Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 686/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-07-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 101 ust. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn.
article: art. 34, 37
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
article: art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. b, art. 40 ust. 2 pkt 3, 68 ust. 1 pkt 7
journal: Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn.
article: art. 4,, 20
journal: Dz.U. 2005 nr 31 poz 266
law: Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) Sędziowie: WSA Dariusz Chaciński WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lipca 2012 r. sprawy ze skargi A. S. i JJ. S. na uchwałę Rady W. z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie zasad obrotu lokalami mieszkalnymi W. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Rada Miasta W. uchwałą z dnia [...] grudnia 2011 r., [...] w sprawie zasad obrotu lokalami mieszkalnymi W. określiła zasady przeznaczania lokali mieszkalnych do sprzedaży, warunki udzielania bonifikat i wysokość stawek procentowych oraz zasady zamiany lokali i ich nabywania przez W..

Uchwała Rady Miasta W. podjęta została przy następujących ustaleniach stanu faktycznego.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2002 r., nr [...] stwierdził nabycie przez Dzielnicę - Gminę W. z mocy prawa w dniu 27 maja 1990 r. nieodpłatnie własności nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów w obrębie ewidencyjnym [...], numer działki ewidencyjnej [...], o pow. [...] m2.

Wyrokiem z dnia [...] listopada 2004 r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy dla W. ustalił, że J. S. wstąpił w stosunek najmu lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w W. z dniem 10 lutego 1966 r., a także ustalił, iż stosunek najmu tego lokalu pomiędzy J. S a Miastem W. trwa nadal.

A. S. i J. S. w korespondencji kierowanej latami do Miasta W., wielokrotnie deklarowali chęć nabycia z bonifikatą wynajmowanego przez nich ww. lokalu nr [...].

W jednym z pism z dnia 26 lipca 2005 r. - które stanowiło odpowiedź na wystąpienie strony skarżącej w ww. sprawie - Burmistrz W. wskazał, że zgodnie z § 6 uchwały Rady W. z dnia [...] grudnia 2004 r., nr [...] r. w sprawie sprzedaży, zamiany i nabywania lokali mieszkalnych w domach wielolokalowych do sprzedaży nie można było przeznaczyć lokali w domach wybudowanych lub nabytych po 1995 r. Decyzja o nabyciu przez Dzielnicę W. budynków przy ul. [...] wydana została w dniu [...] października 2002 r., a więc w świetle tej uchwały brak było podstaw prawnych do zbycia lokali mieszkalnych na rzecz najemców tych budynków. Ponadto udzielił informacji, że w dniu 8 lipca 2005 r. weszła w życie uchwała Rady W. z dnia [...] maja 2005 r. , nr [...] r. zmieniająca uchwałę [...], zgodnie z którą nie przeznacza się lokali w domach wybudowanych po 1995 r., albo nabytych odpłatnie po 1995 r. Podniósł też, iż nieruchomość przy ul. [...] została przejęta przez Dzielnicę W. nieodpłatnie, a zatem są podstawy prawne zmierzające do wdrożenia procedury wykupu lokali mieszkalnych na rzecz najemców budynku przy ul. [...]. Dodał, że po przeprowadzeniu stosownego postępowania, urząd przedstawi najemcom warunki nabycia mieszkań na własność.

W ciągu następnych lat nie doszło do nabycia przedmiotowego mieszkania na własność przez skarżących.

Następnie Rada Miasta W. uchwałą z dnia [...] grudnia 2011 r. Nr [...] w sprawie zasad obrotu lokalami mieszkalnymi W. (Dz. Urz. Woj. [...]. Nr [...], poz. [...] ze zm.) określiła zasady przeznaczania lokali mieszkalnych do sprzedaży, warunki udzielania bonifikat i wysokość stawek procentowych oraz zasady zamiany lokali i ich nabywania przez W. Zgodnie z brzmieniem jej § 12 ust. 1 z dniem 31 grudnia 2012 r. utraci moc uchwała Rady W. z dnia [...] grudnia 2004 r. w sprawie sprzedaży, zamiany i nabywania lokali mieszkalnych w domach wielolokalowych (Dz. Urz. Woj. [...]. Nr [...], poz. [...] ze zm.).

