Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 826/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2007-06-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 174 pkt 1, art. 176
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a), art. 11, art. 19
journal: Dz.U. 1991 nr 80 poz 350
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Grzegorz Borkowski (sprawozdawca), Sędzia NSA Edyta Anyżewska, Sędzia del. NSA Małgorzata Tomaszewska, Protokolant Anna Dziewiż, po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2007 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Michała P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 21 grudnia 2005 r. sygn. akt I SA/Bd 559/05 w sprawie ze skargi Michała P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia 15 lipca 2005 r. (...) w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Michała P. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w B. kwotę 3.600,00 (słownie: trzy tysiące sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę Michała P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych.

Powyższą decyzją Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję, którą Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. określił Michałowi P. wysokość zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od sprzedaży nieruchomości. Organy podatkowe I instancji ustaliły, że zbycie nieruchomości nastąpiło przed upływem 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie, zaś oświadczenie o przeznaczeniu uzyskanego ze sprzedaży przychodu na cele mieszkaniowe nie zostało złożone.

Kwota uzyskana ze sprzedaży nieruchomości została przekazana na spłatę zadłużenia wobec Skarbu Państwa, z tytułu niezapłaconej ceny nabycia zbytej nieruchomości, zatem nie wydatkowano tej kwoty na cele mieszkaniowe, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. "a" ustawy o podatku dochodowym. Z aktu notarialnego wynika, że cena nabytej przez podatnika i jego małżonkę od Skarbu Państwa nieruchomości wynosiła 5.000.000 zł. Kwota 1.000.000 zł została zapłacona w gotówce, zaś zapłata kwoty 4.000.000 zł rozłożona została na 54 raty miesięczne z tym zastrzeżeniem, że w przypadku wcześniejszego zbycia nieruchomości, kwota uzyskana ze sprzedaży przekazana zostanie na realizację wierzytelności Skarbu Państwa. W celu zabezpieczenia tej wierzytelności ustanowiona została na nieruchomości hipoteka w kwocie 4.000.000 zł. Ponieważ podatnik przed uregulowaniem należności Skarbu Państwa zbył nieruchomość "L." sp. z o.o., zgodnie z postanowieniami umowy kwota uzyskana ze sprzedaży przekazana została na rzecz Skarbu Państwa. Okoliczność ta pozostaje bez wpływu na powstanie po stronie podatnika obowiązku podatkowego, bowiem powstanie zobowiązania podatkowego związane jest ze zbyciem przedmiotu umowy, zaś sposób zadysponowania kwoty, którą strona uzyskała ze sprzedaży nieruchomości, leży w zakresie swobodnego uznania sprzedającego. Organ wskazał, iż z akt sprawy wynika, że sposób zapłaty ceny podatnik określił w akcie notarialnym, z którego wynika, że kwota 1.100.000 zł przekazana miała być na rachunek wierzyciela - Ministerstwa Skarbu Państwa - bezpośrednio przez nabywcę "L." sp. z o.o, zaś kwota 1.065.000 zł na rachunek bankowy podatnika. Pozostała zaś kwota z ceny sprzedaży, zapłacona została podatnikowi wcześniej w formie zaliczki. Według organu niewątpliwe jest, że strona zbyła nieruchomość i uzyskała z tego tytułu przychód i nie zmienia tego faktu okoliczność, że kwota uzyskanego przychodu przekazana została na rzecz wierzyciela.

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalając skargę Michała P. wskazał, że bezspornym w niniejszej sprawie jest, iż skarżący wraz z małżonką nabył w dniu 19 czerwca 2001 r. od Skarbu Państwa zabudowaną nieruchomość gruntową Zgodnie z par. 3 aktu notarialnego na podaną cenę składała się cena gruntu, cena budynków i budowli oraz cena ruchomego środka trwałego.

