Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt I SA/Go 12/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2021-03-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 154 § 1 pkt 1 lit.a)i c)
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 70 § 1 i 4, art. 21 § 1 pkt 1 i § 3
journal: Dz.U. 2019 poz 900
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 6 ust. 1 i ust. 9
journal: Dz.U. 2010 nr 95 poz 613
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska Sędziowie Sędzia WSA Jacek Niedzielski (spr.) Asesor WSA Zbigniew Kruszewski Protokolant Sekretarz sądowy Katarzyna Grycuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2021 r. sprawy ze skargi Prokuratora Prokuratury Rejonowej na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2013 rok uchyla zaskarżoną decyzję w całości.


UZASADNIENIE

Prokurator Prokuratury Rejonowej wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] lipca 2019 r., nr [...] uchylającą w całości decyzję Burmistrza Miasta z [...] listopada 2018 r., nr [...] i umarzające postępowanie w sprawie określenia Agencji Mienia Wojskowego wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2013 r. w wysokości 1.770.583,00 zł.

Z akt sprawy wynika następujący stan faktyczny sprawy.

Burmistrz Miasta decyzją z dnia [...] listopada 2018 r. określił Agencji Mienia Wojskowego wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2013 r. w wysokości 1.770.583,00 zł.

Postanowieniem z [...] grudnia 2018 r. organ pierwszej instancji nadał wskazanej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Następnie w dniu [...] grudnia 2018 r. organ wystawił tytuł wykonawczy nr [...], w którym jako kwotę należności pieniężnej wskazano 106.240,00 zł, zaś datę powstania należności pieniężnej/okres, którego dotyczy należność pieniężna, określono jako od [...].01.2013 r. do [...].01.2013. Zobowiązanie podatkowe Naczelnik Urzędu Skarbowego wyegzekwował w dniu [...] grudnia 2018 r., poprzez zajęcie rachunku bankowego Agencji. Organ egzekucyjny dokonał doręczenia podatnikowi odpisu tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w dniu [...] grudnia 2018 r.

W wyniku rozpoznania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniesionego przez Agencji Mienia Wojskowego odwołania organ odwoławczy uchylił w całości zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie w sprawie.

Uzasadniając swoje stanowisko Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 70 § 1 i 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900) zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny.

Środkiem egzekucyjnym, zgodnie z art. 1a pkt 12 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o Postepowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2018 r., poz. 1314), dalej zwaną u.p.e.a., jest m.in. egzekucja z pieniędzy, wynagrodzenia za pracę, renty, emerytury, rachunków bankowych, z papierów wartościowych, z weksla, z ruchomości i nieruchomości. Podstawę do zastosowania środków egzekucyjnych stanowi - odpowiednio – zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego, protokół zajęcia prawa majątkowego, protokół zajęcia o odbioru nieruchomości, protokół odbioru dokumentów (art. 57 u.p.e.a.). Dalej wskazano, że środki egzekucyjne w postępowaniu egzekucyjnym co do należności pienionych zostały wymienione w art. 1a pkt 12 lit. a) u.p.e.a., a jednym z nich jest egzekucja z rachunku bankowego. Zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego organ egzekucyjny dokonuje w świetle art. 80 u.p.e.a. poprzez przesłanie do banku zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa bank, aby bez zgody organu egzekucyjnego nie dokonywał wypłat z rachunku bankowego do wysokości zajętej wierzytelności, lecz bezzwłocznie przekazał zajętą kwotę organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności albo zawiadomił organ egzekucyjny, w termie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, o przeszkodzie w dokonaniu wpłaty, w tym również o nieprowadzeniu rachunku bankowego zobowiązanego. Jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego o zajęciu jego wierzytelności z rachunku bankowego, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony, i odpis zawiadomienia skierowanego do banku o zakazie wypłaty zajętej kwoty z rachunku bankowego bez zgody organu egzekucyjnego. Powiadomienie podatnika o zastosowaniu środka egzekucyjnego poprzez doręczenie mu jednego z tych dokumentów skutkuje przerwą biegu terminu przedawnienia. Zastosowanie środka egzekucyjnego i zawiadomienie o tym podatnika są to dwie przesłanki, które muszą wystąpić, aby mogło nastąpić przerwanie biegu terminu przedawnienia.

