Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 387/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2019-07-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 83 ust. 1 pkt 3, art. 28 ust. 3, art. 31, art. 32
journal: Dz.U. 2016 poz 963
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jedn.
article: § 3 ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S.WSA Małgorzata Niedobylska, Sędziowie WSA Jarosław Szaro, WSA Piotr Popek /spr./, Protokolant sekr. sąd. Anna Kotowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 lipca 2019 r. sprawy ze skargi K.T. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [..] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy za poszczególne okresy lat 2001-2009 uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Kontroli Sądu poddano decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] marca 2019 r. nr [...]. Utrzymano nią w mocy wcześniejszą decyzję Zakładu z [...] grudnia 2018 r. nr [...] o odmowie umorzenia K. T. należności z tytułu składek.

Decyzją z [...] grudnia 2018 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił K. T. (dalej: wnioskodawczyni/skarżąca):

1) na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 28 ust. 3 i art. 31 i 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2016 r., poz. 963, z późn. zm., dalej u.s.u.s.) umorzenia należności z tytułu składek w części finansowanej przez płatnika, w łącznej kwocie 105 731,16 zł, w tym na:

a) ubezpieczenia społeczne - za okres: od sierpnia do września i grudzień 2001 r., od maja 2002 do maja 2003 r., od marca do listopada 2005 r., od kwietnia 2006 do kwietnia 2009 r. - w łącznej kwocie 79 695,53 zł, w tym z tytułu składek 30 845,53 zł oraz odsetek na dzień [...] października 2018 r. w kwocie 48 850 zł,

b) ubezpieczenie zdrowotne - za okres: od lipca 2002 do maja 2003 r., od lipca 2006 do kwietnia 2009 r. w łącznej kwocie 21 140,95 zł, w tym z tytułu składek 7 767,95 zł i odsetek na dzień [...] października 2018 r. w kwocie 13 373 zł,

c) Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych - za okres: od lipca 2006 do kwietnia 2009 r. w łącznej kwocie 4 894,68 zł, w tym z tytułu składek 2 296,68 zł i odsetek dzień na [...] października 2018 r. w kwocie 2 598 zł,

2) na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 28 ust. 3a i art. 31, art. 32 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz.U. z 2003 r., nr 141, poz. 1365, dalej: Rozporządzenie) umorzenia należności z tytułu składek osoby ubezpieczonej będącej równocześnie płatnikiem tych składek w łącznej kwocie 74 547,04 zł, w tym na:

a) ubezpieczenia społeczne - za okres: od sierpnia do września i grudzień 2001 r., od maja 2002 do maja 2003 r., od lipca 2006 do kwietnia 2009 r., w łącznej kwocie 54 447,22 zł, w tym z tytułu składek 23 247,22 zł i odsetek na dzień [...] października 2018 r. w kwocie 31 200,00 zł,

b) ubezpieczenie zdrowotne - za okres: od lipca 2002 do maja 2003 r., od lipca 2006 do kwietnia 2009 r., w łącznej kwocie 17 234,95 zł, w tym z tytułu składek 7 767,95 zł i odsetek na dzień [...] października 2018 r. w kwocie 9 467 zł,

c) Fundusz Pracy - za okres od lipca 2006 do kwietnia 2009 r. w łącznej kwocie 2 864,87 zł, w tym z tytułu składek 1347,87 zł i odsetek na dzień [...] października 2018 r. w kwocie 1 517 zł.

Z uzasadnienia zaskarżonych decyzji wynika, że wnioskdawczyni w dniu [...] października 2018 r. zgłosiła wniosek o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek, powołując się na swoją trudną sytuację materialną i zdrowotną. Decyzją z [...] października 2018 r. odmówiono jej wszczęcia postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku o umorzenie składek w części finansowanej przez ubezpieczonych. Natomiast rozpatrywany wniosek nie został uwzględniony, ponieważ nie stwierdzono ziszczenia się przesłanek określonych w art. 28 ust. 3 i 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Nie stwierdzono całkowitej nieściągalności składek, ponieważ posiada nieruchomości i otrzymuje świadczenie rentowe, z których możliwe jest prowadzenie egzekucji. Brak było także podstaw do umorzenia należności pomimo braku ich całkowitej nieściągalności, ponieważ wnioskodawczyni nie wykazała przesłanek określonych w ww. rozporządzeniu.

