Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 376/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2022-10-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 137
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
article: art. 134 par 1 i art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 97 par 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 18 i art. 56 par 1
journal: Dz.U. 2022 poz 479
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Surma (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak Asesor WSA Andrzej Mącznik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 20 października 2022 r. sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z [...], nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej ("organ nadzoru") utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w J. ("organ egzekucyjny") z [...] nr [...] w przedmiocie odmowy M. K. zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z [...] nr [...], obejmującego należność z tytułu orzeczonego wyrokiem Sądu Rejonowego w J. z [...] sygn. akt [...] [...] środka karnego w kwocie [...]zł.

Organ nadzoru ustalił, że sporne w sprawie nie jest to, że na podstawie ww. tytułu wykonawczego z [...]., organ egzekucyjny prowadzi wobec majątku zobowiązanego postępowanie egzekucyjne. Należność objęta tym tytułem wykonawczym wynika z orzeczonego wyrokiem Sądu Rejonowego w J. z [...]. środka karnego w postaci ściągnięcia równowartości pieniężnej korzyści majątkowej osiągniętej z przestępstwa w kwocie [...]zł (rozstrzygnięcie z punktu V). Wobec utrzymania w mocy ww. wyroku przez Sąd Okręgowy w K. wyrokiem z [...] sygn. akt [...] wyrok stał się prawomocny. Wobec powyższego Sąd Rejonowy w J. za pismem z 8 kwietnia 2021 r., przesłał do Urzędu Skarbowego w J. odpis wyroku celem wykonania punktu V.

Zobowiązany pismem z 23 kwietnia 2021 r. zwrócił się o zawieszenie postępowania egzekucyjnego w oparciu o przepis art. 56 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. 2022 r. poz. 479), dalej: "u.p.e.a.", argumentując, że rozpoznanie sprawy zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd (art. 97 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego - dalej: "k.p.a."). Rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego zdaniem strony, polega na rozsądzeniu, czy ma ona zwrócić Skarbowi Państwa należności pieniężne w podwójnej wysokości, tj. wynikające z trzech decyzji organu podatkowego w przedmiocie podatku od towarów i usług oraz z wyroku Sądu Rejonowego w J. z [...].

Powyższa kwestia sprowadza się zatem, w ocenie strony, do rozstrzygnięcia bezprawności punktu V ww. wyroku Sądu Rejonowego w J., które zostało zainicjowane, jak wskazano w zażaleniu, poprzez skierowanie do Sądu Najwyższego skargi kasacyjnej w tym zakresie.

Organ egzekucyjny prawidłowo uznał, że nie wystąpiła przesłanka do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Kwestia wniesienia kasacji od prawomocnego wyroku karnego, bez wskazania czy kasacja została skutecznie wniesiona i czy została przyjęta do rozpoznania, nie ma także wpływu na postępowanie egzekucyjne i nie stanowi zagadnienia prawnego skutkującego zawieszeniem tego postępowania z uwagi na konieczność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego. Kasacja od wyroku karnego jest nadzwyczajnym środkiem odwoławczym i służy do ewentualnego jego wzruszenia, który póki co jako prawomocny, funkcjonuje w obrocie prawnym i podlega wykonaniu, chyba że Sąd Najwyższy wstrzyma jego wykonanie. W niniejszej sprawie zobowiązany nie przedstawił dowodów, które by o tym świadczyły, a organ egzekucyjny, jak wynika z akta sprawy, nie posiadał takiej wiedzy. W konsekwencji organ nadzoru stwierdził, że wniesienie kasacji jest działaniem procesowym, które nie wpływa na wykonanie wyroku i nie jest zagadnieniem wstępnym, bez rozstrzygnięcia którego organ nie jest w stanie dalej procedować.

