Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 974/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2012-10-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2010 nr 102 poz 651
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie: WSA Małgorzata Brachel-Ziaja WSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) Protokolant: Anna Pałasz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2012 r. sprawy ze skargi J.S. na decyzję Wojewody z dnia 25 kwietnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania i odmowy zwrotu nieruchomości skargę oddala.


UZASADNIENIE

Starosta K. decyzją z dnia [...] października 2011 r., znak [...] na podstawie art. 104 i art. 105 § 1 k.p.a. oraz art. 142 i art. 229 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651) - dalej "u.g.n." - po rozpatrzeniu wniosku J.S. o zwrot wywłaszczonej nieruchomości - orzekł:

1. o umorzeniu, jako bezprzedmiotowego, postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu części działki: nr [...] o pow. 0.0369 ha, poł. w obr. [...] m. K. (powstałej z podziału działki nr [...]) w granicach parceli l. kat. [...] o pow. 2,3444 ha, b. gm. kat. K,

2. o odmowie zwrotu części działek: nr [...] o pow. 0,2832 ha i nr [...]o pow. 0.2375 ha poł. w obr. [...] m. K , w granicach parceli l. kat. [...] o pow. 2,3444 ha, b. gm. kat. K.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że pismem z dnia 18 marca 2002 r. J.S. wystąpił do Prezydenta Miasta K. z wnioskiem o zwrot części działek nr [...] i [.,..] , obr. [...] m. K. w granicach wywłaszczonej parceli l. kat. [...], b. gm. kat. K.

W toku przeprowadzonego przez Prezydenta Miasta K. postępowania wyjaśniającego ustalono, że wnioskowane do zwrotu części działek nr [...] i [...] stanowią obecnie m. in. część działki nr [...] o pow. 0,0369 ha poł. w obr. [...] m. K. , objętej księgą wieczystą nr [...] oraz części działek: nr [...] o pow. 0,2832 ha i nr [...] o pow. 0,2375 ha, objęte księgą wieczystą nr [...] i stanowią własność Gminy K. . Z tego względu postanowieniem z dnia 15 listopada 2004 r. Wojewoda na podstawie art. 26 § 2 w zw. z art. 26 § 3 k.p.a. wyznaczył do rozpoznania sprawy Starostę K

Rozpoznając sprawę Starosta wskazał, że orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 7 listopada 1951 r. [...] wywłaszczono na rzecz Skarbu Państwa parcelę gruntową l. kat. [...] o pow. 13,2633 ha, obj. Iwh [...]. stanowiącą własność H.S. , z przeznaczeniem na cele budowy Miasta N. i Kombinatu N.

Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego dla K. –S w K, z 14 listopada 2003 r. sygn. akt [..] spadek H.S. na podstawie testamentu nabył syn J.S. w całości.

Starosta K. wskazał, że sprawa zwrotu parceli l. kat. [...], b. gm. kat. K. (stanowiącej obecnie część działki nr [...]) na rzecz poprzedniego właściciela była już przedmiotem ostatecznego rozstrzygnięcia organów administracji publicznej. Kierownik Urzędu Rejonowego w K. po rozpatrzeniu wniosku H.S. z dnia 29 lipca 1992 r. o zwrot wywłaszczonej parceli l. kat. [...], obj. Iwh [...], decyzją z dnia [...] sierpnia 1993 r. nr [...] orzekł o odmowie zwrotu części działek: nr [...] i nr [...] obr. [...], odpowiadających parceli l. kat. [...] gm. kat. K. , na rzecz byłych właścicieli lub ich następców prawnych. Decyzja ta została wydana w trybie art. 69 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 30 poz. 127 z 1991 r.). Wojewoda K. decyzją z dnia [...] października 1993 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzje, a NSA wyrokiem z dnia 29 listopada 1994 r. oddalił skargę J.S. (sygn. akt [...] .

