Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 503/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2020-07-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel (sprawozdawca), Sędziowie: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska, Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska, , Protokolant: Specjalista Małgorzata Boaro, , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 15 lipca 2020 r. sprawy ze skargi Dyrektora A we W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku w wysokości świadczenia wychowawczego na dziecko umieszczone w placówce opiekuńczo - wychowawczej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.


UZASADNIENIE

Dyrektor A we W. (dalej jako strona, wnioskodawca lub skarżący) wnioskiem z dnia 19 lipca 2019 r. wystąpił do Prezydenta W. (dalej jako Prezydent lub organ pierwszej instancji) o przyznanie dodatku w wysokości świadczenia wychowawczego na K. K. (dalej jako małoletni), umieszczonego w kierowanej przez niego placówce opiekuńczo-wychowawczej nr [...].

W toku postępowania wyjaśniającego organ pierwszej instancji ustalił, że postanowieniem Sądu Rejonowego [...] we W. z dnia [...] października 2016 r., sygn. akt [...] małoletni został umieszczony w instytucjonalnej pieczy zastępczej, a następnie w dniu 14 listopada 2016 r. skierowany przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej we W. (dalej jako MOPS) do Placówki nr [...] A.

Pismami z dnia 25 czerwca i 8 lipca 2019 r. skarżący poinformował organ pierwszej instancji, że małoletni w dniu 24 czerwca 2019 r. samowolnie opuścił placówkę opiekuńczo-wychowawczą, do której powrócił w dniu 4 lipca 2019 r. Następnie opuścił ją ponownie w dniu 6 lipca 2019 r. i już do niej nie powrócił.

Organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] lipca 2019 r., nr [...], działając na podstawie art. 113a, art. 121a w zw. z art. 80 ust. 1a, art. 87 ust. 1, art. 88 ust. 4 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (t. jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 1111 ze zm., dalej u.w.r.s.p.z.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej k.p.a.), odmówił wnioskodawcy przyznania dodatku w wysokości świadczenia wychowawczego na dziecko umieszczone w placówce opiekuńczo-wychowawczej w kwocie 500 zł miesięcznie.

W uzasadnieniu organ wskazał, że dodatek w wysokości świadczenia wychowawczego przyznawany jest na wniosek dyrektora placówki opiekuńczo-wychowawczej na każde umieszczone w niej dziecko do ukończenia przez nie 18-ego roku życia. Stosując zaś odpowiednio przepisy o dodatku wychowawczym przysługującym na dziecko umieszczone w pieczy zastępczej, organ pierwszej instancji zauważył, że dodatek w wysokości świadczenia wychowawczego przyznaje się od dnia faktycznego umieszczenia dziecka w placówce do dnia faktycznego opuszczenia jej przez nie, z tym zastrzeżeniem, że gdy świadczenie to przysługuje za niepełny miesiąc kalendarzowy, wypłaca się je w wysokości proporcjonalnej do liczby dni pobytu dziecka w placówce w danym miesiącu kalendarzowym.

Zdaniem Prezydenta, w niniejszej sprawie nie została spełniona przesłanka faktycznego przebywania dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej przez okres pobierania dodatku w wysokości świadczenia wychowawczego. Pobyt w tej placówce należy bowiem traktować na równi ze sprawowaniem pieczy nad osobą dziecka w rozumieniu przepisów prawa rodzinnego i opiekuńczego, co jest tożsame z jego faktycznym w niej przebywaniem. W takim kierunku zmierzają również regulacje ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, odwołujące się do objęcia dziecka ochroną od momentu jego rzeczywistego przebywania w pieczy zastępczej. Podobne stanowisko wynika również z wypowiedzi przedstawicieli nauki oraz z judykatury. Ustalenie zatem kwestii faktycznego pobytu dziecka w każdej formie pieczy zastępczej jest istotne z punktu widzenia wskazania okresu, w jakim dany podmiot może otrzymywać świadczenie. Nie należy bowiem zapominać, że środki wypłacane w związku z przebywaniem dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej winny zostać spożytkowanie na zaspokojenie jego potrzeb. Stąd też jeśli nie pozostaje ono faktycznie na utrzymaniu danej placówki, gdyż jest np. na tzw. ucieczce, to nie generuje ono wydatków. W związku z czym placówka taka nie jest tym samym uprawniona do otrzymywania środków na jego utrzymanie, poza ściśle określonymi sytuacjami, wyraźnie wskazanymi przez ustawodawcę, do których niniejsza sprawa jednak się nie zalicza.

