Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 226/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2010-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono decyzje I i II instancji
Powołane przepisy: article: Art. 2, art. 122, art. 124
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Dorota Dąbek Sędziowie : WSA Halina Jakubiec WSA Tadeusz Wołek ( spr. ) Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2010 r. sprawy ze skarg M. B. na decyzje Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 5 lutego 2010 r. , Nr : [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie z dnia 5 lutego 2010 r. , Nr : [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne I. uchyla zaskarżone decyzje oraz poprzedzające je decyzje organu pierwszej instancji , II. orzeka , że uchylone decyzje nie mogą być wykonane.


UZASADNIENIE

Komendant Miejski Policji skierował M. B. w związku z kierowaniem pojazdem w dniu 20 listopada 2009r. w stanie nietrzeźwości decyzjami:

- nr [...] z dnia [...] 2009r. na badania lekarskie,

- nr [...] z dnia [...] 2009r. na badania psychologiczne,

na podstawie odpowiednio art. 122 ust. 1 pkt 3 b oraz art.124 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym.

M.B. odwołał się od powyższych decyzji.

Podniósł, że treść art. 122 ust. 1 pkt 3 b oraz art.124 ust. 1 pkt 2 a ustawy Prawo o ruchu drogowym wskazuje, że badaniu kontrolnemu podlega wyłącznie kierujący pojazdem posiadający uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym. Objęcie osób nie posiadających prawa jazdy zakresem zastosowania tymi przepisami byłoby zbyt daleko idące, taka wykładnia pozostawałaby w sprzeczności z ratio legis przepisów. Tylko w stosunku do osoby posiadającej uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym, jest możliwe, w razie stwierdzenia badaniem lekarskim istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem - cofnięcie posiadanych uprawnień.

Komendant Wojewódzki Policji decyzjami odpowiednio nr [...] i nr [...] z dnia 5 lutego 2010r. utrzymał w mocy decyzje organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, że prowadzone było przeciwko M. B. postępowanie karne o przestępstwo z art. 178a § 1 kk. W toku postępowania karnego zebrano dowody, z których wynika, że w dniu 20 listopada 2009 r. w A – M. B. kierował motocyklem m-ki Honda o nr rej. [...] w stanie nietrzeźwości. Ujawnienie tego faktu obligowało organ I instancji do skierowania M. B. na badania lekarskie określone w art. 122 ust. 1 pkt 3 b ustawy Prawo o ruchu drogowym a także psychologiczne określone w określone w art. 124 ust. 1 pkt 2 a tej ustawy.

Szczegółowe warunki i tryb kierowania na tego rodzaju badania określa: rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 1 kwietnia 2005 r. w sprawie badań psychologicznych kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami oraz wykonujących pracę na stanowisku kierowcy oraz ustawa Prawo o ruchu drogowym.

Przymusowe, administracyjne kierowanie na badanie lekarskie oraz psychologiczne osób kierujących pojazdami w stanie nietrzeźwości ma za zadanie zapewnienie bezpieczeństwa dla życia i zdrowia uczestników ruchu drogowego. Ten szczególny obowiązek dbania o bezpieczeństwo spoczywa na organach Policji, które ustawodawca wyposażył w administracyjnoprawne formy działania.

Organ zaznaczył, iż treść art. 122 ust. 1 pkt 3 b oraz art.124 ust. 1 pkt 2a ustawy Prawo o ruchu drogowym wskazuje, że badaniu kontrolnemu musi się poddać każdy kierujący pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu, co dowodzi, że badaniom na tej podstawie podlega każda osoba kierująca jakimkolwiek pojazdem, niezależnie od tego, czy jest osobą uprawnioną do kierowania pojazdem silnikowym. Tak, więc badaniu w tym trybie podlega także kierujący pojazdem silnikowym nie posiadający uprawnień do kierowania takim pojazdem.

M. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargi na powyższe decyzje organu odwoławczego, wnosząc o ich uchylenie w całości. Zarzucił zaskarżonym decyzjom wydanie ich z naruszeniem prawa materialnego przez zastosowanie błędnej wykładni art. 122 ust. 1 pkt 3 b oraz art.124 ust. 1 pkt 2 a ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Skarżący powtarzając argumentację zawartą w odwołaniach ponadto podniósł, że przeprowadzenie badania lekarskiego i psychologicznego w stosunku do osoby nie posiadającej uprawnień do prowadzenia pojazdów staje się bezcelowe. Z ich wynikiem nie wiążą się żadne konsekwencje, gdyż nie stanowi on przeszkody do uzyskania prawa jazdy - w razie starania się o ich wydanie i tak osoba taka podlega badaniu lekarskiemu.

