Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 668/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-10-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 2, 3 i 3a
journal: Dz.U. 2016 poz 963
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jedn.
article: par. 3 ust. 1 pkt 1-3
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Waldemar Michaldo Sędziowie: WSA Maja Chodacka (spr.) WSA Urszula Zięba Protokolant st. sekretarz: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2017 r. sprawy ze skargi M. J. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 9 maja 2017 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia - s k a r g ę o d d a l a -


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 9 maja 2017r., nr [...] Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 6 lutego 2017r., nr [...] o odmowie umorzenia M. J. (dalej: "skarżący") należności z tytułu składek na ubezpieczenia.

Zaskarżona decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

W dniu 7 grudnia 2016r., skarżący zwrócił się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K. z wnioskiem o umorzenie całości zadłużenia z tytułu nieopłaconych składek.

W dniu 6 lutego 2017r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydał decyzję nr [...] o odmowie umorzenia należności. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że w przypadku skarżącego nie zachodzą żadne z przesłanek dające organowi możliwość umorzenia należności z tytułu składek, tj. ani te określone w art. 28 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2016r., poz. 963 ze zm., dalej: "ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych"), ani też te określone w § 3 ust. 1 pkt 1 – 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. nr 141, poz. 1365).

Pismem z 27 lutego 2017r. skarżący wystąpił do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o ponowne rozpatrzenie sprawy o umorzenie należności z tytułu składek. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez jego niezastosowanie mimo istnienia przesłanek do umorzenia należności, a także brak elementów obligatoryjnych dla decyzji administracyjnej, tj. uzasadnienia faktycznego i prawnego (naruszenie przepisu art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego).

Zaskarżoną decyzją z dnia 9 maja 2017r. Prezes ZUS utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W motywach rozstrzygnięcia podał, że zadłużenie skarżącego na koncie rozliczeniowym w ZUS było skierowane na drogę przymusowego dochodzenia. Egzekucję prowadził Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w K. oraz Naczelnik Urzędu Skarbowego K. . Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia 11 stycznia 2017r. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec skarżącego na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez ZUS, mając na uwadze brak możliwości wyegzekwowania zaległości pomimo wyczerpania wszelkich możliwych środków związanych z prowadzoną egzekucją. W postanowieniu zostało zaznaczone, że wszczęcie ponownej egzekucji nastąpi w przypadku ujawnienia majątku lub źródeł dochodu. Dnia 17 lutego 2017r. Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w K. również umorzył prowadzone postępowanie egzekucyjne z uwagi na jego bezskuteczność.

Odnośnie obecnej sytuacji osobistej i materialnej skarżącego ustalono, że od 1 stycznia 2013r. nie prowadzi działalności gospodarczej i od tego czasu nie figuruje on w ewidencji osób ubezpieczonych. Zgodnie z oświadczeniem skarżącego jest on osobą bezrobotną, nie zarejestrowaną w urzędzie pracy. Poza należnościami z tytułu składek skarżący nie posiada innych zobowiązań pieniężnych. Nie posiada żadnych dochodów, nie otrzymuje zasiłków z pomocy społecznej i nie korzysta z innych form pomocy. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną - E. J.. W 2016r. żona skarżącego uzyskiwała średnie miesięczne wynagrodzenie ok. 6279 zł brutto, tj. ok. 4441 zł netto, natomiast od 01.2017 do 03.2017r. średnie miesięczne wynagrodzenie wyniosło ok. 6700 zł brutto, tj. ok. 4 735 zł netto. Z żoną skarżący ma rozdzielność majątkową od dnia zawarcia związku małżeńskiego, tj. od dnia 23.07.2016r. Skarżący mieszka z żoną w wynajmowanym mieszkaniu w K.. Skarżący nie ponosi stałych wydatków związanych z utrzymaniem. Koszty najmu mieszkania, w tym koszty wszelkich mediów ponosi żona skarżącego, a skarżący pozostaje na jej całkowitym utrzymaniu. Ponoszone przez żonę miesięcznie opłaty z tytułu czynszu oraz mediów wynoszą 1 869,09 zł.

