Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 7/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2012-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 17
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 992
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Sędzia WSA Andrzej Matan Protokolant Paulina Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2012 r. sprawy ze skargi A. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r., nr [...]; 2) określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. decyzją z dnia [...] r. nr [...] wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 i art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 992 ze zm.) uchyliło własną decyzję ostateczną z dnia [...] r. nr [...] w części dotyczącej pkt 1 i 2 orzekającej o przyznaniu A.Ł. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad żoną J.Ł. oraz odmówił przyznania A. Ł. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad żoną J. Ł. W motywach rozstrzygnięcia organ ten przedstawił wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, a w szczególności podjęte w sprawie decyzje Wójta Gminy P. z dnia [...] r. o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oraz decyzję SKO w C. z dnia [...] r. uchylającą decyzję organu pierwszej instancji i przyznającą A.Ł. świadczenie pielęgnacyjne. W dniu 29 lipca 2011 r. organ pierwszej instancji przekazał do SKO w C. nowe dowody w sprawie, dotyczące prowadzenia przez J. Ł. działalności gospodarczej. Zdaniem SKO w C. okoliczność ta wyczerpuje znamiona wznowienia postępowania przewidziane treścią art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego i z tego powodu postanowieniem z dnia [...] r. wznowiło postępowanie w sprawie. W ramach tego postępowania zapewniono stronie możliwość wypowiedzenia się, a tym samym czynny udział w prowadzonym postępowaniu. W dalszej części uzasadnienia organ administracji przywołał treść art. 145 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego i podniósł, że w dniu 10 marca 2011 r. nie miał wiedzy na temat prowadzenia przez J.Ł. działalności gospodarczej. Z tego też powodu zdaniem organu wyczerpana została przesłanka wznowienia postępowania administracyjnego. Następnie wskazany organ przywołał postanowienia art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W dalszej kolejności podkreślono, że J.Ł. na mocy orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w M. z dnia [...] r. została zaliczona do znacznego stopnia niepełnosprawności na stałe ze wskazaniami wykonywania odpowiedniego zatrudnienia na przygotowanym stanowisku pracy. Ponadto wskazano, że przy korzystaniu z systemu środowiskowego wsparcia w samodzielnej egzystencji wymaga opieki drugiej osoby. Mąż wyżej wymienionej A.Ł. nie pracuje i nie pobiera świadczeń z ZUS i KRUS oraz od dnia 2 lutego 2012 r. został wyrejestrowany z PUP jako bezrobotny. W świetle tych okoliczności SKO w C. uznało, że sam fakt pozostawania wnioskodawcy w związku małżeńskim nie pozbawia go prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. W toku ponownie prowadzonego postępowania zdaniem organu oceny wymaga nowa okoliczność w sprawie istniejąca w dacie wydania decyzji, ale nie znana organom obu instancji, że J.Ł. prowadzi działalność gospodarczą. W tym miejscu organ administracji przywołał treść art. 3 pkt 22 ustawy o świadczeniach rodzinnych i doszedł do przekonania, że prowadzenie działalności gospodarczej równoznaczne jest z zatrudnieniem lub inną pracą zarobkową w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych. W dalszej części uzasadnienia organ administracji przedstawił dokumenty przedłożone przez stronę dotyczące stanu zdrowia J.Ł. W konkluzji swoich rozważań powyższy organ stwierdził fakt złego stanu zdrowia i legitymowania się przez J.Ł. znacznym stopniem niepełnosprawności co nie budzi wątpliwości, jednakże prowadzenie działalności gospodarczej oznacza, że nie wymaga stałej opieki i pielęgnacji w rozumieniu art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Okoliczność ta stanowi o odmowie przyznania A. Ł. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. W końcowej części uzasadnienia podkreślono, że mając na uwadze stan zdrowia J.Ł. i występujące u niej potrzeby, wystarczające będzie objęcie jej usługami opiekuńczymi, o które może wystąpić do ośrodka pomocy społecznej.

