Postanowienie NSA, sygn. akt I OZ 1794/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Koszty sądowe
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone zarządzenie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 215 § 1, art. 157 § 1, art. 185, art. 197 § 1 i 2, art. 198
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Paweł Tarno po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. J. i G. J. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 6 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Ke 768/17 o wezwaniu do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od skargi A. J. i G. J. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] września 2017 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za przejęcie z mocy prawa własności nieruchomości postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach.


UZASADNIENIE

Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach zarządzeniem z 6 listopada 2017 r., II SA/Ke 768/17, powołując się na § 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193), wezwał A. J. i G. J. do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego, od wniesionej przez nich skargi na decyzję Wojewody Ś. z [...] września 2017 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za przejęcie z mocy prawa własności nieruchomości, w kwocie 3 542 złotych, w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia.

Zażalenie na powyższe zarządzenie wnieśli A. J. i G. J., wskazując że określają wartość przedmiotu sporu jako różnicę między wypłaconym odszkodowaniem a obecnie oczekiwanym odszkodowaniem za odjęcie prawa własności w kwocie 86 850 złotych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 230 § 1 i § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a.") od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub wpis stały. Pismami wszczynającymi postępowanie w sprawie są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania. Zgodnie zaś z art. 231 p.p.s.a., wpis stosunkowy od pism wszczynających postępowanie pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne, stanowiące według art. 216 p.p.s.a. wartość przedmiotu zaskarżenia. W pozostałych sprawach pobiera się wpis stały.

W myśl art. 220 § 1 p.p.s.a. Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący obowiązany jest wezwać wnoszącego pismo, aby uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Natomiast wysokość wpisu sądowego w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest określona przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W niniejszej sprawie skarżący wnieśli skargę na decyzję Wojewody Ś. z [...] września 2017 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia na ich rzecz odszkodowania w łącznej wysokości 352 360,05 złotych za przejętą z mocy prawa na rzecz Miasta K. na prawach powiatu prawa własności nieruchomości położonej w obrębie 0020 miasto K., oznaczonej jako działki: nr [...] o pow. 0,0959 ha i nr [...] o pow. 0,0528 ha. Biorąc pod uwagę fakt, że przedmiotem zaskarżonej decyzji jest należność pieniężna, trzeba przyznać rację Sądowi I instancji, że należny będzie wpis stosunkowy.

Nie można jednak zgodzić się z przyjętym przez Sąd I instancji sposobem obliczenia tego wpisu w przedmiotowej sprawie. Jak można bowiem wywieść z treści zaskarżonego zarządzenia, Sąd I instancji, stosownie do § 1 pkt 4 powołanego wyżej rozporządzenia, obliczył kwotę wpisu, podstawiając jako wartość przedmiotu sporu kwotę odszkodowania przyznaną skarżącym przez organ administracji, tj. 352 360,05 złotych, a następnie mnożąc tę wartość przez 1% i na końcu sprawdzając, czy otrzymana kwota jest nie mniejsza niż 2 000 zł i nie większa niż 100 000 zł. Podkreślić należy, że w odrębnej sprawie o odszkodowanie za przejętą nieruchomość, wartością przedmiotu zaskarżenia, o jakiej mowa w art. 216-218 i art. 231 p.p.s.a., jest różnica między wysokością odszkodowania ustaloną z zaskarżonej decyzji, a wysokością odszkodowania, jakiej domaga się strona skarżąca. Różnicę tę skarżący obowiązany jest podać stosowanie do art. 215 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 22 lipca 2010 r., I OZ 543/10). Naczelny Sąd Administracyjny w pełni popiera również pogląd wyrażony w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z 28 stycznia 2008 r., I FPS 7/07, że w świetle art. 231 w związku z art. 215 i 216 p.p.s.a. wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi tylko ta część należności pieniężnej, która została zakwestionowana w skardze. Powyższą kwestię poruszono też w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z 3 października 2016 r., I OPS 1/16, w której wyjaśniono, że wartość przedmiotu zaskarżenia to wartość tego, co w ramach przedmiotu zaskarżonej decyzji jest w skardze kwestionowane wprost lub wynika z treści skargi i jej uzasadnienia albo co wynika z istoty, charakteru i okoliczności sprawy. Należy zauważyć, że w skardze do Sądu I instancji skarżący nie wskazali, jaką konkretnie kwotę kwestionują. W tej sytuacji, wobec niedochowania przez skarżących wymogu podania wartości przedmiotu zaskarżenia wynikającego z art. 215 § 1 p.p.s.a., co stanowiło brak formalny skargi, Sąd I instancji zobowiązany był do wezwania strony do jego usunięcia, poprzez podanie wartości przedmiotu zaskarżenia, czego nie uczynił. Nieprawidłowo natomiast przyjął, że wartością przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie jest kwota stanowiąca wysokość odszkodowania ustalonego na mocy zaskarżonej decyzji. W konsekwencji błędnie ustalił wpis od skargi w oparciu o § 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – w wysokości 3 524 zł.

W tej sytuacji oraz zważywszy na treść złożonego w sprawie zażalenia, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji powinien był wezwać skarżących do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez wskazanie wartości przedmiotu zaskarżenia, a następnie, w oparciu o tę wartość, obliczyć wysokość należnego wpisu stosunkowego i wezwać stronę do jego uiszczenia.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 w związku z art. 197 § 1 i 2 oraz art. 198 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.