Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 59/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2018-04-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 68
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędzia WSA Alicja Palus (spr.) Protokolant: asystent sędziego Andżelika Abramowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi J. K., M. D., T. D. i J. D. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie nakazu opróżnienia części budynku i wykonania doraźnych zabezpieczeń w celu usunięcia zagrożenia ludzi i mienia oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2017 r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] działając na podstawie art. 68 w związku z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1332 z późn. zm.) oraz art. 104 i art. 108 kodeksu postępowania administracyjnego nakazał M. D., J. D., T. D., A. J., J. K., M. P., P. W. – współwłaścicielom budynku położonego na terenie nieruchomości przy ul. [...][...] we [...] (dz. nr [...] , [...], obręb [...]) - opróżnienia w terminie 5 dni od dnia doręczenia omawianej decyzji - północno-zachodniej części w/w budynku (w obrębie uszkodzonego stropu nad parterem), do czasu usunięcia zagrożenia jakie stanowi uszkodzony drewniany strop nad parterem oraz nieszczelne pokrycie dachowe oraz zarządził:

- umieszczenie na budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz zakazie użytkowania w/w części budynku

- wykonanie, doraźnych zabezpieczeń, celem usunięcia zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia - poprzez prawidłowe podparcie uszkodzonego, drewnianego stropu za pomocą drewnianych belek (o odpowiednim przekroju) umieszczonych w poziomie pod stropem, prostopadle do kierunku ułożenia belek stropowych, w miejscach oparcia stropu na ścianach nośnych oraz w połowie jego rozpiętości i ich podstemplowanie pod skrajnymi belkami stropowymi i pod co drugą belką stropową (wykonane przed usunięciem istniejącego, prowizorycznego, miejscowego stemplowania), usunięcia ze stropu nadmiernego obciążenia w postaci elementów drewnianych i gruzu, zabezpieczenia więźby dachowej oraz drewnianych stropów przed wpływami atmosferycznymi - w terminie 5 dni od dnia doręczenia omawianej decyzji zobowiązanym.

Decyzji został nadany rygor natychmiastowej wykonalności z wyjaśnieniem, że do wykonania orzeczonych obowiązków należy przystąpić niezwłocznie po doręczeniu decyzji.

Ponadto organ orzekający zamieścił w osnowie decyzji pouczenie, że nakazane czynności związane z usunięciem zagrożenia oraz wykonaniem doraźnych zabezpieczeń obiektu budowlanego należy wykonać pod nadzorem osoby posiadającej odpowiednie przygotowanie zawodowe oraz wymagane uprawnienia budowlane, przynależnej do Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa, zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, w sposób zapewniający bezpieczeństwo prowadzenia robót, a także osób trzecich, a o wykonaniu obowiązku należy powiadomić powiatowy organ nadzoru budowlanego załączając oświadczenie osoby uprawnionej o wykonaniu obowiązku zgodnie z warunkami niniejszej decyzji i zasadami wiedzy technicznej.

Uzasadniając decyzję organ orzekający wyjaśnił m.in., że w związku ze skierowaniem do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego [...] pisma informującego o złym stanie technicznym nieruchomości budynkowej położonej przy ul. [...][...] we [...], pracownicy Inspektoratu w dniu [...] października 2017 r. przeprowadzili czynności kontrolne na terenie wskazanej powyżej nieruchomości (działka numer [...],[...], obręb [...]) podczas których ustalili, że na nieruchomości istnieje budynek mieszkalny, użytkowany, 2-kondygnacyjny z poddaszem nieużytkowym. Budynek wykonany w technologii tradycyjnej, murowanej z dachem 2-spadowym. Od strony zachodniej istnieje murowana dobudówka z dachem jednospadowym, gdzie istnieje jedno z wejść do budynku. Na elewacjach widoczne znaczne ubytki i odparzenia tynków odsłaniające warstwę tworzącą - cegłę. Istnieją ubytki cegieł, wypłukania spoin między nimi. Budynek od strony zachodniej posiada częściowo wykonaną izolację termiczną ścian zewnętrznych. Widoczne zarysowania ścian zewnętrznych. Poszycie dachu stanowi papa ułożona na deskowaniu. Posiada ona ubytki, znaczne zużycie techniczne głównie na zachodniej części połaci dachu. Brak orynnowania i rur spustowych. Widoczne są również odsłonięte elementy konstrukcyjne - nadproża, ukazujące skorodowane częściowo belki stalowe. Drewniana więźba dachowa posiada ślady po zaciekach, korozji biologicznej, wzmocnienia, uzupełnienia, a także odkształcenia, ubytki/braki elementów, ugięcia elementów, ubytki na przekroju elementów. Istnieją nieszczelności w miejscach osadzeń krokwi po stronie zachodniej budynku. Stwierdzono, że brak jest fragmentu stropu nad 2 kondygnacją w północno-zachodnim narożniku budynku - elementy stropu znajdują się na stropie niższej kondygnacji. Strop w tym miejscu jest znacznie ugięty (pomieszczenie pokoju - użytkowane), prowizorycznie, miejscowo podparty stemplami. Stwarza on zagrożenie dla zdrowia, życia ludzi, bezpieczeństwa mienia. Stolarka okienna i drzwiowa częściowo znacznie zużyta technicznie, część otworów zakryta płytami. OSB. Wyczuwalne są ugięcia stropów w budynku. W lokalu mieszkalnym zlokalizowanym na parterze w północno-zachodnim narożniku budynku widoczne jest zagrzybienie na ścianach i sufitach.

