Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1015/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-02-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 15 lutego 2018 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Czapska – Górnikiewicz Sędziowie: sędzia NSA Roman Hauser sędzia del. WSA Jolanta Górska (spr.) Protokolant: starszy asystent sędziego Paweł Konicki po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2018 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 4 lutego 2016 r. sygn. akt II SA/Sz 810/15 w sprawie ze skargi B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 28 kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia dopuszczalnego poziomu hałasu emitowanego do środowiska 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od M. S. na rzecz B. K. kwotę 1000 (jeden tysiąc) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 4 lutego 2016 r., uwzględniając skargę B.K., uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] kwietnia 2015 r. oraz decyzję Prezydenta Miasta Szczecina z dnia [...] stycznia 2015 r., wydane w przedmiocie ustalenia dopuszczalnego poziomu hałasu emitowanego do środowiska, i zasądził na rzecz skarżącej kwotę 457 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Wyrok ten został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Prezydent Miasta Szczecina przeprowadził postępowanie administracyjne w sprawie emisji hałasu do środowiska z terenu magazynu regionalnego [...] Sp. z o.o. w L. znajdującego się przy ul. [...] w Szczecinie. W toku tego postępowania organ przeprowadził kontrolę oraz pomiary emisji hałasu do środowiska w punkcie pomiarowym przy ul. [...], na granicy terenu zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, która jest zlokalizowana najbliżej przedmiotowego magazynu. Równoważny poziom dźwięku A wyniósł – 43,4 Db a poziom tła – 41,9 Db. Organ wskazał, że zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (uchwała Rady Miasta Szczecin nr [...] z dnia 17 września 2007 r.) teren przy ul. [...] należy do terenu elementarnego o oznaczeniu DM 2037 MN, U o przeznaczeniu pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną z usługami do 30% powierzchni całkowitej budynku. Zgodnie z art. 3 pkt 2a ustawy Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r., poz. 984) jako budynek mieszkalny jednorodzinny należy rozumieć budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku. W związku z powyższym teren przy ul. [...] należy zakwalifikować do grupy "2" terenów określonych w tabeli nr 1 załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz.U. z 2014 r., poz. 112) tj. terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, dla których dopuszczalny poziom hałasu nie może przekroczyć wartości:

1. L AeqD = 50 równoważny poziomu dźwięku A w dB dla pory dnia (rozumianej jako przedział czasu od godz. 06.00 do godz. 22.00),

2. L AeqN = 40 równoważny poziomu dźwięku A w dB dla pory nocy (rozumianej jako przedział czasu od godz. 22.00 do 06.00).

Z kolei teren, na którym obecnie znajduje się magazyn regionalny [...]to obręb nr [...] należący do terenu elementarnego o oznaczeniu [...] w ww. planie zagospodarowania przestrzennego, który przeznaczony jest na zabudowę usługową, obiekty produkcyjne i magazyny oraz stację transformatorową. Teren ten zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz.U. z 2014 r., poz. 112) nie jest klasyfikowany akustyczne tzn. nie można dla tego terenu określić dopuszczalnych norm hałasu w środowisku. Tereny bezpośrednio graniczące z terenem magazynu regionalnego od strony północnej i wschodniej to obręb nr [...], są to również tereny należące do terenu elementarnego [...] w przedmiotowym planie zagospodarowania przestrzennego, dla których również nie można określić dopuszczalnych norm hałasu w środowisku. Tereny od strony południowej bezpośrednio graniczące z terenem magazynu regionalnego to obręb nr [...] - są to tereny należące do terenu elementarnego [...] w planie zagospodarowania przestrzennego, które przeznaczone są na zieleń urządzoną o charakterze parkowym, obecnie jednak tereny te nie są zagospodarowane i w związku z powyższym nie podlegają klasyfikacji akustycznej czyli nie można dla nich określić dopuszczalnych norm hałasu w środowisku. Od strony zachodniej teren bezpośrednio graniczący z terenem magazynu regionalnego to obręb nr [...] - jest to teren należący do terenu elementarnego o oznaczeniu [...] w planie zagospodarowania przestrzennego - jest to teren przeznaczony na drogę publiczną czyli jest to teren również nieklasyfikowany akustyczne. Bezpośrednio za tym terenem znajduje się wymieniony wyżej teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, na którym wykonano pomiary emisji hałasu do środowiska.

