Wyrok NSA, sygn. akt IV SA 2501/00
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2001-10-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Ochrona dóbr kultury
Zabytki
Administracyjne postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 106
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz. 1071
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 9 października 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego.
article: art. 27
journal: Dz.U. 1962 nr 10 poz. 48
law: Ustawa z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury.
article: art. 30 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Teza: Rozstrzygnięcie sprawy o zezwolenie na wykonanie robót budowlanych w obiekcie zabytkowym lub na terenie obiektu objętego ochroną konserwatorską może być podjęte przez wojewódzkiego konserwatora zabytków w odrębnym postępowaniu administracyjnym w formie decyzji z wyłączeniem trybu przewidzianego w art. 106 Kpa lecz na podstawie art. 27 ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury /Dz.U. nr 10 poz. 48 ze zm./.

TEZY

Rozstrzygnięcie sprawy o zezwolenie na wykonanie robót budowlanych w obiekcie zabytkowym lub na terenie obiektu objętego ochroną konserwatorską może być podjęte przez wojewódzkiego konserwatora zabytków w odrębnym postępowaniu administracyjnym w formie decyzji z wyłączeniem trybu przewidzianego w art. 106 Kpa lecz na podstawie art. 27 ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury /Dz.U. nr 10 poz. 48 ze zm./.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Hanny M. na postanowienie Generalnego Konserwatora Zabytków z dnia 2 października 2000 r. (...) w przedmiocie opinii konserwatorskiej - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Konserwator Zabytków województwa w. na wniosek Urzędu Miejskiego w M. postanowieniem z dnia 7 czerwca 2000 r. (...) na podstawie art. 5 ustawy o ochronie dóbr kultury z dnia 15 lutego 1962 r. /Dz.U. nr 10 poz. 48 ze zm./ oraz na podstawie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego M. w trybie art. 106 Kpa negatywnie zaopiniował planowaną budowę wolnostojących tablic reklamowych na terenie nieruchomości przy ul. P. 29 w M. Organ ten podniósł, że nieruchomość przedmiotowa znajduje się na terenie M. wpisanego jako zespół urbanistyczno-krajobrazowy w rejestrze zabytków na podstawie decyzji (...) z 1988 r. Budynek na tej nieruchomości wpisany jest też jako obiekt zabytkowy, zaś zieleń na posesji tworzy wartościowy drzewostan. Ustawienie 6 wielkoformatowych reklam wzdłuż granicy nieruchomości stanowiłoby degradację walorów krajobrazu zabytkowego.

Generalny Konserwator Zabytków zaskarżonym postanowieniem z dnia 2 października 2000 r., po rozpatrzeniu odwołania Hanny M. uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał art. 138 par. 1 pkt 2 Kpa w zw. z art. 4 pkt 1, art. 5 pkt 1, art. 7a ust. 1, art. 8 ust. 1 pkt 2 i ust. 6 ustawy o ochronie dóbr kultury.

W ocenie organu odwoławczego organ pierwszej instancji niezasadnie wydał postanowienie w trybie art. 106 Kpa na wniosek Urzędu Miejskiego w M., Urząd bowiem nie prowadzi żadnego postępowania administracyjnego w tej sprawie. Zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane instalowanie tablic i urządzeń reklamowych nie wymaga pozwolenia na budowę a jedynie zgłoszenia właściwemu organowi. Lokalizacja tych reklam wymaga natomiast zezwolenia na prace przy zabytku jakim jest nieruchomość przy ul. P. 29 w M. Zezwolenie to winno mieć formę decyzji, zgodnie z art. 27 ustawy o ochronie dóbr kultury. O takie zezwolenie winna wystąpić do organu konserwatorskiego strona tj. właściciel nieruchomości zabytkowej. Równocześnie organ wskazał, że w tej kwestii była już wydana decyzja Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków na wniosek Hanny M., która została uchylona decyzją organu odwoławczego z dnia 9 listopada 1999 r. i sprawę przekazano organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Czy postępowanie w tej sprawie zostało zakończone organ odwoławczy bliżej nie ustalił.

