Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 695/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-11-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7,8,12,156 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Nawrot, , Sędzia WSA Wojciech Sawczuk (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant spec. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2018 r. sprawy ze skargi P Sp. z o.o. z siedzibą w W na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2018 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

I.

Pismem z dnia 2 października 2014 r., P Sp. z o.o. w W (dalej jako Skarżąca lub Spółka) dokonała zgłoszenia Staroście M robót budowlanych polegających na instalacji urządzeń radiokomunikacyjnych MIN 10001B na dachu budynku znajdującego się na nieruchomości położonej w S przy ul. [...] (dz. ewid. nr [...] obr. [...]). Zgłoszenie zostało przyjęte bez sprzeciwu.

II.

Na skutek żądania przeprowadzenia kontroli wskazanej konstrukcji, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M] (dalej jako PINB) wszczął w dniu 11 marca 2015 r. z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie dokonanego zgłoszenia - instalacji radiokomunikacyjnej, przeprowadzając także kontrolę na miejscu.

Następnie decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] umorzył postępowanie administracyjne w sprawie budowli - instalacji radiokomunikacyjnej znajdującej się na działce oznaczonej numerem ewid. [...] obręb [...] położonej w miejscowości S.

III.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako [...]WINB) stwierdził z urzędu nieważność ww. decyzji organu powiatowego z dnia [...] kwietnia 2015 r. wskazując, iż rażąco narusza ona art. 7, art. 77 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., aktualny tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm. - dalej jako k.p.a.). PINB w M nie dokonał w ogóle oceny czy na budowę spornej instalacji radiokomunikacyjnej było wymagane pozwolenie na budowę czy zgłoszenie do właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej. Zgłoszenie budowy obiektu, na który wymagane jest pozwolenie na budowę nie zwalnia organu nadzoru budowlanego z obowiązku badania takiej inwestycji pod względem zgodności z przepisami. Zgłoszenie wykonania określonych robót budowlanych i brak sprzeciwu właściwego organu wyłącza co do zasady ustalenie, że roboty te były wykonywane w warunkach uzasadniających przyjcie samowoli budowlanej, chyba że rzeczywistym zamiarem inwestora było obejście przepisów o uzyskaniu pozwolenia na budowę. Decyzja ta stała się ostateczna.

IV.

Pismem z dnia 31 maja 2017 r. Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji [...]WINB z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...] wskazując, iż rażąco narusza ona:

1. art. 29 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r. poz. 290 ze zm., aktualny tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 1202 dalej jako P.b.) poprzez niezastosowanie w sytuacji, gdy roboty wykonane przez P na tej lokalizacji ograniczyły się do instalacji urządzeń których wysokość przekroczyła 3 metry na istniejącym obiekcie budowlanym tj. budynku położnym w [...] przy ul. [...];

2. niezastosowaniu wymogów przewidzianych w art. 31 k.p.a. przejawiające się w braku zbadania okoliczności o których mowa w ww. artykule i bezrefleksyjnym dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu w sytuacji, gdy nie przemawiał za tym interes społeczny;

3. art. 12 § 1 k.p.a. gdyż organ II instancji wydając decyzję o takiej a nie innej treści niepotrzebnie przedłuża tok postępowania zamiast działać w sprawie wnikliwie szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia tj. utrzymaniem w mocy decyzji organu I instancji;

4. art. 8 k.p.a. gdyż wskazane postępowanie organu II instancji nie budzi zaufania jego uczestników do władzy publicznej

V.

Po rozpatrzeniu wniosku Strony, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r., nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji [...]WINB z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...].

Przywołując istotę nadzwyczajnego postępowania o stwierdzenie nieważności organ wskazał, że w niniejszej sprawie [...]WINB, w związku z wnioskiem O ( dalej również jako Stowarzyszenie ), postanowieniem z dnia [...] stycznia 2017 r., nr [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji PINB.

Organ zauważył, iż za rażące naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności przepisów regulujących postępowanie dowodowe, które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji, można uznać jedynie wydanie decyzji bez uprzedniego przeprowadzenia jakichkolwiek dowodów, niezbędnych dla wyjaśnienia istoty sprawy, czy też wydania decyzji bez przeprowadzenia dowodów obligatoryjnych w danej sprawie. Przypisanie decyzji wady nieważności w przypadku naruszenia przepisów proceduralnych, w tym art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., może mieć miejsce wyjątkowo i dopuszczalne jest wyłącznie, gdy naruszenie ma charakter rażący i pozostaje w związku z ostatecznym rozstrzygnięciem sprawy.