W związku z tym, że różnica pomiędzy pomiarem od źródła i tłem akustycznym wynosiła mniej niż 3 dB poziom hałasu od wytwarzanego przez magazyn regionalny Stokrotki przy ul. [...] w Szczecinie, organ stwierdził, że nie wykazano przekroczenia dopuszczalnych norm hałasu w środowisku. W konsekwencji, decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r., Prezydent Miasta Szczecin umorzył postępowanie w sprawie emisji hałasu do środowiska z terenu ul. [...] w Szczecinie, o czym orzekł na podstawie art. 104 w związku z art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267), zwanej dalej Kpa, oraz w związku z art. 115a, art. 3 pkt 35 ustawy z dnia z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2013 r., poz. 1232 ze zm.).

Prezydent uznał przy tym, że przymiot strony, na postawie art. 28 Kpa przysługuje w przedmiotowym postępowaniu Stokrotce, która posiada interes prawny w związku z konsekwencjami wynikającymi z art. 237, art. 238, art. 239, art. 240 i art. 241 ustawy Prawo ochrony środowiska; M.A. S. oraz H. S.jako właścicielom terenu, na którym obecnie znajduje się magazyn regionalny firmy [...], w związku z odpowiedzialnością za zgodne z przepisami wykorzystanie terenu; a także B. K. zamieszkałej najbliżej przedmiotowego magazynu.

Po rozpatrzeniu sprawy na skutek odwołania B. K., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie decyzją z dnia 28 kwietnia 2015 r., uchyliło decyzję Prezydenta Miasta Szczecina z dnia [...] stycznia 2015 r. i odmówiło wydania decyzji ustalającej dopuszczalny poziom hałasu emitowanego do środowiska.

Kolegium stwierdziło bowiem, iż w przedmiotowej sprawie nie doszło do przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu, co uzasadniało wydanie decyzji odmawiającej wydania decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu. Kolegium ustaliło, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż badanie przeprowadzone przez pracowników Urzędu Miasta Szczecin [...] r. wykazało wartość równoważnego poziomu dźwięku A, dla czasu odniesienia T, wyrażonego wskaźnikiem hałasu [dB] na poziomie 44,8 dB. Kolejne badanie przeprowadzone 13/14.04.2014 r. po uwzględnieniu tła akustycznego wykazało, iż poziom dźwięku A wyniósł 43,6 dB. Natomiast badanie przeprowadzone 4/5.10.2014 r. wykazało, iż równoważny poziom dźwięku A wyniósł 43,4 dB.

Kolegium wyjaśniło, że [...] jest najemcą hali magazynowej zlokalizowanej przy ul. [...] w Szczecinie. Teren, na którym zlokalizowany jest przedmiotowy magazyn - działka nr [...], w planie zagospodarowania przestrzennego (uchwała Rady Miasta Szczecin nr [...] z dnia [...] września 2007 r.) zalicza się do terenu elementarnego o oznaczeniu [...] o przeznaczeniu na zabudowę usługową, obiekty produkcyjne i magazyny oraz stację transformatorową. Tereny bezpośrednio graniczące z działką, na której położony jest magazyn od strony północnej i wschodniej również należą do terenu elementarnego o oznaczeniu [...] a co za tym idzie nie określono dla nich dopuszczalnego poziomu hałasu w środowisku. Od strony południowej przedmiotowa działka graniczy z terenami należącymi do terenu elementarnego [...], przeznaczonymi na zieleń o charakterze parkowym. Aktualnie teren ten nie jest zagospodarowany zgodnie z przeznaczeniem. W świetle regulacji zawartych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz.U. z 2007 r., nr 120, poz. 826 ze zm.), w odniesieniu do terenów o przeznaczeniu rekreacyjno-wypoczynkowym w przypadku niewykorzystywania tych terenów, zgodnie z ich funkcją, nie obowiązuje na nich dopuszczalny poziom hałasu w porze nocy. Od strony zachodniej działka nr [...] graniczy z działką drogową, za którą znajdują się tereny należące do terenu elementarnego [...] o przeznaczeniu pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną z usługami do 30% powierzchni całkowitej budynku.

