Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 1180/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2015-03-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 154 ust. 8
journal: Dz.U. 2008 nr 164 poz 1027
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Sędzia WSA Joanna Brzezińska Protokolant starszy sekretarz sądowy Elżbieta Brandt po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 marca 2015r. sprawy ze skargi [...] Specjalistycznej Przychodni Lekarskiej Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w [...] na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

II SA/Bd 1180/14

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] działając na podstawie art. 154 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2008 r., Nr 164, poz. 1027 ze zm.) w związku z art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2013 r., poz. 267), oddalił odwołanie Wojskowej Specjalistycznej Przychodni Lekarskiej Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w [...] od rozstrzygnięcia dotyczącego postępowania prowadzonego przez [...] Oddział Wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] w trybie konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: leczenie stomatologiczne w zakresie: świadczenia ogólnostomatologiczne, kod postępowania:[...].

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia podniesiono, iż [...] Oddział Wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] w dniu 11 kwietnia 2014 r. ogłosił konkurs ofert na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: leczenie stomatologiczne w zakresie: świadczenia ogólnostomatologiczne, kod postępowania: [...]. Okres obowiązywania umowy od dnia 1 lipca 2014 r. do dnia 30 czerwca 2017 r.

Zgodnie z warunkami określonymi w ogłoszeniu oferenci przystępujący do konkursu ofert winni byli spełniać wymagania wynikające z przepisów powszechnie obowiązującego prawa oraz określone przez Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia wskazane w :

1. rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 6 maja 2008 r. w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz. U. Nr 81, poz. 484);

2. rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zapraszania do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań (Dz. U. Nr 273, poz. 2719);

3. rozporządzeniu Ministra Zdrowia Ministra Zdrowia z dnia 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia stomatologicznego (Dz. U. z 2013, poz. 1462);

4. zarządzeniu Nr 57/2013/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 2 października 2013 r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zmienionym zarządzeniem Nr 74/ 2013/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 12 grudnia 2013 r.;

5. zarządzeniu Nr 77/2013/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 12 grudnia 2013 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju leczenie stomatologiczne;

6. zarządzeniu Nr 3/2014/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 23 stycznia 2014 r. w sprawie określenia kryteriów oceny ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej zmienionym zarządzeniem Nr 11/2014/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 7 marca 2014 r., zmienionym zarządzeniem Nr 24/2014/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 5 maja 2014 r.

W części jawnej komisja konkursowa zgodnie z art. 142 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, stwierdziła prawidłowość ogłoszenia konkursu ofert oraz liczbę zgłoszonych ofert wykazanych w tabeli pn. "Wykaz ofert".

Następnie komisja konkursowa dokonując rozstrzygnięcia postępowania w dniu [...] r. wybrała ofertę nr [...] odwołującej Wojskowej Specjalistycznej Przychodni Lekarskiej Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w [...]. Komisja dokonała wyboru ofert Świadczeniodawców, którzy uzyskali liczbę punktów wykazanych w przedstawionym w decyzji rankingu ("Tabela. Wykaz ofert wybranych do realizacji świadczeń i łączna liczba uzyskanych punktów w rankingu").

W dniu 18 czerwca 2014 r. do Oddziału Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] wpłynęło odwołanie Wojskowej Specjalistycznej Przychodni Lekarskiej Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w [...] od wyżej wymienionego rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.

W odwołaniu Wojskowa Specjalistyczna Przychodnia Lekarska Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w [...] zarzuciła, że w toku postępowania błędnie nie odrzucono oferty spółki cywilnej B. i M. M., jako nie posiadającej zdolności prawnej. Odwołująca ponadto zarzuciła, że zaniżono jej liczbę punktów w rankingu bez możliwości porównania ofert i nie uwzględniono wieloletniego doświadczenia Świadczeniodawcy w realizacji świadczeń stomatologicznych, zmianę kryteriów ocen na niejednolite i niemierzalne (okres współpracy, wyposażenie gabinetów, stosunek do pacjentów).

Rozpatrując odwołanie Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego w [...] stwierdził, że nie zasługuje ono na uwzględnienie.

Orzekający organ podkreślił, iż komisja w części niejawnej konkursu ofert może przeprowadzić negocjacje z oferentami w celu ustalenia liczby planowanych do udzielenia świadczeń opieki zdrowotnej; ceny za udzielane świadczenia opieki zdrowotnej, przytaczając przepis art. 142 ust. 5 pkt 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, który stanowi, iż komisja konkursowa w toku postępowania w sprawie zawarcia umowy wybiera oferty zapewniające jakość świadczeń opieki zdrowotnej, ich ciągłość, kompleksowość i dostępność oraz przedstawiające najkorzystniejszy bilans ceny w odniesieniu do przedmiotu zamówienia.

Rozpatrując przedmiotową sprawę i odwołanie Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia pismem z dnia [...] r. wyznaczył odwołującemu oraz Świadczeniodawcom wytypowanym do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej w danym postępowaniu - 3 dniowy termin do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań. Wyżej wskazane podmioty zgodnie z dyspozycją art. 154 ust. 6a ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych uznane zostały za strony postępowania.