Z decyzją tą nie zgodził się A.Ł., który złożył wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. We wniosku tym podkreślił, że w sprawie tej nie zachodzi przesłanka wznowienia postępowania. Następnie składający wniosek o ponowne rozpoznanie jego sprawy przywołał rodzaje dokumentów, które złożył przy ubieganiu się o przyznanie przedmiotowego świadczenia. Podkreślił, że od 1 stycznia 2010 r. przy ubieganiu się o wskazane świadczenie nie jest wymagane legitymowanie się określonym dochodem, z tego też powodu pominął tę rubrykę

w złożonym wniosku. W dalszej kolejności A.Ł. przytoczył treść

art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a w szczególności ust. 1 i ust. 5 tego przepisu. Dokonując analizy postanowień tego przepisu stwierdził, że wśród przesłanek negatywnych brak jest takiej, która odnosiłaby się do jego żony. Nadto zarzucił organowi administracji publicznej wadliwą interpretację wskazanego przepisu w zestawieniu z treścią art. 3 pkt 22 przywoływanej ustawy. Dodatkowo podkreślił, że stanowisko pracy małżonki przygotowane zostało dla potrzeb osoby [...]. W dalszej części wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona przedstawiła stan zdrowia żony i podkreśliła, że wymaga ona stałej opieki ze strony drugiej osoby i opiekę tę on jej zapewnia. Końcowa część środka odwoławczego poświęcona została warunkom mieszkaniowym, które nie są wystarczające dla potrzeb tak schorowanej osoby jak jego żona, a posiadany skromny dochód uniemożliwia nabycie nowego mieszkania.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. decyzją z dnia [...] r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] r. W uzasadnieniu decyzji organ ten przybliżył wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, jak również stan faktyczny, w ramach którego została wydana decyzja z dnia [...] r. Podkreślić należy, że uzasadnienie tej decyzji w znakomitej większości powiela ustalenia zamieszczone w pierwszym rozstrzygnięciu wydanym w ramach tego postępowania i nie zawiera żadnych nowych elementów, ani też nie odnosi się do zarzutów sformułowanych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Z powyższą decyzją nie zgodził się A.Ł., który wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej zarzucił powyższej decyzji naruszenie przepisów prawa. W motywach skargi skarżący przedstawił w pierwszej kolejności dotychczasowy przebieg postępowania, w tym podejmowane przez siebie i organy administracji czynności. W dalszej części skargi podkreślił, że decyzję uchylającą przyznane mu prawo do świadczenia pielęgnacyjnego uważa za bezprawną i rażąco podważającą treść orzeczenia

o znacznym stopniu niepełnosprawności, ponieważ w dokumencie tym jednoznacznie stwierdzono, że jego żona wymaga opieki drugiej osoby,

a przewidziano w nim zatrudnienie po spełnieniu określonych wymogów, z kolei korzystanie z pomocy społecznej zgodnie z ustawą. Zdaniem skarżącego powyższe orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności jakie zostało załączone do wniosku o świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia z powodu sprawowania opieki nad małżonką nie wyklucza możliwości zatrudnienia

u pracodawcy nie zapewniającego warunków pracy chronionej w przypadkach przystosowania przez pracodawcę stanowiska pracy do potrzeb osoby niepełnosprawnej; zatrudnienia w formie telepracy; stanowisko pracy jest wyposażone w specjalistyczny sprzęt komputerowy wraz z oprogramowaniem udźwiękawiającym i opiera się o technologię pracy zdalnej, a atutem samo zatrudnienia ze względu na niestabilność cukrzycy i jej liczne powikłania jest nienormowany czas pracy dozorowany w zależności od stanu psycho-somatycznego. Według skarżącego za nieprawidłowe należy odnosić treść art. 3

pkt 22 ustawy o świadczeniach rodzinnych do jego żony, ponieważ przepis ten ma zastosowanie do osoby sprawującej opiekę, czyli do niego. W dalszej części skargi A.Ł. przedstawił przesłanki wykluczające nabycie uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego, jak również przywołał zmianę unormowania prawnego sprowadzającą się do tego, że jest ono przyznawane bez względu na wysokość dochodu. Następnie skarżący wyraził protest przeciwko uznaniu, że zaświadczenie

o prowadzeniu działalności gospodarczej stanowi nową okoliczność uzasadniającą wznowienie postępowania administracyjnego. Nadto podkreślił, że co do stanu zdrowia jego żony wiarygodnym dokumentem jest stosowne orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności. W końcowej części skargi ponownie przybliżył sytuację związaną ze stanem zdrowia żony, jak również podkreślił, że brak środków prawnych uniemożliwia poprawę warunków mieszkaniowych, które nie są odpowiednie dla żony z uwagi na jej stan zdrowia.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wniosło o oddalenie skargi i przywołało analogiczną argumentację do tej, którą zamieściło w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia.

Pismem z dnia [...] r. A.Ł. poinformował, że z dniem 31 grudnia 2011 r. z uwagi na stan zdrowia jego żona zamknęła prowadzoną działalność gospodarczą.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu

o postanowienia art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) wykazała, że zaskarżona decyzja nie odpowiada wymogom prawa. Stosownie do postanowień art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 wyżej wymienionej ustawy sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, względnie wystąpiła przesłanka uzasadniająca wznowienie postępowania.