W przypadku stwierdzenia przeciwwskazań:

- zdrowotnych do kierowania pojazdem, tylko w stosunku do osoby posiadającej uprawnienia do kierowania pojazdem możliwe jest cofnięcie posiadanych uprawnień (art. 140 ust. 1 pkt 1 - Prawo o ruchu drogowym) i tylko w stosunku do osoby posiadającej prawo jazdy możliwym będzie wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania (art. 140 ust. 1 pkt 4 b - Prawo o ruchu drogowym) w sytuacji nie poddania się badaniu lekarskiemu w trybie określonym w art. 122 ust. 1 pkt 3 b.

- psychologicznych do kierowania pojazdem, tylko w stosunku do osoby posiadającej uprawnienia do kierowania pojazdem możliwe jest cofnięcie posiadanych uprawnień (art. 140 ust. 1 pkt 1a, art. 140 ust. 1 pkt 4 c - Prawo o ruchu drogowym).

Skarżący podkreślił, iż w razie skazania za przestępstwo określone w art. 178 a § 1 Kodeksu karnego, sąd obowiązany jest orzec wobec sprawcy środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych lub pojazdów mechanicznych określonego rodzaju. Orzeczenie takiego zakazu wobec skazanego nie posiadającego uprawnień do prowadzenia pojazdów ma ten skutek, że przez okres, na który zostanie orzeczony zakaz nie będzie on mógł ubiegać się o wydanie prawa jazdy. Ewentualne ubieganie się o prawo jazdy będzie, zatem możliwe dopiero po upływie określonego zakazu, co bez wątpienia spowoduje zdezaktualizowanie wyniku orzeczenia lekarskiego o istnieniu lub braku przeciwwskazań natury zdrowotnej do kierowania pojazdem.

W odpowiedziach na skargi Komendant Wojewódzki Policji wniósł o ich oddalenie.

Wskazał, że w ocenie KWP przepis art. 122 ust. 1 pkt 3 b oraz art.124 ust. 1 pkt 2 a ustawy Prawo o ruchu drogowym nie uzależnia skierowania kierującego pojazdem w stanie nietrzeźwości na badania od posiadania przez niego uprawnień do kierowania pojazdami bądź ich nieposiadania. Jedynymi przesłankami jest fakt kierowania pojazdem oraz stan nietrzeźwości kierującego. Celem badań jest istotnie stwierdzenie istnienia lub braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami, ale z żadnego zapisu ustawy nie wynika, aby to stwierdzenie odnosiło się jedynie do uprzednio wydanego i posiadanego przez kierującego prawa jazdy.

Stosownie do art. 2 pkt 20 i pkt 21 ustawy prawo o ruchu drogowym: kierujący to osoba, która kieruje pojazdem lub zespołem pojazdów, a także osoba, która prowadzi kolumnę pieszych, jedzie wierzchem albo pędzi zwierzęta pojedynczo lub w stadzie, kierowca to osoba uprawniona do kierowania pojazdem silnikowym.

Ustawodawca wyraźnie rozróżnia te dwa pojęcia, a zatem brak jest podstaw do odstąpienia od kierowania na badania lekarskie osób nie posiadających uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi. Najczęstszą konsekwencją zatrzymania takich osób jest orzeczenie przez sąd zakazu prowadzenia pojazdów, co z kolei skutkuje wprowadzeniem ich do ewidencji prowadzonych przez organ wydający prawo jazdy, jako osób bez uprawnień do kierowania pojazdami. O ile osoby takie nie będą ubiegać się w przyszłości o prawo jazdy, nie będzie mowy o sankcjach wobec nich za nie poddanie się badaniu, ale w przypadku osób starających się o uzyskanie uprawnień do kierowania pojazdami, warunkiem będzie dostarczenie do starosty orzeczenia o przeprowadzonych badaniach. Kierowanie na badania takich osób ma, więc istotne znaczenie profilaktyczne dla bezpieczeństwa ruchu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, przy czym w sprawowaniu tej kontroli nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną rozstrzygając w granicach danej sprawy (art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz.1270 ze zm.). Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Skargi zasługują na uwzględnienie.

Podstawą prawną wydanych w sprawach rozstrzygnięć są przepisy zawarte w treści ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz.U. z 2005r., nr 108, poz. 908 ze zm.).