Organ nadzoru stwierdził, że dochodzony obowiązek jest wymagalny. Sąd nie odroczył terminu jego wykonania, nie rozłożył na raty spłaty należności pieniężnej, a także nie wystąpiła inna przyczyna wpływająca na wymagalność tego obowiązku. W dniu 5 marca 2021 r. pełnomocnik zobowiązanego złożył wniosek do Sądu Rejonowego w J. o odstąpienie od egzekwowania orzeczonej równowartości korzyści majątkowej osiągniętej z przestępstwa w wysokości [...] zł, ponieważ wymienioną kwotę spłaca w ratach, zgodnie z ustalonym przez organ podatkowy harmonogramem. Dopóki Sąd Rejonowy w J. nie zwolni z obowiązku uregulowania zasądzonego środka karnego (np. poprzez rozłożenie na raty), dopóty organ egzekucyjny ma obowiązek wykonać zasądzony środek karny w drodze egzekucji administracyjnej. Organ nadzoru przytoczył treść przepisu art. 189 ustawy z dnia 10 września 1999 roku Kodeks karny skarbowy (Dz. U. z 2022 r., poz. 859) - dalej "K.k.s." oraz art. 49 § 2 i 51 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 roku Kodeks karny wykonawczy (Dz.U. z 2021 r. poz. 53) - dalej "K.k.w.". Stwierdził, że dopóki sąd karny nie zmieni swojego wyroku, albo dopóki nie postanowi np. o ratach czy umorzeniu środka karnego, na co pozwalają wskazane powyżej przepisy Kodeksu karnego wykonawczego, organ egzekucyjny ma obowiązek egzekwować należność pieniężną wynikającą z tego wyroku w trybie egzekucji administracyjnej.

Nadto organ nadzoru powołał się na treść uzasadnienia prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w J. z [...] sygn. akt [...] [...] rozstrzygającego wątpliwości co do wykonania punktu V ww. wyroku, zgodnie z którym orzeczenie, które zapadło w postępowaniu w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe nie zwalnia od obowiązku uiszczenia należności publicznoprawnej. Chodzi o to, że pomimo poniesienia odpowiedzialności karnej skarbowej na sprawcy ciąży jeszcze odpowiedzialność określona przez przepisy prawa finansowego. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Sądu Okręgowego w K. [...] z [...] sygn. akt [...] [...].

Zdaniem organu nadzoru wywiązanie się przez stronę z terminów płatności udzielonych rat w spłacie zobowiązań podatkowych nie spowodowało, że w tej części wygasł obowiązek wynikający z pkt V wyroku Sądu Rejonowego w J. z [...]. O takim wygaśnięciu obowiązku nie stwierdził bowiem sąd, dysponując informacjami, że dotychczasowe terminy płatności rat zaległości podatkowych zostały dochowane. Organ egzekucyjny jest jedynie organem wykonującym wyrok sądu karnego w zakresie orzeczonego wobec strony środka karnego i nie ma uprawnienia do badania zasadności tytułu egzekucyjnego.

Na powyższe postanowienie M. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, w której zarzucił naruszenie:

1) art. 80 k.p.a, poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów, niezastosowanie i niedopełnienia zasady oceny dowodów na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, dokonanie tej oceny z rażącym przekroczeniem zasad logiki i doświadczenia życiowego, zwłaszcza wobec tego, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w J. wysnuł mylne wnioski, że obowiązek naprawienia szkody zasądzony wobec skazanego M. K. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w J. z [...] pkt nr V w kwocie: [...] zł (jeden milion trzysta osiemdziesiąt osiem tysięcy trzysta trzydzieści dwa zł [...] gr) nie jest tożsamy z kwotami wskazanymi w trzech decyzjach podatkowych zapadłych wobec skarżącego 15 listopada 2016 r., a przede wszystkim wynika z dwóch odrębnych stanów faktycznych, a nadto pominięciu orzeczenia Sądu Rejonowego z postanowienia o sygn. akt [...] [...] i Postanowienia Sądu Okręgowego o sygn. akt [...] [...], "W ocenie tut. sądu nie ulega wątpliwości, że skazany ma do zapłaty tylko jedno zobowiązanie opiewające łącznie na kwotę [...]zł niezależnie od ilości i rodzaju wydanych w tym zakresie tytułów wykonawczych. Domniemywać zatem należy, że prowadzący egzekucję na podstawie wyroku organ, tj. Naczelnik poprzez zarachuje na poczet w/w długu wszystkie dotychczas dokonane przez skazanego wpłaty, których dokonywał na podstawie decyzji organu podatkowego w systemie ratalnym, a co za tym idzie zawiesi dotychczas prowadzone postępowanie;

