Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 413/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2018-10-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 24 ust. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1952
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kamieniecka Sędziowie Sędzia WSA Ireneusz Dukiel (sprawozdawca) Sędzia NSA Mirosława Rozbicka- Ostrowska Protokolant st. asystent sędziego Aleksandra Dobosiewicz- Sass po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2018 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę całości.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. (dalej jako organ odwoławczy lub Kolegium) decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania J. D. (dalej jako strona lub skarżąca) od wydanej z upoważnienia Burmistrza G. przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w G. (dalej jako organ I instancji lub Kierownik MOPS) decyzji z dnia [...] maja 2018 r., nr [...], w przedmiocie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wnioskowanego na A. B. (dalej jako matka), w kwocie [...] zł miesięcznie na okres od 1 stycznia 2018 r. bezterminowo oraz w kwocie [...] zł miesięcznie na okres od 1 grudnia 2017 r. do 31 grudnia 2017 r., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia [...] grudnia 2017 r. skarżąca zwróciła się do MOPS-u o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką.

Organ I instancji decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r., nr [...], odmówił stronie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej wnioskowanego na matkę.

W uzasadnieniu decyzji Kierownik MOPS wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...], przyznano stronie świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieką nad matką na okres od 19 listopada 2010 r. bezterminowo, a następnie decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] stwierdzono wygaśnięcie powyższej decyzji z mocy ustawy od dnia 1 lipca 2013 r. Organ I instancji wskazał, że pismem z dnia [...] maja 2014 r. skarżąca została poinformowana, iż osoby, które utraciły prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z dniem 1 lipca 2013 r. w związku z wygaśnięciem z mocy prawa decyzji przyznającej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, mają możliwość złożenia wniosku o przyznanie zasiłku dla opiekuna (nie później niż w terminie 4 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy, tj. od 15 maja 2014 r.). Strona skorzystała z tego prawa, składając w dniu [...] czerwca 2014 r. wniosek o ustalenie i wypłatę zasiłku dla opiekuna, w związku z czym decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...], przyznano jej zasiłek dla opiekuna na okres od 1 lipca 2013 r. bezterminowo. Uzasadniając odmowę przyznania stronie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej organ I instancji stwierdził, że skarżąca nie spełnia przesłanki z art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1952 ze zm., dalej jako ustawa o świadczeniach rodzinnych lub w skrócie u.ś.r.). Z orzeczenia o niepełnosprawności matki skarżącej z dnia [...] listopada 2010 r. wynika bowiem, że jest ona osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, jednak niepełnosprawność ta istnieje od 2009 r., a zatem nie powstała przed ukończeniem 18 roku życia, ani w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia.

Kolegium, po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym, decyzją z dnia [...] marca 2018 r., nr [...], uchyliło w całości decyzję z dnia [...] stycznia 2018 r. i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] maja 2018 r. Kierownik MOPS-u przyznał stronie świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w kwocie [...] zł miesięcznie na okres od 1 stycznia 2018 r. bezterminowo oraz w kwocie [...] zł miesięcznie na okres od 1 grudnia 2017 r. do 31 grudnia 2017 r.

Organ I instancji uznał, że - w związku z treścią wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13, który orzekł o niezgodności art. 17 ust. 1b u.ś.r. z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, w zakresie w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności - skarżącej przysługuje świadczenie pielęgnacyjne bez względu na datę powstania niepełnosprawności jej matki. W konsekwencji jedyną przesłanką wykluczającą przyznanie stronie świadczenia pielęgnacyjnego było pobieranie przez nią zasiłku dla opiekuna, z którego to świadczenia skarżąca zrezygnowała w dniu [...] marca 2018 r. W związku z powyższym, decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] organ I instancji uchylił decyzję z dnia [...] czerwca 2014 r. przyznającą stronie zasiłek dla opiekuna, a następnie w decyzji z dnia [...] maja 2018 r. orzekł o przyznaniu skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego od grudnia 2017 r., tj. od miesiąca złożenia przez nią wniosku.

W odwołaniu od decyzji strona nie zgodziła się z datą początkową, od której przyznano jej świadczenie pielęgnacyjne oraz zakwestionowała brak odsetek za zwłokę od wypłaconych świadczeń, żądając wypłaty należnych jej świadczeń z dniem wprowadzenia zmian ustawowych w nowych kwotach, tj. od 1 lipca 2013 r., odsetek od powyższych świadczeń do dnia wpłaty na jej konto oraz wyrównania składek emerytalno-rentowych od kwoty świadczenia pielęgnacyjnego. Strona zarzuciła organowi odwoławczemu, że nie uwzględnił odsetek od kwoty, którą otrzymała z kilkumiesięcznym opóźnieniem nie ze swojej winy. Skarżąca wskazała, że składając wniosek w dniu [...] grudnia 2017 r., złożyła jednocześnie oświadczenie o rezygnacji z dotychczas pobieranego zasiłku dla opiekuna w kwocie [...] zł na poczet nowego świadczenia pielęgnacyjnego, jednak - pomimo dopełnienia wszelkich formalności - zasiłek otrzymała dopiero po 6 miesiącach.