W sprawie poddanej kontroli Sądu na skutek wniesionych skarg istotą sporu jest to, czy art. 122 ust. 1 pkt 3 b oraz w art. 124 ust. 1 pkt 2 a ustawy Prawo o ruchu drogowym uprawnia a nawet zobowiązuje organ do wydania decyzji administracyjnej o skierowaniu osoby, która kierowała pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu, nie posiadającej uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym na:

- badania lekarskie w trybie art. 122 ust. 1 pkt 3 b Prawa o ruchu drogowym,

- badania psychologiczne w trybie art. 124 ust. 1 pkt 2a tej ustawy.

Zgodnie z art. 122 ust. 1 pkt 3b ustawy: Badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega: kierujący pojazdem skierowany przez organ kontroli ruchu drogowego, jeżeli: kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu;

4) kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia, co do stanu zdrowia.

Zgodnie z kolei z art. 124 ust 1 pkt 2 a ustawy: Badaniu psychologicznemu przeprowadzanemu w celu orzeczenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem podlega: kierujący pojazdem silnikowym skierowany, w drodze decyzji, przez organ kontroli ruchu drogowego, jeżeli: kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu.

Stosownie do art. 2 pkt 20 i pkt 21 ustawy Prawo o ruchu drogowym:

- kierujący to osoba, która kieruje pojazdem lub zespołem pojazdów, a także osoba, która prowadzi kolumnę pieszych, jedzie wierzchem albo pędzi zwierzęta pojedynczo lub w stadzie,

- kierowca to osoba uprawniona do kierowania pojazdem silnikowym.

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym zawiera, więc definicję ustawową pojęcia "kierujący" (art. 2 pkt 20 ustawy) i "kierowca" (art. 2 pkt 21). Nie zawiera natomiast definicji pojęcia " kierujący pojazdem" zawartego w treści art. 122 ust. 1 pkt 3b oraz w art. 124. ust. 1 pkt 2 a ustawy.

Zdaniem Sądu, zawarte w art. 122 ust. 1 pkt 3 b oraz w art. 124 ust. 1 pkt 2a ustawy Prawo o ruchu drogowym a także w art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy pojęcie "kierujący pojazdem", nie jest tożsame z definicją pojęcia "kierujący" zawartą w art. 2 pkt 20 ustawy. Wprawdzie w przepisach tych mowa jest o kierującym pojazdem, lecz zdaniem Sądu, dotyczy to osoby posiadającej uprawnienie do kierowania pojazdem.

Zgodnie, bowiem z art. 140 ust. 1 pkt 1 oraz pkt 1a Prawa o ruchu drogowym konsekwencją orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem oraz orzeczenia psychologicznego, wydanego po przeprowadzeniu badania psychologicznego w trybie określonym w art. 124 ust. 1 pkt 2 i 3, istnienia przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem; jest decyzja starosty o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym.

Ponadto zgodnie z art. 140 ust. 1 pkt 4 ustawy decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie: niepoddania się:

b) badaniu lekarskiemu w trybie określonym w art. 122 ust. 1 pkt 3-5,

c) badaniu psychologicznemu w trybie określonym w art. 124 ust. 1 pkt 2 lub 3.

Decyzję o przywróceniu kierowcy uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym, z wyjątkiem przypadku określonego w ust. 1 pkt 3, wydaje starosta po ustaniu przyczyn, które spowodowały jego cofnięcie (art. 140 ust. 2 ustawy).

Treść tych przepisów wskazuje jednoznacznie, że decyzja starosty o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym można zostać wydana tylko w odniesieniu do osoby, która uprawnienie do kierowania pojazdem silnikowym posiada. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 sierpnia 2008r. sygn. akt I OSK 1080/07 (LEX 516786). W orzeczeniu tym NSA odnosił się wprawdzie do treści art. 122 ust. 1 pkt 4 Prawa o ruchu drogowym, lecz w przepisie tym także użyte jest pojęcie "kierujący pojazdem", a zatem wywody tam zawarte można odnosić do art. 122 ust. 1 pkt 3b oraz art. 124 ust. 1 pkt 2a Prawa o ruchu drogowym. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela w pełni ten pogląd.

Zdaniem Sądu, decyzja administracyjna o skierowaniu na: badania lekarskie w trybie art. 122 ust. 1 pkt 3 b Prawa o ruchu drogowym, badania psychologiczne w trybie art. 124 ust. 1 pkt 2a ustawy może być wydana wyłącznie wobec osoby posiadającej uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym.

