Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 337/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: ART. 299 UST. 6 PKT 2, ART 187 PKT6 ART. 302, ART 303, ART. 330, ART. 348
journal: Dz.U. 2003 nr 128 poz 1175
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Sękowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Łukasz Krzycki, sędzia WSA Przemysław Żmich, Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Iwaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi Rzecznika Praw Dziecka na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do powrotu oddala skargę


UZASADNIENIE

Komendant Placówki Straży Granicznej w W. decyzją z [...] marca 2016 r., orzekł o zobowiązaniu O. M. ("cudzoziemki" lub "strony") do powrotu wraz z dwojgiem dzieci: I. M. ur. [...] marca 2006 r. i A. M. ur. [...] października 2012 r. w terminie 30 dni od dnia doręczenia tej decyzji i o zakazie ponownego wjazdu cudzoziemki na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres 1 roku od dnia wykonania decyzji lub - w przypadku braku informacji o jej wykonaniu - od dnia upływu terminu dobrowolnego powrotu w niej określonego oraz o zakazie ponownego wjazdu cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen przez okres 1 roku od dnia wykonania decyzji na wypadek, jeżeli cudzoziemka nie opuści terytorium Polski w terminie dobrowolnego powrotu określonego w tej decyzji albo przekroczy granicę łub będzie usiłowała przekroczyć granicę w tym terminie wbrew przepisom.

W podstawie prawnej decyzji powołano art. 302 ust. 1 pkt 1, 6 i 16a ustawy dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. 2016, poz. 1990 z późn. zm., dalej "ustawa o cudzoziemcach" lub "uoc"). Organ I instancji wyjaśnił, że cudzoziemka wjechała ostatnio do Polski 18 lipca 2014 r. wraz z mężem – O. M. i dwoma małoletnimi dziećmi. Tego samego dnia mąż złożył w PSG w H. wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej obejmujący również żonę i dzieci. [...] grudnia 2014 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wydał decyzję orzekającą o odmowie udzielenia zainteresowanym wnioskowanej ochrony. Powyższa decyzja została doręczona stronie 16 grudnia 2014 r. Rozstrzygnięcie to zostało następnie utrzymane w mocy decyzją Rady do Spraw Uchodźców z [...] lutego 2015 r. doręczoną stronie 9 marca 2015 r. O. M. zaskarżył to rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który postanowieniem z 19 maja 2015 r. (sygn. akt IV S A/Wa 1437/15) wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji, po czym wyrokiem z 6 października 2015 r. (sygn. akt IV SA/Wa 1437/15) oddalił skargę. Wyrok został doręczony cudzoziemcowi 21 grudnia 2015 r. i jest prawomocny. 31 marca 2015 r. O. M. ponownie wystąpił z wnioskiem o udzielenie ochrony międzynarodowej obejmującym całą rodzinę. [...] kwietnia 2015 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców stwierdził niedopuszczalność tego wniosku decyzją doręczoną cudzoziemcowi 29 kwietnia 2015 r. a rozstrzygnięcie to utrzymała następnie w mocy Rada do Spraw Uchodźców decyzją z [...] lipca 2015r. Rozstrzygnięcie to zostało doręczone stronie w dniu 21 lipca 2015 r.

W dniu 18 marca 2016 r. O. M. wystąpił z kolejnym wnioskiem o udzielenie ochrony międzynarodowej obejmującym całą rodzinę, jednak decyzją z [...] lipca 2016 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców stwierdził niedopuszczalność tego wniosku. Powyższe rozstrzygnięcie zostało doręczone stronie 29 lipca 2016 r. Mąż cudzoziemki wniósł odwołanie od tej decyzji do Rady do Spraw Uchodźców. W dniu [...] czerwca 2016 r. cudzoziemce zostało wydane ostatnie Tymczasowe Zaświadczenie Tożsamości Cudzoziemca z terminem ważności do [...] grudnia 2016 r. Ponieważ cudzoziemka nie opuściła terytorium Polski, w dniu [...] marca 2016 r. przed Komendantem Placówki Straży Granicznej w W. zostało wszczęte postępowanie w sprawie zobowiązania cudzoziemki do powrotu. W toku tego postępowania cudzoziemka została 14 marca 2016 r. przesłuchana do protokołu. Podczas przesłuchania stwierdziła m.in., że mieszka w miejscowości M. w [...] oraz, że przyjechała do Polski z mężem i dwojgiem małoletnich dzieci, z których jedno (10-letni syn) uczęszcza do IV klasy szkoły podstawowej. Z dalszych zeznań cudzoziemki wynika, że nie była prześladowana w kraju pochodzenia i nic jej tam nie zagraża a powrót na [...] nie naruszy jej prawa do ochrony życia rodzinnego czy prywatnego.

Uzasadniając rozstrzygnięcie organ I instancji stwierdził, że mimo, iż wobec cudzoziemki została wydana ostateczna decyzja o odmowie udzielenia cudzoziemce ochrony międzynarodowej, nie opuściła ona terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie przewidzianym w art. 299 ust. 6 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach i przebywa w naszym kraju bez stosownego zezwolenia i bez środków do pokrycia kosztów utrzymania. Ponadto, biorąc pod uwagę zgromadzony materiał dowodowy oraz wyjaśnienia i oświadczenia strony organ prowadzący postępowanie ustalił, iż wobec cudzoziemki nie zachodzą przesłanki negatywne i okoliczności wymienione w art. 303 ust. 1 pkt 1-13 oraz art. 303 ust. 2-4 uoc, które uniemożliwiałyby wydanie przedmiotowej decyzji. W związku z powyższym wykluczono również zastosowanie przepisów przewidzianych w art. 348 i art. 351 uoc, które uniemożliwiałyby wydanie cudzoziemce decyzji o zobowiązaniu do powrotu, bowiem cudzoziemka nie spełnia przesłanek do udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych oraz zgody na pobyt tolerowany.

