Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 102/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2022-05-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 119 pkt 2
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 74 , art. 207, art. 75 § 4a, art. 120, 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 191 oraz art. 210 § 4
journal: Dz.U. 2021 poz 1540
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
article: art. 1a ust. 1 pkt 3, art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2019 poz 1170
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bolesław Stachura Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu [...] maja 2022 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2019 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z 30 listopada 2021 r. SKO/CZ/400/4209/2021 Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza P.

z 8 września 2021 r. w sprawie odmowy P. S.A.

(dalej: "Strona" lub "Skarżąca") zwrotu nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2019 r.

w całości, tj. w kwocie [...] zł.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 233 § 1 pkt 1, art. 74

i art. 75 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.2021.1540 j.t.

ze zm.; dalej: "O.p."), a także art. 1a ust. 1 i ust. 2, art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U.2019.1170 j.t. ze zm.; dalej: "u.p.o.l.",

w brzmieniu obowiązującym w 2019 r.).

Pismem z 6 kwietnia 2021 r. Strona złożyła wniosek o stwierdzenie nadpłaty

za 2019 r., powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 24 lutego 2021 r.,

SK 39/19. Strona stwierdziła, że w deklaracji na podatek od nieruchomości za 2019 r. grunty i budowle po zlikwidowanej linii kolejowej, które zostały wykazane

do opodatkowania najwyższą stawką podatku - nie są i nie mogą być wykorzystywane

do działalności gospodarczej przez Stronę.

Jednocześnie w korekcie deklaracji wykazano do opodatkowania:

- grunty pozostałe, w tym zajęte na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego o pow. [...] m2;

- budynki mieszkalne o pow. [...] m2:

- budowle pozostałe o wartości - [...] zł.

Organ I instancji wskazał, że wnioskowana nadpłata ma wynikać z faktu nieprowadzenia działalności gospodarczej przez Stronę na działkach ewidencyjnych, według stanu na 1 stycznia 2019 r.:

- O. L., działka ewidencyjna nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...];

- Obręb Ł. - S., działka ewidencyjna nr [...];

- Obręb P., działka ewidencyjna nr [...], [...], [...];

- Obręb P., działka ewidencyjna nr [...];

- Obręb P., działka ewidencyjna nr [...], o łącznej powierzchni [...] m2 związanych ze zlikwidowaną linią kolejową nr [...] G. - K. na odcinku od km 114,5 d km 174,54 na długości 30,035.

W ciągu roku dochodziło do zmian w przedmiocie działek ewidencyjnych objętych wnioskiem, jednakże każda ze zmian w nieruchomościach gruntowych została uwzględniona przez Stronę w złożonej korekcie deklaracji załączonej do wniosku.

Organ I instancji wskazał m.in., że przedmiotem przeważającej działalności spółki

- zgodnie z KRS - jest działalność oznaczona w PKD kodem 70.10.Z - działalność firm centralnych (head offlces) i holdingów, z wyłączeniem holdingów finansowych. Natomiast pozostała działalności Spółki obejmuje m.in. działalność oznaczoną kodem PKD 68.20.Z

- wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi oraz działalność oznaczoną kodem PKD 68.10.Z - kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek. Strona dodatkowo na swojej stronie internetowej opisuje profil swojej działalności gospodarczej wskazując, iż P. S.A. pełni nadzór właścicielski nad spółkami Grupy P. w celu zapewnienia jak najwyższej jakości obsługi transportowo-logistycznej pasażerów i towarów. P. S.A. jest również jednym z największych właścicieli nieruchomości w Polsce. Jej majątek stanowią zarówno obiekty pełniące funkcje związane z transportem i obsługą podróżnych (dworce kolejowe), jak i nieruchomości stricte komercyjne. Spółka prowadzi aktywne działania jako zarządca, polegające m.in. na inicjowaniu inwestycji

oraz szukaniu sposobów optymalnego zagospodarowania kolejowych gruntów. Podatnik jest podmiotem zajmującym się przede wszystkim zarządzaniem i gospodarowaniem mieniem, tym samym głównym celem prowadzonej działalności gospodarczej Spółki

jest komercyjne zagospodarowanie posiadanego majątku, aby uzyskać jak najwyższy zysk. Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej w zakresie przewozów kolejowych. Strona może zatem dywersyfikować kierunki działania i podejmować czynności

na różnych polach w celu maksymalizacji zysków i jak najlepszego zagospodarowania posiadanego mienia. Prowadzenie działalności gospodarczej na spornych gruntach

nie jest jednak wykluczone, gdyż postępowanie dowodowe wykazało, iż nie nastąpiło jakiekolwiek zdarzenie, które obiektywnie uniemożliwiałoby prowadzenie takiej działalności. Strona może też pozbyć się zbędnego majątku poprzez zrzeczenie

się prawa użytkowania wieczystego na rzecz Skarbu Państwa lub Starosty w oparciu

o regulację zawartą w Kodeksie cywilnym, czego jednak nie czyni.

Organ podatkowy I instancji stwierdził, iż będące własnością Strony grunty

po zlikwidowanej linii kolejowej podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości stawką dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Grunty i budowle, mimo ich okresowego niewykorzystywania, nie tracą charakteru związania z prowadzoną przez Stronę działalnością gospodarczą.

Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji Kolegium stwierdziło, że w wyroku SK 39/19 Trybunał Konstytucyjny dokonał istotnej modyfikacji (wiążącej organy podatkowe i sądy) przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. i od tej pory w odniesieniu do osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą niewystarczające jest wykazanie

dla opodatkowania najwyższą stawką podatkową jej nieruchomości jedynie faktu "posiadania" tej nieruchomości. Należy bowiem jeszcze ustalić związek tej nieruchomości z prowadzoną działalnością gospodarczą osoby fizycznej. Związek nieruchomości

z prowadzeniem działalności gospodarczej, jak wskazał Trybunał, nie może opierać

się na samym fakcie posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą. Kolegium wskazało, że zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym w wyroku z 19 sierpnia 2021 r., III FSK 3960/21, związek ten powinien być oparty na faktycznym lub nawet potencjalnym wykorzystywaniu nieruchomości w działalności gospodarczej. Grunty, budynki i budowle, będące

w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, które choćby pośrednio lub w ograniczonym zakresie służą lub mogą służyć do prowadzenia działalności gospodarczej tego podmiotu, są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. NSA uznał za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej budynki, które ujęte zostały w ewidencji środków trwałych, stanowiąc tym samym majątek przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą. Sąd wyraził również pogląd, zgodnie z którym fakt zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej nie powoduje utraty statusu przedsiębiorcy

przez podatnika i nie może mieć w związku z tym wpływu na wysokość podatku. Związek danej nieruchomości z prowadzeniem działalności gospodarczej oznacza także związek pośredni czy też potencjalny, służący prowadzonej działalności i nie może

być utożsamiany jedynie z działalnością faktyczną. O tym, czy dana nieruchomość pozostaje związana z działalnością gospodarczą nie przesądza to, czy działalność

ta jest w danym obiekcie faktycznie i w danym czasie prowadzona.

Kolegium stwierdziło, że w sprawie nie może budzić wątpliwości, iż Strona posiada potencjalną możliwość wykorzystywania posiadanych gruntów po zlikwidowanej linii kolejowej do prowadzenia działalności gospodarczej. Jak słusznie zauważył bowiem organ I instancji zakres działalności, jaką zajmuje się Strona jest niezwykle szeroki

i nie ogranicza się do działalności w zakresie transportu kolejowego. To między innymi kupno i sprzedaż nieruchomości, a także wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi. Strona w piśmie z 17 czerwca 2021 r. wyjaśniła,

że przedmioty opodatkowania objęte wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty

były lub w dalszym ciągu pozostają w ewidencji P. S.A. W tym samym piśmie podatnik poinformował także, że na przedmiotach objętych wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty Strona prowadziła działalność gospodarczą w ten sposób, że udostępniała

je Spółce P. P. S.A. celem wykorzystywania na prowadzoną przez Spółkę

P. P. S.A. działalność. Według Kolegium już tylko ww. okoliczności powodują,

że grunty po zlikwidowanych liniach kolejowych należy uznać za związane

z prowadzoną działalnością gospodarczą. Sporne grunty są częścią przedsiębiorstwa

w rozumieniu art. 551 Kodeksu cywilnego, natomiast fakt, że w danym momencie

nie są wykorzystywane do wykonywania przewozów kolejowych, nie zmienia

ich zasadniczego przeznaczenia, czyli prowadzenia działalności gospodarczej w ramach przedsiębiorstwa. Likwidacja linii kolejowej nie pozbawia zatem Strony możliwości wydzierżawienia gruntów bądź zbycia gruntów po zlikwidowanej linii kolejowej.

Kolegium podkreśliło, że ustawodawca jednoznacznie odróżnia pojęcia "zajęcia nieruchomości na prowadzenie działalności gospodarczej" od "związania z prowadzeniem działalności gospodarczej", przy czym drugie z tych pojęć jest zakresowo szersze

od pierwszego. Związanie z działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. obejmuje sytuacje zarówno takie, kiedy dana nieruchomość jest faktycznie wykorzystywana w działalności gospodarczej, jak też, gdy potencjalnie to wykorzystanie może wystąpić.

Według Kolegium w sprawie nie jest istotne, czy grunty po zlikwidowanej linii kolejowej są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, w szczególności

na wykonywanie transportu kolejowego, a więc czy faktycznie nieruchomości

są wykorzystywane w działalności gospodarczej. Orzeczenie Trybunału nie może

być interpretowane w sposób, który prowadzi w konsekwencji do ujednolicenia pojęć zajęcia na prowadzenie działalności gospodarczej oraz związania z działalnością gospodarczą.

Kolegium oceniło, że w omawianym stanie faktycznym organ I instancji podjął wszelkie czynności, by w sposób zupełny i należyty ustalić stan faktyczny, m.in. poprzez zebranie materiału dowodowego. Z ustaleń tych wynikają zasadnicze dla rozstrzygnięcia kwestie, a mianowicie, że obszar działalności gospodarczej Strony jest niezwykle szeroki

i obejmuje ona - zgodnie ze Statutem Spółki:

- wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi i wydzierżawionymi;

- kupno i sprzedaż nieruchomości;

- zarządzanie nieruchomościami na zlecenie;

- działalność usługowa wspomagająca transport lądowy;

- roboty związane z budową dróg szynowych i kolei podziemnej;

- przygotowywanie terenu pod budowę;

i tu istotne pozostaje, że na przedmiotach objętych wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty Strona prowadziła działalność gospodarczą w ten sposób, że udostępniała je Spółce P. P. S.A. celem wykorzystywania na prowadzoną przez P. P. S.A. działalność. Ponadto nieruchomości stanowiły część przedsiębiorstwa, albowiem pismem

z 30 kwietnia 2021 r. Strona przesłała m.in. rejestr środków trwałych znajdujących

się na terenie gminy, z którego wynika, że Strona przyjęła do używania jako środki trwałe sporne grunty oraz w 2019 r. dokonywała odpisów amortyzacyjnych od wartości prawa użytkowania wieczystego gruntów związanych ze zlikwidowaną linią kolejową

nr [...]. Z kolei Strona w piśmie z 17 czerwca 2021 r. wyjaśniła, że przedmioty opodatkowania objęte wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty były lub w dalszym ciągu pozostają w ewidencji P. S.A.