Mając na uwadze powyższe Kolegium stwierdziło, iż w świetle ww. rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. najbliższy teren, dla którego określono dopuszczalny poziom hałasu to teren zabudowy mieszkaniowo-usługowej, dla którego dopuszczalne poziomy hałasu wynoszą:

1. LAeq D = 55 równoważnego poziomu dźwięku A w dB dla pory dnia (rozumianej jako przedział czasu od godz. 6.00 do godz. 22.00),

2. LAeq N = 45 dB równoważnego poziomu dźwięku A w dB dla pory nocy (rozumianej jako przedział czasu od godz. 22.00 do godz. 6.00).

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie B. K. zarzuciła Kolegium naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 8 oraz art. 107 § 1 i § 3 Kpa. Skarżąca wskazała, że dla terenu zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, jaką jest objęty teren elementarny [...] normy to 50 dB równoważnego poziomu dźwięku A dla pory dnia (rozumianej jako przedział czasu od godz. 6:00 do godz. 22:00) i 40 dB równoważnego poziomu dźwięku A dla pory nocy (rozumianej jako przedział czasu od godz. 22:00 do godz. 6:00), a więc niższe niż wykazane w niniejszej sprawie pomiary hałasu. Kolegium błędnie zakwalifikowało teren D.M.2037.MN,U pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną z usługami i błędnie przyjęło, że poziom hałasu należy przyjmować jak dla terenu zabudowy mieszkaniowo – usługowej.

Skarżąca zarzuciła także naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik niniejszego postępowania tj. art. 115a ust. 1, art. 114 ust. 1 i ust. 2 w zw. z art. 113 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2013 r., poz. 1232 z późn. zm.), poprzez ich niezastosowanie, a także § 6 ust. 3 pkt 8 oraz § 43 ust. 3 pkt 5 obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...], poprzez ich niezastosowanie i pominięcie, że możliwość lokalizacji usług dla terenu elementarnego [...] została ograniczona do poziomu dopuszczonego dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.

W ocenie skarżącej decyzja Kolegium wydana została ponadto z naruszeniem załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz.U. z 2014 r., poz. 112 ), poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że do niniejszej sprawy zastosowanie znajdą dopuszczalne poziomy hałasu 55 dB równoważnego poziomu dźwięku A dla pory dnia (rozumianej jako przedział czasu od godz. 6:00 do godz. 22:00) i 45 dB równoważnego poziomu dźwięku A dla pory nocy (rozumianej jako przedział czasu od godz. 22:00 do godz. 6:00).

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, w zaskarżonym w niniejszej sprawie wyroku, uchylił decyzje organów obu instancji, o czym orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż uznał, że decyzje te wydane zostały z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd wyjaśnił, że zgodnie z art. 115a ustawy z dnia z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2013 r., poz. 1232 ze zm.) w przypadku stwierdzenia przez organ ochrony środowiska, na podstawie pomiarów własnych, pomiarów dokonanych przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska lub pomiarów podmiotu obowiązanego do ich prowadzenia, że poza zakładem, w wyniku jego działalności, przekroczone są dopuszczalne poziomy hałasu, organ ten wydaje decyzję o dopuszczalnym poziomie hałasu; za przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu uważa się przekroczenie wskaźnika hałasu LAeq D lub LAeq N. W decyzji określa się dopuszczalne poziomy hałasu poza zakładem (art. 115a ust. 3). Zgodnie z art. 115a ust. 5 ustawy Prawo ochrony środowiska postępowanie w sprawie wydania decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu wszczyna się z urzędu.