Na wstępie niniejszych rozważań przyjdzie przypomnieć stan faktyczny w sprawie, ponieważ posiada on istotne znaczenie dla prawnej oceny działań podejmowanych przez organy administracji. Jak wynika z akt sprawy J.Ł. w 2001 r. zaliczona została do znacznego stopnia niepełnosprawności na stałe z uwagi na zły stan zdrowia. W lutym 2011 r. A. Ł. wystąpił do Wójta Gminy P. o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z uwagi na rezygnację z zatrudnienia i konieczność sprawowania bezpośredniej i osobistej opieki nad żoną. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia, kierując się literalnym brzmieniem przepisu, natomiast organ odwoławczy nawiązując do prokonstytucyjnej wykładni przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych przyznał stronie wnioskowane świadczenie. W lipcu 2011 r. do organów administracji wpłynęła informacja, iż J.Ł. prowadzi działalność gospodarczą i jest ona zarejestrowana w Urzędzie Gminy w P. W następstwie uzyskania tej informacji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wznowiło postępowanie kierując się postanowieniami art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego i następnie uchyliło decyzję przyznającą A.Ł. świadczenie pielęgnacyjne i odmówiło jego przyznania, a następnie po wniesieniu przez stronę wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymało w mocy własną decyzję. Przedstawiony stan faktyczny w sprawie wymusza przybliżenie stanu normatywnego mającego zastosowanie w rozpatrywanej sprawie. W pierwszej kolejności dostrzec należy, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. uruchomiło tryb nadzwyczajny weryfikacji ostatecznej decyzji administracyjnej, którym jest wznowienie postępowania. Stosownie do postanowień art. 145 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego uruchomienie tego trybu możliwe jest, jeżeli wystąpi jedna z następujących okoliczności: dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne a okazały się fałszywe; decyzja wydana została

w wyniku przestępstwa; decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27 Kodeksu; strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu; wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję; decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu; zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji; decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. W rozpatrywanej sprawie organ administracji publicznej wznowił postępowanie kierując się treścią przesłanki sformułowanej w art. 145 § 1 pkt 5 wyżej wymienionego Kodeksu,

a mianowicie wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Zdaniem powyższego organu taką nową okolicznością było uzyskanie informacji, iż J.Ł. prowadzi działalność gospodarczą.

W tym miejscu uzasadnienia przywołać należy również treść art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych obowiązującego w dniu złożenia wniosku o przyznanie przedmiotowego świadczenia, jak również w dniu wydania pierwszej decyzji w ramach kontrolowanego postępowania, ponieważ unormowanie to określa wymogi, jakie musi spełnić osoba ubiegająca się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Zgodnie z tym przepisem w wersji obowiązującej do 14 października 2011 r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: matce albo ojcu; innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59 z późn. zm. ) ciąży obowiązek alimentacyjny; opiekunowi faktycznemu dziecka – jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem

o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Osobie innej niż spokrewniona w pierwszym stopniu, na której ciąży obowiązek alimentacyjny, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy nie ma osoby spokrewnionej w pierwszym stopniu albo gdy osoba ta nie jest w stanie sprawować opieki, o której mowa w ust. 1. Po myśli ust. 5 przywoływanego przepisu przedmiotowe świadczenia nie przysługują jeżeli: osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego; osoba wymagająca opieki: pozostaje w związku małżeńskim; została umieszczona w rodzinie zastępczej, z wyjątkiem rodziny zastępczej spokrewnionej z dzieckiem, na której ciąży obowiązek alimentacyjny, albo w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji, w placówce zapewniającej całodobową opiekę, w tym w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym i korzysta w niej z całodobowej opieki przez więcej niż 5 dni w tygodniu, z wyjątkiem zakładów opieki zdrowotnej; osoba w rodzinie ma ustalone prawo do wcześniejszej emerytury na to dziecko; osoba w rodzinie ma ustalone prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10 niniejszej ustawy, albo do świadczenia pielęgnacyjnego na to lub na inne dziecko w rodzinie; na osobę wymagającą opieki członek rodziny jest uprawniony za granicą do świadczenia na pokrycie wydatków związanych z opieką, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.

