Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 994/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2017-02-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Ochrona przyrody
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 153, art. 190
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 86 ust. 1, art. 88, art. 89
journal: Dz.U. 2015 poz 1651
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - tekst jedn.
article: art. 53 ust. 3
journal: Dz.U. 2015 poz 1045
law: Ustawa z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Monika Walentynowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2017 r. sprawy ze skargi "P" spółki jawnej na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] września 2016 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.), art. 88 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 1651 ze zm.), art. 1, art. 2 i art. 2a ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 1659 ze zm.) oraz § 1 pkt 4a) rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2013 r. w sprawie obszarów właściwości miejscowej samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz.U. z 2003 r. Nr 198 poz. 1925 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w sprawie wymierzenia "P" Spółce jawnej, działającej jako administrator cmentarza komunalnego, kary pieniężnej w kwocie 64.342,10 zł za usunięcie bez wymaganego zezwolenia 2 sztuk drzew gatunku lipa drobnolistna, rosnących na terenie cmentarza komunalnego w [...].

Decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

W dniu 17 października 2011 r. do Urzędu Miasta wpłynęło pismo informujące o usunięciu bez wymaganego zezwolenia dwóch sztuk drzew – lip drobnolistnych z terenu cmentarza komunalnego w [...]. Po wszczęciu w dniu [...] października 2011 r. postępowania administracyjnego w tej sprawie, w toku oględzin przeprowadzonych na cmentarzu w dniu [...] listopada 2011 r. przez pracowników Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta w obecności przedstawiciela wskazanej na wstępie Spółki stwierdzono, że z kwatery [...] zostały usunięte dwa drzewa gatunku lipa drobnolistna. Z uwagi na brak kłód zmierzono najmniejsze promienie pni, które wynosiły 15 cm i 14 cm. Na podstawie najmniejszych promieni pni drzew, wyliczono ich obwody zgodnie z art. 89 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, które wyniosły: dla drzewa o promieniu pnia 15 cm – 94,2 cm obwodu, po pomniejszeniu o 10% - 84,78 cm; dla drzewa o promieniu pnia 14 cm – 87,92 cm obwodu, po pomniejszeniu o 10% - 79,13 cm. Obecny podczas oględzin przedstawiciel Spółki stwierdził, że nie jest mu znana przyczyna, data ani sprawca usunięcia drzew. Nieruchomość, na której doszło do usunięcia drzew, została przekazana w posiadanie firmie Przedsiębiorstwo "P" s.j., w celu prowadzenia spraw związanych z administrowaniem i utrzymaniem cmentarza komunalnego w [...], zgodnie z umową zawartą w dniu [...] czerwca 2011 r. oraz protokołem zdawczo-odbiorczym z dnia [...] lipca 2011 r. Wśród obowiązków nałożonych umową na administratora znalazła się pielęgnacja terenów zielonych, szczegółowo określona w Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia. Wynika z niej, że na administratorze cmentarza spoczywa obowiązek należytego utrzymania zieleni na cmentarzu, a w szczególności "wycinania drzew obumarłych i zagrażających bezpieczeństwu oraz uszkadzających nagrobki, infrastrukturę cmentarza oraz kolidujących z zamierzeniami inwestycyjnymi (do 100 szt. w roku), po uzyskaniu zgody Wydziału Gospodarki Komunalnej Urzędu Miasta i uzyskaniu zezwolenia Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa".

Celem ustalenia rzeczywistego sprawcy usunięcia drzew organ przesłuchał trzech świadków, którzy zeznali, iż drzewa zostały usunięte w okresie od [...] października do [...] października 2011 r., do administratora cmentarza zwrócił się o to J.W., którego członek rodziny został pochowany w pobliżu tych drzew, zaś dokonali tego pracownicy Przedsiębiorstwa "P" s.j..

Pismem z dnia [...] października 2011 r. znak: [...], skierowanym do Administratora Cmentarza Komunalnego, Dyrektor Wydziału Infrastruktury Miejskiej Urzędu Miasta wyraził w imieniu Prezydenta Miasta – właściciela nieruchomości, na której znajduje się cmentarz – zgodę na usunięcie przedmiotowych drzew (pkt 30). W piśmie tym znalazła się również informacja, że w celu uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów należy zwrócić się z wnioskiem do Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta. Administrator wystąpił o takie zezwolenie w dniu 16 listopada 2011 r., a zatem już po usunięciu drzew, dodatkowo załączając wniosek J.W. z dnia [...] września 2011 r. do PHU "P" spółki jawnej o usunięcie drzew będących przedmiotem niniejszego postępowania. W związku z tym organ uznał, że twierdzenia A.R. – jednego ze wspólników spółki co do braku wiedzy na temat przyczyny, daty i sprawcy usunięcia drzew, zawarte w protokole z oględzin z dnia [...] listopada 2011 r., nie były wiarygodne.

W toku postępowania ustalono, że usunięcie drzew miało miejsce w 2011 r., do ustalenia opłaty w kwocie 96.513,14 zł przyjęto stawki określone w załączniku nr 2 do obwieszczenia Ministra Środowiska z dnia 15 października 2010 r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz stawek kar za zniszczenie zieleni na rok 2011 (M.P. z 2010 r. Nr 76, poz. 954), a nie nowe stawki określone w załączniku nr 2 do obwieszczenia Ministra Środowiska z dnia 13 października 2011 r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz stawek kar za zniszczenie zieleni na rok 2012 (M.P. z 2011 r. Nr 95, poz. 963).

Decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] Prezydent Miasta w pkt 1 wymierzył Przedsiębiorstwu "P" Spółka jawna jako administratorowi cmentarza komunalnego karę pieniężną w kwocie 96.513,14 zł za usunięcie bez wymaganego zezwolenia dwóch sztuk drzew gatunku lipa drobnolistna, rosnących na terenie cmentarza komunalnego w [...] na kwaterze [...]. W pkt 2 decyzji organ określił termin płatności kary jako 14 dni od dnia, w którym decyzja ustalająca wysokość kary pieniężnej stanie się ostateczna.

Od powyższej decyzji Przedsiębiorstwo "P" s.j. złożyła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji w pkt 2 i odroczenie terminu płatności wymierzonej kary na okres 3 lat, ewentualnie o uchylenie decyzji w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. W ocenie spółki istniała możliwość odrodzenia się wyciętych lip, bowiem karpy drzew nie zostały uszkodzone, zaś gatunki drzew liściastych w przeciwieństwie do drzew iglastych znakomicie się odradzają w postaci odrostów, z których można uformować pień i koronę drzewa.

Decyzją z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.

Na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego Przedsiębiorstwo "P" spółka jawna wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., zarzucając zaskarżonej decyzji niewłaściwą wykładnię art. 88 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r o ochronie przyrody, mającą istotny wpływ na wynik sprawy oraz naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 15 k.p.a., a także wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w części dotyczącej terminu płatności kary (pkt. 2 decyzji), przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, orzeczenie że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu oraz zasadzenie kosztów postępowania od Samorządowego Kolegium odwoławczego.

Wyrokiem z dnia 4 lipca 2012 r., sygn. akt II SA/Go 387/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. oddalił powyższą skargę.

W uzasadnieniu wyroku Sąd zwrócił uwagę, że mimo iż przedmiot zaskarżenia w stanowił wyłącznie pkt 2 decyzji organu pierwszej instancji, dotyczący terminu płatności kary wymierzonej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia, zgodnie z art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozpoznaniem został objęty nie tylko zarzut związany z odmową odroczenia terminu płatności wymierzonej kary na okres 3 lat, ale również okoliczności związane z wystąpieniem skarżącej Spółki o wydanie zgody na wycięcie drzew do organu.

W przedmiotowej sprawie właścicielem nieruchomości, na której znajduje się cmentarz komunalny, jest jednostka samorządu terytorialnego – Miasto, za posiadacza zależnego tej nieruchomości zostało natomiast uznane Przedsiębiorstwo "P" spółka jawna, władająca tym terenem na mocy zawartej z Miastem umowy z dnia [...] czerwca 2011 r.