Sąd zwrócił uwagę, że "zakład", o którym mowa w art. 115a ust. 1 i 3 ustawy Prawo ochrony środowiska, to jedna lub kilka instalacji wraz z terenem, do którego prowadzący instalacje posiada tytuł prawny, oraz znajdującymi się na nim urządzeniami (art. 3 pkt 48 ww. ustawy). Instalacja zaś to, zgodnie z art. 3 pkt 6 ustawy Prawo ochrony środowiska: a) stacjonarne urządzenie techniczne, b) zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, do których tytułem prawnym dysponuje ten sam podmiot i położonych na terenie jednego zakładu, c) budowle niebędące urządzeniami technicznymi ani ich zespołami, których eksploatacja może spowodować emisję. Natomiast prowadzącym instalację, stosownie do treści art. 3 pkt 31 powołanej wyżej ustawy, jest podmiot uprawniony, na podstawie określonego tytułu prawnego, do władania instalacją w celu jej eksploatacji zgodnie z wymaganiami ochrony środowiska, na zasadach wskazanych w ustawie. Z kolei przez pojęcie tytułu prawnego rozumie się prawo własności, użytkowanie wieczyste, trwały zarząd, ograniczone prawo rzeczowe albo stosunek zobowiązaniowy, o czym stanowi art. 3 pkt 41 ustawy Prawo ochrony środowiska.

Sąd wskazał, że adresatem decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu może być jedynie zakład, w ramach działalności którego dochodzi do przekroczenia dopuszczalnego hałasu, a więc w niniejszej sprawie [...]Sp. z o.o. w L. Magazyn Rejonowy w S., ul. [...]. Natomiast, stronami tego postępowania, zgodnie z art. 28 Kpa, są osoby posiadające interes prawny, a więc w niniejszej sprawie z pewnością B. K.. B. K. zamieszkuje bowiem na obszarze oznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (uchwała Rady Miasta Szczecin nr [...] z dnia [...] września 2007 r.) w terenie elementarny [...] o przeznaczeniu pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną z usługami do 30% powierzchni całkowitej budynku.

Sąd uznał, że mimo takiego ustalenia Kolegium stwierdziło, że najbliższy teren, dla którego określono dopuszczalny poziom hałasu to teren zabudowy mieszkaniowo-usługowej, dla którego dopuszczalne poziomy hałasu wynoszą:

1. LAeq D = 55 równoważnego poziomu dźwięku A w dB dla pory dnia (rozumianej jako przedział czasu od godz. 6.00 do godz. 22.00),

2. LAeq N = 45 dB równoważnego poziomu dźwięku A w dB dla pory nocy (rozumianej jako przedział czasu od godz. 22.00 do godz. 6.00).

Powyższego stwierdzenia Kolegium w żaden sposób jednak nie uzasadniło, pomimo że wcześniej samo cytowało art. 114 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska.

Sąd stwierdził, że Kolegium nie zauważyło również, że organ I instancji prawidłowo odniósł się w swojej decyzji do tej kwestii, jednoznacznie uznając, że teren elementarny [...] przeznaczony jest w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod budownictwo jednorodzinne z usługami do 30% powierzchni całkowitej budynku, co oznacza, że obowiązują na nim inne niż podane przez Kolegium, dopuszczalne poziomy hałasu, przewidziane w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, a mianowicie wynikające z lp. 2 lit. a - dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej:

1. LAeq D = 50 równoważnego poziomu dźwięku A w dB dla pory dnia (rozumianej jako przedział czasu od godz. 6.00 do godz. 22.00),

2. LAeq N = 40 dB równoważnego poziomu dźwięku A w dB dla pory nocy (rozumianej jako przedział czasu od godz. 22.00 do godz. 6.00).