W odwołaniu od powyższej decyzji cudzoziemka zarzuciła mu naruszenie art. 303 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 348 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach a zwłaszcza praw dziecka. Cudzoziemka podniosła przy tym, że przyjechała do Polski w roku 2014 wraz z mężem i dwojgiem małoletnich dzieci, z których jej 10-letni syn od 2 lat uczęszcza do szkoły podstawowej, w której dobrze się zaaklimatyzował w grupie rówieśników, dzięki czemu mógł zapomnieć o traumie wojennej. Zdaniem cudzoziemki, powrót do kraju pochodzenia źle wpłynie na dalszy rozwój psychofizyczny dziecka. Do przedmiotowego odwołania została dołączona kserokopia pisma dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej nr [...] w miejscowości J. dot. realizacji obowiązku szkolnego. Ponadto cudzoziemka zarzuciła decyzji organu I instancji naruszenie art. 318 ust. 3 ustawy o cudzoziemcach, albowiem orzeczono w niej zakaz jej ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej, podczas gdy ona nie spełnia przesłanek do orzeczenia takiego zakazu, które są wymienione w tym przepisie.

Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z [...] września 2016 r. uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w części dotyczącej terminu dobrowolnego powrotu i wyznaczył nowy termin - 30 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji oraz utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w pozostałej części.