Mając to na uwadze GINB stwierdza, iż z akt sprawy nie wynika aby organ powiatowy dokonał jakichkolwiek ustaleń dotyczących zgodności wykonania zgłoszonej inwestycji z przepisami ani nawet z samym zgłoszeniem. Zasadnie organ wojewódzki stwierdził zatem nieważność jego decyzji umarzającej postępowanie przyjmując, że wydana ona została z rażącym naruszeniem art. 7, 77 i 80 k.p.a.

Badana decyzja [...]WINB z dnia [...] kwietnia 2017 r., nie jest obarczona wadą określoną w przepisie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz żadną z wad, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a., obligującą organ do stwierdzenia nieważności decyzji. Decyzja została wydana przez właściwy organ, na podstawie właściwego przepisu prawa i bez rażącego naruszenia prawa, nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, została skierowana do właściwych stron postępowania, była wykonalna w dniu jej wydania, a jej wykonanie nie wywołałoby czynu zagrożonego karą oraz nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa.

Jednocześnie organ wyjaśnił, że przedmiotem prowadzonego postępowania nie jest wykonanie budowli - instalacji radiokomunikacyjnej, a jedynie ocena pod kątem obarczenia wadą nieważności decyzji [...]WINB z dnia [...] kwietnia 2017 r., stwierdzającej nieważność innej decyzji administracyjnej.

Skarżąca Spółka w istocie domaga się natomiast merytorycznej oceny postępowania zakończonego decyzją organu powiatowego, która prowadzić miałaby do podważenia prawidłowości stwierdzenia nieważności tej decyzji przez [...]WINB. Jednakże w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności aktu administracyjnego odmiennie kształtuje się kryterium oceny legalności badanego aktu, bowiem postępowanie prowadzone w trybie nadzwyczajnym istotnie różni się od postępowania zwyczajnego. Celem postępowania nieważnościowego nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, a więc powtórne ustalenie istnienia obowiązku lub przyznanie wnioskowanego uprawnienia stronie, lecz przeprowadzenie weryfikacji spornej decyzji wyłącznie pod kątem tego, czy akt ten jest dotknięty jedną z enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. ciężkich wad kwalifikowanych. Ocena wystąpienia przesłanek nieważności powinna podlegać rozważeniu w świetle kodeksowej zasady trwałości aktu administracyjnego, do której nawiązuje art. 16 § 1 k.p.a.

Za niesłuszny uznano także zarzut Skarżącej dotyczący wszczęcia przez organ wojewódzki postępowania z urzędu w związku z wnioskiem Stowarzyszenia.

Powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia

23 października 2015 r., sygn. akt II OSK 386/14 organ zauważył, iż przepis art. 31 k.p.a. jest rozwiązaniem szczególnym i generalnie dotyczy obiektywnej ochrony porządku publicznego, pozwalając organizacji społecznej, która co do zasady nie ma dominującej pozycji w postępowaniu administracyjnym dotyczącym innej osoby, wnieść żądanie w sprawie, w której organ administracji władny jest wszcząć postępowanie z urzędu (art. 31 § 1 pkt 1 k.p.a.). Regulacja ta pozwala również na dopuszczenie takiej organizacji do udziału w postępowaniu (art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a.). Organ administracji publicznej stosownie do rozwiązania zawartego w art. 31 § 2 k.p.a. uznając żądanie organizacji społecznej za uzasadnione, postanawia o wszczęciu postępowania z urzędu lub o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu. Na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania lub dopuszczeniu do udziału w postępowaniu organizacji społecznej służy zażalenie. Jest to rozwiązanie szczególne, w przeciwieństwie do art. 61a k.p.a. - przewidującego formę odmowy wszczęcia postępowania z uwagi na przesłanki podmiotowe jak i przedmiotowe, alternatywnie odnoszące się do wszczęcia postępowania w razie gdy z takim żądaniem wystąpiła organizacja społeczna.

VI.

Skargę na powyższą decyzję, bez skorzystania z uprawnienia do wystąpienia z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, wniosła P.

