Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1565/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-01-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 250
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 1 lit. A
journal: Dz.U. 1991 nr 119 poz 515
law: Konwencja dotycząca statusu uchodźców, sporządzona w Genewie dnia 28 lipca 1951 r.
article: art. 13 ust. 1, art. 15, art. 48, art. 97 ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 128 poz 1176
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia NSA - Piotr Piszczek (spr.), Protokolant ref. stażysta - Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi E. J. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy i udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany 1. oddala skargę, 2.zasądza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata P. Z., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) i tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy).


UZASADNIENIE

E. J. obywatel D. [...], został zatrzymany przez funkcjonariuszy Straży Granicznej na przejściu granicznym w [...], w związku z usiłowaniem przekroczenia granicy państwowej na podstawie [...] wizy Schengen, noszącej znamiona fałszerstwa na nazwisko M. O. Cudzoziemiec oświadczył, zeznając do wniosku o nadanie statusu uchodźcy, że w rzeczywistości nazywa się J. i urodził się w [...]. Jako powód, dla którego ubiega się o nadanie statusu uchodźcy wskazał swoje obawy związane z podejrzeniem o współudział [...]. W kraju pochodzenia był aresztowany, a po wpłaceniu kaucji został zwolniony. Nie był, jak wskazał poddawany przemocy fizycznej, psychicznej, nie toczyło się wobec niego postępowanie sądowe lub administracyjne, nie był skazany wyrokiem Sądu. Cudzoziemiec nie zadeklarował przynależności do żadnej organizacji o charakterze politycznym, religijnym, kulturalnym, etnicznym lub społecznym.

W dniu [...] listopada 2010r. Sąd Rejonowy w B. [...] Wydział Karny wydał postanowienie (sygn. akt [...]) o umieszczeniu cudzoziemca w Strzeżonym Ośrodku dla Cudzoziemców w B. Zostało przeprowadzone szczegółowe przesłuchanie wnioskodawcy. Cudzoziemiec pytany o przyczyny i okoliczności opuszczenia kraju pochodzenia podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu wniosku. Dodał, że kraj pochodzenia opuścił w dniu [...] października 2010r. w porcie lotniczym w K. i na podstawie wizy [...] udał się samolotem do M. Nie miał problemów z opuszczeniem kraju pochodzenia, w uzyskaniu dokumentu podróży pomogła mu siostra matki, paszport którym się posługiwał został wydany na osobę o nazwisku M. O. w celu umożliwienia mu opuszczenia kraju.

W więzieniu do którego trafił wraz z innymi młodymi ludźmi był bity pasem po całym ciele oraz znęcano się nad nim psychicznie. Celem podróży cudzoziemca jest S. Twierdził ponadto, ze chciał wstąpić w szeregi partii [...], jednak musiał uciekać z kraju. Zanim trafił do więzienia studiował [...] na K. w K. Po powrocie obawia się ponownego aresztowania, a nawet śmierci.

Decyzją z [...] stycznia 2011r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców postanowił odmówić nadania E. J. statusu uchodźcy. W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, że cudzoziemiec nie spełnia przesłanek, o których mówi Konwencja Genewska dotycząca statusu uchodźców. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców stwierdził też, że w przypadku wnioskodawcy brak jest przesłanek do udzielenia ochrony uzupełniającej jak i zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP.

Szef Urzędu wskazał, że twierdzenie cudzoziemca o prześladowaniu w kraju pochodzenia nie zostało w żaden sposób udowodnione ani nawet uprawdopodobnione. Na podstawie wskazanego przez cudzoziemca w toku postępowania nazwiska osoby oskarżonej o przeprowadzenie zamachu ustalił, że faktycznie doszło na ulicach [...] do próby zamachu [...], a osoba za to odpowiedzialna zmarła w więzieniu, w trakcie pobytu wnioskodawcy w areszcie. Organ co podkreślił, kwestia udziału cudzoziemca w zamachu i wiążących się z tym problemów, jest niepewna. Oświadczenia wnioskodawcy w tym temacie są niespójne, lakoniczne i ogólnikowe. Wątpliwości budzi fakt, że cudzoziemiec nie pamięta w którym był więzieniu, a także warunków tam panujących, itp. Paszport, w którym zmieniono mu imię oraz datę urodzenia miał mu umożliwić bezproblemowe opuszczenie kraju, jednak jak wskazał Szef Urzędu zdarzenie (zamach na [...]) miało miejsce po otrzymaniu przez cudzoziemca paszportu.

