Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 128/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2016-04-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: par. 45, par. 46, par. 47, par. 49
journal: Dz.U. 2015 poz 542
law: Rozporzadzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
article: art. 20, art. 22, art. 23
journal: Dz.U. 2010 nr 193 poz 1287
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
article: art. 15, art. 61 par. 3, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i lit. c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Felicja Kajut (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Januszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 marca 2016 r. sprawy ze skargi C. W. i M. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 11 grudnia 2015 r. [...] w przedmiocie aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia 22 lipca 2015 r. nr[...]; 2) zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżących C. W. i M. W. solidarnie kwotę 200 (dwieście ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 22 lipca 2015r. nr [...] Starosta [...], działając m.in. na podstawie art. 20, art. 22, art. 23 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo Geodezyjne i Kartograficzne (Dz. U. z 2010r., poz. 1287 ze zm.) oraz § 46, § 47, § 49 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2001r. Nr 38, poz. 454), w stosunku do C. i M. W. orzekł o wprowadzeniu w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu B. gminy [...] dla działki nr [...] następujących zmian:

1. użytku "B-tereny mieszkaniowe" obejmującego teren pod budynkiem mieszkalnym, tarasem, podjazdem, ścieżką, ozdobnym ogródkiem przydomowym o łącznej powierzchni 0,0862 ha;

2. budynku mieszkalnego o powierzchni 0,0164 ha, rok zakończenia budowy 2011;

3. budynku gospodarczego jako inne niemieszkalne o powierzchni 0,0030 ha, rok zakończenia budowy 2011;

4. użytku "Bi-inne tereny zabudowane" o powierzchni 0,0030 ha;

5. użytku "Rllla-grunty orne" o powierzchni 0.1139 ha.

W następstwie odwołania od powyższej decyzji C. W. i M. W., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia 11 grudnia 2015r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 22 lipca 2015 r.

W podstawie prawnej decyzji organ odwoławczy powołał m. in. § 63 ust. 1, § 68 ust. 1 i ust. 3 pkt 3 oraz załącznik nr 6 do rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2015 poz. 542), załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 grudnia 2010 r. w sprawie Klasyfikacji Środków Trwałych (KŚT) (Dz. U. z 2010r. nr 242, poz. 1622).

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że podstawę dokonanych zmian stanowiło przeprowadzone przez organ pierwszej instancji postępowanie dowodowe, w ramach którego dokonano w dniu 23 czerwca 2015 r. oględzin działki nr [...]. W toku czynności ustalono, że na terenie działki "od ulicy T. znajduje się budynek mieszkalny, podjazd do garażu i do części ogrodowej. Na tyłach działki znajdują się (...)" budynek określany przez M. W. jako kurnik z paszarnią i narzędziami, szklarnia na fundamencie o powierzchni 12 m2, kompostownik. Na pozostałym terenie, niezabudowanym, znajdują się "drzewa owocowe, krzewy, trawnik, część przydomowego ogródka warzywno-owocowego, ścieżki, dojazdy, trawniki, ogródek przydomowy".

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego po dokonaniu analizy całości zgromadzonego materiału dowodowego przyznał słuszność poczynionym przez organ I instancji ustaleniom faktycznym i prawnym.

Powołując treść § 63 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów

i budynków oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 grudnia 2010 r. w sprawie Klasyfikacji Środków Trwałych (KŚT) (Dz. U. nr 242, poz. 1622) ustalono, że na działce nr [...] zlokalizowane są dwa budynki. Jeden z nich został określony jako budynek mieszkalny. Wątpliwości rodzi natomiast drugi z budynków oznaczony przez organ jako budynek inny niemieszkalny - "kurnik".

Bezsporne jest, że "kurnik" nie jest budynkiem mieszkalnym, a więc należało go zaliczyć do kategorii budynków niemieszkalnych. Zgodnie z KŚT budynki niemieszkalne to budynki: przemysłowe; transportu i łączności; handlowo-usługowe; zbiorniki, silosy i budynki magazynowe; budynki biurowe; budynki szpitali i inne budynki opieki zdrowotnej; budynki oświaty, nauki i kultury oraz budynki sportowe; budynki produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa oraz pozostałe budynki niemieszkalne. Ostatnia z kategorii, oprócz konkretnie wskazanych rodzajów budynków, obejmuje także "pozostałe budynki niemieszkalne, gdzie indziej niesklasyfikowane". Taką samą klasyfikację budynków niemieszkalnych przyjmuje rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. e sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (Dz. U. z 1999 r. nr 112, poz. 1316), na podstawie której ustala się klasę budynku.

