Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1872/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-12-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 67a  par. 1 pkt 2i  art. 67b  par.1  pkt 2
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi K. P. - [...] na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] lipca 2010 r. znak [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] decyzją dnia [...] kwietnia 2010r., działając na podstawie art. 67 b § 1 pkt 2 w związku z art. 67 a § 1 pkt 2 oraz art. 2 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 z późn. zm. w związku z art. 59 f ust. 1, art. 59 g ust. 5, art. 80 ust. 2, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, po rozpatrzeniu wniosku K. P. postanowił:

1). odmówić umorzenia kwoty kary w wysokości 125.000,00 zł nałożonej postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] dla Powiatu [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego pn.: baza logistyczna z częścią magazynową i techniczną oraz zapleczem administracyjnym i rozwiązaniem drogowym na terenie działki, na działkach nr [...] obr. [...] [...] przy ulicy [...] w [...] wraz z należnymi odsetkami;

2). rozłożyć kwotę należności z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego na 12 równych rat płatnych miesięcznie do ostatniego dnia każdego miesiąca począwszy od miesiąca maja 2010r.

3). do kwoty określonej w pkt. 2 doliczyć opłatę prolongacyjną w wysokości 5.164,00 zł

4). do kwoty określonej w pkt. 2 doliczyć odsetki w wysokości 12.253 zł od zaległości podatkowej liczone od dnia 3.02.2009r. tj. od dnia następującego po 7 dniach od daty otrzymania przez Stronę postanowienia PINB o nałożeniu kary do dnia 15.01.2010r. tj. do dnia wpłynięcia wniosku o umorzenie w całości lub części lub rozłożenie na raty kary i umorzenie odsetek w całości lub w części od w/w należności;

5). ustalić harmonogram spłat.

W uzasadnieniu organ wskazał, że postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] stycznia 2009 r., został nałożony na "Inwestora: [...], [...], ul. [...] obowiązek wpłacenia kary w wysokości 125 000,00 zł (słownie: sto dwadzieścia pięć tysięcy złotych) z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego pn.: baza logistyczna z częścią magazynową i techniczną oraz zapleczem administracyjnym i rozwiązaniem drogowym na terenie działki, na działkach nr [...] obr. [...] przy ul [...] w [...] (...)."

Na powyższe postanowienie skarżący wniósł zażalenie, wnioskując jednocześnie o wstrzymanie jego wykonania w trybie art. 143 k.p.a.

W dniu 6 lutego 2009 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] dla Powiatu [...] wstrzymał wykonanie swojego postanowienia do czasu rozpatrzenia zażalenia przez organ II instancji.

Postanowieniem z dnia [...] września 2009 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] dla Powiatu [...] z dnia [...] stycznia 2009 r.

Postanowieniem z dnia [...] października 2009 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie wstrzymał wykonanie ww. postanowienia z dnia

[...] września 2009 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 11 stycznia 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 1664/09 oddalił skargę K. P. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] września 2009r.

W dniu 15 stycznia 2010 r. do [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] wpłynął wniosek z dnia 14 stycznia 2010 r. K. P. działającego pod firmą [...] o umorzenie w całości lub w części lub rozłożenie na raty nałożonej kary pieniężnej w kwocie 125.000,00 zł i umorzenie w całości lub w części odsetek od ww. kary. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że nałożona kara pieniężna w wysokości 125.000,00 zł jest bardzo wysoka i że nie jest w stanie jej zapłacić jednorazowo.

W toku postępowania administracyjnego, a także w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy w sprawie, Wojewoda [...] ustalił, że we wspólnym gospodarstwie domowym K. P. pozostaje żona B. P. i dwoje małoletnich synów [...] ([...]) i [...] ([...]).

Z zaświadczenia z dnia 10 lutego 2010 r. Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] wynika, że K. P. w roku podatkowym 2008 uzyskał dochód w wysokości 1.425.655,84 zł brutto (1.421.817,04 zł netto) m.in. z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej pod nazwą [...], co oznacza, iż średni miesięczny dochód w 2008 r. K. P. kształtował się na poziomie 118.484,76 zł netto;

Z zaświadczenia z dnia 29 marca 2010 r. Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] wynika, iż K. P. w roku podatkowym 2009 uzyskał z różnych źródeł dochód w wysokości 107.739,80 zł brutto (101.159,80 zł netto), z tym że do kwoty tej doliczono dochód z prowadzenia własnej działalności w kwocie 119.662,85 zł netto wykazany w bilansie i w rachunku zysku i strat, co razem dało dochód w wysokości 220.822,65 zł netto, co oznacza, że miesięczne dochody K. P. w 2009 r. kształtowały się na poziomie 18.401,89 zł netto.

Z zaświadczenia z dnia 29 marca 2010 r. Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] wynika, iż B. P. - żona K. P. w roku podatkowym 2008 uzyskała dochód w kwocie 34.496,11 zł brutto (31.322,53 zł netto), co oznacza, że średni miesięczny dochód B. P. w 2008 r. z tytułu umowy o pracę kształtował się na poziomie 2.610,21 zł netto, zaś w roku 2009 - 50.840,44 zł brutto (48.392,16 zł netto), co oznacza, że średni miesięczny dochód B. P. w 2009 r. z tytułu umowy o pracę kształtował się na poziomie 4.032,68 zł netto.

Stałe wydatki gospodarstwa domowego Państwa P. w 2009 r. oscylują wokół kwoty 2.176,70 zł miesięcznie, (tj. opłata za gaz, energię elektryczną, wywóz odpadów, monitoring sygnałów alarmowych, zakup paliwa, ubezpieczenie oraz koszty naprawy samochodu) natomiast zmienne wydatki gospodarstwa domowego Państwa P. w 2009 r. kształtują się na poziomie 2.000,00 zł (odzież, artykuły żywnościowe i inne).

Firma [...] zajmuje się m.in. działalnością związaną z doradztwem w zakresie informatyki, kupnem i sprzedażą nieruchomości na własny rachunek, pośrednictwem w obrocie nieruchomościami, natomiast przeważającą działalnością firmy [...] jest sprzedaż hurtowa pozostałych maszyn i urządzeń biurowych.

Z oświadczenia skarżącego z dnia 5 marca 2010 r. wynika, iż [...] od stycznia 2010 r. zatrudnia na umowę o pracę 1 osobę, natomiast na umowę zlecenie firma w styczniu 2010 r. zatrudniała 2 osoby a w lutym 2010 r. było zatrudnionych już 20 osób.

[...] 2008 r. zamknęła zyskiem w kwocie 1.194.500,18 zł, a na koniec 2009 r. wykazała zysk w wysokości 119.662,85 zł;

[...] jest w posiadaniu: środków trwałych w postaci nieruchomości, tj. gruntu o wartości 188.830,00 zł brutto oraz lokalu użytkowego w [...] przy ul. [...] o bieżącej wartości netto z uwzględnieniem amortyzacji w kwocie 346.118,32 zł, które zgodnie z oświadczeniem z dnia 11 lutego 2010 r. [...] nie są obciążone w żaden sposób hipoteką ani nie stanowią żadnego zabezpieczenia pod kredyt bankowy bądź pożyczkę, a także nie poręczono ww. środkami trwałymi zobowiązań finansowych innemu podmiotowi gospodarczemu ani osobie fizycznej; kapitału własnego w wysokości 6.455.655,66 zł;

K. P. w piśmie z dnia 5 marca 2010 r. podał, że nieruchomość, na którą nałożona została kara pieniężna nie jest własnością firmy [...], gdyż w dniu 20 marca 2008 r. aktem notarialnym Repertorium [...] została wniesiona aportem do firmy [...] z siedzibą w [...].

