Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 820/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-03-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 746 par. 2, art. art. 746 par. 3
journal: Dz.U. 2016 poz 380
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska, Sędziowie sędzia WSA Honorata Łopianowska (sprawozdawca), sędzia WSA Waldemar Śledzik, Protokolant referent stażysta Anna Barska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2018 r. sprawy ze skargi P. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych za poszczególne miesiące 2012 r. i 2013 r. oddala skargę


UZASADNIENIE

I. Stan sprawy przedstawia się następująco:

1. Decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w W. [dalej: "DIS"] z [...] grudnia 2016 r., nr [...], utrzymano w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. ["NUS"] z [...] czerwca 2016 r., nr [...], w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych za poszczególne miesiące 2012 r. i 2013 r.

Decyzją z [...] sierpnia 2015 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. orzekł o solidarnej z T. [...] sp. z o.o., NIP: [...] z siedzibą w B., odpowiedzialności P. W. ["Skarżąca"] za zaległości Spółki z tytułu pobranych, a niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okresy: maj – grudzień 2012 r. styczeń – lipiec 2013 r. w łącznej wysokości [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę od tych zaległości w łącznej kwocie [...] zł oraz kosztami postępowania egzekucyjnego w łącznej kwocie [...] zł.

2. W następstwie wniesionego 31 sierpnia 2015 r. odwołania, decyzją Dyrektor Izby Skarbowej w W. z [...] listopada 2015 r. nr [...] ww. decyzja została uchylona w całości i przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

3. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ pierwszej instancji decyzją z [...] czerwca 2016 r. nr [...] orzekł o solidarnej z T. [...] sp. z o.o. odpowiedzialności Skarżącej za zaległości tej spółki z tytułu pobranych, a niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okresy: 05-12/2012 r.; 01-07/2013 r. w łącznej wysokości [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę od tych zaległości w łącznej kwocie [...] zł oraz kosztami postępowania egzekucyjnego w łącznej kwocie [...] zł.

4. W dniu 18 lipca 2016 r., Skarżąca złożyła odwołanie, wnosząc o uchylenie decyzji w całości.

5. Dyrektor Izby Skarbowej w W. zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w P..

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że kwestią sporną w sprawie stała się przesłanka odpowiedzialności Skarżącej określona w art. 116 § 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa [tekst jednolity Dz. U. z 2015 r., poz. 613, dalej "O.p."], tj. pełnienie funkcji członka zarządu w dacie upływu terminu płatności zobowiązań T. [...] sp. z o.o. z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za maj – grudzień 2012 r. oraz styczeń – lipiec 2013 r. organ podkreślił, że znajdujący się w aktach sprawy odpis z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego nr [...], według stanu na dzień 22 grudnia 2014 r., potwierdza, że Skarżąca wpisana została jako członek zarządu T. [...] sp. z o.o. od 30 listopada 2007 r. i figuruje nadal oraz, że w tym okresie zarząd spółki był jednoosobowy. Dyrektor Izby Skarbowej w W. wskazał ponadto, że w tym okresie upływały terminy płatności zobowiązań w podatku dochodowym od osób fizycznych za maj – grudzień 2012 r. oraz styczeń – lipiec 2013 r. objętych odpowiedzialnością.

Skarżąca zakwestionowała fakt pełnienia przez Skarżącą członkiem zarządu spółki w okresie powstania zobowiązań podatkowych objętych decyzją, powołując się na okoliczność złożonej w dniu 31 maja 2012 r. przez Skarżącą rezygnacji z pełnienia funkcji w zarządzie spółki.

Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w W., w orzecznictwie podnosi się, że wpis [lub jego brak] do rejestru handlowego danych członków zarządu nie tworzy nowego stanu prawnego. Potwierdza on tylko fakt, że dane osoby są zarządcami. Decydujące natomiast znaczenie ma ważnie powzięta uchwała o ich powołaniu lub odwołaniu [wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 września 2002 r., sygn. akt I SA/Ka 1259/01, orzeczenie dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl] albo też data rezygnacji z pełnienia funkcji członka zarządu, a nie wpis tych zdarzeń w Rejestrze, powinny być brane pod uwagę przy ustaleniu zakresu odpowiedzialności osób trzecich wskazanych w art. 116 O.p.

Organ zwrócił uwagę, że w aktach sprawy znajduje się nadesłana pismem z [...] czerwca 2015 r. sygn. akt [...] przez Sąd Rejonowy w P. [...] Wydział Karny, kopia oświadczenia Skarżącej z [...] maja 2012 r. o rezygnacji z pełnienia funkcji członka zarządu T. [...] sp. z o.o. adresowanego do T. [...] sp. z o.o. a pismo to w dolnej części opatrzone zostało datą [...] maja 2012 r. oraz podpisem nadawcy i odbiorcy. Organ odwoławczy dostrzegł, że w sprawie zostało przeprowadzone przez organ pierwszej instancji postępowanie dowodowe, w związku z wydaniem przez Dyrektora Izby Skarbowej w W. decyzji z [...] listopada 2015 r. nr [...].

Dyrektor Izby Skarbowej w W. zauważył, że organ pierwszej instancji podjął cztery próby przesłuchania Skarżącej – na wezwania jednak Skarżąca nie stawiła się. Dyrektor Izby Skarbowej w W. wskazał na bierną postawę Strony w ww. zakresie, tj. wyjaśnienia okoliczności rezygnacji z funkcji członka zarządu przez Skarżącą. Organ podatkowy zatem nie miał możliwości przesłuchania Strony, która mogłaby udzielić wyjaśnień na okoliczność, komu złożono przedmiotowe oświadczenie o rezygnacji z pełnionej funkcji.

Mając na uwadze nakaz wynikający z art. 122 i art. 187 § 1 O.p. [organ podatkowy jest obowiązany podjąć wszelkie niezbędne działania, zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy] organ pierwszej instancji podjął próby przesłuchania pracowników, których w latach 2012-2013 zatrudniała T. [...] sp. z o.o. oraz wspólnika ww. spółki – P. W., który nie wyraził zgody na przesłuchanie. Na przesłuchanie zgody nie wyraziły również Pani G. S. oraz Pani I. S.. Kolejnym krokiem w kwestii wyjaśnienia reprezentacji T. [...] sp. z o.o. było wezwanie podmiotu – Biura Księgowego J. [...] sp. z o.o. z siedzibą w P., który prowadził rachunkowość T. [...] sp. z o.o. W zakresie ustalenia zaległości T. [...] sp. z o.o. organ instancji wystąpił także ze stosownymi zapytaniami do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i Burmistrza Gminy B.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. zauważył, że zeznania świadka T. M. i J. W. wskazują, że Skarżąca po dniu 31 maja 2012 r. pełniła funkcję członka zarządu T. [...] sp. z o.o. Świadek J. W. zeznał, że Skarżąca była jego pracodawcą w okresie od września 2008 r. do sierpnia 2012 r. Świadek był zatrudniony na podstawie umowy o pracę w charakterze dyrektora handlowego zajmującego się zakupem i sprzedażą złomu stalowego, którą zawarł z T. [...] sp. z o.o., którą reprezentowała Skarżąca.