Organ przypomniał również, że zgodnie z art. 148 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych porównanie ofert w toku postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej obejmuje w szczególności: ciągłość, kompleksowość, dostępność, jakość udzielanych świadczeń, kwalifikacje personelu, wyposażenie w sprzęt i aparaturę medyczną, na podstawie wewnętrznej oraz zewnętrznej oceny, która może być potwierdzona certyfikatem jakości lub akredytacją; cenę i liczbę oferowanych świadczeń opieki zdrowotnej oraz kalkulację kosztów.

Wskazano, że Komisja konkursowa dokonała analizy ofert w poszczególnych poziomach skalujących i przyznała określoną punktację poszczególnym oferentom, wśród których oferta odwołującej się Wojskowej Specjalistycznej Przychodni Lekarskiej Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w [...] zajęła w rankingu przedostatnie miejsce.

W świetle powyższego Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia zauważył, że Komisja konkursowa nie naruszyła zasady równego traktowania podmiotów. Wszyscy oferenci byli oceniani na podstawie tych samych kryteriów i znali wymagania zawarte z rozporządzeniach Ministra Zdrowia, jak i w Zarządzeniach Prezesa NFZ. Ranking końcowy jest tworzony dla wszystkich ofert biorących udział w postępowaniu, z uwzględnieniem kryteriów punktowanych, stosownie do zasady równego traktowania oferentów. W przedmiotowym postępowaniu oferty podmiotów wybranych do realizacji umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, okazały się w ocenie organu najkorzystniejsze i uzyskały największą łączną liczbę punktów, dlatego w zaistniałej sytuacji, zasadnym było przytoczenie treści wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 stycznia 2012 r. (sygn. Akt VI SA/WA 2094/11) - "Fakt, czy oferta danego oferenta będzie konkurencyjna w stosunku do innych uczestników postępowania zależy wyłącznie od jej treści. Konkurs zawsze niesie ze sobą element ryzyka i niewiadomą rozstrzygnięcia. Na podstawie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, rola Funduszu sprowadza się do zbierania ofert usługodawców, a następnie wynegocjowania z nimi odpowiedniej ceny i ilości świadczeń, aby osiągnąć najkorzystniejszy bilans oceny w odniesieniu do przedmiotu zamówienia (...)"

Mając powyższe na uwadze, orzekający organ stwierdził, że wybór oferenta do zawarcia umowy, dokonany został przy zachowaniu zasady równego traktowania, uczciwej konkurencji i właściwie zastosowanej zasady jawności, a komisja konkursowa dokonała należycie porównania złożonych ofert i przeprowadziła postępowanie zgodnie z obowiązującymi zasadami i z dbałością o interes prawny każdego z oferentów, ubiegających się o zawarcie umowy.

W podnoszonej przez stronę odwołującą kwestii błędnego nie odrzucenia oferty spółki cywilnej B. i M. M. podkreślono, że nie znajduje ono uzasadnienia, ponieważ w myśl art. 5 pkt 41 lit. a) i b) ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, świadczeniodawca to między innymi podmiot wykonujący działalność leczniczą w rozumieniu przepisów ustawy o działalności leczniczej lub osoba fizyczna inna, niż wymieniona w lit. a), która uzyskała fachowe uprawnienia do udzielania świadczeń zdrowotnych i udziela ich w ramach wykonywanej działalności gospodarczej. Natomiast stosownie do dyspozycji art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (dz. U. z 2011 r., Nr 112, poz. 654 ze zm.) podmiotami leczniczymi są miedzy innymi przedsiębiorcy w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010 r., Nr 220, poz. 1447 ze zm.).

Następnie Wojskowa Specjalistyczna Przychodnia Lekarska Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w [...], kierując się wynikami wspomnianego rozstrzygnięcia z dnia [...] r., dotyczącego postępowania prowadzonego przez [...] Oddział Wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] w trybie konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: leczenie stomatologiczne w zakresie: świadczenia ogólnostomatologiczne, kod postępowania: [...], w dniu 7 lipca 2014 r. zawarła z Dyrektorem [...] Oddziału Wojewódzkiego w [...] umowę Nr 14[...] o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: leczenie stomatologiczne w zakresie: świadczenia ogólnostomatologiczne, kod postępowania: [...], w której strony uzgodniły kwotę zobowiązania wynoszącą 504.180, 00 zł.

W dniu 7 lipca 2014 r. Wojskowa Specjalistyczna Przychodnia Lekarska Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w [...] niezależnie od podpisanej umowy (z zachowaniem ustawowego terminu określonego w art. 154 ust. 5 ustawy o świadczeniach), złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. We wniosku zarzuciła rażące naruszenie przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] przepisów art. 77 § 1 K.p.a. art. 80 K.p.a. oraz art. 11 i 107 § 3 K.p.a. z uwagi na nie wyjaśnienie kryteriów jakimi się kierował przy ustalaniu punktacji mającej istotne znaczenie dla określenia wysokości przyznanych środków finansowych i brak podstaw do nieotrzymania punktów za spełnienie warunku kompleksowości świadczeń oraz kryterium "inne".

Rozpatrując wniosek, decyzją z dnia [...] Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję nr [...] uznając, że w sprawie punktacja została ustalona w sposób należyty, co wynika z akt sprawy i zaskarżonej decyzji.