Przystępując do zamiaru wycięcia dwóch lip drobnolistnych na terenie administrowanego cmentarza, w dniu [...] września 2011 r. skarżąca spółka zwróciła się do Wydziału Infrastruktury Miejskiej Urzędu Miasta o wydanie zezwolenia na wycięcie drzew wskazanych pod pozycjami od 1 - 30 w tym i dopisanych ręcznie trzech lip w kwaterze [...]. W odpowiedzi na to pismo, na podstawie art. 83 ust. 1 cytowanej wyżej ustawy, Dyrektor Wydziału Infrastruktury Miejskiej, w którego zakresie kompetencji leży nadzór nad cmentarzem komunalnym, pismem z dnia [...] października 2011 r. poinformował skarżącą Spółkę, iż wyraża zgodę na wycięcie tylko dwóch lip, a co do trzeciej brak jest podstaw do jej wycięcia i brak jest zgody właściciela nieruchomości.

Argumentacja strony zmierzała do wykazania, iż po otrzymaniu powyższego pisma Dyrektora Wydziału Infrastruktury Miejskiej Urzędu Miasta z dnia [...] października 2011 r. skarżąca Spółka pozostawała w przeświadczeniu, iż dokument ten stanowi nie tylko zgodę właściciela nieruchomości, ale również zezwolenie na usunięcie m.in. drzew, których dotyczy zaskarżona decyzja, w rozumieniu art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody. Argumentacja ta nie została jednak uwzględniona, gdyż omawiane pismo, oprócz zgody na usunięcie m.in. przedmiotowych dwóch lip drobnolistnych, zawierało również wyraźną i jednoznaczną informację, iż w celu uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów należy zwrócić się do Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta. Po drugie, brak było wiarygodnych podstaw do przyjęcia, iż w dniu usunięcia dwóch przedmiotowych lip wspólnicy i pracownicy skarżącej spółki istotnie pozostawali w subiektywnym przekonaniu, że omawiany dokument z dnia [...] października 2011 r. stanowi zezwolenie na usunięcie drzew, skoro w toku postępowania administracyjnego, w odwołaniu od tej decyzji oraz w treści skargi strona skarżąca nie kwestionowała faktu usunięcia drzew bez zezwolenia, podnosząc jedynie, iż organy obydwu instancji nie wzięły pod uwagę możliwości odtworzenia pni i koron ściętych drzew. Po trzecie, z § 6 pkt 12 umowy z dnia [...] czerwca 2011 r. o administrowanie i utrzymanie cmentarza komunalnego w [...], wynika, iż do zakresu obowiązków administratora należy pielęgnacja terenów zielonych w sposób szczegółowo określony w Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia. Ten ostatni dokument przewiduje z kolei, iż administrator zobowiązany jest do należytego utrzymania zieleni na cmentarzu, m.in. wycinania drzew obumarłych i zagrażających bezpieczeństwu, po uzyskaniu jednakże zgody Wydziału Gospodarki Komunalnej Urzędu Miasta i uzyskaniu zezwolenia Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa. Specyfikacja Istotnych Warunków Zamówienia nie tylko zawierała zatem informację o konieczności uzyskania zarówno zgody jak i zezwolenia na usunięcie drzew, ale wskazywała również dwa merytoryczne wydziały Urzędu Miasta, do których należało się zwrócić celem spełnienia tych wymogów. Wreszcie po czwarte, o ile nieznajomość przepisów ustawy o ochronie przyrody regulujących ochronę terenów zieleni i zadrzewień, można czasami przypisać osobom fizycznym, to tego rodzaju okoliczność nie może stanowić usprawiedliwienia dla podmiotu gospodarczego trudniącego się zarobkowo administrowaniem i utrzymaniem terenu, na którym znajdują się liczne drzewa i krzewy.

Sąd podzielił stanowiska organów orzekających w sprawie co do braku przesłanek do zastosowania w niniejszej sprawie przepisu art. 88 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody. Przepis ten wymaga dla odroczenia na okres trzech lat terminu płatności administracyjnych kar pieniężnych m.in. za usunięcie drzew lub krzewów bez zezwolenia, aby stopień uszkodzenia drzew nie wykluczał zachowania ich żywotności oraz możliwości odtworzenia korony drzewa, a nadto poczynienia takich starań aby ta żywotność została zachowana. Jednakże nie można uznać, że zachowano żywotność drzewa usuniętego równo z gruntem, które jedynie na wiosnę wypuszcza odrosty. Karpa nie jest bowiem drzewem a odrosty trudno uznać za jego koronę , nie mówiąc już o pniu.

W okolicznościach sprawy usunięcie drzew bez zezwolenia właściwego organu, tj. Prezydenta Miasta, musiało skutkować wymierzeniem z tego tytułu administracyjnej kary pieniężnej na podstawie art. 88 ust. 1 ustawy. Organy administracyjne prawidłowo zastosowały przy tym stawki przewidziane w obwieszczeniu Ministra Środowiska z dnia 15 października 2010 r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz stawek kar za zniszczenie zieleni na rok 2011 (M.P. Nr 76, poz. 954), obowiązującym w czasie, gdy usunięcie dwóch omawianych w sprawie drzew miało miejsce, tj. w październiku 2011 roku.

Po wniesieniu przez skarżącą Spółkę skargi kasacyjnej, wyrokiem z dnia 9 grudnia 2014 r., sygn. akt II OSK 2709/14, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 4 lipca 2012 r., II SA/Go 387/12 i przekazał sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu swego wyroku NSA zwrócił uwagę, że choć zarzuty skargi kasacyjnej zostały uznane za nietrafne, podlegała ona uwzględnieniu z uwagi na fakt, iż po złożeniu w niniejszej sprawie skargi kasacyjnej, zgodność z ustawą zasadniczą przepisów ustawy o ochronie przyrody, na podstawie których zapadła poddana sądowej kontroli decyzja SKO, była przedmiotem badania przez Trybunał Konstytucyjny, który po rozpoznaniu wniesionych skarg konstytucyjnych, wyrokiem z 1 lipca 2014 r., sygn. akt SK 6/12 (Dz. U. z 2014 r. poz. 926), orzekł, że:

I. art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody przez to, że przewidują obowiązek nałożenia przez właściwy organ samorządu terytorialnego administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez wymaganego zezwolenia lub zniszczenie przez posiadacza nieruchomości drzewa lub krzewu, w sztywno określonej wysokości, bez względu na okoliczności tego czynu, są niezgodne z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP.

II. przepisy wymienione w części I tracą moc obowiązującą z upływem 18 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.

Fakt wydania przez Trybunał Konstytucyjny w toku postępowania kasacyjnego wyroku orzekającego o niekonstytucyjności przepisów aktu normatywnego, na podstawie których zostały wydane kontrolowane w sprawie decyzje, nie pozostaje bez znaczenia dla oceny legalności tych decyzji. Sytuacja taka powoduje bowiem rozszerzenie zakresu kontroli kasacyjnej wyznaczonego treścią art. 183 § 1 p.p.s.a. i konieczność bezpośredniego zastosowania art. 190 ust. 1 i 4 Konstytucji RP. W tym też zakresie dochodzi do wyłączenia zasady związania sądu kasacyjnego granicami wniesionego środka zaskarżenia, z uwagi na konieczność uwzględnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego i przywrócenia stanu zgodności z Konstytucją RP kontrolowanych rozstrzygnięć.