Zdaniem Kolegium powyższe okoliczności wystarczają do uznania,

że nieruchomości, które w ocenie podatnika winny być opodatkowane stawką przewidzianą dla gruntów pozostałych, są w rzeczywistości częścią prowadzonego przedsiębiorstwa, natomiast ich niewykorzystywanie nie jest efektem trwałej i obiektywnej przesłanki, lecz efektem polityki Strony. Tym samym, nie ma podstaw do uznania,

że nie mogą one z trwałych i obiektywnych przyczyn być wykorzystywane do prowadzonej działalności gospodarczej. W tym stanie rzeczy żądanie przez Stronę zwrotu nadpłaty

nie zasługuje na uwzględnienie.

Strona zaskarżyła decyzję Kolegium skargą wniesiona do tutejszego Sądu, decyzji tej zarzucając naruszenie:

1) art. 74 pkt 1 O.p., poprzez jego nie zastosowanie w sprawie i odmowę wnioskowanego zwrotu nadpłaty podatku od nieruchomości;

2) art. 74 pkt 1 i art. 75 § 4a O.p., w związku z zestawieniem obu regulacji, podczas gdy podstawą wydania decyzji winien być przepis art. 74 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.;

3) art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art.191 O.p., poprzez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności w sprawie, przeprowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie

do organów podatkowych i w konsekwencji błędne ustalenie stanu faktycznego;

4) art. 210 § 4 O.p. polegające na braku należytego wyjaśnienia

w uzasadnieniu skarżonej decyzji zasadności przesłanek, którymi kierował się organ wydając decyzję o utrzymaniu zaskarżonej decyzji podatkowej

w mocy, w sytuacji gdy przepis ten nakazuje organowi administracyjnemu sporządzenie uzasadnienia w sposób wyjątkowo staranny, tak aby strona miała pełną wiedzę co do przesłanek zastosowania określonych

w rozstrzygnięciu przepisów;

5) art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ust.1 pkt 1a u.p.o.l. poprzez jego błędną wykładnię wyrażającą się w uznaniu, że fakt posiadania nieruchomości przez Skarżącą niezależnie od tego czy są i mogą

być wykorzystywane w prowadzonej działalności gospodarczej, decyduje

o podwyższonej stawce podatku, a nie rzeczywista możliwość

ich wykorzystywania z uwagi na ich charakter, położenie i wielkość.

W uzasadnieniu skargi jej zarzuty zostały uszczegółowione.

Skarżąca wniosła o: uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej

ją decyzji Burmistrza P. oraz o zasądzenie od Kolegium na rzecz Skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2021.137 j.t.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy

nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu

jego wydania z normami prawnymi - ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi

- przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie

akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.

W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2022.329 j.t.; dalej: "P.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje

m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne – art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a. Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Na podstawie art. 119 pkt 2 P.p.s.a. sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym. Zgodnie z ww. przepisem sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania

w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni

od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Sąd wskazuje, że organ w odpowiedzi na skargę złożył wniosek o rozpoznanie sprawy

w trybie uproszczonym, zaś Skarżąca nie zażądała przeprowadzenia rozprawy.

Spór w sprawie koncentruje się wokół trafności stanowiska prezentowanego przez organy, iż będące w posiadaniu Skarżącej nieruchomości winny

być opodatkowane podatkiem od nieruchomości według stawek przewidzianych

dla gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Problem prawny o tożsamej naturze był już przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob.m.in. wyroki NSA z: 9 lutego 2022 r.,

III FSK 4049/21; 6 października 2021 r., III FSK 4056/21; 5 grudnia 2021 r.,

III FSK 4061/21; 15 grudnia 2021 r., III FSK 4059/21; 24 marca 2022 r.,

III FSK 4062/21 i cytowane tam orzecznictwo). Wojewódzki Sąd Administracyjny

w Szczecinie w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela stanowisko przedstawione w tych orzeczeniach.

Odnosząc się na wstępie do zarzutów dotyczących przepisów postępowania, należy wskazać, że zostało ono zainicjowane wnioskiem Strony "o stwierdzenie nadpłaty" za 2019 r., w którym Strona powołała się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 24 lutego 2021 r., SK 39/19.

W myśl art. 74 O.p., jeżeli nadpłata powstała w wyniku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego lub orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej,

a podatnik, którego zobowiązanie podatkowe powstaje w sposób przewidziany

w art. 21 § 1 pkt 1:

1) złożył jedną z deklaracji, o których mowa w art. 73 § 2, lub inną deklarację,

z której wynika wysokość zobowiązania podatkowego - wysokość nadpłaty określa podatnik we wniosku o jej zwrot, składając równocześnie skorygowaną deklarację;

2) został rozliczony przez płatnika - wysokość nadpłaty określa podatnik

we wniosku o jej zwrot, składając równocześnie zeznanie (deklarację),

o którym mowa w art. 73 § 2 pkt 1;

3) nie był obowiązany do składania deklaracji - wysokość nadpłaty określa podatnik we wniosku o jej zwrot.

Wniosek o zwrot nadpłaty, przewidziany w art. 74 O.p., jest odpowiednikiem wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatku, o którym mowa w art. 75 O.p. Złożenie wniosku, o którym mowa w art. 74 pkt 1–3 O.p., wszczyna postępowanie podatkowe, w którym organ podatkowy rozstrzyga o zasadności zwrotu nadpłaty. W zależności

od stanu faktycznego, organ podatkowy może zwrócić nadpłatę, określić kwotę zwrotu, odmówić zwrotu nadpłaty albo umorzyć postępowanie. Przepis nie określa formy rozstrzygnięcia, wobec czego należy odwołać się do przepisów ogólnych wskazujących w art. 207 § 1 O.p., że organ podatkowy rozstrzyga w sprawie w drodze decyzji, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej. Nie jest to decyzja określająca kwotę nadpłaty – to zrobił już podatnik we wniosku.