Dodatkowo organ podkreślił, że dodatek w wysokości świadczenia wychowawczego winien zostać przeznaczony na rozwój zainteresowań oraz zwiększenie szans edukacyjnych i rozwojowych dzieci umieszczonych w instytucjonalnej pieczy zastępczej. Placówka opiekuńczo-wychowawcza w okresie nieobecności dziecka, spowodowanej jego samowolnym oddalenie się, nie jest w stanie przeznaczyć tego świadczenia na powyższe cele, co dodatkowo wpływa na niezasadność jego przyznania.

Nie zgadzając się z wydanym rozstrzygnięciem strona wniosła od niego odwołanie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. (dalej jako Kolegium lub organ odwoławczy) decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Kolegium wskazało, że odpowiednio stosując przepisy o dodatku wychowawczym, co wprost nakazuje art. 113a u.w.r.s.p.z., dodatek w wysokości świadczenia wychowawczego przysługuje dyrektorowi właściwej placówki opiekuńczej od dnia faktycznego umieszczenia w niej dziecka do dnia faktycznego opuszczenia jej przez dziecko, przy czym jest on ustalany na okres 12 miesięcy. Skoro małoletni aktualnie nie przebywa w placówce na skutek jej samowolnego opuszczenia, to wnioskowane świadczenie nie przysługuje.

Organ zauważył również, że nakaz stosowania przy ustalaniu prawa do dodatku w wysokości świadczenia wychowawczego odpowiednio przepisów dotyczących dodatku wychowawczego oznacza, że w sprawie nie znajdzie wprost zastosowania art. 87 ust. 2 u.w.r.s.p.z., określający przypadki, w których dopuszcza się odstąpienie od finansowania kosztów pobytu dziecka w rodzinie zastępczej. Pośród nich brak jest bowiem takiej sytuacji, jaka ma miejsce w niniejszej sprawie, tj. samowolnego opuszczenia placówki przez dziecko. Organ odwoławczy zauważył jednak, że możliwość ubiegania się dyrektora placówki opiekuńczo-wychowawczej o ustalenie prawa do świadczenia, która została wprowadzona do porządku prawnego z dniem 1 lipca 2019 r., uzasadniana była w toku procesu legislacyjnego koniecznością zapewnienia realizacji specjalnych (dodatkowych) potrzeb dzieci w postaci pobudzania ich zainteresowań oraz zwiększania szans edukacyjnych i rozwojowych. Celem przyznania tego świadczenia nie było natomiast częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokajaniem jego potrzeb życiowych, tak jak w przypadku świadczenia wychowawczego. Środki na ten cel przysługują bowiem placówkom opiekuńczo-wychowawczych z innego tytułu. W związku zatem z tym, że dodatek w wysokości świadczenia wychowawczego mógł przysługiwać jedynie na wskazane wyżej potrzeby, oczywistym – zdaniem Kolegium – jest fakt, że w sytuacji samowolnego oddalenia się dziecka z placówki, nie mogą one być już zaspokajane za jej pośrednictwem. Brak było więc podstaw do przyznania stronie zawnioskowanego przez nią świadczenia. Z tych powodów organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Prezydenta.