Organ odwoławczy przypomniał, że w rozpoznawanej sprawie na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego wobec Agencji Mienia Wioskowego przez Burmistrza Miasta, Naczelnik Urzędu Skarbowego, jako organ egzekucyjny, dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego. Zgodnie z zawiadomieniem o zajęciu z [...].12.2018 r. razem dochodzone należności wynosiły 170.070,96 zł (w tym należność główna 106.240,00 zł).

W ocenie organu oznacza to, że środek egzekucyjny dotyczył należności głównej 106.240,00 zł za okres od [...].01.2013 – [...].01.2013 r. Również w piśmie przewodnim, przekazującym tytuł wykonawczy, wierzyciel wprost wniósł o wszczęcie egzekucji w celu zaspokojenia roszczenia kwoty głównej 106.240,00 zł.

Podkreślono, że tytuł wykonawczy, jako podstawa prowadzenia egzekucji, musi wskazywać obowiązek, który ma być wykonany. Tytuł wykonawczy jest dokumentem urzędowym stanowiącym dowód niewykonania określonego obowiązku (wyrok NSA z 10.12. 2013 r., sygn. akt II GZ 720/13).

Dalej wskazano, że stosownie do art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. tytuł wykonawczy musi zawierać treść podlegającego egzekucji obowiązku, podstawę prawną tego obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek jest wymagalny, a w przypadku egzekucji należności pieniężnych – także określenie jej wysokości, terminu, od którego naliczane są odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie, oraz rodzaju i stawki tych odsetek. W przypadku egzekucji podatków termin płatności zobowiązania, wysokość odsetek oraz rodzaj i okresy wynikają z Ordynacji podatkowej. Organ egzekucyjny, egzekwując należność pieniężną, musi znać jej wysokość, w tytule egzekucyjnym muszą być zatem podane wszystkie dane, pozwalające na jej ustalenie. Wierzyciel nie może bowiem w wyniku przymusowej realizacji obowiązku uzyskać należność wyższej niż należna.

Organ stwierdził, że tytuł wykonawczy nr [...] obejmował należności pieniężne z tytułu podatku od nieruchomości z 2013 r. Kwotę dochodzonych należności stanowiła: należność główna 106.240,00 zł za okres [...].01.2013 – [...].02.2013. Przed 31 grudnia 2018 r. organ nie wystawił tytułów wykonawczych za okres [...].02.2013 – [...].12.2013. Czynności egzekucyjne nie dotyczyły kwoty objętej okresem [...].02.2013 – [...].12.2013. Tym samym w ocenie organu nie nastąpiło skuteczne przerwanie biegu terminu przedawnienia. W konsekwencji wraz z upływem dnia 31 grudnia 2018 r. uległo ono przedawnieniu.

Ostatecznie organ stwierdził, że procesowym skutkiem upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest bezprzedmiotowość prowadzonego postępowania podatkowego, które musi zakończyć się decyzją orzekającą o umorzeniu postępowania – art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) Ordynacji podatkowej.

Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, skargą wniesioną przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 70 § 4 Ordynacja podatkowa, poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji jego niezastosowanie w związku z błędnym uznaniem, iż pomimo faktycznego i skutecznego zastosowania środka egzekucyjnego w postaci zajęcia wierzytelności na rachunku bankowym w postaci raty podatku od nieruchomości za 2013 rok, o którym podatnik został powiadomiony przed dniem 31 grudnia 2018 roku, w przedmiotowej sprawie zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2013 rok uległo przedawnieniu z końcem 2018 roku.

Wskazując na powyższy zarzut wniesiono o uchylenie w całości decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

W uzasadnieniu skargi podniesiono m.in., że uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest bardzo lakoniczne. Nie dokonano wykładni przepisu art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej, ograniczając się jedynie do przytoczenia treści przepisu. W żaden sposób nie dokonano oceny, jaki skutek miało zastosowanie środka egzekucyjnego (wyegzekwowanie kwoty 160.467,56zł, stwierdzając jedynie, że "Czynności egzekucyjne nie dotyczyły kwot objętych okresem [...].02.2013-[...].12.2013r. wobec powyższego nie nastąpiło skutecznie przerwanie biegu terminu przedawnienia. W konsekwencji uległo ono przedawnieniu". Nie dokonało oceny, jaki skutek miało zastosowanie środka egzekucyjnego w zakresie raty styczniowej.

