Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 3293/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-08-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Przywrócenie terminu
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 6-8, art. 11, art. 58 par. 1 i 2, art. 111 par. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 133 par. 1, art. 135 par. 1, art. 141 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Zofia Flasińska Sędziowie: sędzia NSA Leszek Kiermaszek (spr.) sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 sierpnia 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 2461/16 w sprawie ze skargi M. M. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2016 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 9 sierpnia 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 2461/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. M. (dalej określanego jako Skarżący) na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

Wyrok wydano w następujących okolicznościach stanu faktycznego i prawnego sprawy:

Decyzją z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...] ([...]) Starosta I. zatwierdził Skarżącemu projekt budowlany i udzielił mu pozwolenia na roboty budowlane dla inwestycji określonej jako "zmiana sposobu użytkowania budynków gospodarczych na pomieszczenie do recyklingu tworzyw sztucznych w [...], gmina [...], działka nr [...]". W postępowaniu, w którym tę decyzję wydano, Skarżący uczestniczył osobiście, bez pełnomocnika.

Pismem z dnia 26 sierpnia 2015 r. K. W. wniosła do Wojewody Kujawsko-Pomorskiego o stwierdzenie nieważności tej decyzji.

Organ ten zawiadomił strony oraz Starostę I. o wszczęciu postępowania w tym przedmiocie. Zawiadomienie doręczono Skarżącemu, który przedstawił swoje stanowisko w sprawie pismem z dnia 26 października 2015 r., oraz jego żonie, E. M. W przywołanym piśmie Skarżący wyraził przekonanie, że nie zachodzą podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji, i "z ostrożności procesowej" wskazał, iż jeżeli organ nie podzieli tego stanowiska, powinien poprzestać na stwierdzeniu wydania decyzji z naruszeniem prawa stosownie do art. 158 § 2 w związku z art. 156 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.-Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, ze zm., obecnie Dz. U. z 2017 r. poz. 1257, ze zm., dalej powoływanej jako K.p.a.).

Dnia 24 listopada 2015 r. D. K. (dalej określany jako Pełnomocnik) przedłożył pełnomocnictwo udzielone mu przez Skarżącego i jego żonę.

Pełnomocnikowi doręczono zawiadomienie o możliwości zapoznania się

z materiałem dowodowym sprawy; zawiadomienie to doręczono również żonie Skarżącego.

Decyzją z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...] Wojewoda Kujawsko-Pomorski stwierdził nieważność decyzji z dnia [...] lipca 2012 r. Decyzję tę doręczono Pełnomocnikowi (dnia 22 lutego 2016 r.), a także żonie Skarżącego.

W aktach administracyjnych znajduje się również pismo Pełnomocnika z dnia 18 lutego 2016 r., które wpłynęło do organu w dniu następnym, zawierające stanowisko

w sprawie zbliżone do tego wyrażonego przez Skarżącego we wspomnianym piśmie

z dnia 26 października 2015 r.

Pismem z dnia 10 marca 2016 r., nadanym dnia 14 marca 2016 r., Skarżący osobiście zwrócił się do Wojewody Kujawsko-Pomorskiego o uzupełnienie tej decyzji

o rozstrzygnięcie odnośnie do wniosku zawartego w jego pismach z dni 26 października 2015 r. oraz 18 lutego 2016 r. o zastosowanie w sprawie art. 158 § 2

w związku z art. 156 § 2 K.p.a.

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2016 r. Wojewoda Kujawsko-Pomorski załatwił ten wniosek odmownie, podkreślając, że został on złożony po upływie przewidzianego w art. 111 § 1 K.p.a. terminu czternastu dni od dnia doręczenia decyzji. Decyzję doręczono bowiem Pełnomocnikowi w dniu 22 lutego 2016 r., podczas gdy wniosek o jej uzupełnienie został wniesiony dnia 14 marca 2016 r.

