Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 939/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-10-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę
Hasła tematyczne: Komunalizacja mienia
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 6 ust. 1
journal: Dz.U. 1985 nr 22 poz 99
law: Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.
article: art. 5 ust. 1,  art. 11
journal: Dz.U. 1990 nr 32 poz 191
law: Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych.
article: art. 48,  art. 47 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
article: art. 151,  art. 50 par. 1,  art. 134 par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie WSA Jolanta Rudnicka WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) Protokolant Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2007 r. sprawy ze skarg D. Sp. z o. o. w W. oraz Gminy W. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie nabycia mienia z mocy prawa przez gminę. oddala skargi.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2007 roku Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa po rozpatrzeniu odwołania Gminy W. od decyzji Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] października 2006 r. nr [...] stwierdzającej nabycie przez Gminę W. z mocy prawa nieodpłatnie własności nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów w obrębie [...] jako działka nr [...] oraz odmawiającej stwierdzenia nabycia przez Gminę W. z mocy prawa nieodpłatnie własności budynków znajdujących się tej nieruchomości, a opisanych w karcie inwentaryzacyjnej nr [...] uchyliła zaskarżoną decyzją w części II, dotyczącej odmowy stwierdzenia nabycia przez Gminę W. z mocy prawa nieodpłatnie własności budynków i umorzyła postępowanie pierwszej instancji w tej części.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że decyzją z dnia [...] października 2006 r. Wojewoda Dolnośląski stwierdził nabycie przez Gminę W. z mocy prawa nieodpłatnie własności nieruchomości gruntowej opisanej w decyzji oraz odmówił stwierdzenia nabycia przez Gminę W. z mocy prawa nieodpłatnie własności budynków znajdujących się na wymienionej nieruchomości. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda podkreślił, że Gmina W. w dniu 16 listopada 2005 r. przedłożyła m.in. kartę inwentaryzacyjną nieruchomości nr [...] oraz spis inwentaryzacyjny w celu wydania decyzji stwierdzającej nieodpłatne nabycie przez nią z mocy prawa własności rzeczonej nieruchomości. Sporządzony spis inwentaryzacyjny mienia państwowego obejmujący nieruchomość opisaną w karcie inwentaryzacyjnej nr [...] był wyłożony do publicznego wglądu w siedzibie Urzędu Miejskiego W. od dnia 22 sierpnia 2005 r. do dnia 22 września 2005 r. O wyłożeniu dokumentów inwentaryzacyjnych do wglądu i możliwości zgłoszenia zastrzeżeń do Komisji Inwentaryzacyjnej, zainteresowane jednostki i osoby zostały poinformowane przez wywiedzenie ogłoszenia na tablicy ogłoszeń Urzędu Miejskiego W. oraz Spółki zo.o. A. w W. W okresie wyłożenia dokumentów nie wpłynęły zastrzeżenia ze strony osób prawnych bądź fizycznych. W wyniku przeprowadzonego postępowania, w oparciu o przedłożone w sprawie dokumenty organ I instancji ustalił, że przedmiotowa nieruchomość w dniu 27 maja 1990 r. stanowiła własność Skarbu Państwa i pozostawała we władaniu Dolnośląskiej Dyrekcji Okręgowej [...] w W. Na mocy decyzji Urzędu Miejskiego w W. z dnia [...] grudnia 1988 r., przedsiębiorstwo to zostało zobowiązane do ponoszenia opłat z tytułu zarządu przedmiotową nieruchomością, W oparciu o tę decyzję, Wojewoda Dolnośląski decyzją z dnia [...] września 2002 r. stwierdził nabycie z mocy prawa, z dniem 5 grudnia 1990 r., przez P. S.A. w W., prawa użytkowania wieczystego gruntu zabudowanego stanowiącego własność Skarbu Państwa, położonego w W. przy ul. [...], oznaczonego w ewidencji gruntów obrębu [...] jako działka nr [...] oraz prawa własności budynków i urządzeń znajdujących się na tym gruncie. Prawa te zostały ujawnione w księdze wieczystej nr [...]. W ocenie Wojewody Dolnośląskiego fakt uwłaszczenia przedsiębiorstwa powoduje, że zabudowania stanowiące części składowe gruntu będącego mieniem ogólnonarodowym, stały się odrębnym od gruntu przedmiotem własności przysługującym tylko przedsiębiorstwu, a zatem straciły one charakter mienia państwowego. W związku z tym organ I instancji stwierdził nabycie na rzecz Gminy W. jedynie prawa własności gruntu położonego w W. przy ul. [...], pozostającego obecnie w użytkowaniu wieczystym Spółka z o. o. D. w W., bowiem P. S.A. aktem notarialnym z dnia 7 października 2004 r. przeniosły swe prawa na rzecz spółki. Organ I instancji podniósł, że na dzień wydania decyzji Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] września 2002 r. nie zostało wszczęte postępowanie w sprawie komunalizacji spornej nieruchomości, jak również nie stwierdzono roszczeń osób trzecich w stosunku do tej nieruchomości, co potwierdza pismo Urzędu Miejskiego W. z dnia 2 sierpnia 1999 r. Dlatego Wojewoda mógł uznać się za organ właściwy do rozpoznania sprawy o stwierdzenie nabycia prawa użytkowania wieczystego gruntu oraz prawa własności budynków i urządzeń przez państwową osobę prawną, w trybie art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 Nr 46, poz. 543), jeżeli nie toczyło się postępowanie w trybie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.).

