Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 12/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2020-04-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 81c ust. 4
journal: Dz.U. 2019 poz 1186
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Diana Trzcińska asesor WSA Magdalena Dobek-Rak po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 kwietnia 2020 r. sprawy ze skargi C. N. i Z. N. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 7 listopada 2019 r., nr [...] w przedmiocie zaliczki na pokrycie kosztów wykonania ekspertyzy technicznej przeprowadzonych robót budowlanych 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących C. N. i Z. N. kwotę 886 (słownie: osiemset osiemdziesiąt sześć) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

C. i Z. N. wnieśli skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 7 listopada 2019 r. uchylające w zakresie terminu postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 11 czerwca 2019 r. zobowiązujące skarżących do wpłacenia kwoty 29520,00 złotych na rachunek bankowy Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, ul. W., G.; Bank [..] nr [..] - tytułem zaliczki na poczet kosztów wykonania żądanej ekspertyzy technicznej w przedmiotowej sprawie na koszt zobowiązanych do jej dostarczenia, stosownie do przepisów art. 81c ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, w terminie 7 dni od daty otrzymania przedmiotowego postanowienia i wyznaczające nowy termin do dnia 31 grudnia 2019 r., a w pozostałym zakresie utrzymujące zaskarżone postanowienie w mocy.

Skarga została wniesiona w następującym stanie sprawy:

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej PINB) przeprowadził postępowanie administracyjne w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlanych w lokalu mieszkalnym nr [..] zlokalizowanym w budynku mieszkalnym wielorodzinnym nr [..] położonym przy ul. H. w G.

W oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy, w tym pismo S. W. i D. W. z 9 marca 2019 r. oraz przeprowadzone w dniu 20 sierpnia 2018 r. oględziny - PINB stwierdził, że w lokalu mieszkalnym nr [..], znajdującym się na poddaszu budynku mieszkalnego wielorodzinnego nr [..] przy ul. H. w G. (budynek z lat 30-tych XX w. podpiwniczony, posiada parter, piętro i poddasze) - właściciele tego lokalu C. i Z. N., wykonali roboty budowlane w w/w. lokalu, polegające na :

przebudowie stropu pomiędzy lokalem mieszkalnym nr [..] (zlokalizowanym na poddaszu budynku) a lokalem mieszkalnym nr [..] (zlokalizowanym poniżej lokalu nr [..] tj. na 1 piętrze budynku nr [..]),

wyburzeniu ścianki działowej pomiędzy kuchnią a korytarzem,

wymianie okien w wykuszach dachowych - z drewnianych na PCV,

wstawieniu okna dachowego w pokoju od strony ul. H.,

przebudowie instalacji wodnej i centralnego ogrzewania,

wyburzeniu i przebudowie ścianek przy wykuszach dachowych.

Przedmiotowe roboty budowlane wykonane zostały w 2005 r. bez wymaganej Prawem budowlanym z 1994 r. decyzji o pozwoleniu na budowę.

W związku z powyższym organ I instancji w trybie art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego postanowieniem z 7 października 2014 r., sprostowanym postanowieniem z 9 października 2014 r., zobowiązał inwestorów do przedłożenia w terminie do 20 grudnia 2014 r. ekspertyzy technicznej w 2 egzemplarzach, wszystkich samowolnie przeprowadzonych robót budowlanych w lokalu mieszkalnym nr [..] - pod kątem bezpieczeństwa i użytkowania obiektu oraz zgodności wykonanych robót z warunkami technicznymi, sztuką budowlaną i stosownymi przepisami. Zaznaczono, że ekspertyza techniczna winna zawierać raport z badań akustycznych dotyczących izolacyjności akustycznej przebudowanego stropu. W postanowieniu tym wskazano, że ekspertyza obejmować ma roboty związane z przebudową stropu miedzy lokalem nr [..] a lokalem nr [..]; wyburzeniem ścianki pomiędzy korytarzem a kuchnią; wyburzeniem fragmentu ścianki pomiędzy pokojem a korytarzem; wymianą okien w wykuszach z drewnianych na plastikowe, bez zachowania podziału; wstawieniem okna połaciowego w pokoju od strony ulicy H.; przebudową instalacji wodnej i instalacji centralnego ogrzewania ; wyburzeniem i przebudową ścianek przy wykuszach.

W dniu 19 lutego 2015 r. Z. N. przedłożył dwa egzemplarze ekspertyzy technicznej dotyczącej prac budowlanych w lokalu nr [..] w budynku położonym przy ul. H. w G., wykonanej przez mgr inż. M. G. upr. bud. Nr [..].

Po sprawdzeniu złożonej dokumentacji organ I instancji przy piśmie z 3 marca 2015 r. odesłał zobowiązanym przedłożoną ekspertyzę techniczną do uzupełnienia i poprawy w terminie 21 dni od dnia jej otrzymania, z uwagi na fakt, iż przedłożone opracowanie nie stanowiło prawidłowo sporządzonej ekspertyzy technicznej. Uznał PINB, że brak jest raportu z badań akustycznych dotyczących izolacyjności akustycznej stropu pomiędzy lokalem mieszkalnym nr [..] a lokalem mieszkalnym nr [..]. Zaznaczył PINB, że ekspertyza powinna zawierać opis przedmiotu opracowania i celu jakiemu ma służyć, opis badanych elementów i rozwiązań konstrukcyjnych obiektu budowlanego, ich wymiary i materiały z jakich są wykonane, opis sposobu posadowienia fundamentów, konstrukcji stropu, ścian i dachu obiektu budowlanego, opis dokonanych odkrywek i badań, dokumentację rysunkową – rysunki inwentaryzujące stan obiektu budowlanego i fotograficzną badanych elementów, obliczenia dopuszczalnych obciążeń elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego.; wnioski z oględzin i badań obejmujące ocenę stanu obiektu budowlanego i jego przydatności do dalszego użytkowania, ocenę stanu instalacji, opis uszkodzeń powstałych w badanych elementach (rysy, pęknięcia, ugięcia, zawilgocenia, zagrzybienia ) oraz zaistniałych nieprawidłowości, ocenę przyczyn powstania uszkodzeń bądź nieprawidłowości, zalecenia dotyczące koniecznych napraw, wzmocnień, wymian, osuszenia i ocieplenia oraz zalecenia co do sposobu ich wykonania (projekt budowlany).