Świadek J. G. prowadząca działalność gospodarczą Biuro Rachunkowe J. [...] sp. z o.o., zeznała, że w dniu 13 listopada 2007 r., zawarła umowę na prowadzenie rachunkowości T. [...] sp. z o.o., którą wówczas podpisała Skarżąca, natomiast wypowiedzenie umowy z 30 maja 2014 r. [kopia załączona do protokołu przesłuchania] podpisał P. W., któremu zwrócone zostały dokumenty T. [...] sp. z o.o. J. G. nie wskazała, kto podejmował kluczowe decyzje dla spółki, przytoczyła jedynie, że prawdopodobnie w maju 2014 r. przyjechał P. W., który powiedział że T. [...] sp. z o.o. będzie sprzedana, w związku z czym polecił przygotować dokumenty PIT-11, świadectwa pracy. Zeznała również, że na początku osobiście odbierała dokumenty Spółki z jej siedziby w B., później dokumenty dostarczała Skarżąca, P. W., a także pracownicy spółki, a już pod koniec współpracy – dokumenty były podrzucane do skrzynki pocztowej.

Organ pierwszej instancji wskazał, że rezygnacja z 31 maja 2012 r. ujawniona została dopiero w 2014 r. na okoliczność sprawy karnej prowadzonej przez Sąd Rejonowy w P., co potwierdził zgromadzony materiał dowodowy. Organ podkreślił, że w aktach sprawy znajduje się wyrok Sądu Rejonowego w P. nr [...] z [...] stycznia 2016 r., którym Skarżąca została uznana "za winną tego, że w okresie od 21 czerwca 2012 r. do 21 sierpnia 2013 r. w P., działając w krótkich odstępach czasu z wykorzystywaniem takiej samej sposobności, będąc członkiem zarządu odpowiedzialnym za prowadzenie spraw gospodarczych płatnika T. [...] Sp. z o.o. w B., wbrew obowiązkowi nie wpłacała w terminie zaliczek podatku dochodowego od osób fizycznych pobranych z wynagrodzeń wypłaconym pracownikom w miesiącach od maja 2012 r. do lipca 2013 r., przy czym łączna kwota niewypłaconego podatku wyniosła [...] zł, tj. popełnienia wykroczenia skarbowego z art. 77 § 3 kks w zw. z art. 6 § 2 kks i za to na podstawie art. 77 § 3 kks wymierza karę [...] zł grzywny [...]".

Organ zwrócił uwagę, że z uzasadnienia tego wyroku wynika: "W niniejszej sprawie sąd ustalił, że oskarżona była jedynym członkiem zarządu T. [...] sp. z o.o. Przyjął również, wobec braku dowodów przeciwnych oraz wobec treści art. 5 § 2 kpk w nr. z art. 113 kks, że oskarżona w dniu 31.05.2012 r. złożyła podpisane przez siebie pismo o rezygnacji z funkcji członka zarządu spółki [k. 53] na ręce jedynego wspólnika spółki P. W.. Jednakże, zdaniem sądu. takie działanie nie stanowiło skutecznej rezygnacji z funkcji członka zarządu. Dopuszczając rezygnację, jako jeden ze sposobów wygaśnięcia mandatu członka zarządu spółki, ustawodawca wskazał, że rezygnacja musi zostać skierowana do właściwego podmiotu. W przypadku, gdy organem powołującym zarząd jest rada nadzorcza, to jej należy zakomunikować treść rezygnacji, jeżeli natomiast w spółce nie działa rada nadzorcza [jak to miało miejsce w T. [...] Sp. z o.o.], a członków zarządu wybiera zgromadzenie wspólników należy przyjąć, że skuteczne złożenie rezygnacji wymaga dotarcia oświadczenia do tego ostatniego organu spółki, czyli organem właściwym jest zgromadzenie wspólników. Należy przy tym zauważyć, że powzięcie wiadomości o rezygnacji przez wszystkich wspólników nie jest tożsame z powzięciem o tym wiadomości przez spółkę. Prawidłowe złożenie oświadczenia o rezygnacji na zgromadzeniu wspólników daje temu organowi możliwość natychmiastowego powołania nowego członka zarządu.[...]".

W tych okolicznościach sprawy Dyrektor Izby Skarbowej w W. skonstatował, że prawidłowe było uznanie przez organ pierwszej instancji za udowodnioną okoliczność, że w okresie, w którym powstały przedmiotowe zaległości Spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych za okresy: maj – grudzień 2012 r. oraz styczeń – lipiec 2013 r. Skarżąca pełniła funkcję członka zarządu T. [...] sp. z o.o. Kontynuując, Dyrektor Izby Skarbowej w W. wskazał, że na zaległości objęte zaskarżoną decyzją NUS na zgłoszony adres siedziby Spółki przy ul. [...] w B. wystawił tytuły wykonawcze z [...] kwietnia 2013 r. nr [...] [za 05-08/2012]; [...] kwietnia 2013 r. nr [...] [za 09-12/2012]; [...] kwietnia 2014 r. nr [...] [za 01-04/2013]; [...] kwietnia 2014 r. nr [...] [za 05-07/2013].

W dniu [...] czerwca 2014 r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia [zawiadomienie

z [...] czerwca 2014 r. nr [...] dotyczącego zaległości z tytułu pobranych, a niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okresy: za maj – grudzień 2012 r. oraz styczeń – lipiec 2013 r. w łącznej kwocie [...] zł w A. [...] S.A. w W. Pismem z 27 czerwca 2014 r. nr [...] A. [...] S.A poinformował o braku wystarczających środków do przekazania zajętej kwoty.

Kolejne zawiadomienie z 12 czerwca 2014 r. nr [...] dotyczące zaległości z tytułu pobranych, a niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okresy: maj – grudzień 2012 r. oraz styczeń – lipiec 2013 r. skierowane zostało do Banku Spółdzielczego w W. Bank Spółdzielczy w W. potwierdził jego odbiór w dniu 18 czerwca 2014 r. Pismem z 23 czerwca 2014 r. L.dz. [...] Bank Spółdzielczy w W. poinformował, że na poczet realizacji zajęcia w dniu 23 czerwca 2014 r. została przekazana kwota [...] zł oraz że na rachunku nie ma więcej środków pieniężnych.

Następne zawiadomieniem z 12 czerwca 2014 r. nr [...] dotyczące zaległości z tytułu pobranych, a niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okresy: 05-12/2012r.; 01-07/2013r. organ egzekucyjny skierował do Banku Spółdzielczego w G., które zostało doręczone bankowi w dniu 18.06.2014 r. Organ egzekucyjny skierował również zawiadomienie z [...] czerwca 2014 r. nr [...] dotyczące zaległości z tytułu pobranych, a niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okresy: 05-12/2012r.; 01-07/2013r. do Banku P. [...] S.A. w W. Bank P. [...] S.A. w W. potwierdził jego odbiór w dniu 18 czerwca 2014 r. Pismem z 2 lipca 2014 r. nr [...] Bank P. [...] S.A. w W. poinformował, że rachunek bankowy został zamknięty w dniu 19 listopada 2008 r.