Nie ulega wątpliwości, że decyzja Organu I instancji została wydana w oparciu

o art. 74 w zw. z art. 207 i 210 O.p., a zatem wskazywała prawidłową podstawę prawną, podobnie jak decyzja Organu odwoławczego wydana w oparciu

o art. 233 § 1 pkt 1 i art. 74 O.p. Oprócz wskazanej podstawy prawnej Organ I instancji przywołał również art. 75 § 4a O.p., który stanowi in fine, że zakresie, w jakim wniosek jest niezasadny, organ odmawia stwierdzenia nadpłaty. Faktem jest, że powyższy przepis odnosi się do sposobu rozstrzygania wniosku o stwierdzenie nadpłaty,

a nie do wniosku o zwrot nadpłaty, o którym mowa w art. 74 O.p., niemniej jednak zdaniem tutejszego Sądu uchybienie to nie ma wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia Organu I instancji, a także na rozstrzygnięcie Organu odwoławczego, który powielił ww. uchybienie.

Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących prawa materialnego, tutejszy Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oznaczają grunty, budynki

i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a, w myśl którego do gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej nie zalicza się:

1) budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami;

2) gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i d;

3) budynków, budowli lub ich części, w odniesieniu do których została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r. poz. 1202,

z póxn.zm.), lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania.

W myśl art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l. Rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości, z tym że stawki nie mogą przekroczyć rocznie od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej,

bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków (...).

W wyroku z 24 lutego 2021 r., SK 39/19 Trybunał Konstytucyjny stwierdził,

że art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. winien być rozumiany w ten sposób, że o związaniu gruntu, budynku lub budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej decyduje wyłącznie posiadanie gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą, jest niezgodny z art. 64 ust. 1

w związku z art. 31 ust. 3 i art. 84 Konstytucji RP. Jest to tzw. wyrok interpretacyjny,

w którym Trybunał Konstytucyjny stwierdził niezgodność z Konstytucją RP art. 1a

ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w określonym jego rozumieniu. Z tezy wyroku z 24 lutego 2021 r.

w sposób jednoznaczny wynika, że jest on adresowany do wszystkich podatników będących przedsiębiorcami lub innych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. Stanowisko prezentowane w wyroku TK z 24 lutego 2021 r. dotyczy zatem zarówno osób fizycznych, jak i osób prawnych oraz innych jednostek organizacyjnych posiadających w świetle art. 3 ust. 1 u.p.o.l. status podatnika podatku od nieruchomości. Podobnie jak w wyroku z 12 grudnia 2017 r., Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 24 lutego 2021 r., SK 39/19 uznał za sprzeczną

ze standardami konstytucyjnymi taką interpretację art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., w świetle której o stosowaniu stawki opodatkowania przewidzianej w art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. decyduje wyłącznie fakt posiadania gruntu (budynku lub budowli) przez przedsiębiorcę (inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą). Trybunał Konstytucyjny wyraził pogląd, że przedsiębiorcy nie mogą być obciążani wyższą stawką podatku jedynie

z powodu posiadania nieruchomości, które nie służą im do prowadzenia działalności gospodarczej. Opodatkowanie wyższą stawką podatku od nieruchomości gruntów

lub budynków - niewykorzystywanych i niemogących być potencjalnie wykorzystywanymi do prowadzenia działalności gospodarczej - wyłącznie ze względu na posiadanie ich przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą Trybunał Konstytucyjny uznaje za niezgodne z art. 64 ust. 1 Konstytucji RP.

Cecha niekonstytucyjności przypisana jest wskazanej w sentencji tego wyroku treści normy prawnej, ustalonej w wyniku poprzedniej wykładni. Skutkiem tego wyroku jest eliminacja takiej wykładni tego przepisu, która w kwestii związania gruntu, budynku lub budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej, ogranicza się do faktu

ich posiadania przez przedsiębiorcę lub podmiot prowadzący działalność gospodarczą.

Powstaje zatem problem doprecyzowania "związku" nieruchomości

z prowadzeniem działalności gospodarczej, który - jak wskazał Trybunał Konstytucyjny - nie może opierać się na samym fakcie posiadania nieruchomości

przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą.

W tej kwestii Sąd podziela pogląd prezentowany w literaturze, że trudno jest w tym zakresie wskazać uniwersalne kryterium, a właściwe rozwiązania powinny uwzględniać konkretne okoliczności faktyczne (zob. R. Dowgier, L. Etel, G. Liszewski, B. Pahl, Podatki i opłaty lokalne. Komentarz). Niemniej jednak wydaje się,

że związek ten, oprócz samego posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę

lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą, powinien być oparty

na faktycznym lub nawet potencjalnym wykorzystywaniu tej nieruchomości

w działalności gospodarczej tego podmiotu. Grunty, budynki i budowle, które choćby pośrednio lub w ograniczonym zakresie służą prowadzeniu działalności gospodarczej, powinny być uznane ze związane z tą działalnością. W ustaleniu istnienia związku nieruchomości z prowadzoną działalnością gospodarczą przydatne mogą

być na przykład takie okoliczności, jak wprowadzenie nieruchomości do ewidencji środków trwałych, ujęcie wydatków na nabycie lub wytworzenie oraz utrzymanie

w kosztach działalności gospodarczej. O istnieniu takiego związku może też świadczyć charakter rzeczy (np. budowli), wskazujący na jej gospodarcze przeznaczenie

(zob. wyrok NSA z 4 marca 2021 r., III FSK 896/21).