Dalej PINB wskazał, że przedłożona ekspertyza zawiera w części opisowej odmienne ustalenia w zakresie uwarstwienia stropu w poszczególnych pomieszczeniach od ustaleń dokonanych w prowadzonym postępowaniu, gdzie ustalono, że warstwa polepy w konstrukcji stropu została usunięta na powierzchni całego mieszkania nr [..]. Autor ekspertyzy jak sam wskazał przeprowadził wywiad z właścicielami lokalu nr [..] bez dokonania samodzielnych odkrywek i badań, co zdaniem PINB wypacza stan przedstawiony w ekspertyzie. Zaznaczył organ, że nie dał wiary oświadczeniom właścicieli mieszkania nr [..], że zakres przebudowy stropu międzykondygnacyjnego dotyczył jedynie pomieszczenia kuchni i korytarza w mieszkaniu nr [..]. Do ekspertyzy nie został dołączony raport z badań akustycznych, gdzie z pomiarów hałasu, przy ewentualnym przekroczeniu dopuszczalnych wielkości, autor ekspertyzy winien wyciągnąć wnioski z oględzin i badań obejmujące ocenę stanu stropu po samowolnej przebudowie i jego przydatności do dalszego użytkowania, następnie dokonać oceny przyczyn powstania nieprawidłowości i podać zalecenia dotyczące przeprowadzenia koniecznych robót budowlanych, jak i sposobu ich wykonania (projekt budowlany). Zakwestionował PINB także dokumentację rysunkową zawartą w ekspertyzie, gdyż została ona sporządzona na skopiowanych rysunkach z projektu, które nie oddają aktualnego stanu lokalu nr [..] przy ul. H. w G. Rysunki obrazują stan sprzed przebudowy. Do ekspertyzy nie dołączono inwentaryzacji uzgodnionej z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków. Dalej PINB wskazał, że w ekspertyzie pominięto przebudowę instalacji wodnej i centralnego ogrzewania, wyburzenie i przebudowę ścianek przy wykuszach, pominięto przy oględzinach budynku lokal nr [..], w którym wystąpiły widoczne pęknięcia na ścianach, obluzowanie glazury w łazience, otwory po przejściach rur instalacji oraz uciążliwości akustyczne.

W dalszym toku sprawy zobowiązani nie przedłożyli jednak w wyznaczonym terminie uzupełnionej ekspertyzy technicznej.

W związku z tym organ I instancji pismem z 7 kwietnia 2017 r. poinformował zobowiązanych, że z uwagi na fakt, iż do dnia tego nie złożyli poprawionej i uzupełnionej ekspertyzy technicznej, przystąpił do zlecenia wykonania nakazanej ekspertyzy technicznej na koszt osób zobowiązanych do jej wykonania stosownie do art. 81c ust. 4 Prawa budowlanego.

W dniu 22 stycznia 2018 r. Komisja ofertowa po analizie złożonych ofert do postępowania wybrała do dalszego postępowania ofertę złożoną przez eksperta budowlanego inż. R. K., na łączną kwotę 29520,00 złotych.

Z uwagi na konieczność zawarcia umowy na wykonanie ekspertyzy technicznej z oferentem organ I instancji postanowieniem z 27 lutego 2018 r. zobowiązał C. N. i Z. N. do wpłacenia kwoty 29520,00 złotych na rachunek bankowy PINB, tytułem zaliczki na poczet kosztów wykonania żądanej ekspertyzy technicznej w przedmiotowej sprawie na koszt osób zobowiązanych do jej dostarczenia, stosownie do zapisów art. 81c ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w terminie 7 dni od daty otrzymania przedmiotowego postanowienia.

W postępowaniu odwoławczym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej WINB) postanowieniem z 4 stycznia 2019 r. w trybie art. 138 § 2 k.p.a. uchylił w/w. postanowienie PINB do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji - wskazując, że organ I instancji winien wyjaśnić w sposób jednoznaczny, dlaczego przedłożona przez zobowiązanych ekspertyza techniczna nie spełnia wymogów przepisu art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. oraz dlaczego zakres przedłożonej ekspertyzy jest niewystarczający do oceny omawianych robót budowlanych. Zaznaczył WINB, że organ I instancji w sposób nie budzący wątpliwości winien przedstawić argumenty uzasadniające konieczność przedłożenia tak kosztownej i obejmującej cały zakres wykonanego w omawianym lokalu remontu, pomimo wcześniej złożonej przez zobowiązanych ekspertyzy.

Ponownie rozpatrując sprawę organ I instancji postanowieniem z 11 czerwca 2019 r. - zobowiązał inwestorów do wpłacenia kwoty 29520,00 złotych na rachunek bankowy PINB. Wskazał ponadto, że jest to tytułem zaliczki na poczet kosztów wykonania żądanej ekspertyzy technicznej w przedmiotowej sprawie na koszt zobowiązanych do jej dostarczenia, stosownie do przepisów art. 81c ust. 4 Prawa budowlanego z 1994 r. w terminie 7 dni od daty otrzymania przedmiotowego postanowienia.

Zażalenie na postanowienie wnieśli m.in. wskazując, że przedmiotowe prace nie stanowiły robót budowlanych, dla których wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę. Wskazali ponadto, że złożona w sprawie ekspertyza jest wystarczająca w zakresie przeprowadzonych badań i obliczeń w zakresie stwierdzenia bezpieczeństwa konstrukcji budynku - w sposób kompleksowy, wszechstronny i wyczerpujący wyjaśnia problematykę sprawy. Dlatego ich zdaniem nieuprawnione jest obciążenie ich kwotą w wysokości niemal 30000 zł zaliczki celem ew. wyjaśnienia kilku okoliczności o znikomym znaczeniu.

Rozpoznając sprawę ponownie organ odwoławczy podzielił stanowisko PINB, że roboty wykonane zostały samowolnie, tj. bez wymaganej art. 28 ust. 1 w/w. ustawy decyzji o pozwoleniu na budowę.

W związku z powyższym organ I instancji zobowiązany był zbadać w trybie art. 51 w/w. ustawy, czy przedmiotowe roboty budowlane zostały wykonane w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska.

Aby uzyskać w sprawie niezbędny materiał dowodowy, PINB zastosował w postępowaniu dyspozycje art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r., zgodnie z którym: "Organy (...) nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia. "

Strona w zażaleniu wskazała, że PINB dokonał błędnej kwalifikacji przedmiotowych robót budowlanych i niezasadnie uznał, iż przedmiotowe roboty budowlane wymagały uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę.

Odnosząc się do powyższych zastrzeżeń wskazał WINB, że obecnie podnoszone przez zobowiązanych zarzuty - dotyczą kwestii merytorycznej oceny i kwalifikacji wykonanych przez Z. i C. N. robót, która to kwestia była przedmiotem analizy organu I instancji podczas postępowania PINB, w którym wydane zostało przez organ I instancji w trybie art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. w/w. postanowienie z 7 października 2014 r. (zobowiązującym inwestorów do przedłożenia w określonym terminie przedmiotowej ekspertyzy). W uzasadnieniu w/w. postanowienia PINB wskazał faktyczne i prawne podstawy podjętych przez organ I instancji w sprawie działań, w pouczeniu informując strony o prawie do wniesienia zażalenia na przedmiotowe postanowienie. Strony nie wniosły zażalenia na w/w. postanowienie, które stało się ostateczne.

