Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 428/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2016-06-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.1 ust. 1, art. 6 ust. 1, art. 5 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2014 poz 782
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jednolity
article: art. 153, art. 50, art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 138 par. 2, art. 28
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak,, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Małgorzata Płocharska-Małys, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Rektora Uniwersytetu S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Dziekan Wydziału Prawa

i Administracji Uniwersytetu na podstawie art. 4, art. 5 ust. 2, art. 16

ust. 1 z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r.

poz. 782), art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1182), art. 115 § 13 i § 19 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku M. W. w przedmiocie dostępu do informacji publicznej, odmówił udostępnienia informacji publicznej.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, ze w dniu [...] r. M. W., dziennikarz [...], nr legitymacji prasowej [...], na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz ustawy Prawo prasowe, w związku ze zbieraniem materiału prasowego, zwrócił się o udostępnienie i przesłanie skanów lub kopii drogą pocztową następujących niezanonimizowanych pism i dokumentów dotyczących wznowienia przewodu doktorskiego oznaczonej we wniosku osoby, który został obroniony w [...] r., tj. kopii pisma informującego o naruszeniu dobrych praktyk akademickich w ww. dysertacji, kopii opinii Komisji Dziekańskiej powołanej do oceny naruszenia praw autorskich innej osoby, kopii wyciągu protokołu posiedzenia Rady Wydziału dotyczącego sprawy nierzetelnego doktoratu, kopii pisma dziekana dotyczącego wznowienia przewodu doktorskiego skierowanego do Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytułów, odpowiedzi Centralnej Komisji oraz innych dokumentów związanych z postępowaniem administracyjnym mającym na celu unieważnienie wcześniej nadanego stopnia doktorskiego, "opartego o dysertacją prawo autorskie" – dotyczących A. G. tj. osoby pełniącej funkcje publiczne.

Następnie, powołując się na treść art. 2 ust. 1, art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, dalej zwanej "u.d.i.p." oraz brzmienie art. 115 § 13 i § 19 ustawy Kodeks karny oraz treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 marca 2006 r., sygn. akt K 17/05 w zakresie pojęcie osób pełniących funkcje publiczne, organ I instancji wskazał, że osoba wykonująca zawód adwokata, pomimo że jest on kwalifikowany jest jako zawód zaufania publicznego, nie podlega zaliczeniu do osób pełniących funkcje publiczne w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zdaniem organu, nawet gdyby przyjąć założenie, że zawód adwokata jest zawodem związanym z wykonywaniem funkcji publicznej, to zakres informacji objęty niniejszym wnioskiem, nie pozostaje w związku z wykonywaniem tego zawodu, lecz wiąże się ze sferą życia prywatnego osoby, której wniosek dotyczy. Jednocześnie nie zachodzi określona w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. przesłanka zgody, ponieważ w oświadczeniu złożonym w dniu 17 grudnia 2014 r. osoba, której wniosek dotyczy nie wyraziła zgody na udostępnienie dotyczących jej danych. W kontekście objętego treścią wniosku żądania udostępnienia informacji niezanonimizowanych, wobec okoliczności, iż nie dotyczą osoby pełniącej funkcje publiczne, dane osobowe osoby, której wniosek dotyczy podlegają zaliczeniu do sfery prywatności osoby fizycznej, w tym także wykonującej zawód adwokata.

W świetle art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych,

w ocenie organu brak jest podstaw prawnych do udostępnienia wnioskowanych dokumentów zawierających informacje publiczne w wersji niezanonimizowanej, co uzasadnia odmowę ich udostępniania.

M. W. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, w którym podniósł,

że obrona pracy doktorskiej jest publiczna, tekst pracy z mocy prawa udostępniany jest publicznie, nadanie doktoratu jest publiczne, publiczne są recenzje, jak również wszystkie inne dokumenty związane z procedurą dysertacji i wznowieniem. Nadanie doktoratu przez państwowy uniwersytet nie jest zatem prywatną sprawą doktoranta i nie jest związane z jego prywatnością. Naruszenie dobrych obyczajów w nauce

i niesamodzielne napisanie dysertacji doktorskiej nie jest związane z prywatnością jakiejkolwiek osoby, a wszystkie dokumenty urzędowe związane ze sprawą tych zarzutów nie są sprawą prywatną doktoranta, ale oficjalną sprawą urzędową. M. W. podniósł także, że odmowa udostępnienia dziennikarzowi informacji publicznej pod pozorem ochrony danych osobowych jest niezgodna z prawem, bowiem zgodnie z art. 3a tej ustawy, jej przepisów nie stosuje się w stosunku do dziennikarzy zbierających materiał prasowy.