W końcowym fragmencie uzasadnienia postanowienia Wojewoda zwrócił uwagę, że ze względu na niezachowanie terminu do złożenia rozpatrywanego wniosku, nie znajduje zastosowania art. 111 § 2 K.p.a., wedle którego termin do złożenia odwołania od decyzji rozpoczyna swój bieg dopiero od doręczenia postanowienia w przedmiocie jej uzupełnienia.

Postanowienie doręczono zarówno Skarżącemu (dnia 18 kwietnia 2016 r.), jak

i Pełnomocnikowi (dnia 20 kwietnia 2016 r.).

Pismem z dnia 28 kwietnia 2016 r., nadanym dnia 30 kwietnia 2016 r., Skarżący wniósł odwołanie od decyzji z dnia [...] lutego 2016 r., załączając do niego pismo z dnia 20 lutego 2016 r., którym odwołał pełnomocnictwo. W odwołaniu stwierdził, że stosownie do art. 111 § 2 K.p.a. zostało ono złożone w terminie 14 dni od doręczenia postanowienia Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia [...] kwietnia 2016 r.

W uzasadnieniu zaznaczył, że od dnia 20 lutego 2016 r. działa w postepowaniu samodzielnie, czego wyrazem był jego wniosek o uzupełnienie decyzji. Powołał się na orzecznictwo, w myśl którego doręczenie decyzji dokonane stronie zamiast jej pełnomocnikowi jest skuteczne, jeżeli strona w terminie złożyła od decyzji odwołanie.

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Zaznaczył, że termin ten, który należy liczyć od doręczenia decyzji Pełnomocnikowi w dniu 22 lutego 2016 r., upłynął z dniem 7 marca 2016 r. Jego zdaniem z tego punktu widzenia bez znaczenia pozostaje przy tym zarówno odwołanie przez Skarżącego pełnomocnictwa, o którym organ dowiedział się dopiero dnia 5 maja 2016 r., jak i wniosek o uzupełnienie decyzji. W tym ostatnim kontekście organ powołał orzecznictwo, w myśl którego stosownie do art. 111 § 2 K.p.a. termin do wniesienia odwołania biegnie od dnia doręczenia postanowienia o uzupełnieniu decyzji tylko wówczas, gdy wniosek o to uzupełnienie został złożony w terminie wynikającym z art. 111 § 1 K.p.a.

Postanowienie doręczono dnia 29 czerwca 2016 r. Skarżącemu, który pismem

z dnia 4 lipca 2016 r. wniósł do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego

o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Zaakcentował, że do dnia 29 czerwca 2016 r., kiedy doręczono mu postanowienie z dnia [...] czerwca 2016 r.,

w dobrej wierze i w sposób usprawiedliwiony obiektywnymi okolicznościami sprawy zakładał, że "jego działania mieszczą się w terminach procesowych określonych

w K.p.a.", i w efekcie nie ponosi winy w uchybieniu terminu. Wskazał mianowicie, że dnia 20 lutego 2016 r. wypowiedział pełnomocnictwo Pełnomocnikowi i od tego dnia występuje w sprawie samodzielnie. Nie może zatem ponosić konsekwencji zaniechań Pełnomocnika, który wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi nie poinformował organów o tym fakcie. Tym samym dopiero postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania rozstrzygnęło tę kwestię i skutecznie zniosło domniemanie działania Skarżącego w terminie, a jego doręczenie stanowi moment, w którym Skarżący dowiedział się o tym uchybieniu.

Przywołanym wyżej postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2016 r. organ odwoławczy odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu wymienił przesłanki przywrócenia terminu, konstatując, że Skarżący wniosek w tym zakresie złożył po terminie, o którym mowa w art. 58 § 2 K.p.a., czyli po upływie siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. Otóż przyczyna ta ustała najpóźniej dnia 18 kwietnia 2016 r., gdy Skarżącemu doręczono postanowienie z dnia [...] kwietnia 2016 r., w którego uzasadnieniu zastrzeżono, że ze względu na złożenie wniosku o uzupełnienie decyzji po terminie, art. 111 § 2 K.p.a. nie znajduje zastosowania i co za tym idzie, że termin do złożenia odwołania rozpoczął swój bieg

z chwilą doręczenia decyzji Pełnomocnikowi. Nie można się więc zgodzić

z argumentem, że Skarżący dowiedział się o tym dopiero z chwilą doręczenia postanowienia z dnia [...] czerwca 2016 r. stwierdzającego uchybienie tego terminu.

Skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie z dnia [...] sierpnia 2016 r., zarzucając mu naruszenie art. 58 § 1 i 2 K.p.a., a nadto art. 6-7, art. 8, art. 11 i art. 77 K.p.a. i podtrzymując stanowisko co do chwili, w której dowiedział się o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, oraz co do braku winy w tej materii.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, odwołując się do wywodu zawartego w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 9 sierpnia 2017 r. nawiązał do art. 58 K.p.a. stwierdzając, że jego § 2 przewiduje warunek formalny rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu, który organ ma obowiązek badać przed dokonaniem jego merytorycznej oceny, polegający na wniesieniu wniosku w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Organ musi zatem ustalić moment, kiedy w rzeczywistości obiektywnie ustała przyczyna uchybienia terminu do dokonania czynności, uwzględniając okoliczności, które przynajmniej umożliwiały stronie dowiedzenie się o uchybieniu. Z tego względu Sąd podzielił pogląd organów, że przyczyna uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] lutego 2016 r. ustała w dniu 18 kwietnia 2016 r., kiedy skarżący z uzasadnienia postanowienia z dnia [...] kwietnia 2016 r. dowiedział się

o braku możliwości uzupełnienia tej decyzji w trybie art. 111 § 2 K.p.a. W konsekwencji termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania upłynął

z dniem 25 kwietnia 2016 r., podczas gdy skarżący złożył ten wniosek dopiero w dniu 4 lipca 2016 r. Organ musiał więc odmówić przywrócenia terminu, nie mogąc przystąpić do oceny, czy skarżący uprawdopodobnił, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

Z tych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargę oddalił stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016 r. poz. 718, ze zm., obecnie Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, dalej powoływanej jako P.p.s.a.).

Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika będącego radcą prawnym (określanego dalej jako Autor skargi kasacyjnej), wniósł skargę kasacyjną od wyroku

z dnia 9 sierpnia 2017 r., zaskarżając go w całości.

Skarga kasacyjna zawiera wyłącznie zarzuty procesowe.

Pierwszy zarzut został odniesiony do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 P.p.s.a. W tym zakresie Autor skargi kasacyjnej stwierdził, że Sąd pierwszej instancji oddalił skargę pomimo naruszenia przez organ przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 6-7, art. 8, art. 11 i art. 77 K.p.a. polegającego na bezpodstawnej odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania bez uprzedniej analizy stosownych przepisów prawnych i sytuacji faktycznej oraz błędnej ocenie materiału zgromadzonego w sprawie.

Również kolejny zarzut podnosił naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 P.p.s.a., tym razem w związku z art. 58 § 1 i 2 K.p.a. W tym zakresie Autor skargi kasacyjnej podkreślił, że Skarżącemu nie przywrócono terminu, mimo że uprawdopodobnił, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, oraz zakwestionował twierdzenie, że wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony po terminie, o którym mowa w art. 58 § 2 K.p.a.

Następny zarzut dotyczył art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 58 § 2 i art. 111 § 2 K.p.a. Autor skargi kasacyjnej zauważył, że bezpodstawnie przyjęto, że Skarżący poprzez ustanowienie Pełnomocnika ograniczył swoje prawa i pozbawił się możliwości działania z jego pominięciem, nawet gdy działał w terminie i formie wynikających

z pouczenia "zawartego w doręczonej mu (oprócz doręczenia pełnomocnikowi) decyzji – nawet gdy ani z treści tej decyzji, ani z zawartego w niej pouczenia nie wynikało, że wiążący dla strony był termin doręczenia pełnomocnikowi, tym bardziej że w niniejszej sprawie pełnomocnictwo zostało skutecznie odwołane jeszcze przed datą doręczenia zaskarżonej decyzji".