W uzasadnieniu powołał art. 302 ust. 1 pkt 16 lit. a uoc i wskazał, że decyzja Rady do Spraw Uchodźców z [...] lutego 2015 r. została doręczona stronie 9 marca 2015 r. Jednak mąż cudzoziemki zaskarżył to rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wstrzymał jego wykonanie, w związku z czym został wstrzymany również bieg 30-dniowego terminu do opuszczenia przez cudzoziemkę terytorium Polski. Bieg tego terminu rozpoczął się od dnia doręczenia stronie wyroku wyżej wskazanego Sądu z 6 października 2015 r. (sygn. akt IV SA/Wa 1437/15) o oddaleniu jej skargi, to jest od 21 grudnia 2015 r. Organ stwierdził, że cudzoziemka i jej mąż mieli obowiązek wyjechać z naszego kraju do 20 stycznia 2016 r. Pozostając w Polsce po tym terminie cudzoziemka wyczerpała dyspozycję art. 302 ust. 1 pkt 16 lit. a ustawy o cudzoziemcach. Wskazał przy tym również na postanowienia 303 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach, który stanowi, że odmawia się wszczęcia postępowania w sprawie zobowiązania cudzoziemca do powrotu, jeżeli toczy się postępowanie w sprawie nadania temu cudzoziemcowi statusu uchodźcy, chyba że cudzoziemiec złożył kolejny wniosek w sprawie nadania mu statusu uchodźcy. Natomiast zgodnie z art. 305 ust. 2 tej samej ustawy, postępowania w sprawie zobowiązania cudzoziemca do powrotu nie zawiesza się w przypadku, gdy cudzoziemiec złożył kolejny wniosek w sprawie nadania statusu uchodźcy. W związku z powyższym organ odwoławczy stwierdził, że fakt złożenia przez męża cudzoziemki kolejnego wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej nie wstrzymuje biegu postępowania administracyjnego w sprawie zobowiązania cudzoziemki do powrotu. Rozpatrując sprawę cudzoziemki w kontekście zagrożeń określonych w art. 348 pkt 1 i 351 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach organ II instancji uznał za zasadne wskazanie na argumentację zawartą w decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] grudnia 2014 r. i w decyzji Rady do Spraw Uchodźców z [...] lutego 2015 r. a stanowiącą podstawę odmowy udzielenia O. M. i jego żonie ochrony międzynarodowej. Okolicznościami, które stanowiły przyczynę opuszczenia przez cudzoziemców kraju pochodzenia była niestabilna sytuacja i brak bezpieczeństwa w miejscu ich zamieszkania spowodowane konfliktem zbrojnym w [...] pomiędzy armią [...] a siłami zbrojnymi [...]. Aczkolwiek obawy cudzoziemców przed powrotem do miejsca zamieszkania z tego powodu uznano za wiarygodne i zrozumiałe, to jednak nie stanowiły one przesłanki do udzielenia im ochrony międzynarodowej i nie stanowią w niniejszym postępowaniu wystarczającego uzasadnienia do udzielenia cudzoziemki zgody na pobyt ze względów humanitarnych czy pobyt tolerowany. Ustalony w sprawie stan faktyczny nie daje podstaw do uznania, iż cudzoziemka i jej mąż byli na [...] prześladowani lub nimi zagrożeni i nie doświadczyli żadnych represji ze strony separatystów, sił rządowych czy innych podmiotów. Bezpieczeństwo cudzoziemców było wprawdzie zagrożony działaniami wojennych w M., i niebezpieczeństwo to jest nadal aktualne, jednak zagrożenie wojenne na [...] ma ograniczony zasięg terytorialny i obejmuje część [...] oraz [...]. Na pozostałych terenach [...] kontrolowanych przez władze w [...], zagrożenie doznania krzywd w wyniku konfliktu zbrojnego nie występuje. W ocenie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców dokonanej m.in. na podstawie analizy informacji o aktualnej sytuacji w kraju pochodzenia cudzoziemki, taka możliwość istnieje. W ocenie organu odwoławczego, zaskarżona decyzja nie narusza prawa cudzoziemki do poszanowania jej życia rodzinnego. Art. 8 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka chroni życie prywatne rozumiane, jako prawo do ustanowienia i rozwoju relacji z innymi istotami ludzkimi i światem zewnętrznym i niekiedy może obejmować kwestię jednostkowej społecznej tożsamości. Trybunał podkreślił, że jedynie w niewielu przypadkach osiedlony imigrant nie będzie w stanie wykazać, że jego wydalenie nie będzie ingerowało w jego życie prywatne chronione przez art. 8 Konwencji. Takie stanowisko wyrażono w wyroku w sprawie Balogun p-ko Wielkiej Brytanii z 10 kwietnia 2012 r. (numer 60286/09). Trybunał odnotował, że nie wszyscy osiedleni imigranci mają równie mocne więzi z krajem goszczącym i w/w kwestia z reguły powinna być przedmiotem oceny w kontekście "proporcjonalności" podjętego środka, jakim jest wydalenie cudzoziemca z kraju goszczącego. Powyższe zapatrywanie wiąże się przede wszystkim z kwestią długości zwykle legalnego pobytu w kraju goszczącym i związanej z tym relatywnie silnej integracji z tym krajem przy często występującej nieznajomości kraju ojczystego i jego języka i istniejącymi obiektywnymi trudnościami w przeniesieniu centrum życiowego do kraju pochodzenia. Odnosząc się do sytuacji cudzoziemki organ podniósł, że cudzoziemka wjechała ostatnio do naszego kraju w dniu 18 lipca 2014 r. a więc nie tak dawno. Art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności nie nakłada na państwo ogólnego obowiązku poszanowania dokonanego przez cudzoziemców wyboru kraju, w którym chcieliby oni mieszkać, a także zapewnienia możliwości podtrzymywania stosunków towarzyskich na jego terytorium itd. Konwencja nie gwarantuje prawa do wjazdu i pobytu cudzoziemca w kraju goszczącym. Jest to stanowisko ugruntowane w orzecznictwie (por. wyroki ETPCz: Gül p-ko Szwajcaria z 19 lutego 1996 r., skarga nr 23218/94, Rodrigues da Silva i Hoogkamer p-ko Królestwu Niderlandów z 31 stycznia 2006 r. skarga nr 50435/99, Darren Omoregie i Inni p- ko Norwegii z 31 lipca 2008 r. skarga nr 265/07, Nunez p-ko Norwegii z 28 czerwca 2011 r. skarga nr 55597/09, Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 stycznia 2010 r. sygn. akt II OSK 27/09, niepubl, NSA z 12 września 2007 r. sygn. akt II OSK 1706/06 LEX nr 384287, z 16 maja 2008 r. II OSK 438/07 LEX nr 505306). Przepisy Konwencji nie mogą być interpretowane w sposób prowadzący do narzucania państwu przyjmującemu cudzoziemców konieczności legalizowania im pobytu w formie przez nich wybranej, na wybranej przez cudzoziemców podstawie prawnej, wbrew przepisom prawa krajowego oraz bez względu na okoliczności faktyczne sprawy. W orzecznictwie ETPCz prezentowany jest pogląd, że naruszenia przepisów regulujących wjazd i pobyt cudzoziemców mogą uzasadniać podjęcie ingerencji w prawo do życia rodzinnego, czy prywatnego cudzoziemca i ingerencja ta może polegać nawet na wydaleniu z kraju goszczącego (Darren Omoregie i Inni p-ko Norwegii, wyrok z dnia 31 lipca 2008r, skarga nr 265/07, Nunezp-ko Norwegii, wyrok z dnia 28 czerwca 2011, skarga nr 55597/09, Antwi i inni p-ko Norwegii (skarga nr 26940/10 wyrok z dnia 14 lutego 2012 r.). Organ wskazał, że zaskarżona decyzja orzeka wprawdzie o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu jednak orzeczony zakaz ponownego wjazdu do Polski nie jest bezterminowy - wynosi 1 rok. Ewentualna ingerencja w prawo, o którym mowa w art. 8 Konwencji nie ma zatem charakteru bezterminowego. Dodatkowo wyjaśnił, iż nie każdy rodzaj więzów rodzinnych, czy prywatnych z krajem goszczącym zasługuje na jednakową ochronę. Dopuszczalność ingerencji w prawo do życia rodzinnego, czy prywatnego będzie uzależniona od okoliczności konkretnego przypadku. Mając na uwadze okoliczność udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych uwzględnioną w art. 348 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach organ wskazał, iż w orzecznictwie ETPCz rozumienie pojęcia "życie rodzinne" co do zasady dopowiada związkom pomiędzy najbliższymi członkami rodziny np.: małżonkami (konkubentami), pomiędzy rodzicami i ich małoletnimi dziećmi, czy pomiędzy małoletnim rodzeństwem. Cudzoziemka nie jest małżonką obywatela polskiego ani cudzoziemca posiadającego zezwolenie na pobyt stały lub zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Cudzoziemka nie wykazała również innych związków o charakterze rodzinnym w naszym kraju, które mogłyby zostać zerwane lub w znacznym stopniu ograniczone w wyniku zobowiązania jej do powrotu. W dniu [...] marca 2016 r. Komendant Placówki Straży Granicznej w W. wydał również decyzję orzekającą o zobowiązaniu do powrotu męża cudzoziemki a rozstrzygnięcie to utrzymał następnie w mocy Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z [...] września 2016 r. Wykonanie zaskarżonej decyzji nie spowoduje więc rozdzielenia rodziny ani nie naruszy praw dzieci cudzoziemki. Należy bowiem zważyć, że dzieci te (10 i 6 lat) opuściły kraj pochodzenia zaledwie 2 lata temu. Brak jest więc podstaw do uznania, iż powrót dzieci cudzoziemki do kraju pochodzenia spowoduje istotne zagrożenie dla ich rozwoju psychofizycznego. Natomiast fakt uczęszczania przez syna cudzoziemki do szkoły w Polsce nie może stanowić wystarczającego uzasadnienia i zobowiązywać władz państwa goszczącego do bezwarunkowego zalegalizowania rodzicom chłopca pobytu w naszym kraju. Należy w tym miejscu podkreślić, że cudzoziemki i jej maż z pewnością byli i są świadomi niepewności co do ich pobytu w Polsce, wobec czego w pełni ponoszą odpowiedzialność za skutki przedłużania nielegalnego pobytu w naszym kraju. Cudzoziemka i jej mąż powinni więc jak najszybciej powrócić do kraju pochodzenia i realizować tam wobec dzieci obowiązek szkolny, korzystając w tym względzie z pomocy swojego państwa.

