Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 784/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2015-12-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 92a ust. 1, ust. 2 i ust. 6, art. 92b ust. 1 i art. 92 c ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1414
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym -  tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 102 poz 1 art. 10 ust. 2 i ust. 3 zdanie 1
law: Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów  socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również  uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Tekst mający znaczenie dla EOG).

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Maria Zawadzka (spr.) Sędziowie WSA Bożenna Blitek NSA Krystyna Kutzner Protokolant starszy referent Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w A. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 14 kwietnia 2015r. nr [ ] w przedmiocie kary pieniężnej skargę oddala


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 14 kwietnia 2015 r., nr [....] Główny Inspektor Transportu Drogowego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267, dalej: "K.p.a."), art. 4 pkt 22 lit. a, art. 92a ust. 1 do 6, oraz art. 92c ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2013 r. poz. 1414 ze zm.), Ip. 6.2.1, załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 13, art. 15 ust. 8 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE nr L 370 z 31.12.1985, P.0008-0021 ze zm.), Ip. 2 rozdz. II załącznika IB do rozporządzenia nr 3821/85, art. 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/ 2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/1985 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. U. UE L 2014 60.1 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [....] 2014 r., nr [.....], o nałożeniu na "A" Spółka z o.o. w A. (dalej: strona skarżąca) kary pieniężnej w wysokości 5.000 zł.

Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu [.....] 2014 r. inspektorzy inspekcji transportu drogowego przeprowadzili kontrolę drogową pojazdu marki [.....] o nr rej. [.....] wraz z naczepą marki [....] o nr rej. [....], w miejscowości B. Kontrolowanym pojazdem kierował A. M., wykonujący w chwili kontroli krajowy transport drogowy rzeczy w imieniu i na strony skarżącej. Na skutek kontroli ujawniono naruszenie w postaci nierejestrowania za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi.

Na podstawie powyższego stanu faktycznego w dniu [....] 2014 r. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydał decyzję, którą nałożył na stronę skarżącą karę pieniężną w wysokości 5.000 złotych.

Od powyższej decyzji strona skarżąca złożyła odwołanie, w którym zarzuciła wydanie decyzji z naruszeniem art. 92 ustawy o transporcie drogowym poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie norm prawa o transporcie drogowym, oraz poprzez dokonanie analizy zapisów przy pomocy programu nieposiadającego legalizacji. Strona skarżąca podniosła, iż zgodnie z art. 1 rozporządzenia nr 561/2006, kontroli zgodności przestrzegania przepisów podlega kierowca, a nie pojazd, tym samym organ I instancji zastosował błędną wykładnię prawa. Skarżąca Spółka wskazała, iż zapewnia w przedsiębiorstwie właściwą dyscyplinę i organizację pracy, a także iż nie miała wpływu na powstałe naruszenie. Zdaniem strony skarżącej w przedmiotowej sytuacji zastosowanie powinny mieć przepisy art. 92b oraz 92c ustawy o transporcie drogowym. Przedsiębiorca podniósł, iż w świetle art. 13 rozporządzenia nr 3821/1985, rozgraniczono odpowiedzialność przedsiębiorcy i kierowcy, co oznacza, że przedsiębiorca jest odpowiedzialny jedynie za zabezpieczenie tachografów, a nie za obsługę karty kierowcy. Ponadto dyspozycja z Ip. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym odnosi się do manipulacji w funkcjonowanie tachografów, a nie do przejazdów z wyciągniętą kartą kierowcy. Tym samym jedyną odpowiedzialność za stwierdzone naruszenie ponosi kierowca. Przedsiębiorca zarzucił ponadto organowi I instancji rozstrzygnięcie sprawy bez wnikliwego zbadania wszystkich jej okoliczności i brak odniesienia się do uwag strony skarżącej przesłanych w piśmie z dnia 30.09.2014 r.