W skardze wniesionej do tut. Sądu strona zakwestionowała wydaną decyzję w całości, zarzucając jej:

1) naruszenie prawa materialnego, tj.:

a) art. 113a u.w.r.s.p.z., poprzez uznanie, że dziecku umieszczonemu na podstawie postanowienia sądu w placówce opiekuńczo-wychowawczej w trakcie samowolnego opuszczenia przez to dziecko placówki, dodatek w wysokości świadczenia wychowawczego nie przysługuje;

b) art. 87 ust. 2 i ust. 3 w zw. z art. 113a u.w.r.s.p.z., poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że odpowiednie stosowanie przepisów dotyczących dodatku wychowawczego do dzieci umieszczonych w placówkach opiekuńczo-wychowawczych nie dotyczy zastosowania wprost art. 87 ust. 2 i ust. 3 u.w.r.s.p.z.;

c) art. 87 ust. 1 w zw. z art. 113a u.w.r.s.p.z., poprzez uznanie, że samowolne oddalenie się dziecka z placówki opiekuńczo-wychowawczej jest tożsame z faktycznym opuszczeniem przez nie placówki;

2) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7a § 1 k.p.a., poprzez uznanie, że odpowiednie stosowanie przepisów dotyczących dodatku wychowawczego do dzieci umieszczonych w placówkach opiekuńczo-wychowawczych nie dotyczy wprost art. 87 ust. 2 u.w.r.s.p.z., podczas gdy w sprawie pozostają wątpliwości interpretacyjne ww. normy prawnej i wątpliwości te winny być rozstrzygnięte na korzyść strony.

Skarżący podzielił stanowisko organu, że dodatek w wysokości świadczenia wychowawczego przysługuje od dnia faktycznego umieszczenia dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej do dnia faktycznego przez nie jej opuszczenia. Zauważył jednocześnie, że dla prawidłowego rozumienia tego pojęcia nie będzie wystarczające samo wydanie przez sąd orzeczenia w tym zakresie. Konieczne jest bowiem rzeczywiste przebywanie dziecka w pieczy zastępczej. Analogicznie więc faktyczne opuszczenia przez dziecko placówki należy rozumieć, jako ostateczne wyjęcie dziecka spod pieczy zastępczej, a nie wyłącznie, jako kwestię fizycznej obecności czy nieobecności dziecka w miejscu prowadzenia placówki.

Skarżący podkreślił, że małoletni w niniejszej sprawie został nie tylko formalnie umieszczony w instytucjonalnej pieczy zastępczej na mocy postanowienia sądu rodzinnego i opiekuńczego z dnia [...] października 2016 r. oraz skierowania MOPS z dnia 14 listopada 2016 r., ale również faktycznie trafił do placówki opiekuńczo-wychowawczej. Przebywając w tej placówce wielokrotnie oddalał się z niej samowolnie, niekiedy na dłuższe okresy. Nie można jednak – w ocenie skarżącego – uznać samowolnego oddalania się dziecka z placówki za faktyczne jej opuszczenie w rozumieniu art. 87 ust. 1 u.w.r.s.p.z. Małoletni nie może bowiem jeszcze samodzielnie podejmować decyzji dotyczących swojej osoby, w tym również w zakresie opuszczenia pieczy zastępczej. Nadto zdaniem strony należy mieć na względzie, że ucieczki dzieci z placówek opiekuńczo-wychowawczych zdarzają się często i trwają od kilku dni do nawet kilku miesięcy. Nie powinno się więc w tego rodzaju działaniach dzieci doszukiwać racjonalności i traktować ich na równi z faktycznym opuszczeniem pieczy zastępczej w rozumieniu art. 87 ust. 1 u.w.r.s.p.z. Poza tym uzależnianie uprawnienia do świadczenia od faktu pozostawania dziecka w placówce lub jego z niej ucieczki mogłoby prowadzić do irracjonalnych sytuacji, gdzie za każdym samowolnym oddaleniem się wychowanka, a następnie ponownym jego przybyciem należałoby odpowiednio uchylać dotychczasową decyzję bądź wydawać nową. Dlatego też przesłanka z art. 87 ust. 1 u.w.r.s.p.z. winna być rozumiana nie tylko w znaczeniu faktycznym, ale również i prawnym.