Jak zostało powyżej zasygnalizowane powyższy stan prawny obowiązywał do 14 października 2011 r., natomiast ze wskazanym dniem uległ zmianie powyższy

art. 17 zwłaszcza w części dotyczącej ust. 5 pkt 2 lit. a. W nowym ujęciu przepis ten brzmi w sposób następujący: świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki: pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Przedstawiony stan faktyczny i normatywny kontrolowanej sprawy nakazuje odnieść się do kilku kwestii. W pierwszej kolejności rozważyć należy, czy

w przedmiotowej sprawie wystąpiła przesłanka wznowienia postępowania przewidziana treścią art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. uzyskanie przez Wójta Gminy P., a tym samym również przez organ odwoławczy informacji o tym, że J.Ł. prowadzi działalności gospodarczą wyczerpuje przesłankę wznowienia postępowania przewidzianą przywołanym art. 145 § 1 pkt 5. Z takim stanowiskiem nie można się zgodzić ponieważ przemawiają za tym co najmniej dwie okoliczności. Pierwszą z nich jest to, że rejestr działalności gospodarczej znajduje się w posiadaniu Wójta Gminy P., natomiast decyzję w pierwszej instancji wydał organ pomocy społecznej

z upoważnienia Wójta Gminy P. Zatem uznać należy, że w dniu podejmowania decyzji przez organ pierwszej instancji powyższa informacja była mu znana. Oczywiście Sąd zdaje sobie sprawę z tego, że informacja o prowadzeniu działalności gospodarczej zlokalizowana jest w Urzędzie Gminy, natomiast postępowanie w sprawie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego prowadzone było z upoważnienia Wójta Gminy P. przez gminną jednostkę organizacyjną, którą jest ośrodek pomocy społecznej. Jednakże decyzja organu pierwszej instancji podjęta została z upoważnienia Wójta Gminy P., a zatem nie można twierdzić, że organ ten przedmiotowej informacji nie posiadał, natomiast prawdą jest, że nie dysponował nią aparat pomocniczy podmiotu uprawnionego do podejmowania władczego rozstrzygnięcia. W świetle powyższego, w rozpatrywanej sprawie nie występuje przesłanka wznowienia postępowania. Przywoływana przesłanka nie występuje również z innego powodu, otóż analiza przywołanych unormowań prawnych pozwala stwierdzić, że brak jest w nich rozwiązania, które zabraniałoby osobie wymagającej stałej opieki ze strony drugiej osoby prowadzenia działalności gospodarczej. W art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych zamieszczono wymogi jakie musi taka osoba spełniać, aby osobie rezygnującej z zatrudnienia z uwagi na konieczność sprawowania osobistej opieki, świadczenie zostało udzielone.

W przypadku osób pełnoletnich musi się ona legitymować znacznym stopniem niepełnosprawności i jest to jedyny wymóg pozytywny stawiany osobie wobec której opieka ma być sprawowana. Jednocześnie w art. 17 ust. 5 pkt 2 zamieszczono przesłanki negatywne, których wystąpienie skutkowało będzie odmową przyznania wnioskowanego świadczenia. Wśród wymienionych przesłanek negatywny brak jest takiej, która odnosiłaby się do kwestii związanej z zatrudnieniem osoby względem, której opieka jest sprawowana. Treść art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych jak również brzmienie art. 69 Konstytucji RP, zgodnie z którym osobom niepełnosprawnym władze publiczne udzielają, zgodnie z ustawą, pomocy

w zabezpieczeniu egzystencji, przysposobieniu do pracy oraz komunikacji społecznej, pozwala uznać, że w aktualnie obowiązującym stanie prawnym brak jest unormowania, które zakazywałoby osobie legitymującej się znacznym stopniem niepełnosprawności wykonywanie zatrudnienia, o ile takie przeciwwskazania nie wynikają ze stosownego orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania

o Stopniach Niepełnosprawności, czy aktu pełniącego jego funkcje. Nadto można opowiedzieć się za stanowiskiem, że unormowania prawne winny stwarzać możliwości aktywizacji zawodowej osób niepełnosprawnych, w tym również osób legitymujących się znacznym stopniem niepełnosprawności i dodatkowo wymagających opieki ze strony drugiej osoby. W tym zakresie można dostrzec występowanie jednej granicy, a mianowicie działania te nie mogą prowadzić do obchodzenia prawa.

