem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, kierując się wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny, ponownie rozpozna zatem skargę merytorycznie i rozważy, czy w zaskarżonych decyzjach należycie wykazano urządzanie przez skarżącą spółkę gier na obydwu automatach ujawnionych w czasie kontroli.

Z powyższych względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r. poz. 1804 ze zm.) w zw. z § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2016 r. poz. 1667).