Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 83/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2009-02-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a); art. 134 § 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 4
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 178 ust. 1, art. 190 ust. 1 i ust. 3
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Dnia 12 lutego 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Asesor WSA Ewa Alberciak, Protokolant Referendarz Sądowy Robert Adamczewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lutego 2009 roku sprawy ze skargi B. P. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] Nr [...]; znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia chorób zawodowych uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające ją decyzje Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] Nr [...] (znak [...]); Nr [...] (znak [...]); Nr [...] (znak [...]); Nr [...] (znak [...])


UZASADNIENIE

III SA/Łd 83/09

U Z A S A D N I E N I E

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. decyzją z dnia [...] (Nr [...]; znak [...]), działając na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tj. Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 ze zm.) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115) i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy decyzje Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] (nr [...], znak [...]; Nr [...], znak [...]; Nr [...], znak [...]; Nr [...], znak [...]) nie stwierdzające u B. P. chorób zawodowych: choroby skóry – alergicznego kontaktowego zapalenia skóry (poz. 18 wykazu chorób zawodowych); astmy oskrzelowej (poz. 6 wykazu chorób zawodowych); alergicznego nieżytu nosa (poz. 12 wykazu chorób zawodowych); alergicznego zapalenia spojówek (poz. 25 pkt 1 wykazu chorób zawodowych).

Z ustalonego przez organy stanu faktycznego sprawy wynika, że postępowanie w sprawie choroby zawodowej u B. P. zostało wszczęte na podstawie zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej wystawionego przez lekarza chorób wewnętrznych Przychodni Specjalistycznej "A." w W. z dnia 21 czerwca 2006 r. Zgłoszenie to dotyczyło podejrzenia choroby zawodowej skóry pod postacią alergicznego kontaktowego zapalenia skóry. Lekarz ww. przychodni w dniu 10 sierpnia 2006 r. dokonał dodatkowo zgłoszenia podejrzenia chorób zawodowych pod postacią: astmy oskrzelowej, alergicznego nieżytu nosa oraz alergicznego nieżytu spojówek. Skierował w związku z tym B. P. na badania w celu rozpoznania tych schorzeń jako chorób zawodowych. Jako przyczynę podejrzenia chorób zawodowych wskazano fakt pracy na terenie Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Społecznej w W. (Szpital) w narażeniu na czynniki pochodzące ze stosowanych środków myjących, czyszczących i dezynfekcyjnych.

W toku postępowania skarżąca została poddana badaniu specjalistycznemu w uprawnionej do orzekania o chorobach zawodowych jednostce organizacyjnej służby zdrowia, tj. Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Ł. (dalej WOMP) oraz po złożeniu wniosku o przeprowadzenie ponownego badania lekarskiego w Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy w Ł. (dalej IMP).

W wyniku badań specjalistycznych, zainteresowana uzyskała orzeczenie z dnia [...] (znak [...]) WOMP w Ł. o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią alergicznego kontaktowego zapalenia skóry (poz. 18.1 wykazu chorób zawodowych). W uzasadnieniu tego orzeczenia wskazano m.in., że zaobserwowane zmiany skórne twarzy i pleców mają charakter zmian łojotokowych i nie są związane z narażeniem zawodowym.

W wyniku badań związanych z późniejszym skierowaniem w celu rozpoznania trzech nowych chorób zawodowych B. P. uzyskała orzeczenie z dnia [...] (znak [...]) WOMP w Ł. o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią astmy oskrzelowej (poz. 6 wykazu chorób zawodowych), alergicznego nieżytu nosa (poz. 12 wykazu chorób zawodowych) i alergicznego zapalenia spojówek (poz. 25.1 wykazu chorób zawodowych). W uzasadnieniu tego orzeczenia wskazano m.in., że wyniki badań, w szczególności oznaczenie stężenia całkowitej IgE w surowicy, testy punktowe z alergenami środowiska oraz badanie spirometryczne, nie potwierdziły alergicznego tła zgłaszanych dolegliwości. Wykazano natomiast, że zgłaszane podczas badania silne dolegliwości związane z pracą oraz cechami uczulenia (dodatnie wyniki testów naskórkowych) są wynikiem oddziaływania na alergeny takie jak: siarczan niklu i parabeny - środki konserwujące stosowane m.in. w kosmetykach, lekach, żywności.