W § 4 tej uchwały zostały określone liczne kategorie lokali, których Miasto nie będzie zbywało. Między innymi w pkt 1 ppkt b zapisano, że nie zbywa się lokali wchodzących w skład nieruchomości stanowiących wyłączną własność Miasta.

Pismem z dnia 24 stycznia 2012 r. A. S. i J. S. złożyli do Rady W. wezwanie do usunięcia naruszenia prawa przez uchylenie ww. uchwały z dnia [...] grudnia 2011 r. - w części dotyczącej zasad sprzedaży i zasad wyłączenia ze sprzedaży bezprzetargowej lokali w budynkach stanowiących 100 % własności W. oraz wnieśli o:

- zobowiązanie Prezydenta W. do wprowadzenia do planu sprzedaży lokali mieszkalnych w budynku przy ul. [...] wraz z lokalem nr [...] w W. - na 2012 r. lub w początkowych latach w kolejnym wieloletnim programie gospodarowania mieszkaniowym zasobem W. na lata 2013-2017 r.,

- zobowiązanie ww. organu do umożliwienia im wykupienia w 2012 r. lub w początkowych latach w kolejnym wieloletnim programie gospodarowania mieszkaniowym zasobem W. na lata 2013-2017 r. w drodze bezprzetargowej najmowanego lokalu nr [...] przy ul. [...] - z bonifikatą przysługującą na podstawie aktualnie obowiązującego prawa, zapisanego w uchwale nr [...] z dnia [...] grudnia 2004 r. Rady W. w sprawie sprzedaży, zamiany i nabywania lokali mieszkalnych w domach wielolokalowych.

Ponieważ Rada W. nie udzieliła im odpowiedzi na to wezwanie, dlatego też złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na uchwałę Rady W. z dnia [...] grudnia 2011 r. [...].

Wnosili o jej uchylenie, w części dotyczącej zasad sprzedaży i zasad wyłączenia ze sprzedaży bezprzetargowej lokali w budynkach stanowiących 100% własność W. - to jest § 4 pkt 1 ppkt b, gdyż uchwała Rady w zaskarżonym zakresie została wydana w wyniku nadużycia i naruszenia przepisów prawa, narusza istniejący porządek prawny i jest oparta na motywach niezgodnych ze stanem faktycznym i prawnym.

W obszernym uzasadnieniu skargi, w którym skarżący przedstawili szczegółowo historię swoich działań zmierzających do wykupu najmowanego przez nich lokalu nr [...] przy ul. [...] wskazali, że skierowali do Rady W. wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, jednak pozostało ono bez odpowiedzi - co wskazuje na świadomy zamiar przewlekania rozpatrywania sprawy i przedłużanie stanu naruszenia prawa przez uchwałę Rady W., aby uniemożliwić wstawienie do planu sprzedaży w 2012 r. lokali mieszkalnych w budynku przy ul. [...]. Takie działanie Rady nosi znamiona podstępu, powodując straty materialne najemców lokalu, wynikające z niemożności jego wykupienia z 90% bonifikatą.

Podnieśli, że Burmistrz Dzielnicy W. skierował do J. S. pismo z dnia [...] lipca 2005 r., w którym wyraził w sposób dorozumiany wolę sprzedaży przez W. lokali znajdujących się w budynku przy ul. [...] ich najemcom i jako właściciel przyznał najemcom lokali uprawnienia do ich wykupu.

Wskazali ponadto, że na podstawie art. 34, 37, 68 ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 2004 nr 261, poz. 2603 ze zm.) mają przyznane pierwszeństwo w nabyciu wynajmowanego lokalu w drodze bezprzetargowej z bonifikatą, w przypadku jego zbywania. Zaś na podstawie ww. uchwały Rady W. z dnia [...] grudnia 2004 r. lokale mieszkalne w budynku przy ul. [...] mogą być przeznaczone do sprzedaży bezprzetargowej z bonifikatą - po wejściu w życie z dniem 8 lipca 2005 r., uchwały Rady W. z dnia [...] maja 2005 r. Nr [...] zmieniającej ww. uchwałę z dnia [...] grudnia 2004 r. Wystąpiły zatem podstawy prawne do wdrożenia ww. procedury wykupu lokali w budynku przy ul. [...].