Odwołanie od części II decyzji Wojewody wniosła Gmina W., której zdaniem decyzja w części odmawiającej stwierdzenia nabycia własności budynków jest nieuzasadniona i narusza przepis art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Odwołująca wskazała, że istotą komunalizacji w trybie wymienionego przepisu jest to, że mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące do podmiotów w przepisie tym wymienionych staje się z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 r. własnością gmin. Prawo gminy do mienia nabytego w tym trybie stwierdzane jest decyzją Wojewody, która potwierdza jedynie to co nastąpiło z mocy prawa. Odwołująca wskazała, że stan prawny przedmiotowej nieruchomości na dzień 27 maja 1990 r. nie budzi żadnych wątpliwości. Przedsiębiorstwo państwowe władało nieruchomością bez tytułu prawnego, a nieruchomość pozostawała w zarządzie terenowego organu administracji państwowej stopnia odstawowego i z tego względu podlegała komunalizacji z mocy prawa. Zabudowania znajdujące się na gruncie oznaczonym w dniu 27 maja 1990 r. jako działka nr [...] stanowiły, zgodnie z zasadą wynikającą z rt. 48 k.c., część składowa gruntu i dzieliły los prawny nieruchomości. Opisując zatem nieruchomość w karcie inwentaryzacyjnej uwzględniono także jej części składowe, tj. budynki: biurowy, gospodarczy, halę oraz garaż. Odwołująca nie zgodziła się z poglądem Wojewody, że w dniu wydawania przez Wojewodę Dolnośląskiego decyzji uwłaszczeniowej z dnia [...] września 2002 r. organ ten był właściwy do rozpoznania sprawy uwłaszczenia przedsiębiorstwa państwowego, gdyż nie zostało do tej pory wszczęte postępowanie w sprawie komunalizacji przedmiotowej nieruchomości. Odwołująca na poparcie swojego stanowiska przywołała orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 kwietnia 2001 r., I SA 2500/99. Sąd w tym wyroku podniósł, że komunalizacja mienia na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. wywołuje skutki cywilnoprawne (przejście prawa własności) na dzień 27 maja 1990 r., bowiem przejście prawa własności na rzecz gmin następuje z mocy samego prawa, z chwilą wejścia w życie ustawy. Decyzja wojewody w sprawie stwierdzenia nabycia mienia z mocy prawa na tej podstawie (art. 18 ust. 1) jest aktem wyłącznie deklaratoryjnym, w którym wprawdzie tkwi sui generis element konstytutywny, skutkujący tym, iż dopiero od chwili potwierdzenia decyzją przejścia własności na rzecz gminy może ona skutecznie powoływać się na swoje prawo. Nie oznaczało to jednak uprawnienia do rozrządzenia tym prawem przez organ administracji rządowej poprzez uznanie, że w opisanej sytuacji brak było podstaw do uznania gruntu jako własności komunalnej, a to dlatego, iż brak było decyzji potwierdzającej ten stan prawny i nie toczyło się postępowanie komunalizacyjne, a w konsekwencji brak jest podstaw do kwestionowania właściwości Wojewody do zadysponowania gruntem Skarbu Państwa.

