Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1363/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2021-02-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 48 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędzia WSA Rafał Wolnik, , , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 lutego 2021 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr[...] Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Katowicach (SWINB), po rozpatrzeniu odwołania A. B. (inwestor, skarżąca) od decyzji nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta B. (PINB) z dnia [...] nakazującej inwestorowi rozbiórkę dobudowanego pomieszczenia gospodarczego o wymiarach 2,57 m x 4,92 m i wysokości 1,6 m znajdującego się pod płytą tarasu w zachodniej elewacji budynku mieszkalnego, jednorodzinnego, znajdującego się w B., poprzez rozbiórkę trzech wybudowanych ścian - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Pismem z dnia 27 maja 2019 r. M. B. (uczestnik postępowania) zwrócił się do PINB o wszczęcie postępowania w sprawie wymurowania na ławach fundamentowych, trzech ścian pod tarasem przedmiotowego budynku mieszkalnego.

W dniu 26 czerwca 2019 r. PINB przeprowadził oględziny, podczas których ustalił, iż taras znajdujący się w budynku mieszkalnym, od strony zachodniej został podmurowany ścianami z pustaków, od zewnątrz ocieplonym z podkładem pod wykonanie tynków. W rezultacie powstało pomieszczenie gospodarcze o wymiarach 2,57 m x 4,92 m i wysokości 1,6 m. Od strony północnej pozostawiony został otwór wejściowy (nie zamknięty). Pomieszczenie to posiada posadzkę betonową. Obecny podczas oględzin uczestnik postępowania oświadczył, iż ww. roboty budowlane zostały wykonane w lutym 2019 r. oraz przedłożył jako załącznik do protokołu z oględzin postanowienie Sądu Rejonowego w B. sygn. akt [...] (wcześniej sygn. akt I[...]) z dnia [...] w sprawie o podział majątku wspólnego w przedmiocie wniosku uczestnika postępowania o wykładnię postanowienia z dnia [...] Sądu Rejonowego w B. oraz stronę tytułową "Opinii sądowej oszacowania nieruchomości zabudowanej z projektem podziału, położonej w B. przy ul. [...] sygn. akt [...] wraz ze zdjęciami budynku, sporządzoną w dniu [...] przez biegłego sądowego inż. W. N.

W dniu 25 czerwca 2019 r. w siedzibie PINB stawiła się skarżąca i przedłożyła między innymi decyzję PINB z dnia[...] – udzielającą pozwolenia na użytkowanie rozbudowy ww. budynku mieszkalnego, decyzję z dnia [...] Prezydenta Miasta B. - zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę ww. budynku mieszkalnego oraz projekt zagospodarowania terenu, stanowiący załącznik do projektu budowlanego zatwierdzonego ww. decyzją.

Pismem z dnia 10 lipca 2019 r. PINB zwrócił się do Urzędu Miasta w B. o udzielenie informacji czy inwestor dokonała zgłoszenia planowanych robót lub czy złożyła wniosek o udzielenie pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego.

Postanowieniem z dnia [...] PINB wstrzymał prowadzenie robót budowlanych związanych z rozbudową budynku polegających na wykonaniu dodatkowego pomieszczenia pod płytą balkonu oraz nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia określonych dokumentów w terminie do 31 października 2019 r.

Pismem z dnia 6 grudnia 2019 r. inwestor poinformowała PINB, że w 2019 r. wykonała przedmiotowe roboty pod płytą balkonową i stanowiły one prace odtworzeniowe, jednakże nie przedłożyła w zakreślonym terminie wymaganych dokumentów.

Wobec powyższego PINB w dniu [...] na podstawie art. 48 ust 1 pkt 1 P.b. wydał decyzję nr [...] nakazującą inwestorowi rozbiórkę dobudowanego pomieszczenia gospodarczego poprzez rozbiórkę trzech wybudowanych ścian.

