Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 461/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2005-11-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6190 Służba Cywilna, pracownicy mianowani, nauczyciele
Skarżony organ: Kurator Oświaty
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Dnia 8 listopada 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Asesor WSA Ewa Alberciak (spr.), Protokolant Asystent sędziego Jarosław Szkudlarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2005 roku sprawy ze skargi D. S. na decyzję [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy nadania z mocy prawa stopnia nauczyciela mianowanego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...]


UZASADNIENIE

III SA/Łd 461/05

U Z A S A D N I E N I E

Decyzją z dnia [...] Nr [...] Zastępca Dyrektora Wydziału Edukacji Urzędu Miasta Ł. orzekł o odmowie wydania aktu nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego D. S..

Decyzją z dnia [...] [...] Kurator Oświaty, po rozpatrzeniu odwołania D. S., uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Decyzją z dnia [...] Nr [...] Zastępca Dyrektora Wydziału Edukacji Urzędu Miasta Ł., na podstawie art. 9 b ust. 6 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2003 r, Nr 118, poz. 1112 z ostatnią zm. z 2005 r., Nr 10, poz. 71), orzekł o odmowie wydania aktu nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego D. S. - nauczycielowi kontraktowemu języka polskiego zatrudnionemu w Ośrodku Szkolno - Wychowawczym Nr [...] w Ł., przy ul. A 2/4, w związku z brakiem kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela w szkole specjalnej w dniu l września 2000 r., a więc niespełnieniem warunku określonego w art. 9 b ust. l i art.9 ust. l pkt l KN w związku z art.10 ust.3 pkt l ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. do uzyskania z mocy prawa stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego z dniem zatrudnienia w ww. placówce.

W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, iż art. 10 ust.3 pkt l ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 19, poz.239 ze zm.) w brzmieniu: "Nauczyciele spełniający wymagania kwalifikacyjne, zatrudnieni na podstawie mianowania przed dniem wejścia w życie ustawy (tj. przed 6 kwietnia 2000 r.) uzyskują z mocy prawa stopień nauczyciela mianowanego, z dniem ponownego zatrudnienia w szkole (placówce), jeżeli przerwa w zatrudnieniu nie przekracza 5 lat", nie miał odniesienia do sprawy D. S., która będąc zatrudniona na podstawie mianowania przed dniem 6 kwietnia 2000 r. (stosunek pracy oparty na podstawie mianowania od 1 września 1988 r. ustał 31 sierpnia 1997r.) oraz podejmując ponowne zatrudnienie w placówce nie miała przerwy w zatrudnieniu przekraczającej 5 lat ( ponowne zatrudnienie od 1 września 2000 r.) nie spełniała warunku posiadania kwalifikacji z dniem ponownego zatrudnienia (brak kwalifikacji w zakresie pedagogiki specjalnej). Zgodnie bowiem z art.10 ust.3 pkt l ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. tylko nauczyciele spełniający wymagania kwalifikacyjne tj. posiadający wyższe wykształcenie z odpowiednim przygotowaniem pedagogicznym i podejmujący pracę na stanowisku, do którego są to wystarczające kwalifikacje, zatrudnieni na podstawie mianowania przed dniem 6 kwietnia 2000r. uzyskują z mocy prawa stopień nauczyciela mianowanego z dniem ponownego zatrudnienia w szkole, jeżeli przerwa w zatrudnieniu nie przekracza 5 lat.

Organ I instancji wskazał, iż D. S. w okresie zatrudnienia w Ośrodku Szkolno-Wychowawczym uzyskała w dniu 30 września 2002 r. kwalifikacje do pracy w placówce specjalnej (przedłożyła świadectwo ukończenia studiów podyplomowych na UŁ Wydział Nauk o Wychowaniu - w zakresie pedagogiki specjalnej-pedagogiki resocjalizacyjnej), w dniu l lipca 2003 r. uzyskała w placówce stopień awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego, natomiast aktualnie odbywa staż awansowy na wyższy stopień awansu zawodowego zgodnie z art. 9 b ust. l KN, spełniając wymagania kwalifikacyjne, po odbyciu stażu awansowego, po uzyskaniu pozytywnej oceny dorobku zawodowego wydanej przez dyrektora placówki, zdaniu egzaminu przed komisją egzaminacyjną może uzyskać stopień awansu zawodowego nauczyciela mianowanego.

