Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 413/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-12-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 85 ust 1
journal: Dz.U. 2019 poz 266
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych - tekst jedn.
article: art. 153, art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Asesor WSA Iwona Ścieszka, Protokolant specjalista Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 24 stycznia 2022 r. nr 70/OPON/2022 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę


UZASADNIENIE

Wojewoda Mazowiecki (Wojewoda) decyzją z 24 stycznia 2022 r. nr 70/OPON/2022, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 82 ust. 3 Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r., poz. 2351), po rozpatrzeniu odwołania M.K. – utrzymał w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z 6 czerwca 2018 r., nr 148/WIL/18 zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą N.Sp. z o.o. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z rozbiórką i przebudową (na budynek jednorodzinny dwulokalowy) oraz budowę instalacji gazowej przy ul. [...] w W. (dz. nr [...] br. [...]).

Organ wskazał, że Prezydent m.st. W-wy decyzją z 28 lutego 2017 r. udzielił pozwolenia na budowę ww. inwestycji, którą Wojewoda Mazowiecki decyzją z 5 czerwca 2017 r. uchylił i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Decyzją z 6 czerwca 2018r. organ ponownie udzielił pozwolenia na ww. roboty, którą Wojewoda Mazowiecki decyzją z 17 lipca 2020r. utrzymał w mocy.

Wojewoda przytoczył art. 35 Prawo budowlane i stwierdził, że inwestor spełnił kryteria z art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 oraz w art. 35 ust. 1 Prawo budowlane. Inwestycja jest zgodna z uchwałą Nr LXXIII/2065/2018 Rady m.st. Warszawy z 30 sierpnia 2018 r. - planem zagospodarowania przestrzennego w rejonie ulicy [...]część pierwsza. Budynek leży na terenie 2MN/U, przeznaczonym pod zabudowę jednorodzinną - wolnostojącą, bliźniaczą i szeregową oraz nieuciążliwe usługi podstawowe - wbudowane w budynki. Zgodnie z § 13 ust. 5 planu istniejącą zabudowę działek mieszkaniowych i usługowych, która nie stanowi samowoli budowlanej, traktuje się jako adaptowaną. Dopuszcza się modernizację i rozbudowę zabudowy adaptowanej pod warunkiem zachowania procentowego wskaźnika minimalnej powierzchni biologicznej i wszystkich warunków, ustalonych w planie.

Organ stwierdził, że po rozbudowie budynek będzie miał 9,92 m wysokości, dwie kondygnacje nadziemne z poddaszem użytkowym, jedną podziemną, dach o 40° spadku, wbudowany garaż 4 stanowiskowy. Zachowano powierzchnię biologicznie czynną - 60,1 % i wskaźnik intensywności zabudowy - 0,49. Nie naruszono § 271-273 warunków technicznych, gdyż zaprojektowano ściany oddzielenia pożarowego REI 60 od działki ew. nr [...]. Spełniono wymogi § 60 ust. 1 i § 13, co potwierdzają analizy nasłonecznienia i przesłaniania (str. 140-145) i oświadczenia. Projekt jest kompletny i sporządzony przez osoby uprawnione, dołączono oświadczenia i ekspertyzę techniczną konstrukcyjną.

Organ przytoczył ocenę zawartą w wyroku z 25 marca 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 1659/20, w którym Sąd stwierdził, że w obrocie pozostają dwie sprzeczne ze sobą decyzje PINB: decyzja z 3 listopada 2015 r. nakazująca rozbiórkę samowolnie wybudowanego ww. budynku i decyzja z 30 maja 2016 r. pozwalająca na jego użytkowanie, co rodzi wątpliwości, czy inwestor miał możliwość złożenia wniosku o zatwierdzenie projektu, skoro wydano decyzję nakazująca rozbiórkę tego obiektu.