Kolejne zawiadomienie z 12 czerwca 2014 r. nr [...] dotyczące zaległości z tytułu pobranych, a niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okresy: 05-12/2012 r.; 01-07/2013 r. organ egzekucyjny skierował do Banku Spółdzielczego w P.. Bank Spółdzielczy w P. potwierdził jego odbiór w dniu 17 czerwca 2014 r. W odpowiedzi na powyższe zawiadomienie bank pismem z 17 czerwca 2014 r. L.dz.[...] poinformował, że T. [...] Sp. z o.o. nie figuruje w kartotece klientów Banku. Poszukiwanie majątku nieruchomego oraz ruchomości spółki w stosownych rejestrach nie przyniosło rezultatów. W aktach znajduje się wydruk z Centralnej Bazy Danych Ksiąg Wieczystych z którego wynika, że ww. spółki nie znaleziono w elektronicznym rejestrze ksiąg wieczystych. Nieskuteczna okazała się także podjęta przez organ egzekucyjny próba ustalenia składników majątkowych T. [...] sp. z o.o. w postaci pojazdów. W aktach znajduje się wydruk z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców MSWiA nr [...], z którego wynika, że podmiot nie występuje w ewidencji spełniającej żądane kryteria.

Mając na uwadze powyższe, Dyrektor Izby Skarbowej w W. zauważył, że na podstawie podjętych czynności nie udało się ustalić majątku, z którego egzekucja pozwoliłaby na pokrycie zaległości podatkowych.

W dalszej kolejności Dyrektor Izby Skarbowej w W. wskazał, że aby ocenić, czy Skarżąca ponosi odpowiedzialność za niezłożenie wniosku o ogłoszenie upadłości T. [...] Sp. z o.o. należało ustalić, czy w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu zaistniały przesłanki upadłości oraz jaki był czas właściwy do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. podkreślił, że w sprawie z całą pewnością nie zaistniała okoliczność wyłączająca odpowiedzialność Skarżącej, a dotycząca terminowego zgłoszenia wniosku o upadłość, bowiem – co wynika z akt sprawy – wniosek taki nie został w ogóle złożony [odpis pełny z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego nr KRS [...], według stanu na dzień [...] grudnia 2014 r. – dział 6 rubryki 5-7 brak wpisów]. Ponadto organ odwoławczy zauważył, że T. [...] sp. z o.o. zgodnie z wpisem w KRS nr [...] ma obowiązek składania sprawozdań finansowych spółki. Z akt sprawy wynika, że spółka nie złożyła stosownych sprawozdań zarówno we właściwych organach podatkowych, jak też do sądu gospodarczego.

W dalszej części uzasadnienia Dyrektor Izby Skarbowej w W. podniósł, że mając na uwadze kondycję spółki w okresie sprawowania przez Skarżącą funkcji w jej zarządzie, pod kątem podstaw wystąpienia przesłanek do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie jej upadłości wobec nie złożenia przez T. [...] sp. z o.o. do organu podatkowego sprawozdań finansowych, poddane analizie w zaskarżonej decyzji zostały znajdujące się w aktach sprawy zestawienia dochodów podatnika z deklaracji CIT-8 za lata 2009-2013, złożone do Urzędu Skarbowego w P., z uwagi na obowiązek podatkowy z tytułu podatku od osób prawnych [CIT], w których za 2009 r. podano przychody na kwotę [...] zł, koszty ich uzyskania w wysokości [...] zł i strata [...] zł; za 2010 r. przychody na kwotę [...] zł, koszty ich uzyskania w wysokości [...] zł i strata [...] zł; za 2011 r. przychody na kwotę [...] zł, koszty ich uzyskania w wysokości [...] zł i strata [...] zł; za 2012 r.: przychody na kwotę [...] zł, koszty ich uzyskania w wysokości [...] zł i strata [...] zł oraz za 2013 r. przychody na kwotę [...] zł, koszty ich uzyskania w wysokości [...] zł i zysk [...] zł.

Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w W., powyższe wskazuje, że T. [...] sp. z o.o. w latach 2009-2012 odnosiła stratę, co mogło powodować trudności w regulowaniu przez Spółkę swoich zobowiązań podatkowych.

Kontynuując Dyrektor Izby Skarbowej w W. wskazał, że dla celów postępowania w przedmiocie orzeczenia odpowiedzialności osoby trzeciej wystarczy, że zostanie udowodnione zaistnienie chociażby jednej z przestanek do ogłoszenia upadłości wymienionej w art. 11 ustawy z 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze [Dz. U. z 2015 r. poz. 233, ze zm., dalej jako "p.u.n."], by można było stwierdzić, że zaistniał obowiązek dłużnika do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Przepis art. 11 ust 2 p.u.n. stanowi, że dłużnika będącego osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawdą, uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Powyższy przepis nie różnicuje zobowiązań pod kątem ich wymagalności, co oznacza, że ocena spełnienia przesłanki do ogłoszenia upadłości powinna odbywać się w oparciu o analizę, czy wysokość zobowiązań przekroczyła wartość majątku Spółki.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. wskazał, że brak sprawozdań finansowych spółki uniemożliwił organowi I instancji ocenę, czy zaszła przesłanka do ogłoszenia upadłości spółki wynikająca z art. 11 ust 2 p.u.n. Dyrektor Izby Skarbowej w W. zauważył, że organ l instancji poddał analizie dokumenty, które wskazują, że spółka nie wykonywała swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, których terminy płatności upływały w 2012 r. W aktach sprawy znajdują się dowody świadczące o wystąpieniu w spółce, w czasie pełnienia przez Skarżącą obowiązków w jej zarządzie, przesłanki upadłości wskazanej w art. 11 ust. 1 p.u.n., tj. zaprzestania regulowania wymagalnych zobowiązań.

Organ odwoławczy skonstatował, że spółka posiada zaległości z tytułu pobranych, a niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okresy: 05-12/2012 r.; 01-07/2013 r. w łącznej wysokości [...] zł wraz z odsetkami za zwlokę. Przedmiotowa zaległość wynikająca z zaskarżonej decyzji nie jest jedyną, jaką spółka posiadała. Wskazać należy, że T. [...] sp. z o.o. w okresie pełnienia przez Stronę funkcji w zarządzie, zalegała z zapłatą zobowiązań na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu składek społecznych, zdrowotnych, składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych od 02/2012, co wynika z załączonego do akt sprawy pisma Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] listopada 2015 r. nr [...] oraz z zapłatą podatku od środków transportu za 2010, 2011 i 2012 r. wobec Burmistrza Gminy B., co potwierdza pismo z [...] maja 2016 r. nr [...] oraz tytuły wykonawcze z [...] lutego 2014 r. nr [...], [...] i [...]. Wskazać należy, że najwcześniejsza z opisanych powyżej wymagalnych zaległości dotyczyła 2010 r., natomiast termin zapłaty najwcześniejszej wymagalnej zaległości z tytułu pobranych, a niewypłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okresy: 05-12/2012 r.; 01-07/2013 r., upływał z dniem 20 czerwca 2012 r.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. wskazał, że okoliczności uzasadniające wystąpienie z wnioskiem o ogłoszenie upadłości zaistniały nawet wcześniej niż pod koniec 2012 r., jak wskazuje NUS na str. 12 swojej decyzji, lecz już w lipcu 2012 r.

Zdaniem organu odwoławczego, narastające zadłużenie podatkowe dawało podstawy do składania wniosku o ogłoszenie upadłości spółki/wszczęcie postępowania układowego, o których mowa w art. 10 i art. 11 p.u.n. Istnienie ww. zaległości podatkowych uzasadnia twierdzenie, że spółka zaprzestała regulowania swoich zobowiązań podatkowych w rozumieniu art. 11 ust. 1 p.u.n.