Skarżący nie przedłożył jakichkolwiek zaświadczeń lekarskich lub orzeczeń stwierdzających niezdolność do pracy. Nie wykazał również, by jego stan zdrowia wymagał ponoszenia nakładów finansowych, jak również by z tego tytułu miał ograniczone możliwości zarobkowania.

Oświadczył, że nie posiada żadnego majątku ruchomego czy nieruchomego, stan ten został potwierdzony ustaleniami Zakładu. Ustalono, że skarżący nie figuruje jako właściciel lub współwłaściciel nieruchomości, ani nie figuruje w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców jako właściciel lub współwłaściciel pojazdów.

Organ odwoławczy po przytoczeniu mających zastosowanie w sprawie przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne stwierdził, że w sprawie nie zachodzi całkowita nieściągalność składek oraz że nie zachodzą szczególne okoliczności umorzenia, zatem nie zostały spełnione przesłanki umorzenia należności określone w przepisie art. 28 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Prezes ZUS podkreślił uznaniowość decyzji oraz stwierdził, że całkowita nieściągalność, o której mowa w art. 28 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych przepisie, musi mieć charakter trwały i nieprzemijający. Tymczasem skarżący jest osobą młodą, wykształconą, posiadającą doświadczenie zawodowe i dobre zdrowie, a zatem zdaniem organu istnieje realna szansa, przy odpowiednim własnym zaangażowaniu, na podjęcie pracy zarobkowej, a co za tym idzie możliwość poprawy sytuacji materialnej i uzyskania środków na spłatę zadłużenia. Biorąc to pod uwagę, sytuację finansową skarżącego wynikającą z braku zatrudnienia określono jako przejściową, a nie trwałą. Organ podał, że co prawda doszło do umorzenia egzekucji z powodu bezskuteczności nie mniej jednak istnieje dopuszczalność wszczęcia ponownej egzekucji w przypadku ujawnienia majątku lub źródeł dochodu zobowiązanego, co zostało wskazane w postanowieniu w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Na tym etapie postępowania umorzenie należności z tytułu składek byłoby zdaniem organu działaniem przedwczesnym, dającym zbyt duże uprzywilejowanie w stosunku do płatników, którzy mimo kłopotów finansowych wywiązują się z obowiązku opłacani składek.

Organ nie stwierdził także aby zostały spełnione przesłanki określone w § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Jak stwierdzono skarżący nie wykazał, że spłata zadłużenia pozbawi jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Uznano, że nie wykazał również, że poniósł straty materialne w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia, powodujące brak możliwości prowadzenia działalności w wyniku opłacenia należności z tytułu składek. Ponadto nie wykazał wystąpienia przewlekłej choroby lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodzin.

Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W skardze zarzucił:

naruszenie przepisu art. 28 ust. 1, 2 i 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez swobodną interpretację pojęcia "całkowita nieściągalność", jak również poprzez bezpodstawne przyjęcie, iż musi mieć ona charakter trwały i nieprzemijający, a w konsekwencji niezastosowanie w sprawie tychże przepisów prawnych jako podstawy umorzenia skarżącemu składek w sytuacji, gdy egzekucja zadłużenia wobec M. J. okazała się bezskuteczna, zaś wskazany przepis nie uzależnia umorzenie należności od "trwałości i nieprzemijalności" bezskuteczności egzekucji;

naruszenie art. 7, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez pominięcie przy dokonywaniu na podstawie kryteriów z art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w zw. z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne:

a. faktu nieposiadania przez skarżącego żadnego majątku nadającego się do egzekucji,

b. braku chociażby uprawdopodobnienia przez organ, z jakiego źródła i w jakim konkretnym okresie, skarżący uzyska realnie środki pozwalające mu na spłatę

