Wyrok NSA oz. w Poznaniu, sygn. akt SA/Po 3190/93
NSA oz. w Poznaniu
Data orzeczenia: 1994-02-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Podatek od spadków i darowizn
Autorskie prawo
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 1983 nr 45 poz. 207
law: Ustawa z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn.
article: art. 9 ust. 1, art. 10 ust. 1 pkt 7, art. 18, art. 21
journal: Dz.U. 1991 nr 80 poz. 350
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Teza: 1. Nabycie prawa majątkowego /praw autorskich/ w drodze spadku nie jest tożsame - w świetle prawa podatkowego - z realizacją tego prawa i uzyskiwaniem z niego przychodu.

2. Prawo autorskie, jako prawo majątkowe określone w art. 18 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. nr 80 poz. 350 ze zm./, stanowi źródło przychodów w myśl art. 10 ust. 1 pkt 7 tej ustawy, a dochody uzyskane z tego prawa podlegają podatkowi dochodowemu /art. 9 ust. 1 cytowanej ustawy/.

TEZY

1. Nabycie prawa majątkowego /praw autorskich/ w drodze spadku nie jest tożsame - w świetle prawa podatkowego - z realizacją tego prawa i uzyskiwaniem z niego przychodu.

2. Prawo autorskie, jako prawo majątkowe określone w art. 18 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. nr 80 poz. 350 ze zm./, stanowi źródło przychodów w myśl art. 10 ust. 1 pkt 7 tej ustawy, a dochody uzyskane z tego prawa podlegają podatkowi dochodowemu /art. 9 ust. 1 cytowanej ustawy/.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił na podstawie art. 207 par. 5 Kpa skargę Andrzeja D. na decyzję Izby Skarbowej w (...) z dnia 20 września 1993 r. w przedmiocie obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1992.


UZASADNIENIE

Andrzej D. wystąpił do Pierwszego Urzędu Skarbowego w S. z wnioskiem o wydanie decyzji w sprawie stwierdzenia braku obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych w 1992 r. z tytułu przychodów z praw autorskich nabytych w drodze spadku.

Pierwszy Urząd Skarbowy w S. decyzją z dnia 12 lipca 1993 r. nie uwzględnił wniosku podatnika. Organ ten uznał, iż zgodnie z art. 10 i 18 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. nr 80 poz. 350 ze zm./ przychody z praw autorskich osiągają nie tylko twórcy, lecz także ich spadkobiercy. Przychody te podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym. Artykuł 4 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn /Dz.U. nr 45 poz. 207 ze zm./ nie zwalnia od podatku dochodowego przychodów uzyskiwanych z tak nabytych praw autorskich. Wobec tego brak jest podstaw do zwrotu pobranych zaliczek na podatek dochodowy za 1992 r., albowiem obowiązek podatkowy w tym podatku obejmuje Andrzeja D.

Od decyzji tej podatnik odwołał się do Izby Skarbowej w (...), wywodząc, że organ I instancji pominął przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, odsyłający do ustawy o podatku od spadków i darowizn; zgodnie z tym artykułem przepisów ustawy o podatku dochodowym nie stosuje się do przychodów podlegających przepisom o podatku od spadków i darowizn.

Izba Skarbowa w (...), po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia 20 września 1993 r. nr P0.32-823/12-138/93 utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podzielił stanowisko Urzędu Skarbowego w kwestii zasadności opodatkowania podatkiem dochodowym uzyskiwanych przez podatnika przychodów z tytułu praw autorskich, a ponadto stwierdził, że podatkowi od spadków i darowizn podlegać może wyłącznie nabycie praw majątkowych, w tym również autorskich. Nabycie praw autorskich zaś jest zwolnione od podatku od spadku /art. 4 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r./. Przedmiotem opodatkowania w niniejszej sprawie jest przychód z praw nabytych w drodze spadku. Zgodnie z art. 9 i 10 ust. 1 oraz art. 18 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. przychód ten nie podlega zwolnieniu od podatku dochodowego.