Zaskarżoną decyzją Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Przywołując treść przepisów wymienionych na wstępie niniejszego uzasadnienia, organ stwierdził, że analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w postaci protokołu kontroli protokołu przesłuchania kierowcy w charakterze świadka, oraz danych cyfrowych pobranych z karty kierowcy oraz z urządzenia rejestrującego wykazała, że kontrolowany kierowca w okresach:

od godz. 14:40 dnia 22.07.2014 r. do godz. 02:00 dnia 23.07.2014 r.;

od godz. 20:50 do godz. 23:15 dnia 24.07.2014 r.;

od godz. 18:25 do godz. 20:26 dnia 25.07.2014 r.;

od godz. 05:51 do godz. 06:11 dnia 26.07.2014 r.;

od godz. 18:36 dnia 05.08.2014 r. do godz. 03:32 dnia 06.08.2014 r.;

od godz. 17:47 dnia 06.08.2014 r. do godz. 08:18 dnia 07.08..2014 r.;

od godz. 20:44 dnia 08.08.2014 r. do godz. 05:36 dnia 09.08.2014 r.

prowadził pojazd z wyciągnięta kartą kierowcy, celem nierejestrowania swojej prawdziwej aktywności. Prowadzenie pojazdu z wyciągniętą kartą kierowcy powodowało, iż na niniejszej karcie nie rejestrowały się wskazania dotyczące faktycznej aktywności kierowcy. Powyższe działanie powodowało nierejestrowanie na karcie kierowcy A. M. prawidłowych i rzeczywistych wskazań w zakresie zarówno prędkości pojazdu, aktywności kierowcy, jak również przebytej drogi. W konsekwencji uznano, że w sprawie znajdzie zastosowanie Ip. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, który sankcjonuje nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi karą pieniężną w wysokości 5.000 zł.

Stwierdzono jednocześnie, że w badanej sprawie brak jest podstaw zastosowania art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym albowiem strona skarżąca nie wskazała okoliczności, których nie mogła przewidzieć oraz na które nie miała wpływu. W ocenie organu odwoławczego skarżąca spółka nie zapewniła też właściwej organizacji i dyscypliny pracy. Stwierdzono też, że w sprawie brak jest możliwości zastosowania przesłanek egzoneracyjnych o jakich mowa w art. 92b ust. 1 ustawy o transporcie drogowym.

Organ odwoławczy w treści uzasadnienia swojej decyzji odniósł się także do pozostałych zarzutów odwołania.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarzucono, że w zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia:

- art. 92a ustawy o transporcie drogowym poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie ww. norm prawnych w odniesieniu do nieprawidłowości sprecyzowanych w załączniku nr 3, liczba porządkowa 6.2.1 ww. ustawy dot. nierejestrowania za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej

drogi;

- art. 93 ust. 3 w związku z art. 92b i art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym poprzez jego niezastosowanie i nieumorzenie postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej pomimo wystąpienia okoliczności określonych w art. 92b oraz art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym.

W uzasadnieniu skargi na poparcie swojego stanowiska przywołano następujące argumenty:

strona skarżąca nie wywierała presji na kierowców;

wynagrodzenie kierowców nie było uzależnione od przejechanych kilometrów, terminowości dostarczenia ładunku ani jego ilości;

zadania przewozowe były tak ustawiane, aby nie powodować naruszeń czasu

jazdy, przerw i odpoczynków, i to kierowcy decydowali o tempie pracy;

spółka nie mogła wiedzieć o takim (błędnym) postępowaniu kierowcy, ponieważ naruszenia miały miejsce w ciągu ostatniego miesiąca, a zczytywanie kart odbywać się musi na podstawie obowiązujących przepisów, co 28 dni i jeszcze nie było możliwe stwierdzenie naruszeń ujawnionych przy kontroli drogowej;

spółka dysponuje programem do zczytywania i analizy danych zawartych na

wykresówkach, kartach kierowców i w pamięci tachografu, na bieżąco dokonuje analizy danych i wyciąga wnioski i konsekwencje;

co najmniej dwa razy w roku strona organizuje szkolenie dla kierowców w

zakresie norm czasu jazdy, przerw i odpoczynków oraz obsługi tachografów;

wszyscy kierowcy przechodzą szkolenia okresowe wynikające z art. 39 ustawy o transporcie drogowym;

zatrudniony kierowca był zobowiązany do przestrzegania przepisów o transporcie drogowym oraz o czasie pracy kierowców zgodnie z zakresem obowiązków i odpowiedzialności kierowcy.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., Nr 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze. zm.) - zwana dalej "P.p.s.a.", Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla je w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd skargę oddala (art. 151 P.p.s.a.).