Bezspornym jest również, iż skarżący wraz z małżonką aktem notarialnym z dnia 8 listopada 2002 r. sprzedał "LP" sp. z o.o. w J., poza działalnością gospodarczą, nieruchomość. Sprzedaż nastąpiła przed upływem 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie. Skarżący nie złożył także oświadczenia, że przychód uzyskany ze sprzedaży wyda na cele określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. "a" ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W świetle przytoczonego art. 19 ust. 1 ustawy bez znaczenia dla celów podatkowych jest to czy skarżący otrzymał pieniądze, czy też w jaki sposób nimi zadysponował. Przychodem podlegającym zryczałtowanemu 10% podatkowi od sprzedaży nieruchomości jest jej wartość wyrażona w cenie określonej w umowie sprzedaży, pomniejszona wyłącznie o koszty sprzedaży.

Zarzut naruszenia art. 33 Ordynacji podatkowej Sąd uznał za bezpodstawny, gdyż wskazany artykuł reguluje kwestię zabezpieczenia zobowiązania podatkowego, co nie było przedmiotem niniejszego postępowania.

Skargą kasacyjną Michał P. zaskarżył powyższy wyrok w całości, zarzucając naruszenie art. 10 ust. 1 pkt 8a lit. "a", art. 19 ust. 1 w związku z art. 11 ust. 1 oraz art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych przez pominięcie przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji ustalającej obowiązek zapłaty zryczałtowanego podatku od sprzedaży nieruchomości braku rzeczywistego przychodu z transakcji po stronie podatnika.

Wskazując na powyższe podstawy wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreślono, że całość uzyskanej ceny sprzedaży, nabywca "LP" Sp. z o.o. przekazał na rachunek Ministerstwa Skarbu. W efekcie sprzedając tę cześć nieruchomości skarżący nie uzyskał rzeczywistego przychodu - wręcz przeciwnie poniósł przy tym znaczące wydatki związane z całością obrotu.

Fakt, iż w przedmiotowej sprawie pieniądze ze sprzedaży zostały w całości przekazane na poczet ceny nabycia w istocie oznacza, że skarżący ich nie uzyskał nie dysponował i nie rozporządzał nimi, a zatem nie uzyskał też przychodu, który należałoby opodatkować.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej w B. wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Zwrócić należy uwagę na niewłaściwe sformułowanie zarzutu. Nie zawiera on wskazania w jaki sposób /błędna interpretacja czy niewłaściwe zastosowanie/ Sąd I instancji naruszył wskazane przepisy prawa materialnego /art. 174 pkt 1 p.p.s.a./. Dopiero w uzasadnieniu skargi kasacyjnej jest mowa o "zawężającej interpretacji" ale w odniesieniu do "uzasadnienia decyzji Izby Skarbowej". Ze sformułowania /str. 3/ "... skarga została oddalona z tą samą argumentacją" można domniemywać, że wspomniana wyżej "zawężająca interpretacja" została również przypisana poglądowi wyrażonemu w zaskarżonym wyroku. Taki sposób zredagowania podstawy kasacyjnej i jej uzasadnienia nasuwa istotne zastrzeżenia /aczkolwiek nie uzasadniają one odrzucenia skargi kasacyjnej/ w świetle wymogów określonych w art. 174 pkt 1 i art. 176 p.p.s.a. Twierdzenie, że skarżący nie uzyskał "rzeczywistego przychodu" oparte jest na nieporozumieniu. Przychód, co wydaje się oczywiste, może polegać nie tylko na zwiększeniu aktywów majątku ale i zmniejszeniu zobowiązań. Taka też sytuacja /spłata długu/ miała miejsce w nin. sprawie co było skutkiem dyspozycji /oświadczenia woli/ skarżącego zamieszczonych w umowach notarialnych dotyczących kupna jak i sprzedaży nieruchomości. Dlatego też tylko informacyjnie, bo nie ma to znaczenia dla rozstrzygnięcia nin. sprawy należy wskazać, że relacja pomiędzy art. 11a art. 19 cyt. ustawy została wyjaśniona w orzecznictwie /poza powołanymi w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku por. także wyrok NSA z 18 maja 1999 r. III SA 7/98 - Lex nr 38974/. Pogląd, z którym Autor skargi kasacyjnej wprawdzie się nie zgadza, należy - wobec braku odmiennych rozstrzygnięć - uznać za utrwalony.

Mając powyższe na uwadze należało - na podstawie art. 184 i art. 204 pkt 1 p.p.s.a. orzec jak w sentencji.