W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, iż wyznaczony w pkt II cytowanego orzeczenia TK osiemnastomiesięczny termin do wprowadzenia stosownych zmian ustawowych należało uznać za adresowany przede wszystkim do ustawodawcy, celem wprowadzenia stosownych zmian. Tymczasem przedmiot rozpatrywanej sprawy stanowiło nałożenie kary za wycięcie drzew bez zezwolenia. Nie jest to więc sytuacja, jaką analizował Trybunał Konstytucyjny w omawianym wyroku o sygn. SK 6/12 w kontekście odroczenia utraty mocy obowiązującej przepisów, których konstytucyjność została zakwestionowana. Nie dotyczy ona bowiem mechanizmów (prewencyjnej) ochrony przyrody – a więc odstraszenia przed potencjalnym, nieuprawnionym wycięciem drzew lub krzewów – ale stanu już po jego zniszczeniu. Zastosowanie w sprawie znajduje natomiast w pełni argumentacja, dla której Trybunał uznał, że art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 1 u.o.p. są niezgodne z art. 64 ust. 1 i 3 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Wymierzona stronie skarżącej kasacyjnie kara była bowiem ustalona w sztywno określonej wysokości, bez względu na okoliczności tego czynu, co mogło nie spełniać testu proporcjonalności w ograniczeniu prawa własności. W indywidualnie określonych sytuacjach, mimo odroczenia w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 1 lipca 2014 r. utraty mocy obowiązującej przepisów art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 1 u.o.p, przy uwzględnieniu celu tego odroczenia, fakt stwierdzenia niezgodności z Konstytucją RP ww. norm, jak również funkcja i ustrojowe zadania sądów administracyjnych oraz ich autonomia orzecznicza, pozwalają na odmowę zastosowania przez sąd administracyjny tych przepisów. W konsekwencji skarga kasacyjna w sprawie na decyzje wydane na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2 lub art. 89 u.o.p. podlegać może w określonych sytuacjach uwzględnieniu, niezależnie od wymienionych w niej podstaw (art. 190 ust. 1 i 4 Konstytucji RP).

Rozpoznając niniejszą sprawę Naczelny Sąd Administracyjny miał na uwadze, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego o sygn. akt SK 6/12 zapadł już po wydaniu zaskarżonego wyroku WSA w Gorzowie Wlkp. z 4 lipca 2012 r. Zatem Sąd I instancji, dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji nie mógł uwzględnić konsekwencji łączących się z wydanym przez Trybunał wyrokiem. Niewątpliwie zaś ocena konstytucyjności art. 88 ust. 1 pkt 2 oraz art. 89 ust. 1 u.o.p. powinna odgrywać istotne znaczenie z punktu widzenia weryfikacji legalności zaskarżonej decyzji SKO oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta z [...] stycznia 2012 r. Z uwagi na wskazany wyżej brak "automatyzmu" w ocenie następstw ww. wyroku Trybunału Konstytucyjnego dla rozstrzygnięcia konkretnej sprawy sądowoadministracyjnej, w pierwszej kolejności obowiązkiem Sądu I instancji winno być odniesienie tego wyroku do realiów zaistniałego stanu faktycznego sprawy i wiążące ustalenie jego skutków dla tej sprawy, a dopiero ewentualnie w następnej kolejności – w razie wywiedzenia skargi kasacyjnej – kontrola przez Naczelny Sąd Administracyjny sposobu "aplikacji" (oceny zastosowania) ww. wyroku TK dokonanej przez Sąd I instancji, a w konsekwencji – udzielenie odpowiedzi w kwestii legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia o wymierzeniu kary pieniężnej za usunięcie drzewa, w kontekście utraty przez przepisy art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 1 u.o.p. domniemania ich zgodności z Konstytucją RP. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą Sądu I instancji będzie rozważenie, czy w ustalonym stanie faktycznym i przy uwzględnieniu granic sprawy poddanej przez Spółkę kontroli sądowej istniały podstawy, aby wymierzoną karę pieniężną uznać za nieproporcjonalnie wysoką, w świetle wartości wskazanych w uzasadnieniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego o sygn. SK 6/12. Sąd powinien przy tym wziąć pod uwagę, czy i ewentualnie jakie znaczenie dla tych rozważań może mieć wynik prac legislacyjnych nad zmianą odnośnych regulacji ustawy o ochronie przyrody.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy, wyrokiem z dnia 4 marca 2015 r., sygn. akt II SA/Go 105/15 Wojewódzki Sąd administracyjny w Gorzowie wlkp. uchylił zaskarżoną decyzję SKO z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...], stwierdzając jednocześnie, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

W uzasadnieniu wyroku, kierując się wynikającą z art. 190 p.p.s.a. zasadą związania wykładnią prawa i oceną prawną wyrażoną w wydanym w tej sprawie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2014 r., II OSK 2709/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że o ile mechanizm prawny polegający na obowiązku uzyskania przez posiadacza nieruchomości zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu z danej nieruchomości i uiszczenia w określonych przypadkach opłaty, pod groźbą pieniężnej kary administracyjnej za ich usunięcie bez zezwolenia, jest – zdaniem Trybunału Konstytucyjnego – adekwatnym i efektywnym środkiem ochrony przyrody w tym zakresie (ma on bowiem zapobiegać, i w dużym stopniu zapobiega, samowolnemu usuwaniu zadrzewień, które mogłoby powodować niepowetowany uszczerbek w środowisku przyrodniczym, w celu realizacji interesu prywatnego), a wprowadzenie i utrzymywanie tego mechanizmu, powodującego ograniczenia prawa własności jest konieczne, to jednak przyjęte w zaskarżonych przepisach art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 1 u.o.p. ograniczenia prawa własności nie są proporcjonalne do potrzeb ochrony przyrody i mogą być zbyt obciążające (dolegliwe) dla właścicieli nieruchomości.

Wprowadzony w tych przepisach bezwzględny obowiązek organu wymierzania administracyjnej kary pieniężnej i to bardzo wysokiej, bo sięgającej trzykrotności – także wysokiej – opłaty za usunięcie drzewa za zezwoleniem, może bowiem stanowić, w określonych okolicznościach, sankcję nieproporcjonalną do uszczerbku wywołanego w środowisku naturalnym na skutek usunięcia drzewa lub krzewu. Ustawodawca nakazuje stosowanie tej dolegliwej sankcji niejako mechanicznie i w sposób sztywny – bez względu na zróżnicowanie przyczyn i okoliczności usunięcia drzewa (krzewu).

Kwestionowane przepisy nie uwzględniają w szczególności specyfiki sytuacji, w których uszkodzenie drzewa siłami przyrody lub jego choroba, sprawiają, że zagrażają one życiu lub zdrowiu użytkowników nieruchomości, a także innych osób i to jest powodem jego usunięcia (często natychmiastowego) w celu uniknięcia tych zagrożeń. Wysokość kary, określona sztywno, nie pozwala uwzględnić wielkości uszczerbku w przyrodzie (w skrajnym przypadku może nie być żadnego uszczerbku), stopnia ciężkości naruszenia obowiązku ustawowego, ani sytuacji majątkowej sprawcy deliktu. W niektórych przypadkach obowiązek zapłacenia kary pieniężnej może doprowadzić sprawcę deliktu do ruiny finansowej i odjęcia mu prawa własności.

Określenie wymiaru kary w oparciu o zindywidualizowane okoliczności nie jest jednak zadaniem sądu administracyjnego wyposażonego jedynie w kompetencje kontrolne. Zadanie to ma charakter merytoryczny i może być wykonane jedynie przez właściwe organy administracji. Rozpoznając ponownie sprawę organy powinny uwzględnić wskazane wyżej rozważania dotyczące wykładni art. 88 ust.1 pkt 2 i art. 89 u.o.p. W razie potrzeby powinny przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające w celu ustalenia okoliczności wycięcia drzew – w szczególności w jakim były stanie i czy nie zagrażały bezpieczeństwu życia lub mienia (a takie zarzuty podniesiono w skardze) i na tej podstawie ocenić, czy ze względu na wyrażoną w art. 31 ust.3 Konstytucji RP zasadę proporcjonalności, uzasadnione jest nałożenie na skarżącą administracyjnej kary pieniężnej, a jeśli tak, w zależności od dokonanych ustaleń organ powinien określić wysokość tej kary.