Rektor Uniwersytetu decyzją Nr [...] z dnia [...] r. na podstawie 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.), art.4, art. 5 ust. 2, art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej (u.i.d.p.), art. 3a ust. 2 ustawy o ochronie danych osobowych, po rozpatrzeniu odwołania M. W., w punkcie I decyzji uchylił w całości decyzję Dziekana Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu z dnia [...] r. i w punkcie II decyzji umorzył postępowanie przed organem I instancji.

W uzasadnieniu decyzji Rektor wskazał, że w piśmie z dnia [....] r wezwał M. W. o wskazanie na podstawie art. 50 K.p.a. podstawy prawnej złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, gdyż w sytuacji uznania objętych wnioskiem danych za sferę prywatną osoby niepełniącej funkcji publicznej, ujawnienie danych takiej osoby, stosownie do powołanego art. 3a ustawy o ochronie danych osobowych, mogłoby nastąpić wyłącznie w celach przygotowywania materiału prasowego i mogłoby zostać wykorzystane wyłącznie w niniejszym zakresie. Odwołanie się do okoliczności pełnienia funkcji dziennikarza w sytuacji, gdy uznaje się, że wnioskowane informacje mają charakter publiczny i nie korzystają z ochrony prywatności może budzić wątpliwości, co do faktycznej podstawy żądania, w szczególności, czy wnioskowane informacje miałyby zostać wykorzystane w związku z przygotowywaniem materiału prasowego.

W odpowiedzi M. W. wskazał, że tak jak we wniosku z dnia [...] r. wnosi o udostępnienie informacji publicznej w związku ze zbieraniem materiału prasowego, a jego celem jest jak najszybsze napisanie artykułu. Wyraził także pogląd, że K. G. nie jest stroną postępowania w sprawie dostępu prasy do informacji publicznej, a organ odwoławczy naruszył ustawowy termin załatwienia sprawy.

Organ odwoławczy powołał się dalej na treść art. 2 ust. 1 u.d.i.p. oraz art. 5 ust. 2 u.d.i.p. i art. 115 § 13 i § 19 ustawy Kodeks karny oraz przepisy ustawy o ochronie danych osobowych, z zastrzeżeniem, iż w myśl art. 3a ust. 2 powołanej ustawy, z wyjątkiem art. 14-19 i art. 36 ust. 1, jej przepisów nie stosuje się min. do prasowej działalności dziennikarskiej w rozumieniu ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe (Dz. U. Nr 5, poz. 24, z późn. zm.) oraz do działalności literackiej lub artystycznej, chyba że wolność wyrażania swoich poglądów i rozpowszechniania informacji istotnie narusza prawa i wolności osoby, której dane dotyczą. Z kolei w myśl art. 13 ust. 7 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. z 2014 r., poz. 1852, dalej zwanej "u.s.n."), streszczenie rozprawy doktorskiej łącznie z recenzjami zamieszcza się na stronie internetowej szkoły wyższej lub jednostki organizacyjnej przeprowadzającej przewód doktorski. Zgodnie z art. 14 ust. 2 u.s.n., czynności przewodu doktorskiego kończą się uchwałami rady jednostki organizacyjnej w przedmiocie: 1) wszczęcia przewodu doktorskiego i wyznaczenia promotora, a także promotora pomocniczego, w przypadku jego udziału w przewodzie; 2) wyznaczenia recenzentów; 3) przyjęcia rozprawy doktorskiej i dopuszczenia jej do publicznej obrony; 4) przyjęcia publicznej obrony rozprawy doktorskiej; 5) nadania stopnia doktora. Stosownie natomiast do treści art. 29 ust. 1 u.s.n., w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora oraz nadania, ograniczenia, zawieszenia i pozbawienia uprawnienia do nadawania tych stopni w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Do zaskarżania decyzji wydanych w tych postępowaniach stosuje się przepisy o zaskarżaniu decyzji administracyjnych do sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 29 ust. 2 i 3 u.s.n., przesłankami do wznowienia postępowania o nadanie stopni doktora

i doktora habilitowanego albo tytułu profesora mogą być także, oprócz wymienionych

w Kodeksie postępowania administracyjnego, ujawnione okoliczności wskazujące na to, że stopień doktora lub doktora habilitowanego albo tytuł profesora został nadany na podstawie dorobku powstałego z naruszeniem prawa, w tym praw autorskich, lub dobrych obyczajów w nauce. W przypadku zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania o nadanie stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora organem wydającym postanowienie o wznowieniu postępowania jest Centralna Komisja.

