Postanowienie WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 731/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-09-07 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: zwolniono od kosztów sądowych
Powołane przepisy: article: art. 245 par 3, art. 246 par 1 pkt 2 w zw z art.258 par 1i par 2 pkt 7
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 7 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P.Z. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P.Z. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 8 czerwca 2017 r. nr: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zarzutu na prowadzone postępowanie egzekucyjne p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego od kosztów sądowych


UZASADNIENIE

P.Z. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Z danych zawartych w przedłożonym formularzu "PPF" wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną A.S. – Z. Ich miesięczny dochód wynosi 5.200 zł, a jego źródłem jest prowadzona przez skarżącego działalność gospodarcza przynosząca dochód ok. 3.000 zł oraz wynagrodzenie za pracę jego żony w wysokości ok. 2.200 zł. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi segment "bliźniak" w stanie surowym zamkniętym o wartości ok. 400 tys. zł obciążony hipoteką "frankową" na ok. 1 mln zł oraz 19-letni samochód BMW 528 z 1998 roku o przebiegu 460 tys. km i wartości ok. 6 tys. zł. Skarżący nie posiada oszczędności, papierów wartościowych i innych praw majątkowych, ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. Zobowiązania i stałe wydatki strony przedstawiają się następująco: rata kredytu hipotecznego ok. 1.600 zł (obniżona czasowo), KRUK S.A. 300 zł, alimenty 1.000 zł, wyżywienie ok. 1.000 zł, media i opłaty za mieszkanie 650 zł.

W uzasadnieniu wniosku P.Z. podniósł, że nie ma środków na obronę w egzekucjach prowadzonych przez NUS. O części postepowań skarżący dowiedział się zawiadomiony prawidłowo, a w części - którą zaskarża – zawiadomienie zostało przesłane na zły adres. Adwokat, który go reprezentuje działa pro bono, a na opłaty sądowe skarżącego nie stać. Bieżące dochody z prowadzonej przez stronę działalności zostały zajęte jako wierzytelności przez NUS, a łączne zaległości wynoszą ponad 350 tys. zł.

Odnosząc się do zarządzenia z dnia 1 sierpnia 2017 roku wzywającego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy pełnomocnik skarżącego, adwokat M S-H, przesłał stosowne oświadczenia i dokumenty źródłowe, z których wynika, że nieruchomość przy ul. B. w K, w której P. Z. zamieszkuje, stanowi własność jego żony, A S – Z. Małżonkowie posiadają rozdzielność majątkową małżeńską, a ustrój ten został ustanowiony jako umowa przedmałżeńska. W roku 2016 z prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług projektowych Pr Z.osiągnął przychód w wysokości 59.330 zł przy kosztach jego uzyskania 27.177,26 zł, co dało dochód 32.152,74 zł. Rachunek bankowy strony w Alior Banku S.A. jest zajęty w toku postępowań egzekucyjnych prowadzonych przez organy skarbowe. Historia tego rachunku za okres od 1 maja 2017 roku do 11 sierpnia 2017 roku potwierdza brak przeprowadzonych transakcji, a jego saldo księgowe jest ujemne i wynosi -18,83 zł. Wysokość wynagrodzenia za pracę małżonki skarżącego w miesiącu czerwcu 2017 wyniosła 2.087,51 zł, a w lipcu i sierpniu 2017 roku po 2.387,51 zł. Potwierdzone rachunkami wydatki rodziny przedstawiają się następująco: energia elektryczna 25,55 zł, 95,35 zł, MPEC 589,93 zł, 1.160,59 zł, 1.520,40 zł, woda 360,40 zł, 472,07 zł, 411,16 zł, gaz 105,01 zł, 104,98 zł. Skarżący opłaca alimenty w wysokości 1.000 zł, ratę pożyczki 300 zł zaciągniętej w KRUK S.A. oraz ratę kredytu hipotecznego zaciągniętego w Getin Noble Bank S.A. ok. 1.600 zł.

Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:

Z dyspozycji art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.) wynika, że właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Instytucja przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, czyli w myśl art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmującym m. in. zwolnienie od opłat sądowych i wydatków, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Użyte w art. 246 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w określonym zakresie.

Należy przy tym podkreślić, że cytowany przepis stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., zgodnie z którym strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Przytoczone we wniosku okoliczności powinny zatem uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa. Powinno mieć zatem miejsce jedynie w tych sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków finansowych na udział w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.

Zaakcentować też należy, że zasadność wniosku skarżącego rozpatrywana była w dwóch aspektach, mianowicie z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie musi on ponieść w niniejszym postępowaniu, a z drugiej strony biorąc pod uwagę jego aktualne możliwości finansowe. Orzekający wziął pod uwagę fakt, że łącznie ze skargą w niniejszej sprawie P.Z. złożył do tut. Sądu 24 skargi, które zostały zarejestrowane pod sygn. akt I SA/Kr 720 do 743/17, a suma wpisów sądowych – jedynego na obecnym etapie postępowania elementu kosztów sądowych - od skarg we wszystkich tych sprawach wynosi 2.400 zł (24 x 100 zł).

Mając na uwadze przedstawioną sytuację finansową skarżącego, należy stwierdzić, że wysokość należnych w sprawie kosztów sądowych w kontekście obowiązku ich poniesienia również w innych sprawach, przekracza aktualne możliwości finansowe wnioskodawcy. Co prawda zarówno P.Z., jak i jego żona, posiadają stałe źródło utrzymania (prowadzona działalność gospodarcza oraz wynagrodzenie za pracę), to jednak konieczne wydatki, jakie ponoszą w miesiącu nie pozwalają na poczynienie z tych dochodów jakichkolwiek oszczędności. Oprócz kosztów utrzymania lokalu mieszkalnego skarżący opłaca także alimenty, spłaca zaciągnięte uprzednio zobowiązania kredytowe, a jego majątek w postaci obciążonego hipoteką segmentu w stanie surowym jest przedmiotem egzekucji. Zadłużenie strony według zestawienia sporządzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego na dzień 6 marca 2017 roku wynosiło 355.441,15 zł.

Biorąc powyższe pod uwagę orzekający uznał, iż wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie, dlatego orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.