Następnie stwierdzili, że Urząd W. udzielał wymijających wyjaśnień odnośnie sprzedaży lokali najemcom w ww. budynku, co podważyło zaufanie do władz samorządowych. Ponadto w opinii skarżących Zastępca Burmistrza wstrzymał wykup lokali, mszcząc się w ten sposób za przegraną sprawę sądową przed Sądem Rejonowym dla W. Wydział VI Cywilny, sygn. akt [...].

Dodali, że zaskarżona uchwała narusza ich interes prawny, odbierając im uprawnienie do przyrzeczonej sprzedaży lokalu, a także powoduje straty finansowe w przypadku sprzedaży lokalu ze zmniejszą bonifikatą, wynikającą z zaskarżonej uchwały.

Podnieśli też, iż Rada W. narusza prawa skarżących jako najemców o czym świadczą:

1. Nienależyte wykonanie § 2 uchwały Nr [...] Rady W. z dnia [...] października 2008 r. przez Prezydenta W. z powodu nie opracowania planu sprzedaży na lata 2010-2012 - lokali mieszkalnych znajdujących się w budynkach będących w 100% własnością W. na terenie Dzielnicy W. Ponadto Rada W. nie skontrolowała przed podjęciem zaskarżonego aktu, czy Prezydent wywiązał się z realizacji § 2 uchwały z dnia 2 października 2008 r.

2. Uniemożliwienie przez Radę wykonania przez Urząd Dzielnicy W. przedstawienia najemcom lokali w budynku przy ul. W. - warunków i zasad nabycia mieszkań na własność przyrzeczonych przez Burmistrza Dzielnicy W. w piśmie z dnia 26 lipca 2005 r. - co narusza art. 7 i 8 kpa., zasady współżycia społecznego i społeczno-gospodarczego przeznaczenia posiadanych przez Radę W. uprawnień. Stanowi też niedopuszczalną ingerencję Rady W. na szkodę słusznego interesu najemców i w statutową działalność Urzędu Dzielnicy W.

3. Niedostrzeżenie przez Radę, że podjęte w latach 2006-2008 prace nad podniesieniem standardu nieruchomości przy ul. [...] nie były wyłącznie skutkiem wywiązywania się właściciela z obowiązku gospodarowania nieruchomością zgodnie z zasadami prawidłowej gospodarki, bowiem wystąpiły podstawy prawne do wdrożenia procedury wykupu lokalu wynajmowanego przez skarżących.

Ponadto W. wydając zaskarżoną uchwałę naruszyła rażąco art. 7 i 8 kpa - przez nie uwzględnienie deklaracji Burmistrza W. wyrażonych w piśmie z dnia 26 lipca 2005 r. oraz przez nie przestrzeganie wydanych przez Radę W. uprzednio uchwał i w konsekwencji spowodowała naruszenie przez niektórych pracowników samorządowych uchwały tego organu Nr [...] z dnia [...] października 2006 r. w sprawie rozpatrzenia skarg J. S. na działanie Prezydenta W.. W § 1 tego aktu uznano bowiem za zasadne skargi na działanie Prezydenta W. i zobowiązano go do podjęcia działań zmierzających do wyeliminowania nieprawidłowości w załatwianiu spraw.