Reasumując, Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził, że z art. 116 § 1 pkt O.p. wynika, że członek zarządu, aby uwolnić się od odpowiedzialności za zobowiązania może również wskazać mienie zarządzanego podmiotu, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych w znacznej części. Omawiana możliwość uwolnienia się członka zarządu od odpowiedzialności za zaległości podatkowe, wymaga wskazania takiego mienia, które: 1) jest mieniem zarządzanego, a nie innego podmiotu, 2) może być poddane egzekucji. W postępowaniu przed organami podatkowymi Skarżąca nie wskazała mienia spółki, z którego egzekucja byłaby faktycznie możliwa i w konsekwencji zaspokoiłaby zaległości podatkowe spółki w znacznej części.

6. Skarżąca zaskarżyła decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając

I naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy:

1. art. 116 § 1 O.p. polegające na przyjęciu, że Skarżąca odpowiada solidarnie ze spółką T. [...] sp. z o.o., jako członek zarządu spółki T. [...] sp. z o.o. za zaległości podatkowe powstałe z tytułu pobranych, a niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okresy maj – grudzień 2012 r. oraz styczeń – lipiec 2013 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz kosztami egzekucji,

2. art. 191 O.p. poprzez dokonanie dowolnej oceny dowodów zgromadzonych w postępowaniu i oparcie się jedynie na dowodach potwierdzających tezę organu podatkowego w efekcie uznanie, że Skarżąca ponosi odpowiedzialność za zobowiązania T. [...] sp. z o.o., podczas gdy prawidłowa analiza zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie wskazuje, że Skarżąca nie ponosi odpowiedzialności za zobowiązania ww. spółki, z uwagi na fakt, że w sposób prawidłowy złożyła rezygnację z działalności w zarządzie przedmiotowej spółki, przed powstaniem przedmiotowego zobowiązania,

3. art. 122 O.p., poprzez niepodjęcie wszystkich możliwych działań zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w tym m.in. poprzez pominięcie stanowiska Sądu Okręgowego w W., [...] Wydział Karny Odwoławczy, w sprawie o sygn. akt [...] z [...] października 2016 r., na mocy którego zmieniony został wyrok Sądu Rejonowego w P. [...] w ten sposób, że Skarżącą uniewinniono od zarzucanego czynu,

4. art. 233 § 1 pkt 1 O.p., przez wydanie decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji, podczas gdy w rzeczonej sprawie organ winien skarżoną decyzję uchylić.

II. prawa materialnego tj. art. 202 § 4 i § 5 ustawy z 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych [Dz. U. z 2016 r. poz. 1578, ze zm., dalej jako "k.s.h."] w zw. z art. art. 746 § 2 i § 3 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny [Dz. U. z 2016 r. poz. 380, ze zm., dalej jako "k.c."], poprzez ich błędne niezastosowanie i nieuznanie, że w sprawie Skarżąca skutecznie złożyła w dniu 31 maja 2012 r. rezygnację z funkcji w zarządzie T. [...] sp. z o.o., podczas gdy prawidłowa analiza zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie prowadzi do wniosku, że rezygnacja została złożona skutecznie.

7. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o oddalenie skargi.

II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

1. W ocenie Sądu wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

2. Po dokonaniu kontroli zaskarżonej decyzji, mając na uwadze stan faktyczny i prawny sprawy, sformułowane w skardze zarzuty oraz wspierające je argumenty, Sąd stwierdza, że brak jest podstaw do zakwestionowania stanowiska organu podatkowego wyrażonego w decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. Decyzja ta znajduje bowiem dostateczne podstawy w prawie materialnym, jej zaś wydanie poprzedziło postępowanie, w którym nie uchybiono regułom proceduralnym.

3. Kontroli Sądu poddano decyzję w przedmiocie solidarnej odpowiedzialności Skarżącej jako jedynego członka zarządu T. [...] sp. z o.o. w W. wraz ze spółką za zaległości podatkowe tej spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych za poszczególne miesiące 2012 r. i 2013 r.

4. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji, Sąd stwierdza, że wykazane zostały stawiane treścią art. 116 O.p. przesłanki odpowiedzialności członka zarządu solidarnie wraz ze spółką za jej zobowiązania: – istniały wymagalne zobowiązania Spółki za maj – grudzień 2012 r. oraz styczeń – lipiec 2013 r. z tytułu pobranych, a niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych podatku dochodowego od osób fizycznych; organ egzekucyjny przeprowadził bezskuteczną egzekucję wobec Spółki [na adres Spółki wystawione zostały tytuły wykonawcze, organ egzekucyjny dokonał zajęcia w A. [...] Bank S.A. w W. a Bank ten poinformował o braku wystarczających środków do przekazania zajętej kwoty; zajęcie w Banku Spółdzielczym w W. zaowocowało przekazaniem kwoty [...] zł oraz informacją Banku, że na rachunku nie ma więcej środków pieniężnych; także zajęcia w Banku Spółdzielczym w G., Banku P. [...] S.A. w W. i Banku Spółdzielczym w P. nie przyniosły rezultatów; poszukiwanie majątku nieruchomego oraz ruchomości spółki w: stosownych rejestrach nie przyniosło rezultatów – Spółka nie figurowała w Centralnej Bazie Danych Ksiąg Wieczystych ani w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców MSWiA. Organy obu instancji wykazały też, że w sprawie nie zaistniała okoliczność wyłączająca odpowiedzialność Skarżącej, a dotycząca terminowego zgłoszenia wniosku o upadłość, skoro takiego wniosku nigdy nie złożono, co wynika z odpisu pełnego z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego nr [...], według stanu na dzień [...] grudnia 2014 r. Organ ustalił również – co miało znaczenie przy ocenie wystąpienia przesłanek do ogłoszenia upadłości T. [...] sp. z o.o. – że Spółka nie złożyła stosownych sprawozdań zarówno we właściwych organach podatkowych jak i do sądu gospodarczego.

Analiza przez organy wystąpienia przesłanek do ogłoszenia upadłości dostarczyła podstaw do trafnego wniosku, że już w lipcu 2012 r. występowały okoliczności uzasadniające wystąpienie z wnioskiem o ogłoszenie upadłości. Wobec nieskładania przez T. [...] sp. z o.o. sprawozdań finansowych ani do organów podatkowych ani do sądu gospodarczego, analizę kondycji finansowej Spółki, uzasadniającej ewentualne zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości można było prowadzić jedynie na podstawie dostępnych informacji o przychodach i kosztach Spółki wynikających z deklaracji CIT-8 za lata 2009-2013, złożonych do Urzędu Skarbowego w P. Wynika z nich, że Spółka przez większość okresów swojej działalności ponosiła stratę, a jej działalność nie była rentowna. Potwierdza to zresztą fakt nieuregulowania zobowiązań na relatywnie niewysokie kwoty i z ewidentnych tytułów, tj. od pobranych, a niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okresy maj – grudzień 2012 r. oraz styczeń – lipiec 2013 r., a także trwanie w tym stanie przez ponad rok.

Reasumując, poprawną byłą ocena dokonana w zaskarżonej decyzji, zgodnie z którą wobec Skarżącej istniały przesłanki do orzeczenia o solidarnej wraz ze spółką odpowiedzialności za jej zobowiązania.

5. W sprawie sporną jest kwestia, czy Skarżąca pozostawała członkiem zarządu w dacie, gdy powstały zobowiązania, co do których wydano decyzję o solidarnej odpowiedzialności Skarżącej ze Spółką. Skarżąca stoi na stanowisku, zgodnie z którym w dacie 31 maja 2012 r. zrezygnowała z funkcji zarządu spółki, a zatem nie odpowiada za zobowiązania, których płatność przypadała po tym terminie, tj. za zobowiązania z tytułu pobranych, a niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okresy maj – grudzień 2012 r. oraz styczeń – lipiec 2013 r.