Wskazano, że zgodnie z przepisem art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej, bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. Obydwa zdarzenia (zastosowanie środka egzekucyjnego i zawiadomienie podatnika) powinny wystąpić przed upływem terminu przedawnienia, aby można było mówić o skutecznym przerwaniu biegu przedawnienia. Pogląd ten znalazł ostatecznie swój wyraz w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 3 marca 2013 r,. sygn. akt I FPS 6/12. w której wyeksponowana została teza, że zastosowanie środka egzekucyjnego przerywa bieg terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej.

Podkreślono, że na gruncie rozpoznawanej sprawy spełnione zostały wszelkie przesłanki przerwania biegu terminu przedawnienia, bowiem przede wszystkim decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności, a następnie został wystawiony tytuł wykonawczy, w oparciu o który organ egzekucyjny wyegzekwował w dniu [...] grudnia 2018 r. kwotę 160.467,56 zł tytułem zobowiązania podatkowego za 2013 rok z rachunku bankowego podatnika i przekazano wierzytelności na rachunek Burmistrza. W następnej kolejności, jeszcze w 2018 roku, Organ egzekucyjny dokonał skutecznego doręczenia podatnikowi odpisu tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego.

Powyższe fakty niewątpliwie potwierdzają, iż w sprawie doszło do skutecznego przerwania biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego za 2013r. W ocenie Prokuratora skuteczne wyegzekwowanie chociażby części zobowiązania skutkuje przerwaniem biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego za 2013 rok. Nie można zgodzić się bowiem ze stanowiskiem zaprezentowanym przez Samorządowe Kolegium Odwoławczego w treści zaskarżonej decyzji, iż wyegzekwowanie części kwoty całego zobowiązania, w ogóle nie wpływałoby na bieg przedawnienia całego roszczenia i fakt ten nie ma żadnego znaczenia prawnego.

W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.

Uczestnik postepowania – Agencja Mienia Wojskowego również wniosła o oddalenie skargi.

Postanowieniem z dnia 4 marca 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), zwaną dalej P.p.s.a., zawiesił postępowanie w sprawie. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że Prokurator Rejonowy w wywiedzionej skardze podniósł zarzut naruszenia art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej, poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji jego niezastosowanie w związku z błędnym uzasadnieniem, iż pomimo faktycznego i skutecznego zastosowania środka egzekucyjnego w postaci zajęcia wierzytelności na rachunku bankowym w postaci raty podatku od nieruchomości za 2013 r., o którym podatnik został powiadomiony przed dniem 31 grudnia 2018 r., zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2018 r. uległo przedawnieniu z końcem 2018 r. Podczas rozprawy w dniu [...] marca 2020 r. Przewodniczący poinformował strony, że Prokurator Rejonowy wniósł również skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] lipca 2019 r., nr [...] uchylające w całości postanowienie Burmistrza Miasta z dnia [...] grudnia 2018 r., nr [...] r. w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej Burmistrza Miasta z [...] listopada 2018 r. określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2013 r., umarzając jednocześnie to postępowanie. Sprawa została zarejestrowana pod sygnaturą I SA/Go 102/20 i nie wyznaczono jeszcze terminu rozprawy.

Powodem uchylenia przez SKO decyzji Burmistrza Miasta z [...] listopada 2018 r., nr [...], określającej Agencji Mienia Wojskowego wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2013 oraz umorzenia postępowanie w sprawie, było stwierdzenie, że w sprawie nie doszło do skutecznego zastosowani środka egzekucyjnego, nie został zatem skutecznie przerwany bieg przedawnienia, a co za tym idzie zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu.

Tym samym aby Sąd mógł dokonać oceny prawidłowości wskazanej decyzji SKO niezbędne jest wcześniejsze rozpoznanie sprawy o sygn. I SA/Go 102/20. Od rozstrzygnięcia tej bowiem sprawy zależy ocena, czy w sprawie doszło do skutecznego przerwania biegu przedawnienia.

Wyrokiem z 5 maja 2020 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Go 102/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w sprawy ze skargi Prokuratora Prokuratury Rejonowej na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji uchylił zaskarżone postanowienie w całości.