W wyroku z 15 grudnia 2021 r., III FSK 4061/21, Naczelny Sąd Administracyjny sformułował tezę, że za związane z działalnością gospodarczą w rozumieniu

art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. można uznać nieruchomości stanowiące własność podatnika (znajdujące się w posiadaniu samoistnym albo użytkowaniu wieczystym), które są w posiadaniu przedsiębiorcy (innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą) oraz jednocześnie:

1) wchodzą w skład prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 k.c. w szczególności, gdy podatnik ujął te składniki majątkowe

w prowadzonej ewidencji środków trwałych wartości niematerialnych

i prawnych, bez względu na to, czy nieruchomość jest wykorzystywana

na prowadzenie działalności gospodarczej lub

2) przedmiot działalności przedsiębiorcy obejmuje jedynie prowadzenie działalności gospodarczej bez względu na to, czy nieruchomość jest wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej lub

3) nieruchomości są funkcjonalnie powiązane z przedsiębiorstwem prowadzonym przez podmiot, w którego posiadaniu się znajdują, nawet jeżeli nie zostały uwzględnione w ewidencji środków trwałych wartości niematerialnych

i prawnych, tzn.: są faktycznie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej w znaczeniu zdefiniowanym w art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l.

albo mogą być potencjalnie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej w ww. rozumieniu, przez co należy rozumieć sytuację, w której przedsiębiorca podejmuje i realizuje zachowania kwalifikowane w obrębie przedmiotu opodatkowania jako czynności mające na celu przygotowanie, zachowanie lub zabezpieczenie nieruchomości do przyszłej (planowanej) działalności gospodarczej, bądź do kontynuacji przerwanej działalności gospodarczej, związane z ponoszeniem wydatków rozliczanych w kosztach uzyskania przychodów prowadzonej działalności gospodarczej.

Użyty natomiast w wyroku TK z 24 lutego 2021 r., SK 39/19, zwrot

"nie są wykorzystywane i nie mogą być potencjalnie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej" należy tłumaczyć w taki sposób, że podwyższona stawka opodatkowania nie będzie mogła znaleźć zastosowania w przypadku wystąpienia obiektywnej i niezależnej od przedsiębiorcy, a także niedającej się przewidzieć przeszkody całkowicie uniemożliwiającej prowadzenie lub kontynuowanie działalności gospodarczej. Nie dotyczy to sytuacji, gdy w czasie trwania takiej przeszkody przedsiębiorca, w posiadaniu którego znajduje się nieruchomość (jej część), samodzielnie podejmuje czynności mające na celu jej przygotowanie do przyszłej (planowanej) działalności gospodarczej, podnosi dla celów wykonywanej działalności gospodarczej walory użytkowe nieruchomości, funkcjonalnie wiążąc ją z prowadzonym przedsiębiorstwem, lub rozlicza w ramach działalności gospodarczej inne koszty

z nią związane.

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy zdaniem Skarżącej działki gruntu, które pozostały po likwidacji linii kolejowej nie były i nie są wykorzystywane

do działalności gospodarczej w jakiejkolwiek formie. W ocenie Skarżącej w żadnym miejscu uzasadnienia zaskarżonej decyzji Organ odwoławczy nie wskazał

na możliwość wystąpienia potencjalnego związku przedmiotowych gruntów

z prowadzeniem działalności gospodarczej, skoro na dużych odcinkach nie mają one nawet połączenia z drogami. W ocenie Skarżącej użytkowanie zlikwidowanej linii kolejowej nie jest możliwe ani obecnie ani w przyszłości, dlatego należy uznać,

że sporne grunty nie mogą być uznane za związane z działalnością gospodarczą prowadzoną przez Skarżącą zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., albowiem brak

jest możliwości wykorzystania ich do działalności ciągłej, zorganizowanej i mającej cel zarobkowy. Tory na odcinku G. - K. zostały fizycznie rozebrane w 2012 r. (grunty zostały pozbawione szyn, podkładów). Fizyczna likwidacja linii kolejowej oznacza, że pozostałe po tej likwidacji grunty nie mogą być wykorzystywane

w działalności gospodarczej ze względu na określone ukształtowanie terenu (przekopy, nasypy, rowy odwadniające, przepusty pozostałe w gruncie). Grunty

te przystosowane zostały wyłącznie do wykorzystania ich jako droga kolejowa.

Są to wady fizyczne, które w sposób stały, a nie przejściowy uniemożliwiają korzystanie z nich przez przedsiębiorcę - z przyczyn nie leżących po stronie przedsiębiorcy. Na przeszkodzie wykorzystaniu gruntów pod działalność gospodarczą stoi zarówno samo ukształtowanie terenu, jak i często jego zajęcie przez znajdujące się na tej powierzchni urządzenia w postaci pozostawionych urządzeń inżynieryjnych. Przedmiotowe działki mają kształt wąskich, podłużnych pasów terenu, nieprzydatnych dla innego rodzaju działalności niż komunikacyjna. Charakter gruntów

jest komunikacyjny i po likwidacji linii zgodnie z ustawą o komercjalizacji

i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego P. z dnia

8 września 2000 r. tj. art. 39 ust. 3 może on zostać przekazany jednostce samorządu terytorialnego: "Mienie P. [...] może być przekazane, w drodze umowy, na własność jednostkom samorządu terytorialnego, na cele związane z inwestycjami infrastrukturalnymi służącymi wykonywaniu zadań własnych tych jednostek

w dziedzinie transportu", W praktyce oznacza to, iż grunt ten co do zasady może jedynie zostać przekazany właściwej jednostce samorządu terytorialnego - biorąc

pod uwagę jego charakter i wielkość np. na posadowienie na nim ścieżki rowerowej.