Zdaniem organu odwoławczego, w świetle powołanych przepisów, wnioskowane przez M. W. informacje stanowią informację publiczną, podlegającą udostępnieniu na zasadach określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej z uwzględnieniem unormowań ustawy Prawo prasowe i ustawy o ochronie danych osobowych. Organ odwoławczy podziela stanowisko organu I instancji, że K. G., jako adwokat nie pełni funkcji publicznej w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, a nadanie mu stopnia doktora nastąpiło w sferze objętej jego sferą prywatności. Jak wskazał bowiem Trybunał Konstytucyjny, do którego orzeczenia odwołał się także organ I instancji, pojęcie osoby pełniącej funkcje publiczne jest ściśle związane z konstytucyjnym ujęciem prawa z art. 61 ust. 1, a więc nie może budzić wątpliwości, że chodzi tu o osoby, które związane są formalnymi więzami z instytucją publiczną (organem władzy publicznej). Sprawowanie funkcji publicznej wiąże się z realizacją określonych zadań w urzędzie, w ramach struktur władzy publicznej lub na innym stanowisku decyzyjnym w strukturze administracji publicznej, a także w innych instytucjach publicznych. Wskazanie, czy mamy do czynienia z funkcją publiczną, powinno zatem odnosić się do badania, czy określona osoba w ramach instytucji publicznej realizuje w pewnym zakresie nałożone na tę instytucję zadanie publiczne. Co do publicznego charakteru przewodu doktorskiego, wskazać należy, że przepisy ustawy o stopniach i tytule naukowym w sposób precyzyjny określają te etapy niniejszej procedury, które mają charakter publiczny. W kontekście treści art. 29 u.s.n., w zakresie określonych tym przepisem postępowań, w tym, w szczególności, instytucji wznowienia postępowania zaznaczyć należy, że odpowiednie zastosowanie znajdują do nich przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W ramach tychże przepisów mieszczą się także te, które związane są z instytucją strony postępowania i przysługujących jej uprawnień, w tym przepisy dotyczące udostępniania akt. Postępowania administracyjne opierają się na zasadzie jawności względnej, bowiem dostęp do akt postępowania ograniczony jest wyłącznie dla podmiotów posiadających przymiot strony. Dokumenty zawarte w aktach tego rodzaju postępowań stanowią informację publiczną i podmiotom innym niż strony mogą być udostępniane w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Według organu II instancji, wbrew temu co twierdzi strona odwołująca się, akta dotyczące wznowienia przewodu doktorskiego, jako że do postępowań tych znajdują odpowiednie zastosowanie przepisy K.p.a., nie stanowią publicznie dostępnych informacji, tak jak określone w u.s.n. dokumenty, np. recenzje pracy doktorskiej. Stąd też organ odwoławczy zwrócił się do strony odwołującej się z wezwaniem o dookreślenie podstawy prawnej żądania, wobec zawartego w odwołaniu stanowiska, że wnioskowane dokumenty stanowią dokumenty, które nie dotyczą sfery prywatności i podobnie jak recenzje czy fragmenty pracy doktorskiej są to publiczne dokumenty związane z procedurą dysertacji doktorskiej. Przyjmując, że są to dokumenty publiczne dotyczące sfery prywatności osoby, której dotyczył wniosek strony odwołującej się, należy dokonać analizy zasad udostępniania ww. dokumentów w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej i unormowań szczególnych względem tej ustawy.

Jak wyżej wskazano, dostęp do informacji publicznej doznaje ograniczeń z uwagi na sferę prywatności, w świetle przepisów ustawy o ochronie danych osobowych. Ostatni z powołanych aktów, w art. 3a ust. 2 zastrzega jednak, że ograniczeń wynikających z przepisów tej ustawy nie stosuje się do prasowej działalności dziennikarskiej w rozumieniu ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe, chyba że wolność wyrażania swoich poglądów i rozpowszechniania informacji istotnie narusza prawa i wolności osoby, której dane dotyczą. W związku z okolicznością, że M. W. jest dziennikarzem i potwierdził, że wnioskowane dokumenty są mu potrzebne w związku z przygotowywaniem materiału prasowego w myśl przepisów ustawy Prawo prasowe uznać należy, że brak jest podstaw do odmowy udzielenia wnioskowanych informacji stronie odwołującej się.