Rozstrzygnięciu GINB (kwestionowanemu w całości) zarzuciła naruszenie:

1. art. 138 § 2 w zw. z art. 144 k.p.a. poprzez odmowę stwierdzenia nieważności decyzji w sytuacji braku podstaw do takiego działania gdyż organ I instancji zaniechał zastosowania w sprawie przepisów art. 29 ust. 2 pkt 15 P.b. w sytuacji, gdy roboty wykonane przez P na tej lokalizacji ograniczyły się do instalacji urządzeń których wysokość przekroczyła 3 metry na istniejącym obiekcie budowlanym tj. budynku położnym w S przy ul. [...];

2. art. 7 k.p.a. poprzez załatwienie sprawy bez uwzględnienia słusznego interesu Strony;

3. art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania i załatwienie sprawy w sposób sprzeczny z zasadą pogłębiania zaufania do organu oraz świadomości i kultury prawnej obywateli;

4. niezastosowanie wymogów przewidzianych w art. 31 k.p.a. przejawiające się w akceptacji przez organ wyższej instancji braku zbadania okoliczności o których mowa w ww. artykule i bezrefleksyjnym dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu w sytuacji, gdy nie przemawiał za tym interes społeczny;

5. art. 12 § 1 k.p.a. gdyż GINB zaakceptował to, że organ niższej instancji wydając decyzję o takiej a nie innej treści niepotrzebnie przedłuża tok postępowania zamiast działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia tj. utrzymaniem w mocy decyzji organu I instancji.

Strona wniosła o:

1. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi drugiej instancji;

2. zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi obszernie odniesiono się przede wszystkim do kwestii dotyczącej prawidłowości dokonanego zgłoszenia i w związku z tym zbędności pozyskania pozwolenia na budowę. Szczegółowej analizie poddano zwłaszcza przepis art. 29 ust. 2 pkt 15 P.b. Tym samym w ocenie Strony rozważania [...]WINB co do konieczności ustalenia przez PINB czy dla wnioskowanego zamierzenia inwestycyjnego wymagane jest uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę jest bezzasadne. Inwestor prawidłowo dokonał zgłoszenia robót budowlanych, a Starosta prawidłowo przyjął to zgłoszenie bez sprzeciwu.

Stanowisko zaprezentowane przez [...]WINB stoi w jawnej sprzeczności z obowiązującym porządkiem prawnym. Równocześnie organ II instancji nie przedstawił żadnych dowodów wskazujących, że organ I instancji kwalifikując przedmiotowe roboty jako wykonane w oparciu o zgłoszenie jako prawidłowe zadziałał nieprawidłowo. PINB w niniejszej sprawie wykazał się daleko idącą wnikliwością objawiającą się między innymi w przeprowadzonych czynnościach dowodowych i analizie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. Czynienie zarzutu jakoby ustalenia były niepełne, przy jednoczesnym braku jakichkolwiek argumentów merytorycznych wykazujących, że organ I instancji działał nieprawidłowo stanowi rażące naruszenie prawa.

Skarżący wskazał także, iż istotnym zarzutem jest niejasność trybu prowadzenia sprawy przez [...]WINB - nie jest bowiem wiadome, czy organ postępowanie wszczął na wniosek, czy prowadził je z urzędu. W sprawie nie wynika, w jakim trybie została ona wszczęta i w jakim trybie jest prowadzona - czy z urzędu czy na wniosek. Wydaje się jedynie, że organ stwierdzający nieważność uznał za zasadne by do udziału w postępowaniu dopuszczono O jednakże nie wskazuje w jakim charakterze - strony czy organizacji o której mowa w art. 31 k.p.a. Wprawdzie GINB odnosi się w uzasadnieniu do tejże kwestii, jednakże te rozważania nie są wystarczająco dogłębne, nie dotykają istoty wskazanego we wniosku problemu.

Na tle art. 31 k.p.a. Spółka podniosła, że brak postanowienia o dopuszczeniu stowarzyszenia do udziału w postępowaniu uniemożliwia dorozumiane uznanie, iż organizacja ta została dopuszczona do udziału w postępowaniu, gdyż organ administracji przyjmuje jej oświadczenia i doręcza jej wydawane rozstrzygnięcia. Taka konkluzja wynika także z faktu, iż regulacja dotycząca dopuszczania organizacji społecznych do udziału na prawach strony w postępowaniu administracyjnym ma charakter wyjątku od reguły.