Zaznaczył organ odwoławczy, że postanowienie wydane przez organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego ma charakter dowodowy, nie kończy postępowania administracyjnego i nie przesądza kierunku rozstrzygnięcia w konkretnym postępowaniu administracyjnym. W przedmiotowej sprawie zostało ono wydane na podstawie art. 81 c ust. 2 w/w. ustawy, gdyż organ nadzoru budowlanego I instancji powziął "uzasadnione wątpliwości" co do stanu wykonanych robót budowlanych, a wyjaśnienie tych kwestii jest bezsprzecznie decydujące dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy.

Zdaniem WINB organ I instancji był uprawniony w trybie art. 81 c ust. 2 Prawa budowanego do nałożenia na inwestorów obowiązków wymienionych w sentencji postanowienia z 7 października 2014 r. tj. zobowiązać inwestorów do przedłożenia dokumentacji określonej jako ekspertyzy technicznej wszystkich samowolnie przeprowadzonych robót budowlanych w lokalu mieszkalnym nr [..] - pod kątem bezpieczeństwa i użytkowania obiektu oraz zgodności wykonanych robót z warunkami technicznymi, sztuką budowlaną i stosownymi przepisami - bowiem wątpliwości budziła jakość wykonanych przedmiotowych robót, co wynikało z dotychczas zebranych dowodów w sprawie. Ekspertyza techniczna winna zawierać raport z badań akustycznych dotyczących izolacyjności akustycznej stropu, gdyż zastrzeżenia budziła izolacyjność akustyczna przedmiotowego przebudowanego stropu pomiędzy lokalem mieszkalnym nr [..] i lokalem mieszkalnym nr [..].

Nie zgodził się organ odwoławczy ze stanowiskiem strony skarżącej, że zebrany do tej pory materiał dowodowy pozwala na jednoznaczne ustalenie, że przedmiotowe roboty wykonane zostały w sposób, który nie budzi wątpliwości co do ich prawidłowości wykonania - która zdaniem inwestorów nie powoduje zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska. Jak bowiem wynika z akt sprawy PINB - w tym protokołów kontroli, pism skierowanych do inwestorów przez PINB po analizie zebranej dokumentacji -wykonane roboty w lokalu nr [..] budzą wątpliwości właśnie co do ich jakości wykonania w poszczególnych branżach (konstrukcyjnej, instalacyjnej, akustycznej), a także ich wpływu na pozostałe elementy przedmiotowego budynku H. w G.

Podkreślił organ odwoławczy, że materiał dowodowy w sprawie (w kwestii izolacyjności akustycznej przegrody - stropu) – wskazuje, że w ramach przedmiotowych robót przebudowano strop pomiędzy lokalem mieszkalnym nr [..] a lokalem mieszkalnym nr [..], tj.: zdjęto starą podłogę z desek gr. 25 mm, usunięto polepę z pustki pomiędzy belkami stropu, następnie wyrównano belki stropowe poprzez obustronne dołożenie do belek stropowych łat wyrównujących, przestrzeń między belkami konstrukcyjnymi wypełniono akustyczną wełną mineralną gr. 15 cm. Następnie zamocowano na tym podkład posadzki z płyt OSB gr. 22 mm na podkładzie z pianki wygłuszającej.

W powyższej kwestii - dla jej wyjaśnienia i właściwej oceny - niepełna i niewystarczająca jest zdaniem PINB, co podzielił organ odwoławczy - przedłożona w organie I instancji przez zobowiązanych w sprawie dokumentacja (tj. "Ekspertyza techniczna" wykonana przez mgr inż. M. G. oraz "Ocena techniczna" sporządzona przez K. K.).

Zasadnie zatem PINB uznał, że aby zebrać w sprawie materiał dowodowy, który w sposób pełny i jednoznaczny oceni przedmiotowe roboty budowlane - w tym w szczególności w zakresie badań akustycznych dotyczących izolacyjności akustycznej w/w. przegrody budowlanej i tj. stropu pomiędzy lokalem nr [..] a lokalem nr [..] w przedmiotowym budynku) - zasadnie wezwał Z. i C. N. (w kolejnych pismach: z 13 stycznia 2015 r., 3marca 2015 r., 8 maja 2015 r., 3 września 2015 r., 7 kwietnia 2017 r., 9 listopada 2017 r.) do uzupełnienia złożonej ekspertyzy. Wskazywał przy tym m.in., że w odniesieniu do kwestii izolacyjności akustycznej przebudowanej przegrody (stropu) - przedłożone do tej pory przez inwestorów opracowanie sporządzone zostało na podstawie jedynie szacunkowych hipotetycznych informacji, bez uzyskania wiarygodnych danych potrzebnych do wykonania stosownych obliczeń oraz bez weryfikacji stanu rzeczywistego (jedyną fragmentaryczną odkrywkę w tej kwestii wykonano wyłącznie w mieszkaniu nr [..] w pomieszczeniu z posadzką z terrakoty, zaś przebudowa stropu obejmuje całe mieszkanie nr [..] z fragmentami z innymi posadzkami, co wynika z przedłożonej w sprawie przez C. N. w 24 marca 2014 r. "Inwentaryzacji powykonawczej" uzupełnionej w dniu 31 marca 2014 r. sporządzonej przez mgr inż. arch. B. N.)

Według WINB poczyniona przez organ nadzoru budowlanego I instancji w przedmiotowej sprawie ocena zgromadzonego materiału dowodowego jako niewystarczającego - jest prawidłowa i nie nosi znamion dowolności. Organ I instancji winien bowiem zgromadzić materiał dowodowy i ustalić stan faktyczny sprawy w następstwie jego wszechstronnej oceny, wywiązując się z obowiązków przewidzianych w art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. - a w celu tego zastosowanie przez PINB w sprawie dyspozycji art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. - było zasadne. W przypadku, gdy przedłożona ekspertyza pomimo wezwań inwestora do jej uzupełnienia, nie została uzupełniona o informacje niezbędne dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy - PINB miał podstawy do zastosowania w sprawie dyspozycji art. 81 c ust. 4 w/w. ustawy, zgodnie z którym: W razie niedostarczenia w wyznaczonym terminie żądanych ocen lub ekspertyz albo w razie dostarczenia ocen lub ekspertyz, które niedostatecznie wyjaśniają sprawę będącą ich przedmiotem, organ administracji architektoniczno-budowlanej lub nadzoru budowlanego może zlecić wykonanie tych ocen lub ekspertyz albo wykonanie dodatkowych ocen lub ekspertyz na koszt osoby zobowiązanej do ich dostarczenia.