W dniu 24 sierpnia 2021 r. inwestor złożył pismo z załącznikami, z których wynika, że: PINB 29 lipca 2015 r. wstrzymał roboty i nałożył obowiązek złożenia: zaświadczenia o zgodności z planem, 4 egzemplarzy projektu budowlanego; oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością. Następnie decyzją z 3 listopada 2015 r. nakazał rozbiórkę ww. budynku, którą decyzją z 23 grudnia 2015 r. WINB uchylił wraz z postanowieniem i umorzył postępowanie. Organ wskazał, że nie doszło do rozbiórki budynku i budowy nowego, a jedynie powstał budynek o nowych parametrach, w większości z nowych materiałów, wskutek wykonania nakazu i koniecznych robót, w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami. W obrocie prawnym nie ma zatem decyzji rozbiórkowej. Legalizację obiektu zakończyła decyzja pozwalająca na użytkowanie z 30 maja 2016 r. Budynek nie jest zatem samowolą budowlaną.

Podkreślił, że do pozostałych zarzutów odniósł się w decyzji z 17 lipca 2020 r., których Sąd nie podważył, a wobec ww. ustaleń, pozostają one bez wpływu na rozstrzygnięcie.

Skargę na powyższą decyzję złożyła M.K. zarzucając naruszenie Prawa budowlanego i planu, poświadczenie nieprawdy, prawdopodobną korupcję (zgłoszone do prokuratury), mataczenie oraz naruszenie art. 138 § 1 kpa w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art 80 i art. 107 § 3 kpa. Wniosła o uchylenie decyzji.

Powołując się na art. 35 Prawa budowlanego wskazała m.in., że organ winien zbadać zgodność projektu z rzeczywistym stanem prawnym - dokonać wizji samowoli, kontroli dokumentacji i zawiadomień, w tym wniosków złożonych w 2015 r. do prokuratury (sygn. [...]), art. 90 Prawo budowlane - zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa.

Zdaniem skarżącej, nie spełniono zaleceń Sądu. W obrocie prawnym pozostają dwie sprzeczne decyzje: z 3 listopada 2015 r. nakazująca rozbiórkę i z 30 maja 2016 r. udzielająca pozwolenia na użytkowanie. WINB nie odniósł się do zarzutu skarżącej co do istnienia decyzji o nakazie rozbiórki, co narusza art. 7, 77 i 80 kpa, art. 8 kpa.

Dalej skarżąca powtórzyła ww. zarzuty i argumentację oraz przedstawiła przebieg postępowania. Podzieliła stanowisko PINB co do konieczności rozbiórki obiektu wobec braku przesłanek wyłączających obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę z art 29-31 Prawa budowlanego oraz, że obiekt nie mógł zostać zalegalizowany w świetle zapisów planu. Organ winien podtrzymać decyzję o rozbiórce. Na tym obszarze obowiązuje bowiem uchwała nr 749 z 27 czerwca 2002 r., zmieniona uchwałą z 30 sierpnia 2018 r. Naruszono: § 4 pkt 3 ppkt 1, § 14 pkt 15 i 20; § 5 pkt 2, 7, 25 planu z 2002r.; art. 43 ustawy o drogach publicznych względem drogi dojazdowej do działek 7 właścicieli. Naruszono też zapisy planu z 30.08.2018 - § 8 pkt 10 ppkt ; 13 pkt 2, ppkt a i pkt 5; § 11 pkt 3; § 14 pkt 5 ppkt a; § 15 pkt 2 ppkt 2 i pkt 6 pkt 3 i ppkt 10.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Stosownie do art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 – dalej p.p.s.a.) w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a.

W świetle powyższych kryteriów skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Poddaną kontroli Sądu decyzją Wojewody Mazowieckiego wydaną 24 stycznia 2022 r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z 6 czerwca 2018 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z częściową rozbiórką i przebudową (na budynek jednorodzinny dwulokalowy) oraz budowę instalacji gazowej przy ul. [...] w W. na działce nr [...] br. [...].

Kluczowy dla oceny prawidłowości ww. decyzji jest fakt, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 25 marca 2021 r. sygn. akt VII SA/Wa 1659/20 uchylił uprzednią decyzję Wojewody Mazowieckiego z 17 lipca 2020r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z 6 czerwca 2018r. udzielającą po raz drugi pozwolenia na budowę opisanej inwestycji.