Zdaniem Starosty zachodzi tożsamość pomiędzy sprawą rozstrzygniętą przez Kierownika Urzędu Rejonowego w dniu 12 sierpnia 1993 r. a postępowaniem niniejszym w zakresie działki nr [...]. . Powoduje to konieczność umorzenia aktualnie prowadzonego postępowania w tym zakresie.

Uzasadniając pkt 2 decyzji tj. rozstrzygnięcie o odmowie zwrotu części działek nr [...] i nr [...] Starosta K. powołał się na art. 229 u.g.n., który stanowi, iż: "roszczenie, o którym mowa w art. 136 ust. 3, nie przysługuje, jeżeli przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy nieruchomość została sprzedana lub ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej".

Zgodnie z odpisem z księgi wieczystej nr [...], wydanym przez Centralną Informację Ksiąg Wieczystych Ekspozytura w K. , działki: nr [...] i [...] , poł. w obr. [...] m. K. , stanowią własność Gminy K. , w użytkowaniu wieczystym "[...]" Powszechnej Spółdzielni Spożywców "[...]". Prawo użytkowania wieczystego działek: nr [...] i [...] , poł. w obr. [...] m. K. , wpisane zostało w księdze wieczystej nr [...] na wniosek złożony w dniu 17 grudnia 1997 r., dnia 22 października 1998 r.

Zgodnie z przepisem art. 29 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece "Wpis w księdze wieczystej ma moc wsteczną od chwili złożenia wniosku o dokonanie wpisu, a w wypadku wszczęcia postępowania z urzędu - od chwili wszczęcia tego postępowania." Skoro wniosek o wpis użytkowania wieczystego do księgi wieczystej został złożony 17 grudnia 1997 r., to użytkowanie wieczyste zostało ujawnione przed 1 stycznia 1998 r. Skoro więc w stosunku do zawnioskowanych do zwrotu części działek nr [...] i [...] spełnione zostały przesłanki art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami, to należało odmówić wnioskodawcy zwrotu tych działek.

Odwołanie od tej decyzji złożył J.S , zarzucając jej naruszenie:

- art. 6, art. 7 i art. 77 k.p.a. - przez brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy

- art. 105 k.p.a. przez bezpodstawne umorzenie postępowania

- błędną ocenę materiału dowodowego

- naruszenie prawa materialnego

- naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. przez brak wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej

- naruszenie protokołu I do Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności przez pozbawienie następców prawnych własności przedmiotowej nieruchomości.

W uzasadnieniu odwołania wskazano, że stanowisko organu I instancji jest nieprawidłowe. Zaskarżona decyzja opiera się na błędnych ustaleniach czynionym w sprzeczności z faktyczną sytuacją w sprawie. Co więcej organ nie podjął żadnych czynności w celu wszechstronnego wyjaśnienia niniejszej sprawy. Ponadto zaskarżona decyzja sankcjonuje pozbawienie skarżących prawa własności, co stanowi naruszenie protokołu I do Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności.

Wojewoda decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r., znak [...] na podstawie art. 9a u.g.n. oraz art. 138 § 2 k.p.a.:

1. uchylił pkt 1 zaskarżonej decyzji Starosty K. i przekazał w tym zakresie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

2. utrzymał w mocy pkt 2 zaskarżonej decyzji.

Uzasadniając pkt 1 powyższego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że nie zachodzi tożsamość pomiędzy niniejszą sprawą a sprawą zwrotu tej samej nieruchomości prowadzoną w latach dziewięćdziesiątych, bowiem zasadniczo zmieniła się podstawa prawna żądania. W szczególności w obowiązującym wcześniej stanie prawnym ocena przesłanki zbędności nieruchomości na cel wywłaszczenia należała do organu, natomiast w ustawie o gospodarce nieruchomościami przesłanka ta została zdefiniowana w art. 137. Powołano się również na orzecznictwo sądów administracyjnych, które potwierdza, że zmiana stanu prawnego tj. wejście w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami nie stoi na przeszkodzie ponownemu rozpoznaniu sprawy o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, która była już wcześniej rozstrzygnięta na gruncie przepisów ustawy z 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.