Do wspomnianej powyżej grupy tj. "pozostałe budynki niemieszkalne, gdzie indziej niesklasyfikowane" Starosta zaliczył budynek określany przez strony jako "kurnik". Zdaniem organu była to prawidłowa klasyfikacja, ponieważ w obowiązujących przepisach brak jest grupy obejmującej kategorię kurnika. Budynek ten służy także do przechowywania narzędzi i pasz. Nie stanowi on jednak budynku przeznaczonego dla działalności rolniczej, gdyż skarżący nie prowadzą działalności rolniczej, a ponadto działka nr [...], będąca ich własnością, nie jest częścią gospodarstwa rolnego.

W związku z powyższym dokonano określenia użytku gruntowego pod budynkiem jako "Bi-inne tereny zabudowane" zgodnie z treścią § 68 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków i załącznika nr 6 do ww. rozporządzenia.

Ponadto także ustalona przez organ powierzchnia użytku gruntowego "Bi" przyjęta w oparciu o powierzchnię znajdującego się na nim budynku niemieszkalnego, czy też rok zakończenia budowy przedmiotowego budynku nie budzą wątpliwości organu drugiej instancji.

Powierzchnia zabudowy budynku mieszkalnego została ustalona na poziomie 164 m . Taką wartość przyjęto z dokumentacji sporządzonej przez firmę geodezyjną "[...]". Rok zakończenia budowy budynku mieszkalnego wprowadzono natomiast na podstawie zawiadomienia o zakończeniu budowy z dnia 20 kwietnia 2012 r.

Wątpliwości budziły ustalenia organu ewidencyjnego w przedmiocie zasięgu i powierzchni użytku gruntowego "B-tereny mieszkaniowe" i użytku "Rllla-grunty orne". Organ uznał, iż pierwszy z użytków obejmuje teren pod budynkiem mieszkalnym, tarasem, podjazdem, ścieżką i ozdobnym ogródkiem przydomowym o łącznej powierzchni 0,0862 ha. Natomiast pozostały obszar działki po pomniejszeniu go dodatkowo o powierzchnię użytku "Bi-inne tereny zabudowane", znajdującego się pod budynkiem niemieszkalnym, stanowi grunt rolny o powierzchni 0,1139 ha.

Ustalono, że grunty działki nr [...] w zakresie, w jakim są poddawane stałej uprawie mającej na celu produkcję ogrodniczą (chociażby jedynie na własne potrzeby właścicieli nieruchomości), stanowią grunty rolne. Jednocześnie za uzasadnione uznano określenie powierzchni terenów mieszkaniowych oznaczonych użytkiem "B" na poziomie 0,0862 ha, pomimo iż budynek mieszkalny wraz z murowanym podjazdem zajmuje teren mniejszy niż określony przez organ pierwszej instancji. Organ wyjaśnił, że ustalenie powierzchni w wymiarze wyższym uzasadnione jest z uwagi na treść załącznika nr 6 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższą decyzję C. i M. W. Skarżący wnieśli o zobowiązanie Starosty [...] do załatwienia ich wniosku z dnia 1 marca 2012 r. i 30 marca 2012 r., a nadto naprawienia naruszonego prawa. Żądali wprowadzenia do operatu ewidencji gruntów i budynków: użytku "B" – jako tereny mieszkaniowe 315m2; użytku "RIIIa" – jako użytki rolne 1716 m2; ustalenia, że powierzchnia zabudowy kurnika wynosi 30 m2, a powierzchnia użytkowa 22,87 m2; ustalenia, że powierzchnia zabudowy budynku mieszkalnego wynosi 146,56 m2, a powierzchnia użytkowa 165,93 m2. Skarżący domagali się ustalenia, że organ pierwszej instancji naruszył swoim działaniem zasadę sformułowaną w art. 6 k.p.a. Twierdzili, że organ wprowadził do ewidencji gruntów i budynków fałszywe dane oraz nie naprawił naruszonego prawa. Powiększenie użytku klasy "B" spowodowało nienależne pobieranie podatku z grunt o pow. 547 m2 i traktowanie go jakby był to teren inwestycyjny, co było działaniem niezgodnym z prawem.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie.