Skarżący wskazał dalej, że nie sposób podzielić stanowiska organu odwoławczego o braku zastosowania art. 87 ust. 2 u.w.r.s.p.z., zawierającego zamknięty katalog sytuacji powodujących utratę uprawnienia do dodatku wychowawczego, w stosunku do dzieci umieszczonych w pieczy instytucjonalnej. Pośród tych przypadków na próżno doszukiwać się samowolnego oddalenia się dziecka z placówki opiekuńczo-wychowawczej. W związku z tym nie jest możliwe upatrywanie w tej sytuacji kolejnej przesłanki do pozbawienia podmiotu uprawnionego prawa do należnego świadczenia i dokonywanie przez to rozszerzającej wykładni art. 87 ust. 2 i ust. 3 u.w.r.s.p.z. Gdyby bowiem racjonalny ustawodawca chciał, aby wśród przesłanek wynikających z tego przepisu znalazła się również ucieczka dziecka z placówki, to niewątpliwie zapisałby to w nim.

Skarżący dodał, że pojawiające się w tym zakresie wątpliwości interpretacyjne winny być w takiej sytuacji rozstrzygnięte na korzyść strony, czego organ nie zrobił naruszając tym samym regulację art. 7a § 1 k.p.a.

Mając na uwadze powyższe okoliczności strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającego ją rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zakwestionowanej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej u.p.p.s.a.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Należy również pamiętać, że sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest wyłącznie w granicach danej sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 u.p.p.s.a.).

Rozpatrując sprawę w tak zakreślonych granicach Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienia, aczkolwiek nie wszystkie podniesione w niej zarzuty okazały się w pełni zasadne.

Podstawą materialną wydania zaskarżonego aktu był art. 113a u.w.r.s.p.z., zgodnie z którym na wniosek dyrektora placówki opiekuńczo-wychowawczej typu socjalizacyjnego, interwencyjnego lub specjalistyczno-terapeutycznego, a ponadto dyrektora regionalnej placówki opiekuńczo-terapeutycznej albo dyrektora interwencyjnego ośrodka preadopcyjnego, składany w powiatowym centrum pomocy rodzinie właściwym ze względu na miejsce położenia placówki lub ośrodka, na każde umieszczone w tych placówkach i ośrodkach dziecko w wieku do ukończenia 18-ego roku życia przysługuje dodatek w wysokości świadczenia wychowawczego określonego w przepisach o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Przepisy dotyczące dodatku wychowawczego stosuje się odpowiednio.

Stosownie natomiast do treści art. 121a u.w.r.s.p.z., dodatek w wysokości świadczenia wychowawczego przeznacza się w szczególności na rozwój zainteresowań oraz zwiększanie szans edukacyjnych i rozwojowych dzieci umieszczonych w instytucjonalnej pieczy zastępczej.

Z powyższych przepisów wynikają dwie istotne dla niniejszej sprawy okoliczności. Po pierwsze należy zwrócić uwagę, że ustalenie prawa do świadczenia ustawodawca uzależnił od umieszczenia dziecka w placówce danego typu. Po drugie zaś trzeba dostrzec, że określił on również w sposób precyzyjny przeznaczenie środków pochodzących z dodatku w wysokości świadczenia wychowawczego. I o ile druga z wymienionych kwestii nie budzi w sprawie żadnych wątpliwości, o tyle pierwsza z nich stała się pomiędzy stronami przedmiotem sporu.

W ocenie Sądu, zarówno skarżący, jak i organy trafnie przyjęły, że zagadnienie umieszczenia dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej należy rozpatrywać odpowiednio w kontekście treści art. 87 ust. 1 u.w.r.s.p.z., który stanowi, że dodatek wychowawczy przyznawany jest od dnia faktycznego umieszczenia dziecka w rodzinie zastępczej lub rodzinnym domu dziecka do dnia faktycznego opuszczenia przez dziecko rodziny zastępczej lub rodzinnego domu dziecka, nie wcześniej jednak niż od miesiąca złożenia wniosku o jego ustalenie.