Organ odwoławczy decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r. , działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm., dalej k.p.a.), utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że w rozpatrywanej sprawie zastosowanie znajdzie art. 24 ust. 2 u.ś.r., zgodnie z którym prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Organ odwoławczy podkreślił, że skarżąca złożyła podanie o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w grudniu 2017 r., natomiast - zgodnie z obowiązującymi we wcześniejszym okresie przepisami - pobierała zasiłek dla opiekuna na mocy decyzji z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...]. Kolegium wyjaśniło ponadto, że powołany w treści decyzji organu I instancji wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13, nie wykreował dla opiekunów osób niepełnosprawnych podstawy prawnej do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego za okresy wsteczne, czy też prawa do odsetek za opóźnienie w wypłacie tych świadczeń, a jedynie pozbawił przymiotu zgodności z Konstytucją RP art. 17 ust. 1b u.ś.r. i na tej podstawie możliwe było przyznanie stronie świadczenia począwszy od miesiąca złożenia wniosku. Natomiast kwestie związane z ewentualnym wyrównaniem "zaległych" świadczeń pozostają we właściwości ustawodawcy, nie zaś organów administracji.

W skardze na powyższą decyzję strona podniosła, że informacja zawarta w piśmie z dnia [...] maja 2014 r. nr [...], dotycząca decyzji z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...], zawierała tylko jedną możliwość, tj. wniesienie podania o świadczenie w formie zasiłku dla opiekuna (ZDO) i nie było tam wzmianki o dostępności innej formy świadczenia, a jedynie wskazano w niej, że w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, uchylono art. 17 ust. 1b u.ś.r. Zdaniem strony, informacja ta została potraktowana "wybiórczo" przez organ odwoławczy. Strona stwierdziła, że organy władzy publicznej nie informują obywateli o przynależnych im prawach oraz możliwości zmiany świadczenia na korzystniejsze od dotychczas pobieranego, a Państwo - zamiast wspierać dzieci opiekujące się niedołężnymi rodzicami - narzuca odgórnie warunki, podczas gdy słabsza strona nie ma "nic do powiedzenia". Skarżąca podniosła, że kwoty dotychczasowych świadczeń były bardzo niskie, o czym świadczy wysokość składek odprowadzanych do ZUS. Jej zdaniem, skoro przepisy u.ś.r. oraz Konstytucja RP nie uległy zmianie od dnia 1 lipca 2013 r., a skarżąca wykonuje nieprzerwanie swoje obowiązki wobec matki, to ma prawo żądać składek emerytalno-rentowych oraz wypłaty różnicy pomiędzy dotychczasową wysokością świadczenia, a kwotą obecnie pobieraną wraz z odsetkami od tej kwoty.

Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z tego też powodu, w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, dalej jako u.p.p.s.a.) sąd uchyla decyzję w całości albo w części jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a stwierdza jej nieważność, gdy zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub w innych przepisach.

Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji przyznającą skarżącej świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wnioskowanego na matkę, w kwocie [...] zł miesięcznie na okres od 1 stycznia 2018 r. bezterminowo oraz w kwocie [...] zł miesięcznie na okres od 1 grudnia 2017 r. do 31 grudnia 2017 r. Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych, która w art. 17 określa zasady i warunki przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje m.in. matce, jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Stosownie do art. 17 ust. 1b u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia. Przy czym, w myśl art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b) u.ś.r., świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów.

Z unormowania zawartego w art. 17 u.ś.r. wynika zatem, że dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego - poza wypełnieniem przesłanek podmiotowych - muszą zaistnieć łącznie dwie przesłanki natury przedmiotowej. Pierwsza z nich ma charakter pozytywny i polega - co do zasady - albo na niepodejmowaniu, albo na rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą uprawnioną - stosownie do art. 17 ust. 1 u.ś.r. Druga zaś ma charakter negatywny, a mianowicie świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do świadczeń wymienionych w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) lub lit. b) u.ś.r. Strona pobierająca zasiłek dla opiekuna, nie może zatem uzyskać prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.

