Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1137/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2020-01-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: uchylono postanowienie II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 59 , 26 c, 121
journal: Dz.U. 2019 poz 1438
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: SWSA Małgorzata Łoboz SNSA Anna Szkodzińska SWSA Agnieszka Nawara - Dubiel (spr.) po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi K. M. na postanowienie nr [...] z dnia 17 lipca 2019 r. [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. , znak [...] w przedmiocie należenia grzywny w celu przymuszenia I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu l Instancji, II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz strony skarżącej kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w N. dla Powiatu N. postanowieniem nr [...] z dnia 10 września 2018 r., znak: [...] nałożył na zobowiązanego - K. M.

- grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 5000.00 zł z powodu uchylania się przez zobowiązanego od wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym z dnia 02.07.2018 r., Nr [...]

- obowiązek wniesienia opłaty egzekucyjnej za wydanie niniejszego postanowienia w wysokości 68 zł.

Po rozpatrzeniu zażalenia K. M. Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem nr [...] z dnia 17 lipca 2019 r., znak [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

W jego uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że egzekwowany w przedmiotowej sprawie obowiązek wynika z ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. dla Powiatu N. (zwanego dalej PINB) nr [...] z dnia 26 września 2013 r., znak: [...], w której nakazano "właścicielce działki nr [...] w W. i obiektu K. M. dokonać rozbiórki samowolnie wykonanej części ogrodzenia działki nr [...] od strony działki nr [...] o wysokości od 2,35 m do 2,75 m, składającej się z betonowego cokołu, w którym osadzone są metalowe słupki oraz przęseł wypełnionych drewnianymi sztachetami, na odcinku o długości 46 m rozpoczynającym się w granicy z działką nr [...] w miejscowości W. W., gm. P.

Organ szczegółowo opisał przebieg postępowania.

W dniu 20 listopada 2013 r. skierowane zostało do K. M. upomnienie nr [...], zawierające wezwanie do wykonania obowiązku rozbiórki z pouczeniem, że niewykonanie obowiązku w terminie zakreślonym w upomnieniu spowoduje skierowanie sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego.

W dniu 27 stycznia 2014 r. PINB wystawił tytuł wykonawczy nr [...], stosowany w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym, a dotyczący obowiązku wynikającego z w/w decyzji.

Postanowieniem nr [...] z dnia 19 marca 2014 r., znak: [...], PINB nałożył na zobowiązaną, K. M., grzywnę w wysokości 4 000 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym nr [...] z dnia 27 stycznia 2014 r.

W dniu 9 grudnia 2014 r. PINB działając jako wierzyciel wystawił tytuł wykonawczy nr [...], dotyczący należności pieniężnej - grzywny w celu przymuszenia w kwocie 4 000 zł. Za pismem z dnia 9 grudnia 2014 r., znak: [...], PINB przekazał w/w tytuł wykonawczy do Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego [...] celem wszczęcia postępowania egzekucyjnego.

W piśmie z dnia 9 września 2015 r. K. M. wniosła zażalenie na postanowienie PINB nr [...] z dnia 19 marca 2014 r., znak: [...], wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia tego zażalenia.

Postanowieniem nr [...] z dnia 26 lutego 2016 r., znak: [...], Inspektor Nadzoru Budowlanego (zwany dalej MWINB) stwierdził niedopuszczalność zażalenia. MWINB wyjaśnił, że postanowienie PINB nr [...] z dnia 19 marca 2014 r., znak: [...], wysłane zostało do K. M. na nieprawidłowy adres, tzn. taki, pod którym strona już nie zamieszkiwała, i w związku z tym nie doszło do skutecznego doręczenia tego postanowienia, a brak skutecznego doręczenia postanowienia stronie, która jest jedyną stroną w danym postępowaniu, oznacza nieistnienie tego postanowienia w obrocie prawnym.

Z kolei postanowieniem nr [...] z dnia 26 lutego 2016 r., znak: [...] MWINB umorzył w całości postępowanie w sprawie wniosku K. M. z dnia 9 września 2015 r. o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie PINB nr [...] z dnia 19 marca 2014 r., znak: [...] W uzasadnieniu swojego postanowienia MWINB wyjaśnił, że ze względu na nieskuteczność doręczenia postanowienia PINB nr [...] z dnia 19 marca 2014 r., znak: [...], nie rozpoczął się bieg terminu do złożenia zażalenia na to postanowienie i w związku z tym wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia należy uznać za bezprzedmiotowy.

Za pismem z dnia 25 maja 2016 r., znak: [...], PINB przesłał do pełnomocnika K. M. swoje postanowienie nr [...] z dnia 19 marca 2014 r., znak: [...], o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Po rozpatrzeniu zażalenia K. M. MWINB postanowieniem nr [...] z dnia 25 lipca 2016 r., znak: [...], uchylił powyższe postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji wskazując, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do skutecznego doręczenia zobowiązanej odpisu tytułu wykonawczego.

W odrębnym piśmie z dnia 8 czerwca 2016 r. K. M. zgłosiła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia 27 stycznia 2014 r.

Postanowieniem nr [...] z dnia 22 czerwca 2016 r., znak: [...], PINB odmówił rozpatrzenia zarzutów z art. 33 § 1 pkt 1, 6, 7 i 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (zwanej dalej upea) z uwagi na uchybienie terminu do złożenia tych zarzutów i odmówił uwzględnienia zarzutów z art. 33 § 1 pkt 6 i 8 upea.

Zażalenie na w/w postanowienie złożyła K. M.. Postanowieniem nr [...] z dnia 20 września 2016 r., znak: [...], MWINB uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył w całości postępowanie pierwszej instancji w sprawie zarzutów zgłoszonych przez K. M. w piśmie z dnia 8 czerwca 2016 r. wskazując, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do skutecznego doręczenia zobowiązanej odpisu tytułu wykonawczego.