Od powyższej decyzji D. S. odwołała się. Podniosła, iż nie ma podstaw prawnych do utraty nabytych praw – mianowania, a zmuszanie jej do ponownego realizowania etapów awansu zawodowego jest bezprawne i stanowi naruszenie prawa.

Decyzją z dnia [...] Nr [...] [...] Kurator Oświaty, na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z 2001 r. Nr 49, poz. 509, z 2002 r. Nr 113, poz. 984, 153, poz. 1271, Nr 169, poz. 1387, z 2003 r. Nr 130, poz. 1188, Nr 170, poz. 1660, z 2004 r. Nr 1692) oraz art. 9b ust. 7 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz.U. z 2003 r. Nr 118, poz. 1112, Nr137, poz. 1304, Nr 203 poz. 1966, Nr 213, poz. 2081 z 2004 r. Nr 96, poz. 959, Nr 179, poz.1845, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu [...] Kurator Oświaty wyjaśnił, że D. S., zatrudniona na stanowisku nauczyciela języka polskiego w Szkole Podstawowej i w Gimnazjum przy Ośrodku Szkolno – Wychowawczym nr [...] w Ł. przy ul. A 2/4, złożyła wniosek z dnia 18 grudnia 2001 r. do Prezydenta Miasta Ł. o nadanie z mocy prawa stopnia nauczyciela mianowanego.

[...] Kurator Oświaty wskazał, iż zgodnie z art. 145 § l pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego postępowanie zostało wznowione, o czym strona została poinformowana pismem z dnia [...] Nr [...] oraz została poinformowana o przysługującym, zgodnie z dyspozycją przepisu art. 10 § l k.p.a., prawie wglądu do akt sprawy i wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji co do materiałów zebranych w toku postępowania. Postępowanie zakończyło się wydaniem decyzji w dniu [...] Nr [...] przez Zastępcę Dyrektora Wydziału Urzędu Miasta Ł., w której odmówił D. S. nadania stopnia nauczyciela mianowanego.

Organ odwoławczy wyjaśnił, iż D. S. zatrudnienie podjęła od l września 1985 r. w szkole podstawowej jako nauczyciel języka polskiego. W dniu l września 1988 r. uzyskała mianowanie. Stosunek pracy nawiązany na podstawie mianowania został rozwiązany na podstawie art. 20 ust. l Karty Nauczyciela w dniu 31 sierpnia 1997 r. Ponownie zatrudniła się w szkole w dniu 2 listopada 1998 r. Zatrudnienie kontynuowała do 12 marca 1999 r. W okresie od 13 marca 1999 r. do 31 sierpnia 2000 r. nie pracowała w szkole.

W dniu 6 kwietnia 2000 r. weszła w życie nowelizacja ustawy - Karta Nauczyciela. Ustawa z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 19, poz. 239 z późn. zm.) wprowadziła dla nauczycieli stopnie awansu zawodowego. Nauczyciele, którzy byli zatrudnieni na podstawie mianowania w szkole w dniu wejścia w życie ustawy tj. w dniu 6 kwietnia 2000 r. uzyskali z mocy prawa na podstawie art. 7 ust. l powołanej ustawy stopień nauczyciela mianowanego. Ponieważ D. S. nie pozostawała w tym czasie w stosunku pracy w szkole nie mogła uzyskać stopnia awansu zawodowego.