Następnie, celem wykonania poszerzonych badań w warunkach klinicznych, B. P. zastała skierowana do IMP w Ł. W trakcie badań alergologicznych oraz czynnościowych układu oddechowego i wykonanych prób prowokacyjnych wziewnych z alergenami środowiska pracy nie zaobserwowano "klinicznych objawów nieżytu nosa i spojówek, klinicznych i spirometrycznych cech obturacji oskrzeli oraz napływu komórek zapalnych charakterystycznych dla reakcji alergicznej w badaniu popłuczyn nosowych."

W związku z powyższym, IMP w Ł. po przeanalizowaniu całości zgromadzonej dokumentacji lekarskiej, przeprowadzonym badaniu lekarskim, konsultacji laryngologicznej, dermatologicznej i okulistycznej oraz na podstawie wyników badań pomocniczych, w wydanym orzeczeniu lekarskim z dnia [...] (znak [...]) nie znalazł podstaw do rozpoznania u B. P. chorób zawodowych pod postacią astmy oskrzelowej, nieżytu nosa, alergicznego zapalenia spojówek i kontaktowego zapalenia skóry. W uzasadnieniu tego orzeczenia jednostka orzecznicza stwierdziła, że wyniki testów naskórkowych oraz środkami odkażającymi wskazują na uczulenie na nikiel. Jednakże charakter i lokalizacja zmian skórnych (zmiany grudkowo-krostkowe na podłożu łojotokowym) występujące na twarzy, dekolcie i plecach przemawiają za pozazawodową etiologią schorzenia.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w W. decyzjami z dnia [...] (nr [...], znak [...]; Nr [...], znak [...]; Nr [...], znak [...]; Nr [...], znak [...]) nie stwierdził u B. P. chorób zawodowych: choroby skóry – alergicznego kontaktowego zapalenia skóry (poz. 18 wykazu chorób zawodowych); astmy oskrzelowej (poz. 6 wykazu chorób zawodowych); alergicznego nieżytu nosa (poz. 12 wykazu chorób zawodowych); alergicznego zapalenia spojówek (poz. 25 pkt 1 wykazu chorób zawodowych). W treści swoich decyzji organ wskazał szeroko na treść zaprezentowanych orzeczeń jednostek medycznych. Podniósł, iż w oparciu o dokumentację z przebiegu pracy zawodowej, przy uwzględnieniu narażenia zawodowego oraz mając na uwadze treść orzeczeń lekarskich specjalistycznych uprawnionych do orzekania o chorobach zawodowych jednostkach organizacyjnych służby zdrowia, brak jest podstaw do stwierdzenia u B. P. chorób zawodowych pod postacią: choroby skóry – alergicznego kontaktowego zapalenia skóry; astmy oskrzelowej; alergicznego nieżytu nosa; alergicznego zapalenia spojówek.

Od powyższych decyzji odwołanie złożyła B. P. nie zgadzając się z ich treścią jak również z orzeczeniami lekarskimi WOMP i IMP, wnosząc w związku z tym o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Rozpoznając odwołanie Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł., decyzją z dnia [...] (znak [...]) utrzymał w mocy zaskarżone decyzje Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy przedstawił przebieg postępowania przed organem I instancji, a w dalszej części uzasadnienia odwołał się do treści orzeczeń WOMP w Ł. oraz IMP w Ł., które to jednostki orzekły o braku podstaw do rozpoznania chorób zawodowych u B. P. pod postacią: choroby skóry – alergicznego kontaktowego zapalenia skóry; astmy oskrzelowej; alergicznego nieżytu nosa; alergicznego zapalenia spojówek. Organ II instancji podniósł w szczególności, że z uzasadnienia orzeczenia znak [...] IMP w Ł. wynika, że B. P. w grudniu 2006 r. była obserwowana w Klinice Chorób Zawodowych IMP w Ł., gdzie wykonano szereg specjalistycznych badań kluczowych dla rozpoznania etiologii zawodowej wyżej wymienionych chorób, a w trakcie wykonanej dwukrotnie wziewnej swoistej prowokacji materiałem środowiska pracy badanej nie obserwowano klinicznych i spirometrycznych objawów skurczu oskrzeli, klinicznych objawów nieżytu spojówek i nosa, ani charakterystycznego dla reakcji alergicznej napływu komórek zapalnych w badaniu wymazów błony śluzowej nosa.