2) art 29 § 1 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie, a mianowicie nierozważenia zasadności postępowania egzekucyjnego wobec M. K. odnośnie realizacji prawomocnego orzeczenia Sądu Rejonowego w J. z dnia: 31.10.2019 r., w sprawie rozpoznawanej za sygn. akt: [...] [...] pkt nr V orzeczenia (obowiązek naprawienia szkody) w sytuacji gdy z pism kierowanych do organu podatkowego w tym orzeczeń Sądów powszechnych jednoznacznie wynika, że kwota wynikająca z pkt V prawomocnego orzeczenia Sądu Rejonowego w J., jak też kwoty wynikające z prawomocnych decyzji podatkowych z 15 listopada 2016 r. są tożsamymi kwotami wynikającymi z tego samego stanu faktycznego i prawnego zwłaszcza w sytuacji gdy kwoty podlegające obowiązkowi spłaty wynikające z prawomocnych decyzji organu podatkowego są spłacane przez skarżącego w ratach zaakceptowanych przez organ podatkowy, a więc Naczelnika zwłaszcza w obliczu zarzutów wniesionych przez podatnika na wszczęcie postępowania egzekucyjnego wobec podatnika; oraz zwłaszcza w kontekście orzeczenia Sądu Rejonowego z postanowienia o sygn. akt [...] [...] i Postanowienia Sądu Okręgowego o sygn. akt [...] [...], że "W ocenie tut. sądu nie ulega wątpliwości, że skazany ma do zapłaty tylko jedno zobowiązanie opiewające łącznie na kwotę [...]zł niezależnie od ilości i rodzaju wydanych w tym zakresie tytułów wykonawczych. Domniemywać zatem należy, że prowadzący egzekucję na podstawie wyroku organ, tj. Naczelnik zarachuje na poczet w/w długu wszystkie dotychczas dokonane przez skazanego wpłaty, których dokonywał na podstawie decyzji organu podatkowego w systemie ratalnym, a co za tym idzie zawiesi dotychczas prowadzone postępowanie;

3) art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a. poprzez błędne przyjęcie, że w realiach niniejszej sprawy nie zachodzi okoliczność zawieszenia postępowania egzekucyjnego, w sytuacji gdy analiza dotychczasowych orzeczeń zapadłych w sprawie dowodzi, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego staje się jak najbardziej konieczne biorąc chociażby pod uwagę stanowisko organu podatkowego, który prezentuje stanowisko, że konieczna jest spłata w tzw. podwójnej wysokości, oraz przeciwne do niego stanowisko Sądu Rejonowego w J., który w uzasadnieniu postanowienia z 23 czerwca 2022 r., wskazał kategorycznie, że w ocenie tegoż sądu nie ulega wątpliwości, że skazany ma do zapłaty tylko jedno zobowiązanie opiewające łącznie na kwotę [...]zł.