Zdając sobie sprawę z problemu normatywności działania organów w sytuacji derogacji przepisów prawa materialnego Sąd zwrócił uwagę, co zaznaczył również Trybunał Konstytucyjny, że w dacie wydania powyższego wyroku trwały prace legislacyjne mające na celu zmianę zasad wymierzania kar administracyjnych za usunięcie, bez wymaganego zezwolenia, drzew lub krzewów, co mogło mieć istotny wpływ na regulujący kontrolowaną sprawę stan prawny.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] Prezydent Miasta, działając na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 1651 ze zm.), załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 października 2004 r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew (Dz. U. z 2004 r. Nr 228, poz. 2306 ze zm.), załącznika nr 2 do obwieszczenia Ministra Środowiska z dnia 15 października 2010 r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz stawek kar za zniszczenie zieleni na rok 2011 (M.P. z 2010 r. Nr 76, poz. 954), art. 53 ust. 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r. poz. 1045) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.), wymierzył "P" Spółce jawnej, działającej jako administrator cmentarza komunalnego, kary pieniężnej w kwocie 64.342,10 zł za usunięcie bez wymaganego zezwolenia 2 sztuk drzew gatunku lipa drobnolistna, rosnących na terenie cmentarza komunalnego w [...], na kwaterze [...] (pkt 1 decyzji). Z kolei w pkt 2 decyzji termin płatności kary został określony jako 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji zaznaczył, iż przy wydaniu powyższego rozstrzygnięcia wzięto pod uwagę treść art. 53 ust. 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015r. poz. 1045 ze, zm.), w myśl którego do postępowań w sprawach wymierzenia administracyjnych kar pieniężnych za usunięcie bez wymaganego zezwolenia drzew i krzewów wszczętych i niezakończonych przed dniem 28 sierpnia 2015 r. (tj. dniem wejścia w życie art. 29 pkt 11 w zakresie art 88 i art. 89 ustawy o ochronie przyrody) stosuje się przepisy dotychczasowe chyba, że kara pieniężna wymierzona na podstawie przepisów ustawy po zmianie byłaby względniejsza. Według nowych przepisów administracyjną karę pieniężną ustala się w wysokości dwukrotnej opłaty za usunięcie drzewa lub krzewu, a według przepisów dotychczasowych – w wysokości trzykrotnej opłaty za usunięcie drzewa lub krzewu. Z tego względu niniejsze postępowanie zostało przeprowadzone na podstawie przepisów ustawy o ochronie przyrody obowiązujących po zmianie.

Nieruchomość na której doszło do usunięcia drzew, stanowi teren cmentarza komunalnego przekazany "P" Spółkce jawnej zgodnie z umową zawartą w dniu [...] czerwca 2011 r. oraz protokołem zdawczo-odbiorczym z dnia [...] lipca 2011 r., gdzie wśród obowiązków nałożonych umową na Spółkę jest m.in. pielęgnacja terenów zielonych.

Celem ustalenia rzeczywistego sprawcy usunięcia drzew, w toku postępowania administracyjnego przesłuchano trzech świadków. O fakcie usunięcia drzew przez pracowników administratora cmentarza – "P" Spółki jawnej w dniu [...] grudnia 2011 r. zeznał w charakterze świadka J.W.. Podał on, iż opuścił cmentarz kiedy trzech pracowników przystąpiło do usuwania drzew, a następnego dnia widział tylko pnie po usuniętych drzewach. Zdaniem organu I instancji była to wystarczająca podstawa do stwierdzenia winy administratora cmentarza. Ponadto zdaniem organu w zakres obowiązków administratora wchodzi m.in. sprawowanie pieczy nad cmentarzem i znajdującymi się tam obiektami, a zgodnie z postanowieniami umowy jest on odpowiedzialny za działania, uchybienia i zaniedbania podwykonawców i ich pracowników w takim samym stopniu, jakby to były działania, uchybienia lub zaniedbania jego własnych pracowników. O tym, że strona planowała usunięcie przedmiotowych drzew świadczy zdaniem organu również pismo Dyrektora Wydziału Infrastruktury Miejskiej z dnia [...] października 2011 r. znak [...], skierowane do Administratora Cmentarza Komunalnego, wyrażające w imieniu Prezydenta Miasta – właściciela nieruchomości na której znajduje się cmentarz – zgodę na ich usunięcie. W piśmie tym znalazła się informacja, że w celu uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów należało zwrócić się z wnioskiem do Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta. Administrator wystąpił o takie zezwolenie w dniu 16 listopada 2011 r., po usunięciu przedmiotowych drzew. W związku z powyższymi faktami organ uznał wyjaśnienia A.R. zawarte w protokole z oględzin za niewiarygodne. Ponadto w związku z tym, że zgodnie z poczynionymi ustaleniami usunięcie drzew miało miejsce w 2011 r., do ustalenia opłaty w kwocie 64.342,10 zł przyjęto stawki określone w załączniku nr 2 do obwieszczenia Ministra Środowiska z dnia 15 października 2010 r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz stawek kar za zniszczenie zieleni na rok 2011 (M.P. z 2010 nr 76 poz. 954).

Od powyższej decyzji "P" Spółka jawna, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie:

1. art. 153 ustawy p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie wskazań zawartych w uzasadnieniu wydanego w niniejszej sprawie prawomocnego wyroku WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 4 marca 2015 r., II SA/Go 105/15;

2. art. 7 art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wnikliwego zbadania stanu faktycznego i brak podjęcia czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, skutkujące oparciem się na niekompletnej i nierzetelnej dokumentacji, oraz poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zastosowania wskazanych w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji motywów zastosowania przepisów prawa w brzmieniu nieobowiązującym w dniu popełnienia przedmiotowego deliktu administracyjnego;

3. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nieprzeanalizowanie okoliczności, wskazywanych przez stronę, a wpływających na ustalenie istnienia bądź nie istnienia zezwolenia na wycinkę oraz ewentualnego wpływu działania bądź zaniechania pracowników urzędu miejskiego na powstanie przedmiotowego deliktu administracyjnego,

4. art. 11 k.p.a. poprzez brak dążenia do przekonania stron postępowania o zasadności wymierzonej stronie kary pieniężnej

5. art. 88 ust. 1 oraz art. 86 ust 1 pkt ust. 2 u.o.p. polegające na uznaniu, iż w niniejszej sprawie skarżąca Spółka usunęła bez wymaganego zezwolenia 2 szt. drzew gatunku lipa drobnolistna, rosnących na terenie cmentarza komunalnego w [...] na kwaterze nr [...].

W uzasadnieniu odwołania strona podniosła m.in., że organ administracyjny nie próbował ustalać obowiązującej wykładni art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 u.o.p. w kontekście wskazań orzekających w sprawie sądów administracyjnych. Ponadto w uzasadnieniu decyzji brak jest jakichkolwiek rozważań oraz ewentualnych przyczyn braku rozważań na temat przesłanek wymierzenia kary pieniężnej – ocenianych w kontekście wskazanych w uzasadnieniu wyroków wydanych w niniejszej sprawie zasad ochrony własności i innych praw majątkowych w związku z zasadą proporcjonalności z art 31 ust 3 Konstytucji RP. Odwołujący się wskazał również, że pominięcie w zaskarżonej decyzji rozważań dotyczących stanu wyciętych drzew, ustaleń w zakresie proporcjonalności wymierzonej kary (stosownie do przepisu art. 31 ust. 3 Konstytucji RP uznać należy za naruszenie art. 153 p.p.s.a., gdyż w innym przypadku mielibyśmy zapewne do czynienia z tzw. "niekonstytucyjnością wtórną".

Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] września 2016 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...].

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy zwrócił uwagę, iż w przedmiotowej sprawie, z przeprowadzonych w sposób prawidłowy dowodów z oględzin miejsca usunięcia drzew, przesłuchania świadków na okoliczność usunięcia drzew i jego sprawców oraz z dokumentów na okoliczność ustalenia podmiotu, który usunął drzewa bez wymaganego zezwolenia wynika, że podmiotem tym jest P" Spółka jawna. Przedmiotowe drzewa zostały bowiem usunięte przez pracowników skarżącej Spółki, czego ona sama zdaje się nie kwestionować.