Rozpoznając odwołanie Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa podniosła, że zasługuje ono na uwzględnienie. Wskazała, że do kompetencji Wojewody orzekającego w postępowaniu komunalizacyjnym nie należy ocena zasadności ostatecznej decyzji Wojewody z dnia [...] września 2002 r. stwierdzającej nabycie z mocy prawa, z dniem 5 grudnia 1990 r. przez P. S. A. w W., prawa użytkowania wieczystego gruntu zabudowanego stanowiącego własność Skarbu Państwa oraz prawa własności budynków i urządzeń znajdujących się na tym gruncie. Podkreśliła, że wspomniana decyzja deklaratywna wywołała określone skutki prawne i to z mocą wsteczną od dnia 5 grudnia 1990 r. Jednakże decyzja komunalizacyjna Wojewody, która również ma charakter deklaratywny i działa z mocą wsteczną, stwierdza stan faktyczny i prawny istniejący w dniu 27 maja 1990 r. Jak podkreśliła Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa taka decyzja z natury rzeczy nie może więc uwzględniać zmiany w stanie prawnym nieruchomości, która nastąpiła później, mianowicie w dniu 5 grudnia 1990 r. Na powyższą decyzję skargę w terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyło Spółka z. o. o. D. w W. (w sprawie I SA/Wa 939/07) oraz Gmina W. (w sprawie I SA/Wa 940/07). Skarżąca Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Wojewody Dolnośląskiego z [...] października 2006 r.

Skarżąca zarzuciła organom obydwu instancji, że wydając decyzję komunalizacyjną naruszyły przepis art. 156 § 1 pkt 3 kpa przez pominięcie faktu, że w sprawie gruntu, będącego przedmiotem postępowania, wydana została już decyzja Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...].09.2002 r., która stwierdzała nabycie przez P. S. A. prawa wieczystego użytkowania gruntu przy ul. [...] w W. (działka nr [...], pow. [...] ha) i własności znajdujących się na tym gruncie budynków i urządzeń.

Skarżąca podkreśliła, że powyższa decyzja pozostała w obrocie prawnym i była podstawą do zawarcia umowy z 7 października 2004 r. na podstawie których P. S. A. wniosły w formie apartu prawo wieczystego użytkowania gruntów i własności budynków do Spółki D.

Zdaniem skarżącej Spółki skoro decyzja Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...].09.2002 r. jest w obrocie prawnym i nigdy nie została uchylona, to tenże sam Wojewoda Dolnośląski nie mógł wydawać innej decyzji, w innym postępowaniu (komunalizacyjnym), do tej samej nieruchomości, bowiem decyzje Wojewody w postępowaniu "komunalizacyjnym" i w postępowaniu "uwłaszczeniowym" wzajemnie się wykluczają. Skarżąca wskazała, że przed wydaniem decyzji komunalizacyjnej organ administracyjny powinien dokonać oceny zasadności ostatecznej decyzji Wojewody z dnia [...].09.2002 r., stwierdzającej nabycie przez P. S. A. prawa użytkowania wieczystego gruntu i prawa własności budynków i urządzeń znajdujących się na tym gruncie, a dopiero po takiej ocenie rozstrzygać kwestię własności w postępowaniu" komunalizacyjnym".

Skarżąca Gmina W. wniosła o uchylenie decyzji dotyczącej uchylenia decyzji Wojewody Dolnośląskiego w części II w sprawie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa, nieodpłatnie, przez Gminę W. własności budynków znajdujących się na nieruchomości położonej w W. przy ul [...], oznaczonej w ewidencji gruntów obrębu [...], [...], jako działka [...] o pow. [...] ha oraz umarzającej postępowanie w tej części.

Gmina W. zarzuciła naruszenie prawa materialnego tj.: art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) i art. 48 kc. Gmina wskazała, że istotą komunalizacji w trybie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. jest to, że mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące do podmiotów w przepisie tym wymienionych staje się z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 r. własnością właściwych gmin.

W przypadku gruntu zabudowanego jak to ma miejsce w niniejszej sprawie stwierdzenie własności gruntu następuje łącznie ze stwierdzeniem własności budynków i urządzeń co wynika z zasady art. 48 kc. Prawo gminy do mienia nabytego w ten sposób stwierdzane jest decyzją Wojewody, która potwierdza jedynie to co nastąpiło z mocy prawa i jak słusznie zaznaczyła Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa nie może uwzględniać zmiany w stanie prawnym nieruchomości, która nastąpiła później tj. w dniu 5 grudnia 1990 r. Skarżąca podkreśliła, że Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa nie kwestionowała stanu prawnego przedmiotowej nieruchomości na dzień 27 maja 1990 r., uznając że nieruchomość pozostawała w tym dniu w faktycznym posiadaniu przedsiębiorstwa państwowego nie opartym na tytule prawnorzeczowym, oraz że znajdowała się w zarządzie terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego i z tego względu podlegała komunalizacji z mocy prawa. W ocenie Gminy W. skoro w zaskarżonej decyzji uwzględnione zostały jej argumenty przedstawione w odwołaniu i nie kwestionowany był stan prawny nieruchomości oraz fakt, że decyzja wydana w postępowaniu komunalizacyjnym działa z mocą wsteczną i nie może uwzględniać zmiany w stanie prawnym nieruchomości, która nastąpiła później, należy stwierdzić, że uchylenie przez Krajową Komisję Uwłaszczeniowa decyzji Wojewody Dolnośląskiego w części II w sprawie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa, nieodpłatnie, przez Gminę W. własności budynków znajdujących się na nieruchomości i umorzenie postępowania przed organem I instancji spowodowało, że w obrocie prawnym pozostaje wadliwa decyzja Wojewody Dolnośląskiego stwierdzająca jedynie nabycie własności gruntów, bez odniesienia się do nabycia własności budynków, co jest niezgodne z art. 48 kc.