W ocenie organu odwoławczego, zaskarżona decyzja nie narusza również prawa cudzoziemki do ochrony życia prywatnego. Powyższe zapatrywanie wiąże się przede wszystkim z kwestią długości zwykle legalnego pobytu w kraju goszczącym i związanej z tym relatywnie silnej integracji z tym krajem przy często występującej nieznajomości kraju ojczystego i jego języka i istniejącymi obiektywnymi trudnościami w przeniesieniu centrum życiowego do kraju pochodzenia. Odnosząc się do sytuacji cudzoziemki organ stwierdził, że w jej sprawie takie okoliczności nie zachodzą. Cudzoziemka przebywa wraz z rodziną w naszym kraju od lipca 2014 r. a więc nie tak długo. Cudzoziemka nie posiada w Polsce majątku trwałego ani źródeł dochodu stanowiących podstawę jej egzystencji. Brak jest podstaw do stwierdzenia, że centrum życiowe cudzoziemki zostało przeniesione do Polski oraz, że jej powrót do kraju pochodzenia w drastyczny sposób pogorszy sytuację osobistą cudzoziemki. Fakt, że w Polsce istnieje lepsza sytuacja gospodarcza nie oznacza, iż cudzoziemce i jej rodzinie należy zalegalizować pobyt w naszym kraju. Biorąc więc pod rozwagę całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie organ odwoławczy uznał, iż sytuacja cudzoziemki nie uzasadnia udzielenia jej zgody na pobyt ze względów humanitarnych, czy pobyt tolerowany albowiem nie zaistniały żadne okoliczności, które mogłyby świadczyć, że jej powrót do kraju pochodzenia wiązałby się z jakimkolwiek naruszeniem przepisów Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, w tym prawa do ochrony życia rodzinnego czy prywatnego.

W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Rzecznik Praw Dziecka wniósł o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

a) art. 72 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) w zw. z art. 12 Konwencji o prawach dziecka (Dz. U. z 1991 r. Nr 120, poz. 526) w zakresie, w jakim nie przeprowadzono wysłuchania dziecka oraz nie rozważono zdania małoletniego I. w toku ustalania jego praw,

b) art. 7 w zw. z art. 75 § 1, w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zakresie, w jakim nie przeprowadzono wszelkich czynności niezbędnych do całościowego zebrania materiału dowodowego sprawy oraz do dokładnego wyjaśnienia jej stanu faktycznego, w szczególności:

- nie zastosowano art. 86 § 1 k.p.a. i nie przeprowadzono dowodu z przesłuchania małoletniego I. (w obecności biegłego psychologa lub psychiatry dziecięcego) na okoliczność stopnia jego integracji ze społeczeństwem polskim, więzi łączących małoletniego z krajem pochodzenia oraz jego stosunku do pozostania w Polsce/wyjazdu na [...],

- nie zastosowano art. 84 § 1 k.p.a. i nie przeprowadzono dowodu z opinii biegłego psychologa lub psychiatry dziecięcego (sporządzonej po uprzednim przeprowadzeniu przez biegłego badania małoletniego I. oraz po dokonaniu analizy materiałów zgromadzonych w aktach sprawy) na okoliczność możliwych skutków, jakie mogłoby spowodować dla dalszego rozwoju psychofizycznego dziecka nakazanie mu powrotu do kraju pochodzenia,

c) art. 8 oraz art. 11 k.p.a. w zakresie, w jakim dopuszczono do powstania - wskazanych powyżej - uchybień procesowych,

W uzasadnieniu wskazał, że organy administracji powinny dokonać pełnej i wnikliwej analizy, czy wydawane przez nie rozstrzygnięcia nie spowodują szkody dla rozwoju psychofizycznego dzieci cudzoziemki. Zdaniem Rzecznika Praw Dziecka, przekazanie przez stronę informacji o możliwym zaburzeniu rozwoju małoletniego I. w przypadku jego powrotu do kraju pochodzenia, w zestawieniu z relatywnie długim pobytem dzieci cudzoziemki w Polsce oraz obecnej fazy rozwojowej małoletniego I., powinno było skutkować przedsięwzięciem przez Szefa UdSC dodatkowych czynności, wśród których bezsprzecznie na pierwsze miejsce powinien się wysunąć dowód z przesłuchania dziecka w obecności biegłego psychologa lub psychiatry dziecięcego (art. 86 § 1 k.p.a.) na okoliczność stopnia jego integracji ze społeczeństwem polskim, więzi łączących małoletniego z krajem pochodzenia oraz jego stosunku do pozostania w Polsce/wyjazdu na [...]. Co więcej, przesłuchanie małoletniego w powyższy sposób umożliwiłoby także wysłuchanie dziecka, który to obowiązek został określony tak w art. 72 ust. 3 Konstytucji, jak i w 12 ust. 2 Konwencji o prawach dziecka. W ocenie Rzecznika Praw Dziecka, nieprzeprowadzenie ww. czynności, a następnie wydanie decyzji o zobowiązaniu do powrotu (a więc - o nieudzieleniu zgody na pobyt ze względów humanitarnych), należy uznać za naruszenie tak przez Komendanta Państwowej Straży Granicznej, jak i przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców przepisów art. 7, art. 75 § 1 oraz art. 77 § 1 k.p.a. i wyrażonej w nich zasady obiektywizmu i dążenia do prawdy materialnej w postępowaniu administracyjnym.