Przebieg czynności kontrolnych utrwalono protokolarnie, a ponadto sporządzono w ich toku dokumentację fotograficzną.

Organ wskazał następnie, że wobec dokonanych ustaleń wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zagrożenia wynikającego z nieodpowiedniego stanu technicznego budynku położonego na terenie nieruchomości przy ul. [...][...] we [...], kierując jednocześnie w dniu [...] października 2017 r. stosowne zawiadomienie do stron postępowania.

W dalszej części uzasadnienia organ przywołał treść art. 68 ustawy – Prawo budowlane, podkreślając że z jego analizy wynika, iż istotną okolicznością jest stwierdzenie, czy w przedmiotowym budynku zachodzi prawdopodobieństwo (możliwość) zawalenia się obiektu lub jego części przy bezspornie ustalonej wadzie stanu technicznego obiektu.

W dokonanej po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego i przy uwzględnieniu czynności kontrolnych, ocenie organu orzekającego istnieje stwierdzona możliwość zawalenia się fragmentu stropu nad parterem (1 kondygnacją) zlokalizowanego w północno-zachodniej części przedmiotowego budynku, z uwagi na jego uszkodzenie, znaczne ugięcie, możliwość oddziaływania czynników atmosferycznych (nieszczelności w poszyciu dachowym). Obecnie strop jest prowizorycznie, miejscowo podparty, jednak w ocenie organu nie jest ono wystarczające i w pełni nie zabezpiecza przed zawaleniem się przedmiotowej części stropu.

Jednocześnie organ wyjaśnił, że przepisy rozdziału 6 ustawy - Prawo budowlane, mające zastosowanie w niniejszej sprawie, wskazują także podmioty, do których winny być adresowane decyzje wydane na ich podstawie. Zgodnie art. 61 ustawy obowiązek utrzymania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym ciąży na właścicielu lub zarządcy obiektu, a w wypadku współwłasności, na wszystkich współwłaścicielach. Zdaniem organu – wobec takiej treści przepisu zasadne stało się nałożenie obowiązku określonego w sentencji niniejszej decyzji na wszystkich współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości, których ustalono na podstawie wypisu z księgi wieczystej nr [...].

Dodatkowo organ wskazał, że bardzo zły stan techniczny fragmentu stropu nad parterem (1 kondygnacja) zlokalizowanego w północno-zachodniej części przedmiotowego budynku stwarza realne zagrożenie jego zawaleniem, co uniemożliwia bezpieczne użytkowanie pomieszczenia zlokalizowanego bezpośrednio pod nim, w związku z czym odstąpiono od zasady określonej w art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (zapewnienia czynnego udziału stron w postępowaniu administracyjnym), co udokumentowano stosowną adnotacją urzędową w aktach sprawy, a decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności - zgodnie z art. 108 ww. ustawy.