Organ odwoławczy wskazał, iż w myśl art. 10 ust. 3 pkt l powołanej ustawy nauczyciele spełniający wymagania kwalifikacyjne tj. posiadający wyższe wykształcenie z odpowiednim przygotowaniem pedagogicznym lub ukończony zakład kształcenia nauczycieli i podejmujący pracę na stanowisku, do którego są to wystarczające kwalifikacje, zatrudnieni na podstawie mianowania przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej Kartę Nauczyciela uzyskują z mocy prawa stopień nauczyciela mianowanego z dniem ponownego zatrudnienia w szkole (placówce), jeżeli przerwa w zatrudnieniu nie przekracza 5 lat. Na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz.U. z 2003 r. Nr 118, poz. 1112 z późn. zm..) Minister Edukacji Narodowej i Sportu w drodze rozporządzenia określił szczegółowe kwalifikacje wymagane od nauczycieli, z uwzględnieniem poziomu wykształcenia i jego zakresu w odniesieniu do poszczególnych typów szkół i placówek.

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli (Dz.U. Nr 98, poz. 433 z późn. zm.) stanowiło, że kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w przedszkolach, szkołach i placówkach kształcenia specjalnego i wychowania specjalnego posiada osoba, która legitymuje się: dyplomem ukończenia studiów wyższych na kierunku pedagogika o specjalności pedagogika specjalna lub na kierunku psychologia o specjalności nadającej kwalifikacje do pracy w określonym typie placówki kształcenia i wychowania specjalnego, ma kwalifikacje do nauczania i prowadzenia zajęć w szkołach i placówkach wymienionych w § 2, 2a i 3, a ponadto ukończyła, nadające kwalifikacje do pracy w określonym typie placówki kształcenia i wychowania specjalnego - studia podyplomowe, uzupełniające lub inne prowadzone przez szkołę wyższą albo kurs prowadzony przez kolegium nauczycielskie, placówkę doskonalenia nauczycieli lub inną instytucję, osobę fizyczną lub prawną, które mogą prowadzić takie kursy zgodnie z przepisami w sprawie placówek doskonalenia nauczycieli.

Ponadto organ odwoławczy wyjaśnił, iż kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w przedszkolach specjalnych, szkołach podstawowych specjalnych i innych placówkach kształcenia i wychowania specjalnego posiada osoba, która ukończyła kolegium nauczycielskie o specjalności nadającej kwalifikacje do pracy w określonym typie placówki kształcenia i wychowania specjalnego.

Organ II instancji stwierdził, iż jak wynika z przepisów wskazanych wyżej D. S. nie posiadała kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela w szkole specjalnej w dniu zatrudnienia tj. w dniu l września 2000 r., a zatem nie spełniała warunków do uzyskania z mocy prawa w trybie określonym w art. 10 ust. 3 pkt l ustawy z 18 lutego 2000 r. stopnia nauczyciela mianowanego.

Organ odwoławczy wskazał, iż ustawa z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 19, póz. 239) została znowelizowana ustawą z dnia 23 sierpnia 2001 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty - przepisy wprowadzające reformę ustroju szkolnego, ustawy - Karta Nauczyciela oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 111, poz. 1194). Art. 27 powołanej ustawy stanowił, że nauczyciele zatrudnieni przed dniem 6 kwietnia 2000 r. na podstawie mianowania i zgodnie z kwalifikacjami, którzy w dniu 6 kwietnia 2000 r. byli zatrudnieni na podstawie umowy o pracę na stanowisku, do zajmowania którego nie posiadali kwalifikacji, uzyskują z mocy prawa z dniem wejścia w życie tej ustawy stopień nauczyciela mianowanego. Przepis ten nie mógł mieć zastosowania do D. S., gdyż zatrudnienie w szkole specjalnej podjęła w dniu l września 2000 r., a więc nie pozostawała w stosunku pracy w dniu 6 kwietnia 2000 r. D. S. złożyła do Ministra Edukacji Narodowej i Sportu wniosek o zwolnienie z obowiązku odbycia stażu i postępowania egzaminacyjnego oraz nadanie stopnia nauczyciela mianowanego na podstawie art. 7a ust. l pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r.