Przypomnieć bowiem trzeba, że stosownie do art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Związanie to pozostaje w mocy dotąd, dopóki orzeczenie nie zostanie uchylone lub zmienione lub nie ulegną zmianie przepisy, czyniąc pogląd prawny nieaktualnym. Podobny skutek może spowodować zmiana istotnych okoliczności faktycznych, prowadząca do zaistnienia nowej sprawy, do której omawiana zasada nie będzie miała już zastosowania.

W pojęciu oceny prawnej mieści się zaś wykładnia przepisów prawa materialnego i procesowego zmierzająca do wyjaśnienia istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w danej sprawie. Wskazania co do dalszego postępowania są konsekwencją oceny prawnej i dotyczą sposobu działania przy ponownym rozpoznaniu sprawy (por. wyroki NSA z 8 lipca 2021 r. sygn. II OSK 3068/18; z 23 czerwca 2021 r. sygn. II OSK 241/20 - CBOSA).

Podkreślić zatem należy, że w powyższym wyroku Sąd wskazał na konieczność wyjaśnienia faktu, że w obiegu prawnym pozostają dwie sprzeczne ze sobą decyzje PINB dla m.st. Warszawy: decyzja z 3 listopada 2015 r. nakazująca rozbiórkę samowolnie wybudowanego ww. obiektu oraz decyzja z 30 maja 2016 r. udzielająca pozwolenia na użytkowanie tego samego samowolnie wybudowanego budynku, a w konsekwencji, czy w takim stanie prawnym inwestor w ogóle mógł wnosić o pozwolenie na rozbudowę budynku z jego częściową rozbiórką i przebudową, skoro w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja o nakazie jego rozbiórki (w całości).

W ponownym postępowaniu – zgodnie oceną prawną przedstawioną w powyższym wyroku – organ odwoławczy dokonał wymaganych ustaleń.

Z przebiegu postępowania toczącego się przed organami nadzoru budowlanego i wydawanych w nim aktów prawnych wynika, że w obrocie prawnym pozostaje jedynie decyzja z 30 maja 2016 r. udzielająca pozwolenia na użytkowanie ww. obiektu. Decyzja PINB z 3 listopada 2015 r. nakazująca skarżącej spółce rozbiórkę budynku została bowiem uchylona decyzją Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 23 grudnia 2015r. wraz z postanowieniem z 29 listopada 2015r., którą to decyzją organ jednocześnie umorzył postępowanie prowadzone w ramach nadzoru budowlanego. W uzasadnieniu tej decyzji wyjaśnił, że decyzją własną z 5 listopada 2015r. (nr 1865/15) uchylił decyzję organu powiatowego z 11 września 2015r. (IVOT/477/2015) umarzającą postępowanie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji wobec konieczność kontynuacji postępowania legalizacyjnego - z uwagi na datę popełnienia samowoli budowlanej (w 1990r.) – w trybie przepisów ustawy Prawa budowlane z 1974r. tj. art. 37, bądź art. 42. WINB zaznaczył przy tym, że w uprzednim postępowaniu organ powiatowy – po przestawieniu przez inwestora ekspertyzy technicznej dotyczącej możliwości przebudowy przedmiotowego budynku (z 25 lipca 2017r.) decyzją z 12 listopada 2014r. rozszerzył zakres obowiązków nałożonych decyzją z 9 kwietnia 2014r. uznając, że istnieje prawna i techniczna możliwość doprowadzenia tego obiektu do stanu zgodnego z przepisami (w tym w zakresie przekroczenia linii zabudowy). W wykonaniu powyższych obowiązków inwestor dokonał rozbiórki obiektu, w części leżącej poza linią zabudowy. WINB zaznaczył, że zakres obowiązków nałożonych przez organ powiatowy ww. decyzjami nakazowymi miał doprowadzić niemal do całkowitej rozbiórki budynku i jego częściowej odbudowy. Z istniejącego budynku miały pozostać bowiem częściowo trzy ściany zewnętrzne budynku, gdyż PINB nakazał rozbiórkę części budynku od strony linii zabudowy poprzez częściową rozbiórkę ścian bocznych w parterze, rozbiórkę stropów, ścian drugiej kondygnacji, dachu i schodów. Na tej podstawie organ wojewódzki stwierdził, że wskutek wykonania ww. nakazów i koniecznych robót budowlanych powstał budynek o nowych parametrach i w większości z nowych materiałów.