Autor skargi kasacyjnej zarzucił także naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz powtórzenie argumentów organu bez odniesienia się do zarzutów skargi.

Wreszcie ostatni zarzut został odniesiony do art. 133 § 1 oraz art. 141 § 4 P.p.s.a. i podnosił, że przy rozstrzygnięciu sprawy pominięto argumentację zawartą

w piśmie Skarżącego z dnia 28 kwietnia 2016 r. zatytułowanym odwołanie oraz nie omówiono w uzasadnieniu wyroku zebranego w sprawie materiału dowodowego.

W oparciu o te podstawy kasacyjne Autor skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm prawem przepisanych.

W uzasadnieniu Autor skargi kasacyjnej przedstawił stan faktyczny sprawy

i przebieg postępowania. W tym zakresie zaznaczył, że pismem z dnia 20 lutego 2016 r. Skarżący wypowiedział pełnomocnictwo Pełnomocnikowi, którego ostatnią czynnością było wystosowanie pisma z dnia 18 lutego 2016 r., i od tego czasu działa samodzielnie. Decyzja Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia [...] lutego 2016 r. została zatem doręczona Pełnomocnikowi już po tym wypowiedzeniu (dnia 22 lutego 2016 r.) i jej prawnie skuteczne doręczenie nastąpiło do rąk Skarżącego dnia 1 marca 2016 r. W konsekwencji składając wniosek o uzupełnienie tej decyzji w dniu 14 marca 2016 r., Skarżący zachował termin przewidziany w art. 111 K.p.a., a co za tym idzie również termin do wniesienia odwołania. Autor skargi kasacyjnej podtrzymał wcześniejsze stanowisko co do dobrej wiary Skarżącego i niedopełnienia swoich obowiązków przez Pełnomocnika, wytykając Sądowi pierwszej instancji pominięcie tych faktów.

Następnie Autor skargi kasacyjnej powtórzył też pogląd, że Sąd pierwszej instancji w istocie zaakceptował rozstrzygnięcie ograniczające uprawnienia procesowe Skarżącego ze względu na udzielone przez niego pełnomocnictwo. Zauważył, że Skarżący został wprowadzony w błąd tym, iż wszelkie pisma i rozstrzygnięcia były zawsze doręczane nie tylko Pełnomocnikowi, ale także jemu. Tym samym był traktowany jako strona działająca samodzielnie i mógł pozostawać

w usprawiedliwionym przekonaniu co do możliwości podejmowania czynności procesowych w terminach liczonych od doręczeń dokonywanych do jego rąk.

Autor skargi kasacyjnej odwołał się do orzecznictwa, w myśl którego nieprawidłowości w doręczeniu, polegające na doręczeniu z naruszeniem art. 40 § 2 K.p.a. decyzji stronie z pominięciem jej pełnomocnika, nie podważają skuteczności doręczenia w sytuacji, gdy strona złożyła w terminie odwołanie. Rozwijając ten wątek zaakcentował, że Sąd nie rozważył konieczności uzupełnienia materiału dowodowego celem ustalenia, stosownie do art. 58 K.p.a., czy Skarżącemu można zarzucić zawinione uchybienie terminu do wniesienia odwołania, przechodząc do porządku nad podniesionymi przez niego okolicznościami łączącymi się z odwołaniem pełnomocnictwa. Jego zdaniem Skarżący tej winy nie ponosi, gdyż działał w dobrej wierze i w sposób usprawiedliwiony obiektywnymi okolicznościami, skoro wskutek m.in. zaniedbań Pełnomocnika o uchybieniu tym dowiedział się dopiero

z postanowienia z dnia [...] czerwca 2016 r. Oznacza to, że wniosek o przywrócenie terminu złożono w terminie i że zostały spełnione wszystkie wymienione w art. 58 § 1

i 2 K.p.a. przesłanki tego przywrócenia, które przedstawiono w uzasadnieniu skargi kasacyjnej z powołaniem się na literaturę i orzecznictwo.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Jej zarzuty kwestionują zaskarżony wyrok, którym oddalono skargę na postanowienie odmawiające Skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, z dwóch zasadniczych powodów. Podnoszą one mianowicie, że Skarżący dowiedział się o przyczynie uchybienia terminu później niż w ślad za organem przyjął Sąd pierwszej instancji oraz że działo się to w czasie, kiedy nie był już reprezentowany przez Pełnomocnika, którego skutecznie odwołał, co zresztą w okolicznościach sprawy oznacza, iż nie ponosi on winy w uchybieniu terminu.