W rozpatrywanej sprawie bezspornym jest, że matka skarżącej, urodzona [...] 1933 r., jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, a jej niepełnosprawność istnieje od 2009 r. (orzeczenie o niepełnosprawności z dnia [...] listopada 2010 r.). Nie budzi wątpliwości również, że skarżąca prowadzi razem z matką wspólne gospodarstwo domowe i sprawuje nad nią opiekę poprzez wykonywanie codziennej pielęgnacji, przygotowywanie i podawanie posiłków, pranie, sprzątanie i załatwianie spraw urzędowych. Orzekające w sprawie organy administracji słusznie zatem uznały, że zakres sprawowanej przez skarżącą opieki nad matką, wyklucza możliwość podjęcia przez nią zatrudnienia i - dokonując prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego, tj. art. 17 ust. 1 i ust. 5 pkt 1 lit. b), a także art. 17 ust. 1b u.ś.r. (z uwzględnieniem wykładni tego ostatniego przepisu dokonanej przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13) - wydały korzystne dla skarżącej rozstrzygnięcie, przyznając jej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej od dnia 1 grudnia 2017 r., tj. począwszy od pierwszego dnia miesiąca, w którym skarżąca złożyła wniosek o przyznanie jej tego świadczenia i oświadczenie o rezygnacji z pobieranego dotychczas zasiłku dla opiekuna.

Przedmiotem sporu - na co wskazuje zarówno treść skargi, jak i odwołania - pozostaje zatem moment, od którego przyznano stronie przedmiotowe świadczenie oraz kwestia zwrotu należnych odsetek ustawowych. Zdaniem skarżącej, świadczenie pielęgnacyjne powinno zostać jej przyznane (wraz z odsetkami za zwłokę) od dnia 1 lipca 2013 r., zaś organy przyjęły, iż skarżącej przysługuje świadczenie pielęgnacyjne bez jakichkolwiek odsetek i to dopiero od dnia 1 grudnia 2017 r., tj. począwszy od pierwszego dnia miesiąca, w którym skarżąca złożyła wniosek o przyznanie jej tego świadczenia i oświadczenie o rezygnacji z pobieranego dotychczas zasiłku dla opiekuna.

Odnosząc się do powyższego, tytułem wstępu wskazać należy, że na podstawie art. 11 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012 r. poz. 1548) wygaszono z mocy prawa z dniem 1 lipca 2013 r. decyzje przyznające opiekunom dorosłych osób niepełnosprawnych świadczenia pielęgnacyjne, przyznane na dotychczasowych zasadach. Założeniem ustawodawcy było objęcie zasiłkiem dla opiekuna jedynie tych osób, którym decyzja o przyznaniu im prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wygasła z mocy prawa na podstawie przywołanych przepisów z dniem 1 lipca 2013 r., na co wskazuje jednoznacznie art. 1 ww. ustawy oraz uzasadnienie dołączone do projektu ustawy (druk sejmowy nr 2252). Na podstawie art. 2 ust. 2 tej ustawy zasiłek dla opiekuna przysługiwał: 1) za okresy od dnia 1 lipca 2013 r. do dnia poprzedzającego dzień wejścia w życie ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (tj. do dnia 14 maja 2014 r.), w których osoba spełnia warunki do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego określone w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2012 r.;

2) od dnia wejścia w życie ustawy (tj. od dnia 15 maja 2014 r.), jeżeli osoba spełnia warunki do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego określone w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2012 r. Na mocy art. 5 ust. 1 ustawy zakreślono termin materialny czterech miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy do wystąpienia z wnioskiem o przyznanie zasiłku dla opiekuna.

Z akt sprawy wynika, że strona została pouczona przez MOPS o możliwości skorzystania z tego prawa (informacja z dnia [...] maja 2014 r.) i z niego skorzystała. Skarżącej bowiem (zgodnie z jej wnioskiem z dnia [...] czerwca 2014 r.) decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...], przyznano zasiłek dla opiekuna na okres od 1 lipca 2013 r. do 14 maja 2014 r. oraz od 15 maja 2014 r. bezterminowo, jednocześnie ustalając - w związku z dokonywanym wyrównaniem - sumę przysługujących jej, naliczonych na dzień 15 maja 2014 r. (od dnia 1 sierpnia 2013 r.), odsetek w łącznej kwocie [...] zł. Wbrew zarzutom skargi, zawarta w piśmie organu z dnia [...] maja 2014 r. informacja, dotycząca możliwości ubiegania się o świadczenie z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, była wyczerpująca, gdyż w obowiązującym wówczas stanie prawnym świadczenie pielęgnacyjne nie przysługiwało, a zostało zastąpione - na podstawie powołanej ustawy zmieniającej - zasiłkiem dla opiekuna przysługującym od dnia 1 lipca 2013 r. osobom, które spełniały warunki ustawowe do przyznania im tego świadczenia oraz złożyły wymagany wniosek.