4) art. 15 § 1 w zw. z art. 27 u.p.e.a. poprzez niezasadne wydanie postanowienia o wszczęciu wobec podatnika postępowania egzekucyjnego w zakresie prawomocnego orzeczenia Sądu Rejonowego w J. z: [...]., w sprawie rozpoznawanej za sygn. akt: [...] [...] w odniesieniu do pkt V tegoż rozstrzygnięcia, zwłaszcza w kontekście orzeczenia Sądu Rejonowego postanowienia o sygn. akt [...] [...] i Postanowienia Sądu Okręgowego o sygn. akt [...] [...], "W ocenie tut. sądu nie ulega wątpliwości, że skazany ma do zapłaty tylko jedno zobowiązanie opiewające łącznie na kwotę [...]zł niezależnie od ilości i rodzaju wydanych w tym zakresie tytułów wykonawczych. Domniemywać zatem należy, że prowadzący egzekucję na podstawie wyroku organ, tj. Naczelnik zarachuje na poczet w/w długu wszystkie dotychczas dokonane przez skazanego wpłaty, których dokonywał na podstawie decyzji organu podatkowego w systemie ratalnym, a co za tym idzie zawiesi dotychczas prowadzone postępowanie;"

5) art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez ich błędne zastosowanie, co doprowadziło do braku należytego wyjaśnienie stanu faktycznego, nierozpoznanie zarzutów podnoszonych przez podatnika w zarzutach odnośnie wszczęcia wobec niego postępowania egzekucyjnego w zakresie prawomocnego orzeczenia Sądu Rejonowego w J. z [...] w sprawie rozpoznawanej za sygn. akt: [...] [...] w odniesieniu do pkt. V tegoż rozstrzygnięcia, a to:

- nieistnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym - art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.;

- określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu - art. 33 § 2 pkt 2 u.p.e.a.,

- wygaśnięcie obowiązku w całości lub części - art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a.,

- brak wymagalności obowiązku - art. 33 § 2 pkt 6 u.p.e.a.,

6) pominięcia orzeczeń Sądu Rejonowego Postanowienia o sygn. akt [...] [...] i Postanowienia Sądu Okręgowego o sygn. akt [...] [...] dotyczących interpretacji ściągnięcia i podwójnej egzekucji należności z punktu V wyroku Sądu Rejonowego w J. z [...]., w sprawie rozpoznawanej za sygn. akt: [...] [...] "W ocenie tut. sądu nie ulega wątpliwości, że skazany ma do zapłaty tylko jedno zobowiązanie opiewające łącznie na kwotę [...]zł niezależnie od ilości i rodzaju wydanych w tym zakresie tytułów wykonawczych. Domniemywać zatem należy, że prowadzący egzekucję na podstawie wyroku organ, tj. Naczelnik zarachuje na poczet w/w długu wszystkie dotychczas dokonane przez skazanego wpłaty, których dokonywał na podstawie decyzji organu podatkowego w systemie ratalnym.", jak też postanowienia Sądu Rejonowego w J. z 23 czerwca 2022 r., sygn. akt: [...] [...], w którego uzasadnieniu Sąd wskazał, że " "W ocenie tut. sądu nie ulega wątpliwości, że skazany ma do zapłaty tylko jedno zobowiązanie opiewające łącznie na kwotę [...]zł niezależnie od ilości i rodzaju wydanych w tym zakresie tytułów wykonawczych. Domniemywać zatem należy, że prowadzący egzekucję na podstawie wyroku organ, tj. Naczelnik zarachuje na poczet w/w długu wszystkie dotychczas dokonane przez skazanego wpłaty, których dokonywał na podstawie decyzji organu podatkowego w systemie ratalnym."

W oparciu o powyższe strona wniosła o uchylenie w całości postanowienia z [...], nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego oraz zasądzenie od organu nadzoru na jego rzecz kosztów postępowania skargowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm przepisanych. Nadto na podstawie art. 56 § 1 pkt 1 lub 5 u.p.e.a. wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia i zawieszenie postępowania egzekucyjnego.