Zdaniem tutejszego Sądu zasadnie stwierdził Organ w zaskarżonej decyzji,

iż fakt, na który powołuje się Skarżąca, a mianowicie aktualne niewykorzystywanie przedmiotu opodatkowania w prowadzonej przez nią działalności gospodarczej,

nie determinuje opodatkowania przedmiotowych gruntów stawkami pozostałymi, bowiem kluczowe jest ustalenie, czy te grunty chociażby potencjalnie mogą

być wykorzystywane w działalności gospodarczej Skarżącej. Przypomnieć bowiem

raz jeszcze należy, że w podatku od nieruchomości zasadą jest opodatkowanie najwyższymi stawkami majątku nieruchomego przedsiębiorcy, jeżeli występuje chociażby potencjalna możliwość wykorzystywania tych składników majątku

do prowadzenia działalności gospodarczej. Nie ma przy tym znaczenia, czy jest

on w danym momencie wykorzystywany do prowadzonej działalności gospodarczej. Należy bowiem zauważyć, że decyzja o likwidacji linii kolejowej nie powoduje, że grunt po tej linii jest w jakiś sposób wyłączony z możliwości jego gospodarczego wykorzystania (decyzja ta w żaden sposób nie ogranicza wszak możliwości dysponowania tym gruntem). Grunty i budowle, mimo ich okresowego niewykorzystywania, nie tracą bowiem charakteru związania z prowadzoną

przez Skarżącą działalnością gospodarczą. W przedmiotowej sprawie nie jest istotne zatem, czy grunty po zlikwidowanej linii kolejowej są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, w szczególności na wykonywanie transportu kolejowego,

a więc czy faktycznie nieruchomości są wykorzystywane w działalności gospodarczej. Orzeczenie Trybunału nie może być interpretowane w sposób, który prowadzi

w konsekwencji do ujednolicenia pojęć zajęcia na prowadzenie działalności gospodarczej oraz związania z działalnością gospodarczą. W dalszym ciągu, niezależenie od tez w tym wyroku zawartych, na gruncie u.p.o.l. funkcjonują oba

te pojęcia i należy je wykładać w sposób odmienny. W przeciwnym razie, gdyby intencją Trybunału było uznanie, że wyłącznie grunty zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej winny podlegać opodatkowaniu podatkiem

od nieruchomości z zastosowaniem stawki najwyższej, to pogląd taki wyraziłby wprost w ww. orzeczeniu. Tego jednak nie uczynił, co uzasadnia - jak to wypowiedział również NSA w wyroku z 8 lipca 2021 r., III FSK 3638/21 - konieczność dokonywania dodatkowych ustaleń w sytuacji, kiedy dana nieruchomość nie jest zajęta

na prowadzenie działalności gospodarczej. Nie wystarczy bowiem uznanie danej nieruchomości jako związanej z działalnością gospodarczą wyłącznie na tej podstawie, że jest ona w posiadaniu przedsiębiorcy.

Z zaskarżonej decyzji wynika, że przedmiotem przeważającej działalności Skarżącej zgodnie z KRS jest działalność oznaczona kodem PKD 70.10.Z – działalność firm centralnych (head offices) i holdingów, z wyłączeniem holdingów finansowych. Natomiast pozostała działalność Skarżącej obejmuje m.in. działalność oznaczoną kodem PKD 68.20.Z – wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi oraz działalność oznaczoną kodem PKD 68.10.Z – kupno

i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek. Skarżąca – jak wynika opisu profilu działalności, pełni nadzór właścicielski nad spółkami Grupy P. w celu zapewnienia jak najwyższej jakości obsługi transportowo-logistycznej pasażerów i towarów. Skarżąca jest również jednym z największych właścicieli nieruchomości w Polsce,

w zasobach której znajduje się [...] tys. ha gruntów oraz [...] tys. budynków i budowli, prowadząc aktywne działania jako zarządca, polegające m.in. na inicjowaniu inwestycji oraz szukaniu sposobów optymalnego zagospodarowania kolejowych gruntów. Skarżąca wykonuje zatem czynności związane z zarządzaniem mieniem kolejowym,

w szczególności w postaci oddania w zarząd infrastruktury kolejowej oraz wynajmu pozostałego mienia. Skarżąca nie prowadzi zatem działalności gospodarczej

w zakresie przewozów kolejowych, natomiast głównym celem działalności

jest komercyjne zagospodarowanie posiadanego majątku. Tym samym rozważenia wymaga okoliczność, czy przedmiotowe gruntu – pomimo, iż nie są obecnie wykorzystywane przez Skarżącą stricte do transportu kolejowego – mogą

być potencjalnie wykorzystywane ze względu na całokształt prowadzonej

przez Skarżącą działalności gospodarczej.

Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, okoliczność wskazująca, że grunty pod zlikwidowaną linią kolejową stanowią wąskie korytarze dostosowane jedynie

dla potrzeb transportu kolejowego i już z tych przyczyn nie mogą być wykorzystywane w działalności gospodarczej Skarżącej – nie jest obiektywną okolicznością, która przesądzałaby o braku możliwości potencjalnego wykorzystywania tej nieruchomości w działalności gospodarczej prowadzonej przez Skarżącą.

W sprawie należy zatem odnieść się do takich okoliczności wskazanych

w wyrokach NSA jak: wprowadzenie nieruchomości do ewidencji środków trwałych, dokonywanie odpisów amortyzacyjnych, ujęcie wydatków na nabycie lub wytworzenie oraz utrzymanie w kosztach działalności gospodarczej.

