Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 1485/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-11-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 121 § 1, art. 122, art. 124, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191, art. 199a § 3, art. 210 § 4
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
article: art. 3 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 1991 nr 9 poz 31
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dominik Mączyński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska – Tylewicz Protokolant: st. sekr. sąd. Joanna Świdłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2015 r. sprawy ze skarg [...] S.A. z siedzibą w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2010 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] r. o nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącej spółki kwotę [...] zł,- (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] Burmistrz Miasta i Gminy G. określił O. S.A. z siedzibą w W. (dalej zwanej spółką lub skarżącą) wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 r. w kwocie [...] zł.

W uzasadnieniu swojej decyzji organ podatkowy I instancji wskazał, że w dniu [...] stycznia 2010 r. do Urzędu Miasta i Gminy w G. wpłynęła deklaracja skarżącej na podatek od nieruchomości na 2010 r., z deklaracji tej wynikał podatek do zapłaty w kwocie [...] zł. Następnie w dniu [...] lutego 2014 r. do organu I instancji wpłynęła korekta omawianej deklaracji. Burmistrz Miasta i Gminy G. wyjaśnił przy tym, że w 2008 i 2009 r. toczyło się wobec skarżącej postępowanie podatkowe w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2008 r. w związku z faktem, że w deklaracji na ten podatek za 2008 r. pomniejszono wartość budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej do kwoty [...] zł. Wyjaśniono przy tym, że w toku tego postępowania wartość budowli została określona na podstawie deklaracji na podatek od nieruchomości na 2007 r. w kwocie [...] zł.

Organ podatkowy I instancji wyjaśnił przy tym, że jak wynika z otrzymanego pisma Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. wobec skarżącej przeprowadzono postępowanie kontrolne w zakresie rzetelności deklarowania podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku od nieruchomości za 2009 r. Z ustaleń organu kontroli skarbowej wynika, że skarżąca w dniu [...] stycznia 2009 r. zawarła na rzecz I. Sp. z o.o. umowę sprzedaży i leasingu zwrotnego ruchomych składników majątkowych. W ocenie Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. zawarta transakcja miała na celu zmniejszenie wartości budowli stanowiących podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Z ustaleń organu kontroli skarbowej wynika również, że skarżąca w deklaracjach na podatek od nieruchomości za 2009 r. nie wykazała wartości linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej. Burmistrz Miasta i Gminy G. zastrzegł przy tym, że w toku postępowania podatkowego ustalono, iż linie kablowe położone w kanalizacji kablowej nie były przedmiotem transakcji sprzedaży i leasingu zwrotnego z dnia [...] stycznia 2009 r. Mając powyższe na uwadze Burmistrz

Miasta i Gminy G. wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w przedmiocie określenia skarżącej wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 r.

W toku postępowania wezwano skarżącą do przedłożenia wykazu środków trwałych znajdujących się na terenie Miasta i Gminy G. oraz do skorygowania deklaracji na podatek od nieruchomości za 2010 r. Odpowiadając na wezwanie organu skarżąca nie przedłożyła wskazanej w wezwaniu dokumentacji. Na skutek ponownego wezwania spółka wyjaśniła, że zmiana deklarowanej wartości budowli na 2010 r. wynikała z analiz stanu środków trwałych, skarżąca nie przedłożyła przy tym dokumentów, na podstawie których dokonano zmiany w ewidencji środków trwałych. Odpowiadając na wezwanie organu I instancji skarżąca przedłożyła nośnik CD zawierający wyciąg z ewidencji środków trwałych gr. [...] i [...] KŚT. Skarżąca wniosła ponadto o doręczanie jej wszelkiej korespondencji za pomocą środków komunikacji elektronicznej na wskazany przez adres e-mail.