W piśmie z dnia 18 marca 2016r. skarżący podtrzymali swoje stanowisko w sprawie. Podkreślili, że dla prawidłowego rozpoznania ich wniosku konieczne jest ustalenie, czy grunt został odrolniony zgodnie z ustawą z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Wskazali przy tym na fakt wydania przez Wójta Gminy [...] w dniu 4 lipca 1997 r. decyzji nr [...] zezwalającej im na wyłączenie z produkcji rolnej gruntów o pow. 246,56 m2. Podawane we wniosku z 1 marca 2012 r. 315 m2 powierzchni użytku "B" ( pod zabudową) i 1716 m2 użytku "RIIIa" jest wyliczeniem prawidłowym i uwzględnia zwiększenie ( "korektę") związaną z wydłużeniem dojazdu do ogrodu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014r., poz. 1647) oraz art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Art. 134 § p.p.s.a. stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sądowa kontrola legalności, przeprowadzona w niniejszej sprawie, wykazała że zarówno zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego i postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tym samym skarga C. i M. W. zasługiwała na uwzględnienie.

W niniejszej sprawie przedmiotem sporu było ustalenie, jaki jest charakter działki skarżących i istniejącej na niej zabudowy, z punktu widzenia zasad prowadzenia ewidencji gruntów i budynków.

Do wszczęcia postępowania w sprawie doszło w związku ze złożeniem przez skarżących w dniu 1 marca 2012 r. wniosku o dokonanie zmiany wpisu w ewidencji gruntów i budynków poprzez wprowadzenie, dla działki nr [...] obręb B., gmina [...], numer jednostki rejestrowej [...], KW-[....], zmian:

1. Użytek –klasa B-RIIIa ( B 315 m2, RIIIa 1716 m2)

2. Kurnik pow. 24 m2 – pominięty

3. Rok zakończenia budowy 2011 – faktyczny.

W nawiązaniu do ww. wniosku skarżący złożyli kolejny wniosek z dnia 30 marca 2012r., w którym wnieśli o ujawnienie w ewidencji gruntów i budynków, że przedmiotowa działka o obszarze 2031 m2 jest częściowo zabudowana budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym o powierzchni 164 m2 i budynkiem gospodarczym o powierzchni 30 m2 oraz ujawnienie, że z obszaru działki 315 m2 jest pod zabudową, a pozostałe 1716 m2 stanowi obszar rolny w klasie bonitacyjnej IIIa w użytkowaniu rolniczym.

Problematyka dotycząca ewidencji gruntów i budynków, czyli publicznego rejestru nieruchomości należy do regulacji publicznoprawnej, w pierwszej kolejności należy w tej sytuacji mieć na uwadze unormowania prawne dotyczące bezpośrednio tego zagadnienia.

Ewidencję gruntów i budynków, w myśl art. 22 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne ( tj. Dz.U. z 2015 r. poz.520 ze zm.), prowadzą starostowie.

Sposób zakładania i prowadzenia ewidencji gruntów i budynków oraz szczegółowy zakres informacji objętych tą ewidencją określony został w rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji), zwanego dalej "rozporządzeniem".

Zgodnie z § 45 ust. 1 rozporządzenia aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu:

1) zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym lub prawnym oraz obowiązującymi standardami technicznymi;

2) ujawnienia nowych danych ewidencyjnych;

3) wyeliminowania danych błędnych.

§ 45 ust. 2 stanowi, że przy aktualizacji operatu ewidencyjnego przepisy § 35 i § 36 stosuje się odpowiednio.

Zgodnie z § 46 ust. 1 rozporządzenia dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek właścicieli nieruchomości albo innych podmiotów, o których mowa w § 10 i 11 rozporządzenia.

Stosownie do art. 61 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.), zwanej dalej "k.p.a.", postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Przepis ten określa dwa odrębne tryby postępowania – wszczynanego z urzędu i drugi wszczynanego na żądanie strony. Niedopuszczalne jest tym samym mieszanie trybów postępowania, tj. traktowanie postępowania wszczętego na wniosek tak, jak postępowania wszczętego z urzędu (por. wyroku NSA z dnia 26 lutego 2009 r., I OSK 554/08, LEX nr 518252), a tym samym niedopuszczalne jest ingerowanie w wyraźnie określone, mające oparcie w przepisach prawa, żądanie strony.