Organ wskazał również, że firma [...] na dzień 31 grudnia 2009 r. posiadała zobowiązania krótkoterminowe w kwocie 752.366,19 zł (tj. z tytułu dostaw i usług, podatków, ceł i ubezpieczeń, wynagrodzeń), natomiast należności krótkoterminowe kształtowały się na poziomie 102.262,60 zł (tj. z tytułu dostaw i usług o okresie spłaty do 12 miesięcy), ponadto na koniec 2009 r. środki pieniężne w kasie i na rachunkach wyniosły 41.282,36 zł;

Z przedłożonej informacji od K. P., wynika, że wartość otrzymanej pomocy de minimis od Ministerstwa Gospodarki i Pracy w latach 2006-2007 wyniosła 74.451,31 zł;

Zgodnie z przedłożonymi przez [...] w postępowaniu wyjaśniającym sprawozdaniami finansowymi wynika, iż firma nie posiada pożyczek ani kredytów zarówno krótkoterminowych jak i długoterminowych.

Analizując sytuacje finansowa firmy Wojewoda stwierdził, że firma generowała zyski, w 2008 r. zysk wyniósł 1.194.500,18 zł co stanowiło 16,40 % struktury bilansu z 2008 r., natomiast zysk w 2009 r. wyniósł 119.662,85 zł co stanowiło 1,64 % struktury bilansu z 2009 r. Działalność gospodarcza firmy zasilana jest w głównej mierze z kapitału własnego wewnętrznego - 88,64 % (2009 r.) oraz zewnętrznego - 10,33 % (2009 r.). Zgromadzone środki finansowe przeznaczono na inwestycje w środki trwałe wykazane w bilansie (tj. budynki, nieruchomości, działki) oraz towary wykazane w bilansie (tj. artykuły IT oraz zakupione 2007-2008 budynki, nieruchomości, działki), co potwierdzają wysokie wskaźniki płynności. Jak wynika ze sprawozdań finansowych firmy, struktura aktywów składa się w 90 % z towarów a w 7,83 % z rzeczowych aktywów trwałych (budynki, nieruchomości). Można stwierdzić, iż sytuacja majątkowo-finansowa firmy jest stabilna, a decyzje finansowe podejmowane są bez ryzyka, o czym świadczy prawie 90 % udział kapitału w sumie pasywów oraz 8 % udział majątku trwałego w sumie aktywów.

Organ I instancji wskazał, że struktura aktywów obrotowych wynosi 92 %. Sytuacja ta jest o tyle korzystna, iż majątek obrotowy charakteryzuje się dużą elastycznością, wysokim stopniem płynności oraz krótkoterminowym zaangażowaniem kapitału. Natomiast wskaźnik dynamiki kształtuje się na poziomie 1, co oznacza, iż w firmie nie zaszły istotne zmiany w latach 2008-2009.

W analizowanych latach została zachowana złota reguła bilansowania. Oznacza to, że majątek trwały został w pełni pokryty kapitałem własnym. Stopień tego pokrycia w latach 2008-2009 był większy od jedności, co jest potwierdzeniem braku stabilności płynności firmy. Udział majątku trwałego w aktywach nie zmienił się na przestrzeni analizowanych lat i wyniósł 8 %.

"Wskaźnik bieżącej płynności" jako podstawowy miernik zdolności do spłaty wszystkich zobowiązań bieżących przez upłynnienie posiadanych zasobów majątku obrotowego do zobowiązań bieżących kształtował się na poziomie 9,67 w 2008 r. i 8,93 w 2009 r., a więc charakteryzuje się tendencją spadkową, jednakże nadal utrzymuje się na bardzo wysokim poziomie, co świadczy o utrzymaniu przez firmę zbyt dużych środków obrotowych w stosunku do wymaganych zobowiązań krótkoterminowych firmy. Wskazać należy, iż optymalna wartość tego wskaźnika powinna zawierać się w przedziale od 1,2 do 2.

Organ I instancji ocenił również drugi ze wskaźników płynności tzw. "Wskaźnik szybkiej płynności", który w analizowanym okresie stanowczo się poprawił i wzrósł z poziomu 8 % w 2008 r. do poziomu 20 % w 2009 r.

Wskaźnik ogólnego zadłużenia [...] w 2008 r. wyniósł 0,10 %, a w 2009 r. zwiększył się o 0,01 % i wyniósł 0,11 %. W badanym okresie wskaźnik ogólnego zadłużenia Strony wskazuje na znikome zadłużenie firmy, która w sposób racjonalny zarządza swoim majątkiem, nie zaciągając kredytów ani pożyczek.

Pomimo spadku sprzedaży oraz mniejszego zysku ze sprzedaży, rentowność firmy na przestrzeni lat 2008-2009 ma tendencję wzrostową - wzrost o 12 %. Stan środków pieniężnych netto wykazana w rachunku przepływów pieniężnych z lat 2008-2009 firmy [...] również świadczy o rentownej działalności operacyjnej (dodatni strumień), braku działalności inwestycyjnej w latach 2008-2009 (strumień zerowy) jak również strumień ujemny na działalności finansowej.

Wojewoda [...] przeprowadził również badanie firmy [...] pod kątem oceny zdolności kontynuacji jej działalności modelem [...], który jest jednym z najczęściej wykorzystywanych sposobów oceny kondycji finansowej firm.

W ocenie Wojewody [...] pogorszenie się sytuacji finansowej firmy w 2009 r. spowodowane było kryzysem gospodarczym nie tylko w Polsce, ale przede wszystkim na świecie. [...] współpracował z kontrahentami zagranicznymi (eksport stanowił jedno z głównych źródeł sprzedaży), załamanie się gospodarki światowej ograniczyło rynek zbytu towarów firmy. Dlatego też sprzedaż, a jednocześnie zysk zmalał, jednak kondycja finansowa firmy nie ucierpiała. Niektóre czynniki zewnętrzne zmusiły [...] do zmiany strategii sprzedaży, w tym kanałów zbytu. Usprawniono logistykę sprzedaży, sprzedaż internetową, by w tym celu zaspakajać jednocześnie końcowego klienta oferując towary wysokiej jakości po rozsądnych cenach. Wniesiono wniosek do UE o dofinansowanie działań eksportowych na kraje wschodnie.

W analizowanym okresie wskaźnik dźwigni finansowej kształtował się na poziomie zerowym, co potwierdza, iż [...] nie posiada na stanie pożyczonych funduszy długookresowych, a jedynie kapitał własny i zobowiązania krótkoterminowe.