Stwierdzono również, że w sprawie zachodzi istotna okoliczność polegająca na tym, że Wojskowa Specjalistyczna Przychodnia Lekarska Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w [...] kierując się warunkami finansowymi wynikającymi ze wspomnianego wyżej rozstrzygnięcia wyraziła na te warunki zgodę poprzez zawarcie z Dyrektorem [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] z umowy Nr [...] o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: leczenie stomatologiczne w zakresie: świadczenia ogólnostomatologiczne, kod postępowania:[...].

Okoliczność ta zdaniem organu skutkuje tym, że Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] nie ma podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji akceptującej rozstrzygnięcie z dnia [...] r., dotyczące postępowania prowadzonego przez [...] Oddział Wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] w trybie konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: leczenie stomatologiczne w zakresie: świadczenia ogólnostomatologiczne, kod postępowania: [...] w sytuacji gdy Wojskowa Specjalistyczna Przychodnia Lekarska Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w [...] wyraziła zgodę na warunki rozstrzygnięcia, zawierając opisaną wyżej umowę.

W tej sytuacji, w istocie zarzuty przedstawione w odwołaniu stały się w przekonaniu organu bezprzedmiotowe.

W skardze do sądu Wojskowa Specjalistyczna Przychodnia Lekarska Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w [...] wniosła o uchylenie decyzji z dnia [...] w całości i zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji nr [...] z dnia [...]r. zarzucono naruszenie art. 7, 11, 77 i 107 § 3 kpa oraz art. 134 i 147 ustawy z dnia 27.08.2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. 2008 r., Nr 164, poz. 1027) jako mające istotny wpływ na wynik sprawy.

Motywy rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji w ocenie strony skarżącej są ujęte w sposób niezrozumiały, co powoduje brak możliwości ewentualnego zaakceptowania zasadności przesłanek faktycznych i prawnych, którymi kierował się organ przy wydaniu decyzji i kwestionowania ich przed sądem.

Zdaniem strony skarżącej organ w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 77 § 1 i 80 kpa nie ujawnił na podstawie jakich konkretnie kryteriów wynikających z ustawy i zarządzeń Prezesa NFZ oferta skarżącej uzyskała wyniki podane przez komisję. Brak jest w treści decyzji uzasadnienia powodów z których nie przyznano skarżącej punktacji za kryterium "kompleksowość", kiedy skarżąca wykazała w ofercie, że w rzeczywistości wykonuje pełną strukturę świadczeń stomatologicznych, zapewnia stały dostęp do badań i zabiegów w jednym miejscu, posiada pracownie diagnostyczne oraz pracownię protetyczną, która realizuje świadczenia od diagnostyki po leczenie włącznie z zaopatrzeniem protetycznym.

Uzasadniony sprzeciw w ocenie ofert budzi w przekonaniu strony skarżącej wprowadzenie nowego kryterium "inne" jako kryterium w ogóle przedmiotowo nieokreślone, co skutkuje niemożnością zweryfikowania w tym zakresie punktacji.

Sprzeciw skarżącej budzi również, stosowanie do oceny ofert nieujawnionych w warunkach konkursu nieuprawnionych kryteriów, jak: okres długotrwałej współpracy z Funduszem, nowopowstałość gabinetów, miła obsługa i dostępność, nowoczesność wyposażenia, przyjazność pacjentom, wybieralność przez pacjentów. Kryteria te zostały ujawnione przez organ dopiero w treści pisma /fax/ z dnia 9.06.2014 r. Treść tego rozstrzygnięcia ujawnia nadto, że kryteria te były stosowane tylko do niektórych świadczeniobiorców.

Organ w postępowaniu i treści zaskarżonej decyzji zdaniem Wojskowej Specjalistycznej Przychodni Lekarskiej w [...] nie przeprowadził koniecznej analizy porównawczej oferty skarżącej w relacji do oferentów, którzy uzyskali wyższą punktację i nie przedstawił jej co do każdego z kryteriów. Brak porównania ofert na podstawie jednolitych kryteriów wynikających z ustawy i obowiązujących Komisje przepisów uniemożliwia sądowi zbadanie legalności decyzji, a skarżącej wypowiedzenie się co do istotnych okoliczności sprawy, podkreślając również, że cyt. ustawa w art. 134 nakłada na organ obowiązek równego traktowania świadczeniobiorców i prowadzenie postępowania w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Równe traktowanie w zakresie oceny ofert jest kwestią relacji między tymi ocenami. Nie jest więc możliwe skontrolowanie przestrzegania tej zasady przy ustalaniu rankingu ofert na podstawie oceny oferty skarżącej dokonanej wyłącznie pod względem zgodności z wymaganiami stawianymi świadczeniobiorcom.

Zarzucono również, że organ zaniechał wykazania, że wyliczenie ilości punktów przypadających na dane kryterium zostało dokonane w oparciu o przejrzyste i jednakowe dla wszystkich kryteria, ponieważ decyzja nie wskazuje z jakimi okolicznościami przypadającymi poszczególnym kryteriom oceny, wiążą się uzyskane, określone ilości punktów.