Pismem z dnia [...] września 2014 r. Burmistrz Miasta i Gminy G. wezwał skarżącą do przesłania wykazu ewidencji środków trwałych dotyczących tylko i wyłącznie Miasta i Gminy G., w piśmie pouczono również spółkę o możliwości prowadzenia korespondencji za pomocą środków komunikacji elektronicznej - systemu e-PUAP po wcześniejszym zalogowaniu w systemie. W odpowiedzi na wezwanie spółka podważyła skuteczność doręczenia wezwania z pominięciem adresu poczty elektronicznej, podnosząc przy tym, że brak jest podstaw do podawania adresu na platformie e-PUAP. Kierując się powyższym organ podatkowy I instancji wydał postanowienie z dnia [...] października 2014 r. nr [...] o odmowie uwzględnienia wniosku dotyczącego doręczania pism w formie elektronicznej. W odpowiedzi na wskazane postanowienie pełnomocnik skarżącej wycofał wniosek o doręczanie pism za pomocą poczty elektronicznej wskazując jednocześnie nowy adres do doręczeń. Pełnomocnik skarżącej w końcowej fazie postępowania przed organem I instancji wyjaśnił, że kanalizacja kablowa i linie kablowe położone w kanalizacji kablowej stanowią odrębną własność, a zatem linie te nie mogą zostać uznane za budowle podlegające podatkowi od nieruchomości za 2010 r.

Organ podatkowy I instancji uzasadniając swoje rozstrzygnięcie wskazał, że nie podziela stanowiska skarżącej. Wyjaśniono przy tym, że stosownie do postanowień art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają m.in. budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Wskazano przy tym, że budowlą stosownie do postanowień art. 1a ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Wyjaśniono przy tym, że z postanowień art. 3 prawa budowlanego wynika, że obiektem budowlanym jest m.in. budowla stanowiąca całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. Wyjaśniono przy tym, że zgodnie z art. 3 pkt 3 prawa budowlanego w stanie prawnym obowiązującym do końca lipca 2010 r. budowlami były m.in. sieci techniczne. W dalszej części uzasadnienia decyzji organu I instancji wyjaśniono, że obiektem budowlanym w rozumieniu prawa budowlanego jest budowla łącznie z powiązanymi z nią funkcjonalnie instalacjami i urządzeniami technicznymi w związku z czym wszystkie elementy budowlane i niebudowlane sieci telekomunikacyjnej stanowią budowlę pod warunkiem, że stanowią one całość techniczno-użytkową.

W ocenie Burmistrza Miasta i Gminy G. aby można było prowadzić działalność gospodarczą w postaci świadczenia usług telekomunikacyjnych, niezbędnym jest połączenie w pewną całość wszystkich elementów sieci telekomunikacyjnej. Zdaniem organu I instancji budowla telekomunikacyjna, na którą składają się m.in. linie kablowe wraz z kanalizacją kablową, ma więc bez wąI.enia charakter sieci technicznej, o której mowa w art. 3 pkt 3 prawa budowlanego.

Zdaniem organu podatkowego I instancji przewody telekomunikacyjne ułożone w kanalizacji kablowej tworzą z nią całość techniczno-użytkową, podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w stanie prawnym obowiązującym do końca lipca 2010 r.

Mając powyższe na uwadze przyjęto, że opodatkowaniu powinna podlegać zarówna kanalizacja kablowa, jak i ułożone w niej kable. Zastrzeżono przy tym, że sprzedaż kanalizacji kablowej nie doprowadziła do utraty przez sieć telekomunikacyjną statusu budowli. Sieć telekomunikacyjna w ocenie organu I instancji w dalszym ciągu stanowi przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości, z tym zastrzeżeniem, że właściciele jej poszczególnych części powinni deklarować podatek od posiadanych elementów.

Dalej wyjaśniono, że stosownie do postanowień art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych podstawę opodatkowania dla budowli stanowi, z zastrzeżeniem ust. 4-6 tego przepisu, wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego.

Wyjaśniono przy tym, że przesłana przez spółkę ewidencja środków trwałych nie pozwalała na ustalenie, które z budowli są zlokalizowane na terenie gminy G., uniemożliwiając tym samym ustalenie podstawy opodatkowania. W takiej sytuacji Burmistrz Miasta i Gminy G. wskazał, że jedyną metodą ustalenia podstawy opodatkowania jest przyjęcie danych z deklaracji na podatek od nieruchomości za 2007 r., w której to wykazano do opodatkowania wartość linii kablowych.

Mając powyższe na uwadze przyjęto wartość budowli w kwocie [...] zł. Wartość ta została następnie zwiększona o wartość budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej wykazaną w deklaracji podatkowej złożonej w dniu [...] listopada 2010 r. (za okres od stycznia do grudnia 2010 r.). W związku z powyższym jako wartość kabli położonych w kanalizacji kablowej przyjęto różnicę pomiędzy wartością budowli w kwocie [...] zł, a wartością budowli wynikającą z deklaracji na podatek od nieruchomości na 2008 r. z dnia [...] stycznia 2008 r.-tj. [...] zł.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem skarżąca wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i o umorzenie postępowania.