W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie poddana została decyzja z [...] grudnia 2016r. Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców orzekająca w przedmiocie zobowiązania O. M. wraz z dwojgiem dzieci: I. M. i A. M. do powrotu oraz zakazie jej ponownego wjazdu w określonych w niej terminach na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen.

Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 302 ust. 1 pkt , 6 i 16 lit. a ustawy o cudzoziemcach. Zgodnie z którym decyzję o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu wydaje się cudzoziemcowi, gdy przebywa na terytorium RP bez ważnej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego go do wjazdu i pobytu na terytorium jeżeli dokumenty te były wymagane (pkt. 1); nie posiada środków finansowych niezbędnych do pokrycia kosztów pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podróży powrotnej do państwa pochodzenia lub zamieszkania albo tranzytu przez terytorium Rzeczypospolitej Polskiej do państwa trzeciego, które udzieli pozwolenia na wjazd, i nie wskazał wiarygodnych źródeł uzyskania takich środków finansowych (pkt 6) oraz gdy została wydana decyzja o odmowie nadania statusu uchodźcy lub udzielenia ochrony uzupełniającej, o uznaniu wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej za niedopuszczalny, o umorzeniu postępowania w sprawie udzielenia ochrony międzynarodowej lub decyzja o pozbawieniu go statusu uchodźcy lub ochrony uzupełniającej i cudzoziemiec nie opuścił terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie i w przypadku, o którym mowa w art. 299 ust. 6 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach (pkt 16). Stosownie do art. 299 ust. 6 pkt 2 ustawy, cudzoziemiec jest obowiązany opuścić terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o odmowie nadania mu statusu uchodźcy lub udzielenia mu ochrony uzupełniającej (...) stała się ostateczna, a w przypadku wydania decyzji przez organ wyższego stopnia, od dnia, w którym decyzja ostateczna została cudzoziemcowi doręczona.

Z analizy akt sprawy wynika, że decyzja Rady do Spraw Uchodźców z [...] lutego 2015 r. doręczoną O. M. (mężowi O. M.) 9 marca 2015 r. utrzymała w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] grudnia 2014 r. odmawiającą O. M., jego żonie (O. M.) i dzieciom (I. M. i A. M.) udzielenia ochrony międzynarodowej. Nie ulega zatem wątpliwości, że O. M. do [...] marca 2016 r., a więc do dnia wszczęcia postępowania przed Komendantem Placówki Straży Granicznej w W., w sprawie zobowiązania cudzoziemki do powrotu, nie wykonała obowiązku wskazanego wart. 299 ust. 6 pkt. 2 uoc, tj. nie opuściła terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji o odmowie udzielenia ochrony międzynarodowej.

W świetle powyższego obligatoryjnym obowiązkiem organów rozpoznających sprawę było wydanie zaskarżonych decyzji, chyba że zastosowanie w sprawie znalazłby art. 303 ust. 1 uoc. W przepisie tym zostały bowiem wyszczególnione okoliczności stanowiące negatywne przesłanki w przedmiocie zobowiązania cudzoziemca do powrotu. I tak zgodnie z tym przepisem, w przypadkach, o których mowa w art. 302 ust. 1 decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu nie wydaje się cudzoziemcowi, gdy: 1) posiada status uchodźcy, korzysta z ochrony uzupełniającej lub 2) udzielono mu zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub zgody na pobyt tolerowany lub zachodzą przesłanki do ich udzielenia, lub 3) udzielono mu zezwolenia, o którym mowa wart. 187 pkt. 6 lub 7, lub 4) jest małżonkiem obywatela polskiego albo cudzoziemca posiadającego zezwolenie na pobyt stały lub zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i nie sprzeciwiają się temu względy obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, chyba że celem zawarcia związku małżeńskiego lub jego istnienia jest obejście niniejszej ustawy, lub 5) przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie wizy Schengen wydanej w celu, o którym mowa wart. 60 ust. 1 pkt. 23, upoważniającej tylko do wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i pobytu na tym terytorium, zezwolenia, o którym mowa w art. 181 ust. 1, albo zezwolenia, o którym mowa w art. 176, lub 6) udzielono mu zezwolenia na pobyt stały lub zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, lub 7) posiada zezwolenie pobytowe lub inne zezwolenie uprawniające do pobytu, udzielone przez inne państwo obszaru Schengen, i nie sprzeciwiają się temu względy obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, chyba że cudzoziemiec nie udał się niezwłocznie na terytorium tego państwa obszaru Schengen po pouczeniu go o obowiązku wyjazdu na terytorium tego państwa, o którym mowa wart. 314, lub 8) jest czasowo oddelegowany w celu świadczenia usług na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez pracodawcę mającego siedzibę na terytorium innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, państwa członkowskiego Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub Konfederacji Szwajcarskiej oraz jest uprawniony do przebywania i zatrudnienia na terytorium tego państwa, jeżeli decyzja o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu miałaby zostać wydana z uwagi na przebywanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez ważnej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu na to terytorium i pobytu na nim lub ze względu na przekroczenie lub usiłowanie przekroczenia granicy wbrew przepisom prawa, lub 9) może zostać niezwłocznie przekazany do państwa trzeciego na podstawie umowy międzynarodowej o przekazywaniu i przyjmowaniu osób po uprzednim zatrzymaniu go w związku z przekroczeniem granicy wbrew przepisom prawa, lub 10) może być niezwłocznie doprowadzony do granicy, jeżeli został zatrzymany w strefie nadgranicznej bezpośrednio po nieumyślnym przekroczeniu granicy wbrew przepisom prawa, lub 11) może zostać niezwłocznie przekazany do innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, państwa członkowskiego Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub Konfederacji Szwajcarskiej na podstawie obowiązującej w dniu 13 stycznia 2009 r. umowy międzynarodowej o przekazywaniu i przyjmowaniu osób, lub 12) przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie zaświadczenia, o którym mowa w art. 170, 13) może zostać przekazany do innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej na podstawie przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 604/2013 z dnia 26 czerwca 2013r. w sprawie ustanowienia kryteriów i mechanizmów ustalania państwa członkowskiego odpowiedzialnego za rozpatrzenie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej złożonego w jednym z państw członkowskich przez obywatela państwa trzeciego lub bezpaństwowca (Dz. Urz. UE L 180 z 29.062013) zwanego dalej "rozporządzeniem 604/2013".