Skarżący wskazali również, iż zaskarżona uchwała narusza znajdujące się w obrocie prawnym następujące uchwały:

- uchwałę Nr [...] Rady W. z dnia [...] października 2008 r. w sprawie uchwalenia wieloletniego programu gospodarowania mieszkaniowym zasobem miasta W. na lata 2008-2012,

- uchwałę Nr [...] Zarządu Dzielnicy W. z dnia [...] kwietnia 2010 r. w sprawie przyjęcia planu sprzedaży komunalnych lokali mieszkalnych w dzielnicy W. w latach 2010-2012,

- uchwałę Nr [...] Rady W. z dnia 2 grudnia 2004 r. w sprawie sprzedaży, zamiany i nabywania lokali mieszkalnych w domach wielolokalowych,

Ponadto Rada W. wydając zaskarżony akt wprowadziła do stosowania przepis § 4 pkt 1 ppkt b, równocześnie zawieszając do końca 2012 r. wejście w życie przepisów § 1 i § 3 tej uchwały, w którym m.in. został określony jej przedmiot, co stanowi rażące naruszenie zasad tworzenia aktów legislacyjnych. Rada próbowała w ten sposób uniknąć obarczenia zaskarżonej uchwały wadą nieważności, czego jednak nie osiągnęła, bowiem akt ten narusza znajdujące się w obrocie prawnym inne wskazane w skardze uchwały.

Poza tym, przy wydawaniu ww. aktu nie wskazano w sposób pełny podstawy jego wydania, a jedyną faktyczną przyczyną jej uchwalenia było bezwzględne wyłączenie ze sprzedaży lokali wchodzących w skład nieruchomości stanowiących wyłączną własność miasta st. Warszawy.

Następnie skarżący zauważyli, że Rada W. nie była przygotowana do merytorycznego ustosunkowania się do przedłożonego projektu zaskarżonej następnie do sądu uchwały, wobec czego ww. akt został uchwalony z naruszeniem prawa w nadmiernym, nieuzasadnionym pośpiechu i w niejasnych okolicznościach - co uniemożliwiło przeprowadzenie potrzebnych konsultacji. Wskazuje to na naruszenie zasad formalnych prac uchwałodawczych przed XXIX sesją Rady W.

Zarzucili także, iż Rada W. nie zamieściła przepisów przejściowych, w celu umożliwienia wywiązania się przez W. z zaciągniętych wcześniej zobowiązań i wskazali, że nie mogą być obciążani negatywnymi skutkami naruszającej prawo działalności pracowników samorządowych, utrudniających przez lata realizację przyrzeczenia wskazanego uprzednio Burmistrza Dzielnicy W..

Nadmienili ponadto, że ww. uchwała z dnia [...] grudnia 2011 r. [...] została zamieszczona dopiero w dniu 10 stycznia 2012 r. w Elektronicznym Dzienniku Urzędowym Województwa [...] nr [...], poz. [...] z ustaloną wcześniej przed opublikowaniem datą ogłoszenia 30 grudnia 2011 r.

W odpowiedzi na skargę Rada W. wniosła o oddalenie skargi wskazując, że skarżący nie posiadają wymaganej przepisem art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) legitymacji procesowej do zaskarżenia uchwały, bowiem posiadają interes faktyczny, gdyż w przedmiotowej sprawie nie występuje związek miedzy treścią uchwały, a prawnie gwarantowaną sytuacją skarżących. W szczególności nie sposób wskazać normy prawa materialnego, która byłaby źródłem ich interesu prawnego lub uprawnienia naruszonego przez kwestionowaną uchwałę.

W piśmie procesowym z dnia 14 czerwca 2012 r. skarżący podtrzymali zarzuty skargi oraz podnieśli, że Rada W. w dniu [...] marca 2012 r. podjęła uchwałę nr [...] zmieniającą uchwałę [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. w sprawie zasad obrotu lokalami mieszkalnymi W. w ten sposób, iż po § 12 ust. 2 dodała ust. 3 w brzmieniu: "3. Sprzedaż lokali w sytuacji wskazanej w § 4 pkt 1 lit. b jest dopuszczalna, jeżeli przed dniem 15 grudnia 2011 roku podjęta została uchwała Zarządu Dzielnicy zawierająca projekt wykazu lokali przeznaczonych do sprzedaży w tych nieruchomościach". Dodali, że w ten sposób Rada W. specjalnie nie uwzględniła ich przypadku, gdyż w zmienionej Uchwale warunkiem dopuszczenia do sprzedaży lokali mieszkalnych jest uchwalony projekt wykazu lokali przeznaczonych do sprzedaży, a oni dysponują tylko deklaracją Burmistrza W. (pismo z dnia 26 lipca 2005 r.) - co świadczy również o braku woli załatwienia sprawy na zasadzie poszanowania prawa.