Organ powołując się na stanowisko A. stwierdził, że [...] ([...]) nie jest uważana za miasto szczególnie niebezpieczne, nie zaobserwowano tam systematycznych prześladowań, zaś waśnie międzyplemienne, które mogą wystąpić wszędzie bywają odgrzewane przez polityków dla prywatnych celów, głównie z powodu zbliżających się wyborów.

W przypadku wnioskodawcy, jak podkreślił organ I instancji, nie zachodzą przesłanki do udzielenia mu ochrony uzupełniającej. W kraju pochodzenia nie został skazany na karę śmierci, nie toczy się przeciwko niemu żadne postępowanie. Na obszarze miasta nie toczy się żaden otwarty konflikt zbrojny, który stanowiłby zagrożenie dla jego mieszkańców. Nie jest również zasadne w opinii organu udzielenie wnioskodawcy zgody na pobyt tolerowany.

Po rozpatrzeniu odwołania cudzoziemca Rada do Spraw Uchodźców decyzją z [...] maja 2011 r. utrzymała w mocy decyzję organu I instancji.

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ II instancji stwierdził, że wnioskodawca nie wykazał żadnych istotnych faktów lub okoliczności, które można byłoby zakwalifikować jako indywidualne prześladowanie lub które mogłyby uzasadniać obawę przed takim prześladowaniem w przyszłości. Ze złożonych zeznań nie wynika, by był represjonowany przez władze państwowe na tle swojej rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub przekonań politycznych. Nic nie wskazuje na to, by wnioskodawca był obiektem jakiegokolwiek zainteresowania władz kraju pochodzenia, nie dał też do tego żadnego powodu.

W ocenie Rady okoliczności wskazane we wniosku oraz w toku wywiadu statusowego, a także w uzasadnieniu odwołania nie są tożsame z indywidualnym prześladowaniem w rozumieniu przepisów ustawy.

Powodem opuszczenia kraju pochodzenia było zajście z [...] września 2010r., podczas którego działacz [...] rzucił kamieniem w orszak [...]. A wnioskodawca znajdował się w bezpośredniej bliskości powyższego wydarzenia i w konsekwencji został aresztowany na [...], a po wpłaceniu kaucji, zwolniony. Organ odwoławczy podkreślił, że zeznania cudzoziemca są niewiarygodne, zmieniane pod wpływem poznania reguł konwencyjnych i proceduralnych przez cudzoziemca. W dokumentach przedstawionych przez cudzoziemca, jak podał Szef Urzędu ujawniły się różnice co do miejsca zamieszkania, danych personalnych. Wiarygodność zeznań podważa też [...] wiza Schengen w paszporcie wnioskodawcy, gdyż została ona wystawiona w dniu [...] września 2010r., kiedy E. J. miał jakoby znajdować się w więzieniu ([...] września 2010r. do [...] października 2010r.).

Ważnym podkreślenia jest jak wskazał organ odwoławczy, że paszport cudzoziemca został wystawiony na nieprawdziwe dane osobowe w dniu [...] lipca 2010r., a on sam odebrał go dwa miesiące przed wyjazdem, który miał miejsce w dniu [...] października 2010r., a zatem ponad miesiąc przed wydarzeniem z [...] września 2010r.

Szef Urzędu podał również, że [...], został aresztowany przez policję bezpośrednio po tym jak rzucił kamieniem w samochód prezydenta, wraz z nim została aresztowana [...], prawnik specjalizujący się w dziedzinie praw człowieka, która miała filmować jego zatrzymanie i pobicie. Poza tym została aresztowana jej przyjaciółka [...], ale żadne źródła nie doniosły o dokonywaniu dalszych zatrzymań.

W tym miejscu Rada zwróciła uwagę, iż z materiału dowodowego zgromadzonego przez organ I instancji na temat sytuacji w D. wynika, że jeśli dochodzi tam do konfliktów, to zwykle ograniczają się one do [...] i [...], natomiast inaczej przedstawia się sytuacja bezpieczeństwa na pozostałym obszarze kraju, w tym w [...].