Przedmiotem badania organu winny być również przesłanki wynikające z art. 31 § 1 k.p.a., w szczególności, czy zostały one spełnione łącznie. Cele statutowe organizacji i interes społeczny muszą przemawiać za dopuszczeniem tej organizacji do udziału w postępowaniu na prawach strony, w sprawie dotyczącej innej osoby. Wynik merytorycznego badania wniosku organizacji społecznej o dopuszczenie jej do udziału w sprawie powinien zakończyć się w sposób przewidziany w art. 31 § 2 k.p.a., czyli wydaniem postanowienia, które jest zaskarżalne, w przypadku negatywnego dla organizacji rozstrzygnięcia.

Reasumując, dopuszczenie albo odmowa dopuszczenia do postępowania stowarzyszenia bezwzględnie wymagało wniosku zainteresowanego podmiotu, wydania postanowienia, zaistnienia przesłanek materialnoprawnych dopuszczenia do udziału w postępowaniu, których w niniejszej sprawie zabrakło.

VII.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

VIII.

Skarga nie jest zasadna.

Na wstępie merytorycznych rozważań należy przypomnieć, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest nadzwyczajnym trybem weryfikacji tego rodzaju aktu i stanowi wyjątek od przyjętej przez ustawodawcę w art. 16 § 1 k.p.a. zasady trwałości decyzji ostatecznych, pozostających w obrocie prawnym. Stwierdzenie nieważności decyzji może zatem nastąpić w przypadku niewątpliwego wystąpienia którejkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Zaznaczyć jednocześnie należy, że w tym trybie nie prowadzi się postępowania mającego zastąpić i naprawić pierwotne działanie organu, którego decyzja jest badana (nie jest to bowiem postępowanie zwyczajne), bądź zweryfikować wszelkie błędy tak postępowania zwykłego jak i wydanej w nim decyzji. W postępowaniu tym kontroluje się bowiem ważność decyzji ostatecznej przez pryzmat wad o charakterze kwalifikowanym, a więc najpoważniejszych uchybień jakimi może być dotknięty akt administracyjny. Oceniając zatem sprawę dotyczącą nadzwyczajnego trybu stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej należy mieć na uwadze, iż tylko wady kwalifikowane, nie zaś wszystkie uchybienia dotyczące decyzji, mogą zostać uznane za istotne, tj. takie które uzasadniają stwierdzenie nieważności. W postępowaniu nieważnościowym właściwy organ nie orzeka zatem co do istoty sprawy rozstrzygniętej w weryfikowanej decyzji, lecz jako organ kasacyjny.

Należy rozróżniać zatem, co Sąd niniejszym wyraźnie podkreśla, postępowania prowadzone w trybie zwykłym, gdzie do instancyjnego lub sądowego wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego wystarczające są "zwykłe" naruszenia prawa, a przez to zakres kontroli jest szerszy, od postępowań nadzwyczajnych w przedmiocie stwierdzenia nieważności, gdzie kontroluje się wystąpienie w decyzji wady kwalifikowanej. Dla wzruszenia decyzji w tym trybie nie jest więc wystarczające stwierdzenie "zwykłego" naruszenia prawa, lecz naruszenia kwalifikowanego np. rażącego.

Przypomnieć przy tym trzeba, iż o rażącym naruszeniu można mówić wówczas, gdy jest ono jednoznaczne, widoczne na pierwszy rzut oka oraz wywołuje skutki społeczno-gospodarcze niemożliwe do zaakceptowania w praworządnym państwie. Nie każde więc naruszenie, nawet takie, które mogłoby skutkować uchyleniem decyzji w trybie zwykłym lub na skutek wdrożonej kontroli sądowej, ma charakter kwalifikowany.

W konsekwencji Sąd stoi na stanowisku, iż poprzez inicjowanie postępowania w trybie nieważności, w dodatku względem decyzji wydanej również w tym trybie, nie może dochodzić do sytuacji obchodzenia trybu zwykłego. Inaczej mówiąc, Strona zainteresowana nie może skutecznie żądać wyeliminowania z obrotu prawnego z mocą ex tunc decyzji stwierdzającej nieważność innej, korzystnej dla niej decyzji, z motywacją w istocie właściwą dla postępowania zwykłego (tak jakby wniosek o stwierdzenie nieważności stanowił substytut odwołania).

Podkreślić jeszcze raz należy, że tryb nadzwyczajny nie jest "przedłużeniem" trybu zwykłego, czy swoistą "trzecią instancją", w ramach którego będą badane wszystkie wadliwości, z wszystkich etapów danej sprawy w jej szerokim ujęciu.