W związku z powyższym działając w trybie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. należało uchylić zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości.

Jednocześnie, w związku z okolicznością, że udostępnienie informacji publicznej następuje w trybie czynności materialno-technicznej, nie zaś decyzji administracyjnej, organ odwoławczy nie ma podstaw, w zakresie regulacji art. 138 K.p.a., do nałożenia na organ I instancji obowiązku udostępnienia informacji wprost w samej decyzji. Stąd konieczność wydania decyzji o umorzeniu postępowania przed organem I instancji, jako bezprzedmiotowego. Brak było bowiem podstaw do odmowy udzielenia wnioskowanej informacji w drodze decyzji administracyjnej. Niemniej w wyniku tego rodzaju rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania organ I instancji powinien w trybie i terminie określonym ustawą o dostępie do informacji publicznej udzielić wnioskowanej informacji.

K. G. w imieniu własnym zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w całości decyzję Nr [.,..] Rektora Uniwersytetu z dnia [...] r. wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Rektorowi Uniwersytetu . Skarżący podał w treści skargi, że z ostrożności procesowej, na wypadek nieuwzględnienia skargi na decyzję Nr [...] w całości, zaskarża uzasadnienie tej decyzji w części stwierdzającej "że brak jest podstaw do odmowy udzielenia wnioskowanych informacji stronie odwołującej się" i wnosi o stwierdzenie, że stanowisko organu II instancji jest nieprawidłowe. Nadto K. G. zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 3 a ustawy Prawo prasowe poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie wyrażającą się w uznaniu, że prawo wnioskodawcy dostępu do informacji publicznej nie ulega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej.

Zdaniem skarżącego, stanowisko Rektora Uniwersytetu nie jest prawidłowe. Informacje publiczne, których żąda wnioskodawca, ściśle wiążą się ze sferą jego prywatności (którą chroni art. 47 Konstytucji), w szczególności: dane osobowe (imię i nazwisko, dane dotyczące wykształcenia...etc.), korespondencja w sprawie, okoliczność, że postawiony został taki zarzut i toczyło się postępowanie w sprawie wznowienia jego przewodu doktorskiego, niezasadne zarzuty postawione przez Komisję Dziekańską. Niektóre z przedstawionych informacji ściśle wiążą się z ochroną jego czci i dobrego imienia, a więc immanentnie łączą się nie tylko ze sferą prywatną, ale także z godnością człowieka, która jest nienaruszalna zgodnie z art. 30 Konstytucji. Należy więc uznać, że ma interes prawny w niniejszej sprawie, który uprawnia go do zaskarżenia decyzji Rektora Uniwersytetu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Skarżący podniósł, iż nie jest trafne stanowisko Rektora, że art. 3a ustawy Prawo prasowe uprawnia wnioskodawcę do uzyskania informacji publicznej bez względu na wynikające z art. 5 ustęp 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej ograniczenie związane z ochroną prywatności. Przedstawione stanowisko nie budzi wątpliwości w orzecznictwie (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 17 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SA/Sz159/14,wyrokiWSA w Gdańsku z dnia 5.12.2012 r. sygn. II SAB/Gd 79/12, LEX nr 1234516, w Białymstoku z dnia 11.06.2013, sygn. II SA/Bk 230/13, LEX nr 1328565, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2001 r., w sprawie II SA 155/01, OSP 2002 Nr 6, poz. 78 oraz w doktrynie.

W tym stanie rzeczy, uznając słusznie, że w niniejszej sprawie prawo dostępu do informacji publicznej wnioskodawcy ulega ograniczeniu ze względu na ochronę prywatności osoby fizycznej, Rektor Uniwersytetu powinien utrzymać

w mocy zaskarżoną decyzję Dziekana Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu.

W odpowiedzi na skargę Rektor Uniwersytetu wniósł o jej oddalenie, a w sytuacji uznania, że skarżący nie ma interesu prawnego w sprawie, o jej odrzucenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia

16 czerwca 2015 r. o sygn. akt II SA/Sz 564/15 odrzucił skargę, uznając, że skarżący nie ma interesu prawnego, w rozumieniu art. 50 P.p.s.a., do wniesienia skargi na decyzję Rektora z [...] r., albowiem skarga nie dotyczy jego "własnej sprawy", skoro zaskarżona decyzja została wydana w postępowaniu z wniosku A. W.