Badając zaskarżoną decyzję tak określonych granicach Sąd stwierdza, że odpowiada ona prawu i brak jest podstaw do wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

Sąd podkreśla, że zagadnienie badane w niniejszej sprawie było już przedmiotem rozważań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego min. w wyrokach z dnia 13 marca 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 1365/13, z dnia 11 czerwca 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 215/14 czy też z dnia 13 sierpnia 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 1791/12, z dnia 13 listopada 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 1133/14. Z uwagi na zbieżność stanu faktycznego i prawnego ww. spraw ze sprawą będącą przedmiotem niniejszego rozstrzygnięcia, orzekający w sprawie Sąd podzielił stanowisko zawarte w przywołanych wyżej wyrokach i uznał je za własne.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 4 pkt 22 lit.. a, art. 92a ust. 1, ust. 2 i ust. 6, art. 92b ust. 1 i art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, Ip. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym oraz art. 13, art. 15 ust. 8 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE nr L 370 z 31.12.1985, P.0008-0021 ze zm.), Ip. 2 rozdz. II załącznika IB do rozporządzenia nr 3821/85, art. 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/ 2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/1985 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. U. UE L 2014 60.1 ze zm.). W ocenie Sądu w niniejszej sprawie przepisy te zostały przez orzekające w sprawie organy zastosowane prawidłowo.

Kontrola przedsiębiorcy wykonującego przewóz drogowy została uregulowana w przepisach rozdziałów 9 i 10 ustawy o transporcie drogowym, natomiast podstawą nakładania kar pieniężnych za naruszenie obowiązków lub warunków wykonywania transportu drogowego są przepisy art. 92 i nast. tej ustawy. Zgodnie z treścią art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie "Podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych za każde naruszenie". Zgodnie z treścią art. 4 pkt. 22 ustawy o transporcie drogowym, przez obowiązki lub warunki przewozu drogowego rozumieć należy obowiązki lub warunki wynikające z przepisów tej ustawy oraz przepisów ustaw, rozporządzeń Rady (EWG), Rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) wymienionych enumeratywnie w tym przepisie, a także obowiązki lub warunki wynikające z wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych w zakresie przewozu drogowego. Kontrole podmiotów wykonujących przewozy drogowe prowadzone na podstawie przepisów ustawy o transporcie drogowym mają więc na celu między innymi ustalenie, czy podmioty takie przestrzegają przepisy regulujące czas pracy kierowców zawarte w ustawie z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz.U. z 2012 r. poz. 1155), oraz obowiązki wynikające z przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego z dnia 4 lutego 2014 r. Przestrzegania tych właśnie przepisów dotyczyła kontrola przeprowadzona w niniejszej sprawie. Wyniki przeprowadzonej kontroli stały się podstawą do nałożenia na stronę skarżącą kary pieniężnej.

Strona skarżąca zarzuciła w skardze naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 92a ustawy o transporcie drogowym w odniesieniu do stwierdzonej nieprawidłowości oraz poprzez niezastosowanie art. 92b i 92c ust. 1 pkt 1, pomimo wystąpienia okoliczności w nich przewidzianych.

Strona skarżąca nie kwestionowała ustaleń faktycznych w zakresie istnienia wykazanego przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego naruszenia, jednakże stwierdziła, że nie odpowiada ono treści lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym albowiem odnosi się do manipulacji w funkcjonowaniu tachografów, a nie do przejazdów z wyciągniętą kartą kierowcy.