Zdaniem Wojewody [...] [...] prowadzi konserwatywną strategię finansowania. Świadczy o tym brak wykorzystania długoterminowych zobowiązań. Strategia ta jest mało ryzykowna, jednak kosztowna ze względu na długi okres zwrotu kapitału. W głównej mierze towary finansowane są przez kapitał własny, a aktywa trwałe -zyskiem.

W oparciu o ustalony stan faktyczny i prawny Wojewoda [...] stwierdził, że rozłożenie zapłaty wymierzonej firmie [...] kary na raty jest uzasadnione z punktu widzenia przesłanek określonych w art. 67 a Ordynacji podatkowej, bowiem przyznanie Stronie wnioskowanej ulgi w postaci umorzenia całości należności wraz z należnymi odsetkami przy stanie jej sytuacji finansowo-materialnej świadczyłoby o potraktowaniu Strony w sposób preferencyjny do podmiotów przestrzegających prawa oraz obowiązku terminowego regulowania swoich zobowiązań.

Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych organ wskazał, że niepowodzenia w działalności gospodarczej nie stanowią podstawy do umorzenia należności podatkowej. Ryzyko prowadzenia działalności gospodarczej nie powinno być przenoszone na budżet państwa. Zważył przy tym organ, że [...] jest w tak dobrej sytuacji finansowej, że wniosek skarżącego o umorzenie w całości ww. kary nie zasługuje na uwzględnienie, natomiast rozłożenie jej na 12 rat zgodnie z wnioskiem z dnia 11 lutego 2010 r., w którym [...] wnosi o "(...) umorzenie kary bądź rozbicie na miesięczne raty w takiej wysokości aby rata nie wynosiła więcej niż 50 % miesięcznych dochodów (...)",nie spowoduje zagrożenia dla dalszej kontynuacji działalności i pozwoli firmie poprawić kondycję finansową oraz pozwoli na wzrost obrotów, pozwalając tym samym na optymalizację spłaty zadłużenia wobec Skarbu Państwa. Przedstawione argumenty oraz faktyczna sytuacja finansowa [...] jest okolicznością, która uzasadnia zastosowanie takiej ulgi.

Ponadto Wojewoda [...] wziął pod uwagę informację Strony zawartą w piśmie z dnia 11 lutego 2010 r., co do działań podjętych w celu poprawy sytuacji finansowej firmy [...].

W ocenie Wojewody [...], udzielenie powyższej ulgi, tj. rozłożenie na raty kary nie przenosi ryzyka podejmowanych decyzji gospodarczych przez skarżącego na wierzyciela publicznego ani nie stoi w sprzeczności z interesem ekonomicznym budżetu. Rozłożenie zapłaty kary na raty nie zwalnia K. P. właściciela firmy [...] z obowiązku poniesienia nałożonego ciężaru, lecz stanowi wyraz incydentalnej pomocy organu administracji publicznej w stabilizacji sytuacji finansowej skarżącego.

Odnosząc się do przesłanki interesu publicznego jako ewentualnej podstawy przyznania ulgi organ stwierdził, iż powyższe pojęcie nie ma stałego zakresu treści, lecz jest to zespół ogólnie zarysowanych celów, które należy wziąć pod uwagę w procesie stosowania prawa. Niemożność jednoznacznego zdefiniowania tego pojęcia powoduje, że w każdym indywidualnym przypadku jego znaczenie może uwzględniać różne aspekty wartości, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy, korekta jego błędnych decyzji. Przesłanka "ważnego interesu podatnika" wymaga ustalenia sytuacji majątkowej podatnika, skutków ekonomicznych, jakie wystąpią w wyniku realizacji zobowiązania dla niego i jego rodziny. Jednak organ podatkowy musi mieć na uwadze i to, że między innymi względy społeczne wymagają również, żeby zobowiązanie podatkowe było realizowane, a podatnik pochopnie nie był z nich zwalniany. Co prawda organ orzekający w przedmiocie ulgi nie jest związany propozycją Strony co do ilości i terminu zapłaty ewentualnych rat, jednakże nie może również zupełnie zignorować stanowiska Strony w tym zakresie. Rozkładając należność na raty organ winien dostosować ustalone raty do możliwości finansowych Strony, bowiem w przeciwnym razie zastosowana ulga byłaby ulgą pozorną, a nie rzeczywistą.

Mając na względzie fakt, że wnioskiem z dnia 14 stycznia 2010 r. skarżący zwrócił się m. in. o rozłożenie kary pieniężnej na osiem kwartalnych rat, a pismem z dnia 11 lutego 2010 r. sprecyzował prośbę o zastosowanie ulgi z tytułu rozłożenia na raty kary wskazując, że chce, aby rata nie wynosiła więcej niż 50 % miesięcznych dochodów.

W ocenie Wojewody [...] ustalona sytuacja finansowa umożliwia udzielenie ulgi w tym kształcie, dopuszczalne jest więc wydanie rozstrzygnięcia zgodnego z wnioskiem tj. rozłożenie należnej do zapłaty kary na 12 rat, każda z rat w kwocie nie większej niż 50 % miesięcznych dochodów w wysokości 31.501,65 zł, przy miesięcznych przychodach w kwocie 59.172,05 zł i miesięcznych kosztach prowadzenia działalności przez Pana K. P. w kwocie 27.670,40 zł.

Ponadto, Wojewoda [...] podejmując pozytywną decyzję w części dotyczącej rozłożenia na raty zaległości podatkowej wziął również pod uwagę długi okres prowadzenia działalności przez firmę i dotychczasowe wywiązywanie się z obowiązków podatkowych oraz fakt, iż [...] cały czas rozwija się, a także podejmuje działania w celu poprawy sytuacji finansowej firmy. W ocenie organu brak pomocy Stronie w formie rozłożenia na raty należności i ich natychmiastowa egzekucja mogłaby zachwiać dobrą i w miarę stabilną sytuacją finansową firmy [...].

Z akt przedmiotowej sprawy wynika, iż Stroną jest firma, która prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą [...], co z kolei prowadzi do zbadania przez organ I instancji czy zastosowanie ulgi jest dopuszczalne na podstawie przepisów o pomocy publicznej.

W dniu 16 kwietnia 2010 r. Strona sprecyzowała swój wniosek z dnia 14 stycznia 2010 r. w części dotyczącej rozłożenia na raty kary w wysokości 125.000,00 zł, a mianowicie Strona wniosła, iż prosi o rozłożenie na raty ww. kary w ramach zasady de minimis.

Przepis art. 67 b Ordynacji podatkowej, odsyła Wojewodę do aktów prawa wspólnotowego dotyczących pomocy w ramach zasady de minimis, w tym wypadku do rozporządzenia Komisji (WE) nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L 379 z dnia 28 grudnia 2006 r.) oraz komunikatu Komisji - Wytyczne wspólnotowe dotyczące pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw (Dz. U. UE.C. 04.244.2 z dnia 1 października 2004 r.).