Art. 348 ustawy o cudzoziemcach stanowi z kolei, że cudzoziemcowi udziela się zgody na pobyt ze względów humanitarnych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli zobowiązanie go do powrotu: 1) może nastąpić jedynie do państwa, w którym, w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r.: a) zagrożone byłoby jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego lub b) mógłby on zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu, lub c) mógłby być zmuszony do pracy, lub d) mógłby być pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej, lub 2) naruszałoby jego prawo do życia rodzinnego lub prywatnego, w rozumieniu przepisów Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., lub 3) naruszałoby prawa dziecka, określone w Konwencji o prawach dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r., w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu.

Natomiast zgodnie z art. 351 tej samej ustawy, zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej udziela się cudzoziemcowi, jeżeli zobowiązanie go do powrotu: 1) może nastąpić jedynie do państwa, w którym, w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r.: a) zagrożone byłoby jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego lub b) mógłby zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu, lub c) mógłby on być zmuszony do pracy, lub d) mógłby być pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej - w przypadku gdy zachodzą okoliczności do odmowy udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych, o których mowa wart. 349, lub 2) jest niewykonalne z przyczyn niezależnych od organu właściwego do przymusowego wykonania decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu i od cudzoziemca, lub 3) może nastąpić jedynie do państwa, do którego wydanie go jest niedopuszczalne na mocy orzeczenia sądu albo z uwagi na rozstrzygnięcie Ministra Sprawiedliwości w przedmiocie odmowy wydania cudzoziemca.

W ocenie Sądu wbrew zarzutom podniesionym w skardze, zasadnie organy uznały, że w przypadku cudzoziemki i jej dzieci (objętych zaskarżoną decyzją) nie zachodziły okoliczności, o których mowa w art. 303 ustawy, których wystąpienie wykluczałoby wydanie decyzji o zobowiązaniu do powrotu.

W szczególności w sprawie nie miała zastosowania art. 303 ust. 1 pkt 2, który stanowi, że w przypadkach, o których mowa w art. 302 ust. 1, decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu nie wydaje się cudzoziemcowi, gdy udzielono mu zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub zgody na pobyt tolerowany lub zachodzą przesłanki do ich udzielenia.

Sama bowiem okoliczność, że decyzją o zobowiązaniu do powrotu objęte są również małoletnie dzieci cudzoziemki, nie może samoistnie uzasadniać przyznania O. M. ochrony z uwagi na naruszenie praw dziecka, określonych w Konwencji o prawach dziecka przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r. (Dz.U. 1991 nr 120 poz. 526 z późn. zm.), w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu. Trafnie zwrócono uwagę w zaskarżonej decyzji, że cudzoziemka została zobowiązana do powrotu wraz z małoletnimi dziećmi, a odrębną decyzją zobowiązano do powrotu także męża cudzoziemki. Nie dojdzie zatem do pozbawienia kontaktu cudzoziemki z dzieckiem ani do rozdzielenia rodziny. Jak słusznie zwrócił uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 24 lutego 2014 r. (sygn. akt IV SA/Wa 2366/14, CBOSA) w odniesieniu do uprzednio obowiązującego art. 97 ust. 1 pkt la ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zastosowanie ww. przesłanki możliwe jest gdy wydalenie cudzoziemca naruszałoby prawa jego dzieci w stopniu istotnie zagrażającym ich rozwojowi psychofizycznemu, czyli kwalifikowanym zagrożeniom, a nie jakimkolwiek dolegliwościom, które mogą spotkać małoletnie dzieci cudzoziemca w związku z wydaleniem ich rodzica.

