Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 337/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2017-10-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6210 Dodatek mieszkaniowy
Hasła tematyczne: Dodatki mieszkaniowe
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1,  art. 5 ust. 5,  art. 7 ust. 1, ust. 1a i  ust. 5
journal: Dz.U. 2017 poz 180
law: Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Janowska - spr. Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Jeżewska Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz Protokolant Katarzyna Działek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2017 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 30 maja 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego oddala skargę. WSA/wyr.1 – sentencja wyroku


UZASADNIENIE

Przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie stanowi decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej zwane Kolegium lub SKO) w Opolu z dnia 30 maja 2017 r., nr [...], wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, z późn. zm. - obecnie Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 - dopisek Sądu - dalej K.p.a.), którą utrzymano w mocy decyzję Kierownika Świadczeń Ośrodka Pomocy Społecznej w Nysie, działającego z upoważnienia Burmistrza Nysy, z dnia 27 stycznia 2017 r., nr [...], odmawiającą J. M. przyznania dodatku mieszkaniowego.

Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.

J. M. wnioskiem z 28 listopada 2016 r., zwróciła się do Ośrodka Pomocy Społecznej w Nysie o przyznanie dodatku mieszkaniowego. W treści formularza wniosku podała, że zajmuje lokal mieszkalny położony w [...] przy ul. [...], który zarządzany jest przez A Sp. z o.o. w [...]. Powierzchnia użytkowa tego lokalu wynosi 29,30 m². W lokalu mieszkalnym prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a jej dochody wyniosły 1.560 zł. Lokal mieszkalny nie jest wyposażony w centralne ogrzewanie, centralnie ciepłą wodę i instalację gazu przewodowego. Wskazała, że wydatki na mieszkanie za ostatni miesiąc, w którym składany jest wniosek wyniosły 70,61 zł. Podała również, że w lokalu mieszkalnym nie ma osób niepełnosprawnych poruszających się na wózku lub innych, jeżeli niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. W pkt 4 formularza wniosku strona nie zakreśliła, jaki tytuł prawny do lokalu posiada. Natomiast zarządca, w informacji zawartej w pkt 12 formularza wniosku, wyjaśnił, iż J. M. płaci odszkodowanie za zajmowanie lokalu mieszkalnego bez tytułu prawnego, które łącznie z opłatami za media w miesiącu listopadzie 2016 r. wyniosło 75,62 zł.

W dołączonej do wniosku o dodatek mieszkaniowy deklaracji o wysokości dochodów za okres od sierpnia 2016 r. do października 2016 r. J. M. podała, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i jej dochody w podanym okresie z tytułu specjalnego zasiłku opiekuńczego wyniosły 1.560 zł.

Decyzją z dnia 27 stycznia 2017 r., upoważniony przez Burmistrza Nysy, Kierownik Działu Świadczeń Ośrodka Pomocy Społecznej w Nysie, na podstawie art. 2 i art. 7 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych oraz art. 104 K.p.a., odmówił J. M. przyznania dodatku mieszkaniowego.

W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ przedstawił przebieg postępowania w sprawie oraz powołał przepisy ustawy o dodatkach mieszkaniowych, mające zastosowanie w sprawie. Organ wskazał, że w toku postępowania wyjaśniającego ustalił, iż J. M. nie otrzymała wypowiedzenia umowy najmu zajmowanego lokalu, gdyż umowa najmu przedmiotowego lokalu socjalnego była zawarta na czas określony i wygasła z dniem 31 sierpnia 2015 r., a strona nie wystąpiła z podaniem o jej przedłużenie. Gmina Nysa jako właścicielem przedmiotowego lokalu socjalnego nie wyraziła zgody na wydanie skierowania i zawarcie umowy najmu tego lokalu z uwagi na fakt, iż strona pozostaje w związku małżeńskim i ma prawo do zamieszkania w lokalu mieszkalnym, w którym zamieszkuje jej mąż, bez względu na to, iż umowa została podpisana tylko przez jednego z małżonków i bez względu na istniejące między małżonkami stosunki majątkowe. Organ ustalił także, że zarządca lokalu wezwał stronę do dobrowolnego opuszczenia i wydania przedmiotowego lokalu oraz, że strona nie jest umieszczona na liście osób oczekujących na lokal socjalny lub zamienny z zasobu mieszkaniowego Gminy Nysa. Ponadto podał, że strona nie spełnia któregokolwiek z warunków wymienionych w art. 2 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Organ podkreślił, że J. M. obciążona jest odszkodowaniem za zajmowanie lokalu bez tytułu prawnego, co znajduje potwierdzenie w treści wyliczenia należności za lokal mieszkalny oraz, że strona nie występowała do sądu o uznanie wypowiedzenia umowy najmu za bezskuteczne, a zarządca lokalu, tj. B Sp. z o.o. w [...] wystąpiła do Sądu Rejonowego w [...] o eksmisję z przedmiotowego lokalu.