W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Hanna M. nie zgłosiła żadnych zarzutów do wydanego postanowienia, wnosząc o wyrażenie zgody przez Sąd na usytuowanie reklam wielkoformatycznych na terenie jej posesji przy ul. P. 29 w M.

W uzasadnieniu skargi, skarżąca podniosła, iż w jej ocenie nie musi być wydana decyzja organu konserwatorskiego na usytuowanie ww. reklam. Możliwość ustawienia reklam na jej posesji może nie tylko poprawić logiczną sytuację materialną skarżącej ale także pozwoli zadbać o stan techniczny budynku.

W odpowiedzi na skargę Generalny Konserwator Zabytków wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zajęte w postanowieniu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

W związku ze zgłoszonym wnioskiem skarżącej, by Sąd zezwolił jej na postawienie reklam na terenie zabytkowej nieruchomości, należy wyjaśnić, że Sąd administracyjny dokonuje wyłącznie kontroli zaskarżonych orzeczeń pod względem ich zgodności z prawem. Tak ukształtowana przepisami ustawy /art. 21/ o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ kognicja Sądu wyklucza by przedmiotem rozpoznania skargi mogły być jakiekolwiek inne kwestie jak tylko legalność zaskarżonego orzeczenia. Wyrok Sądu nie może zawierać rozstrzygnięcia sprawy co do istoty, bowiem należy to do kompetencji organów administracji. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd nie stwierdził, by zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa. Nie kwestionowany jest fakt, że cała nieruchomość skarżącej wraz z budynkiem mieszkalnym objęta jest ochroną konserwatorską jako obiekt wpisany do rejestru zabytków decyzją z 1988 r.

Zgodnie z treścią art. 27 ust. 1 ustawy o ochronie dóbr kultury "bez zezwolenia właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków nie wolno zabytków przerabiać, odnawiać, rekonstruować (...) ani dokonywać żadnych innych zmian. Przepis ten zgodnie z ust. 4 art. 27 ww. ustawy stosuje się do robót mogących przyczynić się do zeszpecenia otoczenia zabytku. Ustawa z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury jest ustawą szczególną i stosowanie jej uregulowań prawnych do obiektów zabytkowych jest obowiązkowe.

Z tych względów nie można podzielić stanowiska skarżącej, że do robót budowlanych związanych z ustawieniem wolnostojących tablic reklamowych na jej nieruchomości objętej ochroną konserwatorską wystarczy tylko zgłoszenie określone art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.

Utrwalone jest orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, poparte stanowiskiem Sądu Najwyższego, że rozstrzygnięcie sprawy o zezwolenie na wykonanie robót budowlanych w obiekcie zabytkowym lub na terenie obiektu objętego ochroną konserwatorską może być podjęte przez wojewódzkiego konserwatora zabytków w odrębnym postępowaniu administracyjnym w formie decyzji z wyłączeniem trybu przewidzianego w art. 106 Kpa lecz na podstawie art. 27 ustawy o ochronie dóbr kultury /patrz postanowienie SN z dnia 22 lutego 1996 r. III ARN 68/95 - OSNAPU 1996 nr 17 poz. 247/.

Organ wywoławczy zajmując trafne stanowisko, niedopuszczalności postanowienia wydanego w trybie art. 106 Kpa zasadnie umorzył postępowanie przed tym organem. Jak bowiem ustalono, przed Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków toczy się, niezakończone postępowanie z wniosku Hanny M. o zezwolenie na ustawienie tablic reklamowych na jej zabytkowej nieruchomości. To w tym postępowaniu winno zapaść merytoryczne rozstrzygnięcie w trybie art. 27 ust. 4 cyt. ustawy.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy o NSA - orzekł jak w sentencji.