Jednocześnie wskazał organ odwoławczy, że tryb art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. wykorzystywany jest w takich sytuacjach, kiedy organy nadzoru budowlanego nie są w stanie za pomocą posiadanej wiedzy i środków, którymi dysponują, rozstrzygnąć powstałych wątpliwości - skorzystanie z pomocy rzeczoznawcy odnosi się do sytuacji, gdy wiedza pracowników organu nadzoru budowlanego nie jest wystarczająca dla wyjaśnienia zagadnień dla których wymagane są bardzo specjalistyczna wiedza i uprawnienia (np. z dziedziny akustyki budowli, co ma miejsce w przedmiotowej sprawie).

Zgodnie z art. 262 § 2 k.p.a. "W uzasadnionych przypadkach organ administracji publicznej może zażądać od strony złożenia zaliczki w określonej wysokości na pokrycie kosztów postępowania." , natomiast art. 263 § 2 w/w ustawy stanowi, że: " Organ administracji publicznej może zaliczyć do kosztów postępowania także inne koszty bezpośrednio związane z rozstrzygnięciem sprawy."

Na poprzednim etapie sprawy – organ odwoławczy uchylając postanowienie PINB z 27 lutego 2018 r. i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji - wskazał, że PINB winien uzasadnić w przedmiotowym postanowieniu w sposób jednoznaczny, dlaczego przedłożona przez zobowiązanych ekspertyza techniczna nie spełnia wymogów przepisu art. 81c ust 2 Prawa budowlanego z 1994 r. oraz dlaczego zakres przedłożonej ekspertyzy jest niewystarczający do oceny omawianych robót budowlanych (pomimo dołączonego do niej załącznika stanowiącego opinię techniczną - dotyczącą wykonania remontu podłogi w omawianym lokalu mieszkalnym, która została wykonana na podstawie odkrywki tj. wycięcia części przedmiotowego stropu).

Analizując obecnie wydane po ponownym rozpatrzeniu sprawy przez PINB postanowienie z 11 czerwca 2019 r. – stwierdził organ odwoławczy, że w uzasadnieniu skarżonego postanowienia jednoznacznie wskazał przyczyny tych działań, zostały one szczegółowo omówione, podano braki i nieścisłości złożonej w sprawie dokumentacji jednocześnie informując, co powinna zawierać prawidłowo wykonana dokumentacja, która obecnie będzie realizowana w sprawie w trybie art. 81 c ust. 4 Prawa budowlanego z 1994 r.

Tak więc w kwestii tej PINB po kolei wskazał, że :

złożona do tej pory przez zobowiązanych dokumentacja przede wszystkim nie zawiera raportu z badań akustycznych dotyczących izolacyjności akustycznej stropu pomiędzy lokalem mieszkalnym nr [..] a lokalem mieszkalnym nr [..] w budynku nr [..] przy ul. H. w G. Wskazał, że jedynie na podstawie rzeczywiście przeprowadzonych w lokalu pomiarów hałasu, w przypadku stwierdzenia w ocenie tych pomiarów przekroczenia dopuszczalnych wielkości, autor ekspertyzy we wnioskach wskazać winien zalecenia co do zakresu koniecznych robót budowlanych, jak i sposobu ich wykonania, aby spełnione były wymagania normowe w tym zakresie

w złożonej do tej pory dokumentacji szereg kwestii nie zostało jednoznacznie wyjaśnionych lub wskazania są odmienne od stanu faktycznego.

Dotyczy to m.in.:

- zawarte w przedłożonej do tej pory dokumentacji rysunki nie obrazują stanu faktycznego (dokumentację sporządzono na skopiowanych rysunkach, które nie oddają aktualnego stanu lokalu nr [..] - odmienna od rzeczywistości lokalizacja schodów, ścianek działowych, brak okna połaciowego),

- dokładnej inwentaryzacji i lokalizacji wszystkich elementów zastosowanych w przebudowie stropu pomiędzy lokalem nr [..] a lokalem nr [..]: jaki rodzaj wełny mineralnej gr.15 cm został zastosowany, czy jest to wyrób budowlany w ujęciu odpowiednich przepisów, czy przyjęty do obliczeń ciężar objętościowy tej wełny odpowiada rzeczywistości,

kwestii pozytywnego uzgodnienia z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków montażu okna połaciowego,

pominięto w złożonej dokumentacji analizę i ocenę przebudowanej instalacji wodnej i centralnego ogrzewania, wyburzenie i przebudowę ścianek przy wykuszach

nie odniesiono się dodatkowo do wpływu w/w. robót na lokal mieszkalny nr [..] - w tym w zakresie widocznych w lokalu nr [..] pęknięć na ścianach, widocznych otworów po przejściach przepustów (rur) instalacyjnych przez strop.

Z uwagi na niewypełnienie przez zobowiązanych nałożonego obowiązku (braki w złożonej przez zobowiązanych w trybie art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego dokumentacji w w/w. zakresie), organ I instancji poinformował inwestorów w postanowieniu z 11 czerwca 2019 r., iż stosownie do treści art. 81 c ust. 4 Prawa budowlanego z 1994 r. zleci sporządzenie opisywanej oceny (ekspertyzy) na koszt zobowiązanego, która odnosić będzie się m.in. do w/w. kwestii.

W ocenie WINB - obecnie zaskarżone przez zobowiązanych postanowienie zostało przez PINB po ponownym rozpatrzeniu sprawy właściwie uzasadnione, organ wydający rozstrzygnięcie przedstawił powody dla których nie uznał przedłożonej do tej pory przez inwestorów ekspertyzy za wystarczającej, przedstawił również powody, dla których należy wykonać kolejną ekspertyzę na koszt inwestorów.

Opisując postępowanie mające na celu wyłonienie podmiotu, któremu zlecone zostanie wykonanie ekspertyzy organ I instancji zwrócił się do podmiotów, poprzez zapytania ofertowe, o przedstawienie ofert na wykonanie w/w. ekspertyzy technicznej. Spośród nadesłanych odpowiedzi, wyłoniono jedną ofertę (jako spełniającą jak ocenił PINB kryteria ofertowe, w tym odnośnie posiadania wymaganych kwalifikacji dla wykonania ekspertyzy i optymalną cenowo) i w oparciu o protokolarne czynności z 22 stycznia 2018 r. wyłoniono spośród 3 złożonych ofert oferenta na przedmiotowe zlecenie. Z uwagi na konieczność zawarcia umowy z wyłonionym oferentem na wykonanie ekspertyzy technicznej, PINB celem zapewnienia środków na opłacenie przedmiotowej umowy, wystąpił przedmiotowym postanowieniem do Z. N. i C.N. do wpłacenia stosownej zaliczki na wskazane konto, jednocześnie informując, że w przypadku niewpłacenia przedmiotowej kwoty w wyznaczonym terminie - zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych stosownie do zapisów art. 265 k.p.a..