W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest stanowisko, że skoro zmiana w ewidencji gruntów i budynków może być dokonywana z wniosków podmiotów wymienionych w § 10 i 11 rozporządzenia lub z urzędu, to organ nie może łączyć tych dwóch trybów, zaś decyzja winna określać wprost, czy postępowanie wszczęte było i prowadzone z urzędu, czy na wniosek strony Określenie, czy postępowanie wszczęte było i prowadzone z urzędu, czy na wniosek strony ma szczególne znaczenie w razie stwierdzenia, że nie ma podstaw do wprowadzenia zmiany w operacie ewidencyjnym (aktualizacji operatu ewidencyjnego), bowiem wówczas w zależności od trybu działania organu, postępowanie powinno być albo umorzone (jeżeli organ działał z urzędu), albo należy odmówić wprowadzenia zmiany w operacie ewidencyjnym (jeżeli organ działał na wniosek strony) ( zob. prawomocny wyrok WSA w Lublinie z dnia 24 lutego 2015 r., sygn. akt III SA/Lu 507/14, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl i przywołane tam orzecznictwo).

W niniejszej sprawie, mając na uwadze tryb w jakim doszło do wszczęcia postępowania tj. na wniosek, organ pierwszej instancji mógł rozstrzygnąć sprawę wszczętą takim wnioskiem tylko w granicach zawartych w nim żądań. Tymczasem decyzja organu pierwszej instancji, utrzymana w mocy przez organ odwoławczy, wykracza poza ten zakres. Z treści decyzji wynika, że organ uwzględnił wniosek skarżących odnośnie wpisu roku zakończenia budowy budynku mieszkalnego (2011 ), który był już wcześniej wpisany do ewidencji jako budynek o pow. 164 m2. Odnośnie powierzchni budynku kurnika w decyzji wskazano powierzchnię 30 m2. Należy jednak zauważyć, że we wnioskach strony podawały różne wielkości tego budynku, co wymagało wezwania wnioskodawców do sprecyzowania treści żądania. Zauważyć należy, że w skardze skarżący domagali się dodatkowo wpisu, że powierzchnia użytkowa tego budynku wynosi 22,87m2. W powstałym zakresie nie uwzględniono żądań zawartych we wnioskach, co winno było znaleźć odzwierciedlenie w treści decyzji poprzez odmowę wprowadzenia zmian w operacie ewidencyjnym. W miejsce tego organ, opierając się na dokonanych w toku postępowania ustaleniach i treści dokumentów, którymi dysponował, orzekł o wprowadzeniu zmian w ewidencji, z którymi skarżący się nie zgadzają. Oznacza to, że wprowadzono zmianę, która nie była objęta wnioskiem skarżących, zatem nastąpiła z urzędu. Doszło tym samym do niedopuszczalnego połączenia obydwu trybów postępowania, co jak wskazano wcześniej, jest niedopuszczalne. Dodać należy, że organ pierwszej instancji nie wszczął z urzędu postępowania w przedmiotowej sprawie, brak jest bowiem w aktach sprawy informacji by skarżący zostali o tym poinformowani.

Wskazane wyżej naruszenie przepisów postępowania miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem wydanie przez organ decyzji rozstrzygającej tylko w zakresie żądań stron, spowodowałoby, że decyzja miałaby zupełnie inną treść. Już tylko z tej przyczyny zaskarżona decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji podlegały uchyleniu ( art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.).

Przechodząc do dalszych rozważań, to zasadnicza istota sporu w niniejszej sprawie dotyczyła klasyfikacji budynku znajdującego się na przedmiotowej działce tzw. kurnika i klasyfikacji użytku gruntowego pod tym budynkiem, jak również w jakiej części zaliczyć działkę skarżących do terenów mieszkaniowych, a w jakiej do gruntów rolnych.

Zgodnie z § 31 ust. 1 rozporządzenia wykaz gruntów jest spisem danych o ogólnej powierzchni i wartości gruntów położonych w granicach jednostki ewidencyjnej, zestawionych według ich przynależności do poszczególnych grup i podgrup rejestrowych z jednoczesnym podziałem na użytki gruntowe. Ust. 2 § 31 stanowi, że wykaz budynków jest spisem danych o liczbie i wartości budynków wybudowanych na gruntach położonych w granicach jednostki ewidencyjnej, zestawionych według przynależności budynków do poszczególnych grup i podgrup rejestrowych, z jednoczesnym podziałem na rodzaje budynków według Klasyfikacji Środków Trwałych, zwanej dalej "KŚT", wprowadzonej przepisami wydanymi na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. z 2012 r. poz. 591, z późn. zm.), oraz z wyróżnieniem budynków, które stanowią części składowe gruntów, oraz budynków, które stanowią odrębne od gruntu nieruchomości.