Opisana powyżej decyzja została w toku instancyjnym zaskarżona przez M. D., J. K. i J. D., którzy do odwołania załączyli kopię postanowienia Sądu Powiatowego we [...] z dnia [...] czerwca 1969 r. o ustaleniu sposobu użytkowania działki siedliskowej.

Odwołujący się wskazali, że na mocy tego postanowienia, ich lokale stanowią odrębne nieruchomości stanowiące własność w częściach ułamkowych. W wyniku zmian własnościowych całą zachodnią część lokali na parterze zajął A. J., jeden pokój na górze zajmuje P. W. Właścicielem lokalu położonego w północno-zachodniej części budynku jest A. J. Część wschodnia budynku należy do M. D., J. D., T. D., J. K. i M. P. Odwołujący się stwierdzają, że decyzja PINB [...] nie może nakazywać współwłaścicielom wejścia na nieruchomość lokalową, która stanowi własność A. J., gdyż jest on właścicielem wszystkich lokali w zachodniej części budynku. Aktualnie nieruchomość lokalową A. J. zajmuje E. K., która nie jest jej właścicielem, w związku z czym nie ma obowiązku udostępnienia lokalu pozostałym współwłaścicielom.

Po rozpatrzeniu odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 68 w związku z art. 83 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane, wcześniej powoływanej, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W jej uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił przebieg postępowania prowadzonego w sprawie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...], a następnie wyjaśnił, że zgodnie z powoływanym przez organ pierwszej instancji przepisem art. 68 ustawy – Prawo budowlane w razie stwierdzenia potrzeby opróżnienia w całości lub w części budynku przeznaczonego na pobyt ludzi, bezpośrednio grożącego zawaleniem, organ nadzoru budowlanego jest obowiązany:

1) nakazać, w drodze decyzji, na podstawie protokołu oględzin, właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego opróżnienie bądź wyłączenie w określonym terminie całości lub części budynku z użytkowania;

2) przesłać decyzję, o której mowa w pkt 1, obowiązanemu do zapewnienia lokali zamiennych na podstawie odrębnych przepisów;

3) zarządzić:

a) umieszczenie na budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia oraz o zakazie jego użytkowania,

b) wykonanie doraźnych zabezpieczeń i usunięcie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia, z określeniem, technicznie uzasadnionych, terminów ich wykonania.

Podstawą zastosowania tego przepisu jest ustalenie przez organ takiego stanu budynku, który bezpośrednio grozi zawaleniem i jednocześnie jest w złym stanie technicznym. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, w oparciu o przeprowadzone czynności kontrolne [...] stwierdził możliwość zawalenia się fragmentu stropu nad parterem (1 kondygnacją) zlokalizowanego w północno-zachodniej części budynku, z uwagi na jego uszkodzenie, znaczne ugięcie, możliwość oddziaływania czynników atmosferycznych. W ocenie organu odwoławczego postępowanie wyjaśniające, zostało przeprowadzone prawidłowo, a wyciągnięte z niego wnioski, w postaci zastosowania art. 68 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, są zasadne. W momencie kiedy budynek jest w złym stanie technicznym i istnieje realna bezpośrednia groźba jego zawalenia się, organ nadzoru budowlanego ma obowiązek zastosować przesłanki zawarte w wyżej wymienionym przepisie.

W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy wskazał, że stosownie do art. 6 ustawy a dnia 24 czerwca 1994 r.- o własności lokali "ogół właścicieli, których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości, tworzy wspólnotę mieszkaniową." Wspólnota ta jest jednostką organizacyjną, która powstaje ex lege z chwilą wyodrębnienia w danej nieruchomości lokalu, którego właścicielem jest inna osoba niż właściciel nieruchomości. Wspólnota nie podlega też likwidacji, gdyż istnieje tak długo, jak długo występuje stan, od którego ustawa uzależnia powstanie tego podmiotu. Funkcjonowanie nieruchomości wymaga współdziałania właścicieli w zakresie zarządu, tj. podejmowania czynności faktycznych i prawnych koniecznych dla utrzymania nieruchomości. Współdziałanie w zarządzie nieruchomością wspólną jest obowiązkiem każdego członka wspólnoty, ale i jego prawem (art. 27 ustawy). Odwołujący się tj. M. D., J. K. i J. D., jak i pozostali współwłaściciele omawianej nieruchomości, są zobowiązani zgodnie z przepisami art. 12 ust. 2 oraz art. 13 ust. 1 omawianej ustawy do ponoszenia wydatków i ciężarów związanych z utrzymaniem nieruchomości wspólnej. Uszkodzony, drewniany strop nad parterem stanowi zagrożenie bezpieczeństwa osób przebywających w nieruchomości, jak i mienia, i niewątpliwie należy do części wspólnej wszystkich jej współwłaścicieli. W związku z tym pozostali współwłaściciele omawianej nieruchomości budynkowej mają obowiązek wykonać nakazane przez PINB [...] czynności.