Zgodnie z pkt 8 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis (Dz.Urz.UE L 379 z 28.12.2006 r.), jeżeli wartość pomocy indywidualnej udzielonej przedsiębiorcy w ciągu roku budżetowego, łącznie z wartością pomocy udzielonej przedsiębiorcy w okresie ostatnich 2 lat poprzedzających nie przekracza równowartości kwoty 200 tys. euro, to nie wpływa na handel między państwami członkowskimi, nie zakłóca i nie zagraża zakłóceniem konkurencji, dlatego nie podlega przepisom art. 87 ust. 1 Traktatu. Ponadto stosownie do art. 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Komisji Europejskiej nr 1998/2006 środki pomocy są zwolnione z wymogu zgłoszenia przewidzianego w art. 88 ust. 3 Traktatu gdy ogólna kwota pomocy de minimis przyznana dowolnemu podmiotowi gospodarczemu nie przekracza 200 tys. euro w dowolnie ustalonym okresie trzech lat budżetowych.

Powyższego rozporządzenia nie powinno się stosować do podmiotów gospodarczych w trudnej sytuacji w rozumieniu wytycznych wspólnotowych określonych w komunikacie Komisji -Wytyczne wspólnotowe dotyczące pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw (Dz. U. UE.C.04.244.2 z 01.10.2004 r.). Komisja uważa za przedsiębiorstwo zagrożone, jeżeli ani przy pomocy środków własnych, ani środków, które mogłoby uzyskać od właścicieli/akcjonariuszy lub wierzycieli, nie jest ono w stanie powstrzymać strat, które bez zewnętrznej interwencji władz publicznych prawie na pewno doprowadzą to przedsiębiorstwo do zniknięcia z rynku w perspektywie krótko- lub średnioterminowej (pkt 9 Wytycznych). Ponadto przedsiębiorstwo może być uznane za zagrożone, w szczególności gdy występują typowe oznaki, takie jak rosnące straty, malejący obrót, zwiększenie się zapasów, nadwyżki produkcji, zmniejszający się przepływ środków finansowych, rosnące zadłużenie, rosnące kwoty odsetek i zmniejszającą się lub zerową wartość aktywów netto (pkt 11 Wytycznych).

Ustalona w toku postępowania wyjaśniającego sytuacja skarżącego, w ocenie Wojewody [...], nie daje podstaw do sformułowania twierdzenia, iż prowadzone przedsiębiorstwo może być uznane za przedsiębiorstwo zagrożone w rozumieniu powyższych wytycznych.

Zdaniem organu I instancji wielkości zawarte w sprawozdaniach finansowych [...] świadczą o jej rentowności na przestrzeni 2008-2009 roku z tendencją wzrostową. Podstawowa działalność operacyjna firmy, do realizacji której została powołana pokazała, iż od 2008 r. została osłabiona ze względu na dużą konkurencję w tym regionie, brak swoich środków finansowych do znacznego obniżenia kosztów działalności operacyjnej firmy. Zdaniem Wojewody [...] sytuacja [...] jest dobra, w analizowanym okresie generowała zyski, gromadzone środki finansowe firma inwestowała w środki trwałe oraz towary wysokiej jakości, których nie mogła sprzedać po rozsądnych cenach, co potwierdzają bardzo wysokie wskaźniki płynności.

Mając powyższe na względzie organ stwierdził, iż kondycja finansowa prowadzonej przez [...] jest dobra i zarazem stabilna, co świadczy o pozytywnej ocenie z punktu widzenia możliwości realizowania zobowiązań w dłuższym okresie czasu, tj. zapłaty kolejnych rat.

Z przedłożonych dokumentów przez Stronę w prowadzonym postępowaniu wyjaśniającym z wniosku z dnia 14 stycznia 2010 r. o umorzenie w całości lub w części lub rozłożenie na raty nałożonej na nią kary i umorzenie odsetek w całości lub w części od ww. kary wynika, że Strona w bieżącym roku budżetowym oraz w dwóch poprzedzających go latach budżetowych nie otrzymała pomocy de minimis.

W ocenie Wojewody [...], udzielenie ulgi w postaci rozłożenia na raty jest dopuszczalne w świetle przepisów o pomocy de minimis.

Wartość wyrażona ekwiwalentem dotacji brutto obliczonym według rozporządzenia z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowego sposobu obliczania wartości pomocy publicznej udzielanej w różnych formach (Dz. U. z 2004 r. Nr 194, poz. 1983 z późn. zm.) ma wartość dodatnią i dla przyjętego w niniejszej decyzji harmonogramu rat wynosi 2.422,74 zł w przeliczeniu na ekwiwalent dotacji brutto (EDB). Do obliczeń przyjęto stopę referencyjną w wysokości 6,69 % wynikającą ze stopy bazowej UE 4,49 % powiększonej o 2,2 punkty procentowe marży z racji nie ustanawiania formalnego zabezpieczenia wykonania przedmiotowego zobowiązania (np. gwarancja, poręczenie, zastaw, hipoteka, weksel, czek itp.) oraz ocenionego ratingu jako dobrego albowiem jak wyżej wskazano, kondycja finansowa [...] jest dobra i stabilna zarazem. Prowadzona firma wypracowuje zysk oraz wywiązuje się z zaciągniętych zobowiązań.

Organ wskazał, że kurs EURO z dnia 20 kwietnia 2010 r. wynosi 3,8958 zł (wg tabeli A kursów średnich NBP Nr 76/A/NBP/2010), więc ekwiwalent dotacji brutto w kwocie 2.422,74 zł stanowi równowartość 621,89 Euro na dzień jej udzielenia, tj. na dzień 20 kwietnia 2010 r. i nie przekracza kwoty 779.160,00 zł będącej równowartością 200 tys. Euro (kurs EURO z dnia 20 kwietnia2010 r.). W związku z powyższym udzielona pomoc jest pomocą de minimis, spełniającą warunki określone w rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis (Dz. U. UE.L. z 2006 r. Nr 379, poz. 5).

Na podmioty udzielające pomocy został nałożony obowiązek wydawania zaświadczeń o udzielonej pomocy de minimis. W związku z powyższym na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 marca 2007 r. w sprawie zaświadczeń o pomocy de minimis i pomocy de minimis w rolnictwie i rybołówstwie (Dz. U. Nr 53, poz. 354) oraz na podstawie niniejszej decyzji zostało sporządzone zaświadczenie o pomocy de minimis, które stanowi załącznik niniejszej decyzji.

W przedmiotowej sprawie do kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego zostały doliczone odsetki za zwłokę w kwocie 12.253,00 zł wyliczone zgodnie ze wzorem określonym § 2 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie naliczania odsetek za zwłoką oraz opłaty prolongacyjnej, a także zakresu informacji, które muszą być zawarte w rachunkach (Dz. U. z 2005 r. Nr 165, poz. 1373 z późn. zm.) oraz została doliczona opłata prolongacyjna w kwocie 5.164,00 zł zgodnie ze wzorem określonym § 3 ww. rozporządzenia.

Minister Finansów decyzją lipca 2010 r., po rozpatrzeniu odwołania K. P., utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2010r.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał na dobrą kondycje finansową skarżącego - powtarzając przy tym częściowo argumenty i ustalenia organu I instancji,

W ocenie Ministra Finansów, organ I instancji w sposób prawidłowy zarówno zgromadził, jak i rozpatrzył materiał dowodowy, a w uzasadnieniu decyzji, obszernie wskazał i wyjaśnił motywy podjętego rozstrzygnięcia. Wojewoda [...] dokonał szczegółowej i rzetelnej analizy faktów i dowodów zgromadzonych w toku postępowania, a wydanie decyzji poprzedzone zostało wyjaśnieniem okoliczności sprawy w zakresie przesłanek udzielenia ulgi i ich analizą.