Z tego punktu widzenia odrębny charakter ma zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. wskazujący na niedostatki uzasadnienia zaskarżonego wyroku, co uzasadnia rozważenie go w pierwszej kolejności, przed odniesieniem się do wspomnianych dwóch zagadnień stanowiących przedmiot pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej

i przeważającej części wywodu zawartego w jej uzasadnieniu. Niedostatków tych Autor skargi kasacyjnej upatruje w niewyjaśnieniu podstawy prawnej rozstrzygnięcia polegającym na podzieleniu zapatrywań organów i nierozpoznaniu zarzutów skargi.

W tym kontekście podkreślić wypada, że o naruszeniu prawa przez sąd administracyjny nie może świadczyć samo przychylenie się do poglądów kontrolowanego organu administracji publicznej, o ile z uzasadnienia wyroku jasno wynikają powody, które za tym mają przemawiać. Analogicznie należy ocenić sytuację, gdy sąd uzna za nieistotne okoliczności eksponowane przez stronę skarżącą lub nawet nie odniesie się szczegółowo do każdego z formułowanych przez nią zarzutów, jeśli w świetle całokształtu jego wywodów zarzuty te są bezzasadne, a motywy sądu przedstawione są jednoznacznie. Zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. może bowiem okazać się skuteczny, gdy motywy te budzą poważne wątpliwości, uniemożliwiające ustalenie stanowiska sądu i poddanie go weryfikacji w toku postępowania kasacyjnego. Dalszą kwestią jest, czy stanowisko to jest słuszne i przekonujące – polemikę z nim można podjąć w ramach zarzutu naruszenia innego przepisu, z którym ma ono pozostawać w sprzeczności. Tymczasem w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji wyraźnie stwierdził, że Skarżący dowiedział się

o przyczynie uchybienia terminu z postanowienia o odmowie uzupełnienia decyzji, doręczonego zarówno jemu, jak i Pełnomocnikowi. Zwrócił zarazem uwagę na zawarte w uzasadnieniu postanowienia spostrzeżenia dotyczące art. 111 § 2 K.p.a. Na tej podstawie doszedł do wniosku, że Skarżący złożył po terminie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, co wyklucza merytoryczne rozpoznanie tego wniosku pod względem pozostałych przesłanek przewidzianych w art. 58 § 1 i 2 K.p.a., w tym sprowadzającej się do uprawdopodobnienia, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy.

Naczelny Sąd Administracyjny podziela te spostrzeżenia. Stosownie do art. 58 K.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy

(§ 1), lecz wniosek (prośbę) o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, dopełniając czynności, dla której określony był termin (§ 2). Należy zatem odmówić przywrócenia terminu, jeżeli wniosek zostanie złożony po upływie wspomnianego terminu siedmiodniowego, niezależnie od tego, czy zainteresowany uprawdopodobnił swój brak winy. Termin do złożenia wniosku jest w analizowanym zakresie odrębną przesłanką, która – jak słusznie zauważył Sąd pierwszej instancji – warunkuje rozpatrzenie wniosku. Jeżeli termin ten nie został dopełniony, to bezprzedmiotowa jest ocena, czy strona uprawdopodobniła brak winy zgodnie z art. 58 § 1 K.p.a.