Decyzję tę Andrzej D. zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie. Skarżący wywodzi, że nabył w drodze spadku po ojcu Czesławie prawo autorskie do tłumaczenia książki (...). Od dnia 1 stycznia 1992 r. wydawca zaczął przy rozliczaniu honorarium z tytułu spadkowych praw autorskich potrącać mu zaliczki na podatek dochodowy. Polemizując ze stanowiskiem organów podatkowych, skarżący stwierdza, że obowiązuje zasada unikania podwójnego opodatkowania. W art. 4 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn nie ma mowy o prawach majątkowych, lecz jedynie o nabytych w drodze spadku prawach autorskich. Izba Skarbowa nie rozgranicza praw autorskich przysługujących twórcom od praw przysługujących spadkobiercom, które nie są prawami autorskimi.

Izba Skarbowa w (...) w odpowiedzi na skargę wnosi o jej oddalenie, wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W 1971 r. skarżący nabył w drodze spadku prawa autorskie po swoim ojcu Czesławie D. Nabycie tych praw zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn /Dz.U. nr 45 poz. 207 ze zm./ zwolnione było od podatku od spadku. Zwolnienie nabycia praw autorskich w drodze spadkobrania przewidywała także poprzednio obowiązująca ustawa o podatku od spadków i darowizn z dnia 19 grudnia 1975 r. /Dz.U. nr 45 poz. 228/ w art. 4 ust. 1 pkt 3.

Nabycie przez skarżącego praw autorskich po ojcu spowodowało uzyskanie przychodów z tytułu umowy wydawniczej, w wysokości zależnej od liczby sprzedanych egzemplarzy książki przetłumaczonej przez spadkobiercę. Przychody te należy uznać za przychody z prawa majątkowego, jakim jest prawo autorskie. Wobec tego w rozpatrywanej sprawie prawa majątkowe stanowią źródło przychodu skarżącego.

Wbrew twierdzeniom skarżącego należy stwierdzić, że nabycie prawa majątkowego w drodze spadku nie jest tożsame, w świetle prawa podatkowego, z realizacją tego prawa i uzyskiwaniem z niego przychodu. Tym samym należy oddzielić kwestie podatku od spadku, od którego skarżący był zwolniony, od podatku dochodowego od przychodów uzyskiwanych z prawa majątkowego, jakim jest prawo autorskie.

Sąd podziela stanowisko organów podatkowych w kwestii zasadności opodatkowania tych przychodów podatkiem dochodowym. Zgodnie bowiem z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. nr 80 poz. 350 ze zm./ opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody poza określonymi w art. 21 tej ustawy. Dochody z praw autorskich nie są wymienione w art. 21 jako wolne od podatku. Tym samym, skoro prawo autorskie, jako prawo majątkowe określone w art. 18, stanowi źródło przychodów w myśl art. 10 ust. 1 pkt 7 tej ustawy, to dochody uzyskane z tego prawa podlegają podatkowi dochodowemu. Nie zachodzi przy tym, wbrew stanowisku skarżącego w tej kwestii, podwójne opodatkowanie, o którym można by mówić jedynie wówczas, gdyby kwota uzyskana z określonego źródła była opodatkowana dwa razy, dwoma różnymi podatkami. Sytuacja taka nie wystąpiła w sprawie skarżącego.

Sąd nie podziela także stanowiska skarżącego na temat interpretacji pojęcia praw autorskich przez Izbę Skarbową. Organ ten bowiem nie twierdził, iż skarżącemu przysługują prawa autorskie, ale że nabył on jako spadkobierca prawa autorskie, z których przychody podlegają opodatkowaniu.

W tym stanie rzeczy Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę za nieuzasadnioną i na podstawie art. 207 par. 5 Kpa orzekł jak w sentencji.