Podzielając stanowisko organu I instancji, Minister Finansów wskazał, że udzielanie ulg w spłacie należności publicznoprawnych trzeba traktować jako odstępstwo od ogólnie obowiązujących reguł wykonania tych zobowiązań. Skoro więc rozdział 7a Ordynacji podatkowej zawiera kilka rodzajów ulg, różniących się pod względem zakresu (umorzenie, odroczenie terminu płatności, rozłożenie zapłaty na raty), niezbędne jest dokonanie gradacji tych ulg, gdyż niosą za sobą zupełnie inne skutki prawne.

Zdaniem Ministra Finansów, należy zgodzić się z oceną organu I instancji, iż ogół występujących w sprawie okoliczności nie stanowi dostatecznej i wystarczającej podstawy do podjęcia decyzji o umorzeniu wymierzonej kary.

Organ II instancji wskazał, że z instytucji umorzenia nie można czynić środka prowadzącego generalnie do zwolnienia od zapłaty należności.

Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych oraz orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego organ II instancji stwierdził, iż kara z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego ma oddziaływać przede wszystkim prewencyjnie, tzn. zniechęcać inwestorów do działań niezgodnych z obowiązującym porządkiem prawnym oraz represyjnie tzn. być dolegliwa dla podmiotu, na który jest nakładana.

Wymierzanie kar jako metoda zapobiegania i likwidowania samowoli jest wprawdzie surowa i nacechowana automatyzmem, ale nie wykracza poza granice wyznaczone normami konstytucyjnymi. Ponadto w szeroko rozumianym interesie publicznym leży także, by inwestorzy którzy świadomie naruszyli przepisy budowlane, nie korzystali bezpodstawnie z przywileju ich umorzenia.

W ocenie Ministra Finansów rozłożenie zapłaty wymierzonej kary wraz z odsetkami za zwłokę oraz opłatą prolongacyjną na 12 rat, jest, uzasadnione z punktu widzenia przesłanek określonych w art. 67a Ordynacji podatkowej.

Udzielenie powyższej ulgi nie stoi w sprzeczności z interesem ekonomicznym budżetu, albowiem nie zwalnia Strony z obowiązku poniesienia nałożonego ciężaru, lecz stanowi wyraz incydentalnej pomocy organu administracji publicznej w stabilizacji sytuacji finansowej, tym samym nie stanowi naruszenia interesu publicznego, ogółu obywateli. Rozłożenie świadczenia na raty stanowi bez wątpienia przejaw uprzywilejowania skarżącego w stosunku do innych podmiotów, lecz z uwagi na nadzwyczajny charakter udzielania ulg, każda tego rodzaju decyzja powinna być traktowana jako uzyskanie swego rodzaju przywileju. Udzielenie ulgi nie może mieć charakteru powtarzającego się czynnika czy też formy optymalizacji wyniku gospodarczego prowadzonego przez skarżącego zakładu lecz ma charakter nadzwyczajny i wyjątkowy.

Odnosząc się zaś do wniosku o umorzenie naliczonych odsetek za zwłokę oraz ustalonej opłaty prolongacyjnej organ II instancji stwierdził, iż nie zasługuje on na uwzględnienie. W ocenie Ministra Finansów, rozłożenie zapłaty należności na 12 rat, jest dostosowane do ustalonych możliwości finansowych skarżącego oraz bez wątpienia stanowi wyraz daleko idącego udogodnienia w spłacie zobowiązania.

Jak zaznaczył organ I instancji, skarżący wnosił o udzielenie rat w taki sposób, aby miesięczna rata nie wynosiła więcej niż 50% miesięcznych dochodów prowadzonego przedsiębiorstwa. Z dokonanego przez Wojewodę [...], zestawienia przychodów i kosztów prowadzonego zakładu oraz wysokości ustalonych rat bezspornie wynika, że żądanie skarżącego w tym zakresie zostało uwzględnione ze znaczną rezerwą.

Zdaniem organu II instancji ulgi w spłacie należności stanowią odstępstwo od zasady powszechności opodatkowania i dlatego równie wyjątkowy charakter muszą mieć okoliczności uzasadniające ich umorzenie. Umorzenie odsetek za zwłokę oraz opłaty prolongacyjnej z jednoczesnym rozłożeniem zapłaty pierwotnej należności na raty, świadczyłoby o uzyskaniu przez Stronę przywileju, godzącego w zasadę równości ponoszenia ciężarów publicznych przez obywateli. Ponadto organ zauważył, iż chociaż łączna suma świadczeń ubocznych wynosi 17.417,00 zł, to po przyporządkowaniu do poszczególnych rat, suma odsetek i opłaty prolongacyjnej powiększa daną ratę od 1.212,00 zł (pierwsza rata) do maksymalnie 1.690,00 zł (rata ostatnia). Odmowa umorzenia odsetek za zwłokę oraz opłaty prolongacyjnej ani nie zagraża zachwianiem ustalonej sytuacji finansowej prowadzonego przedsiębiorstwa, ani też nie stoi w sprzeczności z wnioskiem skarżącego, co do proponowanej wysokości rat.

Ponadto Minister Finansów, podzielając stanowisko Wojewody [...], stwierdził że na podstawie przepisów o pomocy publicznej udzielenie pomocy de minimis skarżącemu jest możliwe.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] marca 2010r. złożył K. P. wnosząc o jej uchylenie w całości, a także o umorzenie w całości lub w części nałożonej kary pieniężnej w kwocie 125.000,00 zł w całości, ewentualnie rozłożenia kary pieniężnej w wysokości 125.000,00 zł na 12 miesięcznych równych rat wraz z umorzeniem w całości opłaty prolongacyjnej i odsetek za zwlokę, ewentualnie w razie zaistnienia przesłanek przewidzianych w art. 138 § 2 k.p.a. przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

I. naruszenie przepisów postępowania:

1. art. 11 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia skarżącemu zasadności odmowy

umorzenia odsetek od nałożonej kary oraz opłaty prolongacyjnej.

2. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak uzasadnienia prawnego w zakresie odmowy

umorzenia odsetek od nałożonej kary oraz opłaty prolongacyjnej.

II. naruszenie prawa materialnego:

1. art. 67a § 1 pkt 2 w zw. z art. 2 § 2 ordynacji podatkowej poprzez odmowę

umorzenia opłat prolongacyjnej i odsetek od kwoty 125.000,00 zł pomimo istnienia ważnego interesu skarżącego.

2. art. 67a § 1 pkt 3 w zw. z art. 2 § 2 ordynacji podatkowej poprzez odmowę

umorzenia w całości lub w części kwoty 125.000,00 zł pomimo istnienia ważnego interesu skarżącego.