zadłużenia w sytuacji, gdy stwierdzenie o jedynie przejściowych kłopotach

finansowych skarżącego oraz o jego potencjalnych możliwości zarobkowych nie

może być uznane za wystarczające.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Stosownie do brzmienia art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016r., poz. 1066 ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2017r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), sprawowana jest przez sądy administracyjne na podstawie kryterium zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów (w tym wypadku decyzji administracyjnej) zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. W związku z tym, w celu wyeliminowania z obrotu prawnego aktu wydanego przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ustalenie, że akt taki dotknięty jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części, Sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Ponadto wskazać należy, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem art. 57a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Zaskarżoną decyzją organ odmówił skarżącemu umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia uznając, że nie zachodzi żadna z przesłanek dająca możliwość umorzenia, określona w art. 28 ust. 2 i 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz w art. 28 ust. 3 a w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Skarżący natomiast stanął na stanowisku, że w jego przypadku zaistniała całkowita nieściągalność, a nadto ze względu na jego stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie sutki dla niego i jego rodziny.

Przy tak zarysowanym przedmiocie sprawy na wstępie wskazać należy, że zasady podlegania ubezpieczeniu społecznemu określają przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, które w sposób ścisły regulują sytuacje dające możliwość ubiegania się o umorzenie należności z tytułu ubezpieczenia społecznego. Zgodnie z art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych: należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, z uwzględnieniem ust. 2-4 (ust. 1). Należności z tytułu składek, co do zasady, mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności (ust. 2), z zastrzeżeniem ust. 3a. Stosownie zaś do ust. 3, całkowita nieściągalność, o której mowa w ust. 2, zachodzi, gdy:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2015 r. poz. 233, 978, 1166, 1259 i 1844 oraz z 2016 r. poz. 615);

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

4b) nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym;

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

Stosownie natomiast do art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Zasady umarzania tych należności zostały określone w § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. nr 141, poz. 1365). Zgodnie z § 3 ust. 1 tego rozporządzenia, Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku gdy:

1) gdy opłacenie tych należności pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Z treści przytoczonych przepisów wynika, że istotą decyzji dotyczącej umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne jest jej uznaniowy charakter. Uznanie administracyjne nie oznacza jednak dowolności organu administracji publicznej co do rozstrzygnięcia, o czym świadczą określone w tych przepisach przesłanki podejmowania decyzji w tej materii. Katalog tych przesłanek pozwalających na umorzenie składek został określony jasno i precyzyjnie i w ten sposób zakreśla granice swobodnego uznania organu.

Organ przy wydawaniu decyzji o umorzeniu należności składkowych jest zobowiązany do rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy w celu stwierdzenia, czy zostały spełnione przesłanki określone w przytoczonych przepisach prawnych. W ten sposób przeprowadzona analiza stanu faktycznego stanowi podstawę do wydania decyzji o charakterze uznaniowym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 2008 r., sygn. akt II GSK 321/07).

W świetle dotychczasowego orzecznictwa sądowego takie decyzje podlegają ograniczonej kontroli sądów administracyjnych. Kontroli nie podlega uznanie administracyjne samo w sobie, lecz kwestia, czy decyzja została podjęta zgodnie z podstawowymi regułami postępowania administracyjnego, a w szczególności, czy wydano ją w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz czy ocena tego materiału została dokonana zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, czy też zawiera elementy dowolności. Decyzja uznaniowa może być przez sąd uchylona w wypadkach stwierdzenia, że została wydana z takim naruszeniem przepisów prawa o postępowaniu lub prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. O tego rodzaju naruszeniach można mówić, gdyby organ pozostawił poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotny dla rozstrzygnięcia materiał dowodowy lub dokonał jego oceny wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego.

Podkreślić więc trzeba, że rozstrzyganie w ramach uznania wymaga od organu nie tylko poczynienia ustaleń dokonanych w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku wydania decyzji o przekonującej treści (art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego), ale także załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego).