W wyniku skargi kasacyjnej K. G. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 13 stycznia 2016 r. sygn. akt I OSK 2932/15 uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie.

W uzasadnieniu orzeczenia Sąd II instancji wskazał, że zasadą w ustawie

o dostępie do informacji publicznej jest, że osoba, której dotyczy informacja będąca przedmiotem wniosku – nie jest stroną postępowania ani w przedmiocie udostępnienia informacji (w trybie wyłącznie u.d.i.p.) ani administracyjnego w przedmiocie odmowy udostępnia informacji (na mocy art. 16 u.d.i.p. w trybie u.d.i.p. i k.p.a.). Inne podejście doprowadziłoby do całkowitego paraliżu trybu udostępniania informacji publicznej, gdyż wnioski dotyczą nierzadko pośrednio setek osób i ich udział w postępowaniu uniemożliwiłby skuteczne ubieganie się o uzyskanie informacji publicznej.

Istota pytania w niniejszej sprawie jest jednak taka, czy w sytuacji gdy już sam wniosek wskazuje, że żądanie odnosi się do konkretnej, zindywidualizowanej osoby

i treści jej bezpośrednio i ściśle dotyczących, w materii odnoszącej się do jej praw osobowych – to czy taka osoba w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej ma stosownie do art. 28 k.p.a. przymiot strony, a zatem może skarżyć decyzję posiadając legitymację z art. 50 p.p.s.a. Jeżeli tak, konieczne jest jednak zaakcentowanie dalekiej wyjątkowości takiej kwalifikacji, gdyż stanowi ona wyjątek od generalnej zasady, który nie może prowadzić do paraliżu postępowania.

Z sytuacją taką, zdaniem NSA, mamy do czynienia w omawianej sprawie.

Skarżący, jako adwokat, jest osobą wykonującą zadania publiczne i w zakresie tych wykonywanych przez niego zadań ochrona jego prywatności jest ograniczona zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Adwokat jest jednak osobą zaufania publicznego i przy wykonywaniu tego zawodu niezwykle istotnymi kwestiami są okoliczności dotyczące zewnętrznego wizerunku, a więc wiarygodności, rzetelności i zaufania do osoby, która zadania przypisane adwokaturze wykonuje. W tej sytuacji toczące się postępowanie o udostępnienie informacji publicznej dotyczy najbardziej istotnych interesów skarżącego. Artykuł 47 Konstytucji zapewnia każdemu obywatelowi prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym. Pozbawienie skarżącego możliwości udziału w postępowaniu, którego wynik może narazić na szwank jego cześć i dobre imię jest nieakceptowalnym w państwie prawa ograniczeniem jego konstytucyjnie zagwarantowanego prawa do ochrony godności i dobrego imienia. Trzeba w tym miejscu wskazać również na stanowisko Trybunału Konstytucyjnego, który wskazał. że ochrona życia prywatnego, o której stanowi art. 47 Konstytucji obejmuje między innymi autonomię informacyjną. Autonomia taka oznacza możliwość decydowania przez podmiot o ujawnieniu innym informacji dotyczących swojej osoby (zob. wyroki TK z 20 listopada 2002 r. K 41/02, z 19 lutego 2002 r. K 3/01). Pogląd taki w przedmiotowej sprawie jest tym bardziej zasadny, że postępowanie w sprawie wznowienia postępowania o nadanie stopnia doktora skarżącemu zastało umorzone. Wnioskodawca jako dziennikarz kontestuje publicznie ten fakt i wskazuje, że dokumenty uzyskane w wyniku ewentualnego pozytywnego załatwienia wniosku zamierza wykorzystać w kolejnych publikacjach prasowych. Nie odnosząc się w najmniejszym stopniu do kwestii merytorycznych wskazano, że skarżący kwestionuje nie tylko rozstrzygnięcie organu o udostępnieniu informacji, ale też zakwalifikowanie tych informacji do kategorii informacji publicznych. Tym bardziej powinien mieć możliwość

w toczącym się postępowaniu dochodzenia swoich racji. Charakter informacji ma bowiem dla rozstrzygnięcia w tej sprawie znaczenie decydujące. Jak stanowi art. 30 Konstytucji RP przyrodzona i niezbywalna godność człowieka stanowi źródło wolności i praw człowieka i obywatela. Jest ona nienaruszalna, a jej poszanowanie i ochrona jest obowiązkiem władz publicznych. Cześć i dobre imię, o których mowa w art. 47 Konstytucji RP są elementami pojęcia "godność człowieka", o której była mowa, wobec tego konieczne jest stworzenie skarżącemu możliwości ich ochrony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:

Przedmiotem kontroli Sądu, pod względem zgodności z prawem, stała się decyzja Rektora uchylająca w całości decyzję Dziekana Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu z dnia [...] r. o odmowie udostępnienia informacji publicznej w postaci skanów lub kopii drogą pocztową niezanonimizowanych pism i dokumentów dotyczących wznowienia przewodu doktorskiego adwokata K. G, i umarzająca postępowanie przed organem I instancji.

Wnioskodawcą o ww. informację jest M. W. jest dziennikarzem i w toku postepowania potwierdził, że wnioskowane dokumenty są mu potrzebne w związku z przygotowywaniem materiału prasowego w myśl przepisów ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe (Dz.U. Nr 5, poz. 24, z późn. zm.).

Zgodnie z art. 3a Prawa prasowego, w zakresie prawa dostępu prasy do informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r. poz. 782 z późn. zm.), zwanej dalej u.d.i.p., która w kompleksowy sposób reguluje zagadnienie dostępu do informacji publicznej, określa zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania oraz procedurę

i tryb udostępniania informacji publicznej.

Należy podkreślić, że niniejsza sprawa jest ponownie rozpoznawana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, albowiem Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 13 stycznia 2016 r. sygn. akt

I OSK 2932/15 uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Szczecinie o odrzuceniu skargi K. G, uznając, że w tej konkretnej sprawie, o udostępnienie informacji dotyczących osoby adwokata K. G, ma on - stosownie do art. 28 k.p.a. - przymiot strony, a zatem może skarżyć do sądu administracyjnego decyzję Rektora Uniwersytetu posiadając legitymację z art. 50 p.p.s.a.

Stosownie do treści art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718) – zwanej jako P.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Związanie sądu administracyjnego oceną prawną oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które byłyby sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem. Pojęcie "ocena prawna" z art. 153 P.p.s.a. oznacza wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje przeprowadzonej oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości np. w postaci braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych.

Rozpoznając zatem ponownie skargę Sąd w obecnym składzie zobowiązany był uwzględnić interes prawny skarżącego i rozpoznać merytorycznie jego skargę biorąc pod uwagę stanowisko Sądu II instancji wyrażone w orzeczeniu tego Sądu.

Jak wskazał Sąd w uzasadnieniu wyroku kasacyjnego istota sporu w tej sprawie sprowadza się do oceny charakteru informacji, o której udostępnienie zwrócił się dziennikarz M. W. do Dziekana Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zdaniem skarżącego prawo dostępu do informacji publicznej wnioskodawcy ulega ograniczeniu ze względu na ochronę prywatności jego osoby fizycznej, a zatem Rektor Uniwersytetu powinien utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję Dziekana Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu o odmowie udostępnienia mu żądanych informacji dotyczących kwestii wznowienia jego przewodu doktoranckiego.

Według Rektora wnioskowane przez M. W. informacje stanowią informację publiczną, podlegającą udostępnieniu na zasadach określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej z uwzględnieniem unormowań ustawy Prawo prasowe i ustawy o ochronie danych osobowych. Organ odwoławczy uznał za poprawne stanowisko organu I instancji, że K. G. jako adwokat nie pełni funkcji publicznej w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, a nadanie mu stopnia doktora nastąpiło w sferze objętej jego sferą prywatności to jednak art. 3a ust. 2 ustawy o ochronie danych osobowych, który zastrzega, że ograniczeń wynikających z przepisów tej ustawy nie stosuje się do prasowej działalności dziennikarskiej w rozumieniu ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe, chyba że wolność wyrażania swoich poglądów i rozpowszechniania informacji istotnie narusza prawa i wolności osoby, której dane dotyczą pozwolił na udostępnienie tych dokumentów.

W ocenie Sądu organ II instancji finalnie prawidłowo uznał, że wnioskowane dokumenty stanowią informację publiczną i podlegają udostępnieniu w trybie u.d.i.p, choć nie wszystkie argumenty zawarte w uzasadnieniu tej decyzji podlegały akceptacji Sądu.