W uzasadnieniu skarżący wskazał, że zaskarżona decyzja jest nieprawidłowa, albowiem łączna kwota obciążenia wynosząca 125.000,00 zł jest bardzo wysoka. K. P. wskazał, że sytuacja finansowa jego firmy pogorszyła się wskutek kryzysu gospodarczego. Załamanie gospodarki światowej ograniczyło rynek zbytu towarów skarżącego, gdyż sprzedaż, a jednocześnie zysk dramatycznie zmalał zaś wskaźnik dźwigni finansowej kształtuje się na poziomie zerowym. To spowodowało, że skarżący nie ma środków finansowych na zapłatę kary.

K. P. stwierdził, iż umorzenie kary w wysokości 125.000.00 zł jest pomocą de minimis, gdyż nie przekracza kwoty 779.160,00 zł. Zdaniem skarżącego istnieją podstawy do umorzenia w całości lub w części kary, ewentualnie do rozłożenia jej na raty, ale jednocześnie połączonego z umorzeniem odsetek i opłaty prolongacyjnej. Samo rozłożenie na raty bez umorzenia powyższych obciążeń stanowi bowiem tylko pozorną pomoc publiczną. W związku z tym taka pomoc publiczna nie jest efektywna. Dodatkowo wskazał, że zarówno Wojewoda [...], jak i Minister Finansów w uzasadnieniu swojej decyzji nie wyjaśnił dlaczego odmówił umorzenia odsetek od kary oraz opłaty prolongacyjnej. Zarówno organ I jak i II instancji nie wziął pod uwagę faktu, że skarżący ma problemy z oddaniem obiektu do użytkowania z przyczyn leżących po stronie Miasta [...], które wydało pozwolenie na budowę, ale pomimo zapewnień nie wybudowało niezbędnej infrastruktury, która miała powstać jeszcze w 2006 r., a nie powstała do chwili obecnej.

W konkluzji skarżący stwierdził, że organy orzekające w niniejszej sprawie nie wyjaśniły jakimi przesłankami kierowały się przy wydawaniu zaskarżanych rozstrzygnięć, a więc naruszyły dyspozycję art. 11 oraz art. 107 § 3 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga jest zasadna aczkolwiek nie wszystkie podniesione w niej zarzuty są słuszne, natomiast Sąd, który z mocy art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270, ze zm. dalej P.p.s.a.) rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną dostrzegł tego rodzaju uchybienia, które musiały skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji.

I tak nie bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy pozostaje, iż kontrolowane przez Sąd rozstrzygnięcie stanowi rozpoznanie wniosku skarżącego o umorzenie nałożonej na niego kary pieniężnej w wysokości 125 000zł w całości lub części lub rozłożenia tej kary na raty. Organ jak wynika z treści decyzji odmówił uwzględnienia żądania podstawowego tj. umorzenia kary pieniężnej (pkt. 1 decyzji) natomiast uznał za usprawiedliwiony wniosek o rozłożenie tej kary na raty (pkt. 2-5 decyzji).

Niesporne w niniejszej sprawie pozostaje, że zaskarżona decyzja ma charakter

uznaniowy. Oznacza to – co podkreśla się z orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że wprawdzie organ orzekający może, ale nie musi umorzyć należności, to jednak decyzje wydane w tym trybie nie mogą być dowolne, wymagają uzasadnienia odpowiadającego rygorom art. 107 § 3 k.p.a. (tak m.in. WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 6.02.2009r. I SA/GL 1421/08 (Lex 484073). W innym miejscu sąd ten podkreślił, że uznaniowy charakter decyzji nie zwalnia organu od obowiązku przeprowadzenia prawidłowego postępowania oraz wydania decyzji spełniającej wymogi określone w przepisach art. 107 k.p.a. Wręcz przeciwnie, organ prowadząc postępowanie w wyniku, którego ma zostać wydana decyzja uznaniowa ma obowiązek wypełnić zawarty w art. 7 k.p.a., nakaz dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz określony w przepisie art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego. Dokonana w postępowaniu ocena dowodów w oparciu o art. 80 k.p.a. nie może nosić cech dowolności. Wszelkie zaś istotne dla sprawy ustalenia i wnioski winny zostać zawarte w motywach podjętego rozstrzygnięcia (tak w wyroku z dnia 6.02.2008r. V SA/Wa 2408/07 lex 4805520). Istotna dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest również okoliczność podniesiona w wyroku WSA w Warszawie z dnia 7.01.2004r. w sprawie III SA/Wa 432/ 03, że kontrola legalności decyzji uznaniowej (...) dokonywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, sprowadza się do zbadania, czy nastąpiło wyczerpujące zebranie materiału dowodowego (art. 187 § 1 ordynacji), czy dokładnie wyjaśniono okoliczności faktyczne (art. 122 ordynacji) oraz czy po wszechstronnym i wnikliwym rozważeniu całokształtu materiału dowodowego (art. 191 ordynacji) dokonano prawidłowej oceny przesłanek warunkujących zastosowanie art. 67 § 1 ordynacji. Również w wyroku z dnia 26.11.2008r. w sprawie II SA/Wa 1372/08 (lex 519443) Sąd podkreślił, że kontroli nie podlega uznanie samo w sobie, ale kwestia, czy decyzja została podjęta zgodnie z podstawowymi regułami postępowania administracyjnego. Autonomicznym uprawnieniem organu podatkowego jest wybór celu i określenie faktycznych warunków zastosowania ulgi, w wypadku spełnienia przesłanek formalnych umożliwiających jej zastosowanie.

Udzielenie ulg w spłacie zobowiązań podatkowych (bo tego zagadnienia dotyczy wniosek K. P. i zaskarżona decyzja) zostało uregulowane w rozdziale 7a Ordynacji podatkowej, którą – jak prawidłowo wskazał organ stosuje się odpowiednio do niniejszej sprawy. Ustawodawca w rozdziale tym upoważnił organ podatkowy do:

1) odroczenia terminu płatności podatku lub rozłożenia zapłaty podatku na raty;

2) odroczenia lub rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki określone w decyzji, o której mowa w art. 53a;

3) umorzenia w całości lub w części zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę lub opłaty prolongacyjnej -

- w sytuacjach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. Jednocześnie art. 67b wskazuje, że jeżeli podatnik jest podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą udzielenie ulg w spłacie zobowiązań podatkowych może nastąpić w sytuacjach w tym przepisie wskazanych m.in. w ramach pomocy de minimis.

Innymi słowy jeśli podatnik prowadzący działalność gospodarczą skonkretyzuje żądanie

wnosząc o udzielenie mu pomocy de minimis i po stwierdzeniu, że dana ulga mieści się w takiej kategorii, dalsze postępowanie organu podatkowego w sprawie jej przyznania jest oparte wyłącznie na przepisach ordynacji podatkowej. Organ podatkowy przyznaje ulgi w ramach pomocy de minimis w oparciu o określone w ordynacji przesłanki, tj. "ważny interes podatnika" i "interes publiczny". Z treści przepisu jednoznacznie wynika, że tryb i zasady przyznawania tej pomocy a zatem przesłanki, które musi spełniać podmiot ubiegający się o jej uzyskanie określone zostały w aktach prawa wspólnotowego dotyczących pomocy w ramach zasady de minimis. Prawidłowo organ – choć dopiero w uzasadnieniu rozstrzygnięcia - powołał się na przepisy rozporządzenia Komisji WE nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 traktatu do pomocy de minimis oraz akty wykonawcze.