W świetle powołanego przepisu właściwy minister do spraw oświaty na wniosek złożony przez nauczyciela w terminie do dnia 31 grudnia 2002 r. w szczególnie uzasadnionych przypadkach mógł zwolnić z obowiązku odbycia stażu i postępowania egzaminacyjnego oraz nadać stopień nauczyciela mianowanego nauczycielowi, który w dniu 5 kwietnia 2000 r. był zatrudniony w szkole w wymiarze nie niższym niż ½ obowiązkowego wymiaru zajęć oraz spełniał obowiązujące w tym dniu warunki wymagane do zatrudnienia na podstawie mianowania, z wyjątkiem warunku określonego w art. 10 ust. 2 pkt 6 ustawy - Karta Nauczyciela, w brzmieniu obowiązującym w tym dniu. Art. 7a ust. l pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. odwołuje się wprost do ustawy - Karta Nauczyciela stanowiąc, iż nauczyciel aby otrzymać stopień nauczyciela mianowanego musi spełniać warunki określone w art. 10 ust. 2 Karty Nauczyciela w brzmieniu obowiązującym na dzień 5 kwietnia 2000 r. Zgodnie z art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (tj. Dz.U. z 1997 r. Nr 56, poz. 357 z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu 5 kwietnia 2000 r. stosunek pracy nawiązuje się przez mianowanie z nauczycielem, jeżeli: l/ posiada obywatelstwo polskie, 2/ posiada pełną zdolność do czynności prawnych, 3/ korzysta z praw publicznych, 4/ nie toczy się przeciwko niemu postępowanie karne lub o ubezwłasnowolnienie, 5/ posiada wymagane kwalifikacje do zajmowania danego stanowiska, 6/ może być zatrudniony w pełnym wymiarze zajęć na czas nieokreślony, 7/ bezpośrednio przed mianowaniem wykonywał nieprzerwanie, zgodnie z wymaganymi kwalifikacjami, pracę pedagogiczną w szkole w pełnym wymiarze zajęć co najmniej przez 3 lata i w tym okresie uzyskał dwie oceny co najmniej wyróżniające, na zasadach i w trybie określonym w art. 6a, lub bezpośrednio przed mianowaniem wykonywał nieprzerwanie, zgodnie z wymaganymi kwalifikacjami, pracę pedagogiczną w szkole w pełnym wymiarze zajęć i na koniec czwartego roku pracy uzyskał co najmniej ocenę dobrą, albo bezpośrednio przed mianowaniem wykonywał nieprzerwanie jako nauczyciel akademicki pracę dydaktyczną w szkole wyższej co najmniej przez 3 lata i uzyskał ocenę pozytywną w tym zakresie.

Organ wskazał, że przepis art. 7a ust. l pkt 3 znajduje zastosowanie wyłącznie w przypadku nauczycieli spełniających warunki określone we wskazanych wyżej punktach 1-5 i 7. A zatem art. 10 ust. 2 pkt 7 Karty Nauczyciela /w powołanym wyżej brzmieniu/ wymaga wykazania, iż nauczyciel bezpośrednio przed mianowaniem wykonywał nieprzerwanie, zgodnie z kwalifikacjami, pracę pedagogiczną w szkole w pełnym wymiarze zajęć. Wniosek D. S. został negatywnie zaopiniowany przez [...] Kuratora Oświaty.

Organ stwierdził, iż D. S. nie była zatrudniona w szkole na stanowisku nauczyciela w dniu 5 kwietnia 2000 r., a więc nie spełniała warunków określonych w art. 10 ust. 2 Karty. Skoro zaś nie spełniała ona powyższych warunków, wymaganych przez przepis art. 10 ust. 2, to tym samym nie spełniała warunków do nadania przez Ministra Edukacji Narodowej i Sportu w trybie szczególnym stopnia nauczyciela mianowanego.