Przed wyjaśnieniem stanowiska Sądu w powyższych kwestiach należy wskazać, że prawo dostępu do informacji publicznej wywodzi się wprost z Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, która w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a ponadto o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (art. 61 ust. 2 Konstytucji). Ograniczenie tego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 3 Konstytucji). Konkretyzację natomiast tego prawa stanowią przepisy u.d.i.p., która reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych. Ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy. Pojęcie informacji publicznej zostało określone w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p., przy czym należy zwrócić uwagę, że katalog informacji określony w ustawie jest katalogiem otwartym, o czym świadczy użycie w art. 6 ust. 1 u.d.i.p. określenia "w szczególności". W świetle tych przepisów informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Informacja publiczna dotyczy sfery faktów. Jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich. Są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Informacją publiczną jest również informacja o organach

i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach. Do udostępnienia informacji publicznej zgodnie z art. 4 ust. 1 powołanej wyżej ustawy są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mające pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

Powyższe rozważania w ocenie Sądu prowadzą do wniosku, że Dziekan Wydziału Prawa Uniwersytetu jest podmiotem zobowiązanym na gruncie u.d.i.p. do udostępnienia informacji mającej charakter informacji publicznej, będącej w jego posiadaniu.

W dalszej kolejności należało poddać rozważaniom, czy organ I instancji zasadnie uznał, że K. G, który jest adwokatem i wykonuje zawód zaufania publicznego nie jest osobą publiczną, a zakres informacji dotyczący doktoratu nie pozostaje w związku z wykonywaniem jego zawodu, a wiąże się ze sferą życia prywatnego osoby, której wniosek dotyczy, a dodatkowo nie wyraził zgody na udostępnienie tych dokumentów.

Należy podkreślić, że na gruncie art. 5 ust. 1 tej ustawy, prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. W związku z tym m.in. informacja dotycząca wykształcenia danej osoby, jest informacją odnoszącą się do prywatności tej osoby, która korzysta z szerokiej ochrony prawnej co do udostępnienia jej osobom trzecim. Natomiast ograniczenie prawa dostępu do informacji ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy nie ma charakteru bezwzględnego. Zgodnie z treścią art. 5 ust. 2 u.d.i.p nie dotyczy ono bowiem informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, jak też w przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa. Oznacza to, jeżeli informacja dotyczy osób pełniących funkcje publiczne i ma związek z pełnieniem tych funkcji lub gdy osoba fizyczna bądź przedsiębiorca zrezygnują z przysługujących im praw, dostęp do informacji nie może zostać ograniczony z powołaniem się na ochronę prywatności lub tajemnicy przedsiębiorcy. Skoro wniosek o udostępnienie informacji publicznej nie powoduje automatycznego jej udostępnienia, ale wymaga zweryfikowania przesłanek ograniczających dostępność informacji, o których mowa w art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p., to głównym celem postępowania

o udostępnienie informacji dotyczących osób fizycznych jest wyjaśnienie, czy osoby te pełnią funkcje publiczne w rozumieniu art. 5 ust. 2 ww. ustawy. Wówczas bowiem ograniczenia dostępności informacji nie mają zastosowania.

Tu należy odnieść się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, który odmiennie iż organy orzekające w tej sprawie uznał, że skarżący, jako adwokat, jest osobą wykonującą zadania publiczne i w zakresie tych wykonywanych przez niego zadań ochrona jego prywatności jest ograniczona zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy

o dostępie do informacji publicznej. Sąd podkreślił, że adwokat jest osobą zaufania publicznego i przy wykonywaniu tego zawodu niezwykle istotnymi kwestiami są okoliczności dotyczące zewnętrznego wizerunku, a więc wiarygodności, rzetelności

i zaufania do osoby, która zadania przypisane adwokaturze wykonuje. Z kolei artykuł 47 Konstytucji, który zapewnia każdemu obywatelowi prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym oraz art. 30 Konstytucji na który powołał się skarżący celem obrony swych praw, Sąd II instancji przytoczył w zakresie uzasadnienia konieczności udziału skarżącego w postępowaniu, którego wynik istotnie dotyczy jego osoby, nie przesądzając, że stanowią one podstawę ochrony prywatności skarżącego w tej konkretnej sprawie.

W świetle powyższego, Sąd w tym składzie będąc związany stanowiskiem NSA w Warszawie, uznał, że skoro adwokat jest osobą publiczną to informacje dotyczące jego wykształcenia, a więc i informacje o całokształcie postępowania o nadanie tytułu doktora stanowią informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p.