Jak wynika z akt sprawy, organy podatkowe w niniejszej sprawie ustaliły,

że przedmiotowy grunt związany był z działalnością gospodarczą podatnika, gdyż

był ujawniony w prowadzonej przez niego ewidencji środków trwałych i były dokonywane od niego odpisy amortyzacyjne. W tym zakresie Sąd podzielił stanowisko organów podatkowych. Pismem z 30 kwietnia 2021 r. Skarżąca przesłała m.in. rejestr środków trwałych znajdujących się na terenie Gminy z którego wynika, że Skarżąca przyjęła do używania jako środki trwałe sporne grunty oraz w 2017 r. dokonywała odpisów amortyzacyjnych od wartości prawa użytkowania wieczystego gruntów związanych ze zlikwidowaną linią kolejową nr [...]. Z kolei w piśmie z 17 czerwca

2021 r. Skarżąca wyjaśniła, że przedmioty opodatkowania objęte wnioskiem

o stwierdzenie nadpłaty były lub w dalszym ciągu pozostają w ewidencji Spółki P. S.A. W związku z powyższym ewidencja związana z obrotem rzeczowymi aktywami trwałymi prowadzana jest w obu obszarach. Rzeczowe aktywa trwałe spełniające kryteria środków trwałych wprowadzone są do ewidencji środków trwałych i do czasu ich zbycia czy fizycznej likwidacji w niej pozostają. W rejestrze środków trwałych ujawnia się wyłącznie obiekty "kompletne i zdatne do użytku w dniu przyjęcia

do używania o przewidywanym okresie używania dłuższym niż rok, przeznaczone

na potrzeby jednostki/wykorzystywane na potrzeby związane z prowadzoną działalnością gospodarczą albo oddane do używania". Co istotne grunty objęte wnioskiem w dalszym ciągu znajdują się w ewidencji środków trwałych, nie zostały

one wykreślone z przedmiotowego rejestru, tym samym Skarżąca w dalszym ciągu uznaje je za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Skarżąca wskazała, że w wyniku złożonej korekty podatku od nieruchomości zmniejszone zostały koszty - zarówno rachunkowe jak i podatkowe. Księgowanie pierwotne było zaliczone

do kosztów uzyskania przychodów w CIT. Korekta kosztów została uwzględniona

w rozliczeniu podatku za 04.2021 r. oraz zostanie uwzględniona w deklaracji CIT-8

za 2021 r. Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów ze źródła przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Mając powyższe na uwadze, wydatek można zaliczyć do kategorii kosztów uzyskania przychodu, gdy spełnione zostaną następujące przesłanki: koszt musi być poniesiony przez podatnika, poniesiony koszt musi być rzeczywisty, poniesiony koszt musi pozostawać w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, koszt musi być udokumentowany, koszt musi być poniesiony w celu uzyskania przychodów (może potencjalnie mieć wpływ na osiągnięcie przychodów) lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów.

Tym samym należy stwierdzić, że pomiędzy wydatkami na nieruchomości objęte wnioskiem, uzyskanymi przychodami oraz prowadzoną przez Skarżącą działalnością gospodarczą zachodzi nierozerwalny związek funkcjonalny

i przyczynowo skutkowy. Fakt zaliczenia przez Skarżącą do kosztów uzyskania przychodów w podatku dochodowym od osób prawnych chociażby podatku

od nieruchomości od nieruchomości objętych wnioskiem niezbicie potwierdza,

że są one związane z prowadzoną przez Skarżącą działalnością gospodarczą, bowiem w przeciwnym razie nie byłaby ona uprawniona do pomniejszenia swoich przychodów o takie wydatki. W ocenie Sądu, pozostawienie przez Skarżącą przedmiotowych gruntów w swoim posiadaniu, mimo twierdzeń o ich zbędności dla przedsiębiorstwa, przy jednoczesnym dokonywaniu odpisów amortyzacyjnych uzasadnia prawidłowość tezy o związaniu ww. gruntów z działalnością gospodarczą Skarżącej.

Wbrew zarzutom skargi organy obu instancji nie poprzestały na kryterium posiadania przedmiotowych gruntów przez Skarżącą, ale dokonały analizy faktycznego oraz potencjalnego wykorzystywania ich do działalności gospodarczej. Nie kwestionując, że w 2019 r. grunty nie były wykorzystywane do działalności gospodarczej zasadnie wskazano, że mogą być one potencjalnie wykorzystywane

do prowadzenia działalności gospodarczej, co TK wskazywał jako kryterium opodatkowania wyższą stawką podatkową. Skoro przedmiotowe grunty są ujęte

w ewidencji środków trwałych, a koszty ich posiadania były ujmowane jako koszty prowadzenia działalności Skarżącej (co strona podała w piśmie z dnia 30 kwietnia 2021 r.), to jedno z wskazanych wyżej, istotnych kryteriów uznania gruntów

za związane z działalnością gospodarczą skarżącej jest niewątpliwie spełnione.