W ocenie skarżącej decyzja organu I instancji narusza postanowienia art. 122, art. 187 § 1 i art. 193 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 3 i art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych - z powodu nieprzeprowadzenia dowodu z ewidencji środków trwałych spółki oraz z wyjaśnień w zakresie wartości linii telekomunikacyjnych przekazanych przez spółkę. W kontekście powyższych zarzutów wskazano, że ewidencja środków trwałych stanowi u przedsiębiorców podstawowe źródło informacji o przedmiocie i podstawie opodatkowania w podatku od nieruchomości. Spółka zaznaczyła przy tym, że Burmistrz Miasta i Gminy G. powinien przeprowadzić dowód z płyty CD zwierającej wyciąg z ewidencji środków trwałych skarżącej. Zdaniem spółki powyższe uchybienia skutkowały również naruszeniem art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, w kontekście tego zarzutu podniesiono, że uzasadnienie decyzji organu I instancji jest niezwykle szczątkowe, co stanowi konsekwencje nie przeprowadzenia postępowania dowodowego.

Skarżąca wskazała ponadto, że w sytuacji gdy właścicielem kanalizacji, przez którą przebiegają linie kablowe, jest inny podmiot niż właściciel linii kablowych, linie te nie mogą zostać uznane za budowle podlegające podatkowi od nieruchomości. Wskazano przy tym, że jeżeli za organem przyjąć, że linie kablowe stanowią wraz z kanalizacją całość techniczno-użytkową, to w sytuacji, w której mają one różnych właścicieli, nie ma podatnika podatku od nieruchomości z tego tytułu.

Po rozpoznaniu odwołania skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] utrzymało w mocy wymienioną na wstępie decyzję organu I instancji.

Na wstępie swoich rozważań Kolegium wyjaśniło, że w niniejszej sprawie kluczowa jest kwestia tego - czy w realiach niniejszej sprawy - gdzie linie kablowe od [...] stycznia 2009 r. stanowią odrębny przedmiot własności od kanalizacji kablowej - linie te ułożone w kanalizacji mieszczą się lub nie w kategorii obiektu budowlanego i w związku z tym - czy podlegają lub nie opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Odnosząc się do tego zagadnienia organ odwoławczy stwierdził, że dał on w pełni wiarę wynikom kontroli Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W., z których to wynika, że transakcja leasingu zwrotnego z dnia [...] stycznia 2009 r. miała na celu zmianę podatnika jedynie w celu obniżenia podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości., a nie faktycznego przeniesienia własności.

Dalej SKO w K. wyjaśniło, że kwestia opodatkowania linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej była już niejednokrotnie przedmiotem rozważań sądów administracyjnych, z których to wynika, że przewody telekomunikacyjne ułożone w kanalizacji kablowej tworzą z nią całość techniczno-użytkową podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Kolegium uznało przy tym za niezasadne zarzuty odwołania dotyczące nieprzeprowadzenia przez organ podatkowy dowodu z ewidencji środków trwałych. W kontekście tego zarzutu wskazano, że spółka była bezskutecznie wzywana do wskazania wartości budowli. Stwierdzono ponadto, że dane znajdujące się na nośniku CD okazały się nieprzydatne dla ustalenia podstawy opodatkowania bowiem, przedłożona przez spółkę ewidencja środków trwałych nie zawierała informacji odnośnie miejsca położenia budowli.

Wyżej wymieniona ostateczna decyzja podatkowa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. stanowi przedmiot skargi spółki kierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W skardze spółka reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika - adwokata wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji. Spółka wniosła ponadto o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego.

Zaskarżonej decyzji SKO w K. zarzucono naruszenie:

1) art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej - poprzez niewyjaśnienie przesłanek rozstrzygnięcie w zakresie podstawy opodatkowania od spornych budowli;