W dniu 23 lutego 2017 r. PINB wystawił tytuł wykonawczy nr [...], wszczynając tym samym postępowanie egzekucyjne wobec K. M. w sprawie obowiązku wynikającego z decyzji PINB nr [...] z dnia 26 września 2013 r., znak: [...] Odpis w/w tytułu wykonawczego doręczony został zobowiązanej, K. M., w dniu 7 marca 2017 r. W piśmie z dnia 9 marca 2017 r. K. M. zgłosiła zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia 23 lutego 2017 r. Postanowieniem nr [...] z dnia 9 czerwca 2017 r., znak: [...], PINB odmówił uwzględniania zarzutów. Po rozpatrzeniu zażalenia zobowiązanej na w/w postanowienie, MWINB, postanowieniem nr [...] z dnia 22 września 2017 r. [...] uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez PINB. W uzasadnieniu w/w rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał na dostrzeżone nieprawidłowości w rozpatrzeniu zarzutu braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym w art. 15 upea, które w jego ocenie miały istotny wpływ na rozstrzygnięcie kwestii zgłoszonych przez K. M. zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, postanowieniem nr [...] z dnia 15 stycznia 2018 r. znak: [...] PINB orzekł o uwzględnieniu zgłoszonego zarzutu braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 upea i umorzeniu w związku z tym postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec wyżej wymienionej na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 23 lutego 2017 r. nr [...]. W/w postanowieniem PINB orzekł jednocześnie o nieuwzględnieniu pozostałych zgłoszonych przez zobowiązaną zarzutów.

Zażalenie na to postanowienie złożyła K. M. w piśmie z dnia 26 stycznia 2018 r. Po rozpatrzeniu w/w zażalenia, MWINB, postanowieniem nr [...] z dnia 28 czerwca 2018 r. znak: [...] uchylił zaskarżone postanowienie w całości i orzekł na nowo o uwzględnieniu zarzutu braku uprzedniego doręczenia zobowiązanej upomnienia i umorzeniu w związku z tym postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec K. M. oraz o oddaleniu pozostałych zgłoszonych przez zobowiązaną zarzutów. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia MWINB stwierdził, że zaskarżone postanowienie jest co do zasady prawidłowe, niemniej jednak organ odwoławczy dostrzegł, iż (cyt): "(...) w rozstrzygnięciu zaskarżonego postanowienia PINB omyłkowo wskazał, że jednym z nieuwzględnionych przez niego zarzutów jest, oparty na przepisie art. 33 § 1 pkt 6 upea, zarzut niedopuszczalności zastosowania środka egzekucyjnego, podczas gdy zgłoszonym przez zobowiązaną i rozpatrzonym przez PINB zarzutem był oparty na tej samej podstawie prawnej zarzut niedopuszczalności egzekucji administracyjnej (v. pismo zawierające zarzuty oraz uzasadnienie zaskarżonego postanowienia). Ponadto w rozstrzygnięciu zaskarżonego postanowienia wskazano błędną datę wystawienia tytułu wykonawczego nr [...], w oparciu o który PINB prowadził postępowanie egzekucyjne w przedmiotowej sprawie".

Na w/w postanowienie MWINB, złożona została przez K. M. skarga do WSA w Krakowie. W dniu 4 grudnia 2018 r., przed WSA w Krakowie zapadł wyrok w sprawie ze skargi K. M. na postanowienie MWINB nr [...] z dnia 28 czerwca 2018 r. znak: [...], prowadzonej pod sygn. II SA/Kr 1233/18. W/w wyrokiem Sąd orzekł o uchyleniu zaskarżonego postanowienia MWINB (w przedmiocie uwzględnienia zarzutu braku uprzedniego doręczenia zobowiązanej upomnienia nr [...] z 20 listopada 2013 r. i umorzeniu w związku z tym postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec K. M. na podstawie tytułu wykonawczego z dnia nr [...] z dnia 23 lutego 2017 r. oraz o oddaleniu pozostałych zgłoszonych przez zobowiązaną zarzutów) oraz poprzedzającego go postanowienia PINB nr [...] z dnia 15 stycznia 2018 r. znak: [...] Pismem procesowym z dnia 21 lutego 2019 r. znak: [...], MWINB wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego od w/w wyroku WSA w Krakowie.

Po ostatecznym umorzeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec K. M. na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 7 marca 2017 r. nr [...], z uwagi na brak uprzedniego doręczenia zobowiązanej upomnienia, o którym mowa w art. 15 upea, PINB, upomnieniem nr [...] z dnia 25 stycznia 2018 r. znak: [...] wezwał K. M. do wykonania obowiązku orzeczonego w ostatecznej decyzji PINB nr [...] z dnia 26 września 2013 r. znak: [...] W/w upomnienie zostało skutecznie doręczone w dniu 12 lutego 2018 r. (odbiór pokwitowała sama adresatka).

W dniu 29 maja 2018 r. PINB przeprowadził czynności kontrolne w terenie, w wyniku których ustalono, że obowiązek nałożony decyzją PINB nr [...] z dnia 26 września 2013 r. znak: [...] nie został wykonany.

W dniu 2 lipca 2018 r. PINB wystawił wobec K. M. tytuł wykonawczy nr [...], wszczynając tym samym postępowanie egzekucyjne w sprawie doprowadzenia do wykonania w/w obowiązku. Odpis w/w tytułu wykonawczego został doręczony zobowiązanej - K. M., w trybie art. 44 Kodeksu postępowania administracyjnego (zwanego dalej Kpa).

Postanowieniem nr [...] z dnia 10 września 2018 r. znak: [...], PINB nałożył na zobowiązaną grzywnę w wysokości 5000 zł, w celu przymuszenia do wykonania obowiązku objętego tytułem wykonawczym nr [...] z dnia 2 lipca 2018 r. Pismem z dnia 21 września 2018 r. zobowiązana zażaliła się na w/w postanowienie PINB.