Z materiału dowodowego sprawy wynika również, że Spółka jest posiadaczem nieruchomości z której usunięte zostały drzewa, co wynika z umowy z dnia [...] czerwca 2011 r. o administrowanie i utrzymanie cmentarza komunalnego w [...]. Z uwagi na powyższe skarżąca Spółka w dacie usunięcia drzew była także podmiotem uprawnionym do uzyskania zezwolenia, z którego to uprawnienia chciała zresztą skorzystać, tyle że następczo, po usunięciu dwóch lip drobnolistnych. Mianowicie przed wycięciem drzew w okresie pomiędzy [...] października 2011 r. stosowne zezwolenie Prezydenta Miasta nie zostało wydane, a z wnioskiem o wydanie zezwolenia skarżąca Spółka wystąpiła dopiero w dniu 16 listopada 2011 r.

O zamiarze wycięcia drzew przez skarżącą Spółkę świadczy pismo Dyrektora Wydziału Infrastruktury Miejskiej z dnia [...] października 2011 r. znak [...], wyrażające w imieniu Prezydenta Miasta zgodę na ich usunięcie. W piśmie tym znalazła się jednak wyraźna i jednoznaczna informacja, że w celu uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów należało zwrócić się do Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta. Tym samym strona skarżąca uzyskała prawidłową informację co do trybu postępowania niezbędnego do legalnego usunięcia drzew. Dlatego brak było podstaw do przyjęcia, że w dniu usunięcia drzew "P" Spółka jawna pozostawała w przekonaniu, iż dokument z dnia [...] października 2011 r. stanowi zezwolenie na usunięcie drzew. Tym bardziej, iż w toku postępowania administracyjnego poprzedzającego wydanie decyzji strona w żaden sposób nie kwestionowała faktu usunięcia drzew bez zezwolenia.

Z uwagi na treść art. 53 ust. 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw, za podstawę prawną rozstrzygnięcia, SKO przyjęło przepisy u.o.p. po nowelizacji dokonanej wspomnianą ustawą zmieniającą, przyjmując za podstawę wymiaru kary dwukrotność opłaty za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia. Taką samą podstawę rozstrzygnięcia przyjął organ I instancji, wobec czego w jego działaniu, wbrew stanowisku strony skarżącej, organ odwoławczy nie dopatrzył się znamion naruszenia prawa.

W dacie wydania decyzji przez organ I instancji, jak i w dacie rozstrzygnięcia Kolegium, w obrocie prawnym funkcjonuje już norma prawna korzystająca z domniemania konstytucyjności i wprowadzona w zastępstwie przepisów uznanych przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 1 lipca 2014 r., SK 6/12 za niekonstytucyjne. Zmiana przepisów prawa stanowi okoliczność, w której organ może nie zastosować się do wskazań zawartych w wyroku sądu. W rozpatrywanym przypadku jest to tym bardziej uzasadnione, że sąd administracyjny przyjął, iż w dacie wydania wyroku nie obowiązywała w istocie żadna legalna norma, która w sposób jednoznaczny określałaby zasady wymierzania kar pieniężnych za usunięcie drzewa bez wymaganego zezwolenia. W dacie rozstrzygania, zarówno przez organ I instancji, jak i Kolegium, taka norma obowiązywała i nadal obowiązuje.

Ponadto Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 1 lipca 2014 r., SK 6/12 nie zakwestionował konstytucyjności przewidzianych przepisami prawa kar administracyjnych za usunięcie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia. Trybunał jedynie odniósł się do kwestii związanych z miarkowaniem kar administracyjnych. Wskazał bowiem, że "że nie kwestionuje całego mechanizmu ochrony przyrody (zadrzewień), na który składają się: obowiązek uzyskania – co do zasady – uprzedniego zezwolenia właściwego organu na usunięcie drzewa lub krzewu, połączony – w określonych ustawą sytuacjach – z uiszczeniem opłaty (w racjonalnej wysokości), oraz kara za niepodporządkowanie się temu obowiązkowi. Nie podważył również przyjętej obecnie koncepcji kary administracyjnej jako sankcji za samo bezprawne zachowanie naruszające obowiązek administracyjnoprawny, pod warunkiem jednak stworzenia prawnych możliwości uwzględniania w procesie karania indywidualnych okoliczności konkretnego przypadku".

Kolegium nie dopatrzyło się jakichkolwiek przesłanek, które przemawiałyby za odstąpieniem od wymierzenia lub obniżeniem administracyjnej kary za wycięcie drzew bez zezwolenia. Jednakże wymierzona kara pieniężna ustalona została zgodnie z nowym brzmieniem art. 89 ust. 1 u.o.p., gdzie obniżono wysokość administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew łub krzewów bez wymaganego zezwolenia do wysokości dwukrotnej, a nie jak według przepisów dotychczasowych, w wysokości trzykrotnej opłaty.

Ponadto w sprawie nie wystąpiły żadne szczególne okoliczności związane z usunięciem drzew bez wymaganego zezwolenia. Z dokumentów zgromadzonych w sprawie nie wynika, aby doszło do uszkodzenia drzew wskutek siły wyższej, aby drzewa zagrażały życiu lub zdrowiu innych osób, czy też zostały uszkodzone siłami przyrody, co jednoznacznie dowodzi, iż organ I instancji w sposób prawidłowy zbadał sprawę.

Kara administracyjna została wymierzona podmiotowi do którego obowiązków należy w szczególności pielęgnacja terenów zielonych. Spółka odpowiedzialna jest za działania, uchybienia i zaniedbania podwykonawców i ich pracowników w takim samym stopniu, jakby to były działania, uchybienia lub zaniedbania jego własnych pracowników, co bezpośrednio wynika z umowy zawartej pomiędzy Miastem a stroną skarżącą.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów strony, w świetle zgromadzonego materiału dowodowego i dokonanych na jego podstawie ustaleń, jak też w związku z dokonaną wykładnią przepisów prawa, organ odwoławczy uznał je za bezpodstawne.

Na powyższą decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego "P" Spółka jawna wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., zarzucając naruszenie:

1. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez uznanie, iż w niniejszej sprawie podstawę decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] mogły stanowić przepisy art. 88 ust 1 1 pkt 2 i art. 89 u.o.p. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 25 czerwca 2015 r. o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 1045 ze zm.);

2. art. 53 ust. 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw poprzez zastosowanie w okolicznościach niniejszej sprawy przepisów ustawy znowelizowanej, nie uwzględniających ciężkości naruszenia obowiązku ustawowego oraz sytuacji majątkowej sprawcy deliktu co w konsekwencji oznacza użycie przepisów przewidujących surowszą odpowiedzialność sprawcy deliktu;

3. art. 153 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie wskazań zawartych w uzasadnieniu prawomocnego wyroku WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 4 marca 2015 r., II SA/Go 105/15;

4. art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wnikliwego zbadania stanu faktycznego i brak podjęcia czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, skutkujące oparciem się na niekompletnej i nierzetelnej dokumentacji, oraz poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji motywów zastosowania wskazanych w podstawie prawnej zaskarżonych decyzji, przepisów prawa w brzmieniu nieobowiązującym w dniu popełnienia przedmiotowego deliktu administracyjnego;

5. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nieprzeanalizowanie okoliczności, wskazywanych przez stronę a wpływających na ustalenie istnienia bądź nie istnienia zezwolenia na wycinkę oraz ewentualnego wpływu działania bądź zaniechania pracowników urzędu miejskiego na powstanie przedmiotowego deliktu administracyjnego;

6. art. 11 k.p.a. poprzez brak dążenia do przekonania stron postępowania o zasadności wymierzonej stronie kary pieniężnej;

7. błędną wykładnię art. 88 ust. 1 oraz art. 86 ust. 1 pkt 2 u.o.p. polegającą na uznaniu, iż w niniejszej sprawie skarżąca spółka usunęła bez wymaganego zezwolenia 2 sztuki drzew gatunku lipa drobnolistna, rosnących na terenie cmentarza komunalnego w [...], na kwaterze [...].

Podnosząc powyższe zarzuty Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie obu zaskarżonych decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji, a także o zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi Spółka wywiodła, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogów z art. 107 § 3 k.p.a., a nadto nie realizuje wyrażonej w art. 11 k.p.a. zasady przekonywania strony o zasadności rozstrzygnięcia. Uzasadnienie to nie pozwala na sporządzenie skargi w zakresie dotyczącym nieuwzględnionych przez SKO zarzutów zawartych w odwołaniu w części, w jakiej organ II instancji nie odniósł się do tychże zarzutów.