W sposób podobny, Kolegium odniosło się nie tylko do badania poziomu dźwięku dokonanego w dniach 4/5 października 2014 r., ale także do badania wykonanego wcześniej, tj. 13/14 października 2013 r. oraz 13/14 kwietnia 2014 r.

Sąd zwrócił uwagę, że stosując prawidłowe - ustalone ww. rozporządzeniem - dopuszczalne poziomy hałasu dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, badania przeprowadzone wcześniej wskazywały na przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu. W ocenie Sądu, nie miało znaczenia, że po wszczęciu postępowania w przedmiocie dopuszczalnego poziomu hałasu, wydana przez organ I instancji decyzja uznająca przekroczenie norm i ustalająca dopuszczalne poziomy hałasu z dnia 4 grudnia 2013 r. została uchylona przez Kolegium (decyzja z dnia 7 lutego 2014 r.) z przyczyn formalnych, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia. Podobnie nie ma znaczenia fakt, że organ I instancji zamiast zakończyć ww. postępowanie w dniu 20 czerwca 2014 r. wydał decyzję zobowiązującą [...] do przeprowadzenia przeglądu ekologicznego, która to decyzja również została uchylona, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia przez Kolegium decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. Badania przeprowadzone w tych postępowaniach nie straciły swojej ważności i winny, w ocenie sądu, zostać wzięte pod uwagę w postępowaniu toczącym się obecnie, tym bardziej, że w badaniach przeprowadzonych w dniach 4/5 października 2014 r. nie udało się uzyskać wymiernego wyniku, pozwalającego określić, czy emitowany przez zakład hałas przekracza dopuszczalny poziom, czy też nie. Ponadto, zdaniem Sądu, w przypadku, gdy przeprowadzone badanie wskazuje, że dany zakład emituje hałas zbliżony do hałasu tła, niezbędnym jest powtórzenie badania, tym bardziej, że wcześniej przeprowadzone badania wykazywały przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu.

Ponadto Sąd podkreślił, że gdy w sprawie są wątpliwości, żaden z podmiotów wskazanych w art. 115a ustawy Prawo ochrony środowiska, nie może odmówić wykonania badań uzupełniających.

Sąd wskazał, że w ponownym postępowaniu wyjaśniającym organ I instancji raz jeszcze winien przeprowadzić pomiary hałasu emitowanego przez [...]. Badania powinny być przeprowadzone z uwzględnieniem wymagań art. 12 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska. Zgodnie z tym przepisem, podmioty korzystające ze środowiska oraz organy administracji są obowiązane do stosowania metodyk referencyjnych, jeżeli metodyki takie zostały określone na podstawie ustaw (ust. 1), w tym przypadku na podstawie aktualnie obowiązującego rozporządzenia Ministra z dnia 30 października 2014 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji oraz pomiarów ilości pobieranej wody (Dz.U. 2014 r., poz. 1542). Po dokonaniu tych pomiarów organ winien dokonać oceny ich wyników, a także wyników badań wykonanych wcześniej, a następnie podjąć rozstrzygnięcie i uzasadnić je zgodnie z regułami obowiązującymi w postępowaniu administracyjnym.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł M. S., zaskarżając wyrok w całości i zarzucając, że wyrok ten wydany został z naruszeniem:

1. przepisów prawa materialnego tj.:

- art. 115a ustawy Prawo ochrony środowiska - poprzez jego błędne zastosowanie i w konsekwencji uznanie, że organ administracji obowiązany był do wydania decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu w sytuacji, gdy teren elementarny [...] został zakwalifikowany pod zabudowę jednorodzinną szeregową z dopuszczeniem usług i obowiązujące dla niego dopuszczalne limity hałasu wskazane zostały w tabeli 1 lp. 3 załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku;