Odnosząc się do podniesionych w zażaleniu kwestii umorzenia przez Prokuraturę Rejonową to kwestie te dotyczyły postępowania organu I instancji odnośnie działań inwestorów ocenianych w odrębnych procedurach Prawa budowlanego z 1994 r. - i nie mają one wpływu na przedmiotowe analizowane obecnie postępowanie.

Wobec powyższego, mając na uwadze fakt upływu w toku niniejszego postępowania zażaleniowego terminu przewidzianego do dokonania wpłaty wymaganej kwoty na sporządzenie i przedstawienie ekspertyzy stanu technicznego, WINB na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 k.p.a. utrzymał zaskarżone postanowienie PINB z 11 czerwca 2019 r. w mocy, wyznaczając nowy termin do wpłaty wymaganych pieniędzy - 7 dni od daty otrzymania przez zobowiązanych przedmiotowego postanowienia.

We wniesionej skardze C. N. i Z. N. zarzucili skarżonemu postanowieniu naruszenie:

przepisów prawa materialnego, tj. przepisu art. 81 c ust. 2 i 4 ustawy - Prawo budowlane, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i bezpodstawne nałożenie na skarżących obowiązku dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz na ich koszt, podczas, gdy okoliczności przedmiotowej sprawy oraz treść wydanej na jej potrzeby wcześniejszej, jednoznacznej ekspertyzy, nie czynią zasadnym powzięcia postanowienia w takim kształcie;

przepisów postępowania, mające istotny wpływ na treść orzeczenia, tj. przepisu art. 262 § 1 i 2 k.p.a., poprzez ich błędne zastosowanie, polegające na stwierdzeniu, że koszty wykonania ekspertyzy powstały z winy skarżących, ewentualnie miałyby być poniesione na ich wniosek lub w ich interesie, jak również, iż uzasadnione jest wystąpienie do nich o zaliczkę na ich pokrycie, podczas, gdy w rzeczywistości przedmiotowe koszty zostały sprokurowane przez arbitralne działania organu.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty wnieśli skarżący o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz postanowienia organu I instancji oraz zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi twierdzą skarżący, że w sprawie nie zostały wykonane roboty budowlane dla których wymagane byłoby pozwolenie na budowę, gdyż taki wniosek wypływa z przedstawionej przez nich ekspertyzy. Zaznaczyli, że dokonali remontu mieszkania stanowiącego ich własność. Aby wykazać, że organ nie ma racji w tym zakresie, a skarżący nie naruszyli żadnego z przywoływanych przez PINB przepisów, przedłożyli oni organowi ekspertyzę techniczną - Zakres opracowania: Ocena prowadzonych robót budowlanych w lokalu mieszkalnym nr [..] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym położonym przy ul. H. w G. w aspekcie bezpieczeństwa i użytkowania obiektu oraz zgodności robót z warunkami technicznymi, sztuką budowlaną i stosownymi przepisami sporządzoną przez mgr. inż. M. G. upr. bud. nr [..]. Zdaniem skarżących, dokument ten w sposób wszechstronny i wyczerpujący prezentuje zakres prac wykonanych przez skarżących oraz ocenia ich znaczenie z punktu widzenia przepisów prawa budowlanego. W konkluzji swojej ekspertyzy mgr inż. M. G. potwierdza stanowisko skarżących poprzez jednoznaczne stwierdzenie, że powzięte przez nich prace nie wyczerpują przesłanek zakwalifikowania ich jako roboty budowlane wymagające uzyskania pozwolenia na budowę. Wykonany remont nie dotyczył stałej konstrukcji części stropu w postaci ślepego pułapu, warstw podbitki, belek stropowych oraz łat drewnianych, które mają wpływ na właściwości wytrzymałościowe stropu i od których zależy stan techniczny, bezpieczeństwo lokalu i całego budynku. Mając na względzie wykładnię, nie tylko literalną, ale i celowościową i systemową ustawy - Prawo budowlane, stwierdzić należy, iż tego typu prace uznać można jedynie za bieżącą konserwację, co wszak podkreśla ekspertyza sporządzona w niniejszej sprawie. Z ustaleń przeprowadzonych w trakcie wizji lokalnej i na podstawie obliczeń statycznych wynika, że stan stropu po remoncie jest dobry, brak jest zarysowań i pięknieć na istniejących posadzkach, a sporządzona dokumentacja fotograficzna świadczy o braku nadmiernych ugięć. Niniejsze obserwacje potwierdzają fakt, że prace budowlane zostały wykonane prawidłowo, zgodnie ze sztuka budowlana, jak również bez przekroczenia norm w zakresie wytrzymałości stropu drewnianego.

Zdaniem skarżących zakres przeprowadzonych badań i obliczeń był wystarczający, by określić bezpieczeństwo konstrukcji stropu i pominąć konieczność wizji lokalnej w lokalu nr [..], położonym na niższej kondygnacji, celem analizy przyczyn obluzowania glazury na ścianach w łazience. Z zebranego materiału, w tym przede wszystkim z profesjonalnej ekspertyzy, wynika, że prace instalacyjne, łącznie z pracami w zakresie instalacji wodnej i centralnego ogrzewania, nie naruszyły konstrukcji budynku w żadnym stopniu - co eliminuje wskazane czynności jako przyczynę obluzowania glazury w lokalu na niższej kondygnacji. Wszelkie analizy w zakresie zalecanym przez PINB wykraczają również poza zakres ekspertyzy technicznej dotyczącej bezpieczeństwa konstrukcji. W końcu, oczywistym jest, że położenie okien połaciowych oraz zastosowanie konkretnego rodzaju materiału w wymienionych oknach nie ma wpływu na bezpieczeństwo budynku i nie winno budzić to wątpliwości organu i stanowić przedmiotu dalszej weryfikacji. Dalej skarżący wskazali, że pogląd, że montaż ścianki działowej nie spełnia przesłanek ustawowych do zakwalifikowania tej pracy jako robót budowanych wymagających pozwolenia, czy podlegających zgłoszeniu, jest nie tylko racjonalny i logiczny, ale spotyka się z aprobatą orzecznictwa sądów administracyjnych, w tym przede wszystkim, Naczelnego Sądu Administracyjnego. Na uwagę zasługuje, wskazany w ekspertyzie, brak znaczenia wyburzeń lub wykonania lekkiej zabudowy. W ekspertyzie wskazano, iż tego typu prace, jako nieistotne z punktu widzenia statycznego, nie mają wpływu na bezpieczeństwo konstrukcji - i co za tym idzie - stanowią o niemożliwości zakwalifikowania ich w poczet robót budowlanych, objętych obowiązkiem pozwolenia lub zgłoszenia.