W ocenie Sądu, organy odnosząc się do okoliczności wskazanych w art. 348 pkt 3 ustawy wyjaśniły powyższą kwestię, posiłkując się w tym względzie dowodami zgromadzonymi w toku postępowania o udzielenie O. M., jego żonie (O. M.) i dzieciom (I. M. i A. M.) ochrony międzynarodowej. Podkreślić należy, że dzieci cudzoziemki opuściły kraj pochodzenia zaledwie 2 lata temu i brak jest podstaw do uznania, iż ich powrót spowoduje istotne zagrożenie dla ich rozwoju psychofizycznego. Natomiast fakt uczęszczania przez syna cudzoziemki do szkoły w Polsce nie może stanowić wystarczającego uzasadnienia i zobowiązywać władz państwa goszczącego do bezwarunkowego zalegalizowania rodzicom chłopca pobytu w naszym kraju. Cudzoziemka i jej mąż byli i są nadal świadomi niepewności co do ich pobytu w Polsce, wobec czego w pełni ponoszą odpowiedzialność za skutki przedłużania nielegalnego pobytu w naszym kraju. Małżonkowie powinni jak najszybciej powrócić do kraju pochodzenia i realizować tam wobec dzieci obowiązek szkolny, korzystając z pomocy swojego państwa. Podkreślić przy tym należy, że przepis art. 348 pkt 3 uoc nie może być interpretowany w ten sposób, że każdy cudzoziemiec ubiegający się o nadanie statusu uchodźcy, który przybył do Polski z dziećmi realizującymi obowiązek szkolny, spełnia przesłanki do udzielenia mu zgody na pobyt ze względów humanitarnych. W przypadku syna cudzoziemki, I. M. podkreślić należy, że okres pobytu rodziny cudzoziemki w Polsce był zbyt krótki, by można było stwierdzić, że zmiana kraju zamieszkania zatarła związki z krajem pochodzenia i powrót do kraju pochodzenia skutkowałby istotnymi problemami adaptacyjnymi. Należy mieć na uwadze, że zobowiązanie do powrotu następuje do kraju urodzenia syna cudzoziemki, w którym mieszkał przez 8 lat do momentu wyjazdu do Polski. Należy wskazać, iż organ nie negował integracji małoletniego cudzoziemca z Polską, szkołą oraz środowiskiem rówieśniczym. Małoletni cudzoziemiec niewątpliwie mógł przez dwa lata pobytu w Polsce nawiązać szereg relacji, nauczyć się względnie dobrze posługiwać językiem polskim oraz zaaklimatyzować w szkole i grupie rówieśniczej. Nie zostało to zakwestionowane przez organy administracji. Jednakże wbrew temu co twierdzi Rzecznik Praw Dziecka okres pobytu I. M. w Polsce, szczególnie w porównaniu ż okresem pobytu innych małoletnich cudzoziemców, należy uznać za relatywnie krótki. Pozytywnie przeprowadzony proces przystosowywania się i asymilacji kilkuletniego syna cudzoziemki w społeczeństwie polskim nie był zatem wystarczającą przesłanką do stwierdzenia, że jego wyjazd z terytorium Polski będzie szkodliwy i zostaną naruszone prawa dziecka w stopniu zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu (por. wyrok NSA z 14 listopada 2017 r., sygn. akt II OSK 1395/17, CBOSA).

Należy podkreślić, że sytuacji dzieci cudzoziemki nie można porównywać do sytuacji tych małoletnich cudzoziemców, którzy w Polsce się urodzili i od urodzenia przebywali. W takich przypadkach z uwagi na wieloletnie i wielorakie związki z krajem goszczącym ich wydalenie może okazać się niedopuszczalne, co wynika z ugruntowanego orzecznictwa ETPC .

Nie jest również wiadome na jakich przesłankach oparte są twierdzenia skarżącego, że dziecko zapomniało o traumach wojny w czasie pobytu w Polsce. Trudno bowiem przypuszczać, że nie mogłoby zapomnieć o wojnie na bezpiecznym terenie [...]. Trudno również zgodzić się z tezą, że jedynie pozostanie w Polsce zapewni dzieciom cudzoziemki prawidłowy rozwój psychofizyczny. Wskazać przy tym należy, że rodzicie małoletniego, opuszczając obszar zagrożony działaniami wojennymi nie podjęli w ogóle próby zamieszkami na bezpiecznym obszarze [...], jak również jakichkolwiek działań mających na celu zapewnienie kontynuowania edukacji przez ich syna w kraju pochodzenia. Udali się natomiast bezpośrednio do Polski - do kraju, którego języka ich syn nie znał i w którym był zmuszony rozpocząć edukację, gdzie nie miał żadnego punktu oparcia w środowisku rówieśniczym, dalszej rodziny i znajomych, a sam rodzice potencjalnie nie mieli zapewnionych środków do życia ani miejsca zamieszkania. Z uwagi zatem na krótki okres pobytu całej rodziny cudzoziemki w Polsce, wiek córki cudzoziemki (4 lata w dacie wydawania zaskarżonej decyzji) oraz w związku z tym, iż syn cudzoziemki większą część życia spędził poza granicami naszego kraju i po powrocie do kraju pochodzenia mógłby ponownie zaaklimatyzować się do życia w nim, zdaniem Sądu nie zachodzi realne ryzyko, że poprzez wydanie przez Urząd do Spraw Cudzoziemców zaskarżonej decyzji wystąpiłoby kwalifikowane naruszenie ich praw. Należy przy tym pamiętać, że zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem ETPC, żadna konwencja nie gwarantuje cudzoziemcowi bezdyskusyjnego prawa do wyboru miejsca osiedlenia rodziny (Zob. np. wyrok ETPC z 28 maja 1985 r., Abdulaziz, Cabales and Balkandali v. United Kingdom; wnioski nr 9214/80; 9473/81; 9474/81, lub też wyrok ETPC z 28 listopada 1996 r., Ahmut v. The Netherlands; wniosek nr 21702/93). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazywał natomiast, że wykonywanie praw zagwarantowanych w Konwencji (o prawach dziecka) winno być zgodne z prawem obowiązującym na terytorium państwa, więc z praw zagwarantowanych dzieciom nie mogą wywodzić swoich praw legalizacji pobytu na terytorium RP ci rodzice dzieci, którzy naruszają obowiązujący ład prawny, gdyż w pierwszej kolejności rodzice powinni zalegalizować swój pobyt w Polsce, a dopiero później powoływać się na fakt pobierania przez dzieci nauki na terytorium RP (...) Zasadnie organ wskazał, iż fakt, iż Cudzoziemiec nie przewidział konsekwencji niedopełnienia obowiązku posiadania zezwolenia na pobyt na terytorium RP, nie może stanowić podstawy do uchylenia decyzji o wydaleniu (obecnie zobowiązaniu do powrotu). Najpierw bowiem rodzice powinni zalegalizować swój pobyt, dopiero później wykonywać przysługujące dzieciom prawo do nauki. Żadna z [...] Konwencji nie gwarantuje bowiem dzieciom bezwarunkowego prawa do nauki w miejscu wybranym przez ich rodziców (Zob. Wyrok WSA w Warszawie z 23 listopada 2010 r., sygn. akt V SA/Wa 746/10 CBOSA).