W orzecznictwie i piśmiennictwie akcentuje się, że podejmując decyzję uznaniową organ administracji, stosownie do art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, ma obowiązek kierowania się słusznym interesem obywatela, jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny ani nie przekracza to możliwości organu administracji publicznej wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków prawnych (por. Janusz Borkowski [w:] Barbara Adamiak, Janusz Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, 11. wydanie, Wydawnictwo C.H.Beck Warszawa 2011, str. 396-397). I tak, w wyroku z dnia 18 stycznia 2011 r., sygn. akt II GSK 60/10, Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że nawet jeżeli występuje któraś z przesłanek, o których mowa w art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, Zakład nie ma obowiązku umorzenia należności, jest to wyłącznie prawem wierzyciela, który podejmuje decyzję w oparciu o reguły wynikające z art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wynika to z faktu, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest wierzycielem dysponującym środkami publicznymi, zatem interes społeczny jest czynnikiem, który musi być brany pod uwagę, a nie tylko interes indywidualny. Z kolei, w wyroku z dnia 28 stycznia 2011r., sygn. akt II GSK 181/10, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że: "w sprawach o umorzenie należności z tytułu zaległych składek ubezpieczeniowych na podstawie art. 28 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych interes publiczny musi być szczególnie mocno akcentowany, bowiem akceptowanie stanu, w którym dopuszcza się niewywiązywanie się z obowiązku opłacania składek godzi w prawa innych opłacających składki osób i narusza zasadę równego traktowania ubezpieczonych. Rozważenie zatem obu interesów tj. słusznego interesu strony postępowania i interesu publicznego, znaleźć powinno wyraz w uzasadnieniu decyzji, tak aby umożliwić kontrolę instancyjną, a następnie ewentualną kontrolę sądową rozstrzygnięcia opartego na uznaniu administracyjnym".

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji organu w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, tj. badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności tak z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, jak i z normami prawa materialnego zawartymi w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych i przywołanego Rozporządzenia, oraz w oparciu o akta sprawy, Sąd nie stwierdził takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.

Nie mniej jednak Sąd stwierdza, że słuszny jest zarzut skargi dotyczący nieuprawnionego uznania przez organ, że "całkowita nieściągalność" musi mieć charakter trwały i nieprzemijający. Przepis art. 28 ust 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w sposób jednoznaczny wskazuje, w jakich przypadkach zachodzi stan "całkowitej nieściągalności", jako przesłanki dającej możliwość organowi umorzenia należności z tytułu składek. W powołanym art. 28 ust 3 pkt 5 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych wskazano, że stan "całkowitej nieściągalności" zachodzi, gdy naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Nie ma wątpliwości, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy postępowanie egzekucyjne postanowieniem z 11 stycznia 2017r. zostało umorzone przez Naczelnika Urzędu Skarbowego K. wobec stwierdzenia braku majątku, z którego możliwe byłoby prowadzenie skutecznej egzekucji. Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w K. również umorzył prowadzone postępowanie egzekucyjne z uwagi na jego bezskuteczność. Organ mógł oceniać czy stan całkowitej nieściągalności ma charakter "trwały i nieprzemijający", ale tylko w zakresie uznania administracyjnego, nie w zakresie ustalania czy zaistniał stan całkowitej nieściągalności z art. 28 ust. 3 pkt 5 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Zatem zdaniem Sądu organ nie miał podstaw by stwierdzić, że w sprawie nie wystąpiła przesłanka całkowitej nieściągalności określona w ww. przepisie prawa.