Skarżący zarówno w odwołaniach od decyzji, jak i w skargach podnosił, że nie posiada prawa jazdy ani uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym. Także w skierowaniu na badania widnieje zapis o braku takich uprawnień. Takiego też ustalenia dokonały organy obu instancji. Okoliczność ta jest istotna, gdyż jeżeli skarżący nie legitymuje się uprawnieniem do kierowania pojazdami silnikowymi, to brak było podstaw do kierowania go na badania w drodze decyzji administracyjnej.

Błędna jest odmienna wykładnia wskazanych przepisów przyjęta przez organy, że treść art. 122 ust. 1 pkt 3 b oraz treść art. 124 ust. 1 pkt 2 a ustawy Prawo o ruchu drogowym wskazuje, iż badaniu kontrolnemu musi się poddać każdy kierujący pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu, że badaniom na tej podstawie podlega każda osoba kierująca jakimkolwiek pojazdem, niezależnie od tego, czy jest osobą uprawnioną do kierowania pojazdem silnikowym oraz, że badaniu w tym trybie podlega także kierujący pojazdem silnikowym nie posiadający uprawnień do kierowania takim pojazdem. Trafna jest argumentacja skarżącego, że taka wykładnia pozostawałaby w sprzeczności z ratio legis wskazanych przepisów.

Przeprowadzenie badania lekarskiego i psychologicznego w stosunku do osoby nieposiadającej uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi jest bezprzedmiotowe. Z ich wynikiem nie wiążą się, bowiem żadne konsekwencje. Nawet wydanie orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem oraz orzeczenia psychologicznego, wydanego po przeprowadzeniu badania psychologicznego w trybie określonym w art. 124 ust. 1 pkt 2 i 3, stwierdzającego istnienie przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem, czy też niepoddanie się badaniu lekarskiemu w trybie określonym w art. 122 ust. 1 pkt 3-5, badaniu psychologicznemu w trybie określonym w art. 124 ust. 1 pkt 2 lub 3, nie uprawnia starosty do wydania decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym. Decyzja taka można zostać wydana tylko w odniesieniu do osoby, która uprawnienie do kierowania pojazdem silnikowym posiada.

Za taką wykładnią przemawia także regulacja zawarta w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 21 stycznia 2004 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami (Dz.U. z 2004r., nr 24, poz. 215). Zgodnie z treścią § 12 tego rozporządzenia: w przypadku niedostarczenia przez osobę, skierowaną przez organ kontroli ruchu drogowego na badanie lekarskie w trybie art. 122 ust. 1 pkt 3 ustawy lub na badanie psychologiczne w trybie art. 124 ust. 1 pkt 2 lub 3 ustawy, odpowiedniego orzeczenia, starosta wszczyna postępowanie w sprawie cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami. Wszczęcie, więc takiego postępowania wobec osoby nieposiadającej uprawnienia do kierowania pojazdami, byłoby bezprzedmiotowe albowiem nie byłoby możliwym wydanie decyzji rozstrzygającej o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami.

Szczegółowe warunki i tryb kierowania na tego rodzaju badania określa:

- rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz.U. z 2004r., nr 2, poz. 15), które w § 2 ust. 2 stanowi, że kierującemu pojazdem, o którym mowa w art. 122 ust.1 pkt 3 ustawy, skierowanie na badanie lekarskie wydaje komendant powiatowy Policji w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia, w którym nastąpił wypadek drogowy, albo od dnia, w którym kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu. Kserokopię skierowania komendant powiatowy Policji przesyła do właściwego starosty.

- rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 1 kwietnia 2005 r. w sprawie badań psychologicznych kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami oraz wykonujących pracę na stanowisku kierowcy (Dz.U. z 2005 r., nr 69, poz. 622), które w § 2 ust. 1 stanowi, że osobie, o której mowa w art. 124 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, zwanej dalej "ustawą", decyzję o skierowaniu na badanie psychologiczne, zwane dalej "badaniem", wydaje komendant powiatowy (miejski, rejonowy) Policji, w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia, w którym kierowała w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie jak alkohol, albo od dnia, w którym przekroczyła liczbę 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy.

Wzór skierowania na badania lekarskie zawarty w załączniku nr 1 do rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców (...) zawiera wyraźne stwierdzenie, że na badania kieruje się osobę:

posiadającego/cą uprawnienia do kierowania w zakresie:

prawa jazdy kategorii:

A, A1, B, B+E, B1, C, C+E, C1, C1+E, D, D+E, D1, D1+E, T,

pozwolenia do kierowania tramwajem*)

*) Skreślić niepotrzebne.