Ponadto zwrócono uwagę, że uzasadnienie jest ogólnikowe, podaje jedynie ilości uzyskanych punktów za poszczególne kryteria, nie odnosząc się do zasad punktowania. Z treści uzasadnienia nie wynika dlaczego skarżąca w poszczególnych kryteriach uzyskała wskazaną przez organ liczbę punktów bądź nie uzyskała ich wcale. Brak jest też analizy punktacji oferty wobec oceny dokonanej przez Komisję. Ponadto zaskarżona decyzja zdaniem skarżącej nie zawiera uzasadnienia prawnego, ponieważ przytoczenie przez organ w jej uzasadnieniu wyłącznie tytułów przepisów prawnych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, nie spełnia warunku przytoczenia przepisów prawa, o których stanowi art. 107 § 3 kpa. Brak jest też w uzasadnieniu wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji przez niedokonanie wykładni przepisów stanowiących podstawę rozstrzygnięcia.

Zdaniem skarżącej strony organ nie odniósł się do wszystkich twierdzeń i okoliczności podnoszonych przez skarżącą, jako istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i nie ustosunkował się do wszystkich zarzutów odwołania skarżącej od rozstrzygnięcia postępowania z dnia 17.06.2014 r., tj. zmiany kryteriów ocen, nieodrzucenie oferty B. i M. M. (spółki cywilnej) przytaczając, że mają uregulowaną sytuację prawną ze skarżącą pomimo tego, że skarżąca odmówiła rozwiązania umowy z ww. a harmonogram pracy pokrywa się z harmonogramem u skarżącej, a treść uzasadnienia przekonuje skarżącą, że wyłącznym powodem utrzymania w mocy decyzji był fakt, że skarżąca podpisała z organem umowę na świadczenia ogólnostomatologiczne, co prowadzi do wniosku, że w postępowaniu w ogóle nie dokonano oceny materiału dowodowego.

W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji, ponieważ została ona podjęta zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270, z późn.zm.) - dalej w skrócie "P.p.s.a.", zgodnie z którym Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie w sytuacji, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy – art. 145 § 1 P.p.s.a.

Przedmiot sądowej, kontroli w niniejszej sprawie stanowi decyzja Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Fundusze Zdrowia w [...], którą organ po rozpatrzeniu wniosku skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją nr [...] r. dotyczącą postępowania prowadzonego w trybie konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] r. wydaną na skutek odwołania skarżącej od rozstrzygnięcia komisji konkursowej dotyczącego postępowania prowadzonego przez [...] Oddział Wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia w trybie konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: leczenie stomatologiczne w zakresie: świadczenia ogólnostomatologiczne kod[...].

Materialnoprawną podstawę wydania decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2008r. Nr 164, poz. 1027 z późn.zm. dalej "u.ś.o.z").

Zadaniem NFZ jest określenie warunków udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, a także sprawowanie nadzoru i kontroli nad finansowaniem i realizacją tychże świadczeń oraz zapewnienie równego dostępu do świadczeń.

Realizacja ustawowych obowiązków organów Funduszu skonkretyzowana została przede wszystkim w dziale VI ustawy zatytułowanym "Postępowanie w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami". Art. 132 ustawy stanowi, że podstawą udzielania świadczeń opieki zdrowotnej jest umowa. Jest to więc zasadniczy punkt odniesienia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.

Stosownie do art. 139 ust. 1 u.ś.o.z. zawieranie przez Fundusz umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, z zastrzeżeniem art. 159, następuje po przeprowadzeniu postępowania w trybie konkursu ofert albo rokowań. Poprzez złożenie ofert a następnie ich przyjęcie dochodzi do nawiązania pomiędzy Funduszem a świadczeniodawcą stosunku obligacyjnego, którego cywilnoprawny charakter jest oczywisty. Całe postępowanie w sprawie zawarcia umowy ma charakter cywilnoprawny, a sytuację prawną podmiotów kształtuje umowa a nie akt administracyjny.

Prezes Funduszu – na podstawie art. 146 ust. 1 u.ś.o.z. – określa przedmiot postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, kryteria oceny ofert oraz warunki wymagane od świadczeniodawców. Kryteria te są jawne i nie podlegają zmianie w toku postępowania (art. 147 u.ś.o.z. ).

W celu przeprowadzenia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu powołuje komisję (art. 139 ust. 1 i 4). Komisja ogłasza o rozstrzygnięciu postępowania, jeżeli wcześniej nie nastąpiło unieważnienie tego postępowania (art. 151 ust. 1) i z chwilą ogłoszenia rozstrzygnięcia postępowania następuje jego zakończenie (ust. 4). Ustawa określa, że w ogłoszeniu komisji o rozstrzygnięciu postępowania podaje się dane podmiotu, który został wybrany.