Odnosząc się do powyższego zarzutu Sąd stwierdza, że jest on bezpodstawny. Treść Ip. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym wskazuje, że sankcją objęte jest nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi karą pieniężną w wysokości 5.000 złotych. Słuszne jest stanowisko organu odwoławczego, że do zaistnienia naruszenia z Ip. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym nie jest konieczna celowa ingerencja w urządzenie rejestrujące. W trakcie kwestionowanych przejazdów, w wyniku jazdy z wyjętą kartą kierowcy, nie rejestrowały się rzeczywiste i zgodne ze stanem faktycznym, wskazania w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. Nie jest istotnym w wyniku jakich działań do tego doszło, kluczowy jest skutek, którym jest powstanie naruszenia z Ip. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Uprawnione jest stwierdzenie, że wykonywanie pracy bez włożonej karty kierowcy stanowi manipulację, wpływającą na techniczną funkcjonalność urządzenia rejestrującego zwłaszcza w kontekście tego, że zasadnicze zastosowanie tachografu polega na rejestrowaniu wszystkich aktywności kierowcy, oraz pojazdu. Jazda bez włożonej karty wpływa na podstawową funkcję tachografu- uniemożliwia odczytanie prawidłowych i rzeczywistych wskazań w zakresie pracy kierowcy i użytkowania pojazdu. Użycie niedozwolonego urządzenia, w tym również magnesu, odnosi taki sam skutek jak w powyższym przypadku - uniemożliwia odczytanie prawidłowych i rzeczywistych zapisów w zakresie pracy kierowcy i użytkowania pojazdu. Tym samym Sąd doszedł do przekonania, że organy obu instancji właściwie zastosowały do zaistniałego naruszenia lp. 6.2.1. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym , konsekwencją czego było wymierzenie kary pieniężnej w wysokości 5000 zł.

Strona skarżąca zakwestionowała w skardze przypisanie jej odpowiedzialności za stwierdzone naruszenia przepisów oraz stwierdziła, że o wyłączeniu jej odpowiedzialności za powstałe uchybienia decyduje treść art. 92b ustawy o transporcie drogowym ( w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji), zgodnie z którym nie nakłada się kary pieniężnej za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, jeżeli podmiot wykonujący przewóz zapewnił:

1) właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców przepisów:

a) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85,

b) rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym,

c) umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz. U. z 1999 r. Nr 94, poz. 1086 i 1087);

2) prawidłowe zasady wynagradzania, niezawierające składników wynagrodzenia lub premii zachęcających do naruszania przepisów rozporządzenia, o którym mowa w pkt 1 lit. a, lub do działań zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego.

W takiej sytuacji, za naruszenie ww. przepisów karze grzywny, na zasadach określonych w art. 92 ustawy o transporcie drogowym, podlega kierowca lub inna osoba odpowiedzialna za powstanie tych naruszeń. Strona skarżąca powoływała się również na treść art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, zgodnie z którym nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Przedsiębiorca jest zatem zwolniony od odpowiedzialności za naruszenie prawa przez kierowcę, jeżeli nie miał on wpływu na powstanie naruszenia lub nie mógł tego przewidzieć.

Analiza treści przywołanych powyżej przepisów art. 92b oraz art. 92c ustawy o transporcie drogowym prowadzi do wniosku, że nakładają one na przedsiębiorcę bezwzględny obowiązek kontroli i właściwej organizacji pracy kierowców, w celu przeciwdziałania naruszeniom wymogów ustawy. Wyrazem tego obowiązku jest m.in. art. 10 ust. 2 i ust. 3 zdanie 1 rozporządzenia (WE) nr 561/2006, z dnia 15 marca 2006r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz.U.UE L z dnia 11 kwietnia 2006 r.), który nakłada na przedsiębiorstwo transportowe obowiązek organizowania pracy kierowcom w taki sposób, aby kierowcy mogli przestrzegać przepisów rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 oraz przepisów rozdziału II rozporządzenia. Przedsiębiorstwo transportowe wydaje odpowiednie polecenia kierowcy i przeprowadza regularne kontrole przestrzegania przepisów rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 oraz przepisów rozdziału II rozporządzenia nr 561/2006 (art. 10 ust. 2 rozporządzenia). W myśl art. 10 ust. 3 powołanego rozporządzenia przedsiębiorstwo transportowe odpowiada za naruszenia przepisów, których dopuszczają się kierowcy tego przedsiębiorstwa, nawet jeśli naruszenie takie miało miejsce na terytorium innego Państwa Członkowskiego lub w państwie trzecim.