2) art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 oraz w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych - gdyż obciążono podatkiem od nieruchomości linie telekomunikacyjne kablowe położone w kanalizacji kablowej, mimo iż za okres 2010 r. - ze względu na to, że własność kanalizacji i własność położonych w niej linii kablowych nie pokrywa się - nie stanowiły one budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Uzasadniając zarzut naruszenia art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie wskazuje jakich obiektów nie wykazano do opodatkowania w 2010 r. jak też nie wskazano w jaki sposób ustalono podstawę opodatkowania. Spółka podniosła również, że w uzasadnieniu decyzji nie odniesiono się do zarzutów odwołania w zakresie w jakim kwestionowano nieuwzględnienie wniosku o przeprowadzenie dowodu z ewidencji środków trwałych i zestawienia linii telekomunikacyjnych. W ocenie pełnomocnika skarżącej w istocie organ nie ustalił stanu faktycznego sprawy, zaznaczono przy tym, że ustalenie jakich obiektów dotyczył spór jest niezbędne bowiem tylko wówczas możliwe będzie ustalenie czy obiekty te są czy też nie budowlą i tylko wówczas możliwe będzie ustalenie wartości tych obiektów.

W uzasadnieniu skargi wskazano również, w ślad za zarzutem odwołania, że jeżeli za organem przyjąć, że linie kablowe stanowią wraz z kanalizacją całość techniczno-użytkową, to w sytuacji, w której mają one różnych właścicieli, nie ma podatnika podatku od nieruchomości z tego tytułu.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wnosząc o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem prawa w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania ich z obrotu prawnego.

Zasadniczym elementem sporu w rozpoznawanej sprawie jest zakwalifikowanie telekomunikacyjnych linii kablowych, stanowiących własność skarżącej, umieszczonych w kanalizacji kablowej, która z kolei stanowi własność osoby trzeciej, jako budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i w konsekwencji opodatkowanie ich podatkiem od nieruchomości, jako związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Wobec powyższego w pierwszej kolejności wskazać należy, że zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia przepisów postępowania. Podkreślić tu należy, że prawidłowe ustalenie stanu faktycznego przy pełnym zastosowaniu reguł postępowania jest warunkiem prawidłowego zastosowania norm prawa materialnego. W ocenie Sądu w sprawie poddanej sądowej kontroli doszło do naruszenia art. 121 § 1, art. 122, 124, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191 i art. 210 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. - Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.).

W szczególności wskazać należy na brak wystarczających ustaleń organów, co do wartości budowli stanowiących podstawę opodatkowania wobec występujących zmian w zakresie ich własności. Z akt sprawy wynika, że transakcja sprzedaży i leasingu zwrotnego z dnia [...] stycznia 2009 r. zawarta pomiędzy T. S.A. a I. Sp. z o.o. nie obejmowała linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej, które pozostały własnością skarżącej spółki. Wskazując zatem, że doszło do zawarcia umowy sprzedaży i leasingu zwrotnego w odniesieniu do mienia skarżącej, okoliczność ta wymagała wyjaśnienia.

Organ pierwszej instancji bazował na stwierdzeniu, że linie kablowe nie były przedmiotem sprzedaży dokonanej [...] stycznia 2009 r. W ocenie organu skarżąca spółka była zatem właścicielem linii kablowych, nie będąc jednak właścicielem pozostałej infrastruktury głównie w postaci kanalizacji kablowej.

Odmienne stanowisko w przedmiocie ustalenia odrębnej własności linii kablowych ułożonych w kanalizacji kablowej od samej kanalizacji kablowej zaprezentował organ odwoławczy, wskazując w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że dał on w pełni wiarę wynikom kontroli Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W., z których to wynika, że transakcja leasingu zwrotnego z dnia [...] stycznia 2009 r. miała na celu zmianę podatnika jedynie w celu obniżenia podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości, a nie faktycznego przeniesienia własności. Konkludując, organ odwoławczy stwierdził, że linie kablowe położone w kanalizacji kablowej nie stanowiły odrębnej własności.

Sądowi z urzędu jest jednak wiadomym, że zgodnie z wynikiem kontroli wydanym przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. "w sensie prawnym właścicielem sprzedanej infrastruktury została I., w związku z czym przeszedł na nią ciężar ponoszenia podatku od nieruchomości od Przedmiotu Leasingu". Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w W. wyjaśnił też w wyniku kontroli, że "T. S.A. sprzedała infrastrukturę telekomunikacyjną" w związku z czym doszło do przejścia obowiązku podatkowego na I.. Z powyższego wynika, że Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w W. nie kwestionował skuteczności umowy sprzedaży i leasingu zwrotnego w zakresie prawa cywilnego i w konsekwencji faktu, że od [...] stycznia 2009 r. właścicielem infrastruktury telekomunikacyjnej jest spółka I., a nie skarżąca spółka. Z powyższego jasno wynika, że stanowisko organu odwoławczego, jakoby nie doszło do skutecznego przeniesienia własności budowli na spółkę I., nie ma oparcia w zgromadzonym w sprawie materiale sprawy.