Weryfikowana w niniejszym postępowaniu decyzja GINB zapadła w postępowaniu nieważnościowym, dotyczącym innej decyzji ([...]WINB) wydanej także w takim samym rodzaju postępowania (nieważnościowym). Rozstrzygnięcie organu nadzoru tu: GINB ukierunkowane musiało być zatem wyłącznie na kontrolę decyzji organu stopnia wojewódzkiego w aspekcie przesłanek enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. Oczywiście Sąd dostrzega to, iż z uwagi na fakt, że kontrolowaną decyzją [...]WINB stwierdził nieważność decyzji PINB, nie jest możliwe dokonanie oceny rozstrzygnięcia w oderwaniu od decyzji PINB, jednak czynić to można wyłącznie w zakresie, w jakim w niniejszej sprawie orzekał [...]WINB, a nie szerzej jak chce tego Skarżąca.

IX.

W kontekście powyższego przypomnieć należy, iż istotą decyzji [...]WINB było stwierdzenie nieważności decyzji PINB umarzającej postępowanie prowadzone w trybie nadzoru budowlanego. Takie rozstrzygnięcie [...]WINB motywowane było powodami stricte procesowymi, tj. brakiem jakichkolwiek ustaleń i odniesień w kwestii tego, czy na inwestycję w postaci spornej instalacji radiokomunikacyjnej było wymagane pozwolenie na budowę, czy wystarczające było tylko zgłoszenie do właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej. W ocenie organu nadzoru szczebla wojewódzkiego, PINB poza przeprowadzeniem kontroli, zebraniem kopii dokumentów zgłoszeniowych, nie przeprowadził jakichkolwiek innych czynności, w szczególności zaś nie ocenił, czy wystarczające było samo zgłoszenie, czy niezbędna w tym przypadku była decyzja administracyjna. Organ powiatowy nie przeprowadził także jakiejkolwiek analizy samego zgłoszenia.

[...]WINB nie oceniał zatem tego, czy rzeczywiście w sprawie powinna zostać uzyskana na tego rodzaju inwestycję decyzja o pozwoleniu na budowę, czy wystarczające jest samo zgłoszenie, a krytycznie ocenił brak jakichkolwiek rozważań tej kwestii przez PINB, oceniając je słusznie jako rażące.

Decyzja [...]WINB została Skarżącej Spółce doręczona w dniu 10 kwietnia 2017r. i nie została przez nią zaskarżona w trybie odwoławczym, przez co zyskała walor ostateczności.

Co warte nadto podkreślenia, postępowanie w trybie nieważności wszczęte zostało przez [...]WINB z urzędu. Jak wynika z akt sprawy, jego inicjatorem było jednak wskazane na wstępie Stowarzyszenie, przy czym początkowo [...]WINB dwukrotnie odmawiał wszczęcia tego postępowania wydając postanowienia z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] i z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...] i dwukrotnie rozstrzygnięcia te były uchylane przez GINB odpowiednio postanowieniami tego organu z dnia [...] października 2016 r., [...] i z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...]

To właśnie na skutek postanowień GINB, organ wojewódzki wszczął ostatecznie postępowanie nieważnościowe z urzędu, w efekcie żądania Stowarzyszenia. Przesłanki tego działania zostały omówione w uzasadnieniu wskazanych postanowień GINB oraz postanowienia [...]WINB z dnia [...] stycznia 2017r., nr [...] i mogły podlegać weryfikacji w ramach zarzutów odwołania - art. 142 k.p.a.

X.

Mając powyższe na uwadze Sąd wskazuje, iż chybiony jest zarzut nr 1 wskazujący na to, iż GINB naruszył art. 138 § 2 w zw. z art. 144 k.p.a. Przede wszystkim GINB w ogóle nie stosował wskazanych przepisów prawa, trudno więc mówić, że mógł je w związku z tym naruszyć. Nadto, nie jest jasna przyjęta przez Stronę "konfiguracja" przepisów wymienionych w tym zarzucie gdyż ich analiza wskazuje, że dotyczą one postanowień, a nie decyzji, a takim właśnie aktem została wyeliminowana przez [...]WINB decyzja PINB i takim też aktem GINB odmówił stwierdzenia nieważności decyzji [...]WINB. W konsekwencji nie jest jasne, jak wskazane przepisy miały zostać przez GINB naruszone.