PINB [...] stwierdza bardzo zły stan techniczny stropu nad parterem zlokalizowanego w północno-zachodniej części przedmiotowego budynku, który stwarza realne zagrożenie jego zawaleniem, w związku z czym odstąpił od zasady określonej w art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego i decyzji nadał rygor natychmiastowej wykonalności. Analizując akta sprawy [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we [...] , na podstawie dołączonych zdjęć do protokołu kontroli nr [...] z dnia [...] października 2017 r. stwierdził, że tryb decyzji jest właściwy, a zaskarżona decyzja jest prawidłowa.

Zgodność z prawem opisanej powyżej decyzji zakwestionowali M. D., J. K., J. D. i T. D. poprzez skargę wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

W skardze zwrócili się o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, zarzucając jednocześnie:

I. naruszenie prawa materialnego:

1. art. 68 pkt. 1 ustawy Prawo budowlane, wyrażające się w:

a) ograniczeniu się przez organ w stosowaniu tegoż przepisu i przy formułowaniu treści nakazów w zasadzie do przytoczenia jego zapisów, i zaniechanie określenia w zaskarżonej decyzji w sposób realnie możliwy do wykonania, sposobu wykonania tego obowiązku przez właściwie umocowane do tego osoby, co doprowadziło do orzeczenia nakazu obarczonego wadą kwalifikowaną niewykonalności, o jakiej mowa w art. 156 § 1 pkt. 5 k.p.a. oraz wydanego z naruszeniem prawa własności innej osoby, o czym stanowi art. 156 § 1 pkt. 1 k.p.a.;

b) narzuceniu skarżącym zbyt krótkiego terminu na zrealizowanie nałożonych obowiązków, podczas gdy termin do usunięcia stwierdzonych uchybień, o którym mowa w cyt. wyżej przepisie, powinien być ustalony przez organ w sposób racjonalny, poprzedzony oceną zarówno zakresu prac, które w związku z nakazem należy wykonać, jak i całokształtu okoliczności związanych ze sposobem wykonania tych prac oraz uzyskaniem wymaganych zezwoleń i uzgodnień;

II. naruszenie przepisów postępowania, które miały wpływ na decyzję, w szczególności:

art. 7 k.p.a., art. 9 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. przez zaniechanie wnikliwego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co skutkowało wadliwym przyjęciem zaistnienia podstaw do nałożenia na skarżących obowiązków wynikających z zaskarżonej decyzji i w konsekwencji narusza słuszny interes skarżących, a nadto w sposób oczywisty doprowadziło do naruszenia przepisów prawa materialnego wskazanych wyżej.

W uzasadnieniu skargi przedstawiona została argumentacja stanowiąca rozwinięcie zarzutów sformułowanych w petitum skargi, zbieżna z zamieszczoną w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, wydanej w tej sprawie.

Skarżący akcentowali w niej szczególnie kwestię istniejącego od wielu lat podziału do korzystania, przestrzeganego przez wszystkich współwłaścicieli i niemożność wykonania nakazanych czynności wynikającą z braku tytułu prawnego do przedmiotowej części budynku oraz własne starania o utrzymanie w należytym stanie technicznym należącej do nich wschodniej części tego budynku.

Do skargi dołączono kopię postanowienia Sądu Powiatowego we [...] – Wydział III Nieprocesowy z dnia [...] czerwca 1969 r. (sygn. akt III Ns [...]), opinię biegłego sądowego z zakresu geodezji sporządzoną w tej sprawie oraz pełnomocnictwo udzielone J. K. przez T. D.

W doręczonej Sądowi w dniu [...] stycznia 2018 r. odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi, uznając zawarte w niej zarzuty za bezzasadne, podtrzymał stanowisko przyjęte przy orzekaniu w sprawie i odwołał się do treści uzasadnienia decyzji zaskarżonej.