- art. 114 ust. 2 w zw. z art. 113 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo ochrony środowiska - przez nieprawidłowe przyjęcie, że teren [...] może być zakwalifikowany do różnych rodzajów terenów wskazanych w art. 113 ust. 1 pkt 2, podczas gdy powinien zostać uznany za teren mieszkaniowo-usługowy, do którego obowiązują dopuszczalne limity hałasu ustalone w tabeli 1 lp. 3 załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r.;

- załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku przez błędne zastosowanie i uznanie, że w postepowaniu zastosowanie znajdują limity hałasu wskazane w tabeli 1 lp. 2, tj. 50 db równoważnego poziomu dźwięku A dla pory dnia i 40 db dla pory nocy;

2. przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynika sprawy:

- art. 28 Kpa - poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji przyjęcie, że M. S. nie posiada interesu prawnego i nie może zostać uznany za stronę niniejszego postępowania, co miało również wpływ na błędne ustalenie Sądu, że organ winien był wydać decyzję na podstawie wszystkich przeprowadzonych dotychczas badań, w tym także tych bez udziału wszystkich osób zainteresowanych w sprawie,

- art. 141 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - poprzez jego błędne zastosowanie skutkujące niewystarczającym uzasadnieniem wydanego rozstrzygnięcia przejawiające się w pominięciu dokładnej analizy stany faktycznego i niedostatecznym przytoczeniu i objaśnieniu podstawy prawnej orzeczenia.

Wskazując na te podstawy, wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości przez utrzymanie w mocy decyzji Samorządowo Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] kwietnia 2015 r. oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżąca B.K. wniosła o jej oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369), dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej wyznaczonymi wskazanymi podstawami.

Zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznając wniesioną w niniejszej sprawie skargę kasacyjną, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw. Zawarte w skardze kasacyjnej zarzuty nie pozwalają na skuteczne zakwestionowanie ustaleń oraz oceny dokonanej przez Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku.

Przede wszystkim, wyrokowi Sądu I instancji nie można zarzucić naruszenia dyspozycji art. 141 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. stanowi, że uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną w dwóch przypadkach: po pierwsze, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, po drugie, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w sposób uniemożliwiający przeprowadzenie jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny (zob. wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2017 r., sygn. akt II GSK 16/17, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a., gdy brak jest jednego z ustawowych wymogów, wskazanych w tym przepisie, jak też gdy jest ono sporządzone w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku (zob. wyrok NSA z dnia 19 listopada 2014 r., sygn. akt I OSK 794/13, https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przedstawił stan faktyczny sprawy, stanowiący podstawę jego wydania i wskazał, że zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca, wydane zostały z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ocena tego naruszenia została czytelnie uzasadniona i dokonana została przez Sąd w powiązaniu ze stanowiącymi podstawę wydania kontrolowanych decyzji przepisami prawa materialnego tj. art. 114 ust. 2, art. 115a, art. 3 pkt 6, art. 3 pkt 31, art. 3 pkt 41 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony Środowiska (Dz.U. z 2013 r., poz. 1232 ze zm.) a także w powiązaniu z przepisami rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz.U. z 2014 r., poz. 112). Formuła uzasadnienia umożliwia przeprowadzenie przez Naczelny Sąd Administracyjny jego kontroli i pozwala jednoznacznie ustalić przesłanki, jakimi kierował się Sąd I instancji podejmując zaskarżone orzeczenie.

Wyrokowi Sądu I instancji nie można zarzucić także naruszenia dyspozycji art. 28 Kpa, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji przyjęcie, że M. S. nie posiada interesu prawnego i nie może zostać uznany za stronę niniejszego postępowania.

