Wyrok NSA oz. w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1609/96
NSA oz. w Gdańsku
Data orzeczenia: 1998-02-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Podatki inne
Działalność gospodarcza
Powołane przepisy: article: art. 6 ust. 1 pkt 6, art. 7 ust. 6, art. 12 ust. 1
journal: Dz.U. 1989 nr 27 poz. 147
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 21 kwietnia 1989 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku dochodowym.
article: poz. 203
journal: Dz.U. 1990 nr 3 poz. 5
Teza: Przychodami z danego źródła w myśl ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku dochodowym /t.j. Dz.U. 1989 nr 27 poz. 147 ze zm./ są uzyskane pieniądze lub wartości przychodów w naturze.

W przypadku kapitałów pieniężnych przychodami będą pieniądze faktycznie otrzymane, a nie - należne, tak jak w przypadku sprzedaży towarów i usług. Ewentualne zwroty pomniejszają przychody roku, w którym zwrot został dokonany.

TEZY

Przychodami z danego źródła w myśl ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku dochodowym /t.j. Dz.U. 1989 nr 27 poz. 147 ze zm./ są uzyskane pieniądze lub wartości przychodów w naturze.

W przypadku kapitałów pieniężnych przychodami będą pieniądze faktycznie otrzymane, a nie - należne, tak jak w przypadku sprzedaży towarów i usług. Ewentualne zwroty pomniejszają przychody roku, w którym zwrot został dokonany.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 1998 r. sprawy ze skargi Wiesławy K. na decyzję Izby Skarbowej w B. z dnia 29 lipca 1996 r. (...) w przedmiocie podatku dochodowego za 1991 r. - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 29 lipca 1996 r. (...) Izba Skarbowa w B. uchyliła w całości decyzję Drugiego Urzędu Skarbowego w B. z dnia 30 czerwca 1994 r. (...) określającą należny od Wiesławy K. podatek dochodowy za 1991 r. w kwocie 84.154.000 zł - orzekając, iż należny podatek dochodowy stanowi kwota 60.008.000 zł /przed denominacją/.

W uzasadnieniu decyzji Izba podała, iż określony wyżej podatek dochodowy dotyczy dochodów podatniczki jaki uzyskała z tytułu działalności gospodarczej w prowadzonej w ramach spółki cywilnej wraz z Ludmiłą B. i Marią B.

Działalność gospodarczą w zakresie teleradiomechaniki oraz handlu hurtowego i detalicznego artykułami spożywczymi i przemysłowymi spółka cywilna "I.-B." prowadziła w 1991 r. w warunkach zwolnienia od podatku obrotowego i dochodowego na podstawie decyzji Urzędu Skarbowego w B. z dnia 28 czerwca 1991 r. (...) wydane w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 18 maja 1990 r. w sprawie zwolnienia od podatków obrotowego i dochodowego podatników osiągających przychody z niektórych rodzajów nowo uruchomionej działalności gospodarczej /Dz.U. nr 35 poz. 203/.

W dniu 29 czerwca 1994 r. Drugi Urząd Skarbowy w B. decyzją (...) orzekł o utracie przez wspólniczki s.c. "I.-B." prawa do zwolnienia podatkowego z uwagi na nierzetelność podatkowej księgi przychodów i rozchodów oraz fakt uruchomienia przez męża podatniczki innej działalności gospodarczej nie objętej zwolnieniem podatkowym. Wyliczając podstawę opodatkowania w kwocie 169.819.673 zł stanowiącej 1/3 dochodu spółki minus kwota wolna od podatku tj. 3.600.000 zł organ podatkowy nie uznał za koszt uzyskania przychodu wskazanych wydatków w kwocie 248.000.000 zł z tytułu usług szkoleniowo marketingowych i konsultingowych świadczonych przez firmę Henryka R.N. Wspomniana firma nie prowadziła na terenie kraju działalności usługowej w wyżej wymienionym zakresie. Natomiast Spółka "I.-B." nie uzyskała w 1991 r. ani w okresie późniejszym przychodów ze sprzedaży towarów handlowych poza granicami kraju, a także nie prowadziła tam działalności gospodarczej /z dniem 16 lipca 1991 r. spółka została rozwiązana, działalność kontynuowała Maria B./. Zakres usług zleconych firmie duńskiej nie przyczynił się więc ani też nie mógł przyczynić się do pozyskania nowych nabywców, a tym samym zwiększenia przychodów spółki. W konsekwencji pomiędzy przedmiotowymi wydatkami a działalnością gospodarczą spółki "I.-B." nie istniał związek, o którym mowa w cyt. art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku dochodowym /t.j. Dz.U. 1989 nr 27 poz. 147 ze zm./ istnienie tego związku, stosownie do ww. przepisu, warunkuje zaliczenie ponoszonych wydatków w ciężar kosztów uzyskania przychodu. W związku z tym wspomnianych wydatków nie uznano za koszty uzyskania przychodu. Jednocześnie Izba uznała za przychód kwotę 20.371.400 zł wypłaconą tytułem odsetek przez Bank (...) SA w B.W tej mierze organ podatkowy stwierdził, że odsetki od pożyczek, wkładów i rachunków bieżących stanowiły przychód z kapitałów pieniężnych, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 6 oraz art. 7 ust. 6 cyt. ustawy o podatku dochodowym, a zatem z oddzielnego źródła, niż działalność gospodarcza.