Sąd zauważa, że trafnie argumentował organ w zaskarżonej decyzji – powołując się na rozważania zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 września 2002 r., sygn. akt I SA/Ka 1259/01 – że pełnienie funkcji w zarządzie spółki kapitałowej nie wynika z odpowiedniego wpisu w krajowym rejestrze sądowym, lecz z ważnie podjętej uchwały o powołaniu lub odwołaniu danej osoby w skład organu. Wpis do rejestru handlowego faktu powołania lub odwołania danej osoby do organu na charakter deklaratoryjny. Sam wpis w Krajowym Rejestrze Sądowym nie decyduje, czy dana osoba jest czy też nie członkiem zarządu, bowiem status prawny członka zarządu spółki określają umowa spółki oraz przepisy art. 201-211 k.s.h. Członek zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością jest powoływany i odwoływany uchwałą wspólników. Oznacza to, że takie powołanie jest skuteczne w stosunkach wewnętrznych spółki, a wpis zmian w składzie osobowym zarządu w rejestrze sądowym ma tylko charakter deklaratoryjny. Domniemywa się przy tym, że wpis w Krajowym Rejestrze Sądowym jest prawdziwy, lecz jest to domniemanie wzruszalne. Dla reprezentacji spółki istotne znaczenie ma zatem uzyskanie lub utrata statusu członka zarządu zgodnie z regulacją zawartą w umowie spółki oraz przepisami art. 201-211 k.s.h.

Skarżąca powoływała się na złożenie wobec Spółki oświadczenia o rezygnacji z funkcji w zarządzie. Na tę okoliczność w postępowaniu dotyczącym odpowiedzialności solidarnej Skarżącej wraz ze spółką za zobowiązania spółki Skarżąca nie przedstawiła żadnego powodu ani oświadczenia kierowanego do spółki o rezygnacji z funkcji w zarządzie – kopię takiego oświadczenia uzyskał organ pierwszej instancji od Sądu Rejonowego w P. prowadzącego pod sygn. postępowanie o czyn karalny, tj. że w okresie od 21.06.2012 r. do 21.08.2013 r. w P., działając w krótkich odstępach czasu z wykorzystaniem takiej samej sposobności, będąc członkiem zarządu odpowiedzialnym za prowadzenie spraw gospodarczych płatnika – T. [...] Sp. z o.o. w B., wbrew obowiązkowi nie wpłacała w terminie zaliczek podatku dochodowego od osób fizycznych pobranych z wynagrodzeń wypłaconych pracownikom w miesiącach od maja 2012 r. do lipca 2013 r., przy czym łączna kwota niewpłaconego podatku wyniosła [...] zł, tj. popełnienia wykroczenia skarbowego z art. 77 § kks w zw. z art. 6 § 2 kks. Z pisma tego, datowanego na 31 maja 2012 r., kierowanego do "T. [...] Sp. z o.o., [...], [...] B." wynika, że Skarżąca wyartykułowała następujące oświadczenie: "Działając w imieniu własnym pragnę oświadczyć, iż z dniem dzisiejszym tj 31 maja 2012 roku składam rezygnację z pełnionej dotychczas funkcji członka zarządu »T. [...]« spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w B.". Pismo to w dolnej części opatrzone zostało datą 31 maja 2012 r. oraz podpisem i pieczęcią autora [Pani P. W.] oraz pokwitowaniem odbiorcy o treści "otrzymałem, 31.05.2012" i podpisem: "W.".

Poddając ocenie stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, Sąd wyraża zapatrywanie, że trafne jest stanowisko organu, zgodnie z którym w okresie powstania zobowiązań z tytułu pobranych, a niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okresy: maj – grudzień 2012 r. styczeń – lipiec 2013 r. Skarżąca pozostawała członkiem zarządu T. [...] sp. z o.o.

Sąd uznał za uzasadnione zapatrywanie organu, zgodnie z którym Skarżąca nie złożyła skutecznie rezygnacji z funkcji członka zarządu.

Zgodnie z art. 202 § 4 k.s.h., mandat członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością wygasa m.in. wskutek rezygnacji. Artykuł 202 § 5 k.s.h. stanowi, że do złożenia rezygnacji przez członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością stosuje się odpowiednio przepisy o wypowiedzeniu zlecenia przez przyjmującego zlecenie. Według przepisów o zleceniu, do których odsyła art. 202 § 5 k.s.h., przyjmujący zlecenie może umowę zlecenia wypowiedzieć w każdym czasie [art. 647 § 2 k.c.]; niedopuszczalne jest przy tym zrzeczenie się z góry przez przyjmującego zlecenie uprawnienia do wypowiedzenia zlecenia z ważnych powodów [art. 746 § 3 k.c.]. Gdy zlecenie jest odpłatne, a wypowiedzenie nastąpiło bez ważnego powodu, przyjmujący zlecenie jest odpowiedzialny za szkodę [art. 746 § 2 k.c.]. Rezygnacja, w wyniku której następuje wygaśnięcie stosunku organizacyjnego, powstałego między spółką kapitałową [art. 4 § 1 pkt 2 k.s.h.] a osobą powołaną w skład zarządu [zob. uchwała Sądu Najwyższego z 22 października 2009 r., III CZP 63/09, OSNC 2010, nr 4, poz. 55], stanowi zatem w obecnym stanie prawnym niewątpliwie jednostronną czynność prawną osoby powołanej w skład zarządu, analogiczną do wypowiedzenia zlecenia; wystarczy oświadczenie woli tej osoby o rezygnacji, a zgoda spółki na rezygnację nie jest wymagana [zob. orzeczenia Sądu Najwyższego z 19 sierpnia 2004 r., V CK 600/03, z 21 stycznia 2010 r., II UK 157/09, z 27 stycznia 2010 r., II CSK 301/09 i z 8 grudnia 2010 r., V CSK 172/10, nie publ.].

W tym miejscu podkreślenia wymaga, że kwestia tego, wobec kogo członek zarządu winien złożyć rezygnację wywoływała wątpliwości: czy oświadczenie woli członka zarządu spółki kapitałowej o rezygnacji ze sprawowanej funkcji powinno być złożone członkowi zarządu lub prokurentowi zgodnie z art. 205 § 2 lub art. 373 § 2 k.s.h. [tak w wyroku Sądu Najwyższego z 21 stycznia 2010 r., II UK 157/09, nie publ., oraz w wyroku Sądu Apelacyjnego w B. z [...] maja 2013 r., [...], nie publ.]; czy też to oświadczenie powinno być złożone radzie nadzorczej lub pełnomocnikowi powołanemu w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością zgodnie z art. 210 § 1 k.s.h., a w spółce akcyjnej zgodnie art. 379 § 1 k.s.h. [orzeczenia Sądu Najwyższego z 19 sierpnia 2004 r., V CK 600/03, nie publ., z 27 stycznia 2010 r., II CSK 301/09, nie publ., z 3 listopada 2010 r., V CSK 129/10, OSNC 2011, nr 7-8, poz. 84 i z 11 lipca 2014 r., III CZP 36/14, nie publ.], czy – zgodnie z "zasadą lustra" – powinno być ono złożone temu organowi, który jest uprawniony do powoływania członków zarządu [wyroki Sądu Najwyższego z 7 maja 2010 r., III CSK 176/09, nie publ., wyrok Sądu Apelacyjnego w Ł. z [...] września 2013 r., [...], nie publ., wyrok Sądu Apelacyjnego w S. z [...] sierpnia 2014 r., [...], nie publ.].