Odrębnym pismem z dnia 21 września 2018 r. zobowiązana zgłosiła do PINB zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Po rozpatrzeniu w/w środka zaskarżenia, PINB, postanowieniem nr [...] z dnia 24 października 2018 r. znak: [...], orzekł o odmowie uwzględnienia zgłoszonych przez zobowiązaną zarzutów: niedopuszczalności zastosowanego środka egzekucyjnego (art. 33 § 1 pkt 6 upea) oraz zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego (art. 33 § 1 pkt 8 upea). Jednocześnie w/w postanowieniem PINB stwierdził niedopuszczalność zarzutów: nieistnienia obowiązku podlegającego egzekucji (art. 33 § 1 pkt 1 upea), niedopuszczalności egzekucji (art. 33 § 1 pkt 6 upea), oraz niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym (art. 33 § 1 pkt 5 upea), z uwagi na zgłoszenie w/w zarzutów z uchybieniem ustawowego terminu do ich zgłoszenia. Pismem z dnia 5 listopada 2018 r. zobowiązana zażaliła się na w/w postanowienie PINB. Po rozpatrzeniu w/w zażalenia, MWINB, postanowieniem nr [...] z dnia 17 lipca 2019 r. znak: [...] orzekł o utrzymaniu zaskarżonego postanowienia w mocy.

Dalej organ II instancji wyjaśnił motywy postanowienia.

W ocenie organu odwoławczego zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie; zaskarżone postanowienie PINB nr [...] z dnia 10 września 2018 r., znak: [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia wydane zostało prawidłowo.

W dalszym ciągu uzasadnienia organ wyjaśnił istotę grzywny w celu przymuszenia nakładanej w przypadku braku realizacji zobowiązania niepieniężnego wynikającego z przepisów ustawy - Prawo budowlane, a ściślej obowiązku dokonania rozbiórki. Wskazał, że pomimo doręczenia upomnienia nr [...] z dnia 25 stycznia 2018 r. znak: [...], skarżąca nie wykonała w/w obowiązku. Przywołał art. 121 § 2 i 4 upea, oraz wskazał, że jeżeli egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego, grzywna w celu przymuszenia jest co do zasady jednorazowa i nie może przekraczać kwoty 10.000 zł. Stwierdził, że grzywna nałożona na zobowiązaną mieści się w tym ustawowym zakresie, tzn. organ egzekucyjny, określając wysokość grzywny na kwotę 5 000 zł, nie wykroczył poza ustaloną przez ustawodawcę maksymalną wysokość grzywny dla zobowiązanego będącego osobą fizyczną, a grzywna ta nie jest wygórowana. Podkreślił, że na wysokość nałożonej w niniejszej sprawie grzywny w celu przymuszenia wpływ ma również fakt, iż grzywna ta może być nałożona na zobowiązanego tylko raz (art. 121 § 4 upea).

Odnosząc się do uwag podniesionych w zażaleniu zobowiązanej organ wyjaśnił, iż kwestia istnienia egzekwowanego w przedmiotowej sprawie obowiązku orzeczonego w ostatecznej decyzji PINB nr [...] z dnia 26 września 2013 r. znak: [...] mogła być badana przez organ egzekucyjny w trybie zarzutu opartego na art. 33 § 1 pkt 1 upea w sprawie egzekucji prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 2 lipca 2018 r. W/w zarzut został wprawdzie zgłoszony w piśmie zobowiązanej z dnia 21 września 2018 r., jednak nieskutecznie, bowiem postanowieniem nr [...] z dnia 24 października 2018 r. znak: [...], utrzymanym w mocy postanowieniem MWINB nr [...] z dnia 17 lipca 2019 r. znak: [...], PINB orzekł o niedopuszczalności m.in. tego zarzutu z uwagi na zgłoszenie go po upływie ustawowego terminu.

[...] jednak zarzut nieistnienia obowiązku orzeczonego w decyzji PINB nr [...] z dnia 26 września 2013 r. znak: [...] zgłoszony został przez K. M. w odrębnym postępowaniu egzekucyjnym znak: [...], dotyczącym w/w obowiązku (prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 23 lutego 2017 r.) i ostatecznie umorzonym postanowieniem MWTNB nr [...] z dnia 28 czerwca 2018 r. znak: [...] W/w postanowieniem MWINB, po rozpatrzeniu zażalenia K. M. na postanowienie PINB nr [...] z dnia 15 stycznia 2018 r. znak: [...], uchylił zaskarżone postanowienie w całości i orzekł o uwzględnieniu zgłoszonego przez zobowiązaną zarzutu braku uprzedniego doręczenia jej upomnienia i umorzeniu w związku z tym postępowania egzekucyjnego znak: [...] oraz o oddaleniu pozostałych zgłoszonych przez zobowiązaną zarzutów, w tym m.in. zarzutu nieistnienia obowiązku opartego na twierdzeniu zobowiązanej o niedoręczeniu jej egzekwowanej decyzji PINB z dnia 26 września 2013 r. znak: [...] W uzasadnieniu w/w postanowień MWINB odnosząc się do w/w zarzutu wskazał m. in., iż w/w decyzja doręczona została innej stronie biorącej udział postępowaniu administracyjnym tj. Państwowemu Gospodarstwu Leśnemu Lasy Państwowe Nadleśnictwo P. (doręczenie zastąpiło w dniu 3 października 2013 r.), które nie skorzystało z prawa wniesienia odwołania. Okoliczność ta (wyraźnie podkreślona również w uzasadnieniu postanowienia MWINB nr [...] z dnia 7 września 2018 r. znak: [...], na które skarżąca powołuje się w zażaleniu) świadczy o tym, że decyzja PINB nr [...] z dnia 26 września 2013 r. znak: [...], pomimo niedoręczenia jej K. M. (faktu tego tut. organ w uzasadnieniu postanowienia MWINB nr [...] nie kwestionuje) weszła do obrotu prawnego.

W związku zaś z tym, że decyzja weszła do obrotu prawnego i nie została jak dotąd z tego obrotu wyeliminowana, nałożony nią obowiązek istnieje i podlega egzekucji.