Dalej Sąd ocenił, że prawidłowo w okolicznościach niniejszej sprawy organ uznał, że skarżącemu przysługuje prawo ubiegania się – w ramach pomocy de minimis o udzielenie mu ulg w spłacie nałożonej na niego kary pieniężnej. Z w/w rozporządzenia Komisji wynika, że pomocy tej nie należy udzielać podmiotom gospodarczym w trudnej sytuacji w rozumieniu wytycznych wspólnotowych określonych w Komunikacie Komisji – Wytyczne wspólnotowe dotyczące pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw. Prawidłowo organy orzekające w niniejszej sprawie ustaliły, że sytuacja wnioskującej strony postępowania nie daje podstaw do formułowania twierdzenia, że prowadzone przez niego przedsiębiorstwo może być uznane za przedsiębiorstwo zagrożone w rozumieniu w/w Wytycznych. Powyższe uznanie organu zostało poprzedzone – jak wynika z uzasadnienia decyzji – wnikliwą i rzetelną analizą sytuacji finansowej zobowiązanego przy czym organ wziął pod uwagę nie tylko bieżące dochody ale i zobowiązania z działalności gospodarczej K. P. Dodatkowo oceniając czy zachodzą przesłanki określone w art. 67b §1 pkt. 2 w zw. z art. 67a ust. 1 pkt. 2 Ordynacji podatkowej organ przeanalizował zarówno sytuację finansową jak i życiową i rodzinną K. P. Warto także zauważyć, że organ oceniając czy zachodzi "ważny interes podatnika" wziął pod uwagę skutki ekonomiczne jakie wystąpiłyby w wyniku realizacji zobowiązania dla zobowiązanego i jego rodzinny. W konsekwencji organ podkreślił, że sytuacja finansowa, życiowa i rodzinna podatnika nie pozwala na umorzenie w/w należności. Ze złożonych dokumentów i oświadczeń K. P. wynika bowiem, że w 2009r. jego dochody kształtowały się na poziomie 18 401 zł netto, zaś jego żony w tym czasie na poziomie 2 600 zł netto. Nie bez znaczenia dla oceny organu pozostało, że te same dochody z 2008r. kształtowały się łącznie w rodzinie na poziomie 121 000 zł miesięcznie netto.

A zatem ze stanowiskiem organu co do braku podstaw do umorzenia należności należy się w pełni zgodzić. Uzasadnienie rozstrzygnięcia w tym zakresie również odpowiada wymogom określonym w art. 107§3 kpa. Rację ma także organ, że skoro przyznanie ulg podatkowych wymienionych w art.67a stanowi odstępstwo od ogólnie obowiązujących reguł wykonywania zobowiązań w tym obowiązków nałożonych rozstrzygnięciami administracyjnymi to przyznanie ulgi podatkowej w postaci umorzenia należności w omawianym przypadku stanowiłoby przyznanie stronie zbyt daleko idącego przywileju. Jedynie na marginesie wskazać należy, że analiza wniosków skarżącego zawartych zarówno w pismach poprzedzających wydanie decyzji przez organ I instancji jak i środkach odwoławczych prowadzi do wniosku, że K. P. nie kwestionuje rozstrzygnięcia organu w tym zakresie.

Podobnie jako prawidłową należało ocenić decyzję organu co do rozłożenia skarżącemu należności na 12 miesięcznych rat (pkt. 2). Wprawdzie skarżący początkowo wnioskował o rozłożenie należności na 8 kwartalnych rat jednakże ostatecznie w piśmie z dnia 11.02.2010r. wnosił o rozłożenie na miesięczne raty w takiej wysokości aby rata nie wynosiła więcej niż 50 % miesięcznych dochodów. Skoro analiza sytuacji finansowej skarżącego i jego rodziny doprowadziła do wniosku, że w 2009r. (a zatem w okresie poprzedzającym wydanie kontrolowanej decyzji a jednocześnie w czasie powstania należności (wymierzenia kary pieniężnej) osiągali oni miesięczne dochody na poziomie 22 400 zł netto to w pełni uzasadnione jest stanowisko o rozłożeniu przedmiotowej należności na miesięcznych 12 rat.

W dalszej części rozstrzygnięcia organ do należności głównej, rozłożonej na raty doliczył odsetki w wysokości łącznie 12 253 zł podając, iż liczone są one od dnia 3.02.2009r. tj. od dnia następnego po 7 dniach od daty otrzymania postanowienia PINB w [...] dla powiatu grodzkiego do dnia 15.01.2010r. tj. dnia wpłynięcia wniosku o umorzenie należności lub rozłożenie na raty. O ile – co do zasady – jak wynika z treści §9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005r. w sprawie naliczania odsetek za zwłokę oraz opłaty prolongacyjnej a także zakresu informacji, które muszą być zawarte w rachunkach (Dz.U. nr 165, poz. 13783, ze zm.) od zaległości podatkowych, których zapłata została odroczona lub rozłożona na raty odsetki za zwłokę są naliczane do dnia wniesienia podania o rozłożenie na raty (z zastrzeżeniem §10) – organ prawidłowo podał sposób obliczania odsetek za zwłokę, o tyle w okolicznościach niniejszej sprawy zasada ta nie może mieć zastosowania. Jak bowiem wynika z akt sprawy administracyjnej – a okoliczność ta została przywołana w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, postanowieniem z dnia [...] października 2009r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wstrzymał wykonanie postanowienia z dnia [...] września 2009r., którym utrzymano w mocy postanowienie z dnia [...] stycznia 2009r. nakładające na K. P. obowiązek uiszczenia kary pieniężnej. Wyrokiem z dnia 11 stycznia 2010r. WSA w Krakowie w sprawie II SA/Kr 1664/09 oddalił skargę na postanowienie [...] WINB z dnia [...] września 2009r. zaś zgodnie z treścią §6 art. 61 P.p.s.a wstrzymanie wykonania aktu lub czynności upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie przed organem I instancji. Powyższe wskazuje na to, że w sposób nieuprawniony organ administracji ustalił obowiązek uiszczenia odsetek za zwłokę w okresie od 31 października 2009r. do dnia wydania wyroku przez WSA w Krakowie. Skoro organ wstrzymał wykonanie orzeczenia nakładającego obowiązek uiszczenia kary nie mógł przyjąć, że w tym okresie zobowiązany pozostawał w zwłoce, a zatem że za ten okres winien uiścić odsetki.

Kolejne zagadnienie, które niewątpliwie wymaga wyjaśnienia przez organ to kwestia wysokości udzielenia skarżącemu pomocy w ramach zasady de minimis.