Organ wskazał, iż powołanie się przez D. S. we wniosku z dnia 18 grudnia 2001 r. o nadanie stopnia nauczyciela mianowanego na art. 96 Karty Nauczyciela nie znajduje uzasadnienia. Artykuł ten dotyczy nauczycieli, którzy otrzymali akt powołania na stanowisko nauczyciela mianowanego na gruncie ustawy z dnia 27 kwietnia 1972 r. Karta praw i obowiązków nauczycieli (Dz.U. Nr 16, poz. 114 z późn. zm.). Nauczyciele ci, stali się nauczycielami mianowanymi z dniem l lutego 1982 r., tj. jest z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz.U. Nr 3 poz. 19).

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżąca podniosła, iż zgodnie z zapisami ustawy Karta Nauczyciela, każdy nauczyciel, który posiadał mianowanie w momencie wejścia w życie ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. Karta Nauczyciela, a nie posiadał pełnych kwalifikacji do wykonywania zawodu, otrzymał z "urzędu" stopień awansu zawodowego nauczyciela mianowanego z klauzulą zobowiązującą go do uzupełnienia kwalifikacji przed upływem 2006 r. Skarżąca podała, iż takie kwalifikacje uzyskała kończąc w czerwcu 2002 r. studia podyplomowe na UŁ Wydział Nauk o Wychowaniu w zakresie pedagogiki specjalnej - pedagogiki resocjalizacyjnej. Ponadto podała, że począwszy od 1 września 2000 r. przez kolejne trzy lata, była podpisywana z nią nowa umowa o pracę (także w dniu 1 września 2002 r., kiedy to posiadała już wymagane ustawą kwalifikacje do pracy w placówce specjalnej jako nauczyciel języka polskiego).

Skarżąca podniosła, iż z dniem l września 2000 r. Wydział potraktował ją jako nauczyciela bez kwalifikacji do zajmowanego stanowiska zarówno w szkole specjalnej, jak i w każdej innej, czego następstwem jest fakt, iż w przypadku chęci zatrudnienia się w jakiejkolwiek szkole publicznej będzie zmuszona do realizacji kolejnych etapów awansu zawodowego od początku. Zadaniem skarżącej została pozbawiona kwalifikacji do nauczania języka polskiego w szkołach publicznych. Podała, iż po upływie trzech lat otrzymała decyzję (w dniu 22 listopada 2004 r.) na złożony wniosek o nadanie stopnia awansu zawodowego w dniu 18 grudnia 2001 r., bowiem z otrzymanym lakonicznym pisemkiem o nieuznaniu jej roszczeń, z punktu widzenia prawa, nie mogła nic zrobić. Obecnie jest zatrudniona w Szkole Podstawowej i Gimnazjum przy Ośrodku jako nauczyciel kontraktowy, gdyż w międzyczasie została zmuszona do odbywania od początku kolejnych etapów awansu zawodowego, a paradoksem jest fakt, iż jej opiekunem w realizacji etapów awansu zawodowego jest osoba z dużo mniejszym doświadczeniem i dużo krótszym stażem pracy w zawodzie nauczycielskim.

Skarżąca podniosła, iż nie mając wykształcenia prawniczego mogła powoływać się na błędne artykuły KN, ale organ winien wskazać jej właściwy przepis.

Ponadto podniosła, iż Wydział Edukacji po upływie blisko trzech lat wydał decyzję w jej sprawie, przekraczając terminy załatwienia sprawy. Podobnie wygląda sprawa przekroczenia terminu w wydaniu ostatniej decyzji, na którą to wydanie Kuratorium miało czas do dnia 5 maja 2005 r.

Skarżąca powołała się na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 listopada 2004 r. wskazując iż "osoby posiadające podobne kwalifikacje osobiste i merytoryczne powinny być traktowane podobnie - zasada równości obywateli wobec prawa - art. 32 ust l Konstytucji). Wpływ na osiągnięcie określonych stopni awansu zawodowego wywiera poziom kwalifikacji, staż w zawodzie nauczyciela oraz ciągłość zatrudnienia. Osiągnięty stopień awansu zawodowego winien więc charakteryzować się określoną trwałością, jako osobisty dorobek nauczyciela."