W odpowiedzi na skargę Spółki z o. o. D. w W. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wskazała, że Spółka ta nie jest stroną postępowania komunalizacyjnego.

Odnosząc się do skargi Gminy W. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa podkreśliła, że zaskarżoną decyzją zostało umorzone postępowanie w części dotyczącej komunalizacji budynków na spornym gruncie. Organ powołując treść przepisu art. 48 kc wskazał, że decyzja Wojewody komunalizująca nieruchomość gruntową obejmuje wszystkie części składowe. W przeciwnym wypadku organ musiałby wymieniać w decyzji komunalizacyjnej nie tylko budynki, ale również wszystkie urządzenia (np. ogrodzenie) oraz wszystkie drzewa i inne rośliny rosnące na nieruchomości gruntowej. Na rozprawie w dniu 16 października 2007 r. Sąd zarządził połączenie sprawy o sygnaturze akt I SA/Wa 939/07 ze sprawą o sygnaturze akt I SA/Was 400/07 w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia z mocy art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nt 153 poz. 1270 ze zm. – dalej ppsa).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje:

Zgodnie z brzemieniem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżony akt nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynika sprawy. Ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego.

Należy również dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ppsa, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego wskazuje, że skargi są niezasadne, chociaż każda z innych przyczyn.

Odnosząc się do skargi złożonej przez Gminę W. stwierdzić należy, że aczkolwiek uzasadnienie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej rozważań organu co do przyczyn rozstrzygnięcia jest lakoniczne, to jednakże decyzja jest zgodna z prawem.

Jak wynika z akt administracyjnych w dniu 27 maja 1990 r. nieruchomość stanowiąca własność Skarbu Państwa pozostawała we władaniu Dolnośląskiej Dyrekcji Okręgowej [...] w W., która nie miała tytułu prawno rzeczowego do nieruchomości, lecz ponosiła opłaty za zarząd (użytkowanie) na podstawie decyzji Urzędu Miejskiego w W. z dnia [...] grudnia 1988 r. Wobec tego nieruchomość powyższa zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (Dz. U. z 1989 r. Nr 14 poz. 74) w brzmieniu obowiązującym w dniu 27 maja 1990 r., znajdowała się w zarządzie terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego i podlegała komunalizacji na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191).

Trafnie więc Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wskazała, że komunalizacja z mocy prawa na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy ma ten skutek, że przejście prawa własności na rzecz gmin następuje z mocy samego prawa, z chwilą wejścia w życie ustawy, tj. z dniem 27 maja 1990 r. Dlatego nieprawidłowe było rozstrzygnięcie Wojewody Dolnośląskiego w punkcie II decyzji z dnia [...] października 2006 r., gdyż deklaratoryjna decyzja uwłaszczeniowa stwierdziła nabycie prawa z dniem 5 grudnia 1990 r., a więc prawo to powstało później i nie ma wpływu na ocenę przesłanek komunalizacji z art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990 r. Zatem prawidłowe jest orzeczenie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej uchylające decyzję organu I instancji w punkcie II. Prawidłowe jest także umorzenie postępowania w tej części organu pierwszej instancji, gdyż bezprzedmiotowe jest odrębne rozstrzyganie w kwestii budynków i innych urządzeń trwale związanych z gruntem.