Wobec powyższego Rada podzieliła stanowisko organu I instancji, że celem przyjazdu cudzoziemca do Polski było ewentualnie znalezienie lepszych warunków ekonomicznych do życia w jednym z krajów [...] a nie próba ubiegania się o ochronę międzynarodową. Odnosząc się do zaistnienia przesłanek skutkujących udzieleniem cudzoziemcowi ochrony uzupełniającej Rada uznała, że przesłanki te – wymienione w art. 15 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony – w niniejszej sprawie nie wystąpiły. E. J. nie był zaangażowany w konflikt zbrojny, nie uprawdopodobnił, że jest poszukiwany przez władze kraju pochodzenia czy skazany wyrokiem sądu.

W ocenie Rady w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły również przesłanki konieczne do udzielenia zgody na pobyt tolerowany. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w szczególności zeznania cudzoziemca, nie wskazuje na to, że w przypadku powrotu do kraju pochodzenia będzie on narażony na prześladowanie ani innego rodzaju represje. Nie jest przy tym wystarczające samo stwierdzenie, że prawa człowieka są łamane w kraju pochodzenia, lecz wnioskodawca musi wykazać, że obawy w jego przypadku są uzasadnione i że powrót do kraju pochodzenia istotnie wiązałby się z zagrożeniem.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie E. J. wniósł o uchylenie wskazanej powyżej decyzji Rady do Spraw Uchodźców w całości zarzucając jej naruszenie:

- art. 3 ust. 2, art. 15, art. 23 ust. 2, art. 68, art. 97 ust. 1, art. 104 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP,

- art. 7 oraz z art. 77 k.p.a., a także art. 8, art. 11, art. 15, art. 78 § 1, art. 80 k.p.a.

Uzasadniając podniesione zarzuty skarżący podkreślił, że organ mając wątpliwości co do adresu strony winien zwrócić się do niej o wyjaśnienia, zatem wnioski przedstawione przez organ zdaniem autora skargi opierają się na domysłach, a nie na rzetelnej ocenie materiału dowodowego. Wnosi także o przesłuchanie jego matki H. A. w charakterze świadka.

W odpowiedzi na skargę Rada do Spraw Uchodźców wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym orzeczeniu.

Pełnomocnik skarżącego w treści pisma z [...] października 2011r., wskazał na naruszenie art. 13 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Dalej przedstawiając szersze uzasadnienia wybranych zarzutów podniósł, że kluczowym w sprawie jest ustalenie tożsamości skarżącego, na co jego zdaniem dowodem może być m.in. artykuł pod tytułem "[...]" zamieszczony w tygodniku "[...]", który ma w opinii pełnomocnika potwierdzić udział skarżącego w wydarzeniach z [...] września 2010r. mających miejsce w [...]. W kontekście ustalenia tożsamości cudzoziemca niezwykle ważne jest zdaniem pełnomocnika przesłuchanie w drodze pomocy prawnej zamieszkałej w [...] matki skarżącego.

W trakcie rozprawy pełnomocnik skarżącego oświadczył, że E. J. został w dniu [...] lipca 2011r. deportowany do [...]. A ponadto pełnomocnik cofnął wniosek o przesłuchanie matki skarżącego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

Na wstępie zaznaczyć należy, że możliwość uzyskania przez cudzoziemca statusu uchodźcy zachodzi wyłącznie wtedy, kiedy wykaże, że spełnia przynajmniej jedną z przesłanek prześladowania, które w sposób wyczerpujący zostały zawarte w treści art. 1 lit. A pkt 2 Konwencji dotyczącej statusu uchodźców sporządzonej w Genewie 28 lipca 1951 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 515 ze zm.), zgodnie z którym uchodźcą jest osoba, która na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem z powodu swojej rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub z powodu przekonań politycznych, przebywa poza granicami państwa, którego jest obywatelem i nie może lub nie chce z powodu tych obaw korzystać z ochrony tego państwa. Przesłanki te zostały powtórzone w treści art. 13 ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu ochrony cudzoziemcom na terytorium RP (Dz.U. z 2003 r. nr 128, poz 1176 z późn. zm.), dalej zwaną ustawą o ochronie. W dalszej części tego artykułu określono też pojęcie prześladowania oraz wskazano przykładowo jego formy.