Uzasadniając zarzut nieuwzględnienia wskazań zawartych w uzasadnieniu prawomocnego wyroku WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 4 marca 2015 r. strona skarżąca podniosła, iż Kolegium całkowicie pominęło fakt pozostawania przez organ I instancji w bezczynności, który czekał na wydanie nowych przepisów. W ocenie strony, skoro w dacie czynu nie było przepisów art. 88 i 89 u.o.p. w brzmieniu obecnie obowiązującym, to użycie tych obecnie obwiązujących przepisów do wcześniejszego stanu faktycznego, oznacza naruszenie zasady niedziałania prawa wstecz. Tym samym decyzja wydana w oparciu o te przepisy jest nieważna, a postępowanie winno zostać umorzone. Zdaniem strony skarżącej decyzja w niniejszej sprawie winna zostać wydana w oparciu o stare przepisy, biorąc pod uwagę wskazania zawarte w uzasadnieniach wydanych w sprawie wyroków sądów administracyjnych. W tym kontekście wydanie zaskarżonych decyzji na podstawie przepisów po nowelizacji z dnia 25 czerwca 2015 roku, nie wskazujących na miarkowanie kary ze względu na ciężkość naruszenia obowiązku ustawowego bądź sytuacji majątkowej sprawcy, oznacza zastosowanie przepisów, na podstawie których kara może być surowsza niż kara orzeczona na podstawie starych przepisów, uwzględniających wytyczne sądów administracyjnych orzekających w niniejszej sprawie. Jak słusznie zauważył organ II instancji, Trybunał Konstytucyjny nie zakwestionował konstytucyjności przepisów w zakresie nałożenia kar administracyjnych za usunięcie drzew i krzewów bez wymaganego zezwolenia, a jedynie w zakresie braku możliwości uwzględnienia w procesie karania indywidualnych okoliczności konkretnego przypadku. W ocenie strony skarżącej organy administracyjne procedując w niniejszej sprawie mogły w granicach trzykrotności opłaty (wynikających z przepisów dotychczasowych) miarkować karę biorąc pod uwagę wskazania sądów administracyjnych dotyczące również ciężkości naruszenia obowiązku ustawowego i sytuację majątkową sprawcy deliktu. Organy obu instancji nie wzywały skarżącej spółki do wykazania własnej sytuacji materialnej mimo, iż z urzędu wiedzą, że skarżąca spółka jawna zmniejszyła skład osobowy, a co za tym idzie również majątek firmy uległ znacznemu zmniejszeniu. Oczywistym jest przy tym fakt, iż znaczne przyczynienie się pracowników organu administracji do powstania deliktu administracyjnego winno skutkować wymierzeniem kary symbolicznej. Warto w tym miejscu wskazać również, iż istnieje także możliwość, że znowelizowane przepisy art. 88 i 89 nie przewidujące możliwości miarkowania kary administracyjnej ze względu wagę naruszenia obowiązku ustawowego i sytuację majątkową sprawcy deliktu, mogą być w świetle uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego niekonstytucyjne. W związku z powyższym zasadnym wydaje się również możliwość wystąpienia do Trybunału Konstytucyjnego o zbadania zgodności z Konstytucją RP przepisów ww. artykułów w brzmieniu obecnie obowiązującym.

W zakresie zarzutu naruszenia przepisów art. 7, 11 i art. 107 § 3 k.p.a., dotyczącego braku wnikliwego zbadania stanu faktycznego i braku podjęcia czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, skutkującego oparciem się na niekompletnej i nierzetelnej dokumentacji, oraz poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji motywów zastosowania wskazanych w podstawie prawnej zaskarżonych decyzji, Kolegium stwierdziło tylko, iż zarzuty te są bezzasadne. Poprzestanie na takim stwierdzeniu czyni zdaniem strony niemożliwym jakąkolwiek polemikę z ustaleniami organu, również sąd nie jest w stanie dokonać kontroli przebiegu i prawidłowości postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją.

W uzasadnieniu swej decyzji Kolegium wskazało również, iż w toku postępowania administracyjnego poprzedzającego wydanie decyzji strona w żaden sposób nie kwestionowała faktu usunięcia drzew bez zezwolenia. Tymczasem decyzje wydane w niniejszym postępowaniu na skutek wyroku NSA również wydanego w tej sprawie, zostały uchylone co oznacza, iż organy administracyjne ponownie analizując sprawę, winny zarzuty strony zawarte w skardze i skardze kasacyjnej przeanalizować przed wydaniem kolejnej decyzji i odnieść się do tych zarzutów w uzasadnieniu swych rozstrzygnięć. Organy obu instancji nie wspomniały nawet o fakcie nie dołączenia do akt sprawy i w konsekwencji zatajenia wniosku skarżącej Spółki, która w sposób nie budzący żadnych wątpliwości pismem z dnia [...] września 2011 roku zwróciła się do Urzędu Miasta. Wydziału Infrastruktury Miejskiej o wydanie zezwolenia (nie zgody) na wycięcie drzew na terenie Cmentarza Komunalnego w [...].

W ocenie strony, skoro pracownicy Wydziału Infrastruktury Miejskiej stwierdzili, iż w/w wniosek stanowi w istocie wniosek o wydanie zgody o którym mowa w art. 83 ust 1 pkt 1 u.o.p., winni bądź przekazać w/w wniosek zgodnie z właściwością do Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa bądź wysłać pismo informacyjne, z którego wynikałoby, iż przed uzyskaniem zezwolenia wnioskodawca winien jest uzyskać zgodę właściciela nieruchomości i ewentualnie spytać wnioskodawcę czy podtrzymuje on swój wniosek, czy może z uwagi na adresata (Wydział Infrastruktury Miejskiej a nie Wydział Ochrony Środowiska i Rolnictwa), przedmiotowy wniosek jest w istocie wnioskiem o wyrażenie zgody na usunięcie wskazanych w nim drzew. To wnioskodawca określa treść żądania, a dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego w rozumieniu art. 7 k.p.a. obejmuje również ustalenie przez organ administracji treści rzeczywistego żądania strony. W niniejszej sprawie organ administracji wbrew art. 7, 8 i 9 k.p.a. bez wyjaśnienia intencji wnioskodawcy przyjął, iż jasno sprecyzowany wniosek o wydanie zezwolenia jest w istocie wnioskiem o wyrażenie zgody. Przy czym w zdaniu pierwszym pisma z dnia [...] października 2011 r. organ wskazał, iż jest to odpowiedź na pismo z dnia [...] września 2011 r. w sprawie wyrażenia zgody. Niewątpliwie skarżąca Spółka w niniejszej sprawie nie składała innego pisma do Urzędu Miasta, w szczególności nie składała wniosku o wyrażenie zgody. W tym kontekście, skoro Spółka w odpowiedzi na swój wniosek o wydanie zezwolenia na usunięcie przedmiotowych drzew, otrzymała pozytywne rozstrzygnięcie to uznać należy, iż pismo to było w istocie zezwoleniem na wycinkę zawartych w tym wniosku drzew i nie ma przy tym znaczenia dla wnioskodawcy, iż pismo to zostało skonstruowane w innym wydziale Urzędu.

Nadto jeśli przyjąć wersję organów, to wniosek o wydanie zezwolenia z dnia [...] września 2011 r. do dnia dzisiejszego w ogóle nie został rozpoznany. W ocenie strony skarżącej powyższego stanu nie zmieni nawet zawarta w końcówce pisma z dnia [...] października 2011 r. lakoniczna informacja o możliwości złożenia wniosku w celu uzyskania zezwolenia do innego wydziału. Niewątpliwie informacja o potrzebie złożenia odrębnego wniosku o wydanie zezwolenia z końca pisma przeczy informacji z początku pisma, iż jest ono odpowiedzią na wniosek z dnia [...] września 2011 r. Nieprawidłowego sposobu załatwienia wniosku przez pracowników Wydziału Infrastruktury Miejskiej nie tłumaczy również wskazany w treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku, zapis umowy z dnia [...] czerwca 2011 r. o administrowanie i utrzymanie cmentarza komunalnego, wskazujący na odrębne wydziały rozpoznające wnioski o zgodę i zezwolenia. Zapis ten w żaden sposób nie jest związany z postępowaniem administracyjnym toczącym się na wskutek wniosku z dnia [...] września 2011 r. i w żaden sposób nie zwalnia organów od obowiązków wynikających z art. 7, 8 i 9 k.p.a.