Art. 28 Kpa stanowi, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W uzasadnieniu wyroku Sądu I instancji brak jest stwierdzenia, że M. S. nie ma interesu prawnego w przedmiotowym postępowaniu. Żaden z wywodów Sądu nie odnosi się do tej kwestii. Przedstawiając stan faktyczny sprawy, Sąd wskazał zaś, że organ I instancji uznał, że przymiot strony, na podstawie art. 28 Kpa w przedmiotowym postępowaniu przysługuje również M. S.oraz H.S. jako właścicielom terenu, na którym obecnie znajduje się magazyn regionalny firmy [...], w związku z odpowiedzialnością za zgodne z przepisami wykorzystanie terenu. M.S. miał ponadto zapewniony czynny udział w toku całego postepowania zarówno przed organami administracji, jak i przed Sądem I instancji, z czego korzystał. W efekcie wniósł on, będącą przedmiotem rozpoznania, skargę kasacyjną.

Wyrokowi Sądu I instancji nie sposób zarzucić również naruszenia przepisów prawa materialnego w postaci: art. 115a ust. 1 i art. 114 ust. 21 w zw. z art. 113 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2013 r., poz. 1232 ze zm.) jak i załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz.U. z 2014 r., poz. 112).

Zgodnie z art. 115a ust. 1 ustawy w przypadku stwierdzenia przez organ ochrony środowiska, na podstawie pomiarów własnych, pomiarów dokonanych przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska lub pomiarów podmiotu obowiązanego do ich prowadzenia, że poza zakładem, w wyniku jego działalności, przekroczone są dopuszczalne poziomy hałasu, organ ten wydaje decyzję o dopuszczalnym poziomie hałasu; za przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu uważa się przekroczenie wskaźnika hałasu LAeq D lub LAeq N. Jak wynika z treści art. 112a pkt 2 ustawy, LAeq D i LAeq N to wskaźniki hałasu mające zastosowanie do ustalania i kontroli warunków korzystania ze środowiska w odniesieniu do jednej doby. LAeq D to równoważny poziom dźwięku A dla pory dnia (rozumianej jako przedział czasu od godz. 600 do godz. 2200), a LAeq N to równoważny poziom dźwięku A dla pory nocy (rozumianej jako przedział czasu od godz. 2200 do godz. 600). W delegacji ustawowej zawartej w art. 113 ust. 1 P.o.ś. upoważniono ministra właściwego do spraw środowiska do określenia, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zdrowia, dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. W art. 113 ust. 2 pkt 1 P.o.ś. przewidziano, że w rozporządzeniu wykonawczym zostaną ustalone zróżnicowane dopuszczalne poziomy hałasu określone wskaźnikami hałasu LDWN, LN, LAeq D i LAeq N, dla następujących rodzajów terenów faktycznie zagospodarowanych: a) pod zabudowę mieszkaniową, b) pod szpitale i domy pomocy społecznej, c) pod budynki związane ze stałym lub czasowym pobytem dzieci i młodzieży, d) na cele uzdrowiskowe, e) na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, f) pod zabudowę mieszkaniowo-usługową.

Nie można zgodzić się ze skarżącym kasacyjnie, że Sąd I instancji uznał, iż Prezydent Miasta Szczecina zobowiązany był do wydania decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu, o której mowa w art. 115a ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska. Sąd, wskazał jedynie, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie prawidłowo stwierdziło, że organ I instancji niezgodnie z obowiązującymi zasadami umorzył postępowanie administracyjne, bowiem w przypadku stwierdzenia, że nie zostały przekroczone dopuszczalne normy hałasu postępowanie winno być zakończone decyzją o odmowie wydania decyzji ustalającej dopuszczalny poziom hałasu emitowanego do środowiska, a nie decyzją umarzającą postępowanie. Sąd nie przesądził jednak, że decyzja taka w niniejszej sprawie powinna zostać wydana. Treść powołanych przepisów ustawy Prawo ochrony środowiska nie pozostawia wątpliwości, co do tego, że aby właściwy organ ochrony środowiska zobowiązany był do wydania na podstawie art. 115a ust. 1 decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu, musi w pierwszej kolejności ustalić, czy teren, na którym stwierdzono poziom hałasu przekraczający normy określone w rozporządzeniu, należy do rodzajów terenów wymienionych w art. 113 ust. 2 pkt 1 ustawy. Uchylając wydane w sprawie decyzje, Sąd I instancji wskazał, że w ponownym postępowaniu wyjaśniającym organ I instancji raz jeszcze winien przeprowadzić pomiary hałasu emitowanego przez [...], a następnie dokonać oceny ich wyników, a także wyników badań wykonanych wcześniej, a następnie podjąć rozstrzygnięcie i uzasadnić je zgodnie z regułami obowiązującymi w postępowaniu administracyjnym.