Wątpliwości te zostały rozstrzygnięte uchwałą składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 31 marca 2016 r. w spr. III CZP 89/15, w której Sąd Najwyższy uznał, że oświadczenie członka zarządu spółki kapitałowej o rezygnacji z tej funkcji jest składane – z wyjątkiem przewidzianym w art. 210 § 2 i art. 379 § 2 k.s.h. – spółce reprezentowanej w tym zakresie zgodnie z art. 205 § 2 lub 373 § 2 k.s.h.

Zgodnie z powołaną uchwałą, oświadczenie członka zarządu spółki kapitałowej o rezygnacji z tej funkcji jest składane – z wyjątkiem przewidzianym w art. 210 § 2 i art. 379 § 2 k.s.h. - spółce, przy czym – w zakresie dotyczącym rezygnacji członków zarządu – spółkę kapitałową reprezentuje zarząd lub prokurent zgodnie z art. 205 § 2 i art. 373 § 2 k.s.h.; także wtedy, gdy rezygnację składa członek zarządu jednoosobowego lub ostatni członek zarządu wieloosobowego albo gdy składają ją jednocześnie wszyscy członkowie zarządu wieloosobowego, a spółka nie ma prokurenta. Oświadczenie o rezygnacji doręczone na adres spółki dochodzi do skutku z chwilą uzyskania przez pozostałego członka zarządu lub prokurenta możliwości zapoznania się z treścią tego oświadczenia w zwykłym toku czynności, a oświadczenie członka zarządu jednoosobowego lub ostatniego członka zarządu wieloosobowego albo wszystkich członków zarządu wieloosobowego rezygnujących jednocześnie – z chwilą doręczenia na adres spółki w sposób umożliwiający podjęcie niezbędnych działań związanych z rezygnacją.

W rozpoznawanej sprawie organ uznał rezygnację przez Skarżącą z pełnienia funkcji zarządu za nieskuteczną. Organ dostrzegł – trafnie – że Skarżąca nie uzewnętrzniła tej rezygnacji a także wyeksponował zeznania świadków, którzy [spośród tych, którzy zdecydowali się w tej roli wystąpić] wskazywali, że Skarżąca do w okresie zatrudniania pracowników była członkiem zarządu T. [...] sp. z o.o. [pan J. W. podał, że był zatrudniony w spółce do sierpnia 2012 r. i w okresie jego zatrudnienia członkiem zarządu spółki do sierpnia 2012 r. była Skarżąca, pan T. M. oświadczył, że w latach 2012 – 2013 T. [...] sp. z o.o. przed organami państwowymi reprezentowała Skarżąca i do jesieni 2012 r. była ona członkiem zarządu spółki]. Natomiast właścicielka biura rachunkowego sprawującego obsługę księgową T. [...] sp. z o.o. wskazała, że do biura księgowego firmy – nie dotarły żadne dokumenty, potwierdzające oficjalną rezygnację Skarżącej z funkcji członka zarządu tej spółki a także, że kontakty z biurem utrzymywała Skarżąca a w ostatnim roku współpracy [ta trwała do 30 maja 2014 r.], a zatem do połowy 2013 r. dokumenty do biura dostarczała Skarżąca. Znamienne jest też stwierdzenie świadka T. M., zgodnie z którym w latach 2012 – 2013 T. sp. z o.o. przed organami państwowymi reprezentowała Skarżąca. W okresie maj 2012 r. – lipiec 2013 r. spółka wykazywała przejawy działalności, czego wyrazem są choćby powstałe choć nie zapłacone do organu podatkowego zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych powstałe z zatrudnianiem pracowników a także generowane zarówno w 2012 jak i 2013 r. przychody ujęte w zeznaniach CIT – 8: za 2012 r. w wysokości [...] zł oraz w 2013 r. w kwocie [...] zł. Także świadkowie potwierdzali działalność T. [...] sp. z o.o. w tym okresie i identyfikowali Skarżącą jako członka zarządu. Okoliczność zaprzestania pełnienia przez Skarżącą funkcji w zarządzie nie została też ujawniona w Krajowym Rejestrze Sądowym, co – z uwagi na to, że T. [...] sp. z o.o. jest niewielką spółką, bez złożonej struktury oraz innych, poza Skarżącą członków zarządu zaś zgromadzenie wspólników stanowi jeden wspólnik w osobie męża Skarżącej – potwierdza, że Skarżąca pozostawała członkiem zarządu T. [...] sp. z o.o. w dalszym okresie, przynajmniej w tym, w którym prowadziła działalność [uzyskiwała przychody i wydatkowała środki, generując koszty ich uzyskania] i zatrudniała pracowników. Gdyby było inaczej, Skarżąca jako rezygnujący ze swej funkcji członek zarządu albo zgromadzenie wspólników [w tej roli – mąż Skarżącej] powiadomiliby organ rejestrowy a także organ podatkowy.

W konsekwencji Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa materialnego tj. art. 202 § 4 i § 5 k.s.h. w zw. z art. art. 746 § 2 i § 3 k.c poprzez nieuznanie, że Skarżąca skutecznie złożyła w dniu 31 maja 2012 r. rezygnację z funkcji w zarządzie T. [...] sp. z o.o.

6. Skarżąca zarzuca zaskarżonej decyzji pominięcie przez organ odwoławczy stanowiska Sądu Okręgowego w W., [...] Wydział Karny Odwoławczy, w sprawie o sygn. akt [...] z [...] października 2016 r., stawiając zarzuty naruszenia art. 191 O.p. poprzez dokonanie dowolnej oceny dowodów zgromadzonych w postępowaniu i oparcie się jedynie na dowodach potwierdzających tezę organu oraz art. 122 O.p., poprzez niepodjęcie wszystkich możliwych działań zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w tym m.in. poprzez pominięcie stanowiska Sądu Okręgowego w W., [...] Wydział Karny Odwoławczy, w sprawie o sygn. akt [...] z [...] października 2016 r., na mocy którego zmieniony został wyrok Sądu Rejonowego w P. [...] w ten sposób, że Skarżącą uniewinniono od zarzucanego czynu. W powyższym zakresie Skarżąca w skardze wyartykułowała postulat wystąpienia przez Sąd do Sądu prowadzącego postępowanie w sprawie karnej o dokumentację tego postępowania.

Sad wskazuje, że zakres kognicji sądów administracyjnych obejmuje m.in. kontrolę działalności administracji publicznej w zakresie skarg na decyzje administracyjne [art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.,]. Powyższe oznacza, że rzeczą sądu administracyjnego jest dokonanie kontroli wydanego aktu, w tym wypadku decyzji administracyjnej w takich okolicznościach, w jakich go wydano, nie zaś zastąpienie organu w przeprowadzeniu postępowania, w tym przeprowadzenie dowodów, których nie postulowała i nie inicjowała strona w postępowaniu administracyjnym. Sąd administracyjny, kontrolując zgodność z prawem postępowania administracyjnego i wydanej w jego wyniku ostatecznej decyzji administracyjnej, nie ma też obowiązku, aby odnosić się do zdarzeń późniejszych i uwzględniać dowody, którymi nie dysponował organ i których przeprowadzenia nie postulowała strona postępowania administracyjnego.