Zdaniem skarżacej nie ma podstaw prawnych do utraty nabytych praw – mianowania, a zmuszanie jej do ponownego realizowania etapów awansu zawodowego jest bezprawne i stanowi naruszenie prawa.

W odpowiedzi na skargę [...] Kurator Oświaty wnosił o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) obowiązującej od dnia 1 stycznia 2004 r. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. W świetle zaś art. 1 § 2 tejże ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Kognicja Sądu ograniczona jest do oceny legalności kwestionowanego skargą aktu lub czynności organów administracji publicznej i obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa i ich wykładni przez organy administracji.

W myśl zaś art. 145 § l wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie :

l/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy,

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach,

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

W rozpoznawanej sprawie organy administracji publicznej naruszyły przepisy prawa materialnego oraz przepisy postępowania administracyjnego i naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy.

Spór dotyczy możliwości nadania skarżącej z mocy prawa stopnia nauczyciela mianowanego. Ocena legalności zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej wymaga dokonania interpretacji przepisów ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2000 r. Nr 19, poz. 239 z późn. zm.).

Organ I instancji w podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołał art. 9b ust. 1, ust. 6 i art. 9 ust. 1 pkt 1 Karty Nauczyciela (Dz.U. z 2003 r. Nr 118, poz. 1112 z późn. zm.) w związku z art. 10 ust. 3 pkt 1 powołanej ustawy o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Treść składanych przez skarżącą pism wskazuje, iż wnosiła o nadanie stopnia nauczyciela mianowanego z mocy prawa z uwagi na to, iż akt mianowania otrzymała w dniu 1 września 1988 r., a przerwa w wykonywaniu zawodu nie powinna powodować utraty praw nabytych.

Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił art. 10 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw.

Zgodnie z art. 10 ust. 3 pkt 1 powołanej ustawy nauczyciele spełniający wymagania kwalifikacyjne, o których mowa w art. 9 ust.1 pkt 1 ustawy wymienionej w art. 1, zatrudnieni na podstawie mianowania przed dniem wejścia w życie ustawy, uzyskują z mocy prawa stopień nauczyciela mianowanego z dniem ponownego zatrudnienia w przedszkolu, szkole, placówce oraz innej jednostce organizacyjnej wymienionej w art. 1 ust. 1 i w ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy, o której mowa w art. 1, jeżeli przerwa w zatrudnieniu nie przekracza 5 lat.

Przepis art. 10 ust. 3 jest przepisem przejściowym i dotyczy sytuacji nauczycieli, którzy przed wejściem w życie ustawy nowelizującej Kartę Nauczyciela byli zatrudnieni na podstawie mianowania, ale ich stosunek mianowania wygasł i w dniu wejścia w życie ustawy lub w okresie późniejszym po wejściu w życie są zatrudnieni w oparciu o umowę o pracę.

Powyższy przepis w celu określenia wymagań kwalifikacyjnych nauczyciela odsyła do art. 9 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy Karta Nauczyciela.

W tym miejscu zauważyć należy, iż w wyroku z dnia 23 listopada 2004 r. P 15/03 OTK-A2004/10/108 Trybunał Konstytucyjny wskazał, że art. 9 ust. 1 Karty stanowi, że stanowisko nauczyciela może zajmować osoba posiadająca wyższe wykształcenie z odpowiednim przygotowaniem pedagogicznym (lub która ukończyła zakład kształcenia nauczycieli i wykonuje pracę na stanowisku, do którego są to wystarczające kwalifikacje), przestrzegająca podstawowych zasad moralnych i spełniająca warunki zdrowotne niezbędne do wykonywania zawodu.

Zwrócić należy uwagę, iż użycie w art. 9 ust. 1 pkt 1 słów "i wykonuje pracę na stanowisku, do którego są to wystarczające kwalifikacje" odnosi się osób, które ukończyły zakład kształcenia nauczycieli, co wynika z powołanego powyżej orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego.