W odniesieniu natomiast do zawartego w pkt 2 zaskarżonej decyzji Starosty K. orzeczenia o odmowie zwrotu części działek nr [...] i [...] organ II Instancji stwierdził, że orzeczenie to nie budzi zastrzeżeń i zostało oparte na prawidłowej interpretacji przepisów. Obie wymienione wyżej działki pozostają w użytkowaniu wieczystym "[...] " Powszechnej Spółdzielni "[...]". Nieruchomość ta została oddana w użytkowanie wieczyste na podstawie umowy sporządzonej w formie aktu notarialnego w dniu 15 grudnia 1997 r. Rep. [...] a wniosek o wpis użytkowania wieczystego do księgi wieczystej złożono 17 grudnia 1997 r. Taki stan prawny odpowiada hipotezie art. 229 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Zdaniem Wojewody organ I instancji prawidłowo uznał, iż w przedmiotowej sprawie użytkowanie wieczyste zostało de facto ujawnione przed dniem 1 stycznia 1998 r. (data wejścia w życie u.g.n.), posiłkując się przy tym zbieżnym z interpretacją organu pierwszej instancji postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 27 października 2006 r. sygn. akt I CSK 184/06. Wobec jednoznacznego brzmienia art. 229 u.g.n. nie miałoby znaczenia prawnego badanie przesłanek zbędności działek ujętych w pkt 2 na cel określony w decyzji wywłaszczeniowej, skoro powołany przepis stanowi, że roszczenie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości nie przysługuje.

Z tych względów rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 decyzji Starosty K. z dnia [...] października 2011 r. nr [...] jako prawidłowe utrzymano w mocy.

Punkt 2 powyższej decyzji Wojewody zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie J.S. , domagając się uchylenia zaskarżonej części decyzji oraz pkt 2 decyzji organu I instancji.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

1) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 229 u.g.n. przez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji o odmowie zwrotu, która została wydana z naruszeniem art. 229 u.g.n. przez błędną jego wykładnię i zastosowanie w niniejszej sprawie;

2) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 136 ust. 3 u.g.n. w zw. z art. 229 u.g.n. przez utrzymanie w decyzji organu I instancji o odmowie zwrotu, która została wydana z naruszeniem art. 136 ust. 3 u.g.n. w zw. art. 229 u.g.n. przez ich błędną wykładnię i zastosowanie polegające na odmowie zwrotu wywłaszczonych nieruchomości, mimo iż nie zostały spełnione przesłanki z art. 229 u.g.n.,

3) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. art. 29 ustawy o księgach wieczystych i hipotece przez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji o odmowie zwrotu, która została wydana z naruszeniem art. 29 o księgach wieczystych i hipotece

4) art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a.;

5) art. 10 k.p.a. przez brak zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu odwoławczym;

6) art. 107 § 3 k.p.a. przez brak wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że organy obu instancji dokonały nieprawidłowej wykładni art. 29 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, wskutek czego doszło do naruszenia art. 229 u.g.n. W niniejszej sprawie użytkowanie wieczyste zostało ujawnione w księdze wieczystej dopiero 22 października 1998 r., a więc po dniu 1 stycznia 1998 r. Ujawnienie jest czynnością techniczną, a nie skutkiem prawnym dokonanego wpisu. Do określenia chwili ujawnienia nie ma więc zastosowania art. 29 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, jak błędnie przyjął organ II i I instancji. Ujawnienie następuje w chwili wpisu (por. S. Rudnicki, Ustawa o księgach wieczystych i hipotece. Przepisy o postępowaniu w sprawach wieczystoksięgowych. Komentarz, Warszawa 2009 Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, s. 614), który w niniejszej sprawie został dokonany dopiero 22 października 1998 r. W dniu 17 grudnia 1997 r. ujawniony został jedynie fakt złożenia od księgi wieczystej wniosku o wpis prawa użytkowania wieczystego (przez wzmiankę). Wzmianka o wniosku wywołuje określone prawem skutki (zgodnie z art. 8 ustawy o księgach wieczystych i hipotece wyłącza rękojmię wiary publicznej ksiąg wieczystych), jednakże ujawnienie faktu złożenia wniosku o wpis prawa użytkowania wieczystego nie jest tożsame z ujawnieniem tego prawa.