Reasumując organ pierwszej instancji stwierdził, że stronie nie przysługuje dodatek mieszkaniowy, albowiem nie posiada ona tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego i nie należy do osób oczekujących na przysługujący lokal socjalny lub zamienny. W jego ocenie, bez znaczenia dla sprawy pozostaje fakt zamieszkiwania przez stronę w ww. lokalu mieszkalnym, jak i nie zachodzi w jej przypadku sytuacja opisana w art. 674 Kodeksu cywilnego. Zdaniem organu, kwestia ustalenia zgodności z prawem zawartej umowy najmu należy do sfery prawa cywilnego i wykracza poza ramy postępowania administracyjnego, które sprowadza się do ustalenia, czy wnioskodawczyni legitymuje się tytułem prawnym do lokalu, czy też nie, w oparciu o materiał dowodowy będący w jego posiadaniu.

W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji J. M. zarzuciła naruszenie prawa materialnego i przepisów procedury oraz sprzeczność istotnych ustaleń Ośrodka Pomocy Społecznej z treścią zebranego materiału dowodowego, a także opieszałość w wydaniu decyzji, która zawierałaby pouczenie o odmowie przedłużenia umowy najmu na lokal socjalny wskazany skierowaniem i przyznany z mocy dokonanej przymusowej eksmisji na podstawie prawomocnego wyroku o eksmisji. Jednocześnie odwołująca wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji i zobowiązanie organu do dostarczenia pełnej dokumentacji związanej ze spornym lokalem mieszkalnym oraz zasądzenie kosztów odwoławczych. Zdaniem odwołującej, organ pierwszej instancji odmawiając jej przyznania dodatku mieszkaniowego, niezasadnie nie zastosował przepisu art. 674 Kodeksu cywilnego, z którego wynika, że stosunek umowny nadal wiąże strony mimo upływu terminu albo jego wypowiedzenia. Stwierdziła, że skierowanie do zajmowanego przez nią lokalu mieszkalnego zostało wydane na skutek (skierowania podczas) wykonywania wyroku eksmisyjnego oraz, że Gmina Nysa dotychczas nie wydała żadnego aktu administracyjnego, od którego przysługiwałoby odwołanie, czy też, z którego wynikałoby, że ma opuścić lokal. Odwołująca zarzuciła, że skoro do dnia sporządzenia odwołania nie otrzymała decyzji o odmowie przedłużenia umowy najmu, to oznacza, że organ działa opieszale, a stosunek najmu nadal wiąże strony, bowiem nie wydano żadnej decyzji administracyjnej. Podała również, że właściciel lokalu mieszkalnego nie dysponuje wyrokiem sądowym nakazującym jej eksmisję z zajmowanego lokalu mieszkalnego, a samo wystąpienie z takim wnioskiem do sądu nie oznacza, że sąd wyda wyrok zasądzający eksmisję.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze opisaną na wstępie decyzją z dnia 30 maja 2017 r. uznało, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja odpowiadała prawu.

Uzasadniając swoje stanowisko w pierwszej kolejności Kolegium wskazało, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (tj.: Dz. U. z 2017 r. poz. 180, zwanej w dalszej części ustawą), która określa zasady i tryb przyznawania, ustalania wysokości i wypłacania dodatków mieszkaniowych oraz właściwość organów w tych sprawach.

Powołując, mające zastosowanie w sprawie, przepisy art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1, art. 5 ust. 5, art. 7 ust. 1, ust. 1a i ust. 5 ustawy, Kolegium stwierdziło, że wszystkie ustawowo wskazane warunki i kryteria muszą być spełnione łącznie, aby możliwe było przyznanie dodatku mieszkaniowego. Do obowiązku organu rozstrzygającego kwestię uprawnień wnioskodawcy w tym przedmiocie należy natomiast ustalenie w pierwszej kolejności, czy strona występująca o przyznanie dodatku mieszkaniowego należy do kręgu podmiotów wymienionych w art. 2 ustawy.