W wyniku rozpoznania wniesionej skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 17 grudnia 2020 r. w sprawie o sygn. akt II FSK 1559/20 oddalił skargę kasacyjną.

Postanowieniem z 26 stycznia 2021 r. WSA podjął z urzędu zawieszone postępowanie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Na podstawie art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei, stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który dotyczy interpretacji podatkowych i który nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w tak zakreślonych granicach kontroli stwierdzić należy, że naruszała ona prawa w stopniu obligującym Sąd do jej uchylenia.

Przypomnieć należy, że Burmistrz Miasta decyzją z dnia [...] listopada 2018 r. określił Agencji Mienia Wojskowego wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2013 r. w wysokości 1.770.583,00 zł.

Postanowieniem z [...] grudnia 2018 r. organ pierwszej instancji nadał wskazanej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Następnie w dniu [...] grudnia 2018 r. organ wystawił tytuł wykonawczy nr [...], w którym jako kwotę należności pieniężnej wskazano 106.240,00 zł, zaś datę powstania należności pieniężnej/okres, którego dotyczy należność pieniężna, określono jako od [...].01.2013 r. do [...].01.2013. Zobowiązanie podatkowe Naczelnik Urzędu Skarbowego wyegzekwował w dniu [...] grudnia 2018 r., poprzez zajęcie rachunku bankowego Agencji. Organ egzekucyjny dokonał doręczenia podatnikowi odpisu tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w dniu [...] grudnia 2018 r.

Uchylając decyzję i umarzając postępowanie w sprawie Kolegium stwierdziło, że tytuł wykonawczy nr [...] obejmował należności pieniężne z tytułu podatku od nieruchomości z 2013 r. Kwotę dochodzonych należności stanowiła: należność główna 106.240,00 zł za okres [...].01.2013 – [...].02.2013. Przed 31 grudnia 2018 r. organ nie wystawił tytułów wykonawczych za okres [...].02.2013 – [...].12.2013. Czynności egzekucyjne nie dotyczyły kwoty objętej okresem [...].02.2013 – [...].12.2013. Tym samym w ocenie organu podatkowego nie nastąpiło skuteczne przerwanie biegu terminu przedawnienia. W konsekwencji wraz z upływem dnia 31 grudnia 2018 r. uległo ono przedawnieniu.

Kwestią sporną między stronami pozostaje rozstrzygnięcie, czy w wyniku zastosowania skutecznego środka egzekucyjnego (zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego) do należności objętych tytułem wykonawczym (obejmujących tylko część wynikającego z decyzji organu podatkowego zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2013 r. za okres od [...].01.2013 do [...].01.2013 r.) doszło, na podstawie art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej, do przerwania biegu terminu przedawnienia całego zobowiązania podatkowego?

Na pytanie to należy udzielić twierdzącej odpowiedzi.

Zagadnienie przedawnienia zobowiązania podatkowego uregulowane zostało w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej w ten sposób, że każde zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności, a instytucja ta stanowi jedną z form wygasania zobowiązaniowych stosunków prawnych. Po upływie terminu przedawnienia wierzyciel nie może skutecznie domagać się od dłużnika spełnienia zobowiązania, a instytucja ta służy zachowaniu pewności obrotu. Przedawnienie zobowiązań podatkowych dotyczy roszczeń majątkowych i uwzględniane jest z urzędu. Jego skutkiem jest wygaśnięcie zobowiązań.

Jednakże bieg terminu przedawnienia może zostać przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. Z przepisu art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej jednoznacznie wynika, że przesłanką przerwania biegu terminu przedawnienia jest zastosowanie środka egzekucyjnego i zawiadomienie o tym fakcie podatnika, przy czym obie te czynności powinny nastąpić przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania.

Podkreślenia również należy, że w art. 70 Ordynacji podatkowej ustawodawca posługuje się pojęciem "zobowiązania podatkowego", którym - zgodnie z art. 5 ustawy - jest wynikające z obowiązku podatkowego zobowiązanie podatnika do zapłacenia na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu albo gminy podatku w wysokości, w terminie oraz w miejscu określonych w przepisach prawa podatkowego. O tym, w jaki sposób powstaje zobowiązanie podatkowe, przesądza konstrukcja prawna danego podatku.

