Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt SA/Rz 1839/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2004-02-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 634  Sprawy kombatantów, świadczenia z tytułu pracy przymusowej
Hasła tematyczne: Kombatanci
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia del. NSA Ryszard Bryk /spr./ Sędzia WSA Robert Sawuła asesor WSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant: ref. stażysta Anna Mazurek Ferenc po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. J. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] lipca 2001 r. Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich skargę oddala


UZASADNIENIE

SA/Rz 1839/01

U z a s a d n i e n i e

Zaskarżoną decyzją z dnia [...].07.2001 r., Nr [...], Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...].08.2000 r., Nr [...] pozbawiającą J. J. s. S. uprawnień kombatanckich.

Wskazaną decyzję wydał na podstawie art. 138 § 1 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. oraz art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24.01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz.U. z 1997 r., Nr 142, poz. 950 z późn.zm./.

W motywach decyzji przytoczył, że J. J. uprawnienia kombatanckie nabył wyłącznie z tytułu udziału w walkach o utrwalenie władzy ludowej. W okresie zaliczonym do działalności kombatanckiej pełnił służbę w Wojsku Polskim, ale nie brał udziału w walkach z oddziałami UPA lub grupami Wehrwolfu. Taki stan faktyczny wynika z art. b. ZBoWiD.

W związku z powyższym Kierownik Urzędu przyjął, że w/w uzyskał uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944 - 56 w "charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej" w rozumieniu art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24.01.1991 r. o kombatantach. Z tego względu na mocy powołanego przepisu pozbawiono w/w uprawnień kombatanckich.

W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżący J. J., nie wskazując kierunku weryfikacji zaskarżonej decyzji zarzucił, że organ nie wziął pod uwagę jego oświadczenia jakie złożył w czasie przyjęcia do ZBoWiD-u.

W dołączonym do skargi oświadczeniu z dnia 6.08.2001 r. stwierdził, że w latach 1943 - 44 wraz z ojcem, stryjem i wujem prowadzili podziemną działalność przeciwko okupantowi niemieckiemu, polegającą na przeprowadzaniu zbiegłych z niewoli jeńców sowieckich w kierunku wschodnim, a także udzielali podobnej pomocy sowieckim spadochroniarzom zrzucanych w okolicy J.

Kierownik Urzędu wniósł o oddalenie skargi z przyczyn wyłożonych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodał, iż skarżący służbę w Wojsku Polskim pełnił po 30.06.1947 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Z akt osobowych skarżącego z b. ZBoWiD-u wynika, iż skarżący uzyskał uprawnienia kombatanckie z tytułu uczestnictwa w walkach o utrwalenie władzy ludowej. W okresie 22.06.1948 - 6.10.1950 pełnił z poboru służbę w Ludowym Wojsku Polskim.

Jak sam podaje /życiorys z dnia 14.11.1985 r. deklaracja członkowska ZBoWiD z 17.07.1986/ służbę wojskową odbywał w Korpusie Bezpieczeństwa Wewnętrznego w Gdańsku i w okresie 24.09.1948 - 7.02.1949 r. i jako żołnierz tej jednostki brał udział w walkach z reakcyjnym podziemiem na terenie woj. warszawskiego /Maków Mazowiecki, Ostrołęka, Ciechanów, Pułtusk, Przasnysz i w okolicach Mławy/. W aktach ze ZBoWiD-u i w relacjach skarżącego nie ma żadnej wzmianki, o walkach z grupami Wehrwolfu. Na marginesie należy zaznaczyć, że skarżący na tą okoliczność w ogóle się nie powołuje, zatem Kierownik Urzędu zasadnie przyjął, iż skarżący w okresie pełnienia służby w KBW nie uczestniczył w walkach z Wehrwolfem, albo z UPA.

Ponadto w przywołanej już deklaracji członkowskiej ZBoWiD zasygnalizował, iż w roku 1944 współpracował z tworzącą się partyzantką sowiecką i współpraca ta polegała na przeprowadzaniu pod osłoną nocy partyzantów i zbiegów z niewoli niemieckiej do określonych miejscowości.