Ponadto skarżący wskazał, że zgodnie z art. 229 u.g.n. ustanowienie i ujawnienie prawa musi nastąpić przed 1 stycznia 1998 r. Gdyby oba te zdarzenia następowały zawsze w tej samej chwili (tj. w chwili złożenia wniosku o wpis do księgi wieczystej), to ustanowienie i ujawnienie prawa byłoby de facto tym samym zdarzeniem. Literalna wykładnia art. 229 u.g.n. oraz jednolite w tym zakresie orzecznictwo jednoznacznie wskazuje lak, że w art. 229 u.g.n. mowa jest o dwóch zdarzeniach, które muszą nastąpić przed 1 stycznia 1998 r., a nie jednym.

Przy wykładni art. 229 u.g.n. należy również mieć na uwadze, iż "przepis ten ma charakter wyjątku od ustanowionej w art. 136 ust 3 cyt. ustawy zasady zwrotu wywłaszczonych nieruchomości, które stały się zbędne na cel wywłaszczenia. Jego wyjątkowy charakter obliguje zatem do ścisłej wykładni" (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 22 stycznia 2010 r. II SA/Rz 845/2009). Ponadto skarżący przypomniał, że "przepis art. 229 u.g.n. ma na celu ochronę praw podmiotów, które w dobrej wierze uzyskały prawo użytkowania wieczystego lub prawo własności nieruchomości" (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 11 maja 2011 r. II SA/Rz 46/2011). W niniejszej sprawie nie można mówić o dobrej wierze Spółdzielni, skoro umowa o oddanie w użytkowanie wieczyste została zawarta w okresie vacatio legis ustawy o gospodarce nieruchomościami, zaledwie kilkanaście dni przed jej wejściem w życie (15 grudnia 1997 r.).

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a zarzuty skargi nie mogą odnieść skutku.

Nie budzi wątpliwości ustalony w sprawie stan faktyczny, a mianowicie fakt, że nieruchomość objętą pkt 2 zaskarżonej decyzji oddano w użytkowanie wieczyste "[...]" Powszechnej Spółdzielni Spożywców "[...]" na podstawie umowy sporządzonej w formie aktu notarialnego w dniu 15 grudnia 1997 r. Rep. [...] a wniosek o wpis użytkowania wieczystego do księgi wieczystej złożono 17 grudnia 1997 r. Wpis prawa użytkowania wieczystego do księgi wieczystej nastąpił w dniu 22 października 1998 r.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny tych okoliczności w kontekście art. 229 u.g.n. W myśl tego przepisu roszczenie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości nie przysługuje, jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami (tj. przed 1 stycznia 1998 r.) nieruchomość została sprzedana albo ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej. Zdaniem skarżącego do stwierdzenia, że doszło do wygaśnięcia roszczenia o zwrot nieruchomości na podstawie tego przepisu konieczne jest, by przed 1 stycznia 1998 r. nastąpił wpis prawa użytkowania wieczystego do księgi wieczystej, natomiast organy administracji rozstrzygające niniejszą sprawę stoją na stanowisku, że wystarczające jest złożenie wniosku o wpis i uczynienie wzmianki o wniosku przed tą datą, zaś data dokonania samego nie ma znaczenia dla oceny omawianej kwestii.

Sąd podziela stanowisko wyrażone przez Wojewodę w zaskarżonej decyzji. Problem ten był już kilkukrotnie przedmiotem rozważań sądów administracyjnych.