Ponadto stwierdzili, że H. G. (pełniąca urząd Prezydenta W.) nie posiada umocowania do reprezentowania Rady W. przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w niniejszej sprawie gdyż:

- zgodnie z art. 35 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo przed sądami administracyjnymi pełnomocnikiem strony może być adwokat lub radca prawny (§ 1 art. 35) lub pracownik Rady W. albo Jej organu nadrzędnego (§ 2 art. 35). Natomiast H. G. (pełniąca urząd Prezydenta W.) nie spełnia żadnego z powyższych warunków i z tego względu udzielone jej pełnomocnictwo przez Radę jest nieważne i tym bardziej nie ma ona też uprawnienia do udzielania dalszych pełnomocnictw procesowych radcom prawnym,

- art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym nie może być zastosowany, a więc nie ma też zastosowania Uchwała Nr [...] Rady W. z dnia [...] kwietnia 2007 r. w sprawie reprezentowania Rady W. w postępowaniach przed sądami administracyjnymi,

- ponadto uchwała ta nie może być obecnie stosowana, gdyż została wydana przez poprzednią Radę W. i dotyczyła osoby fizycznej H. G. w poprzedniej kadencji Rady W., a Rada W. funkcjonująca w bieżącej kadencji nie potwierdziła obowiązywania pełnomocnictwa udzielonego przez poprzednią Radę W.

W związku z tym skarżący uznali, że radca prawny A. K. również nie posiada umocowania do reprezentowania Rady W. przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w niniejszej sprawie, gdyż pełnomocnictwo uzyskała od rzekomego pełnomocnika – H. G., która w dodatku bezprawnie jako Prezydent W. udzieliła jej tego pełnomocnictwa naruszając Uchwałę Nr [...] Rady W. w sprawie reprezentowania Rady W. w postępowaniach przed sądami administracyjnymi, w której upoważniono H. G. a nie Prezydenta W.. To uchybienie skutkuje nieważnością ww. pełnomocnictwa, które w związku z tym nie ma mocy prawnej.

Na rozprawie w dniu 25 lipca 2012 r. J. S. przedłożył do akt sądowych swoje pisemne wystąpienie, w którym poparł w imieniu swoim i jako pełnomocnik żony, wniesioną skargę. Dodał, że z art. 34 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami wynika, iż skarżący posiadają ustawowe, czasowo zawieszone uprawnienie do pierwokupu najmowanego przez nich lokalu mieszkalnego, lecz jest ono uzależnione od obiecanego przez właściciela przeznaczenia lokalu do sprzedaży skarżącym. Nadmienił też, że nie ma podstaw do dochodzenia swoich racji w postępowaniu cywilnym, gdyż sprawa nie dotyczy stosunków cywilnoprawnych i wynikających z nich roszczeń.

Ponadto skarżący złożył wniosek o "wyłączenie z występowania w niniejszej sprawie r. pr. A. K." - z przyczyn podanych w piśmie z 14 czerwca 2012 r.

Sąd nie uwzględnił jego wniosku - uznając go za niezasadny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona.

W niniejszej sprawie A. S. i J. S. zaskarżyli w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.) uchwałę Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia [...] grudnia 2011 r. Nr [...] w sprawie zasad obrotu lokalami mieszkalnymi m.st. Warszawy (Dz. Urz. Woj. [...]. Nr [...], poz. [...] ze zm.).

Stosownie do art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym z dnia 8 marca 1990 r. (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Oznacza to, że w pierwszej kolejności obowiązkiem sądu jest zbadanie, czy wniesiona skarga podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny. Natomiast na skarżącego nakłada obowiązek wykazania naruszenia indywidualnego interesu prawnego lub uprawnienia.

Strona skarżąca dopełniła wymogu - wynikającego z art. 101 ust. 1 ustawy samorządowej - wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa oraz zachowała termin do wniesienia skargi, jednakże jej legitymacja skargowa - oparta na interesie prawnym - nie znajduje, zdaniem Sądu, uzasadnienia w zaskarżeniu ww. uchwały.