W przypadku podatku od nieruchomości obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku – art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. ( Dz. U. z 2019 r., poz. 1170) w brzmieniu obowiązującym w 2013r. Jednocześnie stosownie do art. 6 ust. 9 wskazanej ustawy osoby prawne, jednostki organizacyjne oraz spółki niemające osobowości prawnej, jednostki organizacyjne Agencji Własności Skarbu Państwa, a także jednostki organizacyjne Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe są obowiązane: składać, w terminie do dnia 31 stycznia, organowi podatkowemu właściwemu ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania, deklaracje na podatek od nieruchomości za dany rok podatkowy, sporządzone na formularzu według ustalonego wzoru, a jeżeli obowiązek podatkowy powstał po tym dniu – w terminie 14 dni od dnia zaistnienia okoliczności uzasadniających powstanie tego obowiązku; odpowiednio skorygować deklaracje w razie zaistnienia zdarzenia, o którym mowa w ust. 3, w terminie 14 dni od dnia zaistnienia tego zdarzenia (art. 6 pkt 9 pkt 1 i 2). Co istotne podmioty określone w art. 6 ust. 9 obowiązane są do wpłacenia obliczonego w deklaracji podatku od nieruchomości - bez wezwania - na rachunek właściwej gminy w ratach proporcjonalnych do czasu trwania obowiązku podatkowego, w terminie do dnia 15 każdego miesiąca (art. 6 ust. 9 pkt 3).

Art. 21 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, który reguluje kwestię powstania zobowiązania podatkowego stanowi, że zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa wiąże powstanie takiego zobowiązania. Konkretyzacja zobowiązania powstającego z mocy prawa, czyli powinności jego zapłaty na rzecz Skarbu Państwa, jest niezależna od woli podatnika, tylko od okoliczności, które je wywołują. Zatem sporne zobowiązanie powstało w wysokości wynikającej obiektywnie z mocy prawa i na jego wysokość nie ma wpływu kwota zadeklarowana przez skarżącego w deklaracji.

Dopiero gdy, zgodnie z art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy stwierdził, że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w tej deklaracji, wydaje decyzję, w której określił prawidłową wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości. Decyzja ta ma charakter wyłącznie deklaratoryjny i stwierdza jedynie, że za badany okres powstało zobowiązanie podatkowe i jaka jest jego wysokość. W jej wyniku nie powstało nowe zobowiązanie podatkowe, a jedynie ustalana została wysokość istniejącego z mocy prawa zobowiązania. Jest ona inna (wyższa) od zadeklarowanej przez skarżącego.

Tym samym stwierdzić należało, że w rozpoznawanej sprawie nastąpiło przerwanie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego z dniem [...] grudnia 2018 r. (dzień doręczenia Bankowi zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego art. 80 u.p.e.a.).

Zastosowanie środka egzekucyjnego w postaci zajęcia rachunku bankowego odniosło skutek prawny w stosunku do całego zobowiązania, które na ten dzień istniało oraz było wymagalne, a nie ograniczało się jedynie do kwoty wskazanej w tytule wykonawczym.

Wykładnia językowa przepisów art. 70 § 1 i 4 Ordynacji podatkowej prowadzi do jednoznacznej konkluzji, że w sprawie nie doszło z końcem 2018 r. do przedawnienia ciążącego na stronie zobowiązania podatkowego. Przepisy te posługują się bowiem określeniami przedawnienia i przerwania biegu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Zatem w przypadku zobowiązania powstającego z mocy prawa, opisane w nich skutki odnoszą się do całego zobowiązania, a nie tylko do jego części (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 13.08.2020 r., sygn. akt I SA/Po 186/20).

Tym samym stwierdzić należało, że organ podatkowy dokonał nieprawidłowej wykładni art. art. 70 § 1 i 4 Ordynacji podatkowej, co w konsekwencji doprowadziło do niewłaściwego zastosowania w sprawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) Ordynacji podatkowej.

Rolą organu podatkowego rozpoznającego sprawę ponownie będzie uwzględnienie oceny prawnej zaskarżonej decyzji dokonanej przez Sąd i wynikającej bezpośrednio z treści uzasadnienia wyroku.

Z tych tez przyczyn oraz na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c) P.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.