W toku postępowania weryfikacyjnego nie przedstawił nowych okoliczności i stwierdził, iż swoją działalność kombatancką przedstawił w życiorysie, który znajduje się w aktach ZBoWiD /pismo skarżącego z dnia 18.04.2000 r. /K. 14 akt administracyjnych/. W dołączonym do skargi oświadczeniu z dnia 6.08.2001 r. ponownie wyeksponował współpracę z partyzantką sowiecką i dodał, iż udzielał im także informacji dotyczących budowy umocnień przez wojska niemieckie /okolice D. i J./.

Na rozprawie sądowej /18.02.2004/ wyjaśnił iż nie potrafi dokładnie określić oddziału partyzanckiego ani wskazać jego dowódcy.

Dodał, że nie należał do żadnego oddziału partyzanckiego.

Z dniem 1.01.1991 roku weszła w życie ustawa z dnia 24.01.1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /tekst jednolity Dz.U. z 1997 r., Nr 142, poz. 950 z późn.zm. - stan prawny obowiązujący w dacie wydania zaskarżonej decyzji/ nazwana dalej ustawą z dnia 24.01.1991 r., która w przepisie przejściowym tj. w art. 25 uregulowała sytuację prawną osób, które uzyskały uprawnienia kombatanckie na podstawie dotychczasowych przepisów /chodzi o ustawy z dnia 23.10.1975 r. o dalszym zwiększeniu świadczeń dla kombatantów i więźniów obozów koncentracyjnych Dz.U. Nr 34, poz. 186 i z dnia 26.05.1982 r. o szczególnych uprawnieniach kombatantów Dz.U. Nr 16, poz. 122/.

Art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24.01.1991 r. stanowi, że pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które na mocy dotychczasowych przepisów uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944 - 1956 w charakterze "uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej" lub innych tytułów niż wymienionych w art. 1 ust. 2, w art. 2 oraz w art. 4. Uprawnienia te zachowują jednak osoby, które uczestniczyły w Wojnie Domowej w Hiszpanii w latach 1936 - 1939 lub które uprawnienia te uzyskały z tytułów określonych w ustawie oraz żołnierze z poboru, którzy pełnili służbę wojskową w Wojsku Polskim w okresie od 10 maja 1945 do 30.06.1947 r.

Skarżący nie mógł zachować uprawnień kombatanckich /zdanie 2 powołanego przepisu/, bowiem służbę wojskową z poboru odbywał po 30.06.1947 r. W okresie odbywania służby wojskowej nie uczestniczył w walkach z oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii oraz grupami Wehrwolfu /art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 24.01.1991 r./. O takim tytule nie wspominał. Trzeba w tym miejscu nadmienić, iż ciężar dowodu wykazania określonego w ustawie tytułu uprawniającego do zachowania uprawnień kombatanckich spoczywa na osobie, której uprawnienia są weryfikowane.

Pomoc partyzantom sowieckim /radzieckim/ / o jakiej ogólnie wspomina skarżący/ nie jest działalnością kombatancką w rozumieniu art. 1 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 24.01.1991 r. Stosownie do tego przepisu za działalność kombatancką uznaje się pełnienie służby wojskowej w armiach sojuszniczych, a także w sojuszniczych organizacjach ruchu oporu w okresie wojny 1939 - 45, z wyjątkiem formacji Ludowego Komisariatu Spraw Wewnętrznych Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich /NKWD/ oraz innych specjalnych formacji, które prowadziły działalność przeciwko ludności polskiej. Skarżący jak to wyjaśnił na rozprawie sądowej w ogóle nie pełnił służby w jakimkolwiek oddziale partyzanckim, nie był związany z sojuszniczym ruchem oporu, a nadto nie wiadomo jakiemu oddziałowi sowieckiemu udzielał pomocy.

W takim stanie rzeczy Sąd podzielił stanowisko organu, iż skarżący uzyskał uprawnienia kombatanckie na podstawie dotychczasowych przepisów wyłącznie z tytułu uczestnictwa w walkach o utrwalanie władzy ludowej. W postępowaniu weryfikacyjnym nie wykazał innego tytułu przewidzianego w art. 1 ust. 2, art. 2 i art. 4 ustawy z dnia 24.01.1991 r.

Skoro zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, przeto Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ skargę oddalił.