Nietrafne jest zatem twierdzenie, że brak możliwości bieżącej kontroli kierowcy zwalnia przedsiębiorcę z odpowiedzialności wynikającej z art. 92a ustawy o transporcie drogowym. Jak zauważa się w orzecznictwie, przyjęcie takiego poglądu oznaczałoby, że przedsiębiorca mógłby się na okoliczność "braku wpływu", czy "okoliczności których nie mógłby przewidzieć" powoływać właściwie w każdej sytuacji naruszenia przez kierowcę przepisów prawa, co w konsekwencji oznaczałoby w istocie zwolnienie przedsiębiorcy w każdej sytuacji z podstawowego obowiązku jaki został określony w art. 10 ust. 2 i 3 rozporządzenia (WE) nr 561/2006. Treść przepisów art. 92 b ust. 1 i art. 92 c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym nie może być interpretowana w sposób, który dopuszczałby zwolnienie przedsiębiorcy z obowiązku określonego m.in. w art. 10 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 (por. wyrok NSA z dnia 2 czerwca 2009 r., sygn. akt II GSK 989/08). Prawodawca wyraźnie wskazał cel podejmowanych przez przedsiębiorcę działań, tj. zorganizowanie pracy kierowców w taki sposób, aby kierowcy ci mogli przestrzegać przepisów rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 oraz przepisów rozdziału II rozporządzenia nr 561/2006. Obowiązkiem przedsiębiorcy jest zatem nadzór nad odpowiednimi zachowaniami ludzkimi. W zdecydowanej większości przypadków, kierowca samodzielnie prowadzi pojazd, gdzie trudno jest o osobisty nadzór pracodawcy. Jednakże tej okoliczności nie można kwalifikować w kategoriach "braku wpływu" czy okoliczności których "nie można przewidzieć", bowiem przedsiębiorca ma obowiązek organizowania kierowcom pracy w taki sposób, aby nie dochodziło do naruszeń w zakresie czasu pracy. Fakt, że kierowca sam prowadzi pojazd, jest w tym przypadku bez znaczenia, taka jest bowiem typowa sytuacja w stosunkach tego rodzaju. Wyłączenie odpowiedzialności w takim przypadku, który należy uznać za typowy, godziłoby w specyfikę obowiązku nadzoru przedsiębiorcy nad przestrzeganiem czasu pracy, z którego to obowiązku przedsiębiorca powinien się wywiązać. Brak stosowania przez przedsiębiorcę w tym zakresie właściwych rozwiązań obciąża go jako pracodawcę. Przedsiębiorca powinien wykazać się dbałością o osiągnięcie zamierzonego celu. Prawodawca przykładowo jedynie wymienił takie obowiązki jak wydawanie odpowiednich poleceń kierowcy i przeprowadzanie regularnych kontroli przestrzegania przepisów. W zależności od powyższych czynników przedsiębiorca ma obowiązek wynikający z art. 10 ust. 2 i 3 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 takiej organizacji prowadzonej działalności, aby nie dochodziło do naruszeń.

Na zakres obowiązków przewoźnika zwrócił uwagę również Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 31 marca 2008 r. sygn. akt SK 75/06 (30/2/A/2008). Trybunał Konstytucyjny podkreślił, iż regulacje zawarte w ustawie o transporcie drogowym (art. 5) zmierzają do wymuszenia takiej organizacji pracy przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy, ażeby działalność ta odbywała się w sposób bezpieczny, bez zagrożenia życia, zdrowia i mienia innych osób. Sprawą przedsiębiorcy (przewoźnika) jest zawarcie takich umów i obmyślenie takich organizacyjnych rozwiązań, które będą dyscyplinować osoby wykonujące na jego rzecz usługi kierowania pojazdem, czy to na zasadzie stosunku pracy, czy nawet na zasadzie samozatrudnienia.