Zdaniem skarżącego jego wniosek o zawieszenie postępowania egzekucyjnego był uzasadniony. W motywach skargi przedstawił przebieg i ustalenia postępowania w sprawie z uwzględnieniem prowadzonych postępowań podatkowych, egzekucyjnych oraz karnych i wykonawczych. Wywiódł i zarzucił, że organ nadzoru pomija rozpatrywanie zbieżności przedmiotowych tytułów w postaci skutków, czyli w zasadzie najistotniejszych dla podatnika, kwestii, sprowadzających się na kanwie sprawy do okoliczności, że zamiast spłacenia uszczuplonej należności publicznoprawnej w kwocie [...]zł, jest zobowiązany do spłaty [...] zł.

Podniósł, że organ egzekucyjny traktuje kwotę: [...] zł wynikającą z prawomocnych decyzji podatkowych wydanych wobec strony oraz kwotę [...]zł wynikającą z pkt nr V wyroku z [...]. nie tylko w ten sposób, że objęta jest dwoma tytułami wykonawczymi lecz w ten sposób, że wbrew przekonaniu organu orzekającego w w/w sprawie, jak też przekonaniu Sądu Rejonowego w J. i O. w K. rozstrzygającego wątpliwość co do przedmiotowego wyroku, winna ona być ściągnięta ze obowiązanego w sposób podwójny.

Zdaniem zobowiązanego powyższe rozbieżności oraz dotychczasowe stanowisko wprost dowodzą o kategorycznym rozstrzygnięciu wątpliwości, poprzez rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego, które w jego przekonaniu powinno być także i zainicjowane ze strony organu podatkowego jako odpowiedzialnego za wyegzekwowanie należności publicznoprawnych w niniejszym postępowaniu. Wbrew stanowisku organu nadzoru, organ podatkowy nie dążył wyczerpująco do rozstrzygnięcia wszystkich wątpliwości pojawiających się w sprawie w ramach stanu prawnego i faktycznego. Błędne było przyjęcie, że zachodzi brak przesłanek do zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego w sprawie. Wbrew twierdzeniu organu o braku podwójnego ukarania za popełnione przestępstwo, a w tym naruszeniu zasady ne bis in idem, nie można odmówić w niniejszej sprawie, że pomimo braku dwóch wyroków karnych w obiegu skutki 3 decyzji podatkowych Naczelnika z 15 listopada 2016 r., pozostają w swej istocie zbieżne z punktem V wyroku Sądu Rejonowego w J. z [...]., sygn. akt: [...] [...], co w następstwie prowadzi do wielokrotnie podnoszonego w trakcie niniejszego postępowania, podwójnego zwrotu uszczuplonej należności publicznoprawnej na kwotę [...]zł.

Prawdą jest że środek karny ściągnięcia równowartości pieniężnej korzyści majątkowej osiągniętej z przestępstwa realizuje jemu tylko właściwe i dla niego zastrzeżone funkcje oraz cele determinowane przedmiotem i metodyką regulacji gałęzi prawa karnego, które w żadnym razie nie są tożsame, ani też zbieżne z celami i funkcjami regulacji podatkowej, jednakże niezależnie od tego z jakiego tytułu czy to decyzji podatkowych czy punktu V powołanego wyżej wyroku zobowiązany dokonał już całościowej zapłaty sumy [...] zł, to mimo to skutek leżący u podstaw obu tytułów, a to uregulowanie uszczuplonej należności publicznoprawnej zostanie osiągnięty.

Istotą jest tu zatem okoliczność spłacenia należności wynikającej z jednej podstawy faktycznej, a orzeczonej dwukrotnie na podstawie dwóch różnych podstaw prawnych.

Zdaniem strony winą za taki stan należy obciążyć Urząd Skarbowy w J., który to prowadząc postępowanie podatkowe, zakończone decyzjami nakazującymi zwrot rzeczonej sumy, który w następstwie zawiadomił o popełnieniu przestępstwa skarbowego, skutkiem którego to postępowania było wydanie wyroku Sądu Rejonowego w J. z [...]., sygn. akt: [...] [...]. Zatem Naczelnik w pierwszym przypadku bezpośrednio wydał przedmiotową decyzję, natomiast w drugim pośrednio poprzez Sąd Rejonowy [...] orzekł ponownie o orzeczonej już spłacie.