Zakład ustalił, że wnioskodawczyni prowadziła działalność gospodarczą od [...] grudnia 1998 r. do [...] kwietnia 2009 r. Termin przedawnienia powstałych zaległości jeszcze nie upłynął. Skarżąca utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego z KRUS w kwocie 952,82 zł netto. Prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Ponosi stałe wydatki związane z utrzymaniem miejsca zamieszkania (400 zł) oraz koszty leczenia (200 zł). Posiada dom o powierzchni [...] m2. Jest właścicielką nieruchomości gruntowej w [...] o powierzchni [...] ha, na której inni wierzyciele (także Zakład) dokonali zabezpieczeń oraz w L. o powierzchni [...] ha. Nie posiada majątku ruchomego. Wobec skarżącej nie było prowadzone postępowanie upadłościowe. W dniu [...] kwietnia 2003 r. zaległe należności zostały skierowane do przymusowego dochodzenia w trybie egzekucji administracyjnej przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego [...]. Udzielenie ulgi w trybie przepisów ustawy z dnia 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność skutkowało zawieszeniem postępowania egzekucyjnego do [...] stycznia 2019 r. Wnioskodawczyni spłaca należności w układzie ratalnym po 255 zł (umowę zawarto [...] marca 2017 r.). Nie korzysta z pomocy społecznej. Jak stwierdził organ, z przedłożonej dokumentacji medycznej nie wynika, aby legitymowała się orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności bądź niezdolności do pracy i wymagała stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby.

W ocenie Zakładu sytuacja finansowa skarżącej jest trudna, ale nie znajduje się ona w sytuacji ubóstwa. Konieczność spłaty zaległości nie pozbawi jej możliwości zaspakajania podstawowych potrzeb życiowych. Nawet zajęcie świadczenia emerytalnego nie zagroziłoby jej egzystencji, a to ze względu na prawną ochronę zakresu dokonywanych potrąceń. W razie potrzeby korzysta ze wsparcia córki. Wprawdzie jednorazowa spłata nie jest możliwa, ale stopniowa spłata nie jest już wykluczona. Wskazał organ, że wnioskodawczyni nie przedstawiła natomiast dowodów na to, że brakuje je środków finansowych na zaspokajanie podstawowych potrzeb (np. niezrealizowanych recept lub wskazujących niemożność skorzystania z koniecznych płatnych badań). Jak podkreślił, ciężar wykazania przesłanek umorzenia ciąży na wnioskodawcy, a Zakład nie posiada instrumentów procesowych do ustalania sytuacji materialnej płatnika. Dodał ponadto, że zadłużenie nie powstało także na skutek nadzwyczajnych zdarzeń losowych.

Zakład podkreślił dalej, że ocenie poddano przedłożone dokumenty oraz złożone oświadczenia, a także dokumenty zgromadzone w Zakładzie. Z kolei decyzja w sprawie umorzenia zaległych składek ma charakter uznaniowy. Dopóki zaś istnieje możliwość prowadzenia działań egzekucyjnych organ rentowy nie może stwierdzić, że zachodzi ww. przesłanka nieściągalności zadłużenia i zaniechać prób jego wyegzekwowania. Zaległość nie powstała na skutek nadzwyczajnego zdarzenia.

W skardze K. T. podniosła, że zwracała się do Zakładu o umorzenie zaległości albo co najmniej jakiejś części odsetek. Jest świadoma ciążącego na niej zobowiązania, ale umorzenie części odsetek stanowiłoby dla niej wielką ulgę. Spłaca swoje zadłużenie stosownie do posiadanych możliwości. Wskazała, że posiada także zadłużenie u innych podmiotów, a Zakład Gospodarki Komunalnej ostatnio umorzył jej znaczną część długu, tyle że musi od tego zapłacić dużo podatku. Podkreslił końcowo, że funkcjonuje tylko dzięki pomocy ludzi dobrej woli.

W odpowiedzi na skargę Zakład wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 2107) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018r. poz. 1302 ze zm., dalej: P.p.s.a) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Natomiast zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.

Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 P.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] r., którą organ ten utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] r. w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w części finansowanej przez płatnika jak i osoby ubezpieczonej będącej równocześnie płatnikiem tych składek. Już w tym miejscu należy zauważyć, że w toku ponownego rozpoznaniu sprawy, niezależnie od treści zarzutów podnoszonych w żądaniu o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ zawęził przedmiot sprawy jedynie do kwestii odsetek od tych należności. Przechodząc niejako do porządku nad tym mankamentem formalnym skarżonej decyzji, która i tak podlega uchyleniu z innych względów, Sąd sygnalizuje jedynie konieczność prawidłowego oznaczenia przedmiotu sprawy.

Sąd dokonując kontroli w wyżej zakreślonych granicach stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja, wydana została z naruszeniem prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.).