Oznacza to, iż nauczyciel spełnia wymagania kwalifikacyjne, gdy posiada wyższe wykształcenie z odpowiednim przygotowaniem pedagogicznym, a nie jak przyjęły organy administracji posiada wyższe wykształcenie z odpowiednim przygotowaniem pedagogicznym i wykonuje pracę na stanowisku, do którego są to wystarczające kwalifikacje. Zauważyć również należy, iż przepis przejściowy art. 10 ust. 3 odsyła wyłącznie do art. 9 ust. 1 pkt 1 Karty Nauczyciela, natomiast nie odsyła do ust. 2 tegoż przepisu i do wydanego na jego podstawie rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli [...], tak jak to przyjęły organy administracji w niniejszej sprawie.

Regulacja przyjęta w art. 10 ust. 3 ustawy nowelizującej jest rozdzielona od regulacji określającej stopnie awansu zawodowego w art. 9b ust. 1 Karty Nauczyciela, a zatem w rozpoznawanej sprawie podstawy prawnej rozstrzygnięcia nie mógł stanowić art. 9 b ust.1 Karty.

Skarżąca ukończyła filologię polską na Uniwersytecie Łódzkim i uzyskała w dniu 29 czerwca 2000 r, tytuł magistra. Oznacza to, iż skarżąca z dniem ponownego zatrudnienia (1 września 2000 r.) posiadała wyższe wykształcenie z odpowiednim przygotowaniem pedagogicznym, bowiem zgodnie z obowiązującym wówczas § 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. (Dz.U. z 1991 r. Nr 98, poz. 433 z późn. zm.) w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli [...], o posiadaniu przygotowania pedagogicznego świadczy dyplom (zaświadczenie) szkoły wyższej.

A zatem skarżąca spełniała wymagania kwalifikacyjne. Bezspornym jest, iż skarżąca spełniała również pozostałe warunki określone w art. 10 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej z dnia 18 lutego 2000 r., a mianowicie przed dniem wejścia w życie tej ustawy była zatrudniona na podstawie mianowania oraz przerwa w jej zatrudnienia nie przekraczała 5 lat.

Skoro nie budzi wątpliwości, iż skarżąca spełniała wymogi określone w przepisie przejściowym art. 10 ust. 3 pkt 1 ustawy nowelizującej, to brak było podstaw do odmowy nadania z mocy prawa stopnia nauczyciela mianowanego. A zatem organy administracji naruszyły przepisy prawa materialnego, a to art. 10 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw i naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy.

W rozpoznawanej sprawie organy administracji naruszyły również przepisy postępowania administracyjnego.

Zauważyć należy, iż w aktach administracyjnych brak jest wniosku skarżącej z dnia 18 grudnia 2001 r., a toczące się postępowanie administracyjne od 2001 r. narusza niewątpliwie art. 35 k.p.a., a zatem zarzut skargi w tym zakresie należy uznać za uzasadniony. Organ odwoławczy w podstawie prawnej powołał art. 138 § 2 k.p.a., pomimo iż utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. Ponadto w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] oraz w decyzji z dnia [...] organ II instancji powołał się na art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. dotyczący wznowienia postępowania, gdy tymczasem decyzja z dnia [...] uchylająca decyzję organu I instancji z dnia [...] oraz następne decyzje wydane były w trybie zwykłym, a nie w trybie nadzwyczajnym tj. w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego.

Zgodnie z art. 8 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli. W ocenie sądu postępowanie niniejsze przeprowadzone zostało przez organy administracji z naruszeniem art. 8 k.p.a., a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Z tych względów, Sąd na podstawie art. 145 § l pkt l lit. a i c powołanej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Mając na uwadze treść art. 152 cyt. ustawy, Sąd stwierdził, iż ze względu na brak przymiotu wykonalności – orzeczenie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji jest w tym przypadku bezprzedmiotowe.