Z kolei wzór skierowania na badania psychologiczne zawarty w załączniku nr 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 1 kwietnia 2005 r. w sprawie badań psychologicznych kierowców (...) nie zawiera takiego stwierdzenia.

Nie odnosząc się do poprawności legislacyjnej tych rozporządzeń a w szczególności rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 1 kwietnia 2005 r. w sprawie badań psychologicznych kierowców (...) należy jednakże zauważyć, że treść wzoru skierowanie na badania lekarskie potwierdza, że skierowanie takie może dotyczyć tylko osoby posiadającej uprawnienia do kierowania w zakresie prawa jazdy stosownej kategorii.

Ponadto skierowanie osoby nieposiadającej uprawnienia do kierowania pojazdami z uwagi na to, że osoba taka kierowała pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu na badania lekarskie i psychologiczne i uzyskanie nawet w tym trybie stosownych orzeczeń stwierdzających istnienie przeciwwskazań do kierowania pojazdami, nie stanowi przeszkody do uzyskania prawa jazdy - w razie starania się o wydanie prawa jazdy osoba taka podlega badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w odrębnym trybie.

Badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega: osoba ubiegająca się o wydanie prawa jazdy (art.122 ust. 1 pkt 1 ustawy).

Badaniu psychologicznemu przeprowadzanemu w celu orzeczenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem podlega: kierujący skierowany przez lekarza, jeżeli w wyniku badania lekarskiego stwierdzona zostanie konieczność przeprowadzenia badania psychologicznego (art. 124 ust. 1 pkt 4 ustawy).

Osoby, o których mowa w art. 122 ust. 1 pkt 1, 2 i 6 oraz ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, zwanej dalej "ustawą", zgłaszają się na badanie lekarskie bez skierowania (§2 ust. 1 rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców ...). Natomiast odrębny jest wzór skierowania na badania psychologiczne (załącznik nr 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 1 kwietnia 2005 r. w sprawie badań psychologicznych kierowców (...).

Odrębne też są wzory wydanych na podstawie takich badań orzeczeń:

- lekarskiego (zał. nr 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców (...),

- psychologicznego (zał. nr 12 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 1 kwietnia 2005 r. w sprawie badań psychologicznych kierowców (...).

Kierowanie na badania lekarskie i psychologiczne w trybie art. 122 ust. 1 pkt 3b oraz art. 124 ust. 1 pkt 2 a ustawy Prawo o ruchu drogowym, osób nie posiadających uprawnienia do kierowania pojazdami nie ma żadnego znaczenia profilaktycznego dla bezpieczeństwa ruchu. Brak jest, bowiem we wskazanych regulacjach oraz innych przepisach ustawy Prawo o ruchu drogowym, przepisu pozwalającego na wyprowadzenie takiego wniosku i zezwalającego organom na takie określenie obowiązku prawnoadministracyjnego.

Jedynym skutkiem wykonania takiego obowiązku i poddania się badaniom jest poniesienie kosztów takiego badania skoro zgodnie z:

- art. 122 ust. 6 ustawy: Badanie lekarskie, o którym mowa w ust. 1, jest wykonywane na koszt osoby badanej, chyba, że przepisy odrębne stanowią inaczej.

- art. 124 ust. 5 ustawy: Badanie psychologiczne jest wykonywane na koszt osoby badanej, chyba, że przepisy odrębne stanowią inaczej.

Nie można jednak oczekiwać, że konieczność poniesienia kosztów badań spełni funkcje profilaktyczne dla bezpieczeństwa ruchu wobec osoby nie posiadającej uprawnienia do kierowania pojazdami, która mimo świadomości braku takich uprawnień kieruje pojazdem i to w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu. Nie pozbawia to jednakże uprawnionych organów do podejmowania działań opartych na innych przepisach systemu prawnego Rzeczypospolitej Polskiej skutkujących w swej istocie zapewnieniem bezpieczeństwa dla życia i zdrowia uczestników ruchu drogowego.

Uznając, że zaskarżone decyzje oraz poprzedzające ją rozstrzygnięcia organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego w zakresie wyżej opisanym, które miało wpływ na wynik sprawy, Sąd działając na podstawie art.145 § 1 pkt 1 a ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzekł jak w sentencji.

Zgodnie z art.152 w/w ustawy uchylone decyzje nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się niniejszego wyroku.