W art. 15 ustawy o ochronie wskazano natomiast, że cudzoziemcowi, który nie spełnia warunków do nadania statusu uchodźcy, udziela się ochrony uzupełniającej, w przypadku gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji, tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie, poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego - i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia. Art. 48 ust 1. ustawy o ochronie stanowi, że w przypadku gdy wnioskodawcy lub osobie, w imieniu której wnioskodawca występuje, odmawia się nadania statusu uchodźcy, w decyzji orzeka się ponadto o udzieleniu: ochrony uzupełniającej z przyczyn, o których mowa w art. 15, jeżeli nie sprzeciwiają się temu okoliczności określone w art. 20, albo zgody na pobyt tolerowany z przyczyn, o których mowa w art. 97 ust. 1 pkt 1 lub 1a, jeżeli nie istnieją okoliczności określone w art. 97 ust. 1a.

Ponadto treść art. 97 ust. 1 określa warunki w jakich na wypadek grożącemu cudzoziemcowi wydalenia udziela mu się zgody na pobyt tolerowany. Z kolei art. 48 ust. 2 ustawy stanowi, że w przypadku gdy nie istnieją okoliczności uzasadniające udzielenie ochrony uzupełniającej albo zgody na pobyt tolerowany, w decyzji, w której odmawia się nadania statusu uchodźcy wnioskodawcy lub osobie, w imieniu której wnioskodawca występuje, orzeka się o ich wydaleniu.

W pierwszej kolejności należy rozważyć, czy skarżący w toku postępowania powołał się na uzasadnioną obawę przed prześladowaniem w kraju pochodzenia i obawę tę można powiązać z przynajmniej jedną przesłanką wymienioną w art. 1A pkt 2 Konwencji genewskiej.

E. J. we wniosku jak i podczas późniejszego przesłuchania wskazał, że jego obawa przed prześladowaniem w kraju pochodzenia wiąże się z zamachem na [...]., w dniu [...] września 2010r. podczas którego działacz [...] rzucił kamieniem w orszak [...]. Z zeznań cudzoziemca wynika, że znajdował się on blisko na tyle, że został aresztowany przez władze swego kraju. A po wpłaceniu kaucji przez rodzinę został zwolniony.

Wątpliwości dotyczące zeznań cudzoziemca budzi przy tym fakt posługiwania się przez cudzoziemca fałszywym paszportem (co wynika m.in. także z treści skargi), uzyskanie przez niego [...] wizy Schengen, która została wystawiona w dniu [...] września 2010r., gdy rzekomo odbywał on karę aresztu. Paszport wystawiony na fałszywe dane personalne, który miał według relacji cudzoziemca pomóc mu w bezpiecznym opuszczeniu kraju pochodzenia po incydencie z [...] września 2010r., został wydany na miesiąc przed tym wydarzeniem.

Odnośnie tych wskazanych przesłanek, należy podkreślić, że katalog przyczyn uzasadniających zgodnie z Konwencją genewską nadanie statusu uchodźcy, wymaga również, aby z wymienionych w niej przyczyn groziły danej osobie prześladowania. Konwencja genewska nie definiuje tego pojęcia. Pojęcie to wyjaśnia natomiast art. 9 ust. 1 dyrektywy 2004/83/WE Rady Unii Europejskiej z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych norm dla kwalifikacji i statusu obywateli państw trzecich lub bezpaństwowców jako uchodźców lub jako osoby, które z innych względów potrzebują międzynarodowej ochrony oraz zawartości przyznawanej ochrony (Dz.U. L 304/12). Przepis ten stanowi, że akty prześladowania w rozumieniu art. 1A Konwencji genewskiej muszą być: wystarczająco poważne ze względu na swoją istotę lub powtarzalność, żeby stwarzały poważne naruszenie praw człowieka, w szczególności praw, których nie można naruszać, zgodnie z artykułem 15 ust. 2 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności; lub być kumulacją różnych działań, w tym takich naruszeń praw człowieka, które są wystarczająco poważne ze względu na oddziaływanie na jednostkę w podobny sposób, jak zostało to określone w lit. a). Akty prześladowania określone mogą między innymi przybierać formę aktów przemocy fizycznej i psychicznej, w tym aktów przemocy seksualnej; środków prawnych, administracyjnych, policyjnych i/lub prawnych, które same w sobie są dyskryminujące lub które są stosowane w sposób dyskryminujący (art. 9 ust. 2 lit a i b). W zasadzie powtórzeniem tych uregulowań dyrektywy jest art. 13 ust. 3 i 4 ustawy o ochronie.