Następnie zobowiązany przedstawił argumentację w zakresie zasady ne bis in idem, powołując się w tym zakresie na przepisy prawa oraz orzecznictwo. Zdaniem strony zawieszenie postępowania na podstawie art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a. wydaje się być w pełni uzasadnione i konieczne. W ramach podnoszonej przesłanki zawieszenia administracyjnego postępowania egzekucyjnego prawodawca nie wskazał konkretnych okoliczności, które doprowadzą do zastosowania tej instytucji procesowej. Ograniczył się tylko do stwierdzenia, że postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu w całości lub w części w innych przypadkach przewidzianych w ustawach (§ 1 pkt 5). Mogą to być zarówno ustawy odrębne, jak i przepisy u.p.e.a. Wyjaśnił, że egzekucja objęta niniejszym wnioskiem powoduje, że nie może on realizować układu ratalnego oraz zobowiązań wobec kontrahentów, a to spowoduje utratę ich zaufania i zaprzestanie kontraktów handlowych z nim jako przedsiębiorcą i tym samym brakiem zarobkowania, a w konsekwencji brak możliwości spłaty jakichkolwiek należności w tym publicznoprawnych, czy objętych wyrokiem jak też wobec kontrahentów i banków. Nie można pomijać, że nieuregulowanie zobowiązań wobec kontrahentów i banków spowoduje utratę jego wiarygodności, wypowiedzenie umów kredytów i zaniechanie współpracy z nim, co w konsekwencji doprowadzi do utraty jedynego źródła zarobkowania podatnika.

Końcowo podkreślił, że prowadzenie egzekucji bez wcześniejszego pełnego rozstrzygnięcia wątpliwości spowoduje także konieczność korzystania przez podatnika i jego rodzinę z pomocy finansowej państwa wobec utraty środków do samodzielnej egzystencji oraz możliwości prowadzenia jakiejkolwiek działalności gospodarczej czy rolniczej. Wobec utraty sprzętów i nieruchomości nie będzie możliwe prowadzenie w dalszym ciągu działalności rolniczej i gospodarczej w celu zarobkowym, a tym samym pozyskiwania środków na spłatę zobowiązań. Dlatego na okres do rozpoznania przez Sąd Najwyższy rażącego naruszenia prawa przez Sądy poprzez orzeczenie i utrzymanie w mocy punktu V wyroku Sądu Rejonowego w J. z [...]., sygn. akt [...] [...] - orzekającego środek karny zawieszenie egzekucji jest uzasadnione. Drugim uzasadnionym okresem jest ustalenie właściwej należności do spłaty w świetle art. 15 § 2 kks.

Organ nadzoru w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo

o ustroju sądów administracyjnych (j. t. Dz.U. z 2021 r., poz. 137) i art. 134 § 1 ustawy

z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(j. t. Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak

i procesowym, nie jest przy tym – co do zasady - związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę w tak określonych granicach sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Ustalenia faktyczne dokonane przez organy obu instancji znajdują oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym. Sąd przyjął je za podstawę dalszych rozważań.

W niniejszej sprawie, co wynika z analizy materiału dowodowego, spór pomiędzy zobowiązanym a organem egzekucyjnym dotyczył istnienia przesłanki zawieszenia postępowania egzekucyjnego na podstawie w art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a. w związku z art. 97 § 1 pkt 4 Kpa, tj. istnienia przeszkody dla prowadzenia postępowania egzekucyjnego w postaci konieczności rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego – zbadania przez Sąd Najwyższy legalności orzeczonego prawomocnie przez Sąd Rejonowy w J. (podlegającego wykonaniu w niniejszym postępowaniu) środka karnego. Zdaniem sądu, postanowienie organu nadzoru potwierdzające brak podstaw do zawieszenia postępowania egzekucyjnego nie narusza prawa, bowiem nie zaistniały ustawowe przesłanki warunkujące stan zawieszenia.