Sąd zwraca uwagę, że skarżąca zwróciła się do MOPS-u o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wnioskiem z dnia [...] grudnia 2017 r., jednocześnie składając oświadczenie o rezygnacji z zasiłku dla opiekuna w sytuacji przyznania jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Rację należy przyznać skarżącej, że organ I instancji pierwotnie uniemożliwił skarżącej skorzystanie z prawa wyboru świadczenia dla niej korzystniejszego, tj. świadczenia pielęgnacyjnego, pomijając treść przywołanego powyżej rozstrzygnięcia Trybunału Konstytucyjnego i w konsekwencji odmawiając stronie decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r., nr [...], wnioskowanego świadczenia. Decyzja ta została jednak uchylona decyzją organu odwoławczego z dnia [...] marca 2018 r., w konsekwencji czego decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r., nr [...], organ I instancji uchylił decyzję z dnia [...] czerwca 2014 r. przyznającą skarżącej zasiłek dla opiekuna. Następnie decyzją z dnia [...] maja 2018 r., utrzymaną w mocy przez decyzję organu odwoławczego z dnia [...] czerwca 2018 r. - będącą przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie - organ I instancji przyznał skarżącej świadczenie pielęgnacyjne od dnia 1 grudnia 2017 r., tj. począwszy od pierwszego dnia miesiąca, w którym skarżąca złożyła wniosek o przyznanie jej świadczenia pielęgnacyjnego i oświadczenie o rezygnacji z dotychczas pobieranego zasiłku dla opiekuna.

Wbrew twierdzeniom skarżącej, organy administracji prawidłowo uznały za datę, od której stronie należy się świadczenie pielęgnacyjne, dzień 1 grudnia 2017 r. Zgodnie bowiem z art. 24 ust. 2 u.ś.r. prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Jednocześnie, w związku z wystąpieniem przesłanki negatywnej z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b), tj. zbiegu uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego i zasiłku dla opiekuna, organ I instancji zobligowany był orzec o zwrocie zasiłku dla opiekuna pobieranego przez skarżącą od grudnia 2017 r. do marca 2018 r. wraz z odsetkami.

Odnosząc się do zarzutu skargi wskazującego na "wybiórcze" traktowanie przez organ odwoławczy treści wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13, wskazać należy, że w wyroku tym Trybunał uznał jedynie, że przepis art. 17 ust. 1b u.ś.r. w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. W takim kształcie wyrok ten został ogłoszony w dniu 23 października 2014 r. (Dz. U. poz. 1443) i z tym dniem wszedł w życie (zaczął obowiązywać). Nie ulega wątpliwości, że w świetle powołanego wyroku nie może stanowić podstawy odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego fakt, że niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała po ukończeniu przez nią 18-tego roku życia. Pogląd ten - utrwalony w orzecznictwie sądów administracyjnych - Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela. Z treści zaskarżonej decyzji (oraz decyzji organu I instancji z dnia [...] maja 2018 r.) wynika, że stanowisko to przyjęły również orzekające w niniejszej sprawie organy. Słusznie jednak zauważa organ odwoławczy, że - wbrew oczekiwaniom skarżącej - przywołany wyrok TK nie daje podstaw do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego za okresy wsteczne, ani prawa do odsetek za opóźnienie w wypłacie tych świadczeń, a kwestie związane z ewentualnym wyrównaniem "zaległych" świadczeń, ustaleniem stosownych odsetek, czy też uregulowaniem składek emerytalno-rentowych pozostają we właściwości ustawodawcy, nie zaś organów administracji. Z akt sprawy wynika natomiast, że od pobieranego przez stronę zasiłku dla opiekuna (obecnie świadczenia pielęgnacyjnego) pobierane były (i są) składki emerytalno-rentowe. Niemożliwym zaś było odprowadzanie tych składek od kwoty świadczenia pielęgnacyjnego w okresie, w którym - wobec zmian w obowiązujących przepisach - świadczenie to stronie nie przysługiwało.

Końcowo zaznaczyć trzeba, że organy administracji publicznej, zgodnie z zasadą praworządności (legalności) wynikającą z art. 6 k.p.a., zobowiązane są przy rozstrzyganiu indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej do ich rozpoznawania wyłącznie w oparciu o przepisy powszechnie obowiązującego prawa, a zatem nie mogą rozstrzygać o uprawnieniach stron postępowania administracyjnego w oparciu o zasady słuszności, czy względy wynikające z zasad współżycia społecznego. Nie można zatem czynić organom zarzutu braku wsparcia dla dzieci opiekujących się swoimi niepełnosprawnymi rodzicami w sytuacji stosowania przez nie przepisów obowiązującego prawa, pomimo że przepisy te są - w odczuciu skarżącej - krzywdzące dla niej i dla całej grupy społecznej znajdującej się w podobnej sytuacji życiowej.

W tym stanie faktycznym i prawnym sprawy skargę, jako pozbawioną uzasadnionych podstaw, należało oddalić na podstawie art. 151u.p.p.s.a.