Przychodami z danego źródła w myśl ustawy, są uzyskane pieniądze lub wartości przychodów w naturze. W przypadku kapitałów pieniężnych przychodami będą pieniądze faktycznie otrzymane, a nie - należne, tak jak w przypadku sprzedaży towarów i usług. Ewentualne zwroty pomniejszają przychody roku, w którym zwrot został dokonany. Przedłożony przez podatniczkę wyrok Sądu Wojewódzkiego w B. z dnia 30 listopada 1993 r. potwierdza jedynie, że odsetki te przekazano spółce "I.-B." w zawyżonej kwocie i należy je zwrócić. Nie może natomiast stanowić podstawy do korekty przychodu za 1991 r., skoro zwrotu zawyżonych odsetek nie dokonano w 1991 r.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Wiesława K. zarzucając naruszenie art. 867 i art. 410 Kc oraz art. 77 par. 1 i art. 7 Kpa wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Izby Skarbowej w B. i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu podniesiono, iż Izba Skarbowa z naruszeniem przepisów postępowania odmówiła uznania za koszty uzyskania przychodów wydatków na cele szkoleniowo-marketingowe na rzecz firmy Henryka. N. zam. w Danii w sytuacji gdy na skutek działalności tej firmy w zakresie doradztwa i szkolenia Spółka "I.-B." w sposób znaczny zwiększyła obroty. Świadczy to jednoznacznie, że istniał związek przyczynowy między działalnością ww. firmy a przychodami uzyskanymi przez Spółkę "I.-B.". Zdaniem skarżącej organ podatkowy nie zasadnie zawyżył dochód o kwotę nienależnie wypłaconych odsetek przez Bank (...) w następstwie awarii komputera w sytuacji kiedy Sąd Wojewódzki w B. w wyroku z dnia 30 listopada 1993 r. uznał to świadczenie jako nienależne w rozumieniu art. 410 Kc zaś cała otrzymana kwota została zwrócona.

W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie wywodząc podobnie jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skargę należało uznać za nieuzasadnioną. Z nie budzących wątpliwości stanu faktycznego sprawy wynika, iż zaistniały między stronami spór sprowadza się do oceny zasadności pominięcia przez organy podatkowe jako kosztu uzyskania przychodu wydatków w kwocie 248.000.000 zł z tytułu usług szkoleniowo-marketingowych oraz zasadności uznania za przychód kwoty 20.371.400 zł otrzymanej od Banku (...). tytułem nienależnych odsetek. Z materiałów sprawy wynika, iż Henryk N. w ramach Firmy T. zarejestrowanej w Danii na podstawie zlecenia z dnia 30 grudnia 1990 r. miał prowadzić na rzecz Spółki "I.-B." szeroką działalność w zakresie szkolenia, doradztwa i marketingu oraz reprezentując interesy Spółki w zakresie sprzętu RTV na rynkach krajów trzecich, dokonywać analiz rynków zbytu w tych krajach. Przy tak ogólnikowo określonym zakresie usług firmy T. w sytuacji kiedy Spółka "I.-B." nie prowadziła żadnej działalności eksportowej zaś w toku prowadzonego postępowania podatkowego nie ustalono w jaki sposób i w jakiej formie były realizowane pozostałe usługi firmy T. - nie można, zdaniem Sądu, dokonanej przez organy podatkowe oceny co do braku związku przyczynowego między wykazanymi wydatkami za usługi szkoleniowo-marketingowe a uzyskanym przychodem - uznać za dowolną. Dokonanie w tym zakresie oceny znajduje potwierdzenie zarówno w zebranym w sprawie materiale dowodowym jak również nie jest sprzeczne z zasadami doświadczenia życiowego. Również zarzut co do braku podstaw zaliczenia do przychodów kwoty 20.371.400 zł otrzymanej z Banku (...) tytułem nienależnych odsetek należało uznać za nieuzasadniony skoro z niespornych ustaleń wynika, iż w roku podatkowym 1991 Spółka nie dokonała zwrotu tej kwoty na rzecz Banku.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż w ocenie Sądu zaskarżona decyzja została wydana bez naruszenia prawa materialnego jak i przepisów postępowania w stopniu, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy.

Z tych względów Sąd na mocy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368/ skargę jako nieuzasadnioną oddalił.