Nie budzi wątpliwości Sądu ocena dokonana przez organy obu instancji, iż takim prześladowaniom cudzoziemiec nie był poddany w przeszłości. Tego rodzaju prześladowania nie grożą mu również w przypadku powrotu do kraju pochodzenia. Podkreślenia wymaga, że udział w zamachu na prezydenta wydaje się mało prawdopodobny, wraz ze sprawcą zamachu [...], została aresztowana [...] oraz [...], natomiast nie było doniesień o kolejnych zatrzymaniach, wobec niezwłocznego aresztowania sprawcy incydentu. Jest zatem mało prawdopodobne by władze tego kraju poszukiwały E. J.

Kwestia samego pobytu w więzieniu wnioskodawcy jest nieco dyskusyjna, nie pamięta on warunków w jakich przebywał, ani adresu więzienia (pomimo, że jego rodzina wpłaciła kaucję), a także wskazuje na otrzymane tam wyżywienie pomimo, że więźniom osadzonym w więzieniu na terytorium [...] nie zapewnia się pożywienia (oprócz [...] w [...]). Zmienia się także relacja skarżącego dotycząca bicia go w areszcie i poddawania go przemocy psychicznej.

Sąd wskazuje też - idąc za organem - że cudzoziemiec w sposób niespójny i nielogiczny przedstawia swoje argumenty za uzyskaniem przez niego statusu uchodźcy pomimo, że przesłuchanie odbywało się w zrozumiałym dla niego języku [...], a sporządzony protokół został przez niego podpisany. Trudno też nie przyznać organowi racji, że wydaje się prawdopodobnym, że cudzoziemiec poznając lepiej zasady kierujące postępowaniem konwencyjnym zmieniał i przystosowywał swoje zeznania do jego reguł.

Przypomnienia wymaga, że z zeznań skarżącego wynika, iż wyjechał on z [...], na podstawie fałszywego paszportu celem ucieczki przed kolejnym zatrzymaniem, skarżący został zatrzymany podczas próby nielegalnego przekroczenia granicy polskiej. W tym samym dniu wystąpił do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o nadanie mu statusu uchodźcy, uzasadniony jest zatem w ocenie Sądu pogląd, iż skarżący nie ubiegałby się o nadanie statusu uchodźcy w Polsce, gdyby nie został zatrzymany i umieszczony w Strzeżonym Ośrodku dla Cudzoziemców w B. Zestawienie powyższych wydarzeń w czasie podważa wiarygodność późniejszych zeznań skarżącego i przemawia za uznaniem, iż skarżący instrumentalnie potraktował instytucję statusu uchodźcy chcąc zalegalizować swój pobyt na terytorium Polski. To z kolei prowadzi do konkluzji, iż skarżący przybył do Polski aby stąd udać się do matki mieszkającej od kilku lat w S., a nie po to aby uzyskać międzynarodową ochronę przed prześladowaniem.

W związku z powyższym Sąd zwraca uwagę, iż Konwencja genewska zawiera zamknięty katalog przyczyn, które uzasadniają nadanie statusu uchodźcy i nie obejmuje on ofiar wojen, klęsk żywiołowych, głodu, sytuacji rodzinnej, braku pracy i możliwości nauki, czy biedy. Uchodźcą jest więc osoba, która spełnia kryteria zawarte w przedstawionej na wstępie definicji, a której kluczowy element stanowi "uzasadniona obawa przed prześladowaniem", wskazujący podstawowe cechy uchodźcy. Definicja ta posługuje się elementem subiektywnym, albowiem "obawa" jest odczuciem indywidualnym, stanem umysłu osoby ubiegającej się. Pojęciu "obawa" towarzyszy określenie "uzasadniona", a to oznacza, że nie tylko stan uczuć osoby zainteresowanej decyduje o statusie uchodźcy, lecz że musi on zostać potwierdzony przez ocenę sytuacji obiektywnej. Ustalenie statusu uchodźcy wymaga przede wszystkim oceny oświadczeń ubiegającego się. Oświadczenia te nie mogą być jednak rozważane w oderwaniu od sytuacji, która je określa. Termin "uzasadniona obawa" łączy zatem element subiektywny i obiektywny, i oba – jak wskazane zostało w Podręczniku "Zasady i tryb ustalania statusu uchodźcy" Biura Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych do Spraw Uchodźców (Genewa, styczeń 1992 r.) – muszą być brane pod uwagę w procedurze ustalania statusu. Ocena, czy obawa cudzoziemca przed prześladowaniem jest uzasadniona, musi być więc dokonana w odniesieniu do indywidualnego przypadku i na tle ogólnej sytuacji społeczno-prawnej i polityczno-ekonomicznej kraju pochodzenia cudzoziemca ubiegającego się o status uchodźcy.