Postępowanie prowadzone przez komisję, zmierzające do wyłonienia najkorzystniejszej oferty na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, jest wzorowane na czynnościach poprzedzających zawarcie umowy cywilnoprawnej, uregulowanych w kodeksie cywilnym (art. 66 § 1 i nast. oraz art. 72 § 1 k.c.). Tu Sąd podziela stanowisko wyrażone w wyroku WSA w Warszawie z 24 stycznia 2012 r. sygn. akt VI SA/Wa 1754/11. Rozstrzygnięcie tego postępowania przez komisję nie jest niczym innym, jak wyborem najkorzystniejszej oferty (ofert) przez zamawiającego. Niewątpliwie więc postępowanie prowadzone przez komisję nie jest postępowaniem administracyjnym w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, a "rozstrzygnięcie" komisji nie jest decyzją administracyjną, ani innym aktem o charakterze administracyjnoprawnym. Sprawa o zawarcie umowy o udzielenie świadczenia staje się sprawą administracyjną z chwilą złożenia przez świadczeniodawcę odwołania od rozstrzygnięcia komisji. Ustawa wyraźnie stanowi bowiem, że po rozpatrzeniu odwołania Prezes Funduszu wydaje decyzję administracyjną (art. 154 ust. 6).

Zgodnie z art. 154 u.ś.o.z., świadczeniodawca biorący udział w postępowaniu może wnieść do dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu, w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia o rozstrzygnięciu postępowania, odwołanie dotyczące rozstrzygnięcia postępowania.

Należy tu położyć akcent na zakres zaskarżenia. Odwołanie może dotyczyć jedynie rozstrzygnięcia konkursu, a więc wyniku prowadzonego postępowania a nie określonych czynności postępowania do momentu wydania rozstrzygnięcia. W toku postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oferent może korzystać z innych instrumentów prawnych przewidzianych w art. 153 u.ś.o.z. - umotywowanego protestu, złożonego do Komisji w terminie 7 dni roboczych od dnia dokonania zaskarżonej czynności

Należy też podkreślić, że tylko świadczeniodawcom, których interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przysługują środki odwoławcze i skarga na zasadach określonych w art. 153 i 154 u.ś.o.z. z art. 152 ust. 1 u.ś.o.z.

Na temat rozumienia pojęcia "interes prawny" niejednokrotnie wypowiadał się Naczelny Sąd Administracyjny, m.in. w wyroku z dnia 19 marca 2002 r. (IV SA 1132/00, niepubl.). Stwierdzono w nim, że "istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego, z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje. Może to być norma należąca do prawa administracyjnego bądź do innych gałęzi prawa, na przykład prawa cywilnego." W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony został pogląd, uznawany również w doktrynie, iż podstawą legitymacji procesowej strony jest przepis prawa materialnego wskazujący na własne prawo (interes prawny) lub obowiązek podmiotu, które podlegają skonkretyzowaniu w postępowaniu.

Szczególnymi cechami interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym i w prawie administracyjnym jest bezpośredniość związku między sytuacją danego podmiotu a wspomnianą normą prawa materialnego, na której budowany jest interes prawny. Oznacza to, że jeżeli sprawa dotyczy dwóch lub więcej podmiotów, to interes prawny mają tylko te z nich, których sytuacja prawna wynika wprost z normy prawa materialnego, a nie powstaje za pośrednictwem drugiego podmiotu.

Drugą szczególną cechą interesu prawnego jest jego realność, interes ten musi rzeczywiście istnieć w dacie stosowania danych norm prawa administracyjnego. Nie może to być interes tylko przewidywany w przyszłości ani hipotetyczny.

Określona wyżej interpretacja i granice interesu prawnego mają zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, z zastrzeżeniem jednak, że przepis art. 152 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej wprowadza dodatkową przesłankę dla posiadania legitymacji do wniesienia odwołania tj. uszczerbek interesu prawnego uczestnika postępowania w procedurze zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Oznacza to, że konieczne jest stwierdzenie naruszenia zasad postępowania, które musi naruszać rzeczywiście istniejący interes świadczeniodawcy w postaci jego uszczerbku.

W świetle powołanego przepisu niewystarczające jest wykazanie interesu prawnego ale musi też dojść do jego uszczerbku wskutek naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzenia postępowania w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń. Niewątpliwie uszczerbek interesu prawnego wystąpi po stronie świadczeniodawcy, który nie został wybrany do udzielania świadczeń. Z tego względu oczywiste jest, że posiada on legitymację do wniesienia odwołania dotyczącego rozstrzygnięcia postępowania (art. 154 ust. 1) - celem skontrolowania w postępowaniu administracyjnym, czy niekorzystne rozstrzygnięcie nie jest wynikiem naruszenia zasad przeprowadzenia tego postępowania (v. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 lipca 2010 r. sygn. akt II GSK 410/10, które w tej części zachowało aktualność).