Jak można przypuszczać z dalszej części tego zarzutu oraz uzasadnienia skargi, Spółce chodzi o to, iż jest przekonana co do braku potrzeby uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę i całkowitej prawidłowości wdrożonego trybu zgłoszenia, zatem wyeliminowanie z obrotu decyzji PINB w trybie nieważności nie jest prawidłowe i w związku z tym GINB powinien również stwierdzić nieważność tego rozstrzygnięcia. Zwrócić trzeba jednak uwagę, iż charakter zarzutu właściwy jest dla postępowania zwykłego, a nie dla postępowania nieważnościowego, które podlega niniejszej ocenie Sądu i ograniczone jest do przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a. Wskazanie przez [...]WINB, iż organ powiatowy winien był w postępowaniu nadzorczym wyjaśnić, czy wymagane jest pozwolenie na budowę, absolutnie nie przesądza tej kwestii i nie wiąże. Okoliczność, iż zdaniem Strony bezsprzeczne jest dokonanie skutecznego i prawidłowego zgłoszenia, nie może mieć jakiegokolwiek przełożenia na powód stwierdzenia nieważności decyzji PINB, które nastąpiło z przyczyny rażącego naruszenia przepisów procesowych.

XI.

Za chybione należało uznać także zarzuty nr 2, 3 i 5 skargi. Ich istota ponownie tkwi w przekonaniu Strony, iż w sprawie wystarczające było samo zgłoszenie instalacji, która nie wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. Pomijając okoliczność, iż zarzut taki można byłoby podnosić w postępowaniu zwykłym a nie nieważnościowym, przypomnieć należy, iż [...]WINB stwierdził nieważność decyzji PINB z przyczyn procesowych i nie przesądził konieczności pozyskania dla tego rodzaju inwestycji pozwolenia na budowę. W działaniu GINB Sąd nie dostrzega zatem uchybienia normie z art. 7, art. 8 czy art. 12 § 1 k.p.a. (statuujących zasady procesowe). W sprawie nie wystąpiły przesłanki, które umożliwiłyby stwierdzenie przez GINB nieważności decyzji [...]WINB, stwierdzającej nieważność decyzji PINB, która umorzyła postępowanie w ramach sprawowanego nadzoru budowlanego.

XII.

Za nieuzasadniony uznać należało także zarzut nr 4, dotyczący niezastosowania wymogów przewidzianych w art. 31 k.p.a. W sprawie jest niekwestionowane to, iż mamy w niej do czynienia z postanowieniem o wszczęciu z urzędu postępowania przez [...]WINB, co nastąpiło wskutek wniosku Stowarzyszenia, o czym Strona Skarżąca sama pisze w skardze.

Postanowienie o wszczęciu postępowania nieważnościowego z urzędu wskazuje i analizuje przesłanki z art. 31 § 1 k.p.a. Powyższe oznacza więc, iż organ I instancji dokonał właściwej interpretacji wskazanego przepisu. Niewątpliwie Stowarzyszenie mogło być inicjatorem postępowania nieważnościowego co do decyzji PINB, działając jako swego rodzaju rzecznik interesu ogólnego. W takim przypadku organ słusznie wszczął postępowanie i dokonał oceny sprawy w trybie stwierdzenia nieważności.

Podnoszone w niniejszym postępowaniu uchybienia co do bezzasadnego w ocenie Strony postanowienia o wszczęciu z urzędu postępowania nieważnościowego, winny były zostać zasygnalizowane w ewentualnym odwołaniu Spółki, wywiedzionym od decyzji [...]WINB z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...], do czego uprawniał art. 142 k.p.a.

Podnoszenie aktualnie w postępowaniu w trybie nieważności uchybienia art. 31 § 1 k.p.a. nie mogą zostać uznane za zasadne. Nie jest tak, iż [...]WINB "bezrefleksyjnie" wszczął postępowanie z urzędu na skutek żądania Stowarzyszenia. Tę "bezrefleksyjną" reakcję organu poprzedziły dwa postanowienia o odmowie uwzględnienia wniosku Stowarzyszenia i wszczęcia postępowania z urzędu. W działaniu [...]WINB stosującemu przepis art. 31 § 1 pkt 1 k.p.a. nie można doszukać się cechy rażącego naruszenia prawa.

Skarżąca ponownie podnosi więc zarzuty, które mogłyby być oceniane w ramach postępowania odwoławczego, nie zaś postępowania nieważnościowego, z jakim mamy do czynienia w niniejszej sprawie.

W konsekwencji Sąd oddalił skargę Spółki działając w tym względzie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.)