Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 172/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-10-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 54 ust. 1
journal: Dz.U. 2008 nr 164 poz 1027
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jednolity.
article: art. 25
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
article: art. 21 § 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Bożena Popowska (spr.) Sędziowie NSA Irena Kamińska del. WSA Dariusz Chaciński Protokolant sekretarz sądowy Paweł Florjanowicz po rozpoznaniu w dniu 4 października 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Burmistrza Węgorzewa o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Burmistrzem Węgorzewa a Wójtem Gminy Augustów w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku P. W. o potwierdzenie prawa do świadczeń opieki zdrowotnej postanawia: wskazać Burmistrza Węgorzewa jako organ właściwy do rozpoznania wniosku.


UZASADNIENIE

Dyrektor Miejsko - Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Węgorzewie – występujący w imieniu Burmistrza Węgorzewa, na podstawie art. 22 § 1 ust. 1 i § 3 ust. 2 k.p.a. wniósł o rozstrzygnięcie sporu o właściwość zaistniałego pomiędzy MGOPS w Węgorzewie a kierownikiem Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Augustowie – Wójtem Gminy Augustów, w przedmiocie wniosku P. W. o potwierdzenie prawa do świadczeń opieki zdrowotnej.

W uzasadnieniu wniosku podano, że w dniu 07.05.2013 r. do GOPS w Augustowie wpłynął wniosek P. W. o objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym. Powyższe podanie GOPS w Augustowie zawiadomieniem z dnia 16.05.2013 r. przekazał do MGOPS w Węgorzewie. Następnie Ośrodek w Węgorzewie przekazał podanie P. W. wraz z przeprowadzonym wywiadem środowiskowym oraz oświadczeniami do GOPS w Augustowie w dniu 14.06.2013 r., wskazując, że P. W. w Ośrodku Rehabilitacji Uzależnionych w R. przebywa jedynie na okres terapii, a nie z zamiarem stałego pobytu i po opuszczeniu Ośrodka "D." nie zamierza pozostać na terenie gminy Węgorzewo. W dniu 28.06.2013 r. do Ośrodka w Węgorzewie ponownie wpłynęło zawiadomienie GOPS w Augustowie o przekazaniu sprawy ponownie MGOPS w Węgorzewie

W ocenie Dyrektora MGOPS w Węgorzewie, wobec złożonego przez P. W. oświadczenia o tym, że przebywa w Ośrodku Rehabilitacji Uzależnionych "D." na leczeniu, bez zamiaru stałego pobytu na terenie gminy Węgorzewo i po opuszczeniu ośrodka nie zamierza przebywać na terenie gminy Węgorzewo, właściwym do rozpatrzenia wniosku jest GOPS w Augustowie.

W złożonej odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość, Kierownik GOPS w Augustowie, występujący w imieniu Wójta Gminy Augustów, wniósł o wyznaczenie do rozstrzygnięcie sprawy dotyczącej wniosku P. W. o objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym – Burmistrza Miasta i Gminy Węgorzewo.

Jak wskazał Kierownik GOPS w Augustowie, zgodnie z treścią art. 54 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, prawo do świadczeń opieki zdrowotnej osoby bezdomnej jaką jest P. W. ciąży na Burmistrzu Miasta i Gminy Węgorzewo, ponieważ na terenie Miasta i Gminy Węgorzewo w/w świadczeniobiorca zamieszkuje od 05.10.2012 r. Nadmienił, że P. W. został wymeldowany z poprzedniego miejsca zameldowania na pobyt stały w miejscowości K., z terenu gm. Augustów w dniu 13.03.2006 r.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Stosownie do treści art. 15 § 1 pkt 4 w związku z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a), Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Przez spór o właściwość, o którym mowa w art. 4 p.p.s.a., należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej, jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia konkretnej sprawy (spór pozytywny) lub też żaden z nich nie uważa się za właściwy do jej załatwienia (spór negatywny). Spór między organami jednostek samorządu terytorialnego, niemającymi wspólnego dla nich organu wyższego stopnia, jest sporem o właściwość, rozstrzyganym przez sąd administracyjny (art. 22 § 1 pkt 1 k.p.a.). Rozstrzyganie sporów o właściwość, należących do sądów administracyjnych, objęte jest właściwością Naczelnego Sądu Administracyjnego (art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a.).

W rozpoznawanej sprawie zaistniał negatywny spór o właściwość pomiędzy dyrektorem Miejsko - Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Węgorzewie – występującym w imieniu Burmistrza Węgorzewa a kierownikiem Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Augustowie - występującym w imieniu Wójta Gminy Augustów, albowiem oba wymienione organy uznały się za niewłaściwe miejscowo do rozpoznania wniosku P. W. o potwierdzenie prawa do świadczeń opieki zdrowotnej. Prawo takie potwierdza dokument, o którym mowa w art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm.)

Zgodnie z tym przepisem, dokumentem potwierdzającym prawo do świadczeń jest decyzja wójta (burmistrza, prezydenta) gminy właściwej ze względu na miejsce zamieszkania świadczeniobiorcy, potwierdzająca to prawo. Art. 54 ust. 1 ustawy daje zatem nie tylko podstawę materialną do wydania decyzji, ale wskazuje również organ właściwy tak rzeczowo jak i miejscowo do załatwienia sprawy. Sprawa, jak przesądza ten przepis, ma być rozstrzygnięta decyzją organu administracji publicznej, a zasady postępowania kończącego się jej wydaniem reguluje Kodeks postępowania administracyjnego. Pojęcie miejsca zamieszkania zawarte jest w art. 25 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z tym przepisem miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu, a na prawną konstrukcję miejsca zamieszkania składają się takie elementy jak: a. przebywanie w sensie fizycznym w określonej miejscowości, b. wola, zamiar stałego pobytu.

Świadczeniobiorcą w rozpoznawanej sprawie jest P. W., który nie posiada miejsca zameldowania, nie sposób również ustalić jego miejsca zamieszkania w rozumieniu art. 25 Kodeksu cywilnego. Z zebranych przez organy administracji informacji nie wynikają żadne okoliczności, które pozwalałyby na powiązanie centrum spraw życiowych P. W. z którąkolwiek z miejscowości. W takiej sytuacji zastosowanie subsydiarnie znaleźć musi przepis art. 21 k.p.a., który wprowadza ogólne reguły ustalania właściwości miejscowej organu administracji publicznej. I tak, właściwość miejscową organu ustala się w myśl art. 21 § 1 pkt 3 k.p.a. - w innych sprawach - według miejsca zamieszkania (siedziby) w kraju, a w braku zamieszkania w kraju - według miejsca pobytu strony lub jednej ze stron; jeżeli żadna ze stron nie ma w kraju zamieszkania (siedziby) lub pobytu - według miejsca ostatniego ich zamieszkania (siedziby) lub pobytu w kraju.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że skoro z akt administracyjnych dołączonych do wniosku o rozstrzygnięcie sporu o właściwość wynika, że w momencie składania wniosku przez P. W. o potwierdzenie prawa do świadczeń opieki zdrowotnej świadczeniobiorca przebywał w Ośrodku Rehabilitacji Uzależnionych "D." w R., na obszarze gminy Węgorzewo, a jednocześnie nie można ustalić jego miejsca zamieszkania w rozumieniu art. 25 Kodeksu cywilnego, to właściwym do rozpatrzenia tego wniosku będzie, stosownie do art. 21 § 1 pkt 3 k.p.a., Burmistrz Węgorzewa - Dyrektor MGOPS w Węgorzewie, jako organ właściwy ze względu na miejsce pobytu strony.

Z powyższych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.