W związku z tym – zdaniem Sądu – również i dodatek w wysokości świadczenia wychowawczego winien przysługiwać od dnia faktycznego umieszczenia dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej do dnia faktycznego jej przez nie opuszczenia. Należy jednak w tym zakresie przyznać rację skarżącemu, że kwestię faktycznego przebywania dziecka w placówce należy wyraźnie odróżnić od jego fizycznej w niej obecności. Umieszczenia dziecka w placówce danego typu następuje bowiem zawsze na okres trwania pieczy zastępczej. A ten determinowany jest przede wszystkim okolicznościami prawnymi, wynikającymi m.in. z orzeczeń wydawanych przez sądy rodzinne i opiekuńcze. Faktyczne opuszczenie przez dziecko jednej z form pieczy zastępczej, w rozumieniu art. 87 ust. 1 u.w.r.s.p.z., należy zatem odczytywać, tak jak to czyni skarżący, tj. jako ostateczne wyjęcie dziecka spod pieczy zastępczej, nie zaś jako samowolne, niepożądane i z założenia czasowe opuszczenia przez dziecko miejsca jego pobytu w pieczy zastępczej (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 18 października 2013 r., sygn. akt II SA/Po 742/13, oraz WSA w Szczecinie z dnia 1 lutego 2018 r., sygn. akt II SA/Sz 1359/17 – dostępne w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl, podobnie jak i pozostałe orzeczenia powołane w niniejszym uzasadnieniu).

Skoro zatem w stanie faktycznym niniejszej sprawy organy ustaliły, że małoletni został umieszczony w instytucjonalnej pieczy zastępczej realizowanej przez placówkę prowadzoną przez skarżącego na mocy postanowienia sądu rejonowego i skierowania MOPS, i do chwili obecnej akty te nie zostało zmienione bądź uchylone, to nawet wobec fizycznej nieobecności dziecka w placówce na skutek pozostawania przez nie na tzw. ucieczce, nie można uznać, że doszło do faktycznego opuszczenia tej formy pieczy zastępczej. Tym samym zarzuty naruszenia art. 113a u.w.r.s.p.z. rozpatrywanego samodzielnie oraz w zw. z art. 87 ust. 1 u.w.r.s.p.z. okazały się zasadne.

Przechodząc do drugiej ze wskazanych na wstępie doniosłych okoliczności sprawy, tj. celu na jaki dodatek w wysokości świadczenia wychowawczego może zostać przeznaczony, należy przede wszystkim zauważyć, że jej waga nie wynika z braku co do niej sporu między stronami, lecz z rezultatów płynących z jej właściwego zrozumienia dla oceny trafności zarzutu naruszenia przez organy art. 87 ust. 2 i ust. 3 u.w.r.s.p.z. Stwierdzić bowiem należy, że obie strony tak samo mają rację w zakresie sposobu interpretacji art. 87 ust. 2 i ust. 3 u.w.r.s.p.z., a zarazem tak samo się mylą.

W myśl tej regulacji dodatek wychowawczy nie przysługuje w przypadku gdy rodzina zastępcza lub prowadzący rodzinny dom dziecka nie ponosi kosztów utrzymania dziecka w związku z jego pobytem w: domu pomocy społecznej, specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym, młodzieżowym ośrodku wychowawczym, młodzieżowym ośrodku socjoterapii zapewniającym całodobową opiekę, specjalnym ośrodku wychowawczym, hospicjum stacjonarnym, oddziale medycyny paliatywnej, areszcie śledczym, schronisku dla nieletnich, zakładzie karnym albo zakładzie poprawczym.

Wbrew zarzutom skarżącego, również tych odnoszących się do naruszenia art. 7a § 1 k.p.a., organ odwoławczy nie zakwestionował generalnego zastosowania art. 87 ust. 2 i ust. 3 u.w.r.s.p.z. w sprawach z zakresu ustalenia prawa do dodatku, o którym mowa w art. 113a tej ustawy, lecz jedynie stwierdził, że nie może on znaleźć zastosowania w stanie faktycznym niniejszej sprawy. Było to zaś podyktowane m.in. tym, że w przedmiotowym postępowaniu nie zachodzi żadna z sytuacji enumeratywnie wymienionych w art. 87 ust. 2 u.w.r.s.p.z., z czym trzeba się zgodzić. Samowolne oddalenie się dziecka z pieczy zastępczej nie stanowi bowiem w rozumieniu tego przepisu negatywnej przesłanki do przyznania dodatku wychowawczego za ten okres. Tym samym Kolegium, pomimo zastrzeżeń skarżącego, nie dokonało rozszerzającej wykładni art. 87 ust. 2 u.w.r.s.p.z., poprzez jego zastosowanie także w odniesieniu do przypadku wyraźnie w nim niewymienionego.