W odwołaniu skarżąca wyraziła niezadowolenie z rozstrzygnięcia PINB. Stwierdziła, że wykonane przez nią roboty budowlane miały wyłącznie charakter odtworzeniowy.

SWINB decyzją z dnia [... ] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu przedstawił przebieg postepowania według chronologii zdarzeń wyjaśniając też, że do akt niniejszej sprawy została dołączona kopia protokołu z oględzin z dnia [...] przeprowadzonych w sprawie zmiany sposoby użytkowania poddasza na cele mieszkaniowe w przedmiotowym budynku i kopia dokumentacji fotograficznej stanowiąca załącznik do wskazanego protokołu.

Po dokonaniu analizy akt SWINB wskazał, iż zaskarżona decyzja została wydana na podstawie przepisu art. 48 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 P.b. Stwierdził, że w sposób nie budzący wątpliwości ustalono, iż skarżąca w 2019 r. wykonała rozbudowę budynku mieszkalnego. Wskazał na treść opinii sądowej z dnia [...] oraz załączone do niej zdjęcia, z których wynika, że 6 lutego 2018 r. taras nie był podmurowany żadnymi ścianami, lecz posiadał jedynie trzy żelbetowe słupy (filary). Potwierdza to także protokół z dnia [...] z oględzin przeprowadzonych w sprawie dotyczącej zmiany sposobu użytkowania poddasza na cele mieszkaniowe w przedmiotowym budynku i kopia dokumentacji fotograficznej stanowiąca załącznik do wskazanego protokołu.

SWINB wyjaśnił, że skarżąca nie skorzystała z możliwości zalegalizowania przedmiotowej samowolnej rozbudowy, gdyż nie przedłożyła wymaganych dokumentów w terminie określonym w postanowieniu z dnia [...] Uznał za wiarygodne wyjaśnienia uczestnika postępowania zawarte w piśmie z dnia 27 maja 2019 r. oraz w protokole z dnia [...] które korespondują z pozostałym materiałem dowodowym. Uznał za bezzasadne zarzuty zawarte w odwołaniu.

SWINB wyjaśnił, że dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie mają znaczenia przedłożone przez skarżącą projekty budowlane, ponieważ nie można było na ich podstawie wykonać przedmiotowych robót budowlanych, gdyż prawo do ich wykonania zostało skonsumowane, poprzez wydanie przez PINB decyzji z dnia[...] udzielającej pozwolenia na użytkowanie rozbudowy ww. budynku mieszkalnego.

Z powyższą decyzją nie zgodziła się skarżąca, która reprezentowana przez adwokata T. U. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej zarzuciła powyższej decyzji naruszenie art. 48 P.b poprzez jego niewłaściwe oraz błędne zastosowanie, podczas gdy prace wykonane przez skarżącą polegały na modernizacji pomieszczenia pod tarasem i nie wymagały pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, przez co niniejszy przepis prawa budowlanego nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie; a nadto naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 7 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a. i art. 80 K. K.p.a. poprzez brak ustalenia przez organ jakie prace zostały wykonane przez skarżącą przez co nie zbadał czy art. 48 P.b ma zastosowanie w niniejszej sprawie; dowolne przyjęcie, że zgromadzone w sprawie dokumenty nie przewidują zabudowy przestrzeni pod tarasem, co jest sprzeczne z oświadczeniem projektanta; organ nie wziął pod uwagę dokumentów złożonych przez projektanta i skarżącą, a tym samym nie było podstaw do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę pomieszczenia. Wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji i skierowanie sprawy do dalszego prowadzenia lub uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania oraz zasądzenie od SWINB kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Stwierdziła, że decyzja jest wadliwa, bowiem wykonane prace odpowiadają dokumentacji projektowej złożonej na potrzeby postępowania o wydanie pozwolenia na budowę.

W odpowiedzi na skargę SWINB wniósł o jej oddalenie i przywołał analogiczną argumentację do tej, którą zamieścił w uzasadnieniu kwestionowanego rozstrzygnięcia.