Jak wskazano powyżej skarżący w toku postępowania przed Szefem Urzędu do Spraw Cudzoziemców jak i przed Radą do Spraw Uchodźców takiej uzasadnionej obawy nie wykazał. Sąd uznał przy tym, że w tej ocenie nie można zarzucić organom administracji dowolności - cudzoziemiec nie wykazał w trakcie postępowania okoliczności świadczących o możliwości prześladowania go w kraju pochodzenia z przyczyn wskazanych w Konwencji, mimo decydującego znaczenia tych okoliczności dla oceny jego sytuacji z punktu widzenia ubiegania się o status uchodźcy. Poza twierdzeniami wnioskodawcy, których wiarygodność słusznie podważono brak było innych dowodów potwierdzających obawy skarżącego. Z tych wszystkich powodów Sąd nie podzielił zarzutów skargi o naruszeniu art. 3 ust. 2, art. 15, art. 23 ust. 2, art. 68, art. 97 ust. 1, art. 104 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o ochronie, a także zarzutu naruszenia art. 13 tejże ustawy, na co wskazywał pełnomocnik skarżącego w treści pisma z 26 października 2011r.

Nie są również zasadne zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 7 oraz z art. 77 k.p.a., a także art. 8, art. 11, art. 15, art. 78 § 1, art. 80 k.p.a. przez niewłaściwe prowadzenie postępowania dowodowego oraz niewłaściwe uzasadnienie faktyczne decyzji. Zdaniem sądu organy prowadziły w sposób budzący zaufanie postępowanie dowodowe i uzasadniły decyzje, posługując się dostępnymi raportami organizacji rządowych i pozarządowych umieszczanymi w Internecie czy też publikowanymi w innej formie.

Pełnomocnik skarżącego wskazał na treść artykułu opublikowanego w tygodniku "[...]" pod tytułem "[...]", jego zdaniem będzie on pomocny przy ustaleniu prawdziwej tożsamości skarżącego. W treści wspomnianego artykułu jego autor opisuje zniknięcie M. O., który stał się ofiarą incydentu przeprowadzonego przez [...].

Zdaniem Sądu w całokształcie zgromadzonego materiału dowodowego, dołączonego do akt sprawy informacja prasowa z [...] marca 2011r. nie wpływa na przedstawioną ocenę braku istnienia przesłanek do objęcia cudzoziemca opieką statusową. Po pierwsze w treści artykułu jego autor odnosi się do osoby o nazwisku M. O., co nie wpływa na potwierdzenie tożsamości skarżącego, a tym samym jego udziału w wydarzeniach z [...] września 2010r. mających miejsce w [...]. Po drugie autor artykułu wspomina, że los zatrzymanych jest okryty tajemnicą, co pozostaje w sprzeczności z przedstawioną przez skarżącego wersją wydarzeń. Skarżący został zwolniony za kaucją po [...] dniach, nie jest poszukiwany przez władze kraju pochodzenia. Przedstawiony zatem przez pełnomocnika dowód w postaci wzmianki prasowej nie może zostać uznany za kluczowy przy kwestii ustalenia tożsamości skarżącego i jego udziału we wspomnianym incydencie. Skarżący już w trakcie prowadzonego postępowania posługiwał się podwójną tożsamością przedstawiając fałszywy paszport i nie złożył jak dotąd spójnego wyjaśnienia kwestii z tym związanych.