Nie można zgodzić się również z zawartym w skardze kasacyjnej stwierdzeniem, że teren elementarny [...] to teren, dla którego obowiązują limity hałasu wskazane w tabeli 1 lp. 3 załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz.U. z 2014 r., poz. 112), dotyczące zabudowy mieszkaniowo – usługowej, dla której dopuszczalne poziomy hałasu wynoszą: 1. LAeq D = 55 równoważnego poziomu dźwięku A w dB dla pory dnia (rozumianej jako przedział czasu od godz. 6.00 do godz. 22.00), 2. LAeq N = 45 dB równoważnego poziomu dźwięku A w dB dla pory nocy (rozumianej jako przedział czasu od godz. 22.00 do godz. 6.00).

NSA w pełni podziela stanowisko Sądu I instancji, że którym dla terenu elementarnego [...] dopuszczalne poziomy hałasu określa tabela 1 lp. 2 załącznika do powołanego rozporządzenia, dotycząca terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, dla których dopuszczalny poziom hałasu nie może przekroczyć wartości: 1. LAeq D = 50 równoważnego poziomu dźwięku A w dB dla pory dnia (rozumianej jako przedział czasu od godz. 6.00 do godz. 22.00), 2. LAeq N = 40 dB równoważnego poziomu dźwięku A w dB dla pory nocy (rozumianej jako przedział czasu od godz. 22.00 do godz. 6.00).

Zgodnie bowiem z uchwałą Rady Miasta Szczecin z dnia 17 września 2007 r., nr XIII/346/07, zatwierdzającą miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego osiedla "Majowe – Kijewo" w Szczecinie, teren przy ul. Botanicznej 80 należy do terenu elementarnego o oznaczeniu DM.2037.MN,U, który przeznaczony jest pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną szeregową z usługami do 30% powierzchni całkowitej budynku. Przy czym, zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 1 tego planu, na terenach zabudowy mieszkaniowej z dopuszczeniem usług dopuszcza się usługi w zakresie: a) obsługa firm i klientów, z wyłączeniem warsztatów mechaniki pojazdowej, b) handel detaliczny w lokalach o powierzchni użytkowej do 100 m2, z wyłączeniem sprzedaży paliw płynnych i gazu płynnego do pojazdów samochodowych. Ponadto, zgodnie z § 6 ust. 3 pkt 8 planu, w budynku mieszkalnym jednorodzinnym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku.

Ustalenia planu dla terenu elementarnego o oznaczeniu [...]zgodne są więc z definicją budynku mieszkalnego jednorodzinnego, określoną w art. 3 pkt 2a ustawy Prawo budowlane. Z przepisu tego wynika bowiem, że budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym jest budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku.

Dokonana przez Sąd I instancji ocena przedmiotowej sprawy odnosząca się do dopuszczalnych poziomów hałasu określonych w tabeli 1 lp. 2 załącznika do powołanego rozporządzenia była zatem prawidłowa.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznając, że skarga kasacyjna nie została oparta na uzasadnionych podstawach, orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a.