Raz jeszcze należy podkreślić, że obowiązkiem organu wydającego decyzję w ramach tzw. uznania administracyjnego jest szczegółowe wyjaśnienie stronie motywów podjętej decyzji. Tymczasem organ administracji o ile w uzasadnieniu decyzji bardzo szczegółowo przeanalizował czy zaistniały przesłanki do udzielenia ulg w spłacie zobowiązań o tyle nie wyjaśnił sposobu obliczenia wartości pomocy publicznej. Wprawdzie odwołał się w tym zakresie do przepisów rozporządzenia z dnia 11 sierpnia 2004r. w sprawie szczegółowego sposobu obliczania wartości pomocy publicznej udzielanej w różnych formach (Dz.U. nr 194, po. 1983 ze zm.) jednakże nie podał sposobu zastosowania tego rozporządzenia. Co więcej z uzasadnienia rozstrzygnięcia wynika, że przyznana skarżącemu pomoc wynosi 2 422,74 zł w przeliczeniu na ekwiwalent dotacji brutto. Takiej także treści zaświadczenie o pomocy de minimis stanowiące integralną część niniejszej decyzji zostało wydane prze Wojewodę [...] dnia [...] kwietnia 2010r. Rzeczą organu było zatem wyjaśnienie sposobu wyliczenia tej kwoty a nade wszystko wskazania czy a jeśli tak to w jaki sposób kwota przyznanej pomocy znalazła wyraz w wysokości zobowiązania określonego w pkt. 3-5 decyzji. Dopiero szczegółowe rozstrzygnięcie w tej mierze będzie mogło podlegać kontroli Sądu. Nadto zgodnie z wyrażoną w art. 8 kpa zasadą organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów państwa.

W konsekwencji w niniejszej sprawie winna zostać wyjaśniona zasada przyznawania pomocy de minimis i sposobu obliczenia jej wysokości. Dopiero przedstawienie stanowiska organu w tym zakresie pozwoli Sądowi dokonać prawidłowej oceny legalności rozstrzygnięcia w tej części.

I wreszcie o ile organ – wbrew zarzutom zawartym w skardze wyjaśnił stronie przyczyny, dla których nie uwzględnił wniosku o umorzenie opłaty prolongacyjnej, o tyle nie wyjaśnił zasad pobierania tej opłaty i czy mają one zastosowanie w niniejszej sprawie. Wskazać przy tym należy, że ani w komparycji decyzji ani w jej uzasadnieniu organ nie wskazał podstawy prawnej naliczenia opłaty prolongacyjnej.

Zasady ustalania opłaty prolongacyjnej zostały określone w art. 57 Ordynacji podatkowej. Literalne brzmienie tego przepisu wskazuje jednak, że jest ona ustalana od kwoty podatku lub zaległości podatkowej w sytuacji wydania decyzji, o której mowa w art. 67a §1 pkt. 1 i 2 tej ustawy. Biorąc pod uwagę, że podstawą prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest art. 67b §1 pkt. 2 Ordynacji, który jedynie odwołuje się w swej treści do art. 67a obowiązkiem organu wydającego decyzję było dokonanie wykładni przepisu, w oparciu o który organ ustalił opłatę prolongacyjną a następnie wskazanie sposobu wyliczenia tej opłaty.

Dopiero rozstrzygnięcie zawierające prawidłowe motywy w tym zakresie, sporządzone według reguł określonych w art. 107§3 kpa będzie mogło stanowić podstawę oceny Sądu.

Mając na względzie powyższe okoliczności Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 i 77§1kpa a zatem, że sprawa nie została należycie wyjaśniona. Powyższe skutkuje oceną, że zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które to naruszenie nie tylko mogło ale i miało istotny wpływ na wynik sprawy biorąc dodatkowo pod uwagę wskazane wyżej uchybienia dotyczące sposobu wyliczenia odsetek za zwłokę. W tej sytuacji należało je wyeliminować z obrotu prawnego.

Rozpoznając ponownie odwołanie organ weźmie pod uwagę wskazaną wyżej ocenę prawną. W szczególności organ odwoławczy wskaże zasady i sposób wyliczenia wysokości przyznanej pomocy de minimis (w decyzji określonej na kwotę 2 422,74 zł) wraz ze wskazaniem podstawy prawnej. Dodatkowo organ ponownie obliczy wartość należnych odsetek biorąc pod uwagę wskazane w uzasadnieniu okoliczności to jest, że [...] WINB wstrzymał wykonanie swojego postanowienia z dnia [...].09.2009r.

Dodatkowo organ weźmie pod uwagę, że postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2010r. w sprawie II OSK 747/10 NSA wstrzymał wykonanie zaskarżonego postanowienia tj. postanowienia [...] WINB z dnia [...].09.2009r.

Należy w tym miejscu podkreślić, że wprawdzie zgodnie z treścią art. 143 kpa wniesienie zażalenia nie wstrzymuje wykonania postanowienia jednakże organ, który wydał postanowienie może wstrzymać jego wykonanie gdy uzna to za uzasadnione. Wykładnia językowa tego przepisu w okolicznościach niniejszej sprawy prowadziłaby wprawdzie do wniosku, że wstrzymanie wykonania postanowienia z dnia [...].09.2009r. nie wstrzymało obowiązku naliczania odsetek skoro postanowieniem organu I instancji określono termin zapłaty należności na 7 dni od daty otrzymania postanowienia przez skarżącego jednakże biorąc pod uwagę wykładnię celowościową należało uznać, że skoro postanowienie nakładające karę jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie wstrzymanie wykonania postanowienia ostatecznego jednocześnie skutkuje niemożnością egzekwowania świadczenia określonego w rozstrzygnięciu organu I instancji. Za taką wykładnią przemawia fakt wstrzymania wykonania postanowienia z dnia 21.09.2009r. przez NSA. Skoro Sąd Ten uznał zasadność wniosku, a zatem ocenił, że zostały spełnione przesłanki określone w art. 61 §3 P.p.s.a należało przyjąć, że nie budziło jego wątpliwości, że wstrzymanie wykonania rozstrzygnięcia organu II instancji skutkuje brakiem możliwości egzekwowania tego świadczenia.

Dodatkowo organ wyjaśni kwestię zasadności naliczenia opłaty prolongacyjnej w okolicznościach niniejszej sprawy i wskaże – w przypadku wykazania, że opłatę tę należy ustalić – sposób wyliczenia jej wysokości.

Wprawdzie wobec stwierdzenia powyższych uchybień przedwczesne jest ustosunkowanie się do zarzutów dotyczących niewyjaśnienia przyczyn odmowy umorzenia odsetek oraz opłaty prolongacyjnej jednakże w ocenie Sądu – przyjmując na tym etapie, hipotetycznie, zasadność jej ustalenia zarzuty te nie znajdują oparcia w przepisach prawa. Organ odwoławczy w sposób dostateczny wskazał przyczyny, dla których odmówiono umorzenia omaw. opłaty. Natomiast sam fakt, że rozłożenie na raty staje się często pomocą iluzoryczną dla podatnika wobec - co do zasady - konieczności ustalenia tej opłaty wynika nie z woli organu lecz ustawodawcy, który w przepisie art. 57 Ordynacji podatkowej nałożył obowiązek jej ustalenia.

Z tych wszystkich względów – w oparciu o art. 145§1 pkt. 1 lit. c oraz art. 152 P.p.s.a Sąd orzekł jak w sentencji.