Powyższe okoliczności zostały całkowicie pominięte przy rozważaniu wielkości kary, a niewątpliwie skoro skarżąca Spółka chciała uzyskać zezwolenie na wycięcie 2 sztuk drzew lipy drobnolistnej rosnącej na terenie cmentarza komunalnego i uzyskała pozytywną odpowiedź na swój wniosek o wydanie zezwolenia, to uznać należy, iż wycinka drzew została dokonana w dobrej wierze. Przy czym w okolicznościach niniejszej sprawy zauważyć należy, iż zawsze przed złożeniem wniosku o wydanie zgody i zezwolenia na wycięcie drzew na cmentarzu komunalnym, zgody takie i zezwolenia były wydawane co oznacza z dużym prawdopodobieństwem, iż i w tym przypadku zezwolenie zostałoby udzielone. Wszystkich tych okoliczności próżno szukać w uzasadnieniu obu zaskarżonych decyzji, a nie wątpliwie stanowią one o ciężkości naruszenia obowiązku ustawowego, o czym wskazano w uzasadnieniu wydanego w niniejszej sprawie w dniu 4 marca 2015 r.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Przedmiotem niniejszej skargi jest ostateczna decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2016 r utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta z dnia [...] kwietnia 2016 r. o wymierzeniu stronie skarżącej – spółce Przedsiębiorstwo "P" s.j. - kary pieniężnej w wysokości 64.342,10 złotych z tytułu usunięcia bez zezwolenia 2 sztuk drzew z działki na terenie Cmentarza Komunalnego. Podstawę materialnoprawną decyzji stanowiły przepisy art. 88 ust. 1 pkt 1 i 2 i 89 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, załącznik do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 pażdziernika 2004 r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew ( DZ. U. z 2004 r. Nr 228 poz. 2306), załącznik nr 2 do obwieszczenia Ministra Środowiska z dnia 15 pażdziernika 2010 r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz stawek za zniszczenie zieleni na rok 2011 (M.P. z 2010 r. Nr 76, poz. 954), art. 53 ust. 3 z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustawy (DZ. U. z 2015 r. poz. 1045) oraz art. 104 kpa.

Należy przypomnieć, że wyrokiem z dnia 4 lipca 2012 r. sygn. akt II SA/Go 387/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp., oddalił skargę na decyzję wymierzającą skarżącej administracyjna karę pieniężną za usunięcie przedmiotowych drzew. Powyższy wyrok został uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 grudnia 2014 r. sygn. akt II OSK 2709/14. Istotne, że uchylając wyrok Sądu I instancji NSA nie kwestionował ustaleń faktycznych, które legły u podstaw wymierzenia kary. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów prawa materialnego polegający na błędnej wykładni przepisu art. 88 ust. 1 i art. 86 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody. Sąd sformułował jednoznaczne stwierdzenie, że cyt.: "spółka usunęła drzewa bez wymaganego zezwolenia." NSA wskazał, że skarga kasacyjna podlegała uwzględnieniu ze względu na to, że po jej wniesieniu przepisy prawa, które stanowiły podstawę wydania zaskarżonej decyzji stały się przedmiotem badania przez Trybunał Konstytucyjny, który wyrokiem z dnia 1 lipca 2014 r. sygn. akt SK6/12 orzekł w punkcie I, że art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2013 r. poz. 627, 628 i 842) przez to, że przewidują obowiązek nałożenia przez właściwy organ samorządu terytorialnego administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez wymaganego zezwolenia lub zniszczenie przez posiadacza nieruchomości drzewa lub krzewu, w sztywno określonej wysokości, bez względu na okoliczności tego czynu, są niezgodne z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W punkcie II Trybunał Konstytucyjny orzekł, że przepisy wymienione w części I tracą moc obowiązującą z upływem 18 (osiemnastu) miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.

NSA wskazał, że zadaniem Sądu I instancji jest odniesienie w.w. wyroku Trybunału Konstytucyjnego do realiów zaistniałego stanu faktycznego sprawy i wiążące ustalenie jego skutków dla tej sprawy. Wyrokiem z dnia 4 marca 2015 r. sygn. akt II SA/Go 105/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. uchylił decyzje organów obydwu instancji. W wyroku tym Sąd podniósł, że kwestionowane przepisy które były podstawą wymierzenia kary nie uwzględniają w szczególności specyfiki sytuacji, w których uszkodzone drzewa siłami przyrody lub jego chorobą, sprawiają że zagrażają one życiu lub zdrowiu ludzi i to jest powodem ich usunięcia. Dalej Sąd wskazał, że rozpoznając sprawę, mając ustalony w sprawie stan faktyczny sprawy, organy powinny uwzględnić rozważania dotyczące wykładnia rt. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ustawy. W razie potrzeby organy powinny przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające w celu ustalenia okoliczności wycięcia drzew – w szczególności w jakim były stanie i czy nie zagrażały bezpieczeństwu życia lub mienia i na te podstawie oceni, czy ze względu na wyrażoną w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP zasadę proporcjonalności uzasadnione jest nałożenie na skarżącą kary pieniężnej, a jeżeli tak, w zależności od dokonanych ustaleń organ powinien określić wysokość tej kary. Powyższy wyroku uzyskał walor prawomocności.

Po myśli art. 190 p.p.s.a. sąd, któremu przekazana została sprawa jest związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Stosownie do treści art. 153 p.p.s.a ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Treść wskazanego powyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz wydanego w jego następstwie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wskazuje jednoznacznie, że kwestia ustaleń stanu faktycznego pozostawała poza sporem, co oznacza, że w ocenie Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy dawał podstawy do przyjęcia, że przedmiotowe drzewa usunięte zostały bez uzyskania wymaganego pozwolenia oraz, że usunięcia drzew dopuściła się skarżąca spółka. Również we wskazanym powyżej wyroku WSA z dnia 4 marca 2015 r. Sąd nie kwestionował powyższych okoliczności, uznając je za udowodnione. W tym stanie, organ administracyjny nie miał podstaw do tego, aby ponownie czynić ustalenia dotyczące powyższych okoliczności. Odnosi się to zwłaszcza do przywoływanego przez skarżącą pisma Urzędu Miasta z dnia [...] pażdziernika 2011 r. Należy zauważyć, że w kwestii interpretacji tegoż pisma Sądy rozpoznające niniejszą sprawę wypowiedziały się jednoznacznie, wskazując że pismo to nie mogło być interpretowane jako właściwa decyzja wyrażająca zgodę na wycięcia drzew, nadto w jego treści organ wskazał, że w celu uzyskania zgody w formie decyzji należy zwrócić się do Wydziału Ochrony Środowiska Urzędu Miejskiego. Skarżąca jako firma profesjonalnie trudniąca się działalnością gospodarczą o danym profilu winna podjąć dalsze kroki w celu dopełnienia niezbędnych, wymaganych przepisami prawa formalności zmierzających do usunięcia danych drzew.