Dokonując oceny w tym zakresie, organ odwoławczy wskazał, że znany jest mu z urzędu fakt, iż w dniu 1 września 2014 r. pomiędzy wnioskodawczynią a Gminą Nysa, reprezentowaną przez zarządcę - A Sp. z o.o. w [...], została zawarta umowa najmu lokalu socjalnego przy ul. [...] w [...], przy czym umowę tę zawarto na czas określony - od dnia 1 września 2014 r. do dnia 31 sierpnia 2015 r. Pismem z dnia 30 września 2015 r. zarządca poinformował wnioskodawczynię o braku podstaw do przedłużenia umowy najmu z uwagi na to, iż ma ona zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w lokalu socjalnym swego męża – T. R., położonym w [...] przy ul. [...], z którym Urząd Miejski w Nysie zawarł umowę najmu na tenże lokal. Jednocześnie wnioskodawczyni została bezskutecznie wezwana przez zarządcę do dobrowolnego opuszczenia lokalu przy ul. [...] i od dnia 1 września 2015 r. naliczane jest odszkodowanie za jego zajmowanie bez tytułu prawnego. Organ odwoławczy wskazał ponadto, że wnioskodawczyni nie podejmowała żadnych czynności przed sądem powszechnym w kwestii tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego, natomiast występowała o przedłużenie umowy najmu do Burmistrza Nysy, który odmówił wyrażenia na to zgody. Wnioskodawczyni nie jest też osobą oczekującą na przysługujący jej lokal zamienny lub socjalny. Na tej podstawie Kolegium stwierdziło, że wnioskodawczyni nie posiadała tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego wymienionego w art. 2 ust. 1 pkt 1-4 ustawy. Nie można też było przyznać wnioskowanego świadczenia na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy, gdyż w przepisie tym jest mowa o osobach nieposiadających tytułu prawnego do zajmowanego lokalu, ale "oczekujących na przysługujący im lokal zamienny lub socjalny", tj. takich, które posiadają już prawo do lokalu socjalnego, ale prawo to nie zostało jeszcze zrealizowane. Według SKO, osobie ubiegającej się o dodatek mieszkaniowy musi zatem już przysługiwać prawo do lokalu zamiennego lub socjalnego, na którego realizację oczekuje w lokalu, co do którego nie ma tytułu prawnego. Na poparcie swojego stanowiska organ odwoławczy przywołał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjny z dnia 13 kwietnia 2007 r., sygn. akt I OSK 214/06 (dostępny na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - htpp://www.orzeczenia.nsa.gov.pl), w uzasadnieniu którego stwierdzono, że art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych dotyczy osób, które posiadają już prawo do lokalu socjalnego, ale prawo to nie zostało jeszcze zrealizowane.

Kolegium zaakcentowało, że w przedmiotowej sprawie takowe orzeczenie w sytuacji odwołującej nie zostało wydane, bowiem sprawa o eksmisję jej z lokalu socjalnego jest w toku postępowania sądowego. Kolegium podzieliło również stanowisko organu pierwszej instancji, że w sprawie nie ma zastosowania przepis art. 674 Kodeksu cywilnego. Zaznaczyło, że z informacji zarządcy lokalu wyraźnie wynika, iż Gmina Nysa jako jego właściciel, nie wyraża zgody na wydanie skierowania i zawarcie umowy najmu, gdyż J. M. pozostaje w związku małżeńskim i ma prawo do zamieszkania w lokalu, w którym zamieszkuje jej mąż, bowiem oboje małżonkowie są najemcami lokalu, choć umowa została podpisana tylko przez jednego z nich oraz bez względu na istniejące między nimi stosunki majątkowe.

Odnosząc się do argumentów odwołania Kolegium wyjaśniło, że dla przyznania prawa do dodatku mieszkaniowego nie ma znaczenia fakt, iż odwołująca spełnia warunek dotyczący osiągania niskich dochodów oraz zajmowania lokalu mieszkalnego o określonej ustawą powierzchni normatywnej, skoro nie spełnia podstawowego warunku uprawniającego do otrzymania dodatku mieszkaniowego, tj. nie należy do kręgu podmiotów wymienionych w art. 2 ustawy. W celu otrzymania dodatku mieszkaniowego wymagane jest spełnienie kumulatywnie wszystkich warunków przewidzianych ustawą, a przepisy dotyczące zasad przyznawania dodatków mieszkaniowych muszą być ściśle stosowane, bez względu na szczególnie trudną, indywidualną sytuację osób występujących o dodatek. Organ odwoławczy nie ma żadnych możliwości odstąpienia od tych zasad i przyznania dodatku mimo niespełnienia przewidzianych w ustawie przesłanek. Za nieuzasadniony uznało Kolegium zarzut odwołania dotyczący błędnego powołania się przez organ pierwszej instancji na przepis art. 674 Kodeksu cywilnego, zważywszy, że organ ten orzekał na podstawie przepisów ustawy, a nie na podstawie przepisów prawa cywilnego, a w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśnił, że kwestia zgodności z prawem umowy najmu wykracza poza ramy postępowania administracyjnego.