Po rozpatrzeniu odwołania, dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu wydaje decyzję administracyjną uwzględniającą lub oddalającą odwołanie. Podmiot prowadzący to postępowanie dyrektor oddziału wojewódzkiego reprezentujący Narodowy Fundusz Zdrowia - jest państwową jednostką organizacyjną, posiadającą osobowość prawną (art. 96 ust. 1 ustawy). Nie jest jednak organem administracji publicznej w rozumieniu ustrojowym i nie przyznano mu generalnie kompetencji do stosowania środków prawnych, właściwych organom administracji publicznej. Jedynie na mocy konkretnych przepisów ustawy wydaje decyzje administracyjne (np. art. 154 ust. 6). Decyzja jest zamieszczana w terminie 2 dni od dnia jej wydania, na tablicy ogłoszeń oraz na stronie internetowej właściwego oddziału wojewódzkiego Funduszu (ust. 3). Od decyzji dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu świadczeniodawcy przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (ust. 4). Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, o którym mowa w ust. 4, składa się do dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu w terminie 7 dni od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 3 (ust. 5) Dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu rozpatruje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, o którym mowa w ust. 4, w terminie 14 dni od dnia jego otrzymania i wydaje decyzję administracyjną w sprawie. Decyzja dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu wydana na skutek ponownego rozpatrzenia sprawy podlega natychmiastowemu wykonaniu (ust. 6).

Od decyzji, o której mowa w ust. 6, świadczeniodawcy przysługuje skarga do sądu administracyjnego (ust. 8).

Zgodnie z ust. 6a art. 154 ustawy, stronami postępowania, o którym mowa w ust. 1-6, są świadczeniodawca, który złożył odwołanie, o którym mowa w ust. 1, lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, o którym mowa w ust. 4, oraz świadczeniodawcy, którzy zostali wybrani do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej w danym postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.

W przypadku uwzględnienia odwołania dotyczącego rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przeprowadza się postępowanie w trybie rokowań ze świadczeniodawcą, który złożył wskazane odwołanie, chyba że z opisu przedmiotu zamówienia wynika, że umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej zawiera się z jednym świadczeniodawcą na danym obszarze. W takim przypadku dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu ponownie przeprowadza postępowanie w sprawie zawarcia umowy (ust. 7). Przepis ten uzyskał nowe brzmienie, gdyż w poprzednio obowiązującym stanie prawnym wniesienie odwołania otwierało drogę do ponownego przeprowadzenia postępowania w sprawie zawarcia umowy. Obecnie ustawodawca ograniczył skutki związane z wniesieniem odwołania do przeprowadzenia rokowań tylko ze świadczeniodawcą, który wniósł odwołanie. To rzutuje w ocenie Sądu na zakres kontroli rozstrzygnięcia postępowania i stanowi gwarancje dla sprawnego działania systemu przez możliwość sfinalizowania procedury wobec innych świadczeniodawców polegającej na podpisaniu umów.

Postępowanie w sprawie zawarcia umów według u.ś.o.z. musi się jednak toczyć według określonych reguł i standardów.

Specjalne wymagania w zakresie konieczności uwzględnienia równego traktowania świadczeniodawców oraz zapewnienia uczciwej konkurencji nałożono na właściwego do spraw zdrowia Ministra, który na podstawie art. 139 ust. 9 został zobowiązany do określenia w drodze rozporządzenia sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej, jej zadań, oraz trybu pracy. Ponadto zgodnie z art. 134 ust. 1 u.ś.o.z. Fundusz jest obowiązany zapewnić równe traktowanie wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i prowadzić postępowanie w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Natomiast zgodnie z art. 134 ust. 2 u.ś.o.z. wszelkie wymagania, wyjaśnienia i informacje, a także dokumenty związane z postępowaniem w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej udostępniane są świadczeniodawcom na takich samych zasadach. W tym zakresie może odbywać się kontrola administracyjna. Nie może ona sięgać w sferę oceny merytorycznej ofert sprawowanej przez komisję.

W Wyroku z 25 stycznia 2012r. sygn. II GSK 1458/10 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skoro ustawodawca przesądził, iż podstawą udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych przez Fundusz jest umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, która może być zawarta wyłącznie ze świadczeniodawcą, który został wybrany do udzielania tych świadczeń na zasadach określonych w dziale VI cyt. ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (art. 132 ust. 1 i 2 tej ustawy), to cywilnoprawny charakter samej umowy nie może budzić wątpliwości. Ten cywilnoprawny charakter umowy ma decydujące znaczenie dla określenia charakteru całego postępowania zmierzającego do zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, bowiem znajdują w nim zastosowanie przepisy regulujące stosunki cywilnoprawne, w tym dotyczące zawierania umów. To zaś oznacza, że ustawowo wprowadzone modyfikacje prawa umów w zakresie trybu zawierania umowy, dokonane w cyt. ustawie o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, nie mogą być interpretowane w oderwaniu od cywilnoprawnego charakteru umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Nie jest więc możliwy do zaakceptowania pogląd, że postępowanie w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej traci charakter cywilnoprawny wobec wniesienia odwołania dotyczącego rozstrzygnięcia tego postępowania (art. 154 ust. 1), a taki skutek miałby miejsce, gdyby wniesienie takiego odwołania otwierało drogę do ponownej oceny ofert świadczeniodawców przez organy NFZ. Wówczas bowiem organy te byłyby uprawnione do władczego rozstrzygnięcia sprawy jako organy administracji publicznej, w drodze decyzji administracyjnej, co oczywiście wpływałoby także na zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne. Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że granice postępowania wszczętego na skutek wniesienia odwołania w trybie art. 154 ust. 1 cyt. ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych wyznacza materialnoprawna norma zawarta w przepisie art. 152 ust. 1 tej ustawy, zgodnie z którym środki odwoławcze przysługują tym świadczeniodawcom, których interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.