W toku postępowania sądowoadministracyjnego do akt sprawy dołączony został odpis pisma skierowanego przez skarżących w dniu [...] marca 2018 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...].

Na rozprawie wyznaczonej na dzień [...] kwietnia 2018 r. pełnomocnik J. K., M. D. i J. D. oświadczył, że popiera skargę i wnioski w niej zawarte.

Obecny na rozprawie uczestnik postępowania A. J. wniósł o uwzględnienie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekając w sprawie uwzględnił następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Należy przede wszystkim wyjaśnić, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji /innego aktu lub czynności/ z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowane w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia innego aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Uchylenie decyzji administracyjnej albo stwierdzenie jej nieważności następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających wpływ na wynik sprawy.

Mając na względzie wskazane wcześniej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowaniu instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych nie znalazł podstaw dla stwierdzenia zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego lub przepisów prawa procesowego, obligujących do uwzględnienia skargi, mimo rozważenia w toku podjętych czynności rozpoznawczych przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm.), z którego wynika, że Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Sąd w niniejszej sprawie jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2017 r. Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] października 2017 r. Nr [...] nakazującą współwłaścicielom budynku położonego na terenie nieruchomości przy ul. [...][...] we [...] na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym [...],[...], obręb [...] opróżnienie w oznaczonym w decyzji, którą opatrzono rygorem natychmiastowej wykonalności, terminie, północno-zachodniej części opisanego powyżej budynku (w obrębie uszkodzonego stropu nad parterem oraz zarządzającą dokonanie wskazanych w decyzji czynności zabezpieczających.

Materialnoprawną podstawę orzeczeń organów właściwych instancyjnie stanowił przepis art. 68 ustawy – Prawo budowlane, powyżej powoływanej, zgodnie z którym w razie stwierdzenia potrzeby opróżnienia w całości lub w części budynku przeznaczonego na pobyt ludzi, bezpośrednio grożącego zawaleniem, właściwy organ jest obowiązany m.in. nakazać, w drodze decyzji, na podstawie protokołu oględzin, właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego opróżnienie bądź wyłączenie w określonym terminie całości lub części budynku z użytkowania. Przesłanką wydania nakazu opróżnienia budynku jest więc stwierdzenie bezpośredniego zagrożenia zawaleniem tego budynku. Przepis ten należy rozpatrywać w kontekście art. 66 ust. 1 prawa budowlanego, który zobowiązuje organy administracji do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości między innymi w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku. O ile więc ustalenie, że stan techniczny budynku powoduje możliwość zagrożenia życia lub zdrowia ludzi skutkuje jedynie nałożeniem obowiązku usunięcia nieprawidłowości, to w przypadku, gdy zagrożenie to spowodowane jest bezpośrednim niebezpieczeństwem zawalenia - organ nadzoru budowlanego ma obowiązek wydać nakaz opróżnienia budynku. Należy podkreślić, że wydanie decyzji na podstawie art. 68 prawa budowlanego w sytuacji, gdy spełni się jego hipoteza, jest obligatoryjne i organ nadzoru budowlanego nie dysponuje w tym zakresie uznaniem administracyjnym.

Znajdujący się aktach sprawy protokół czynności kontrolnej zawierający szczegółowy opis stanu kontrolowanego budynku oraz dokumentacja fotograficzna stanowiły w ocenie Sądu prawidłową podstawę do dokonania ustaleń przyjętych przy orzekaniu przez organy nadzoru budowlanego, w tym stwierdzenia bezpośredniego zagrożenia zawaleniem w obrębie północno-zachodniej części budynku. Okoliczność ta nie jest sporna, a Sąd nie kwestionuje prawidłowości dokonanych w sprawie ustaleń, uznając jednocześnie za zbędne ponowne przywoływanie w tym miejscu uzasadnienia ich protokolarnego opisu.

Sąd poczytuje stan faktyczny ustalony przez organy w postępowaniu instancyjnym za własne ustalenia. Dotyczy to również stanu prawnego nieruchomości i stosunków własnościowych.