Zobowiązanie skarżących do przedłożenia dodatkowej opinii (a także zobowiązanie do poniesienia kosztów ekspertyzy zleconej na koszt zobowiązanych) narusza przepis art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane, poprzez zignorowanie przez organ przesłanki wyjątkowości, określonej przywołanym przepisem. Nie sposób przyjąć bowiem, że działanie organu w niniejszej sprawie jest de facto działaniem w sytuacji wyjątkowej, w której organ nadzoru budowlanego nie jest w stanie, za pomocą posiadanej wiedzy i środków, którymi dysponuje, rozstrzygnąć powstałych w toku postępowania wątpliwości. Rozwiązanie z art. 81c ust. 2 oraz art. 81c ust. 4 Prawa budowlanego daje organowi uprawnienie do nałożenia obowiązku dostarczenia ocen technicznych wyłącznie wtedy, gdy istnieją uzasadnione wątpliwości o charakterze kwalifikowanym.

W niniejszej sprawie ekspertyza, sporządzona przez mgr. inż. M. G., w sposób kompleksowy, wszechstronny i wyczerpujący wyjaśnia problematykę podjętą na kanwie niniejszej sprawy, przesądzając jednocześnie o słuszności, leżącej po stronie skarżących. Oczywistym jest - nawet jeśli prace związane z ogrzewaniem, czy instalacją wodną, nie zostały szczegółowo ujęte w analizie, że dokument przedstawiony przez eksperta, odnosi się do całości prac podjętych w lokalu, analizuje skutki oraz konsekwencje związane z każdą podjętą czynnością, jak również przedstawia wpływ tych prac na bezpieczeństwo konstrukcyjne, które niezaprzeczalnie zostało ocenione jako stabilne, niezagrożone. W świetle brzmienia przepisów wyżej przywołanych, organ miał wiedzę oraz środki, aby stwierdzić, że żadna z prac, podjęta przez skarżących, nie miała realnego wpływu na bezpieczeństwo konstrukcyjne budynku. Co więcej, negatywny wniosek w zakresie objęcia tych elementów ewentualnym obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę wyprowadzić można wprost z literalnego brzmienia przepisu art. 29 ust. 1 pkt 27 Prawa budowlanego.

W świetle powyższego, ekspertyzę przedłożoną na potrzeby niniejszego postępowania uznać należy za pełną oraz wiążącą, a dalsze zobowiązywanie lub obciążanie skarżących kosztami ekspertyz uzupełniających, za nieuprawnione oraz bezpodstawne.

W szczególności zaś niedopuszczalne i nieuprawnione zdaniem skarżących jest obciążenie ich kwotą w wysokości niemal 30 000 zł. Niezaprzeczalnie kwota tak stanowi wydatek znaczący, a jej wpłata - i w dalszej kolejności - realizacja związanej z nią ekspertyzy, służyć ma ewentualnie wyjaśnieniu kilku okoliczności o znikomym znaczeniu - które de facto wynikają wprost z przedłożonej przez skarżących nich ekspertyzy. Niezrozumiałym zatem jest fakt obciążenia skarżących tak wysoką kwotą, w stosunku do planowanych działań organu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., dalej jako p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

W ramach oceny, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 ). Oznacza to, że kontrola sądowa sprawowana jest w granicach sprawy administracyjnej zakończonej zaskarżonym orzeczeniem, a sąd administracyjny ma obowiązek uwzględnić każde dostrzeżone naruszenia prawa, o ile miało lub mogło mieć wpływ na jego treść.

Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowił przepis art. 81c ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r. poz. 1186 z późn. zm.), zgodnie z którym w razie niedostarczenia w wyznaczonym terminie żądanych ocen lub ekspertyz albo w razie dostarczenia ocen lub ekspertyz, które niedostatecznie wyjaśniają sprawę będącą ich przedmiotem, organ administracji architektoniczno-budowlanej lub nadzoru budowlanego może zlecić wykonanie tych ocen lub ekspertyz albo wykonanie dodatkowych ocen lub ekspertyz na koszt osoby zobowiązanej do ich dostarczenia.

Z uwagi na treść skargi konieczne jest zakreślenie ram, w jakich możliwe jest dokonanie kontroli przez sąd.

Przedmiotem orzekania jest bez wątpienia zaskarżone postanowienie, zatem jego podstawa prawna, czyli zacytowany powyżej przepis, wyznacza ramy sądowej kontroli w połączeniu z przepisami art. 262 § 2 i art. 263 §2 k.p.a.. Oznacza to, że poza tą kontrolą pozostaje postanowienie z 7 października 2014 r., którym w trybie art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego nałożono na skarżących obowiązek sporządzenia i przedstawienia ekspertyzy technicznej i określając jednocześnie zakres tej ekspertyzy. Poza oceną pozostaje czy organ zasadnie powziął uzasadnione wątpliwości co do robót budowlanych, wykorzystanych materiałów budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego. W konsekwencji Sąd w niniejszym uzasadnieniu nie zajmie stanowiska czy wykonane prace przez skarżących stanowiły roboty budowlane, czy reglamentowane były koniecznością uzyskania pozwolenia na budowę, i czy rację mają tu organy nadzoru budowlanego czy skarżący. Takie oceny znajdą się w decyzji kończącej postępowanie organów nadzoru budowlanego. Dla Sądu istotne jest wspomniane postanowienie z 7 października 2014 r. i zakres ekspertyzy przedstawiony przez skarżących. Przypomnieć należy, że do wydania skarżonego postanowienia doszło w okolicznościach uznania przez organy nadzoru budowlanego, że skarżący nie przedłożyli ekspertyzy zawierającej wszystkie elementy wskazane w postanowieniu z 7 października 2014 r. Dokonanie oceny przedłożonej przez skarżących ekspertyzy z zakresem wymaganym przez organ I instancji w postanowieniu z 7 października 2014 r. pozwoli na ocenę czy braki w przedłożonej ekspertyzie uzasadniały zlecenie przez organ I instancji wykonanie ponownie całościowej ekspertyzy, a konsekwencji obciążenie skarżących wysokimi kosztami jej sporządzenia.

Pierwszym zarzutem PINB co do zawartości ekspertyzy był brak raportu z badań akustycznych dotyczących izolacyjności akustycznej stropu pomiędzy lokalem mieszkalnym nr [..] a lokalem mieszkalnym nr [..]. Sąd podziela to stanowisko. Z uwagi na dokonaną ingerencję w strop międzykondygnacyjny i zgłaszany dyskomfort mieszkańców lokalu nr [..] w budynku przy ul. H. w G. konieczne jest dokonanie pomiarów akustyki w tym lokalu. Zapewnienia autora ekspertyzy, że wymiana wypełnienia poprawiła akustykę nie zasługują na wiarę. Konieczne jest przedstawienie raportu z dokonanych pomiarów. Przedstawiona przez skarżących ekspertyza nie zawiera takiego raportu. Zasadne zatem jest zlecenie jego wykonania na koszt skarżących.