W konsekwencji doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzoru budowlanego została wydana decyzja z 30 maja 2016r. legalizująca ww. obiekt – w trybie art. 42 ust. 1 i ust. 3 Prawa budowlanego z 1974r. w zw. z art. 103 ust. 2 obowiązującej ustawy Prawo budowlane.

Z podanych przyczyn nie można było podzielić stanowiska skarżącej, że organ nie wykonał wytycznych Sądu.

Z uwagi na powyższe prawidłowo Wojewoda Mazowiecki w niniejszej sprawie dokonał oceny możliwości udzielenia pozwolenia na rozbudowę ww. budynku, w świetle wymogów określonych w art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego, biorąc pod uwagę zapisy nowego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w rejonie ulicy [...] część pierwsza - uchwały Rady m.st. Warszawy z 30 sierpnia 2018 r., Nr LXXIII/2065/2018. Budynek leży na terenie 2MN/U, przeznaczonym pod mieszkalnictwo jednorodzinne w formie budynków wolnostojących, bliźniaczych i szeregowych, z dopuszczeniem nieuciążliwych usług podstawowych, realizowanych jako wbudowane w budynki mieszkalne lub jako obiekty wolnostojące. W § 13 ust. 5 plan wskazuje, że istniejącą zabudowę działek mieszkaniowych i usługowych, która nie stanowi samowoli budowlanej, traktuje się jako adaptowaną i dopuszcza modernizację i rozbudowę zabudowy adaptowanej pod warunkiem, że zostaje zachowany procentowy wskaźnik minimalnej powierzchni biologicznie czynnej w obrębie działki budowlanej oraz wszystkie warunki, dotyczące zabudowy, ustalone w planie miejscowym.

Z dokumentacji projektowej wynika, że budynek będzie miał 9,92 m wysokości - 2 kondygnacje nadziemne z poddaszem użytkowym, jedną podziemną (dopuszczalna do 12 m wysokości, do 3 kondygnacji tj. 2 z poddaszem użytkowym), dach spadzisty o nachyleniu 40° (dopuszczalny 30-450). Zachowano wymaganą powierzchnię biologicznie czynną 60,10 % oraz wskaźnik intensywności zabudowy - 0,49 (wymagany do 0,5).

Zgodnie z analizami przesłaniania i nasłonecznienia (Tom 1 projektu budowlanego) § 13 (przesłanianie obiektów z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi), § 60 (minimalny czas nasłonecznienia pokoi mieszkalnych - w godzinach 7.00 - 17.00) rozporządzenia w sprawie warunków technicznym jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie spełniono. Wysokość przesłaniania 5,11 m jest bowiem mniejsza niż odległość między budynkiem projektowanym a obiektem znajdującym się na działce nr 54/4.

Inwestycja nie narusza również § 271-273 cyt. rozporządzenia, gdyż zaprojektowano ściany oddzielenia pożarowego REI 60 od działki ew. nr [...].

Miejsca parkingowe zaplanowano w pomieszczeniu garażowym usytuowanym w budynku (§ 13 ust. 7 planu). Obsługę komunikacyjną przewidziano bezpośrednio z drogi 4KD-Z ul. [...] (2.3. Warunki obsługi w zakresie komunikacji; 3.1.3. Układ komunikacyjny – Projekt budowlany – Projekt zagospodarowania terenu).

Z podanych przyczyn nie mogły odnieść zamierzonego skutku zarzuty skargi, które – co wymaga podkreślenia - w znacznej części dotyczyły postępowania prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego, a więc nie mogły być przedmiotem oceny organów architektoniczno budowlanych w niniejszej sprawie.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - na mocy art. 151 p.p.s.a. - skargę oddalił.