W okolicznościach istniejących w rozpoznawanej sprawie, w tym ze względu na fakt, że nieruchomość, której dotyczyły czynności postępowania jest przedmiotem współwłasności należy też wyjaśnić, że przepis art. 68 ustawy Prawo budowlane nie wskazuje adresata nałożonych nakazów, lecz jest on konkretyzacją przepisów art. 61 ustawy, który stanowi, że obowiązki związane z utrzymaniem należytego stanu technicznego obiektu budowlanego spoczywają na jego właścicielu (odpowiednio: na współwłaścicielach). W sytuacji, gdy obiekt budowlany stanowi współwłasność w częściach ułamkowych, to nakazy i zarządzenia sformułowane w decyzji, wydanej na podstawie art. 68 Prawa budowlanego, powinny być skierowane do wszystkich współwłaścicieli. Nie ma przy tym znaczenia, jaki jest faktyczny podział budynku do użytkowania (quo ad usum), a także czy wykonanie obowiązków leży w interesie innych współwłaścicieli i czy jest zgodne z ich wolą. Organ nadzoru budowlanego rozstrzyga o obowiązku opróżnienia lub wyłączenia w określonym terminie całości lub części budynku z użytkowania oraz zarządza umieszczenie na budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia oraz o zakazie jego użytkowania oraz wykonanie doraźnych zabezpieczeń i usunięcie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia z określeniem technicznie uzasadnionych terminów ich wykonania (art. 68 pkt 1 i 3 ustawy – Prawo budowlane). Istotne przy tym jest, że organy administracji publicznej w swoich działaniach podporządkowane są zasadzie praworządności, sformułowanej w art. 6 k.p.a. i gwarantowanej konstytucyjnie poprzez art. 7 ustawy zasadniczej. Zasada ta m.in. wymaga stosowania się do dyspozycji ustawodawcy bez możliwości modyfikowania w praktyce orzeczniczej jednoznacznej treści przepisu prawa, czy też dokonywania niezgodnej z nią interpretacji.

W niniejszej sprawie krąg współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości został ustalony prawidłowo i zdaniem Sądu - uwzględniając przepis art. 61 ustawy – Prawo budowlane, niezależnie od tego, jaką część budynku każdy z nich zajmuje, adresatami zaskarżonej decyzji powinni być wszyscy współwłaściciele.

Należy też wskazać, że organy nadzoru budowlanego stosując przepisy zawarte w rozdziale 6 ustawy – Prawo budowlane, w tym przepisy art. 61 i 68 tej regulacji, nie rozstrzygają o sposobach finansowania nakazanych i zarządzonych czynności, a ewentualne sprawy dotyczące rozliczenia kosztów poniesionych w związku z wykonaniem orzeczonych w tym trybie obowiązków i czynności mogą być rozstrzygane w postępowaniu cywilnym.

Podobne stanowisko znalazło potwierdzenie w jednolitym orzecznictwie sądów administracyjnych m.in.: w wyroku NSA w Lublinie z dnia 6 czerwca 2000 r. - SA/Lu 398/99; w wyroku NSA z dnia 7 lutego 2012 r. - II OSK 2233/10; w wyroku WSA w Poznaniu z dnia 14 listopada 2012 r. - II SA/Po 838/12; w wyroku WSA w Szczecinie z dnia 24 maja 2017 r. - II SA/Sz 188/17; w wyroku WSA we Wrocławiu z dnia 3 października 2017 r. - II SA/Wr 234/17; w wyroku NSA z dnia 26 października 2017 r. - II OSK 309/16 (wszystkie dostępne w bazie systemu informacji prawnej Lex).

Sąd w składzie orzekającym w sprawie podziela ocenę przyjętą przez organy nadzoru budowlanego, uznając, że zastosowany nakaz jest zgodny z dyspozycją art. 68 ustawy – Prawo budowlane i adekwatny do skali stwierdzonych nieprawidłowości.

Ponadto odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów dotyczących naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego wskazać należy, że prowadząc postępowanie administracyjne w trybie art. 68 Prawa budowlanego organ orzekający podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). W tym celu w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.) i dokonał prawidłowej jego oceny.

W okolicznościach powyżej przedstawionych Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, zatem brak jest podstaw do jej wyeliminowania z obrotu prawnego i stosownie do przepisu art. 151 powołanej na wstępie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.