Co do zasady nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym, który kontrolę legalności opiera na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem administracji wydającym zaskarżoną decyzję [art. 133 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.]. Od tej zasady istnieje wyjątek, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a.. Dowód uzupełniający z dokumentów sąd może przeprowadzić zarówno z urzędu, jak i na wniosek.

Zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

Przypomnienia wymaga, że celem postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a., nie jest ustalenie stanu faktycznego danej sprawy, lecz ocena, czy organy prawidłowo ustaliły ten stan i czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego do poczynionych ustaleń. To zaś oznacza, że postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym nie może zmierzać do rozpatrzenia sprawy, w tym ustalania jej stanu faktycznego. Kontrolą sądu administracyjnego objęte są bowiem kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu administracyjnym. Na podstawie wskazanego przepisu sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające ale wyłącznie z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Z przepisu tego wynika także, że dopuszczenie dowodu z dokumentu jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem sądu. Podkreślić jednocześnie należy, że przepis powyższy jako stanowiący odstępstwo od zasady wynikającej z art. 133 § 1 p.p.s.a. nie może być interpretowany rozszerzająco, nie może być stosowany w sprzeczności z celem, do którego powołano sądy administracyjne, a więc kontroli działalności administracji. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, niezależnie od zarzutów, żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Istotne pozostaje, że sąd administracyjny nie dokonuje ustaleń w zakresie stanu faktycznego sprawy administracyjnej, gdyż to pozostaje obowiązkiem organów orzekających w danej sprawie. Sąd jedynie poddaje kontroli prawidłowość tych ustaleń w odniesieniu do przepisów materialnoprawnych stanowiących podstawę decyzji, wyznaczających zakres ustaleń koniecznych dla merytorycznego rozstrzygnięcia.

Stąd wniosek o przeprowadzenie ww. dowodu podlegał oddaleniu a ocenie poddano zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające je postępowanie w takim zakresie, jaki służył za podstawę wydanej decyzji.

Skarżąca – reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika – uczestniczyła w prowadzonym przez organy postępowaniu podatkowym i nie postulowała w nim przeprowadzenia takiego dowodu. Nie wykazywała inicjatywy dowodowej w tym zakresie, mimo że wskazywany jako bezpodstawnie nieprzeprowadzony przez organ odwoławczy dowód w postaci wyroku Sądu Okręgowego w W., [...] Wydział Karny Odwoławczy w sprawie o sygn. akt [...] ma nosić datę [...] października 2016 r., co oznacza, że w dacie wydawania zaskarżonej decyzji [...] grudnia 2016 r.] był on już wydany i musiał być Skarżącej znany. Sam organ miał zaś pełne podstawy do uznania, że wyrok karny sądu pierwszej instancji jest prawomocny, skoro uzyskał kopię zarządzenia Przewodniczącego [...] Wydziału Karnego Sądu Rejonowego w P. w spr. [...] z [...] kwietnia 2016 r. o odmowie przyjęcia i uznania za skuteczną apelacji złożonej przez Skarżącą od wyroku z 20 stycznia 2016 r. z powodu braku podpisu złożonej apelacji a następnie nieuzupełnienia w terminie braku formalnego w postaci tego podpisu [akta post. adm. – k. 436].

W tych okolicznościach nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty naruszenia przez organ art. 191 O.p. poprzez dokonanie dowolnej oceny dowodów zgromadzonych w postępowaniu i oparcie się jedynie na dowodach potwierdzających tezę organu oraz art. 122 O.p., poprzez niepodjęcie wszystkich możliwych działań zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w tym m.in. poprzez pominięcie stanowiska Sądu Okręgowego w W., [...] Wydział Karny Odwoławczy, w sprawie o sygn. akt [...] z [...] października 2016 r., na mocy którego zmieniony został wyrok Sądu Rejonowego w P. [...] w ten sposób, że Skarżącą uniewinniono od zarzucanego czynu.

Dostrzeżenia wymaga – po pierwsze – że w sprawie organy przeprowadziły postępowanie dowodowe na okoliczność sprawowania w spółce "T. [...]" przez Skarżącą funkcji członka zarządu – w takim zakresie, w jakim zdołały, wobec bierności większości zaangażowanych osób.

I tak, osoba która mogłaby podzielić się wiedzą co do działania spółki, wykonywania za nią czynności w okresie od maja 2012 r., tj. Pan P. W. – jedyny wspólnik spółki T. [...], wykonujący funkcje zgromadzenia wspólników tej spółki, na którego ręce mogłaby ewentualnie złożyć rezygnację z funkcji członka zarządu Skarżąca, nie zdecydował się wystąpić w roli świadka.

Osoby, stanowiące pracowników T. [...] sp. o.o. podawały, że do ustania ich zatrudnienia Skarżąca występowała w roli zarządu spółki.

I tak, pan J. W., były pracownik T. [...] sp. z o.o., przesłuchany w charakterze świadka [akt post. adm. – k. 312-316] podał, że był zatrudniony w tej spółce od września 2008 r. do sierpnia 2012 r. jako dyrektor handlowy, oraz że w imieniu spółki czynności dokonywała Skarżąca, a w okresie jego zatrudnienia członkiem zarządu spółki do sierpnia 2012 r. była pani P. W.. Podał, że "Do sierpnia 2012 r. Pani P. W. pracowała na rzecz spółki, ale nie wiem w jakim charakterze"; w sierpniu 2012 r. zrezygnował z pracy w spółce z powodu znalezienia lepiej płatnej pracy i rozwiązał umowę o pracę za porozumieniem stron podczas rozmowy z panią P. W. [akta post. adm. – k. 312].

Inny były pracownik T. [...] sp. z o.o., pan T. M., przesłuchany w charakterze świadka [akta post. adm. – k. 342-348] podał, że był zatrudniony w tej spółce do jesieni 2012 r. w charakterze prze palacza złomu, a wynagrodzenia otrzymywał tego samego lub następnego dnia po wykonaniu pracy, wypłacała je pani I. S. – siostra męża Pani P. W., tj. pana P. W.. Zdaniem tego świadka, w latach 2012 – 2013 T. [...] sp. z o.o. przed organami państwowymi reprezentowała pani P. W. – do jesieni 2012 r. była ona członkiem zarządu spółki. Podał też, że wiążąca go ze spółką umowa o pracę została rozwiązana w ten sposób, że w rozmowie z panią P. W. podziękowano mu za pracę, bo "był za stary" a Skarżąca stwierdziła, że spółka ma problemy finansowe i musi ciąć koszty, w konsekwencji rozwiązano z nim umowę o pracę jesienią 2012 r. z dnia na dzień, podczas rozmowy z panią P. W..