W/w stanowisko MWINB zostało zakwestionowane przez WSA w Krakowie, który po rozpatrzeniu skargi K. M. na postanowienie MWINB nr [...] z dnia 28 czerwca 2018 r. znak: [...] wydał wyrok z dnia 4 grudnia 2018 r. sygn. akt II SA/Kr [...], którym uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu w/w wyroku WSA w Krakowie wskazał, m.in., że (cyt): "(...)generalnie obowiązująca zasada, wskazana przez organ, a określająca uzyskanie waloru ostateczności decyzji z powodu doręczenia jednej ze stron prowadzonego postępowania i tym samym wejścia do obrotu prawnego jest w kontrolowanej sprawie błędna. Takie poglądy jak przyjął organ mogą być zaaprobowane w np. w postępowaniu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, gdzie decyzji takiej nie doręczono jednej ze stron, przy czym nie będącej inwestorem. Istotne bowiem jest, iż niniejsza sprawa dotyczy obowiązku nałożonego tylko na skarżącą, a zatem aby można było uznać, iż decyzja taka weszła do obrotu prawnego, muszą zostać dochowane podstawowe wymogi w zakresie postępowania w którym taka decyzja została wydana, w szczególności co do zapewnienia osobie zobowiązanej, prawa do udziału w takim postępowaniu. W niniejszej sprawie skarżąca nie brała w nim udziału z racji opisanych powyżej wadliwości doręczeń, co nie budzi żadnych wątpliwości i nie było też kwestionowane przez organ. Nie zapewniono zatem skarżącej prawa do udziału w postępowaniu zakończonym decyzją nakładającą na skarżącą obowiązek będący podstawą -wystawienia egzekwowanego spornego tytułu wykonawczego i nie doręczono jej skutecznie decyzji nakładającej ten obowiązek, a zatem decyzja taka nie ma waloru ostateczności. Nie może to prowadzić do uznania, iż w stosunku do skarżącej powstał egzekwowany obowiązek. Z uwagi na to zarzut nieistnienia obowiązku jest zasadny, co prowadzi do uchylenia zaskarżonych postanowień ".

MWINB nie zgodził się z w/w oceną Sądu i pismem procesowym z dnia 21 lutego 2019 r. wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA w Krakowie z dnia 4 grudnia 2018 r. sygn. akt II SA/Kr 1233/18.

Wskazane wyżej orzeczenie WSA w Krakowie z dnia 4 grudnia 2018 r. sygn. akt II SA/Kr [...] zapadło w związku z postępowaniem egzekucyjnym znak: [...], wszczętym przez PINB na podstawie wykonawczego z dnia 23 lutego 2017 r. nr [...], w celu wyegzekwowania decyzji PINB nr [...] z dnia września 2013 r., znak: [...]

W związku z wniesioną na nie przez MWINB skargą kasacyjną nie przysługuje mu walor prawomocności. Tym samym w/w orzeczenie WSA w Krakowie formalnie nie wiąże PINB w sprawie aktualnie powadzonego przez PINB postępowania egzekucyjnego. Na marginesie zaznaczyć należy, że postanowienia MWINB nr [...] i [...] z dnia 7 września 2018 r. znak: [...], którymi tut. organ orzekł odpowiednio: o umorzeniu w całości postępowania administracyjnego w sprawie przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia odwołania od decyzji PINB nr [...] z dnia 26 września 2013 r., znak: [...] oraz o stwierdzeniu niedopuszczalności w/w odwołania, zostały uchylone wyrokami WSA w Krakowie z dnia 27 lutego 2019 r. o sygn. akt odpowiednio: II SA/Kr 1494/18 oraz II SA/Kr 1495/18. Od w/w wyroków WSA w Krakowie MWINB wniósł także skargi kasacyjne do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Wbrew wyartykułowanemu w zażaleniu twierdzeniu zobowiązanej odpis tytułu wykonawczego z dnia 2 lipca 2018 r. nr [...] został zobowiązanej skutecznie doręczony. Świadczy o tym zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Nastąpiło to w trybie tzw. doręczenia zastępczego regulowanego przepisami art. 44 Kpa.

W ocenie MWINB, wszystkie przewidziane w art. 44 warunki konieczne do uznania doręczenia zastępczego za skuteczne zostały w przedmiotowej sprawie spełnione. Jak bowiem wskazuje zalegające w aktach postępowania egzekucyjnego zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki zawierającej odpis tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 2 lipca 2018 r., przesyłka ta skierowana na prawidłowy adres zobowiązanej: ul. [...], [...], wobec niemożności jej doręczenia została pozostawiona w dniu [...] W. [...], zaś zawiadomienie o tym umieszczono w skrzynce oddawczej adresatki. W dniu 2 sierpnia 2018 r. dokonano powtórnej awizacji przedmiotowej przesyłki, zaś w dniu 9 sierpnia 2018 r., wobec bezskutecznego upływu terminu 14 dni od dnia pierwszego awizowania przesyłkę zwrócono do nadawcy tj. PINB. Nie znajduje zatem uzasadnienia zawarte w zażaleniu twierdzenie skarżącej, jakoby zaskarżone postanowienie PINB o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia zostało doręczone bez uprzedniego doręczenia zobowiązanej odpisu tytułu wykonawczego, a więc z naruszeniem art. 122 §11 pkt 1 upea.

Opisane wyżej postanowienie zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu administracyjnego w K. K. M., zarzucając mu naruszenie:

1. art. 6 i art. 8 kodeksu postępowania administracyjnego (dalej również kpa) w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej również upea) a także art. 26 upea w związku z art. 26 c i 26 d upea poprzez uznanie za prawidłowe wystawienie kolejnego tytułu wykonawczego, tj. tytułu nr [...] z dnia 2 lipca 2018 r. i prowadzenie w oparciu o ten tytuł wykonawczy kolejnej egzekucji wobec skarżącej, w tym nałożenie grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku, w sytuacji gdy w dniu 23 lutego 2017 r. został już wystawiony wobec skarżącej tytuł wykonawczy nr [...] dotyczący tego samego obowiązku niepieniężnego, wynikającego z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. dla Powiatu N. nr [...] z dnia 26 września 2013 r., podczas gdy wystawienie kolejnego tytułu wykonawczego co do tej samej należności, czy tego samego obowiązku jest niedopuszczalne, gdyż narusza gwarancje ochrony praw zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym (chroni przed wielokrotnym dochodzeniem jednej i tej samej należności), a jedyne wyjątki w tym zakresie zawierają przepisy art. 26 c i 26 d upea, które nie miały zastosowania w niniejszej sprawie;