Dalej organ wskazał, że samo narażenie na czynnik mogący spowodować chorobę zawodową nie jest jednoznaczne z powstaniem choroby zawodowej, lecz tylko jednym z elementów mogących wpłynąć na zaistnienie zawodowego schorzenia. Przy czym, jak podkreślił, Państwowy Inspektor Sanitarny nie może stwierdzić choroby zawodowej, jeżeli właściwa jednostka orzecznicza nie dokonała rozpoznania klinicznego choroby zawodowej i wypowiada się w danej sprawie negatywnie.

W ocenie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. uzasadnienie wniosku medycznego zawarte w orzeczeniach lekarskich wydanych w postępowaniu jest wyczerpujące i przekonuje, że u zainteresowanej nie występują choroby zawodowe pod postacią: alergicznego kontaktowego zapalenia skóry, astmy oskrzelowej, alergicznego nieżytu nosa i alergicznego zapalenia spojówek. Organ podkreślił także, że to nie fakt wystąpienia objawów chorobowych podczas wykonywania czynności zawodowych decyduje o rozpoznaniu i stwierdzeniu choroby zawodowej, lecz wyniki przeprowadzonych badań, które wskazują w niniejszym przypadku, że czynniki szkodliwe środowiska pracy nie spowodowały u skarżącej ww. chorób, a przyczyną ich wystąpienia są czynniki pozazawodowe, w tym takie jak np. uczulenie na siarczan niklu i parabeny.

Na powyższą decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożyła B. P.. W uzasadnieniu skargi, nie zgodziła się z rozstrzygnięciami organu o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej i wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy.

W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Pismami z dnia 5 lutego 2009 r. i 19 marca 2009 r. do skargi ustosunkował się także uczestnik postępowania, tj. B. Sp z o.o. z siedzibą w W., popierając stanowisko organu i wnosząc o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona, aczkolwiek z innych powodów niż w niej podniesione.

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 154, poz. 1270 ze. zm.), sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Oceniając legalność zaskarżonej decyzji należy uwzględnić wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 czerwca 2008 r. w sprawie o sygn. akt P 23/07 (publik. Dz.U. Nr 116, poz. 740). W wyroku tym Trybunał orzekł, iż zarówno art. 237 § 1 pkt 2 i 3 Kodeksu pracy (w zakresie w jakim nie określa wytycznych dotyczących treści rozporządzenia), jak i rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115) [dalej rozporządzenie o chorobach zawodowych] są niezgodne z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Równocześnie Trybunał orzekł, iż przepisy te tracą moc obowiązującą z upływem 12 miesięcy od dnia ogłoszenia orzeczenia w Dzienniku Ustaw. Wyrok Trybunału został ogłoszony w Dzienniku Ustaw z 2 lipca 2008 r.

W uzasadnieniu wyroku Trybunał Konstytucyjny uznał, iż art. 237 § 1 pkt 2 i 3 Kodeksu pracy, ani jego pozostałe przepisy nie zawierają jakichkolwiek wytycznych dotyczących treści aktu wykonawczego. Takich wytycznych nie można zrekonstruować również z treści innych aktów prawnych, w tym zwłaszcza z obowiązującego w dacie wydania rozporządzenia o chorobach zawodowych, art. 7 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. z 1983 r. Nr 30, poz.144 ze zm.) stanowiącego, że "za choroby zawodowe uprawniające do świadczeń przewidzianych w ustawie uważa się choroby określone przepisami wydanymi na podstawie art. 231 pkt 2 Kodeksu pracy" (obecnie art. 237 § 1 pkt 2 K.p.). Konsekwencją sformułowania takiego wniosku jest uznanie przez Trybunał niezgodności art. 237 § 1 pkt 2 i 3 K.p. z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP, przez to, że zawarte w nim upoważnienie do wydania rozporządzenia nie określa wytycznych dotyczących treści tego aktu. Powoduje to skutki także w stosunku do ściśle powiązanego z nim rozporządzenia o chorobach zawodowych, które – jako oparte na niekonstytucyjnej delegacji ustawowej – jest również niezgodne z ustawą zasadniczą.

Zgodnie z treścią art. 190 ust. 1 Konstytucji RP orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne.

W myśl zaś art. 190 ust. 3 Konstytucji RP orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wchodzi w życie z dniem ogłoszenia, jednak Trybunał Konstytucyjny może określić inny termin utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego. Termin ten nie może przekroczyć osiemnastu miesięcy, gdy chodzi o ustawę, a gdy chodzi o inny akt normatywny – dwunastu miesięcy.