Stosownie zaś do przepisu § 63 ust. 1 rozporządzenia danymi ewidencyjnymi dotyczącymi budynku są m.in. rodzaj budynku według KŚT, klasa budynku według Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych ( rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (Dz. U. Nr 112, poz. 1316, z późn. zm.)

Zgodnie ze schematem KŚT grupa 1 - obejmuje budynki i lokale oraz spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego i spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego. Podgrupa 10 obejmuje budynki niemieszkalne, w tym rodzaje: 108 - budynki produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa oraz 109 - pozostałe budynki niemieszkalne.

W uwagach do tej grupy wskazano, że budynki niemieszkalne są to obiekty budowlane wykorzystywane głównie dla potrzeb niemieszkalnych.

Przy czym, co jest ważne, o zaliczeniu budynku (lub lokalu) do właściwej podgrupy i rodzaju decyduje jego przeznaczenie oraz związana z tym konstrukcja i wyposażenie, a nie sposób użytkowania, który w praktyce bywa czasem niezgodny z przeznaczeniem.

W objaśnieniach szczegółowych pozycja 108 obejmuje - budynki produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa, w tym: - budynki w gospodarstwach rolnych, - tunel foliowy wraz z zasłonami cieniująco-termoizolacyjnymi i komputerami klimatycznymi, - silosy zbożowe w gospodarstwach rolnych,- pozostałe budynki przeznaczone dla działalności rolniczej np. obory, stajnie budynki inwentarskie dla trzody chlewnej, owczarnie, przemysłowe fermy drobiu, stodoły pomieszczenia do przechowywania sprzętu, spichlerze, szopy rolnicze, spiżarnie, piwnice do przechowywania wina, szklarnie, itp. Natomiast pozycja 109 - pozostałe budynki niemieszkalne, w tym - pozostałe budynki niemieszkalne, gdzie indziej niesklasyfikowane.

Bezspornym było, że budynek kurnika znajduje się na części działki stanowiącej grunty orne (sporny był grunt pod budynkiem ).

Zgodnie ze stanowiskiem właścicieli, co znalazło potwierdzenie w toku prowadzonego przez organ pierwszej instancji postępowania wyjaśniającego, działka w części na której położony jest kurnik jest użytkowana rolniczo. Budynek kurnika jest wykorzystywany na hodowlę drobiu na własny użytek, przechowywana jest w nim pasza i narzędzia.

Analiza uzasadnień zapadłych orzeczeń wskazuje, że organy rozpoznające sprawę nie wzięły pod uwagę przywołanych przepisów rozporządzenia w sprawie Klasyfikacji Środków Trwałych, zgodnie z którymi o zaliczeniu budynku do właściwej podgrupy i rodzaju decyduje jego przeznaczenie oraz związana z tym konstrukcja i wyposażenie. Brak jest ustaleń odnośnie konstrukcji i wyposażenia przedmiotowego budynku, należy jednak zauważyć, że organy nie kwestionowały twierdzeń skarżących odnośnie pełnionych przez ten budynek funkcji, co istotne, ze znajdujących się w aktach dokumentów wynika, że był ona budowany z przeznaczeniem na kurnik. Jak wskazano wcześniej, zgodnie z KŚT o zaliczeniu budynku do właściwej podgrupy i rodzaju decyduje jego przeznaczenie, w takim stanie sprawy Sąd nie podziela stanowiska organów, że przedmiotowego budynku nie można zaklasyfikować jako "pozostałego budynku przeznaczonego dla działalności rolniczej". Jakkolwiek budynku kurnika nie można wprost uznać za budynek gospodarstwa rolnego, bowiem takiego skarżący nie prowadzą, tym niemniej jest on położony na gruntach przeznaczonych do produkcji rolnej i jest wykorzystywany do hodowli drobiu, przechowywania paszy i sprzętów. Dodatkowo należy zauważyć, że w objaśnieniach do pozycji 108 KTŚ - pozostałe budynki przeznaczone dla działalności rolniczej wymieniając obiekty objęte rodzajem 108 w dwóch przypadkach wyraźnie wskazano, że chodzi o obiekty ( budynki) w gospodarstwach rolnych, zaś w dwóch pozostałych takiego warunku nie wprowadzono. Warunek ten nie występuje właśnie w przypadku "pozostałego budynku przeznaczonego dla działalności rolniczej". Co istotne wyliczenie jakie budynki należy zaklasyfikować jako "pozostałe budynki przeznaczone dla działalności rolniczej" nie jest wyczerpujące, lecz przykładowe.