W niniejszej sprawie przyczyną uchybienia terminu do wniesienia odwołania była niewiedza Skarżącego co do tego, że termin ten upłynął, którą uzasadniano złożoną sytuacją procesową spowodowaną odwołaniem pełnomocnictwa, wadliwym doręczaniem korespondencji i wnioskiem o uzupełnienie decyzji. Bezsprzecznie wszelako tak rozumiana przyczyna ustała z chwilą doręczenia Skarżącemu postanowienia Wojewody Kujawsko-Pomorskiego odmawiającego uzupełnienia decyzji. W uzasadnieniu postanowienia wskazano po pierwsze datę doręczenia decyzji Pełnomocnikowi (22 lutego 2016 r.), która zresztą, tak samo jak treść decyzji, musiała być znana Skarżącemu już wcześniej, skoro osobiście złożył on wniosek o jej uzupełnienie. Po drugie, w uzasadnieniu zastrzeżono wyraźnie, że zdaniem organu wniosek ten wniesiono po terminie i dlatego pozostaje on bez wpływu na bieg terminu do wniesienia odwołania. Organ podkreślił mianowicie, że nie znajduje zastosowania art. 111 § 2 K.p.a., w myśl którego w przypadku wydania postanowienia w przedmiocie uzupełnienia decyzji, termin dla strony do wniesienia odwołania biegnie od dnia jego doręczenia. Skarżący zapoznał się z tym stanowiskiem, podjął z nim nawet polemikę

w odwołaniu, podnosząc, że stosownie do przywołanego przepisu termin do złożenia odwołania należy liczyć od doręczenia postanowienia o odmowie uzupełnienia decyzji. Od poglądu powyższego odstąpił po doręczeniu mu postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2016 r. o stwierdzeniu uchybienia wspomnianego terminu, gdyż postanowienia nie zaskarżył, wnosząc o przywrócenie tego terminu. Innymi słowy, wbrew wywodom skargi, a później skargi kasacyjnej doręczenie postanowienia z dnia [...] czerwca 2016 r. oznaczało nie ustanie przyczyny uchybienia terminu, ale moment, w którym Skarżący przyjął kwestionowaną dotychczas argumentację w tej materii. Wniosek o przywrócenie terminu strona może złożyć tylko wówczas, gdy zgadza się, że tego terminu nie dochowała. Argumentacja przywołana w uzasadnieniu skargi kasacyjnej mająca wykazać, że Skarżący zachował termin do wniesienia odwołania stosownie do art. 111 § 2 K.p.a., wskazująca na późniejszą niż ustalona w sprawie datę doręczenia decyzji z dnia [...] lutego 2016 r., nie może więc przemawiać na rzecz jego wniosku o przywrócenie tego terminu i pozostaje w sprzeczności z tymi podniesionymi w niej racjami, które miały ten wniosek wspierać. Jeżeli Skarżący sformułował taki wniosek, rezygnując z zaskarżenia postanowienia z dnia [...] czerwca 2016 r. (a także postanowienia o odmowie uzupełnienia decyzji), to nie może nadal utrzymywać, że termin upłynął w innym czasie czy w innych okolicznościach niż wynika to z uzasadnienia tego postanowienia.

Niepodobna zgodzić się z tezą, wedle której Skarżący już dnia 20 lutego 2016 r. wypowiedział pełnomocnictwo w sposób wywierający skutek w stosunku do organu prowadzącego postępowanie. Gdyby tak zresztą było, doręczenie decyzji w dniu 22 lutego 2016 r. byłoby nieskuteczne i nie mogłoby dojść do upływu terminu do wniesienia odwołania, którego przywrócenia Skarżący się domaga. W tym kontekście zaznaczyć trzeba, że Skarżący w pierwszej czynności podjętej po tej dacie, tj. we wniosku o uzupełnienie decyzji, ani nie podważał tego doręczenia, ani nie zwrócił organowi uwagi, że występuje osobiście. Z niewiadomych przyczyn o odwołaniu pełnomocnictwa poinformował organ dopiero składając odwołanie, po doręczeniu postanowienia odmawiającego uzupełnienia decyzji, którego nie zaskarżył. W tym kontekście podzielić wypada stanowisko wypowiedziane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 lipca 2008 r., sygn. akt I OSK 1199/07 (Lex nr 513142), wobec lakoniczności regulacji odnoszącej się do pełnomocnictwa w postępowaniu administracyjnym opowiadające się za sięgnięciem na zasadach analogii do rozwiązań przewidzianych w innych procedurach, m.in. w art. 42 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym jeśli nawet wypowiedzenie pełnomocnictwa powoduje jego wygaśnięcie, to skutek prawny wobec organu może uzyskać dopiero z momentem zawiadomienia go o tym. Przemawia za tym przede wszystkim wzgląd na pewność obrotu prawnego,