Wyrok Trybunału w sprawie o sygn. akt P 23/07 został ogłoszony w dniu 2 lipca 2008 r. i z tym dniem wszedł on w życie. Od dnia 2 lipca 2008 r. rozpoczął zatem bieg dwunastomiesięczny termin po upływie którego tracą moc art. 237 § 1 pkt 2 i 3 Kodeksu pracy oraz przepisy rozporządzenia o chorobach zawodowych. Utrata mocy obowiązującej wymienionych przepisów nastąpi więc najpóźniej 3 lipca 2009 r.

Trybunał Konstytucyjny uzasadniając odroczenie utraty mocy obowiązującej niezgodnych z Konstytucją przepisów wskazał, iż "zakwestionowane w niniejszej sprawie przepisy są niezbędnym elementem porządku prawnego i służą realizacji istotnych uprawnień pracowniczych. Aby pozostawić ustawodawcy czas na przygotowanie koniecznych zmian legislacyjnych, a jednocześnie zapobiec powstaniu luki w prawie, uniemożliwiającej wydawanie decyzji w sprawach stwierdzenia chorób zawodowych, Trybunał postanowił odroczyć utratę mocy obowiązującej zaskarżonych przepisów. Wyznaczony przez Trybunał termin odroczenia powinien być wystarczający dla wprowadzenia w życie regulacji zgodnej z Konstytucją".

W rozpoznawanej sprawie decyzje organów administracji zostały wydane na podstawie przepisów rozporządzenia o chorobach zawodowych, które wyrokiem Trybunału zostało uznane za niekonstytucyjne.

Należy zaznaczyć, iż w sytuacji gdy decyzja została wydana na podstawie aktu normatywnego, który został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją RP, umową międzynarodową lub ustawą strona może żądać wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145a § 1 k.p.a.). Termin do złożenia skargi o wznowienie postępowania wynosi 1 miesiąc od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału (art. 145a § 2 k.p.a.). W sytuacji kiedy Trybunał orzekł inną niż dzień ogłoszenia orzeczenia, datę utraty mocy obowiązującej przepisu, to termin miesięczny, o którym mowa w art. 145a § 2 k.p.a., biegnie od dnia utraty mocy kontrolowanego przepisu. W przypadku orzeczenia Trybunału z 19 czerwca 2008 r. oznacza to, iż termin miesięczny do złożenia skargi o wznowienie postępowania administracyjnego rozpocząłby bieg 3 lipca 2009 r.

Zasadniczą kwestią w niniejszej sprawie jest to czy w sytuacji gdy Trybunał Konstytucyjny stwierdził niekonstytucyjność rozporządzenia, odraczając jednocześnie termin utraty mocy obowiązującej aktu, sądy mogą odmówić stosowania niekonstytucyjnego aktu czy też winny go dalej stosować. W orzecznictwie sądowym wyrażany jest pogląd, iż w razie stwierdzenia przez Trybunał niezgodności przepisu rozporządzenia z Konstytucją RP sąd może odmówić zastosowania tego przepisu również w okresie odroczenia utraty mocy obowiązującej tego przepisu. Sądy mogą wówczas same zadecydować jakie przepisy należy zastosować kierując się dążeniem do zagwarantowania maksymalnego przestrzegania postanowień ustawy zasadniczej. W takich przypadkach należy brać pod uwagę przedmiot regulacji objętej niekonstytucyjnym przepisem, przyczyny naruszenia i znaczenie wartości konstytucyjnych naruszonych takim przepisem, powody dla których Trybunał odroczył termin utraty mocy obowiązującej niekonstytucyjnego przepisu, a także okoliczności rozpoznawanej przez sąd sprawy i konsekwencje stosowania lub odmowy zastosowania niekonstytucyjnego przepisu. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 23 lutego 2006 r. w sprawie o sygn. akt II OSK 1403/05 (publik. Wokanda nr 5 z 2006 r. poz. 35) oraz Sąd Najwyższy w wyroku z 7 grudnia 2007 r. w sprawie o sygn. akt III CZP 125/07 (publik. Lex nr 322105).