W ramach tego postępowania podlegające udostępnieniu będą nie tylko czynności wszczęcia przewodu doktorskiego i wyznaczenia promotora, a także promotora pomocniczego, w przypadku jego udziału w przewodzie; wyznaczenia recenzentów; przyjęcia rozprawy doktorskiej i dopuszczenia jej do publicznej obrony; przyjęcia publicznej obrony rozprawy doktorskiej; nadania stopnia doktora, które są podejmowane w formie uchwał rady jednostki organizacyjnej Uniwersytetu, ale też będą to czynności dotyczące ograniczenia, zawieszenia i pozbawienia uprawnienia do nadawania tych stopni, do których w zakresie nieuregulowanym w ustawie z dnia

14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule

w zakresie sztuki (Dz.U. z 2014 r., poz. 1852) stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

Zdaniem Sądu, prawo do udostępnienia niezanonimizowanych pism

i dokumentów dotyczących wznowienia przewodu doktorskiego skarżącego jest również podyktowane charakterem zawodu adwokata jako zawodu zaufania publicznego, regulowanego odpowiednią ustawą, a zatem w interesie ogółu społeczeństwa jest posiadanie wiedzy o wykształceniu takiej osoby w kontekście jego rzetelności, wiarygodności i zaufania do osoby, która wykonuje zadania przypisane adwokaturze. Adwokat podczas i w związku z wykonywaniem obowiązków zawodowych, korzysta z ochrony prawnej, podobnie jak sędzia i prokurator, bowiem jest funkcjonariuszem publicznym (art. 7 ust. 1 ustawy - Prawo o adwokaturze). Stąd też adwokat, jako osoba wykonująca zawód zaufania publicznego i korzystająca w związku z jego wykonywaniem z ochrony przysługującej funkcjonariuszom publicznym, realizuje funkcje i zadania publiczne.

Ponadto należy zauważyć, że dokumenty dotyczące przewody doktoranckiego są dokumentami wytworzonymi przez instytucję publiczną, są odzwierciedleniem działania takiej instytucji, a zatem i z tego tytułu stanowią informację publiczną

o działalności podmiotu publicznego, a skoro dotyczą osoby publicznej to winny być udostępnione w całym, bez ograniczeń zakresie.

Słusznie zauważył organ odwoławczy, że art. 3a ust. 2 ustawy o ochronie danych osobowych zastrzega, że ograniczeń wynikających z przepisów ustawy nie stosuje się do prasowej działalności dziennikarskiej w rozumieniu ustawy Prawo prasowe, chyba że wolność wyrażania swoich poglądów i rozpowszechniania informacji istotnie narusza prawa i wolności osoby, której dane dotyczą. Jednakże w tej sprawie istotne były rozważania w oparciu o art. 5 ust. 2 u.d.i.p.

Reasumując, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, choć

w ocenie Sądu, organ odwoławczy niezasadnie przyjął, że przedmiotem postępowania administracyjnego w sprawie, jest "odmowa udzielenia informacji publicznej", co w przypadku konieczności udzielenia tego rodzaju informacji w drodze czynności materialno-technicznej, czyniło to postępowanie bezprzedmiotowym. W kwestii przedmiotu tego rodzaju postępowania przyjąć należy, że jest nim nie odmowa, lecz udzielenie informacji publicznej. Postępowanie to jest szczególnym postępowaniem administracyjnym, które w przypadku pozytywnego rozpatrzenia złożonego wniosku kończy się czynnością materialno-techniczną, czyli udzieleniem informacji publicznej. W przypadku odmowy jej udostępnienia winno się natomiast zakończyć wydaniem decyzji administracyjnej. Rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania przed organem I instancji w przedmiocie udzielenia informacji publicznej mogłoby wskazywać, że postępowanie to w zasadzie zostało już ostatecznie zakończone, bez konieczności podejmowania dalej jakichkolwiek czynności w sprawie. Dlatego, zdaniem Sądu, właściwszym sposobem rozstrzygnięcia w przypadku uchylenia decyzji organu

I instancji w przedmiocie udzielenia informacji publicznej, było wydanie decyzji kasacyjnej na podstawie art. 138 § 2 K.p.a.

Powyższe uchybienie nie miało jednak wpływu na wynik końcowy całej sprawy

w sytuacji gdy organ I instancji udostępnił już wnioskowane dokumenty.

Mając na względzie powyższe Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.