W przepisach art. 92 b oraz 92 c ustawy o transporcie drogowym chodzi tylko i wyłącznie o zdarzenia nieoczekiwane i nadzwyczajne. W dyspozycji art. 92b ust. 1 oraz 92 c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym nie mieszczą się sytuacje, które są wynikiem zachowania kierowcy, ale które wynikają z braku właściwych rozwiązań organizacyjnych po stronie pracodawcy, w zakresie umożliwienia pracownikom przestrzegania przepisów oraz dyscyplinowania ich do przestrzegania tych przepisów. Także kwestie właściwego doboru pracowników (ryzyko osobowe) nie mieszczą się w zakresie regulacji 92 b ust. 1 oraz art. 92c ust.1. Rzeczą tylko i wyłącznie wynikającą z uznania przedsiębiorcy jest właściwy dobór osób współpracujących z nim. Na przedsiębiorcy ciążą obowiązki zachowania należytej staranności, właściwego systemu motywacyjnego, szkoleniowego, czy innego rodzaju środków dyscyplinujących, tak aby nie dochodziło do naruszeń przepisów ustawy o transporcie drogowym. Przepisy ustawy o transporcie drogowym przewidują odpowiedzialność administracyjną podmiotu wykonującego przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z tytułu naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego. Istota tego rodzaju odpowiedzialności administracyjnej sprowadza się do tego, że podlega jej podmiot charakteryzujący się cechami wyrażonymi w normie prawnej stanowiącej podstawę odpowiedzialności, po wyczerpaniu określonych w tej normie znamion działania lub zaniechania, lub też znamiona tego zachowania muszą zostać wyczerpane przez inny podmiot - o ile norma prawna przypisuje zachowanie innego podmiotu lub skutek tego zachowania wspomnianemu podmiotowi administrowanemu (delikt administracyjny). Zaistnienie powyższych przesłanek jest co do zasady wystarczające, aby podmiot administrowany obciążony został z tytułu popełnionego deliktu administracyjnego sankcją administracyjną. Zbędne staje się w takim przypadku badanie jakichkolwiek innych dodatkowych okoliczności, jak na przykład winy podmiotu administrowanego, nie mają one bowiem wpływu ani na poniesienie przez niego odpowiedzialności, ani na wymiar nakładanej na niego sankcji administracyjnej. Wymienione przepisy wyraźnie statuują odpowiedzialność obiektywną. Podmiot wykonujący przewóz drogowy jest zobowiązany do działań organizacyjnych gwarantujących bezpieczeństwo innych użytkowników dróg, w tym w zakresie doboru kierowców i ułożenia planu ich pracy. Do uwolnienia się od odpowiedzialności nie wystarczy wykazanie braku winy, lecz wymagane jest udowodnione podjęcie wszystkich niezbędnych środków w celu zapobieżenia powstaniu naruszenia prawa. Jeżeli nie wystarcza wykazanie zastosowania wszystkich normalnych, rutynowych środków zabezpieczających, to należy zastosować środki dodatkowe.

Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie organy trafnie oceniły, że nie występowały okoliczności zwalniające przedsiębiorcę od odpowiedzialności. Takie zwolnienie może mieć miejsce, gdy wyłączną winą za powstanie naruszenia ponosi osoba trzecia (kierowca) lub gdy naruszenie prawa jest wynikiem okoliczności całkowicie niezależnych od przewoźnika. Obydwa wymienione przepisy mają charakter wyjątkowy i podlegają interpretacji ścisłej. Przedsiębiorca musi wykazać, że dołożył należytej staranności, tzn. że organizując przewóz uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać, a jedynie wskutek niezależnych okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń doszło do naruszenia prawa. Istnieje domniemanie odpowiedzialności przewoźnika za naruszenie prawa przez kierowcę. Przewoźnik organizuje bowiem pracę kierowców i sprawuje nad nimi nadzór. Ponosi on ryzyko prowadzenia przedsiębiorstwa transportowego oraz posiada instrumenty prawne i faktyczne, aby zapewnić należyte wykonywanie obowiązków przez kierowców, przeciwdziałając naruszeniom prawa. Domniemanie odpowiedzialności przewoźnika może być obalone i ciężar udowodnienia okoliczności wymienionych w przytoczonych wyżej przepisach ustawy o transporcie drogowym spoczywa na przedsiębiorcy. Na stronie skarżącej spoczywał zatem w niniejszej sprawie ciężar wykazania, że dołożyła należytej staranności organizując przewóz i nie miała wpływu na naruszenie prawa przez kierowcę, przy czym brak takiego wpływu musiałby istnieć realnie. Pogląd taki jest powszechnie przyjmowany w orzecznictwie sądów administracyjnych (m.in. w wyrokach NSA z dnia 2 czerwca 2009 r. sygn. akt II GSK 989/08, z dnia 20 października 2010 r. sygn. akt II GSK 936/09, z dnia 27 sierpnia 2009 r. sygn. akt II GSK 4/09, z dnia 2 lutego 2011r. sygn. akt II GSK 140/10, z dnia 13 października 2009 r. sygn. akt II GSK 93/09, z dnia 17 listopada 2010 r. sygn. akt II GSK 976/09, a dnia 24 lutego 2011 r. sygn. akt II GSK 258/10 oraz z dnia 6 czerwca 2011 r., sygn. akt II GSK 404/10 – publ.: http//www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Tymczasem w toku kontrolowanego postepowania skarżąca spółka nie wskazała żadnych okoliczności, których nie mogła przewidzieć oraz na które nie miała wpływu. Wobec powyższego w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw zastosowania art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym.

Sądowi wiadomym jest z urzędu, że zaskarżona decyzja Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego była kolejnym już rozstrzygnięciem nakładającym na stronę skarżącą karę administracyjną za naruszenie z Ip. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Duża liczba postępowań administracyjnych, których stroną jest skarżąca spółka, dotyczących naruszenia przepisów rozporządzenia 561/2006, rozporządzenia 3821/85, oraz rozporządzenia nr 165/2014, świadczy o złej organizacji pracy w przedsiębiorstwie strony oraz niedostatecznym nadzorze nad kierowcami. Strona powinna podjąć działania zmierzające do wprowadzenia właściwych rozwiązań organizacyjnych oraz takiej dyscypliny pracy, żeby w przyszłości nie dochodziło do kolejnych naruszeń. A zatem mimo powtarzających się przypadków nakładania kar administracyjnych na skarżącą spółkę za naruszenie z Ip. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, strona skarżąca nie podejmuje efektywnych działań zmierzających do poprawy organizacji pracy oraz nadzoru nad kierowcami. W tym kontekście dla zachowania właściwej dyscypliny i porządku pracy nie wystarczające okazały się regularne szkolenia oraz wynagrodzenie kierowców niezależnie od przejechanych kilometrów, terminowości dostarczenia ładunku ani jego ilości. Tym samym nie było też podstaw aby zastosować względem strony skarżącej art. 92 b ust. 1 ustawy o transporcie drogowym.

Zdaniem Sądu w kontrolowanej sprawie organy obu instancji dokonały prawidłowej oceny materiału dowodowego i kara pieniężna za stwierdzone naruszenie została wymierzona zasadnie i zgodnie z przepisami prawa. Organy podjęły w ramach postępowania wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i na podstawie całego zebranego materiału dowodowego wydały prawidłowe rozstrzygnięcia.

Tym samym skarga nie może być uwzględniona, albowiem rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził takich wad i uchybień, które powodowałyby konieczność wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego, dlatego należało orzec jak w sentencji na podstawie art.151 P.p.s.a.