Również w piśmiennictwie przyjmuje się pogląd, iż w przypadku określenia przez Trybunał Konstytucyjny innego terminu utraty mocy obowiązującej niekonstytucyjnego przepisu sądy mają możliwość, w okresie "odroczenia", odmowy stosowania przepisu niekonstytucyjnego. Pogląd taki wyraził Janusz Trzciński w glosie do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 23 października 2007 r. w sprawie o sygn. akt P 10/07 (Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego nr 1 z 2008 r.) oraz Janusz Trzciński i Roman Hauser w "Prawotwórcze znaczenie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego" (Wydawnictwo LexisNexis Warszawa 2008 r. str. 70 i 85). Sąd w obecnym składzie podzielił poglądy wyrażone w wymienionych orzeczeniach oraz publikacjach.

Zgodnie z treścią art. 178 ust. 1 Konstytucji RP sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom. W myśl zaś art. 4 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sędziowie sądów administracyjnych w sprawowaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom. Z wymienionych przepisów wynika, iż w konkretnej sprawie sąd nie jest związany aktem wykonawczym. W każdej sprawie sąd bada czy akt wykonawczy jest zgodny z Konstytucją i ustawą. W przypadku stwierdzenia niezgodności takiego aktu z Konstytucją lub ustawą sąd może odmówić jego zastosowania mimo jego obowiązywania. Należy bowiem odróżnić kwestię obowiązywania aktu prawnego od odmowy jego stosowania przez sąd. Kwestia zgodności przepisów rozporządzenia o chorobach zawodowych z Konstytucją została już rozstrzygnięta wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego w sprawie o sygn. akt P 23/07. Skoro zatem kwestia niekonstytucyjności wymienionego rozporządzenia została już przesądzona orzeczeniem Trybunału, to sąd nie musi uzasadniać przyczyn niekonstytucyjności tego aktu prawnego.

W niniejszej sprawie sąd odmówił zastosowania niezgodnego z Konstytucją RP rozporządzenia o chorobach zawodowych. Sąd wziął przy tym pod uwagę przedmiot regulacji objętej niekonstytucyjnym przepisem, przyczyny naruszenia i znaczenie wartości konstytucyjnych naruszonych tymi przepisami, powody dla których Trybunał odroczył termin utraty mocy obowiązującej niekonstytucyjnych przepisów oraz okoliczności rozpoznawanej przez sąd sprawy i konsekwencje stosowania lub odmowy stosowania niekonstytucyjnych przepisów.

Mając na uwadze wszystkie wymienione okoliczności sąd uznał, iż w niniejszej sprawie należy uwzględnić orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego i odmówić stosowania niekonstytucyjnych przepisów rozporządzenia o chorobach zawodowych mimo odroczenia terminu utraty ich mocy obowiązującej. W sytuacji bowiem gdy skarżący cierpi na schorzenie, które nie zostało uznane za chorobę zawodową na podstawie niekonstytucyjnych przepisów rozporządzenia należy odmówić zastosowania tych przepisów, zaś sprawa dotycząca stwierdzenia czy skarżący cierpi bądź nie na chorobę zawodową powinna zostać rozpoznana na podstawie przepisów, które zostaną uchwalone w zgodzie z Konstytucją RP. Rozpoznanie niniejszej sprawy na podstawie niekonstytucyjnych przepisów i odsyłanie na drogę ewentualnego wznowienia postępowania byłoby sprzeczne z regułami demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.

Pogląd, iż sprawy dotyczące stwierdzenia bądź odmowy stwierdzenia choroby zawodowej nie powinny być rozpoznawane na podstawie niekonstytucyjnych przepisów rozporządzenia o chorobach zawodowych, mimo odroczenia terminu utraty mocy obowiązującej tego aktu prawnego, wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 28 listopada 2008 r. w sprawie o sygn. akt II OSK 1435/08 (nie publikowany). Sąd w obecnym składzie podzielił pogląd wyrażony w tym wyroku.

Reasumując sąd odmówił zastosowania w niniejszej sprawie niekonstytucyjnych przepisów rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach. W związku z czym sąd nie dokonał merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji. Decyzja ta, jak również poprzedzająca ją decyzja organu administracji I instancji zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Mając to na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzające ją decyzje Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] (nr [...], znak [...]; Nr [...], znak [...]; Nr [...], znak [...]; Nr [...], znak [...]).

Organy administracji prowadząc ponownie postępowanie administracyjne powinny rozpatrzyć sprawę strony skarżącej niezwłocznie po uchwaleniu przepisów regulujących kwestię chorób zawodowych w zgodzie z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej.

R.A.