W analizowanej sprawie organ administracyjny wydał rozstrzygnięcie opierając się na stanie prawnym obowiązującym od dnia 1 stycznia 2016 r., będącym konsekwencją treści wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 lipca 2014 r. sygn. akt 6/12. Trzeba też zauważyć, że organ nie podejmował czynności procesowych w kierunku ustalenia okoliczności wskazanych we wskazanym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 4 marca 2015 r., lecz wydał rozstrzygnięcie po wejściu w życie zmienionych przepisów ustawy o ochronie przyrody. Odejście od wskazań wynikających z uzasadnienia wyroku organ uzasadniał zamianą stanu prawnego sprawy jaka nastąpiła w związku z treścią wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Zdaniem organu stan prawny w jakim zapadły orzeczenia w danej sprawie uwzględniał treść powyższego wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

W orzecznictwie sądowym wskazuje się, iż kontrola rozstrzygnięcia wydanego po ponownym rozpatrzeniu sprawy sprowadza się do oceny, czy organ podporządkował się wskazanym wytycznym i ocenie prawnej wyrażonej przez sąd, gdyż jest to główne kryterium poprawności nowo wydanej decyzji (vide: wyrok NSA z 20 kwietnia 2011 r., II OSK 729/10, LEX nr 1081870). Przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie wiążący co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane (vide: wyrok NSA z 27 września 2011 r., II OSK 1384/10, LEX nr 1151858). Istotą zasady "związania oceną prawną" z art. 153 p.p.s.a. jest to, że dotyczy wykładni prawa materialnego, jak i procesowego oraz braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu istotnych okoliczności stanu faktycznego.

Z treści nowego brzmienia przepisu art. 153 p.p.s.a. wynika, że obowiązek podporządkowania się wyrażonej ocenie prawnej i wskazaniom co do dalszego postępowania upada w sytuacji, gdy przepisy prawa uległy zmianie.

W ocenie Sądu stanowisko organu zaprezentowane w zaskarżonej decyzji nie pozostaje w kolizji z art. 153 p.p.s.a.

Rozpatrując powyższą kwestię należy mieć też na uwadze, że istotne dla sprawy okoliczności zostały już w sprawie wyjaśnione i ustalone, albowiem zarówno kwestia samego deliktu polegającego na usunięciu drzew, jak i podmiotu, który ponosi zań odpowiedzialność zostały ustalone na wcześniejszym etapie postępowania administracyjnego. Wskazania Sądu wynikające z wyroku z dnia 4 marca 2015 r. sygn. akt. II SA/Go 105/15 dotyczyły wyjaśnienia okoliczności szczególnych, uzasadniających nałożenie kary, ewentualnie zróżnicowania jej wysokości.

Analiza przepisu art. 89 ustawy o ochronie przyrody, w wersji obowiązującej od dnia 15 stycznia 2016 r., wskazuje, że uwzględnia on wskazania wynikające z treści wyroku TK sygn. akt. 6/12.

Stosownie do treści art. 89 ust. 6 w przypadku usunięcia drzewa lub krzewu obumarłego albo nierokującego szansy na przeżycie, złomu lub wywrotu, wysokość administracyjnej kary pieniężnej obniża się o 50%. W myśl ust.7 w przypadku usunięcia albo zniszczenia drzewa lub krzewu, albo uszkodzenia drzewa w okolicznościach uzasadnionych stanem wyższej konieczności, nie wymierza się administracyjnej kary pieniężnej. Zgodnie z ust. 8 administracyjne kary pieniężne nieuiszczone w wyznaczonym terminie, podlegają wraz z odsetkami za zwłokę przymusowemu ściągnięciu w trybie określonym w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W myśl ust. 9 należność z tytułu administracyjnej kary pieniężnej przedawnia się po upływie 5 lat od końca roku, w którym upłynął termin płatności. Po myśli ust. 10 nie wszczyna się postępowania w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli od końca roku, w którym usunięto lub zniszczono drzewo lub krzew albo uszkodzono drzewo, upłynęło 5 lat. Przepis ust. 11 stanowi, że organ może umorzyć 50% wymierzonej kary, o której mowa w ust. 1 lub 2, osobom fizycznym, które na cele niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej usunęły lub zniszczyły drzewo lub krzew albo uszkodziły drzewo, w przypadku gdy osoby te nie są w stanie uiścić kary w pełnej wysokości bez znacznego uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, jeżeli dochód miesięczny na jednego członka gospodarstwa domowego nie przekracza 50% minimalnego wynagrodzenia za pracę w danym roku.

Orzekając w oparciu o przepis art. 89 ustawy organ miał obowiązek uwzględnienia wszystkich okoliczności, o których mowa w danym przepisie. Słusznie organ ocenił, że żadna z okoliczności wymienionych w w.w. przepisie, mogąca mieć wpływ na wysokość kary za usuniecie drzewa, w analizowanej sprawie nie miała miejsca. Powyższe wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, na który składają się oględziny, przesłuchania świadków oraz dowody w postaci dokumentów urzędowych. Z materiału dowodowego wynikają zarówno okoliczności w jakich doszło do usunięcia drzew ( nie występował san wyższej konieczności) oraz ich stan (drzewa nie były obumarłe).

Kwestionując przyjęty w sprawie tok postępowania skarżący nie przytoczył jednocześnie żadnych okoliczności, które w sprawie zostały pominięte, a w świetle art. 89 ustawy, mogły mieć wpływ na wymiar kary. Za taką okoliczność nie może być poczytana trudna sytuacja finansowa skarżącej, na która się ona powołuje, gdyż przesłanka ta może odnieść skutek jedynie wobec osoby fizycznej ( art. 89 ust. 11).

Odnosząc się do kolejnego zarzutu skargi wskazać należy, że w przywołanym powyżej wyroku Trybunał Konstytucyjny nie kwestionował zasadności nałożenia kary za usunięcie drzewa bez zezwolenia, lecz ustalenie jej wysokości w sposób sztywny, bez uwzględnienia szczególnych okoliczności towarzyszących temu zdarzeniu. Usunięcie drzewa bez zezwolenia, nawet po utracie waloru konstytucyjności przepisu art. 89 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, nadal pozostawało deliktem administracyjnym, jedynie kwestia ustalenia kary i jej wysokości pozostały otwarte. Zastrzeżenia Trybunału uwzględniane zostały poprzez kolejne zmiany przepisu art. 89 ustawy. Nie można przyjąć, tak jak chce tego skarżący, że na skutek wydania w.w. wyroku Trybunału Konstytucyjnego postępowanie w niniejszej sprawie powinno być umorzone ze względu na jego bezprzedmiotowość. Stanowiska tego nie da się pogodzić z powodu wyżej wskazanego, ale również ze względu na treść punktu II sentencji wyroku TK sygn. akt 6/12, zgodnie z którym przepisy art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 1 tracą moc obowiązującą z upływem 18 miesięcy od daty ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczpospolitej Polskiej. W realiach konkretnych spraw treść wyroku oznaczała konieczność badania, czy zachodzą szczególne okoliczności, omówione w uzasadnieniu wyroku, które mogą wpłynąć na wysokość kary.

Stosując przepisy ustawy w wersji obowiązującej od dnia 1 stycznia 2016 r. organ powołał się na art. 53 ust. 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw (DZ.U. 2015 poz. 1045). W myśl tego przepisu do postępowań w sprawach, o których mowa w art. 88 i art. 89 ustawy zmienianej w art. 29, w brzmieniu dotychczasowym, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie art. 29 pkt 11 w zakresie art. 88 i art. 89 ustawy zmienianej w art. 29, stosuje się przepisy dotychczasowe, chyba że kara pieniężna wymierzona na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 29, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, byłaby względniejsza.

W wersji obowiązującej przed 28 sierpnia 2015 r., za wycięcie drzewa bez zezwolenia przepis art. 89 ust. 1 przewidywał karę w wysokości trzykrotności opłaty za usunięcia drzewa, o której mowa w art. 84 ust. 1. W wyniku wprowadzonej zmiany do ustawy wysokość kary została obniżona do dwukrotności opłaty, o której mowa w art. 84 ust. 1. A zatem w badanej sprawie przepisy w wersji obowiązującej na datę orzekania było dla skarżącej względniejsze.

Ustalając wysokość kary za usunięcie poszczególnych drzew – dwóch lip drobnolistnych organ zastosował odpowiednie akty wykonawcze do ustawy o ochronie przyrody.

Wbrew zarzutom skargi w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa procesowego tj. art. 7, art. 11, art. 77 , art. 107 § 3 kpa.

Mając powyższe na uwadze skarga podlegała oddaleniu.