Istnienie interesu prawnego determinuje bowiem przepis prawa materialnego, a o skuteczności skargi przesądza wykazanie naruszenia przez organ gminy konkretnego przepisu prawa, wpływającego negatywnie na sytuację prawną skarżącego. Interes prawny powinien mieć charakter bezpośredni, konkretny i realny (por. wyroki NSA z dnia 18 września 2003 r., sygn. akt II SA 2637/02, z dnia 3 września 2004 r., sygn. akt OSK 476/04, z dnia 23 listopada 2005 r., sygn. akt I OSK 715/05).

Nie można zatem art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym interpretować rozszerzająco, wyprowadzając naruszenie interesu prawnego z ogólnych wartości, czy zasad prawa. O tym, czy jednostka ma w danej sprawie konkretny, indywidualny, aktualny i obiektywny interes prawny, przesądzają konkretne przepisy prawa. Mogą to być regulacje prawne zamieszczone w ustawach materialnoprawnych, ustawach ustrojowych i ustawach procesowych. Przepis prawa ustanawia interes prawny jednostki w tym znaczeniu, że na jego podstawie organ administracji publicznej kształtuje prawa lub obowiązki jednostki o charakterze publicznoprawnym.

W orzecznictwie przyjmuje się, że mieć interes prawny to tyle, co wskazać przepis prawa uprawniający dany podmiot do wystąpienia z określonym żądaniem w stosunku do organu administracji publicznej (por. wyroki NSA z dnia 22 lutego 1984 r., sygn. akt I SA 1748/83 oraz z dnia 17 kwietnia 2007 r., sygn. akt I OSK 798/06 i z dnia 18 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 255/11).

W rozpoznawanej sprawie - której przedmiotem była skarga na uchwałę Rady Miasta W. w sprawie zasad obrotu lokalami mieszkalnymi W. - interesu prawnego do jej kwestionowania nie można wyprowadzić z powoływanych przez stronę skarżącą przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak też ze wskazanych w skardze innych uchwał podjętych przez Radę W..

Przepis art. 34 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze zm.), nie kreuje po stronie skarżących prawa do wykupu wynajmowanego przez nich lokalu w sytuacji, gdy wystąpią oni z wolą jego nabycia, lecz tworzy jedynie prawo skarżących do jego pierwokupu w przypadku sprzedaży tego lokalu przez jego właściciela. Tym bardziej nie kształtuje wskazywanego uprawnienia na rzecz skarżących przepis art. 37 ww. ustawy - bowiem określa on sytuacje, w których nieruchomości są zbywane w drodze przetargowej lub bezprzetargowej. Z kolei przepis art. 68 tej ustawy traktuje o zasadach udzielania bonifikaty.

Nie sposób także zgodzić się ze skarżącymi, że kwestionowana uchwała narusza ich prawo do wykupu najmowanego lokalu - bowiem zostało to przyrzeczone w piśmie z dnia 26 lipca 2005 r. Skarżący traktują to ostatnie pismo jako oświadczenie woli sprzedaży przedmiotowego lokalu przez jego właściciela podczas, gdy ma ono jedynie charakter informacyjny. Rozumowanie skarżących prowadzi do wniosku, iż każdy najemca lokalu mieszkalnego, któremu nie zostanie zbyty lokal na skutek zmiany przepisów dotyczących zasad zbywania lokali przez jednostkę samorządu terytorialnego - miałby prawo twierdzić, iż został naruszony jego interes prawny.

Powyższe pismo nie stanowiło żadnej decyzji administracyjnej, ani innego aktu kształtującego prawa i obowiązki strony skarżącej - lecz jedynie miało charakter informacyjny, wskazujący na istniejące wówczas regulacje prawne w zakresie wniosków skarżących o wykup. W związku z tym nie można upatrywać w nim powstania uprawnienia po stronie skarżącej do wykupu wynajmowanego lokalu, ani tym bardziej traktować jako oświadczenia władz dzielnicy o woli sprzedaży lokalu wynajmowanego przez skarżących. Nie można także formułować na tej podstawie twierdzeń o celowym niezrealizowaniu przez władze dzielnicy ww. obietnicy, a w następstwie dopatrywać się naruszenia przez zaskarżoną uchwałę powyższego przyrzeczenia.