Nie godząc się z powyższą decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego J. M. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu. Przedstawiła żądanie zmiany zaskarżonej decyzji w całości, za czym, w jej przekonaniu, przemawia słuszny interes społeczny i słuszny interes strony oraz uzasadnienie faktyczne i prawne. Sformułowała zarzut naruszenia prawa materialnego i przepisów procedury, co wpłynęło na wynik sprawy, sprzeczność istotnych ustaleń Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z treścią zebranego w sprawie materiału przez przyjęcie, że skarżącej nie należy się dodatek mieszkaniowy, opisany ustawą i orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego. W uzasadnieniu skargi ponowiła zarzuty zaprezentowane w odwołaniu. Dodała, że zgodnie z doktryną orzeczniczą Trybunału Konstytucyjnego, w wypadku stwierdzenia, że osoba, której przyznano dodatek mieszkaniowy nie opłaca na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny, wypłatę dodatku mieszkaniowego wstrzymuje się w drodze decyzji administracyjnej, do czasu uregulowania należności. Jeżeli uregulowanie zaległości nie nastąpi w ciągu 3 miesięcy, decyzja o przyznaniu dodatku mieszkaniowego wygasa. Jednakże w przypadku uregulowania należności w terminie wcześniej określonym, wypłaca się dodatek mieszkaniowy za okres, w którym wypłata była wstrzymana. Dowodziła, że "w tym przypadku brak jest mowy o decyzji w przedmiocie zaległości, jak również brak jest decyzji wraz z uzasadnieniem o okolicznościach odmowy podpisania umowy najmu na lokal przyznany zgodnie z ustawą i orzecznictwem, na jaki skarżąca dysponuje prawem otrzymania pomocy tytułem dodatku mieszkaniowego wraz z dodatkiem energetycznym". Z tych powodów, w jej ocenie, ustalenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego oparte na niekompletnej dokumentacji Ośrodka Pomocy Społecznej w Nysie są sprzeczne ze stanem faktycznym i materiałem sprawy.

W piśmie procesowym z dnia 17 lipca 2017 r. skarżąca wniosła o zwrócenie się do Sądu Rejonowego w [...] Wydział [...] Cywilny o przedłożenie do sprawy sądowoadministracyjnej - akt o sygnaturze [...] oraz [...], ponadto o zobligowanie Gminy Nysa do doręczenia kompletnej dokumentacji związanej z przydziałem obecnie zajmowanego przez nią lokalu z wyjaśnieniem, jak wpływa na płynność opłat nieprzyznawanie dodatku mieszkaniowego wraz z dodatkiem energetycznym.

Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 1 sierpnia 2017 r. ustanowiono dla J. M. radcę prawnego.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wskazało, że w kwestii nieprzysługiwania skarżącej dodatku mieszkaniowego z tego powodu, że nie legitymuje się ona tytułem prawnym do zajmowanego lokalu wypowiadał się kilkakrotnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w wyrokach: z dnia 1 grudnia 2016 r., sygn. akt II SA/Op 358/16, z dnia 9 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Op 637/16, z dnia 11 lipca 2017 r., sygn. akt II SA/Op 218/17.

Na rozprawie w dniu 3 października 2017 r. wyznaczony z urzędu pełnomocnik procesowy oświadczył, że podtrzymuje wniesioną skargę oraz wywody w niej zawarte. Argumentował, że zgromadzony materiał dowodowy nie pozwalał na stwierdzenie, czy stronie przysługiwał tytuł prawny do lokalu, ponieważ ta kwestia zostanie przesądzona wyrokiem sądu powszechnego. Nadto zaznaczył, że organy opierają się na dowodach przedstawionych przez zarządcę nieruchomości, będącego przeciwnikiem procesowym skarżącej. Zwrócił uwagę na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku zapadły, w jego ocenie, w analogicznym stanie faktycznym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066, z późn. zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Z tego też powodu w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm., zwanej dalej P.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.

Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję administracją następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Natomiast w przypadku braku wskazanych uchybień, jak również przyczyn uzasadniających stwierdzenie nieważności aktu, bądź stwierdzenia wydania go z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 2 i pkt 3 P.p.s.a.), skarga podlega oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że nie narusza ona przepisów prawa w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi i podjęcie orzeczenia na podstawie art. 145 § 1 P.p.s.a. Sąd nie stwierdził nieprawidłowości zarówno co do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i w zakresie zastosowania do niego przepisów prawa materialnego. W ocenie Sądu, w sprawie dokonano prawidłowych ustaleń i podjęto prawidłowe rozstrzygnięcie, które zostało należycie umotywowane. Z tego też powodu Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem oceny Sądu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji o odmowie przyznania skarżącej dodatku mieszkaniowego.

Zasady i tryb przyznawania oraz ustalania wysokości i wypłacania dodatków mieszkaniowych, jak również właściwość organów w tych sprawach reguluje ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych ( Dz. U. z 2017 r. poz. 180), zwana nadal ustawą, której przepisy prawidłowo zastosowały organy rozpoznając niniejszą sprawę. Zgodnie z art. 7 ust. 1 tej ustawy dodatek mieszkaniowy przyznawany jest na wniosek osoby uprawnionej do dodatku mieszkaniowego. Złożenie takiego wniosku nie gwarantuje jednak przyznania tego świadczenia w każdym przypadku. Konieczne jest bowiem spełnienie ustawowych warunków, określonych w art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 oraz art. 5 ust. 5 ustawy, do których należą: spełnienie kryterium podmiotowego związanego z posiadaniem tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego, określonego w art. 2 ust. 1 ustawy, spełnienie kryterium dochodowego, o którym mowa w art. 3 ust. 1 ustawy oraz odpowiednia wielkość lokalu mieszkalnego, określona w art. 5 ust. 5 ustawy. Kryteria te mają charakter kumulatywny i obligatoryjny, co oznacza, że wszystkie one muszą wystąpić łącznie i niespełnienie chociażby jednego z nich wyklucza przyznanie dodatku mieszkaniowego.

Podkreślić należy, że przepisy dotyczące zasad przyznawania dodatków mieszkaniowych mają charakter bezwzględnie obowiązujący i jako takie muszą być ściśle stosowane, bez możliwości jakichkolwiek odstępstw, w tym także z uwagi na szczególnie trudną, indywidualną sytuację osoby ubiegającej się o dodatek. Ustawodawca nie pozostawił w tym zakresie organom administracji możliwości działania w ramach uznania administracyjnego i uwzględniania innych kryteriów niż te, które wskazane zostały w ustawie. Po stronie organów brak jest uprawnienia do przyznania dodatku mieszkaniowego osobie, która nie spełnia ustawowych przesłanek.

W niniejszej sprawie przesłanką odmowy przyznania skarżącej wnioskowanego dodatku mieszkaniowego było ustalenie, że nie należy ona do kręgu podmiotów wskazanych w art. 2 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym dodatek mieszkaniowy przysługuje:

1) najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych;

2) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego;

3) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych;

4) innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem;

5) osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny.

W ocenie Sądu, ustalenia organów w tym zakresie dokonane zostały w sposób prawidłowy i nie pozostawiają żadnych wątpliwości. W szczególności prawidłowo przyjęto, że skarżąca nie spełniała przesłanki określonej w art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy.

Z materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu wyjaśniającym wynika bezspornie, że skarżąca nie posiada jakiegokolwiek tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego wskazanego we wniosku, co do którego wystąpiła o przyznanie dodatku. Lokal przy ul. [...] w [...] jest lokalem socjalnym, stanowiącym własność Gminy Nysa, a skarżąca co prawda zamieszkuje w tym lokalu, jednak bez tytułu prawnego. Umowa najmu tego lokalu, zawarta z Gminą Nysa w dniu 1 września 2014 r., wygasła bowiem z dniem 31 sierpnia 2015 r., zgodnie z postanowieniem § 2 pkt 1 umowy. Z tym też dniem skarżąca utraciła prawo do wskazanej nieruchomości, wynikające ze stosunku prawnego najmu.