2. art. 152 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 35 § 1 upea poprzez niezastosowanie i błędne przyjęcie, że "orzeczenie WSA w Krakowie z dnia 4 grudnia 2018 r. sygn. akt II SA/Kr 1233/18 (...) formalnie nie wiąże PINB" oraz w konsekwencji uznanie za prawidłowe prowadzenie wobec skarżącej egzekucji obowiązku niepieniężnego, wynikającego z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. dla Powiatu N. nr [...] z dnia 26 września 2013 r. w oparciu o kolejny tytuł wykonawczy, w sytuacji gdy wyrokiem z dnia 4 grudnia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie sygn. akt II SA/Kr 1233/18 uchylił postanowienie nr [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 28 czerwca 2018 r. oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, wydane w sprawie zarzutów skarżącej w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym ww. obowiązku niepieniężnego prowadzonego w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia 23 lutego 2017 r., a zgodnie z art. 152 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w razie uwzględnienia skargi na akt lub czynność, nie wywołują one skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku, chyba że sąd postanowi inaczej, co oznacza że w świetle art. 35 § 1 upea postępowanie egzekucyjne dot. ww. obowiązku niepieniężnego nie może być wobec skarżącej prowadzone;

3. naruszenie art. 119, art. 120, art. 121, art. 122, art. 32 oraz art. 64a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez:

a) nałożenie na skarżącą grzywny przymuszającej do wykonania obowiązku, który nie istnieje, bowiem decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. z dnia 26 września 2013 r. nie została stronie skutecznie doręczona, a zatem egzekwowany obowiązek nie istnieje;

b) nałożenie na skarżącą grzywny przymuszającej w oparciu o tytuł wykonawczy z dnia 2 lipca 2018 r. nr [...], podczas gdy wystawienie ponownego tytułu wykonawczego dotyczącego tego samego obowiązku oraz ponowne prowadzenie egzekucji w oparciu o ten tytuł jest niedopuszczalne;

c) niedoręczenie skarżącej skutecznie tytułu wykonawczego z dnia 2 lipca 2018 r. nr [...];

d) ponowne nałożenie na skarżącą grzywny przymuszającej do wykonania obowiązku niepieniężnego, podczas gdy grzywna przymuszająca została już na skarżącą nałożona i grzywna została zapłacona;

e) niewyjaśnienie i brak uzasadnienia w zakresie wysokości zastosowanej grzywny.

4. art. 6 kpa, art. 7 kpa, art. 8 kpa, art. 9 kpa, art. 10, art. 42 § l kpa, art.77 kpa, art. 80 kpa, art. 124 § 2 kpa, co polegało na:

a) zaniechaniu przez organy przesłania na wniosek strony z dnia 6 listopada 2018 r. kopii potwierdzenia nadania listem poleconym oraz koperty, w której stronie miał zostać doręczony tytuł wykonawczy z dnia 2 lipca 2018 r., a jedynie pismem z dnia 17 stycznia 2019 r. organ przesłał kopię tytułu wykonawczego, co dotyczyło istotnych okoliczności w sprawie;

b) pominięciu przy rozpoznawaniu niniejszej sprawy wyroku z dnia 4 grudnia 2018 r. sygn. akt II SA/Kr [...] którym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił postanowienie nr [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 28 czerwca 2018 r. oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji wydane w sprawie zarzutów skarżącej w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym przedmiotowego obowiązku niepieniężnego prowadzonego w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia 23 lutego 2017 r. oraz wskazał, że: "Skarga podlega uwzględnieniu z uwagi na zasadność podnoszonego zarzutu z art. 33 § l pkt l Upea tj. nieistnienia obowiązku wymienionego w decyzji z dnia 26 września 2013 r. znak: [...] oraz tytule wykonawczym, ponieważ decyzja z dnia 26 września 2013 r. nigdy nie została doręczona skarżącej - zobowiązanej. Decyzja ta nie stała się zatem ostateczna, a zatem nie może być podstawą wszczęcia postępowania egzekucyjnego."

c) błędzie w ustaleniach faktycznych, co dotyczyło oceny prawidłowości doręczeń zastępczych dokonanych skarżącej po dniu 7 czerwca 2013 r. w postępowaniu zakończonym decyzją PINB z dnia z dnia 26 września 2013 r. oraz pominięcie faktu pozbawienia strony możliwości udziału w przedmiotowym postępowaniu prowadzonym przed PINB.

Na podstawie tych zarzutów skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji również w całości i zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego.

W odpowiedzi na skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postawienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

W myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Na podstawie tego przepisu Sąd rozpoznał sprawę bez wyznaczania rozprawy.

Skarga jest uzasadniona.

Pomimo iż przedmiotowe postepowanie sądowoadministracyjne dotyczy kontroli prawidłowości postanowienia w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia, to jednak sprawa stała się skomplikowana, ze względu na liczne zapadłe w sprawie rozstrzygnięcia organów administracyjnych oraz wyroki sądów administracyjnych. Istnieją zatem w sprawie zaszłości natury prawnej, które muszą być wzięte pod uwagę przez Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, a które nie zostały wzięte pod uwagę przez organy.

Po pierwsze istnieją poważne wątpliwości co do tego czy decyzja nakazująca rozbiórkę jest ostateczna i czy w związku z tym egzekucja administracyjna w ogóle może być wszczęta i prowadzona. Nie chodzi przy tym o badanie przez organ zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, ale o fundamentalne ustalenie czy egzekwowany obowiązek istnieje.

W tym miejscu wskazać zatem należy na niektóre zapadłe w sprawie wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, które choć nieprawomocne, bo zaskarżone przez MWINB skargami kasacyjnymi do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, naprowadzały organ na konieczność wykazania wstrzemięźliwości w egzekwowaniu nakazu rozbiórki ogrodzenia, a to zgodnie z art. 152 § 1 p.p.s.a.