Należy zatem stwierdzić, że nie istnieje żaden przepis prawa, z którego wynikałby interes prawny strony skarżącej do kwestionowania zaskarżonej ustawy.

Zaskarżona uchwała Rady Miasta W. jest aktem prawa miejscowego, stanowiącym źródło powszechnie obowiązującego prawa z zakresu prawa administracyjnego publicznego.

Przepisy zawarte w tym akcie determinują zatem interes faktyczny strony skarżącej do sprzedania na jej rzecz wynajmowanego przez nią lokalu. Jednocześnie z powyższego wynika, iż interes prawny nie może zostać naruszony przez wydanie kwestionowanego aktu (jako aktu generalnego).

Za poparciem powyższej tezy przemawia treść art. 18 ust. 2 pkt 9 lit b ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.), zgodnie z którym do wyłącznej właściwości rady gminy należy podejmowanie uchwał w sprawach majątkowych gminy, przekraczających zakres zwykłego zarządu, dotyczących m.in. zasad nabywania, zbywania i obciążania nieruchomości oraz ich wydzierżawiania lub wynajmowania na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony, o ile ustawy szczególne nie stanowią inaczej oraz art. 40 ust. 2 pkt 3 tego aktu stwierdzający, że na podstawie niniejszej ustawy organy gminy mogą wydawać akty prawa miejscowego w zakresie zasad zarządu mieniem gminy.

Ponadto w art. 68 ust. 1 pkt 7 tejże ustawy ustawodawca wskazał, że właściwy organ może udzielić bonifikaty od ceny ustalonej zgodnie z art. 67 ust. 3 na podstawie, m.in. uchwały rady, jeżeli nieruchomość jest sprzedawana jako lokal mieszkalny.

W świetle tych regulacji gmina posiada kompetencje do kształtowania zasad zbywania nieruchomości i dysponowania swoim mieniem, a co z tego wynika - do tworzenia zasad, zgodnie z którymi lokale należące do jednostki samorządu gminnego są zbywane. Stanowi to emanację jej uprawnień właścicielskich jako gminy w stosunku do jej mienia.

Na uwagę zasługuje także okoliczność, że art. 20 ust 1 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266 ze zm.) - zgodnie z którym w celu realizacji zadań, o których mowa w art. 4, (tj. tworzenia warunków do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty na zasadach i w wypadkach przewidzianych w ustawie, zapewnienia lokali socjalnych i lokali zamiennych, a także zaspokajania potrzeb mieszkaniowych gospodarstw domowych o niskich dochodach), gmina może tworzyć i posiadać zasób mieszkaniowy. Z powyższego wynika zatem oczywisty fakt, że gmina ma prawo do kształtowania należącego do niej zasobu mieszkaniowego, aby móc realizować nałożone na nią ustawowe zadania. Wykonując swoje ustawowe kompetencje gospodarowania nieruchomościami gmina, zgodnie z własnymi ustawowymi kompetencjami - jako podmiot niezależny - określa warunki zbywania należącego do niej mienia.

Reasumując, skoro gmina została upoważniona w ramach ustawowych kompetencji do określenia w uchwale zasad gospodarowania, w tym sprzedaży należących do niej lokali, to strona skarżąca nie posiada - nawet jako jej mieszkaniec - interesu prawnego w kwestionowaniu takiego aktu, bowiem nie istnieje żaden przepis prawa, kreujący po jej stronie interes prawny do podważania takiej regulacji. W tym przypadku skarżąca ma jedynie interes faktyczny w zmianie zasad bezprzetargowego zbywania lokali należących do gminy.

Takie stanowisko w podobnej sprawie zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w prawomocnym wyroku z dnia 26 sierpnia 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 339/11.