W świetle przeprowadzonej analizy przyjdzie stwierdzić, że w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła przesłanka wznowienia postępowania przywołana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., a tym samym organ ten dopuścił się naruszenia przepisów postępowania w sposób wyczerpujący przesłankę uzasadniającą uwzględnienie wniesionej skargi przewidzianą treścią art. 145 § 1

pkt 1 lit. "c" ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Kolejnym zagadnieniem wymagającym ustosunkowania się jest stan prawny zastosowany przez organ podejmujący w sprawie rozstrzygnięcia. Uwaga ta odnosi się w szczególności do stanu prawnego przywołanego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. w decyzji z dnia [...] r. Jak wynika z treści powyższej decyzji odwołano się w niej do stanu obowiązującego do dnia 14 października 2011 r., a tym samym nie zastosowano prawa obowiązującego w dniu jej podjęcia. W tym miejscu przyjdzie zwrócić wskazanemu organowi, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest, z wyjątkiem jego pierwszego akapitu, wiernym powieleniem treści swojego rozstrzygnięcia z dnia [...] r. Takie postępowanie musi spotkać się ze zdecydowanie negatywną oceną, jak również jest wyrazem lekceważenia strony postępowania administracyjnego i stanowi przejaw naruszenia zarówno zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 Kodeksu postępowania administracyjnego), jak również art. 8 tegoż aktu i zamieszczonej w nim zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. Także te dostrzeżone uchybienia uzasadniają uwzględnienie wniesionej skargi, ponieważ wyczerpują treść art. 145 § 1 pkt 1 lit "c" ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Powracając do zagadnień związanych ze stanem prawnym przyjdzie zwrócić uwagę na fakt, że od 14 października obowiązuje nowa treść art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. "a" ustawy o świadczeniach rodzinnych, zgodnie z którą świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje jeżeli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Treść tego przepisu jest istotna z tego powodu, że

w przypadku wykorzystania instytucji wznowienia postępowania organ administracji obowiązany jest prowadzić postępowanie w oparciu o przepisy obowiązujące w dniu wydania danej decyzji. Oznacza to, że w rozpatrywanej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. obowiązane było w dniu [...] r. stosować już nowe unormowania prawne, a w świetle tego rozwiązania A.Ł. nie spełniał wymogu do otrzymania świadczenia z uwagi na to, że pozostaje w związku małżeńskim z J.Ł. i nie legitymuje się znacznym stopniem niepełnosprawności. W konsekwencji przyjdzie stwierdzić, że wystąpiła kolejna przesłanka uzasadniająca uwzględnienie wniesionej skargi tym razem przewidziana treścią art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a mianowicie naruszenie przepisów prawa materialnego.

Konsekwencją przyjęcia niniejszego orzeczenia jest wyeliminowanie z obrotu prawnego wadliwie wydanych decyzji w ramach wznowienia postępowania. Eliminacja powyższych decyzji nie jest równoznaczna z tym, że skarżącemu przysługiwało będzie świadczenie pielęgnacyjne. Zdaniem składu orzekającego organ pierwszej instancji, a zatem Wójt Gminy P. zobligowany będzie do wyjaśnienia wszystkich kwestii związanych z prowadzeniem przez J.Ł. działalności gospodarczej. Niezbędność weryfikacji prowadzenia tej działalności wynika z tego, że charakter prowadzonej działalności gospodarczej wyklucza jej aktywny udział w wykonywaniu oferowanych usług, a zatem zachodzi konieczność wyjaśnienia, kto fizycznie realizował przyjmowane zlecenia i czy w pracach tych nie uczestniczył A.Ł., ponieważ jego udział w realizacji podpisanych zleceń będzie formą naruszenia unormowań związanych z wymogami stawianymi osobie rezygnującej z zatrudnienia. Nadto należy zauważyć, że podnoszona przez skarżącego okoliczność sprowadzająca się do wyrejestrowania prowadzonej działalności gospodarczej nie ma znaczenia dla oceny uprawnień strony począwszy od lutego 2011 r. do końca tego roku, to jest do dnia wyrejestrowania przedmiotowej działalności.

Odrębną kwestią jest zmiana stanu prawnego jaka nastąpiła z dniem 14 października 2011 r., ponieważ okoliczność ta winna ewentualnie stanowić podstawę do uruchomienia postępowania zmierzającego do pozbawienia skarżącego prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Takie stanowisko tutejszego Sądu wynika z tego, iż na mocy znowelizowanego art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. "a" ustawy o świadczeniach rodzinnych świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, gdy osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, a współmałżonek nie legitymuje się znacznym stopniem niepełnosprawności. Oznacza to, że po myśli wskazanego przepisu osoby pozostające w związku małżeńskim mogą skorzystać z przedmiotowego świadczenia wyłącznie wówczas, gdy oboje legitymują się znacznym stopniem niepełnosprawności i są osobami wymagającymi opieki ze strony drugiej osoby.

Stosownie do postanowień art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana.

Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

mw