W uzasadnieniu wyroku z dnia 4 grudnia 2018 r. sygn. II SA/Kr 1233/18 (ze skargi K. M. na postanowienie Nr [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 28 czerwca 2018 roku, znak: [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym), sąd wskazał co następuje:

"Istotne bowiem jest, iż niniejsza sprawa dotyczy obowiązku nałożonego tylko na skarżącą, a zatem aby można było uznać, iż decyzja taka weszła do obrotu prawnego, muszą zostać dochowane podstawowe wymogi w zakresie postępowania w którym taka decyzja została wydana, w szczególności co do zapewnienia osobie zobowiązanej, prawa do udziału w takim postępowaniu. W niniejszej sprawie skarżąca nie brała w nim udziału z racji opisanych powyżej wadliwości doręczeń, co nie budzi żadnych wątpliwości i nie było też kwestionowane przez organ. Nie zapewniono zatem skarżącej prawa do udziału w postępowaniu zakończonym decyzją nakładającą na skarżącą obowiązek będący podstawą wystawienia egzekwowanego spornego tytułu wykonawczego i nie doręczono jej skutecznie decyzji nakładającej ten obowiązek, a zatem decyzja taka nie ma waloru ostateczności. Nie może to prowadzić do uznania, iż w stosunku do skarżącej powstał egzekwowany obowiązek. Z uwagi na to zarzut nieistnienia obowiązku jest zasadny, co prowadzi do uchylenia zaskarżonych postanowień. Zatem w ponownie prowadzonym postępowaniu organy winny uwzględnić zarzut nr 1 (nieistnienia egzekwowanego obowiązku) i z tego powodu umorzyć postępowanie egzekucyjne."

Również w wyrokach WSA w Krakowie o sygn. II SA/Kr 1494/18 (z dnia 27 lutego 2019 r., ze skargi K. M. na postanowienie Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 7 września 2018 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania) i II SA/Kr 1495/18 (z dnia 27 lutego 2019 r., ze skargi K. M. na postanowienie Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 7 września 2018 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania), Sąd zakwestionował stanowisko organu co do skutecznego doręczenia K. M. decyzji i tym samym uzyskania przez tę decyzję waloru ostateczności. Sad wskazał, że:

"uzasadniona jest zdaniem Sądu teza, że termin do wniesienia odwołania przez każdą stronę otwiera się z dniem, w którym decyzja wprowadzana jest do obrotu, czyli w pierwszej dacie doręczenia którejkolwiek ze stron, a dla danej strony biorącej udział w postępowaniu upływa po 14 dniach od doręczenia decyzji tej stronie. Tym bardziej, jeśli uznać, że skarżąca jest adresatem decyzji rozbiórkowej. (...) jeżeli by uznać koncepcję organu za prawidłową, to należało by uznać też, że decyzja z 26 września 2013 r. o nakazie rozbiórki nie uzyskała waloru ostateczności – nie została bowiem doręczona adresatowi tej decyzji, podmiotowi który przedmiotową rozbiórkę miał wykonać. (...) fakt niedoręczenia decyzji jej adresatowi - podmiotowi, którego sytuację prawną decyzja kształtuje ma ten skutek, że decyzja nie uzyskuje waloru ostateczności. Zgodnie bowiem z regułą określoną w art. 16 § 1 K.p.a. decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Skoro zatem jednej ze stron służy ciągle prawo do złożenia odwołania, a nie rozpoczął tylko biec termin do dokonania tej czynności z powodu wadliwego doręczenia decyzji, decyzja nie może uzyskać waloru ostateczności. Jak zasadnie wskazuje Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 maja 2005 r. II OSK 873/05 na gruncie regulacji K.p.a. nie sposób podzielić poglądu, iż decyzja administracyjna może być ostateczna w stosunku do niektórych tylko stron. Decyzja jest ostateczna wobec wszystkich stron postępowania, albo w ogóle nie ma waloru ostateczności. W tym stanie rzeczy pogląd prawy wyrażony w zaskarżonym postanowieniu należy uznać za pogląd wadliwy."

Wyroki te – a w szczególności wyrok z dnia 4 grudnia 2018 r. sygn. II SA/Kr 1233/18 - zapadły przed wydaniem zaskarżonego postanowienia.

Natomiast już po wydaniu zaskarżonego postanowienia, zapadł także wyrok z dnia 28 listopada 2019 r. sygn. II SA/Kr 1138/19 (ze skargi K. M. na postanowienie Nr [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 17 lipca 2019 r., znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zarzutu), w którym Sąd wskazał na naruszenie przez organ art. 152 § 1 p.p.s.a. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w całości podziela zawarte w uzasadnieniu tego wyroku rozważania. W uzasadnieniu stwierdzono, że :