W kontekście tej sprawy organ odwoławczy zwrócił jednak uwagę na ważną kwestię, a mianowicie, że przepis art. 87 ust. 2 u.w.r.s.p.z. odnosi się do odstąpienia od finansowania kosztów pobytu dziecka w rodzinie zastępczej bądź rodzinnym domu dziecka. Tymczasem celem wprowadzenia do systemu prawnego dodatku w wysokości świadczenia wychowawczego w żadnym wypadku nie była konieczność pokrycia kosztów utrzymania dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej, gdyż te finansowane są z innej puli środków. Dodatek, o którym mowa w art. 113a u.w.r.s.p.z. winien być zaś spożytkowany w szczególności na realizację zainteresowań oraz zwiększenie szans edukacyjnych i rozwojowych dzieci umieszczonym w instytucjonalnej pieczy zastępczej.

Trafne skądinąd założenie Kolegium, potwierdzające ponadto tezę, że dodatek w wysokości świadczenia wychowawczego przysługuje z tytułu umieszczenia dziecka w placówce, a nie także w związku z jego pobytem w niej, doprowadziło jednak do całkowicie błędnego wniosku, że w sytuacji samowolnego oddalenia się dziecka z placówki, wskazane powyżej potrzeby nie mogą być zaspokajane za jej pośrednictwem. Organ odwoławczy nie wziął natomiast pod uwagę dosłownego brzmienia tego przepisu, z którego wprost wynika, że dodatek w wysokości świadczenia wychowawczego ma zaspokajać potrzeby dzieci umieszczonych w instytucjonalnej pieczy zastępczej. Użycie przez ustawodawcę liczby mnogiej należy w tym wypadku traktować jako zabieg celowy, co oznacza, że dodatek, o którym mowa w art. 113a u.w.r.s.p.z. ma na celu wspieranie potrzeb rozwojowych wszystkich podopiecznych danej placówki łącznie. Takie sformułowanie należy tłumaczyć zbiorowym charakterem sprawowanej pieczy, a także jego skalą, która wymaga niekiedy większych środków na realizację zainteresowań oraz zwiększanie szans edukacyjnych i rozwojowych większej ilości dzieci. Kierując się zatem tak rozumianym celem tej instytucji pomocowej, w ocenie Sądu nie było podstaw do uznania, że dodatek w wysokości świadczenia wychowawczego przysługuje jedynie w związku z faktycznym (fizycznym) pobytem dziecka placówce opiekuńczo-wychowawczej i ma służyć realizacji wyłącznie jego zindywidualizowanych potrzeb rozwojowych.

Stąd też reasumując dotychczasowe rozważania należało stwierdzić, że organy obu instancji dokonując niewłaściwej wykładni art. 113a u.w.r.s.p.z., bez uwzględnienia celu ustanowienia dodatku w wysokości świadczenia wychowawczego, w sposób nieuprawniony odmówiły stronie przyznania zawnioskowanego przez nią świadczenia błędnie przyjmując, że małoletni umieszczony w instytucjonalnej pieczy zastępczej, który w sposób samowolny i nieuprawniony pozostawał poza placówką opiekuńczo-wychowawczą, faktycznie tę pieczę opuścił.

Wskazania co do dalszych czynności wynikają wprost z treści uzasadnienia niniejszego wyroku i sprowadzają się do ponownego rozpatrzenia zasadności złożonego przez stronę wniosku o przyznanie dodatku w wysokości świadczenia wychowawczego z uwzględnieniem dokonanej przez Sąd prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego. Następnie organ pierwszej instancji zobowiązany będzie wydać stosowne rozstrzygnięcie na podstawie właściwie zastosowanych przepisów, z zachowaniem prawidłowego trybu procedowania, w treści którego wyjaśni stronie skarżącej motywy jakimi się kierował.

Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 135 u.p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji wyroku.