Odnosząc się jeszcze do powyższego należy podzielić stanowisko organów, że przedmiotowego budynku nie można wpisać w ewidencji gruntów i budynku jako "kurnik", jak wskazywano we wnioskach i skardze, co wynika wprost z powołanych wyżej przepisów.

Sąd stwierdził również, że określenie użytku gruntowego pod budynkiem kurnika jako "Bi – inne tereny zabudowane" nie było prawidłowe. Zgodnie z treścią § 68 ust. 5 rozporządzenia sadów o powierzchni mniejszej od 0,1000 ha oraz innych użytków gruntowych o powierzchni mniejszej od 0,0100 ha nie wykazuje się w ewidencji. W myśl ust. 3 załącznika nr 6 do rozporządzenia kontury użytków gruntowych innych niż sady, o powierzchni mniejszej niż 0,0100 ha, (...), włącza się do przyległego użytku gruntowego, występującego w granicach nieruchomości, najbardziej zbliżonego pod względem cech opisanych w powyższej tabeli. Wynika z powyższego, że w przypadku gdy w granicach działki ewidencyjnej znajdują się użytki gruntowe o powierzchni mniejszej od 0,0100 ha nie wykazuje się ich w ewidencji. Organy przyjęły, że powierzchnia użytku pod kurnikiem wynosi 30 m2, tym samym, zgodnie z treścią ust 3 załącznika, winien był on zostać włączony do przyległego użytku gruntowego tj. gruntu rolnego, jako najbardziej zbliżonego pod względem cech do użytku znajdującego się pod budynkiem przeznaczonym do chowu drobiu, przechowywania paszy i narzędzi.

Na marginesie Sąd zauważa, że z dniem 11 stycznia 2016 r. ( a więc już po wydaniu zaskarżonej decyzji) weszło w życie rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 6 listopada 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( Dz.U.2015, poz.2109). Na mocy § 1 pkt 35 lit. b) tego rozporządzenia w załączniku nr 6 do rozporządzenia w tabeli zamieszczonej w ust. 1 w wierszu lp. 5 kolumna 3 ust. 1 pkt 1 w miejsce dotychczas obowiązującego zapisu: "Do gruntów rolnych zabudowanych zalicza się grunty objęte zabudową zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej, w szczególności: zajęte pod budynki przeznaczone do produkcji rolniczej (...)" wprowadzono nowy zapis, zgodnie z którym: "Do gruntów rolnych zabudowanych zalicza się grunty zajęte pod: budynki przeznaczone do produkcji rolniczej (...)".

Wynika z powyższego, że w chwili obecnej zaliczenie gruntów do gruntów rolnych zabudowanych nie jest uzależnione od istnienia na gruncie zabudowy zagrodowej w ramach istniejącej działki siedliskowej.

Do powyższej kwestii odnosiły się organy w uzasadnieniu decyzji w części poświęconej kwalifikacji gruntu położonego pod budynkiem kurnika.

Sąd stwierdza ponadto, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji brak jest wystarczających danych opisowych i liczbowych, które pozwoliłyby Sądowi, jak również skarżącym, na dokonanie oceny, czy ustalenie konturów użytków gruntowych jest prawidłowe. Ma to istotne znaczenie z uwagi na istniejący pomiędzy skarżącymi a organami spór w tej kwestii.

Należy przy tym zauważyć, że takie wątpliwości miał również organ odwoławczy kierując w dniu 25 sierpnia 2015 r. do organu pierwszej instancji pismo, w którym prosił o poinformowanie na jakiej podstawie została ustalona powierzchnia użytków gruntowych, powierzchnia budynków i rok zakończenia budowy budynków.

W odpowiedzi na powyższe udzielonej pismem z dnia 3 września 2015 r. organ pierwszej instancji wyjaśnił m.in., że: " Powierzchnię (...) użytków obliczono analitycznie (z wykorzystaniem współrzędnych zawartych w operacie mapy zasadniczej zaktualizowanej przez Firmę Usługową "[...]" J. K. – kerg: [...] – na zlecenie C. i M. W.). Granice pomiędzy użytkiem "B" a "R-IIIa" przyjęto jako przedłużenie przecięcia krawędzi ciągu komunikacyjnego betonowego ( oznaczenie na mapie zasadniczej "bet") z granicami działek sąsiednich [...] i [...]."