Nie ulega też wątpliwości, że - jak wynika z akt sprawy - Skarżąca nie wyzbywa

się tych gruntów w związku z przyszłymi zamierzeniami gospodarczymi. Wyroki

TK z 24 lutego 2021 r., SK 39/19 oraz z 12 grudnia 2017 r., SK 13/15 nie podważają majątkowego charakteru podatku od nieruchomości. Nadal aktualne jest więc ugruntowane w judykaturze stanowisko, że - jak wskazano m.in. w wyroku WSA

w Szczecinie z dnia 10 lutego 2021 r., I SA/Sz 825/20 – konstrukcja podatku

od nieruchomości ma charakter majątkowy (rzeczowy), a nie przychodowy, bowiem nie nawiązuje do wpływów z nieruchomości. Dla przyjęcia powyższego nieistotna

jest okoliczność faktycznego wykorzystywania, sposób czy intensywność

tego wykorzystywania, a nawet rodzaj tytułu prawnego przysługującego przedsiębiorcy. Nie jest też ważne czy przedmiot opodatkowania przynosi jakiekolwiek dochody. Podatek ten (jego konstrukcja) skupia się na samej własności lub posiadaniu gruntów, budynków i budowli, użytkowaniu wieczystym gruntów. Także sposób określenia podstawy opodatkowania w oparciu o pewne fizyczne parametry cechujące poszczególne rodzaje nieruchomości w ustawie tej wymienione, jak powierzchnia użytkowa budynków, powierzchnia gruntów, wartość początkowa budowli, wskazuje wyraźnie na majątkowy, a nie przychodowy charakter tego podatku. Miejscem,

w którym pojawia się element charakterystyczny dla podatków przychodowych

jest przepis określający stawki podatku. Wyższe stawki określone są dla budynków

i gruntów związanych z działalnością gospodarczą. Jednak nie zmienia to charakteru tej daniny co do zasady, gdyż uzależnia się obowiązek płacenia podatku według wyższej stawki tylko od potencjalnych możliwości osiągania przychodów z budynku (gruntu), a nie stawek zróżnicowanych według wielkości rzeczywistych przychodów (wyrok NSA z dnia 9 grudnia 2009 r., II FSK 1031/09).

Stanowisko co do związania gruntów Skarżącej stanowiących lokalizację zlikwidowanej linii kolejowej podzielił także NSA w cytowanym już wyroku z dnia

8 sierpnia 2021 r., III FSK 3638/21. W orzeczeniu tym wskazano, że zgodnie

z dołączonym do akt odpisem KRS, zakres zgłoszonej działalności Spółki jest bardzo szeroki: min. kupno i sprzedaż nieruchomości, a także wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi. Nadto podniesiono, że sporne grunty są częścią przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 k.c. i fakt, że w danym momencie nie są wykorzystywane do wykonywania przewozów kolejowych, nie zmienia

ich zasadniczego przeznaczenia, czyli prowadzenia działalności gospodarczej

w ramach przedsiębiorstwa.

Jak więc wykazano powyżej przyjęta przez organy obu instancji kwalifikacja spornych gruntów jest zasadna, wobec czego wszelkie zarzuty skargi zmierzające

do zanegowania związku omawianych gruntów z działalnością gospodarczą

i opodatkowania ich na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a i c u.p.o.l. uznać należało

za bezpodstawne. Powyższa konstatacja skutkuje stwierdzeniem, że w sprawie

nie naruszono przepisów regulujących kwestię stwierdzenia nadpłaty w podatku

od nieruchomości. Wskazania w tym miejscu wymaga, że organy nie kwestionowały uprawnienia Skarżącej do złożenia korekty deklaracji w związku z ww. wyrokiem

TK z dnia 24 lutego 2021 r.

Z powyższego wynika, że w 2019 r. przedmiotowe nieruchomości – wbrew twierdzeniom Skarżącej – nie mogły zostać uznane przez organ podatkowy za grunty

i budowle, które nie są i nie mogą być wykorzystane przez Skarżącą w prowadzonej przez nią działalności gospodarczej.

Tym samym za bezpodstawne należy uznać zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organy art. 120, 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 191 oraz art. 210 § 4 O.p. W rozpoznawanej sprawie organy podjęły wszelkie czynności, by ustalić stan faktyczny w sposób zupełny i należyty m.in. poprzez zebranie materiału dowodowego. Z ustaleń dokonanych przez organy wynikają przede wszystkim trzy zasadnicze dla rozstrzygnięcia kwestie, a mianowicie, że obszar działalności gospodarczej Skarżącej jest niezwykle szeroki i obejmuje on - zgodnie ze Statutem Skarżącej, m.in.:

- wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi i wydzierżawionymi,

- kupno i sprzedaż nieruchomości,

- zarządzanie nieruchomościami na zlecenie,

- działalność usługowa wspomagająca transport lądowy,

- roboty związane z budową dróg szynowych i kolei podziemnej,

- przygotowywanie terenu pod budowę.

Nieruchomości stanowiły część przedsiębiorstwa i od spornych gruntów, będących środkami trwałymi w 2019 r. dokonywano odpisów amortyzacyjnych

od wartości prawa użytkowania wieczystego gruntów związanych ze zlikwidowaną linią kolejową nr [...]. Przedmioty opodatkowania objęte wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty były lub w dalszym ciągu pozostają w ewidencji Spółki P. S.A. Powyższe okoliczności – jak słusznie wskazał Organ odwoławczy – są wystarczające do uznania,

że nieruchomości, które w ocenie Skarżącej winny być opodatkowane stawką przewidzianą dla gruntów pozostałych, są w rzeczywistości częścią prowadzonego przedsiębiorstwa, natomiast brak ich wykorzystywania nie jest efektem trwałej

i obiektywnej przesłanki, lecz efektem polityki Skarżącej. Tym samym, nie ma podstaw do uznania, że nie mogą one z trwałych i obiektywnych przyczyn być wykorzystywane do prowadzonej działalności gospodarczej, zważywszy, że Skarżąca nie prowadzi działalności w zakresie transportu kolejowego czy przewozów osób.

Mając na uwadze fakt, że zdaniem składu orzekającego, w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów ani prawa procesowego, ani materialnego w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę, uznając ją za bezzasadną.

Przywoływane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.