Sąd podkreśla, że postępowanie dowodowe przeprowadzone w sprawie przez organy administracji obu instancji służyło wyjaśnieniu przedmiotowej sprawy i ten obowiązek organy rozpoznające sprawę cudzoziemca wykonały.

Zdaniem Sądu organy administracji orzekające w obu instancjach właściwie przeprowadziły postępowanie dowodowe, oceniły materiał dowodowy i ustaliły stan faktyczny. Ustalając, że sytuacja skarżącego nie wypełnia przesłanek z Konwencji genewskiej, uzasadniających przyznanie statusu uchodźcy, zasadnie odmówiły udzielenia tego statusu. Wskazać przy tym należy, że ocena materiału dowodowego musi uwzględniać jego całokształt, dlatego też nie mogły pozostać bez wpływu na tę ocenę okoliczności w jakich cudzoziemiec znalazł się w Polsce i został zatrzymany.

Te okoliczności oraz ustalenia dokonane na podstawie wniosku, zeznań strony i pism z A., informacji z raportu D. oraz innych dotyczących sytuacji społecznej i politycznej w [...], ze szczególnym uwzględnieniem terenów [...], zdaniem Sądu, pozwalają w całej rozciągłości stwierdzić, iż przyjazd cudzoziemca do Polski był spowodowany przyczynami dotyczącymi sytuacji rodzinnej, jak również ekonomicznej, a nie obawą przed prześladowaniem z powodów wymienionych w Konwencji genewskiej.

W ocenie Sądu nie jest również wadliwe twierdzenie organów I i II instancji dotyczące braku podstaw do udzielenia skarżącemu ochrony uzupełniającej. Z wcześniejszych ustaleń wynika, że w przypadku powrotu do kraju nie będzie on narażony na rzeczywiste ryzyko poważnej krzywdy z powodów opisanych w art. 15 ustawy o ochronie. Skarżący nie był bowiem zaangażowany np. w konflikt zbrojny poprzez który mógłby się narazić za zarzuty ze strony władz kraju pochodzenia. Po powrocie do [...] nie grozi mu zatem żadna kara, prześladowania pomimo odmiennego zdania skarżącego.

Sąd nie uznał również, że w przedmiotowej sprawie poprzez nieudzielenie skarżącemu zgody na pobyt tolerowany doszło do naruszenia art. 97 ust. 1 ustawy o ochronie. Nie można bowiem nie dostrzec, że Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców przeanalizował sytuację cudzoziemca pod kątem możliwości zaistnienia w jego przypadku przesłanek z art. 97 ust. 1 pkt ustawy o ochronie, opisał też sytuację panującą w [...], a w szczególności w stolicy tego kraju. Doszedł do wniosku, że cudzoziemcowi nie grozi rzeczywiste ryzyko wystąpienia opisanych w tym przepisie zagrożeń, a Rada do Spraw Uchodźców ten pogląd podzieliła. Należy też dodać, że cudzoziemiec oprócz podkreślania swojej obawy utraty życia i zagrożenia z powodu rzekomego współudziału w zamachu [...], żadnych argumentów przemawiających za realnością tej obawy nie przedstawił. To, że obawa jest racjonalna z jego punktu widzenia, w żaden sposób nie powoduje ziszczenia się przesłanek do udzielenia ochrony w postaci pobytu tolerowanego. Obawa przed prześladowaniem musi istnieć również obiektywnie, nie tylko w wyobrażeniu strony, a jak wcześniej wskazano, rzeczywiste zagrożenia w odniesieniu do cudzoziemca nie występują.

Wniosek skarżącego o przesłuchanie jego matki H. A. został przez pełnomocnika skarżącego cofnięty w trakcie rozprawy przeprowadzonej w dniu 12 stycznia 2012r., a zatem nie podlega on rozpoznaniu przez Sąd.

Z tych wszystkich powodów uznając, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny w oparciu o prawidłowo zgromadzony i rozpatrzony materiał dowodowy, a rezultaty tych ustaleń znalazły właściwe odzwierciedlenie w uzasadnieniach decyzji, spełniających warunki z art. 107 § 3 k.p.a. na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.

O kosztach postępowania – w zakresie nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu – orzeczono w myśl art. 250 tej ustawy.