Zarówno uczestnik postępowania – w dniu 23 listopada 2020 r., jak i skarżąca – w dniu 28 stycznia 2021 r., złożyli pisma, w których przedstawili swoje stanowiska w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) wykazała, że zaskarżona decyzja odpowiada wymogom prawa. Zgodnie z brzmieniem art. 145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. –dalej "p.p.s.a."), sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego. Oznacza to, że nie każde naruszenie przepisów prawa będzie uzasadniało uwzględnienie wniesionej skargi do sądu administracyjnego, a jedynie takie, które będzie miało znaczenie dla kontrolowanego rozstrzygnięcia.

Zakres kontroli sprawowanej przez Sądy wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z tą regulacją Sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. W świetle przywołanych regulacji, sąd administracyjny dokonując kontroli rozstrzygnięć organów administracji kieruje się wyłącznie kryterium legalności, czyli zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego rozstrzygnięć organów administracji publicznej. Oznacza to, że w ramach takiej kontroli Sąd nie może kierować się względami słuszności czy zasadami współżycia społecznego.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem wbrew sformułowanym w niej zarzutom brak jest podstaw do przyjęcia, że decyzje organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem prawa dającym podstawę do ich wzruszenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lub pkt 2 p.p.s.a.

W szczególności w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego brak jest podstaw do zakwestionowała ustaleń organów orzekających co do charakteru objętych nakazem rozbiórki robót budowlanych jako wymagających pozwolenia na budowę rozbudowy(art. 28 ust. 1 w zw. z art. 3 pkt 6 P.b.), faktu zrealizowania jej bez wymaganego pozwolenia oraz faktu niezrealizowania obowiązków nałożonych na skarżącą postanowieniem PINB z dnia [...] wydanego zgodnie z treścią art. 48 ust. 3 w związku z ust. 2 i art. 83 ust. 1 P.b.

W myśl art. 48 ust. 1 P.b. właściwy organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.

W świetle ustępu 2 tego artykułu w przypadku gdy budowa, o której mowa w ustępie 1 jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.

W postanowieniu tym, jak wynika z ustępu 3 artykułu 48 P.b., ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie:

1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;

2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2.

Stosownie do art. 48 ust. 4 P.b. w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1 tego artykułu.

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że PINB postanowieniem z dnia [...] nałożył na skarżącą obowiązek wstrzymania robót budowlanych oraz przedłożenia w terminie do 31 października 2019 r. opisanych wcześniej- zaświadczenia i dokumentów. Skarżąca nie wywiązała się z nałożonego na nią obowiązku.

W tych okolicznościach organy nadzoru budowlanego obu instancji obowiązane były, w myśl powołanych przepisów, do orzeczenia nakazu rozbiórki. Procedura legalizacyjna, uregulowana w art. 48 P.b., nie zawiera bowiem norm uznaniowych, lecz normy bezwzględnie obowiązujące, których zastosowanie nie zależy od woli organu nadzoru budowlanego. W razie ustalenia, że obiekt budowlany powstał bez wymaganego pozwolenia na budowę i wdrożenia procedury z art. 48 P.b., a następnie niewywiązania się przez inwestora z obowiązku przedłożenia zażądanych dokumentów, ustawodawca nie pozostawił organowi wyboru w zakresie treści rozstrzygnięcia, obligując go do orzeczenia nakazu rozbiórki.

Zarzuty podniesione w skardze nie mogą mieć wpływu na wynik sprawy. Zdaniem Sądu organy obydwu instancji, w toku postępowania administracyjnego, w sposób należy wyjaśniły również okoliczności faktyczne sprawy.

W konsekwencji zawarte w tym względzie w skardze zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów proceduralnych nie zasługują na akceptację.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał, że skarga jest niezasadna, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Sąd orzekł na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów w trybie przewidzianym w art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz 374, ze zm.), albowiem w związku intensyfikacją rozwoju epidemii przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących, a nie można jej przeprowadzić na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.