Dokonując odkodowania normy prawnej zawartej w tym przepisie Naczelny Sąd Administracyjny uznał za konieczne odwołanie się do poglądu wyrażonego już przez NSA w wyroku z dnia 13 lutego 2009 r. (II GSK 748/08), w którym NSA stwierdził, że podjęcie decyzji na skutek odwołania wniesionego na podstawie art. 154 w związku z art. 152 ustawy o świadczeniach nie poprzedza ponowne przeprowadzenie postępowania konkursowego. NSA zauważył, że w ramach postępowania odwoławczego organ administracji bada jedynie, czy nie doszło do naruszenia zasad postępowania, które spowodowało uszczerbek w interesie prawnym oferenta, w szczególności czy postępowanie konkursowe zostało przeprowadzone prawidłowo. Ponadto NSA stwierdził, że sądowa kontrola takiej decyzji odbywa się wyłącznie w oparciu o kryterium legalności, bowiem sądy administracyjne nie są uprawnione do rozstrzygania o trafności merytorycznej oceny ofert, która odbywa się z uwzględnieniem także elementów medycznych i ekonomicznych.

W konsekwencji wyrażono pogląd, że rozpoznanie odwołania wniesionego na podstawie art. 154 w związku z art. 152 cyt. ustawy jest ograniczone wyłącznie do zbadania, czy nie doszło do naruszenia zasad postępowania, które spowodowało uszczerbek w interesie prawnym świadczeniodawcy (oferenta), zaś w granicach tego postępowania nie mieści się ponowna ocena złożonych ofert, w tym badanie prawidłowości oceny oferty złożonej przez podmiot konkurujący z podmiotem wnoszącym odwołanie.

W tym duchu wypowiedział się NSA w wyroku z dnia 8 marca 2013 r. II GSK 2041/12, również stwierdzając, że rozpoznanie odwołania wniesionego na podstawie art. 154 w związku z art. 152 ustawy z 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych jest ograniczone wyłącznie do zbadania, czy nie doszło do naruszenia zasad postępowania, które spowodowało uszczerbek w interesie prawnym świadczeniodawcy (oferenta), zaś w granicach tego postępowania nie mieści się ponowna ocena złożonych ofert, w tym badanie prawidłowości oceny oferty złożonej przez podmiot konkurujący z podmiotem wnoszącym odwołanie ,LEX nr 1347575.

Dla potrzeb rozpoznawanej sprawy odpowiedzi wymaga natomiast pytanie czy doznaje uszczerbku - w rozumieniu art. 152 ust. 1 ustawy o świadczeniach - interes prawny świadczeniodawcy, którego wybrano do udzielania świadczeń. Przepis art. 154 ust. 7 cyt. ustawy stanowi, że w przypadku uwzględnienia odwołania dotyczącego rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przeprowadza się postępowanie w trybie rokowań ze świadczeniodawcą, który złożył wskazane odwołanie. W rozpoznawanej sprawie nie uwzględniono odwołania, a pomimo tego doszło do zawarcia umowy, Skarżący przyjął warunki proponowane przez Fundusz, a więc doszło do zakończenia postępowania w sprawie zawarcia umowy.

W sprawie o zawarcie umowy, postępowanie administracyjne dotyczy natomiast tylko tej części postępowania, które ma na celu weryfikację rozstrzygnięcia (wyboru lub odrzucenia ofert) dokonanego przez komisję, prowadzonego według zasad Kodeksu postępowania administracyjnego. Obowiązkiem organu, w ramach procedury uruchamianej wskutek wniesienia odwołania, o którym mowa w art. 154 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej jest weryfikacja w postępowaniu administracyjnym, czy we wcześniejszej, nieadministracyjnej fazie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zamkniętej ogłoszeniem o rozstrzygnięciu postępowania, oferent nie doznał uszczerbku interesu prawnego przez naruszenie zasad postępowania.

Zakres kontroli jest zatem ściśle związany z pojęciem uszczerbku interesu prawnego, powstałego w wyniku naruszenia przepisów prawa (v. wyrok VI SA/Wa 1754/11 z dnia 24 stycznia 2012 r.).

Analiza wymienionych przepisów wskazuje zatem, że zakres kontroli dokonywanej przez organ administracyjny jest ściśle związany z pojęciem uszczerbku interesu prawnego, powstałego w wyniku naruszenia przepisów prawa (zasad postępowania) na określonym etapie postępowania. Do skutecznego wniesienia odwołania nie wystarcza samo istnienie interesu prawnego, lecz jest także konieczne wystąpienie uszczerbku w tym interesie na skutek nieprawidłowości przebiegu postępowania. To interes prawny świadczeniodawcy należy oceniać przez pryzmat konkretnego postępowania i możliwości zawarcia umowy przez określonego świadczeniodawcę (wystąpienia uszczerbku jego interesu prawnego). Uszczerbku takiego nie doznaje podmiot, który zawarł kontrakt. Zatem uszczerbek w interesie prawnym uczestnika postępowania będzie występował wtedy, gdy naruszenie przez podmiot prowadzący to postępowanie określonych zasad postępowania spowodowało, że uczestnik postępowania (świadczeniodawca) został pozbawiony możliwości zawarcia umowy. Skarżący pomimo podpisania umowy nadal twierdzi, że doznał uszczerbku. Takie twierdzenie nie ma oparcia na gruncie obowiązujących przepisów. Umowa cywilnoprawna kształtuje sytuację prawną podmiotów zgodnie z ich wolą. Wiąże się to z naczelną zasadą swobody kontraktowania i dobrowolnego kształtowania sytuacji prawnej podmiotów określonej treścią umowy. Wskutek zawarcia umowy dochodzi do uzgodnienia jej istotnych elementów, zatem nie można uznać, że pomimo podpisania umowy skarżący ma nadal zapewnione prawo do kwestionowania postępowania, gdyż zostało ono zamknięte.