Należy także podkreślić, że zasady określone w kwestionowanej uchwale dotyczą wszystkich mieszkańców ubiegających się o wykup lokalu, zatem wbrew twierdzeniom skarżących zapewniona została równość względem prawa wszystkim osobom ubiegającym się o sprzedaż na ich rzecz wynajmowanego lokalu mieszkalnego. W związku z czym Sąd nie mógł uznać za zasadne twierdzeń skarżących, iż zaskarżony akt został wydany tylko po to, aby zablokować im zbycie lokalu.

Odnosząc się natomiast do podniesionego zarzutu nieprawidłowego umocowania przed sądem pełnomocnika organu administracji należy stwierdzić, że W. został upoważniony do reprezentowania Rady W. uchwałą tego ostatniego organu z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...] (znajdującą się w aktach sprawy). Zgodnie z jej § 1 udzielone zostało pełnomocnictwo ogólne do prowadzenia spraw Rady W. w postępowaniach przed sądami administracyjnymi. Następnie umocowany do działania w imieniu Rady W. Prezydent W. udzielił pełnomocnictwa radcy prawnemu urzędu A. K. Nie zostały zatem naruszone zasady określające udzielanie pełnomocnictw do działania przed wojewódzkim sądem administracyjnym - określone w art. 35 ppsa.

Także zarzut skarżących dotyczący naruszenia wymienionych w skardze uchwał Rady W. nie mógł znaleźć uzasadnienia, bowiem wskazać należy, że w doktrynie prawa wykształciło się pojęcie racjonalnego ustawodawcy. Oznacza ono, m.in. że dokonując wykładni norm prawnych przyjmuje się, iż system prawa nie może być wewnętrznie sprzeczny, a w sytuacji sprzeczności poszczególnych przepisów, zawartych w aktach o równej randze, dokonuje się takiej ich interpretacji, aby wykluczyć wewnętrzną antynomię tych regulacji.

W tych okolicznościach trudno uznać za zasadne zarzuty naruszenia przez zaskarżony akt innych uchwał Rady, wskazanych przez skarżących. Zmiana zasad sprzedaży lokali gminy nie może być bowiem sprzeczna z wcześniejszą uchwałą Rady, dotyczącą planu sprzedaży lokali na dane lata. Takie rozumienie prowadziłoby do wniosku, iż Rada nie może korzystać ze swoich kompetencji, bowiem jest bezwzględnie związana wydanymi uprzednio uchwałami, a przecież w tym celu uchwałodawca tworzy w niektórych aktach przepisy przejściowe.

Reasumując, strona skarżąca nie neguje w swojej skardze uchwały Rady W. jako takiej - oczywiście z wyjątkiem jej części dotyczącej niemożności sprzedaży lokali w budynkach wielolokalowych, które stanowią w 100% własność W. - lecz w istocie jej zarzuty wynikają z niemożności zaakceptowania ukształtowanej tą uchwałą polityki lokalowej miasta, która nie wychodzi naprzeciw jej oczekiwaniom. Większość podnoszonych w skardze zarzutów dotyczy właśnie braku akceptacji prowadzonej przez W. gospodarki jej mieniem i braku woli sprzedaży wynajmowanego przez nich lokalu.

Wskazać jednak należy, że możliwość kształtowania w drodze uchwały tej polityki przez gminę nie rodzi po stronie skarżącej żadnego prawa, bowiem nawet jako członkowie wspólnoty samorządowej nie posiadają oni interesu prawnego w zaskarżeniu tej uchwały. Nie istnieje bowiem przepis prawa z którego mogliby oni taki interes wyprowadzić, a wskazane przepisy ustawowe (w tym art. 34 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami ) nie dotyczącą sytuacji strony skarżącej, lecz jedynie prawa pierwokupu nieruchomości - po spełnieniu przesłanek określonych w tym przepisie.

Na marginesie Sąd zwraca uwagę, iż fakt nieudzielania odpowiedzi przez Radę W. na wezwanie do usunięcia naruszenia nie stanowi prawidłowej praktyki działania organu administracji i nie powinien mieć miejsca - jednak nie miało to żadnego wpływu na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.