Odnosząc się z kolei do zarzutu dotyczącego niewysłuchania lub nieprzesłuchania małoletniego I. M. konieczne jest podkreślenie, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie nakładają na organy administracji bezwzględnego obowiązku przesłuchania Strony postępowania. Z art. 86 k.p.a. wynika bowiem, że jeżeli "po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, organ administracji publicznej dla ich wyjaśnienia może przesłuchać stronę." Dowód z przesłuchania stron należy zatem traktować, jako dowód posiłkowy, który organ może wykorzystać gdy uzna, że jest to w jego ocenie niezbędne do wyjaśnienia istotnej okoliczności faktycznej sprawy, której nie wynika ze zgromadzonych dowodów. Nawet jednak w takiej sytuacji organ może (a nie musi) przesłuchać stronę. Tym samym sam fakt nieprzesłuchania strony, nie może być podstawą do stwierdzenia, że decyzję wydano z naruszeniem k.p.a. W rozpoznawanej sprawie w ocenie Sądu orzekające organy miały podstawy do uznania, że zebrany w toku postępowania materiał dowodowy, był wystarczający do stwierdzenia, czy w sprawie zachodzą przesłanki z art. 348 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach, a tym samym nie istniała uzasadniona konieczność przesłuchania małoletnich Cudzoziemców. W ocenie Sądu słusznie organy uznały, że na gruncie rozpoznawanej sprawy nie zachodziła bezwzględna konieczność przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego psychologa.

Analizując przesłanki do udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych wynikające z art. 348 ust. 1 uoc Sąd stwierdza, że w sprawie cudzoziemki i jej dzieci konieczne było ustalenie, czy decyzja o zobowiązaniu do powrotu może naruszać art. 2 do 7 Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzona w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmieniona następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełniona Protokołem nr 2 (Dz.U. 1993, nr 61, poz. 284), tj. czy można było stwierdzić istnienie zindywidualizowanego skonkretyzowanego zagrożenia naruszeniem określonych praw cudzoziemki i jej małoletnich dzieci. Osoba powołująca się na zagrożenie naruszenia jej praw chronionych Konwencją (art. 2 do 7) powinna wskazać fakty, które czynią jej obawy uzasadnionymi. Wskazać, trzeba że należy dać wiarę obawom cudzoziemki przed powrotem w rejon objęty konfliktem zbrojnym, nie mniej jednak, co słusznie podniosły organy administracji, w przypadku cudzoziemki istnieje realna możliwość zamieszkania w części [...], która nie jest objęta konfliktem zbrojnym. Ustalenia poczynione w toku postępowania w sprawie o udzielenie ochrony międzynarodowej wskazywały, że cudzoziemka nie zamieszkała i nie podjęła zatrudnienia w bezpiecznej części kraju, jednak zdecydowała się na wyjazd do Polski. Cudzoziemka powoływała się wprawdzie na nieprzychylne nastawienia ludności zamieszkującej [...] do osób wewnętrznie przesiedlonych, jednak zebrane przez organy administracji wiarygodne informacje o kraju pochodzenia nie wskazywały, aby osoby te były narażone na naruszenie ich praw podstawowych, o których mowa w art. 348 pkt 1, czy 351 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach.

Jeśli chodzi natomiast o art. 348 pkt 2 uoc, to wskazać trzeba, że poprzez zobowiązanie do powrotu osób objętych decyzją nie zostało naruszone również prawo do poszanowania ich życia rodzinnego czy prywatnego. W sprawie nie ulega wątpliwości, że pobyt cudzoziemki i jej dzieci w Polsce niemal wyłącznie związany był z postępowaniami w sprawie udzielenia jej i jej rodzinie ochrony międzynarodowej. Sąd zauważa, że organ odwoławczy nie zanegował w swoim rozstrzygnięciu, że syn cudzoziemki mogli nawiązać relacje z rówieśnikami i innymi członkami społeczności, które można określić mianem życia prywatnego, niemniej jednak - z uwagi na ich wiek - istotniejsza jest konieczność prowadzenia przez nich życia rodzinnego z rodzicami oraz młodszą siostrą, niż chęć podtrzymywanie więzi koleżeńskich. To właśnie istnienie więzi rodzinnych i konieczność zapobieżenia ich rozerwaniu ma w przedmiotowej sprawie dużo większe znaczenie niż istnienie więzi, które syn cudzoziemki nawiązał w szkole i w środowisku rówieśniczym. W tym kontekście prawo syna cudzoziemki do życia rodzinnego i prywatnego nie zostanie naruszone albowiem nie zostanie rozłączony z rodzicami w wypadku powrotu na [...], będzie miał tam zapewnione możliwości rozwoju, w tym kontynuowania nauki, jak również ewentualnie podtrzymywania relacji koleżeńskich nawiązanych w Polsce przy pomocy dostępnych obecnie środkach komunikacji pośredniej i nawiązania nowych znajomości w kraju pochodzenia. Z analizy akt sprawy nie wynika także, aby centrum życiowe cudzoziemki i jej rodziny nie mogło zostać przeniesione do kraju pochodzenia.

W ocenie Sądu w sprawie nie doszło także do naruszenia art. 7, art. 75 § 1 i 77 § 1 k.p.a. - materiał dowodowy zebrano w stopniu dostatecznym i materiał ten został poddany prawidłowej ocenie, co z kolei znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Z tych względów, oceniając zaskarżoną decyzję w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, po rozważeniu podniesionych w skardze zarzutów, Sąd uznał, że nie dają one podstaw do postawienia organom orzekającym w niniejszej sprawie zarzutu naruszenia prawa i podważenia legalności zapadłych w sprawie decyzji skutkującego koniecznością ich uchylenia.

W konsekwencji, na podstawie art. 151 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.