Nie mniej jednak w ocenie Sądu uchybienie to nie miało wpływu na rozstrzygnięcie, albowiem ustalenie zaistnienia stanu "całkowitej nieściągalności" daje organowi jedynie możliwość umorzenia zaległości z tytułu składek natomiast w żaden sposób nie obliguje go do takiego umorzenia. Powodem dla którego Sąd uznał ww. uchybienie za nie mające wpływu na treść rozstrzygnięcia jest również to, że organ kompleksowo zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy dokonując jego słusznej oceny w zgodzie z zasadami logicznego myślenia i doświadczenia życiowego. Zdaniem Sądu organ zasadnie uznał, że takie okoliczności jak: młody wiek skarżącego, wykształcenie, doświadczenie zawodowe i pełna zdolność do podjęcia pracy zarobkowej jednoznacznie wskazują za odmową umorzenia należności z tytułu składek. Rozpatrując interes społeczny oraz indywidualny skarżącego organ zasadnie przyjął, że umorzenie należności w tych okolicznościach byłoby przedwczesne. Nie ma bowiem przeszkód, aby skarżący w każdej chwili podjął pracę zarobkową i chociażby w najmniejszym stopniu spłacał istniejącą należność.

Odnośnie przesłanek określonych w § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne w zw. z art. 28 ust. 3a Sąd doszedł do przekonania, że organ zasadnie uznał, że żadna z nich w badanej sprawie nie zaistniała.

Słuszna jest ocena organu, że skarżący nie wykazał, że spłata zadłużenia pozbawi jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Skarżący z własnej woli nie pracuje zarobkowo, nie podejmuje też prób podjęcia pracy zarobkowej. Prowadzi wspólnie z żoną gospodarstwo domowe, pozostaje na całkowitym utrzymaniu żony. Zestawienie wydatków z wysokością dochodów żony skarżącego wskazuje, że kwota środków finansowych pozostająca do dyspozycji wynosi ok. 2 867 zł. W ocenie Sądu organ słusznie przyjął, że wysokość tej kwoty, która uwzględnia większość ponoszonych wydatków związanych z opłatami, nie stwarza zagrożenia dla egzystencji rodziny skarżącego. Skarżący nie korzysta przy tym z żadnych form pomocy społecznej i nie sygnalizował problemów w bieżącym regulowaniu wydatków. W ocenie Sądu okoliczności te dawały organowi podstawę do uznania, że skarżący nie znajduje się w sytuacji, w której jego podstawowe potrzeby życiowe nie są zaspokajane.

Jak słusznie wskazał organ, a czego skarżący nie kwestionuje nie wykazano również istnienia przesłanek określonych w pkt 2 i 3 § 3 ww. rozporządzenia.

Odnosząc się do argumentacji zawartej w skardze odnośnie tego, że organ nie wziął pod uwagę, że brak środków na pokrycie należności z tytułu nieopłaconych składek wobec braku umorzenia tych należności może pociągnąć zbyt ciężkie skutki dla skarżącego i jego rodziny (inne niż wymienione w pkt 1 – 3 § 3 ww. rozporządzenia), Sąd stwierdza, że zarzut ten nie może zostać uwzględniony. Skarżący nie wskazał konkretnie na czym te skutki miałyby u niego polegać. Natomiast dokonana przez organ ocena sytuacji skarżącego w kontekście przesłanek umożliwiających umorzenia należności jest w ocenie Sądu racjonalna i rzetelna, co sprawia że wydana decyzja pozbawiona jest cech dowolności.

Zdaniem Sądu, podejmując zaskarżone rozstrzygnięcie, organ uwzględnił wszelkie dowody zebrane w sprawie i wynikające z nich okoliczności. Wnioski te zostały należycie uargumentowane i znajdują właściwe odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji. Zarówno wnioski te, jak i wyrażona ocena nie budzą też zastrzeżeń Sądu z punktu widzenia zasad logiki i doświadczenia życiowego. Natomiast fakt, że – wbrew oczekiwaniom skarżącego – wnioski te przemawiają za odmową umorzenia należności, nie może stanowić samo przez się przesłanki determinującej konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.

Mając na uwadze powyższe, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o oddaleniu skargi jako niezasadnej.