Po pierwsze, instytucja zawieszenia postępowania polega na wstrzymaniu czynności egzekucyjnych na skutek powstania przeszkód w prowadzeniu egzekucji. Jej istota polega na przerwaniu na czas określony biegu tego postępowania w związku z wystąpieniem przeszkód do jego dalszego prowadzenia, a samo zawieszenie postępowania następuje na czas niezbędny do usunięcia tych przeszkód. Chodzi tu o przeszkody, które powstały w toku postępowania egzekucyjnego, gdyż w przeciwnym przypadku w przypadku powstania przeszkód przed rozpoczęciem postępowania nie należało w ogóle wszczynać owego postępowania egzekucyjnego. Stosownie do przepisu art. 56 § 1 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu w całości lub w części: 1) w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej; 2) w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany z osobą zmarłego; 3) w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego; 4) na żądanie wierzyciela; 5) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach.

Podstawy dla zawieszenia postępowania egzekucyjnego nie może stanowić przepis art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., tj. wystąpienie zagadnienia wstępnego. Wskazany przepis k.p.a. stanowi, że organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Przewidziane w treści art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a. odesłanie do przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego zawartych w innych ustawach, dotyczy uregulowań szczególnych, nie zaś uregulowań zawartych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Choć przepis art. 18 u.p.e.a. odsyła do stosowania przepisów k.p.a., to jednak istotny jest zakres i sposób stosowania przepisów tej ustawy –"odpowiednio". Odpowiednie stosowanie oznacza, że niektóre z jego postanowień znajdą zastosowanie wprost, inne stosować należy z modyfikacjami, a jeszcze inne w ogóle nie będą miały zastosowania. Przepisy k.p.a. na gruncie postępowania egzekucyjnego mogą być stosowane jedynie uzupełniająco w przypadkach, gdy regulacja ustawy egzekucyjnej okaże się niekompletna. Skoro więc ustawa egzekucyjna zawiera samodzielne, charakterystyczne dla tego postępowania, przesłanki jego zawieszenia, wskazane w przepisach art. 56 tej ustawy, to brak jest podstaw do stosowania do zawieszenia postępowania egzekucyjnego przepisów art. 97 k.p.a. W konsekwencji w ocenie sądu w realiach niniejszej sprawy nie mógł znaleźć zastosowania przepis art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Po drugie, nawet dokonując takiej rekonstrukcji normy prawnej, która dopuszcza zawieszenie postępowania egzekucyjnego do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, to w realiach niniejszej sprawy takie zagadnienie nie wystąpiło. Prowadzenie postępowania egzekucyjnego nie zależy bowiem od uprzedniego rozstrzygnięcia sądu (tu: wyniku bliżej nieokreślonego przez zobowiązanego postępowania przed Sądem Najwyższym).

Po trzecie, istnienie tytułu prawnego do prowadzenia postępowania egzekucyjnego, w tym istnienie podlegającego przymusowemu dochodzeniu obowiązku zostało dodatkowo potwierdzone w postępowaniu wywołanym zarzutami zobowiązanego na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Prawomocnym wyrokiem z 12 maja 2022 r. w sprawie I SA/Ke 96/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę zobowiązanego, uznając za niezasadne zarzuty nieistnienie obowiązku (art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.), określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa (art. 33 § 2 pkt 2 u.p.e.a.), wygaśnięcia obowiązku (art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a.) oraz braku wymagalności obowiązku (art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a.).

W konsekwencji, w realiach niniejszej sprawy, na dzień orzekania przez organ egzekucyjny nie zaistniały przesłanki określone w przepisie art. 56 § 1 u.p.e.a. obligujące go do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Tym samym za niezasadne należało uznać podniesione w skardze zarzuty.

Z tych względów sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a, oddalił skargę.