Wpierw wskazać trzeba, że zgodnie z normą zawartą w art. 28 ust. 1 u.s.u.s., należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład z uwzględnieniem treści ust. 2 do 4. Jest to regulacja określająca prawo wierzyciela do zwolnienia dłużnika z długu. W przypadku wierzycieli, będących podmiotami dysponującymi środkami publicznymi, do których należy Zakład Ubezpieczeń Społecznych, w rzeczy samej nie występuje dowolność w tym zakresie, ustawodawca bowiem zezwalając na rezygnację z egzekwowania należności wprowadza daleko idące ograniczenia prawne.

Zatem zgodnie z ustępem 2 w/w przepisu, należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z którą to sytuacja w niniejszej sprawie bezspornie nie mamy do czynienia. Jednakże w odniesieniu do osób ubezpieczonych, będących równocześnie płatnikami tych składek, ustawa przewiduje również możliwość umorzenia należności z tytułu składek pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Podkreślenia wymaga, że w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. odmiennie unormowano podstawę i przesłanki umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne tych ubezpieczonych. Należności z tytułu składek od takich osób mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności.

Przesłanki, którymi powinien się kierować organ podejmujący decyzję w takim przypadku, wskazane zostały w powoływanym już rozporządzeniu Ministra Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. W § 3 ust. 1 tegoż rozporządzenia wykonawczego przewidziano, że zaległe składki mogą być umorzone, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

- gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych,

- poniesienia w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia straty materialne opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności,

- przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, która pozbawia zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności, jest kolejną przesłanką wymienioną w tym rozporządzeniu wykonawczym.

Zgodzić się należy z organem, że w przypadku decyzji o umorzeniu należności z tytułu składek należy mieć na uwadze jej charakter uznaniowy, co oznacza, że nawet jeżeli zaistnieje któraś ze wskazanych powyżej przesłanek, nie powoduje to automatycznie umorzenia należnych ZUS należności. Niemniej jednak pierwszorzędne znaczenie ma ustalenie, czy nie zachodzą fakultatywne przesłanki do zastosowania przedmiotowej ulgi, pamiętając, że te wymienione w Rozporządzeniu maja charakter egzemplifikacyjny ( "w szczególności") i inne jeszcze okoliczności mogą kształtować wniosek o nazbyt ciężkich skutkach opłacenia należności (czy ich części) dla utrzymania koniecznego zobowiązanego i jego rodziny. Dopiero ustalenie, ponad wszelką wątpliwość, że zachodzi tego rodzaju hipotetyczny stan w odniesieniu do osoby zobowiązanego czy jego rodziny, a więc w razie stwierdzenia przesłanek do umorzenia należności z tytułu składek, organ może odmówić ulgi powołując się na charakter uznaniowy takiej decyzji, jednakowoż ma obowiązek wskazania racjonalnych powodów takiej decyzji, gdyż w przeciwnym razie narazi się na zarzut dowolności.

Podnieść w tym miejscu należy, że zadaniem regulacji zawartej w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. oraz w § 3 ust. 1 Rozporządzenia jest zabezpieczenie niezbędnego minimum socjalnego, które pozwoli osobie zobowiązanej funkcjonować w codziennym życiu, dając gwarancję, że podstawowe potrzeby jej oraz jej rodziny będą zaspokojone (por. np wyrok NSA z dnia 9 lutego 2015 r., sygn. akt I GSK 2366/13). Punktem odniesienia przy ocenie, czy spłata zadłużenia zagraża egzystencji strony i jej rodziny, powinna być szczegółowa analiza określonego na ten czas minimum socjalnego oraz minimum egzystencji w takich warunkach, w jakich strona przebywa, a wiec odniesionych do jej środowiska (por. wyroki NSA z dnia 25 sierpnia 2010 r., II GSK 724/09 oraz 8 sierpnia 2018 r., I GSK 1757/18).

Tak więc powinnością organu przy rozstrzyganiu tego rodzaju wniosków z którym wystąpiła skarżąca, jest w pierwszej kolejności ustalić wszelkie dochody oraz wszelkie niezbędne wydatki wnioskodawcy oraz kwotę zapewniającą minimum egzystencji, a nastepnie rozważyć czy zachodzą okoliczności wskazane we wniosku o umorzenie należności, pod kątem usprawiedliwionych przesłanek umorzenia, dokonując rzetelnej i wnikliwej analizy wszystkich okoliczności sprawy, dając temu wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Niedopuszczalne jest przykrywanie niejako braków wymaganych działań organu w tym kierunku powoływaniem się na uznaniowy charakter decyzji albo niedostateczne wykazanie przez wnioskodawcę. W niniejszej sprawie lektura uzasadnienia skarżonej decyzji nie wyjaśnia dostatecznie jasno, czy organ przyjął występowanie takich przesłanek, skoro powołuje się też na charakter uznaniowy sprawy, czy też nie, gdyż podkreśla, ze wnioskodawczyni nie wykazała pewnych okoliczności.