Sąd zauważa, że uzasadnienie decyzji organu pierwszej instancji zawiera niemal identyczny zapis, jak ten cytowany wyżej, rodzi się tym samym pytanie, czy w tej sytuacji istniejące wątpliwości organu odwoławczego odnośnie dokonanych przez organ pierwszej instancji obliczeń ( wskazane w piśmie z dnia 25 sierpnia 2015r. ) zostały usunięte. Organ drugiej instancji w uzasadnieniu swojej decyzji, nie zważając na przedstawiane w odwołaniu wątpliwości, bardzo lakonicznie stwierdził, że powierzchnia działki zabudowanej budynkiem mieszkalnym wraz z terenem go okalającym stanowiąca wartość 0,0862 m2 została ustalona prawidłowo tj. zgodnie ze stanem faktycznym na gruncie oraz obowiązującymi przepisami. Wynika z powyższego, że organ nie uzasadnił swojego stanowiska w sposób, który odpowiadałby dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a. Organ winien był tymczasem dokładnie wykazać, z jakich powodów uznał, że ustalone przez organ pierwszej instancji kontury użytków gruntowych odpowiadają stanowi rzeczywistemu. Szczególna staranność działania organów jest w tym przypadku konieczna również z uwagi na fakt, że zaklasyfikowanie w zaskarżonej decyzji użytku o pow. 0,0862 m2 jako "B - tereny mieszkaniowe" jest de facto udokumentowaniem w ewidencji gruntów i budynków większego, niż to wynika decyzji 4 lipca 1997 r., rzeczywistego wyłączenia gruntów z produkcji rolnej, co nie jest dla skarżących bez znaczenia.

Zdaniem Sądu takie działanie organu odwoławczego narusza również zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.). Organ odwoławczy w istocie nie dokonał ponownego rozpoznania sprawy w zakresie prawidłowości ustalenia powierzchni użytków gruntowych i uchylił się od uzasadnienia własnego stanowiska w tej kwestii, co stanowi naruszenie art. 107 k.p.a.

W konsekwencji poczynionych rozważań należy uznać, że organy obu instancji naruszyły przywołane przepisy prawa materialnego i przepisy postępowania, co miało niewątpliwie, wpływ na wynik sprawy. Dlatego zarówno decyzja organu odwoławczego

i organu pierwszej instancji, nie mogą pozostać w obrocie prawnym.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy powinny uwzględnić przedstawione powyżej uwagi, jak i ocenę prawną. W pierwszej kolejności Sad wskazuje, że wydanie zaskarżonej decyzji potwierdza stanowisko prezentowane przez skarżących, że istniejący dotychczas wpis w ewidencji gruntów i budynków nie odzwierciedla rzeczywistego stanu istniejącego na gruncie, zatem winien on zostać zaktualizowany. Jednak podkreślenia wymaga, że ponownie rozpoznając sprawę organ powinien ograniczyć się do treści wniosków. Należy przy tym zauważyć, że wnioski te różnią się między sobą, co wymaga by w pierwszej kolejności ustalić aktualny zakres żądania skarżących.

Powyższe nie oznacza, że organ nie będzie mógł wszcząć postępowania z urzędu w pozostałym zakresie. Do zadań Starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy utrzymywanie jej w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. W takim przypadku do aktualizacji operatu ewidencyjnego organ winien odpowiednio zastosować § 35 rozporządzenia, który enumeratywnie wylicza źródła danych ewidencyjnych niezbędnych do założenia ewidencji.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 135 p.p.s.a. w punkcie pierwszym wyroku uchylił zarówno zaskarżoną decyzję, jak i decyzję organu pierwszej instancji.

Sąd nie znalazł podstaw do zastosowania art. 145a p.p.s.a., zgodnie z którym przypadku, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) lub pkt 2, jeżeli jest to uzasadnione okolicznościami sprawy, sąd zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie decyzji lub postanowienia wskazując sposób załatwienia sprawy lub jej rozstrzygnięcie, chyba że rozstrzygnięcie pozostawiono uznaniu organu. W rozpoznanej sprawie podstawę wydania orzeczenia stanowił art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a.

O kosztach orzeczono jak w punkcie drugim wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.