Pani J. G. – właścicielka biura rachunkowego sprawującego obsługę rachunkową T. [...] sp. z o.o., przesłuchana w charakterze świadka [akta post. adm. – k. 404-409] podała, że od 13 listopada 2007 r. łączyła jej biuro rachunkowe umowa na świadczenie usług dla T. [...] sp. z o.o., która została rozwiązana w dniu 30 maja 2014 r.; umowę podpisała Skarżącą, zaś jej wypowiedzenie z 30 maja 2014 r. podpisał pan P. W., który złożył podpis na dokumencie "zakończenie umowy" oraz zabrał wszystkie dokumenty spółki; na początku sama odbierała dokumenty od spółki z jej siedziby, potem były one dostarczane przez panią P. W., pana P. W. a także pracowników zaś pod koniec współpracy były podrzucane do skrzynki pocztowej. Właścicielka biura rachunkowego podała, że w razie wątpliwości, stosownych wyjaśnień udzielała Skarżąca – pani J. G. przez długi czas była w kontakcie z panią P. W. a "około ostatniego roku współpracy pan P. W." a także, że podczas jednej z wizyt, mniej więcej w maju 2014 r. przyjechał pan P. W., który powiedział, że spółka "T. [...]" będzie sprzedana; polecił, by przygotować dla spółki dokumenty PIT-11, świadectwa pracy dla pracowników, jednak nie miała ona wiedzy, czy transakcja sprzedaży spółki została zawarta; był okres, że współpraca ze spółką uległa rozluźnieniu i w 2013 r. nie widywała się ze Skarżącą. Pani J. G. oświadczyła też, że w formie papierowej do niej – jako do biura księgowego firmy – nie dotarły żadne dokumenty, potwierdzające oficjalną rezygnację pani P. W. z funkcji członka zarządu Spółki.

Pozostałe osoby, u których organ starał się uzyskać wiedzę na temat roli Skarżącej w T. [...] sp. z o.o. nie skorzystały z możliwości wystąpienia w roli świadka: pani G. S. oświadczyła, że z uwagi na to, że jest teściową Skarżącej nie wyraża zgody na jej przesłuchanie [akta post. adm. – k. 356-358]; pani I. S. oświadczyła, że z uwagi na to, że jest rodziną Skarżącej nie wyraża zgody na jej przesłuchanie [akta post. adm. – k. 370-372]; pan P. W. oświadczyła, że z uwagi na to, że jest mężem Skarżącej nie wyraża zgody na jej przesłuchanie [akta post. adm. – k. 377-379].

Po drugie – sama Skarżąca kilkukrotnie wzywana przez organ celem przesłuchania w charakterze strony na adres jej zawodowego pełnomocnika, tj. adwokata [akta post. adm. – k. 385, 415, 419] nie skorzystała z możliwości zaprezentowania swojego stanowiska w sprawie – za pierwszym razem, za pośrednictwem pełnomocnika przedstawiła dwutygodniowe zwolnienie lekarskie, a następne wezwania pozostawiła bez odpowiedzi.

Organ pierwszej instancji uwzględnił też wyrok Sądu Rejonowego w P. z [...] stycznia 2016 r. w spr. [...] [akta post. adm. – k. 436-437], podobnie jak organ odwoławczy [akta post. adm. – k. 508-5013], w którym Sąd uznał Skarżącą za winną tego, że "W okresie od 21.06.2012 r. do 21.08.2013 r. w P., działając w krótkich odstępach czasu z wykorzystaniem takiej samej sposobności, będąc członkiem zarządu odpowiedzialnym za prowadzenie spraw gospodarczych płatnika – T. [...] Sp. z o.o. w B., wbrew obowiązkowi nie wpłacała w terminie zaliczek podatku dochodowego od osób fizycznych pobranych z wynagrodzeń wypłaconych pracownikom w miesiącach od maja 2012 r. do lipca 2013 r., przy czym łączna kwota niewpłaconego podatku wyniosła [...] zł, tj. popełnienia wykroczenia skarbowego z art. 77 § kks w zw. z art. 6 § 2 kks [...]".

Organy dokonały oceny roli Skarżącej w oparciu o te dokumenty, którymi dysponowały. Jeśli chodzi o wyrok Sądu Okręgowego w W., [...] Wydział Karny Odwoławczy z [...] października 2016 r. w spr. [...] – w odwołaniu datowanym na 18 lipca 2016 r. [akta post. adm. – k. 476-480] Skarżąca nie wspomina o jego istnieniu ani też o wyroku Sądu Rejonowego jak i zarządzeniu Przewodniczącego [...] Wydziału Karnego Sądu Rejonowego w P. w spr. [...] z [...] kwietnia 2016 r.; pełnomocnik Skarżącej konsekwentnie oświadczał w jej imieniu, że "podtrzymuje dotychczasowe wnioski i twierdzenia w sprawie" [akta post. adm. – k. 502]. W toku postępowania przed organami organ pierwszej instancji uzyskał też kopię zarządzenia Przewodniczącego [...] Wydziału Karnego Sądu Rejonowego w P. w spr. [...] z [...] kwietnia 2016 r. o odmowie przyjęcia i uznania za skuteczną apelacji złożonej przez Skarżącą od wyroku z [...] stycznia 2016 r. z powodu braku podpisu złożonej apelacji a następnie nieuzupełnienia w terminie braku formalnego w postaci tego podpisu [akta post. adm. – k. 436].

Po czwarte – w myśl art. 11 p.p.s.a. – sąd rozpoznając sprawę administracyjną jest związany jedynie prawomocnym wyrokiem skazującym wydanym w postępowaniu karnym, nie zaś ewentualnie wyrokiem uniewinniającym. Zgodnie z tym przepisem, ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny. W każdej innej sytuacji, to jest w razie ewentualnego wydania wyroku uniewinniającego, okoliczności danej sprawy podlegają ocenie zarówno w postępowaniu administracyjnym jak i w postępowaniu sądowym, mającym na celu kontrolę działania administracji.

Nie podlegał zatem uwzględnieniu postulowany przez Skarżącą dowód z wyroku Sądu Okręgowego w W., [...] Wydział Karny Odwoławczy, w sprawie o sygn. akt [...] z [...] października 2016 r., na mocy którego zmieniony został wyrok Sądu Rejonowego w P. [...] w ten sposób, że Skarżącą uniewinniono od zarzucanego czynu, którego potrzeby przeprowadzenia Skarżąca nie wskazywała w postępowaniu administracyjnym [podatkowym] i którego Skarżąca nie przedstawiła ani w tym postępowaniu ani w postępowaniu wywołanym skargą.

W oparciu o dokumentację postępowania, w tym o dowody przeprowadzone przez organy obu instancji, przy biernej postawie Skarżącej, która powinna być zainteresowana losami postępowania [nawet sporne oświadczenie o rezygnacji zostało pozyskane przez organ bez udziału Skarżącej, tj. od Sądu, prowadzącego postępowanie w sprawie karnej], a mimo to nie zdecydowała się przedstawienie swego stanowiska w postaci wyjaśnień, organy dokonały poprawnego ustalenia, że w dacie powstania zobowiązań z tytułu pobranych, a niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okresy: maj – grudzień 2012 r. styczeń – lipiec 2013 r. Skarżąca pozostawała członkiem zarządu T. [...] sp. z o.o.

Nie znalazł zatem potwierdzenia zarzut naruszenia art. 116 § 1 O.p. poprzez niesłuszne – zdaniem skarżącej – przyjęcie, że Skarżąca odpowiada solidarnie ze spółką T. [...] sp. z o.o., jako jej członek zarządu za zaległości podatkowe powstałe z tytułu pobranych, a niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okresy maj – grudzień 2012 r. oraz styczeń – lipiec 2013 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz kosztami egzekucji. Organ odwoławczy prawidłowo zatem utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, co czyni niezasadnym również zarzut naruszenia art. 233 § 1 pkt 1 O.p.

7. Skoro podniesione w skardze zarzuty nie zasługiwały na uwzględnienie, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

-----------------------

1