Postępowanie w sprawie zawarcia umowy nie ma cech postępowania administracyjnego, a dwuinstancyjne postępowanie administracyjne, zainicjowane odwołaniem, pozostaje jedynie w funkcjonalnym związku z postępowaniem w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Postępowanie administracyjne nie stanowi więc kontynuacji postępowania w sprawie zawarcia umowy, nie jest następnym jego etapem, nie jest przewidziane po zawarciu umowy.

W konsekwencji należy też uznać, że nie naruszono zasad postępowania administracyjnego wskazanych w zarzutach (tj.: art. 7, 11, 77 k.p.a.). Organ bowiem przeprowadził postępowanie administracyjne w zgodzie z tymi zasadami, a wady postępowania na które powołuje się skarżąca w okolicznościach niniejszej sprawy nie mają wpływu na wynik postępowania.

Nie został naruszony przepis art. 107 § 3 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji. Do naruszenia przepisu może zatem dojść, gdy uzasadnienie decyzji nie spełnia prawem przewidzianych wymogów, co w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca. W postępowaniu konkursowym nie naruszono zasad ukształtowanych przez przepisy prawa, które mogły spowodować uszczerbek interesu prawnego odwołującego się w kontekście podpisania umowy, a w szczególności nie naruszono zasady równego traktowania stron skoro sytuacja prawna skarżącej została ustalona zgodnie z regułą swobody kontraktowania. Na marginesie organ wyjaśnił zasady, w oparciu o które dokonano oceny punktowej złożonych ofert , a tych nie można uznać za dyskryminujące skarżącą.

Rozpoznanie odwołania wniesionego na podstawie art. 154 w związku z art. 152 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych jest ograniczone wyłącznie do zbadania, czy nie doszło do naruszenia zasad postępowania, które spowodowało uszczerbek w interesie prawnym świadczeniodawcy (oferenta), zaś w granicach tego postępowania nie mieści się ponowna ocena złożonych ofert, w tym badanie prawidłowości oceny oferty złożonej przez podmiot konkurujący z podmiotem wnoszącym odwołanie. Niedopuszczalne zwłaszcza jest kwestionowanie oceny ofert, które przez ich przyjęcie, zgodnie z zasadami nawiązywania stosunków obligacyjnych doprowadziły do ukształtowania sytuacji prawnej podmiotów. Nie ma podstaw do kwestionowania oferty po zawarciu umowy.

Postępowanie odwoławcze, regulowane przepisami ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych co do zasady nie ma charakteru rewizyjnego w zakresie analizy porównawczej zawartości ofert wszystkich świadczeniodawców (oferentów) i powtórzenia w tym zakresie czynności postępowania konkursowego, a jest jedynie postępowaniem weryfikującym, czy w postępowaniu konkursowym przestrzegane były zasady wynikające z przepisów tejże ustawy, w szczególności określona w art. 134 ust. 1 zasada równego traktowania stron i prowadzenia postępowania w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji (tak też wyrok NSA z dnia 25 stycznia 2012 r., sygn. akt II GSK 1458/10, wyrok NSA z dnia 9 października 2012 r., sygn. akt II GSK 999/12). Podpisanie umowy wiąże się akceptacją procedur, które doprowadziły do jej zawarcia.

Finalizacja postępowania o zawarcie umowy przez jej podpisanie stanowi element trwałości i pewności obrotu. Kwestionowanie po tym fakcie postępowania w sprawie oceny ofert jest więc nieuzasadnione.

W świetle przedstawionego powyżej stanowiska zarzuty skarżącej dotyczące nieuprawnionych kryteriów oceny ofert, niedoszacowania oferty skarżącej, braku uzasadnienia przyjętej punktacji, braku analizy porównawczej ofert i ustosunkowania się do zarzutów skarżącej w sprawie oceny innych oferentów nie zasługują na uwzględnienie.

W tych okolicznościach zdaniem sądu trudno uznać, że interes prawny skarżącej pomimo zarzucanych uchybień nadal doznaje uszczerbku. Skarżąca sfinalizowała i ukształtowała w sposób swobodny stosunek prawny przez zawarcie umowy, stąd należało uznać, że przesłanka wymagana przepisami art. 154 ust. 1 w zw. z art. 152 ust. 1 u.ś.o.z. nie została w niniejszej sprawie spełniona.

Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.