W piśmie z 3 marca 2015 r. zaznaczył PINB, że ekspertyza powinna zawierać opis przedmiotu opracowania i celu jakiemu ma służyć, opis badanych elementów i rozwiązań konstrukcyjnych obiektu budowlanego, ich wymiary i materiały z jakich są wykonane, opis sposobu posadowienia fundamentów, konstrukcji stropu, ścian i dachu obiektu budowlanego, opis dokonanych odkrywek i badań, dokumentację rysunkową – rysunki inwentaryzujące stan obiektu budowlanego i fotograficzną badanych elementów, obliczenia dopuszczalnych obciążeń elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego.; wnioski z oględzin i badań obejmujące ocenę stanu obiektu budowlanego i jego przydatności do dalszego użytkowania, ocenę stanu instalacji, opis uszkodzeń powstałych w badanych elementach (rysy, pęknięcia, ugięcia, zawilgocenia, zagrzybienia ) oraz zaistniałych nieprawidłowości, ocenę przyczyn powstania uszkodzeń bądź nieprawidłowości, zalecenia dotyczące koniecznych napraw, wzmocnień, wymian, osuszenia i ocieplenia oraz zalecenia co do sposobu ich wykonania (projekt budowlany).

W ocenie Sądu tak szerokie zakreślenie treści żądanej ekspertyzy stanowi przekroczenie treści postanowienia wydanego 7 października 2014 r. Tytułem wstępu zaznaczyć należy, że postanowienie wydane na podstawie art. 81c ust. 2 ma charakter dowodowy, co oznacza, że postępowanie, w którym jest ono podejmowane, stanowi część innego, już toczącego się postępowania przewidzianego w Prawie budowlanym, bądź jest elementem wyjaśnienia przez organ okoliczności, które mogłyby uzasadnić wszczęcie takiego postępowania. Wymaganie przez organ, aby ekspertyza techniczna zawierała elementy projektu budowlanego nie znajduje uzasadnienia w treści art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego, gdyż w sytuacji, gdy w toku dalszych ustaleń w ramach trybu art. 51 uzna organ za konieczne nałożenie obowiązku wykonania określonych robót to na podstawie uzyskanej ekspertyzy realizując kompetencje ze wspomnianego art. 51 to organ nadzoru budowlanego określi rodzaj koniecznych do wykonania robót celem doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem i przepis art. 51 ust. 1 pkt 3 stanowi, że przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. Nie można tracić z pola widzenia, że na adaptacje strychu na lokal mieszkalny nr [..] przy ul. H. w G. wydane zostało w 2001 r. pozwolenie na budowę. Celem ekspertyzy z art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego jest rozwianie wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, natomiast nie jest celem wykazywanie jakiego rodzaju prace należy wykonać, aby doprowadzić obiekt do stanu zgodnego z prawem – taka analiza stanowi istotę przepisu art. 51. W postanowieniu z 7 października 2014 r. wskazano, że ekspertyza ma zostać wykonana pod kątem bezpieczeństwa i użytkowania obiektu oraz zgodności wykonanych robót z warunkami technicznymi, sztuką budowlaną i stosownymi przepisami. Postanowienie nie zawierało obowiązku wskazania w ekspertyzie jakiego rodzaju roboty budowlane muszą zostać wykonane celem doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodności z prawem, ustalenie tego stanowi zadanie organów nadzoru budowlanego po uwzględnieniu wydanego w 2001 r. pozwolenia na budowę.

Dalej PINB wskazał, że przedłożona ekspertyza zawiera w części opisowej odmienne ustalenia w zakresie uwarstwienia stropu w poszczególnych pomieszczeniach od ustaleń dokonanych w prowadzonym postępowaniu, gdzie ustalono, że warstwa polepy w konstrukcji stropu została usunięta na powierzchni całego mieszkania nr [..]. Autor ekspertyzy jak sam wskazał przeprowadził wywiad z właścicielami lokalu nr [..] i skorzystał z odkrywki dokonanej przez skarżącego, co zdaniem PINB wypacza stan przedstawiony w ekspertyzie. Zaznaczył organ, że nie dał wiary oświadczeniom właścicieli mieszkania nr [..], że zakres przebudowy stropu międzykondygnacyjnego dotyczył jedynie pomieszczenia kuchni i korytarza w mieszkaniu nr [..].

Przedłożona ekspertyza, a także oświadczenia złożone przez wszystkie osoby poza małżonkami W., zawierają zgodne oświadczenia, że wymiany wypełnienia stropu międzykondygnacyjnego zostały dokonane na części powierzchni mieszkania, a nie na całości. Brak wiary organu nadzoru budowlanego złożonym oświadczeniom inwestorów oraz osób pracujących przy wykonywanych pracach w lokalu nr [..] nie powoduje, że zakres ekspertyzy jest wadliwy. Została ona wykonana na zlecenie inwestorów i opiera się na ich oświadczeniach. Konflikt międzysąsiedzki powoduje, że oświadczenia mieszkańców zarówno lokalu nr [..], jak i nr [..] należy weryfikować poprzez inne środki dowodowe. Raport z badań akustycznych powinien umożliwić weryfikację twierdzeń o zakresie wykonanych prac związanych z przebudową stropu. Natomiast samo kwestionowanie oświadczeń nie powoduje zasadności zarzutu o niekompletności ekspertyzy. Zaś obowiązek jednoznacznego ustalenia stanu faktycznego sprawy spoczywa na organie administracji, a nie na stronach postępowania. Natomiast we wspomnianej inwentaryzacji powykonawczej przedłożonej przez C. N. nie jest wskazane w jakim zakresie dokonano wymiany polepy w podłodze mieszkania nr [..]. I wbrew twierdzeniu WINB nie sposób wnioskować z tej inwentaryzacji, że prace te objęły całą powierzchnię podłogi.

Zakwestionował PINB także dokumentację rysunkową zawartą w ekspertyzie, gdyż została ona wedle niego sporządzona na skopiowanych rysunkach z projektu, które nie oddają aktualnego stanu lokalu nr [..] przy ul. H. w G. Rację ma organ, że rysunki obrazują stan sprzed przebudowy, nie uwzględniły m.in. przeniesienia schodów. Ta część ekspertyzy wymaga poprawy. W ekspertyzie winien znaleźć się rysunek mieszkania nr [..] wykonany na podstawie aktualnie dokonanych pomiarów.