Szczegółową analizę zwrotu "ujawnienie prawa w księdze wieczystej" przeprowadził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w uzasadnieniu wyroku z dnia 27 listopada 2006 r., sygn. II SA/Kr 1814/03. Sąd wskazał: "Wbrew twierdzeniom skarżącej w ustawie z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece słowa "wpis" i "ujawnienie" występują zamiennie. W szczególności chodzi tu o art. 35 ustawy: "właściciel nieruchomości jest obowiązany do niezwłocznego złożenia wniosku o ujawnienie swego prawa w księdze wieczystej". Wniosek, o którym mowa jest w rzeczywistości wnioskiem o wpis prawa własności do księgi wieczystej. Utożsamienie tych dwóch pojęć następuje również w art. 34: "wpis może nastąpić, gdy osoba, której prawo ma być wpisem dotknięte, jest lub zostaje jednocześnie wpisana do księgi wieczystej jako uprawniona. Jednakże do ujawnienia właściciela wystarcza, aby następstwo prawne po osobie wpisanej jako właściciel zostało wykazane odpowiednimi dokumentami". Zaproponowana przez skarżącą próba rozdzielenia opisanych pojęć jest sztuczna i niemożliwa do przyjęcia także ze względu na potoczne rozumienie słowa "ujawnienie". Niezwłocznie po zarejestrowaniu wniosku w dzienniku ksiąg wieczystych zaznacza się w odpowiednim dziale księgi wieczystej numer wniosku czyniąc wzmiankę o wniosku (art. 6267 § 2 k.p.c.). W ten sposób następuje faktyczne ujawnienie prawa objętego wnioskiem w księdze wieczystej." Naczelny Sąd Administracyjny podzielił to stanowisko, oddalając skargę kasacyjną wniesioną od wymienionego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wyrokiem z dnia 13 czerwca 2008 r., sygn. I OSK 949/07.

O skuteczności wpisu prawa użytkowania wieczystego od dnia złożenia wniosku o wpis wypowiedział się także Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 29 maja 2002 r. sygn. akt I SA 2683/00 (LEX nr 82657). W sprawie, w której wydano wymieniony wyrok, wniosek o wpisanie prawa użytkowania wieczystego został złożony w dniu 20 grudnia 1996 r., zaś wpisu do księgi wieczystej dokonano 8 marca 2000 r. Naczelni Sąd Administracyjny stwierdził, że wpis ten ma moc wsteczną od daty złożenia wniosku, a zatem i termin z art. 229 u.g.n. został zachowany. Sąd uznał, że "powoływanie się na treść przepisu art. 27 ustawy z 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, jako przyczyny decydującej o braku wystąpienia w sprawie przesłanek z art. 229 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. nie jest trafne. Przepis ten bowiem mówi jedynie o konieczności uzyskania wpisu w księdze wieczystej. Nie wyłącza on wszakże stosowania przepisu art. 29 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych w hipotece (tj. Dz. U. z 2001 r. Nr 124, poz. 1361 ze zm.), który w swej treści stanowi, że wpis w księdze wieczystej ma moc wsteczną od chwili złożenia wniosku o dokonanie wpisu".

Na powyższy wyrok powołał się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22 czerwca 2012 r., sygn. I OSK 958/11, stwierdzając: "w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 maja 2002 r. (Sygn. akt I SA 2683/00, LEX nr 82657) wskazano, iż przepis art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie wyłącza art. 29 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, który w swojej treści stanowi, iż wpis w księdze wieczystej ma moc wsteczną od chwili złożenia wniosku o dokonanie wpisu. Zatem art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami ma zastosowanie w takim przypadku, gdy wprawdzie ujawnienie prawa użytkowania wieczystego nastąpiło po dniu wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami, ale wniosek w tym przedmiocie został złożony do sądu przed tą datą".