" Zdaniem Sądu w kontrolowanej obecnie sprawie organ II instancji, który co istotne wydał swoje postanowienie w dniu 17 lipca 2019 r. – pominął skutki prawne wynikające ze znajdującego się już w tymże ww. dniu w obrocie prawnym nieprawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 4 grudnia 2018 r. (sygn. akt II SA/Kr 1233/18), którym Sąd (...) uchylił zaskarżone postanowienie (w przedmiocie uwzględnienia zarzutu braku uprzedniego doręczenia zobowiązanej upomnienia Nr [...] z dnia 20 listopada 2013 r. i umorzeniu w związku z tym postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec K. M. na podstawie tytułu wykonawczego Nr [...] z dnia 23 lutego 2017 r. oraz o oddaleniu pozostałych zgłoszonych przez zobowiązaną zarzutów) oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. dla Powiatu N. Nr [...] z dnia 15 stycznia 2018 r. (znak: [...]). Trzeba bowiem zauważyć, że zgodnie z treścią art. 152 p.p.s.a. § 1. W razie uwzględnienia skargi na akt lub czynność, nie wywołują one skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku, chyba że sąd postanowi inaczej. Obecnie orzekający skład podziela przy tym stanowisko zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 kwietnia 2019 r., sygn. akt I SA/Kr 1092/18, trafnie podnoszące, że "Regulacja zawarta w art. 152 § 1 p.p.s.a. wywiera taki sam skutek co wstrzymanie wykonania aktu lub czynności na podstawie art. 61 § 2 i 3 tej ustawy. Podobnie bowiem jak w przypadku wstrzymania wykonania aktu lub czynności na podstawie art. 61 § 2 i 3 p.p.s.a., tak w przypadku regulacji z art. 152 § 1 tej ustawy akt lub czynność nie podlega wykonaniu w ograniczonym czasie". A zatem w dniu wydawania kontrolowanego postanowienia organ II instancji, który powinien działać zgodnie z zasadą aktualności działania organów administracji publicznej nie dostrzegł, że w świetle przywołanego powyżej wyroku WSA w Krakowie niezgodne z prawem jest prowadzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie wystawionego w dniu 2 lipca 2018 r. przez PINB tytułu wykonawczego nr [...], który dotyczy tego samego obowiązku, o którym w ww. nieprawomocnym wyroku. (...) Kontrolowany obecnie organ pominął, że niezależnie od kompetencji do rozpoznania zażalenia w realiach kontrolowanej sprawy z uwagi na brzmienie art. 152 § 1 p.p.s.a. powinien rozważyć wykorzystanie posiadanych z urzędu kompetencji do umorzenia wszczętego na podstawie ww. tytułu wykonawczego postępowania egzekucyjnego i w konsekwencji odpowiedniego następczego umorzenia postępowania w sprawie wniesionych zarzutów. Nie zakończyła się bowiem prawomocnym wyrokiem NSA sądowa kontrola postępowania egzekucyjnego dotyczącego egzekucji obowiązku o którym jest mowa w decyzji z dnia 26 września 2013 r. (znak: [...]) PINB w N. dla Powiatu N. w której nakazano "właścicielce działki nr [...] w Wierchomli Wielkiej i obiektu K. M. dokonać rozbiórki samowolnie wykonanej części ogrodzenia działki nr [...] od strony działki nr [...] o wysokości od 2,35 m do 2,75 m, składającej się z betonowego cokołu, w którym osadzone są metalowe słupki oraz przęseł wypełnionych drewnianymi sztachetami, na odcinku o długości 46 m rozpoczynającym się w granicy z działką nr [...] w miejscowości W. W., gm. P. a jednocześnie nieprawomocny wyrok WSA w Krakowie z dnia z dnia 4 grudnia 2018 r. (sygn. akt II SA/Kr 1233/18) spowodował z mocy ustawy wstrzymanie wykonania: 1) postanowienia nr [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 28 czerwca 2018r. znak: [...], uchylającego postanowienie organu I instancji w całości i orzekającego o odmowie uwzględnienia zarzutów zgłoszonych w piśmie zobowiązanej z dnia 9 marca 2017 r. tj. zarzutów: nieistnienia obowiązku podlegającego egzekucji, błędu co do osoby zobowiązanego, niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym, niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, niespełnienia w tytule wykonawczymi wymogów określonych w art. 27 Upea; oraz uwzględniającego zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia o którym mowa w art. 15 Upea i umarzającego prowadzone postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 23 lutego 2017 r.; a także 2) wstrzymanie wykonania postanowienia nr [...] z dnia 15 stycznia 2018 r. znak: [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat N. odmawiającego uwzględnienia zarzutu złożonego w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym wobec K. M. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 7 marca 2017 r., wystawionego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. dla Powiatu N. co do:- nieistnienia obowiązku podlegającego egzekucji na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2017 r. poz. 1201 ze zm dalej Upea);- błędu co do osoby zobowiązanego na podstawie art. 33 § 1 pkt 4 Upea; - niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym na podstawie art. 33 § 1 pkt 5 Upea;- niedopuszczalności zastosowania środka egzekucyjnego na podstawie art. 33 § 1 pkt 6 Upea;- niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27, na podstawie art. 33 § 1 pkt 10 Upea; oraz uwzględniającego zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia i umarzającego prowadzone postępowanie egzekucyjne. Jednocześnie w nawiązaniu do ww. skutków prawnych wyroku ww. WSA w Krakowie trzeba mieć na uwadze, że wniesienie zarzutów skutkuje z mocy ustawy zawieszeniem postępowania egzekucyjnego (art. 35 § 1 Upea). Innymi słowy omawiany wyrok WSA w Krakowie wstrzymał wykonanie ww. uchylonych aktów organów administracyjnych, gdyż w nim Sąd stwierdził zasadność podnoszonego zarzutu z art. 33 § 1 pkt 1 Upea tj. nieistnienia obowiązku wymienionego w decyzji z dnia 26 września 2013 r. znak: [...] oraz tytule wykonawczym, ponieważ zdaniem WSA w Krakowie zawartym w ww. wyroku decyzja z dnia 26 września 2013 r. nigdy nie została doręczona skarżącej – zobowiązanej. Decyzja ta, zdaniem tego ww. wówczas orzekającego Składu nie stała się zatem ostateczna, a zatem nie może być podstawą wszczęcia postępowania egzekucyjnego."

W obecnie rozpatrywanej sprawie powtórzyć zatem tylko można, że skoro przed wydaniem zaskarżonego w niniejszej sprawie postanowienia, nawet nieprawomocnym wyrokiem sygn. II SA/Kr 1233/18, Sąd stwierdził nieistnienia obowiązku wymienionego w decyzji z dnia 26 września 2013 r. znak: [...], to organ powinien był co najmniej rozważyć umorzenie postępowania egzekucyjnego na zasadzie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a a następczo umorzenia postępowania w sprawie nałożenia grzywny w celu przymuszenia.

Jeżeli nieostateczna decyzja nie jest zaopatrzona w rygor natychmiastowej wykonalności, obowiązek z niej wynikający nie podlega wykonaniu, co wynika z art. 130 § 1 Kpa, zgodnie z którym przed upływem terminu do wniesienia odwołania decyzja nie ulega wykonaniu. Ponieważ nie jest prawomocnie rozstrzygnięta kwestia ostateczności decyzji nakazującej rozbiórkę, w toku pozostają sprawy dotyczące przywrócenia terminu do wniesienia odwołania to, prowadzenie egzekucji jest do tego czasu niedopuszczalne. Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 11.04.2018 r., sygn. II FSK 834/16, przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych stanowi przesłankę do umorzenia postępowania egzekucyjnego z mocy art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. i wywołuje skutek ex tunc, usuwając skutki ostateczności decyzji wymiarowej będącej podstawą egzekwowanego zobowiązania podatkowego.

Niezależnie od powyższego, w dniu 30 października 2019 r. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem sygn. II OZ 982/19 wstrzymał wykonanie decyzji z dnia 26 września 2013 r Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiat N. z dnia 26 września 2013 r. nr [...]., znak: [...] o nakazie rozbiórki.

Po drugie niewątpliwym naruszeniem prawa przez organ było wystawienie kilku tytułów wykonawczych, dotyczących przymusowej realizacji tej samej decyzji administracyjnej nakazującej rozbiórkę (której dodatkowo, jak wyżej wskazano, ostateczność jest co najmniej wątpliwa).

Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, pierwszy tytuł wykonawczy - nr [...] został wystawiony przez PINB w N. dla powiatu nowosądeckiego w dniu 27 stycznia 2014 r. Tytułu tego nie ma w aktach sprawy, jednakże jego istnienie wynika także z postanowienia WMINB z dnia 28 czerwca 2018 r. znak WSE. [...], załączonego do skargi. Po wszczęciu egzekucji na podstawie tegoż właśnie tytułu wykonawczego jak twierdzi organ w zaskarżonym postanowieniu, wydane zostało pierwsze postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia w kocie 4000 zł - postanowienie PINB nr [...] z dnia 19 marca 2014 r., znak: [...], a w ślad za tym postanowieniem tytuł wykonawczy z 9 grudnia 2015 r. zmierzający do egzekucji grzywny. Jak wynika z kserokopii pokwitowania Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego [...] (k. 16 akt sądowych), w dniu 2 września 2015 r. K. M. uiściła ową grzywnę w celu przymuszenia w kwocie [...]zł oraz koszty postępowania egzekucyjnego.

W aktach sprawy znajdują się natomiast kopie tytułów wykonawczych:

. z dnia 23 lutego 2017 r. nr [...] (k. 8 kopii akt organu I Instancji)

. z dnia 2 lipca 2018 nr [...] (karta 6 akt organu i instancji oraz karta 29 kopii akt organu I Instancji)

Z powyższego wynika, że w celu wyegzekwowania wykonania tej samej decyzji administracyjnej tj. decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. dla Powiatu [...] nr [...] z dnia 26 września 2013 r., znak: [...], wydane zostały trzy tytuły wykonawcze.

Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 listopada 2017 r. sygn. II GSK 306/16, "wystawienie drugich tytułów wykonawczych co do tej samej należności jest niedopuszczalne, gdyż narusza gwarancje ochrony praw zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym (chroni przed wielokrotnym dochodzeniem jednej i tej samej należności). Konieczność ponownego wszczęcia postępowania egzekucyjnego, w stosunku do zobowiązanego w celu wyegzekwowania należności, która była już przedmiotem egzekucji, a która została umorzona wobec jej nieskuteczności, może nastąpić na podstawie tylko jednego, pierwotnie wystawionego tytułu wykonawczego (oryginału). Podkreślić należy, że wyjątki od ww. zasady, przewidującej jeden tytuł wykonawczy w jednej sprawie (tj. dotyczącej tej samej należności) ustawodawca przewidział w polskim systemie prawnym - w art. 26c i art. 26d u.p.e.a, a dotyczą tylko wystawienia dalszego tytułu wykonawczego (w sytuacjach określonych przepisem art. 26c) oraz utraty tytułu wykonawczego (art. 26d u.p.e.a.). Wystawienie w tej samej sprawie tytułu wykonawczego i doręczenie jego odpisu zobowiązanemu w sytuacji, gdy tytuł wykonawczy, na podstawie którego przystąpiono już wcześniej do egzekucji jest prawidłowy, uznać należy, za naruszenie ogólnych przepisów postępowania, w tym art. 6 i art. 8 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. Organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego tylko jeden raz tytułu wykonawczego (oryginału). Wystawienie drugiego tytułu wykonawczego co do tej samej należności jest niedopuszczalne, gdyż narusza gwarancje ochrony prawa zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym."

Pogląd ten Sad w składzie rozpoznającym niniejsza sprawę w całości podziela. Jedynym tytułem wykonawczym, na podstawie którego w ogóle ewentualnie mogła odbywać się egzekucja w niniejszej sprawie, to pierwszy wystawiony tytuł wykonawczy nr [...] z dnia 27 stycznia 2014 r. Oczywiście przy założeniu - obecnie mocno niepewnym - że istnieje obowiązek wynikający z decyzji nakazującej rozbiórkę. Wystawianie przez organ wszystkich dalszych tytułów wykonawczych było niedopuszczalne, albowiem nie istniały w sprawie żadne okoliczności o których mowa w art. 26c i art. 26d u.p.e.a. tj. nie istniała potrzeba wydania dalszego tytułu wykonawczego - bo nie istniała konieczność prowadzenia egzekucji przez więcej niż jeden organ egzekucyjny lub zabezpieczenia należności pieniężnej hipoteką przymusową, w tym hipoteką morską przymusową; ani też nie miała miejsca utrata tytułu wykonawczego, po wszczęciu egzekucji administracyjnej.

Po trzecie wreszcie, co już wynika z przytoczonych wyżej okoliczności sprawy - nałożona obecnie kontrolowanymi postanowieniami grzywna w celu przymuszenia, to już druga grzywna nałożona na skarżącą w celu przymusowej realizacji tej samej decyzji nakazującej rozbiórkę, dodatkowo w sytuacji gdy pierwsza grzywna została przez skarżąca uiszczona. Organ w uzasadnieniu swojego postanowienia wiele uwagi poświecą temu, że grzywna w celu przymuszenia w przypadku egzekucji obowiązku rozbiórki, może został nałożona na zobowiązanego tylko jeden raz. Tymczasem nałożenie drugiej grzywny w celu egzekucji tego samego nakazu rozbiórki jest ewidentnym naruszeniem art. 121 § 4 u.p.e.a., a wynika także właśnie z faktu wielokrotnego wystawiania tytułów wykonawczych.

Wobec powyższego zaskarżone postanowienie zostało uchylone na zasadzie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a. postanowienie organu I Instancji zostało uchylone na zasadzie art. 135 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na zasądzone koszty w wysokości 597 zł składa się: kwota 100 zł tytułem uiszczonego przez skarżącą wpisu; kwota 480 zł tytułem wynagrodzenia adwokata reprezentującego skarżącą, ustalona jako stawka minimalna na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c, rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. (Dz. U. poz. 1800 z późn. zm.) oraz kwota 17 zł tytułem uiszczonej przez pełnomocnika skarżącej opłaty skarbowej za złożony dokument pełnomocnictwa (art. 1 ust. 1 pkt. 2 w związku z cz. I.IV załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej, t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1827).