Zgodnie z art. 48 kc, z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, do części składowych gruntu należą w szczególności budynki i inne urządzenia trwale z gruntem związane, jak również drzewa i inne rośliny od chwili zasadzenia lub zasiania. Przepis ten pozostaje w korelacji z art. 47 § 1 i § 2 kc, który stanowi, że część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych oraz że częścią składową rzeczy jest wszystko to co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego. Oznacza to, że części składowe gruntu dzielą jego los prawny, a więc skutki prawne określonego zdarzenia obejmują grunt wraz z jego częściami składowymi. Wprawdzie art. 48 kc przeiwduje istnienie wyjątków, np. budynki znajdujące się na gruncie oddanym w użytkowanie wieczyste, budynki i inne urządzenia wzniesione przez rolniczą spółdzielnię produkcyjną na użytkowanym przez nią gruncie Skarbu Państwa, jednakże ta sytuacja nie dotyczy niniejszej sprawy.

Zatem mając na uwadze przepis art. 48 kc w zw. z art. 47 § 1 i § 2 kc nie może budzić wątpliwości, że przedmiotem decyzji komunalizacyjnej są grunty wraz z ich częściami składowymi. Pogląd taki został zaprezentowany również w opracowaniu pod redakcją Krzysztofa Pietrzykowskiego Kodeks cywilny Komentarz Tom I, Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 1997 – str. 116.

Z przyczyn wyżej podanych błędne jest stanowisko skarżącej Gminy W., że uchylenie decyzji w części dotyczącej rozstrzygnięcia o budynkach i umorzenie postępowania pierwszej instancji spowodowało, że w obrocie prawnym pozostało rozstrzygnięcie stwierdzające jedynie nabycie własności gruntu bez odniesienia się do stwierdzenia nabycia budynków.

Mając na uwadze wszystkie wyżej omówione okoliczności Sąd oddalił skargę Gminy W. z mocy art. 151 ppsa.

Rozpoznając skargę Spółki z o.o. D. w W., Sąd stwierdził, co następuje:

Zgodnie z art. 50 § 1 p.p.s.a. istotę legitymacji skargowej stanowi uprawnienie do żądania przeprowadzenia kontroli określonego aktu lub czynności w celu doprowadzenie ich do stanu zgodnego z prawem, czyli z obiektywnym porządkiem prawnym. W tym ujęciu o istnieniu legitymacji nie decyduje zarzut naruszenia interesu prawnego skarżącego, lecz interes prawny, którego istotę stanowi żądanie oceny przez właściwy sąd administracyjny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z obiektywnym stanem prawnym. Skarżący bowiem musi mieć w złożeniu skargi interes prawny pojmowany jako istnienie związku między sferą jego indywidualnych praw i obowiązków, a zaskarżonym aktem lub czynnością (J. Zimmermann, glosa do postanowienia NSA z dnia 19 sierpnia 2004 r., OZ 340/04, OSP 2005, z. 4, poz. 51, s. 21).

Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Rzecz w tym, że skarżący miał wprawdzie prawo do złożenia skargi, gdyż brał udział w postępowaniu przed organami obydwu instancji i był adresatem decyzji administracyjnych, lecz nie jest legitymowany do żądania przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji. Należy bowiem podkreślić, że uczestniczenie jakiejś osoby (fizycznej czy też prawnej) w postępowaniu administracyjnym samo przez się nie czyni z niej strony. Musi ona wykazać, że ma materialnoprawny interes uczestniczenia w tym postępowaniu.

Jak już wyżej wskazano w rozpatrywanej sprawie przedmiotem postępowania administracyjnego zakończonego decyzją merytoryczną organu I instancji, była komunalizacja nieruchomości na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem NSA stronami postępowania prowadzonego w trybie tego przepisu są tylko Skarb Państwa i właściwa miejscowo gmina. Inny podmiot, może być uznany za stronę postępowania komunalizacyjnego tylko wówczas gdy wykaże się tytułem prawnym do mienia będącego przedmiotem komunalizacji takim, który stałby na przeszkodzie komunalizacji z tego powodu, że przekreślałby tytuł Skarbu Państwa do mienia lub uniemożliwiałby komunalizację z przyczyn przewidzianych w art. 11 powołanej ustawy. Zarówno skarżąca spółka, jak i P. S. A., nie legitymowały się w dniu 27 maja 1990 r. taki tytułem prawnym do nieruchomości. Fakt późniejszego uwłaszczenia P. S. A. oraz przekazanie praw nabytych decyzją z dnia [...] września 2002 r. w formie aportu skarżącej Spółce nie daje jej uprawnień strony w postępowaniu komunalizacyjnym, a przez to prawa do domagania się kontroli decyzji komunalizacyjnej. Dlatego z mocy art. 151 ppsa Sąd oddalił tę skargę.