W tym miejscu, odnosząc się do argumentacji organu odwoławczego, wypada zauważyć, że w polskim prawie podatkowym nie istnieje ogólna norma prawna pozwalająca organom na pominięcie podatkowych skutków czynności cywilnoprawnych i opodatkowanie bez uwzględnienia dokonanej transakcji lub zastąpienie jej transakcją właściwą dla osiągnięcia danego celu gospodarczego. Organ podatkowy nie jest także właściwy do zakwestionowania istnienia lub treści stosunku prawnego, jeżeli ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że sporna czynność została dokonana poprawnie pod względem formalnym. Z akt sprawy wynika natomiast, że w dniu [...] stycznia 2009 r. została zawarta umowa pomiędzy I. i skarżącą spółką i czynność ta wywołała określone skutki w zakresie prawa cywilnego. Zakwestionować ważność lub skuteczność tej umowy mógłby wyłącznie sąd powszechny, stosowanie do postanowień art. 199a § 3 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym jeżeli z dowodów zgromadzonych w toku postępowania, w szczególności zeznań strony, chyba że strona odmawia składania zeznań, wynikają wątpliwości co do istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, z którym związane są skutki podatkowe, organ podatkowy występuje do sądu powszechnego o ustalenie istnienia lub nieistnienia tego stosunku prawnego lub prawa. Z przytoczonego przepisu wynika, że organ podatkowy nie jest uprawniony do stwierdzania nieważności umowy cywilnoprawnej czy też orzekania o istnieniu lub nieistnieniu stosunku prawnego lub prawa (por. wyrok NSA z dnia 07 czerwca 2013 r., I FSK 1095/12, wyrok dostępny w bazie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że organy podatkowe nie są władne do pomijania skutków wynikających z zawartych przez skarżącą umów rozporządzających kanalizacją kablową. W sytuacji natomiast, gdy w ocenie organu podatkowego na podstawie zgromadzonych w sprawie dowodów powstaną wątpliwości co do istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, organ może wystąpić do sądu powszechnego z powództwem o ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa.

Odnosząc powyższe do realiów poddanej sądowej kontroli sprawy należy raz jeszcze wskazać, że z wyników kontroli Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. wynika, że w dniu [...] stycznia 2009 r. skarżąca przeniosła przysługujące jej prawo własności kanalizacji kablowej na rzecz spółki I.. W przywołanych wynikach kontroli wprost stwierdza się, że "w sensie prawnym właścicielem sprzedanej infrastruktury została I., w związku z czym przeszedł na nią ciężar ponoszenia podatku od nieruchomości od Przedmiotu Leasingu". Skarżąca pomimo zbycia kanalizacji kablowej zachowała własność linii kablowych.

Kierując się powyższym założeniem, że skarżąca pozostała właścicielem jedynie linii kablowych, w uzasadnieniu decyzji Burmistrz Miasta i Gminy G. stwierdził, że sprzedaż kanalizacji kablowej nie doprowadziła do utraty przez sieć telekomunikacyjną statusu budowli. Sieć telekomunikacyjna w ocenie organu I instancji w dalszym ciągu stanowiła przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości, z tym zastrzeżeniem, że właściciele jej poszczególnych części powinni deklarować podatek od posiadanych elementów. Obszernie uzasadniając decyzję organ podatkowy pierwszej instancji nie wyjaśnił jednak, czy skarżąca była w ogóle właścicielem budowli, co jest warunkiem koniecznym powstania obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości. Zgodnie bowiem z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. - Dz. U. z 2010 r., nr 95 poz. 613 ze zm.) podatnikami podatku od nieruchomości są co do zasady, w szczególności osoby prawne będące właścicielami obiektów budowlanych. Z uzasadnienia decyzji wynika, że organ nie kwestionuje faktu zbycia przez skarżącą infrastruktury w postaci kanalizacji kablowej na rzecz I. sp. z o.o. Skarżąca pozostaje zatem, zdaniem Burmistrza Miasta i Gminy G., właścicielem jedynie kabli położonych w tej kanalizacji. Jednak, jak stwierdza organ pierwszej instancji, sam kabel teletechniczny, niebędący obiektem budowlanym, nie jest odrębnym przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości (s. [...]). Rozważania organu pierwszej instancji zawarte w uzasadnieniu decyzji nie obejmują zatem w ogóle kwestii zasadniczej, tj. czy skarżąca była podatnikiem podatku od nieruchomości, tzn. czy była właścicielem budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, skoro była właścicielem jedynie kabli, które jak twierdzi organ nie są obiektem budowlanym, a więc nie stanowią odrębnego przedmiotu opodatkowania. W tym kontekście uzasadnienie decyzji organu pierwszej instancji koncentruje się na zagadnieniu wtórnym i w zasadzie bezspornym, że przewody telekomunikacyjne ułożone w kanalizacji kablowej tworzą z nią całość techniczno-użytkową, podlegającą opodatkowaniu. Stanowisko to dotyczy jednak sytuacji, gdy właścicielem budowli jako całości, tj. kanalizacji kablowej oraz położonych w niej przewodów telekomunikacyjnych jest ten sam podmiot. W okolicznościach faktycznych sprawy poddanej sądowej kontroli kwestia ta nie została jednak dostatecznie wyjaśniona. Jak wynika z uzasadnienia decyzji, organ pierwszej instancji przyjął, że skarżąca nie była właścicielem kanalizacji kablowej, podczas gdy organ odwoławczy zaprezentował odmienny pogląd.

Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu rozpatrującego sprawę przyjęte przez organy obu instancji jako podstawa rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne nawzajem się wykluczają. Przy czym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy nie wskazuje w ogóle, na jakiej podstawie dowodowej przyjął, że dokonana w dniu [...] stycznia 2009 r. transakcja nie doprowadziła do przeniesienia własności kanalizacji kablowej. Należy w tym miejscu powtórzyć, że cel transakcji nie ma wpływu na jej skutek w zakresie prawa cywilnego, a na gruncie prawa podatkowego nie istnieje ogólna norma prawna pozwalająca organom na pominięcie podatkowych skutków czynności cywilnoprawnych i opodatkowanie bez uwzględnienia dokonanej transakcji lub zastąpienie jej transakcją właściwą dla osiągnięcia danego celu gospodarczego.

Biorąc pod uwagę powyższe wyjaśnienia stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji naruszają normy postępowania podatkowego. W myśl art. 122 Ordynacji podatkowej w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Stosownie do art. 124 Ordynacji podatkowej organy podatkowe powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy. Stosownie zaś do postanowień art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Zgodnie z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, natomiast w myśl art. 191 Ordynacji podatkowej organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Z kolei art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.

W ocenie Sądu w sprawie poddane sądowej kontroli do naruszenia art. 121 § 1, art. 122, 124, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, poprzez brak ustaleń faktycznych dotyczących, tego czy skarżąca była właścicielem budowli podlegającej opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, a więc czy powstał wobec niej obowiązek podatkowy. Oceniając dokonane w sprawie ustalenia faktyczne Sąd podziela stanowisko skarżącej spółki, iż organy obu instancji naruszyły podstawową zasadę prowadzenia postępowania podatkowego tj. zasadę prawdy obiektywnej.

Powyższe oznacza, że organy obu instancji rozstrzygnęły sprawę w oparciu o nieprawidłowo ustalony stan faktyczny i miało to wpływ na rozstrzygnięcie. Stanowi to naruszenie art. 122 w związku z art. 180 § 1, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej.

Zalecenia co dalszego postępowania wynikają wprost z rozważań Sądu. W pierwszej kolejności organ winien zatem w sposób niebudzący wątpliwości ustalić, czy spełnione zostały przesłanki opodatkowania podatkiem od nieruchomości, tj. czy skarżąca była właścicielem budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Kwestionując skuteczność zawartej w dniu [...] stycznia 2009 r. umowy pomiędzy skarżącą spółką i I. organ może zwrócić się do Sądu powszechnego z powództwem o ustalenie ważności umowy, na mocy której skarżąca zbyła należącą do niej kanalizację kablową bez ułożonych w niej przewodów. Ewentualne zaś ustalenie, że skarżąca była właścicielem obiektu niestanowiącego budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych implikować winno stwierdzenie, że nie powstał wobec niej obowiązek podatkowy w tym zakresie.

W tym stanie rzeczy Sąd orzekł, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 135, i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. - Dz. U. z 2012 r. nr 270), jak w sentencji wyroku