Dalej PINB wskazał, że do ekspertyzy nie dołączono inwentaryzacji uzgodnionej z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków. Zdaniem Sądu te wymaganie jest bezpodstawne, gdyż postanowienie z 7 października 2014 r. nie zawierało takiego wymogu. Ponadto nie zostało ustalone czy w ramach pozwolenia na budowę z 2001 r. nie dokonano uzgodnień z organem ochrony zabytków i w jakim zakresie. Co więcej, organy nadzoru budowlanego w ogóle pominęły ustalenie jakie roboty budowlane zostały ujęte w tym pozwoleniu na budowę. Zaś żaden przepis Prawa budowlanego nie wymaga uzgodnienia inwentaryzacji powykonawczej z konserwatorem zabytków.

Dalej PINB wskazał, że w ekspertyzie pominięto:

- przebudowę instalacji wodnej i centralnego ogrzewania – rację ma organ nadzoru budowlanego, że ekspertyza nie zawiera rysunku z umiejscowieniem obecnego przebiegu rur obu instalacji, ani ich przekroju, co w świetle powtarzających się awarii pionu c.o. i zalewania mieszkania nr [..] jest niezwykle istotne.

- wyburzenie i przebudowę ścianek przy wykuszach – w ekspertyzie zawarto odniesienie się do tego zakresu prac wraz z wnioskami o braku wpływu tych prac na budynek i wykonanie zgodnie ze sztuką budowlaną.

- brak oględzin lokalu nr [..], w którym wystąpiły widoczne pęknięcia na ścianach, obluzowanie glazury w łazience, otwory po przejściach rur instalacji oraz uciążliwości akustyczne – postanowienie z 7 października 2014 r. nie nakładało obowiązku objęcia ekspertyzą lokalu nr [..], więc zarzucanie tego braku jest nieuzasadnione.

Z powyższego porównania wynika, że niezasadnie PINB objął zleceniem wykonania całości zakresu ekspertyzy skoro nie można całej jej treści zdyskwalifikować. Ponadto przepis art. 81c ust. 4 Prawa budowlanego wprost dopuszcza wykonanie dodatkowych ocen lub ekspertyz na koszt osoby zobowiązanej do ich dostarczenia, a to oznacza, że można w ramach dodatkowej ekspertyzy dokonać częściowych brakujących ustaleń. I także nie do końca uzasadnione jest poszukiwanie jednej osoby do zlecenia mu całości koniecznych jeszcze do wykonania badań. Bez wątpienia raport akustyczny może zostać zlecony odrębnie od ekspertyzy z zakresu prac budowlanych. Znacznie poszerzy to zakres rzeczoznawców uprawnionych i zainteresowanych wykonaniem ekspertyzy i być może większa konkurencyjność cen pozwoli obniżyć koszty.

W ocenie Sądu konieczny zakres uzupełnienia przedstawionej przez skarżących ekspertyzy obejmuje raport z badań akustycznych oraz dokumentację rysunkową opartą na obecnym układzie pomieszczeń oraz opinię techniczną co do dokonanej przebudowy instalacji wodnej i c.o. z uwzględnieniem oceny zgodności z przepisami technicznymi w tym zakresie (zwłaszcza w świetle dwukrotnych awarii i zalania mieszkania nr [..]).

Odnosząc się do zarzutów skargi to wskazać należy, że w istocie stanowią one polemikę z ewentualnymi przyszłymi rozstrzygnięciami. Natomiast istota sprawy opiera się na zasadnym twierdzeniu organów, że przedstawiona przez skarżących ekspertyza nie jest całościowa i nie jest poprawna. Nie ulega wątpliwości, że to skarżący samowolnie wykonali roboty budowlane w mieszkaniu nr [..] i aktualnie generuje to konieczność postępowania naprawczego celem doprowadzenia tych robót do stanu zgodnego z prawem. Przepis art. 81c ust. 2 zd. 2 Prawa budowlanego stanowi, że koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia. Wadliwie twierdzą skarżący, że przedstawiona przez nich ocena wskazuje, że prace instalacyjne zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną. Nie odnosi się ona do tej tematyki w żadnym miejscu, a z akt sprawy wynika, że co najmniej dwukrotnie mieszkanie nr [...] zostało zalane wskutek awarii tych instalacji w mieszkaniu skarżących. Rodzi to uzasadnione podejrzenie o wadliwości wykonania tych instalacji i brak możliwości bezpiecznego ich użytkowania. Wyraźnego podkreślenia wymaga, że w postępowaniu opartym o przepis art. 81 c Prawa budowlanego organ nie ustala przyczyn zaistniałego stanu faktycznego, ani też nie ustala, kto ponosi odpowiedzialność za zły stan techniczny obiektu budowlanego. Organ prowadzący postępowanie nie ma zatem obowiązku zbadania przyczyn złego stanu technicznego, a tym bardziej wskazywania w nim osób odpowiedzialnych za taki stan rzeczy. Postanowienie z 7 października 2014 r. nałożyło na skarżących obowiązek przedłożenia ekspertyzy i z racji jego funkcjonowania w obrocie prawnym wiąże ono tak organy nadzoru budowlanego, jak i sąd. Przekroczenie terminu do dostarczenia ekspertyzy budowlanej zgodnie z art. 81c ust. 4 Prawa budowlanego, rodzi natomiast obowiązek zlecenia przez organ wykonania tego dokumentu na koszt osoby zobowiązanej. Nie ulega wątpliwości, że skarżący nie dokonali uzupełnienia ekspertyzy w zakresie wskazywanym przez organ nadzoru budowlanego oznacza to, że swoim postępowaniem wygenerowali konieczność zlecenia wykonania uzupełniającej opinii i raportu akustycznego na ich koszt przez organ nadzoru budowlanego. Chcąc uniknąć kosztów, na wielkość których mają w tej sytuacji nikły wpływ, skarżący winni sami zlecić wykonanie raportu akustycznego i uzupełnienia ekspertyzy dokładnie o elementy wskazane powyżej, wnosząc uprzednio do organu o wyznaczenie dodatkowego terminu na przedłożenie kompletnej ekspertyzy. Niniejszy wyrok otwiera im taką możliwość. Jednoznaczna regulacja ustawy nie pozwala organom nadzoru budowlanego na odstąpienie od zlecenia wykonania ekspertyzy na koszt zobowiązanych z uwagi na brak zawinienia właściciela lub zarządcy, czy też z powodu braku środków na ten cel.

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł o uchyleniu zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji celem powtórzenia postępowania z uwzględnieniem oceny prawnej sprawy dokonanej przez sąd w wyroku (art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Konsekwencją uwzględnienia skargi stało się orzeczenie o zasądzeniu od organu na rzecz skarżących kosztów postępowania sądowego (art. 200 w związku z art. 210 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Na kwotę zasądzonych kosztów postępowania przed sądem I instancji złożył się wpis od skargi uiszczony przez skarżących.

Sąd orzekł w postępowaniu uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a.