w szczególności w zakresie doręczania korespondencji procesowej, biegu terminów oraz skuteczności czynności dokonywanych w postępowaniu przez strony i w ich imieniu. W przeciwnym razie strona mogłaby zawsze ex post zanegować prawidłowość zastosowania art. 40 § 2 K.p.a., w myśl którego jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Jest poza sporem, że otwierałoby to pole do nadużyć polegających na odwoływaniu pełnomocnictwa z datą wsteczną tylko w celu odwrócenia negatywnych dla strony następstw zdarzeń procesowych, jakie nastąpiły po tej dacie.

Przyznać trzeba, że w postępowaniu administracyjnym w niniejszej sprawie nie stosowano ostatnio przywołanego przepisu właściwie i konsekwentnie. Do czasu powiadomienia organu o odwołaniu pełnomocnictwa, udzielonego przecież łącznie przez Skarżącego i jego żonę, pisma doręczano nie tylko Pełnomocnikowi, ale także jego mocodawcom, w tym głównie żonie Skarżącego. Zarówno Pełnomocnikowi, jak

i Skarżącemu doręczono natomiast postanowienie o odmowie uzupełnienia decyzji. Nietrafnie jednak m.in. w skardze kasacyjnej powołano się na orzecznictwo, w świetle którego wadliwość doręczenia nie powinno pociągać za sobą negatywnych konsekwencji dla strony, jeśli mimo to dokonała w terminie czynności procesowej. Skarżący nie zachował wszak terminu, którego przywrócenia się domaga, czyli terminu do wniesienia odwołania. Termin ten rozpoczął bowiem swój bieg z chwilą doręczenia decyzji Pełnomocnikowi (dnia 22 lutego 2016 r.) i już po jego upływie (z dniem 7 marca 2016 r.) Skarżący złożył wniosek o uzupełnienie decyzji (dnia 14 marca 2016 r.), toteż w postanowieniu oddalającym ten wniosek, które doręczono mu 18 kwietnia 2016 r. zwrócono mu uwagę na brak podstaw do zastosowania art. 111 § 2 K.p.a. Mimo to wszelako Skarżący wniósł odwołanie i po stwierdzeniu uchybienia tego terminu dopiero 4 lipca 2016 r. złożył wniosek o jego przywrócenie. Wniosek ten był zatem niewątpliwie spóźniony. Skarżący nie podjął działań procesowych adekwatnych do stanu sprawy wynikającego z rozstrzygnięć, z którymi miał okazję się zapoznać.

Podsumowując, zarzuty skargi kasacyjnej są bezzasadne. Sąd nie miał powodów, by kwestionować poczynione w sprawie ustalenia faktyczne, zwłaszcza ze względu na pominięcie okoliczności łączących się z odwołaniem pełnomocnictwa, postawą Pełnomocnika czy błędem, w jakim miał pozostawać Skarżący. Wszystkie te aspekty sprawy zostały ocenione prawidłowo, bez naruszenia art. 133 P.p.s.a. oraz art. 6-7, art. 8, art. 11 i art. 77 K.p.a. Nietrafnie Autor skargi kasacyjnej – głównie

w ramach zarzutów odniesionych do art. 58 § 1 i 2 oraz art. 111 § 2 K.p.a. – próbował wykazać, że Skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny jego uchybienia, a co za tym idzie także że uchybienie to nie nastąpiło z jego winy.

Z tych powodów Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił na podstawie art. 184 P.p.s.a.