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę całkowicie podzielił ocenę prawną dokonaną we wskazanych wyżej orzeczeniach i doszedł do wniosku, że prawidłowe jest stanowisko Wojewody wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać, że brak jest jakichkolwiek podstaw do uznania, że w przypadku objętym hipotezą art. 229 u.g.n. przepis art. 29 ustawy o księgach wieczystych i hipotece nie ma zastosowania. Skarżący wskazuje, że w art. 229 u.g.n. wymienia się dwa zdarzenia: ustanowienie prawa i jego ujawnienie w księdze wieczystej. Nie można jednak zgodzić się, że "gdyby oba te zdarzenia następowały zawsze w tej samej chwili (tj. w chwili złożenia wniosku o wpis do księgi wieczystej), to ustanowienie i ujawnienie prawa byłoby de facto tym samym zdarzeniem". Złożenie wniosku o wpis do księgi wieczystej - czyli ujawnienie użytkowania wieczystego - z zasady nie musi i zwykle nie następuje w tej samej chwili co ustanowienie tego prawa. W niniejszej sprawie odstęp pomiędzy tymi dwoma zdarzeniami wynosił dwa dni, nie można więc mówić, by nastąpiły one "w tym samym momencie".

Nie można również podzielić zarzutu, iż wykładnia art. 229 u.g.n. zastosowana w zaskarżonej decyzji stanowi niedopuszczalne rozszerzenie wyjątku od obowiązku zwrotu wywłaszczonych nieruchomości. To ustawodawca, wprowadzając art. 229 do ustawy o gospodarce nieruchomościami, zdecydował o wprowadzeniu takiego wyjątku. Przepis ten obowiązuje w określonym systemie prawa, a przy jego interpretacji nie można pomijać innych przepisów powszechnie obowiązującego prawa. W szczególności chodzi tu o przepisy ustawy o księgach wieczystych i hipotece, które przyznają wpisowi skutek wsteczny od daty złożenia wniosku (jego ujawnienia w księdze wieczystej poprzez uczynienie wzmianki) oraz utożsamiają pojęcie "wpisu" i pojęcie "ujawnienia". Zastosowana przez Wojewodę wykładnia art. 229 u.g.n. jest więc prawidłowa, bowiem uwzględnia funkcjonowanie tego przepisu w kontekście innych obowiązujących przepisów rangi ustawowej.

Bezzasadny jest również argument odmawiający użytkownikowi wieczystemu przedmiotowej nieruchomości dobrej wiary, co - zdaniem skarżącego - powinno skutkować odmową zastosowania art. 229 u.g.n. w niniejszej sprawie. Omawiany przepis w żadnym wypadku nie uzależnia wygaśnięcia roszczenia o zwrot nieruchomości od złej wiary użytkownika wieczystego, zaś przesłanki, które w przepisie zostały wymienione - jak już wielokrotnie stwierdzono - są w niniejszej sprawie spełnione.

Wobec powyższego należało uznać, że zaskarżona decyzja opiera się na prawidłowym zastosowaniu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 229 u.g.n., i art. 29 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, a zarzuty podnoszone w tym zakresie przez skarżącego nie mogą odnieść skutku.

W skardze zarzucono również decyzji Wojewody art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 10 i art. 107 § 3 k.p.a., nie precyzując jednak tych zarzutów. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził naruszenia tych przepisów.

W niniejszej sprawie organy administracji w sposób szczegółowy i nie budzący wątpliwości ustaliły stan faktyczny oraz prawidłowo zastosowały art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Jak słusznie zauważył Wojewoda stwierdzenie wymienionych tym przepisem przesłanek tj. istnienia prawa użytkowania wieczystego oraz ujawnienia tego prawa przed 1 stycznia 1998 r. powoduje konieczność wydania decyzji o odmowie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Nie ma przy tym znaczenia sposób wykorzystania tej nieruchomości.

Sąd ocenił także jakie prawidłowe orzeczenie zawarte w pkt 1 zaskarżonej decyzji, w którym uchylono do ponownego rozpatrzenia orzeczenie o umorzeniu postępowania z uwagi na rozstrzygnięcie sprawy decyzją ostateczną. Istotna zmiana stanu prawnego, jaka miała miejsce w niniejszej sprawie uzasadnia uznanie, że nie mamy do czynienia z tożsamością spraw dotyczących zwrotu nieruchomości.

Biorąc powyższe pod uwagę skargę wniesioną w niniejszej sprawie należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 14 marca 2012 r. poz. 270).