Wyrok NSA oz. w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 1942/99
NSA oz. w Poznaniu
Data orzeczenia: 2001-01-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Powołane przepisy: article: art. 199
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
article: art. 61
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Teza: Rozbiórka obiektu wspólnego, czy nawet jego części jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu rzeczą wspólną i z mocy art. 199 Kc do jej wykonania niezbędna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. Z tych samych powodów decyzja nakazująca rozbiórkę rzeczy wspólnej czy jej części, jako dotycząca wszystkich współwłaścicieli, winna tę regulację uwzględniać.

TEZY

Rozbiórka obiektu wspólnego, czy nawet jego części jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu rzeczą wspólną i z mocy art. 199 Kc do jej wykonania niezbędna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. Z tych samych powodów decyzja nakazująca rozbiórkę rzeczy wspólnej czy jej części, jako dotycząca wszystkich współwłaścicieli, winna tę regulację uwzględniać.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Mirosławy i Adama P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia 20 września 1999 r. (...) w przedmiocie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego - uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 4 sierpnia 1999 r. (...); (...).


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z 4 sierpnia 1999 r. (...) i zobowiązał Mirosławę P. do rozbiórki części budynku mieszkalnego, położonej na I piętrze budynku, położonego w K. przy ul. S.-R. 12, stanowiącej odrębną własność, zgodnie z aktem notarialnym z dnia 9 czerwca 1976 r., Repertorium A (...), w terminie do 15 października 1999 r.

W uzasadnieniu decyzji wyjaśnił, że Powiatowy Inspektor nadzoru Budowlanego w K., decyzją z 24 sierpnia 1999 r. (...) nakazał Mirosławie P. wykonanie rozbiórki pozostałości po spaleniu budynku mieszkalnego położonego w Kole przy S.-R. 12 oraz uporządkowanie terenu po rozbiórce.

Odwołanie od tej decyzji wnieśli Mirosława i Adam P. domagając się jej uchylenia oraz podnieśli zarzut, że budynek objęty nakazem rozbiórki nie stanowi ich wyłącznej własności lecz współwłasność z Danutą S.

Organ odwoławczy wyjaśnił nadto, że z protokołów oględzin przeprowadzonych 30 kwietnia 1999 r., 17 czerwca 1999 r. i 21 czerwca 1999 r., a także dokumentacji fotograficznej oraz wizji lokalnej przeprowadzonej 10 września 1999 r. wynika, że ruiny przedmiotowego budynku stwarzają bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa ludzi i mienia, w szczególności komin, gzyms z fragmentem ściany frontowej oraz dach. Organ I instancji w oparciu o art. 66 i art. 67 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ zobowiązał właścicielkę do usunięcia zagrożenia.

Uwzględniając zarzut zawarty w odwołaniu organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i stwierdził, że skoro "istnieje odrębna własność lokali na Pani Mirosławie P. ciąży obowiązek rozbiórki tej części budynku, której jest właścicielką", natomiast co do pozostałej części budynku organ I instancji winien wydać stosowne decyzje.

W skardze na tę decyzję, skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Mirosława i Adam P. wnieśli o stwierdzenie jej nieważności bądź uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zarzucili, że decyzja ta błędnie powołuje jako jej podstawę prawną zarówno art. 66 jak i art. 67 Prawa budowlanego bowiem przepisy te regulują odmienne sytuacje. Stwierdzili też, że podstawowa okoliczność upoważniająca do wydania decyzji rozbiórkowej nie została wyjaśniona a skarżący nie zgadzają się na rozbiórkę bowiem chcą odbudować zniszczony dom i dochodzić stosownego odszkodowania od winnych zaistniałego stanu rzeczy. Wyjaśnili nadto, iż rozprawa w kwestii rozbiórki obiektu nie zakończyła się wiążącymi ustaleniami, nie przeprowadzono też ekspertyzy specjalistycznej dla ustalenia aktualnego stanu budynku i możliwości jego odbudowy. Skarżący zarzucili nadto, że decyzje nakazujące rozbiórkę części budynku narusza art. 67 Prawa budowlanego, który takiego rozstrzygnięcia nie przewiduje. Skarżący wyrazili też pogląd, że nie można odrębnie orzekać o rozbiórce poszczególnych lokali w stosunku do poszczególnych współwłaścicieli. Ze skargi winka nadto zarzut naruszenia art. 10 Kpa.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Uzasadniony jest przede wszystkim zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez wskazanie jako podstawy prawnej decyzji art. 66 i art. 67 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./, tj. przepisów regulujących odmienne stany faktyczne. Z zaskarżonej decyzji nie wynika który z tych przepisów i na podstawie jakich ustaleń był podstawą decyzji organu nadzoru budowlanego i sformułowanego w niej nakazu. Tak wydana decyzja uchyla się spod kontroli Sądu i już z tego powodu zasługuje na uchylenie jako wydana z naruszeniem art. 7, art. 77 par. 1 i art. 107 par. 3 Kpa, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy /art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym - Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./. Ponadto z ustaleń poczynionych w toku postępowania administracyjnego wynika, że budynek objęty zaskarżoną decyzją stanowi przedmiot współwłasności i aktem notarialnym z 9 czerwca 1976 r. Rep. A (...) w K. wyodrębniono w nim trzy lokale mieszkalne. Z par. 4 powyższego aktu wynika, że udział właścicieli poszczególnych lokali we własności nieruchomości tj. klatce schodowej łączącej parter z piętrem, strychu, wejścia do piwnic, w murach konstrukcyjnych, kominach i tym podobnym wynosi po 1/3 części. Adresowanie decyzji wyłącznie do jednego ze współwłaścicieli przedmiotowego budynku dlatego tylko, że jest właścicielem lokalu odrębnego położonego na piętrze nie znajduje uzasadnienia. Wykonanie tak sformułowanej decyzji spowoduje bowiem ingerencję również w tej części budynku, która jest przedmiotem współwłasności tj. opisane wyżej ściany konstrukcyjne, kominy, strych itp. części wspólne.

Przepis art. 61 Prawa budowlanego nakłada obowiązek utrzymania obiektu w należytym stanie technicznym i estetycznym na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. Wybór jednego ze współwłaścicieli, nieruchomości dokonany przez organy nadzoru budowlanego w rozpoznawanej sprawie narusza postanowienia przytoczonego przepisu.

Rozbiórka obiektu wspólnego, czy nawet jego części jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu rzeczą wspólną i z mocy art. 199 Kc do jej wykonania niezbędna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. Z tych samych powodów decyzja nakazująca rozbiórkę rzeczy wspólnej czy jej części, jako dotycząca wszystkich współwłaścicieli, winna tę regulację uwzględniać.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 i 3 w zw. z art. 51 oraz art. 55 ust. 1 cyt. ustawy o NSA orzeczono jak w sentencji.