Dostrzec trzeba, że fakt zajmowania przez skarżącą lokalu bez tytułu prawnego nie budzi żadnych wątpliwości i znajduje potwierdzenie w zgromadzonych przez organy dokumentach. Przede wszystkim zwrócić należy uwagę na pisma zarządcy nieruchomości, tj. A Sp. z o.o., z dnia 22 kwietnia 2016 r. i 10 grudnia 2015 r., którymi poinformowano organ, że umowa najmu lokalu socjalnego ze skarżącą została zawarta na czas określony, tj. od dnia 1 września 2014 r. do dnia 31 sierpnia 2015 r., a stanowisko właściciela lokalu - Gminy Nysa - w sprawie przedłużenia umowy najmu jest negatywne. Wynika z nich, że umowa najmu z dnia 1 września 2014 r. nie została przedłużona i na dzień złożenia wniosku o dodatek mieszkaniowy skarżąca zajmowała lokal bez tytułu prawnego, za co zarządca naliczał odszkodowanie. Bez znaczenia dla oceny dokonanej w zakresie braku tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego pozostaje natomiast przeświadczenie strony o bezpodstawnym pozbawieniu jej prawa do najmu przedmiotowego lokalu. Trafnie wskazał organ odwoławczy, że rozważania dotyczące istnienia podstaw prawnych do przedłużenia umowy najmu, czy też zawarcia nowej umowy, stanowią problematykę z zakresu prawa cywilnego, wykraczającą poza właściwość organów administracji rozpoznających sprawę przyznania dodatku mieszkaniowego. Umowa najmu jest bowiem stosunkiem prawnym z zakresu prawa cywilnego, stąd na zasadzie art. 2 § 1 K.p.c., wszelkie spory w tym zakresie rozpoznawane są przez sądy powszechne.

Skoro kwestie cywilnoprawne nie mogą być wyjaśniane w prowadzonym postępowaniu administracyjnym, to w konsekwencji organy administracji nie były uprawnione do oceny, a tym bardziej do podważania legalności działań w zakresie odmowy zwarcia ze skarżącą umowy najmu.

Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu, zasadnie odmówiono skarżącej przyznania dodatku mieszkaniowego uznając, że nie spełniła koniecznego warunku w zakresie kryterium podmiotowego, wynikającego z art. 2 ust. 1 ustawy. Ustalenia w tym zakresie zostały dokonane na podstawie wyczerpująco zebranego i rozpatrzonego materiału dowodowego. Przeprowadzone w sprawie postępowanie wyjaśniające, było prawidłowe i nie naruszało zasad postępowania administracyjnego, wynikających w szczególności z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. Postępowanie to pozwoliło na wyjaśnienie sprawy w stopniu umożliwiającym jej rozstrzygnięcie, tj. wobec braku spełnienia wymogu z art. 2 ust. 1 ustawy. Natomiast okoliczności związane z żądaniem skarżącej o przedłużenie umowy najmu nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy i jako dotyczące kwestii cywilnoprawnych nie mogły być wyjaśniane w prowadzonym postępowaniu administracyjnym.

Uzasadniając zaskarżoną decyzję organ wskazał zarówno podstawę prawną, jak i okoliczności faktyczne stanowiące podstawę rozstrzygnięcia. W sposób wyczerpujący organ odwoławczy przedstawił dokonaną w sprawie ocenę, wyjaśniając wszystkie istotne okoliczności, w tym prawidłowo wyjaśnił kwestię prawną wynikającą z art. 674 Kodeksu cywilnego i dokonał oceny także w kontekście zarzutów odwołania. Uwzględniając tym samym treść i zakres uzasadnienia decyzji, raz jeszcze zaakcentować trzeba, że zaskarżona decyzja spełnia wymogi z art. 107 § 3 K.p.a.

Dodać przyjdzie, że skład orzekający w pełni podziela stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu oraz argumentację wskazaną w wyrokach: z dnia 1 grudnia 2016 r., sygn. akt II SA/Op 358/16, z dnia 9 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Op 637/16, z dnia 11 lipca 2017 r., sygn. akt II SA/Op 218/17 (dostępne w Centralne Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych), odnoszącą się do kwestii nieprzysługiwania dodatku mieszkaniowego z tego tytułu, że strona nie dysponuje tytułem prawnym do zajmowanego lokalu.

W tym stanie rzeczy, wobec braku uzasadnionych zarzutów skargi, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

-----------------------

10