Godzi się podkreślić, że każda z przykładowo wymienionych w Rozporządzeniu okoliczności może zostać uznana za usprawiedliwioną przesłankę do zastosowania ulgi w postaci umorzenia należności. Jako taka może zostać uznana tym bardziej sytuacja wnioskodawczyni, która wykazuje splot okoliczności wymienionych przez ustawodawcę, w tym wypadku trudną sytuację materialna i zdrowotną.

W ocenie Sądu Zakład nie dość dogłębnie rozpatrzył sprawę, nie odnosząc się do okoliczności, których uwzględnienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wyrażona w art. 7 K.p.a. zasada prawdy obiektywnej oznacza, że na organ administracji publicznej nałożony jest obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą w celu ustalenia stanu faktycznego zgodnego z rzeczywistością. Stosownie natomiast do przepisów art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona. Ocena dowodów powinna być, zgodnie z powołanym wyżej art. 80 K.p.a., oparta o wszechstronną analizę całokształtu materiału dowodowego. Dokonane na tej podstawie ustalenia powinny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji odpowiadającym wymogom art. 107 § 3 K.p.a.

Według Sądu ustalenia poczynione przez organ odnośnie stanu faktycznego sprawy w zakresie w jakim obligują do tego powołane powyżej przepisy należy uznać za niewystarczające.

Organ co prawda odebrał od wnioskodawczyni oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym oraz sytuacji materialnej, z którego wynika, że skarżąca utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego z KRUS w kwocie 952,82 zł netto, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, ponosi stałe wydatki związane z utrzymaniem miejsca zamieszkania w kwocie 400 zł oraz koszty leczenia 200 zł. Posiada ponadto dom o powierzchni [...] m2, nieruchomość gruntową w [...] o powierzchni [...] ha oraz w [...] o powierzchni [...] ha.

Niemniej jednak organ nie uwzględnił, że nieruchomości te są obciążone a ponadto skarżąca posiada zadłużenie w Gminie Miejskiej [...], spłacane w systemie ratalnym na mocy porozumienia z dnia [...] lutego 2018 r. w kwotach ponad 1300 zł miesięcznie oraz fakt, że w systemie ratalnym reguluje należność wobec ZUS, a obecnie domaga się już tylko umorzenia odsetek. Nie ustalono także, w jaki sposób skarżąca wykorzystuje należące do niej nieruchomości i czy z nich czerpie korzyści, a jeśli tak to jakie. Oceniając bowiem sytuację materialną skarżącej należy mieć na uwadze, o czym wyżej była mowa, wszystkie jej obciążenia generujące jakiekolwiek wydatki, ale też wszystkie ewentualne dochody czy uzyskiwane korzyści.

Po wtóre organ całkowicie zbagatelizował sytuację zdrowotną skarżącej, mimo, że w stosownym oświadczeniu podała, że posiada ślepotę oka prawego, pogarszający się wzrok w oku lewym oraz problemy z kręgosłupem, które obiektywnie pozbawiają ją możliwości podjęcia dodatkowej pracy. Wyraźnie też eksponuje konsekwencje braku środków finansowych w związku z regulowaniem ciążących na niej zobowiązań, w tym wobec ZUS, czego nie wystąpienie podnosi organ w uzasadnieniu skarżonej decyzji, to jest zarzucenie rehabilitacji kręgosłupa.

Z tymi twierdzeniami skarżącej koresponduje treść przedłożonej przez nią dokumentacji medycznej, a zwłaszcza zaświadczenia z dnia [...] października 2018 r. dla potrzeb Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności wystawionego przez lekarza rodzinnego. Zaznaczono w nim między innymi, że opisane schorzenie nie rokuje wyleczenia a pacjentka wymaga opieki osoby drugiej ze względu na niemożność samodzielnej egzystencji.

Organ zobowiązany do podejmowania działań z urzędu w celu dokonania ustaleń zgodnych z prawdą materialną, w świetle przytoczonych wyżej regulacji prawnych, nie może poprzestawać na stwierdzeniu, że jakieś okoliczności nie zostały przez wnioskodawcę wykazane, lecz powinien wskazać, jakie dowody należy przedłożyć, względnie z urzędu wystąpić do innych organów czy też instytucji.

Stwierdzić nadto przychodzi, że nie jest przekonywujący argument organu, że skarżąca pomimo trudnej sytuacji materialnej nie korzysta z pomocy społecznej. Sytuacja, w której zapłata zaległości powoduje konieczność sięgania przez zobowiązanego, pozbawionego możliwości zaspokojenia swoich niezbędnych potrzeb materialnych, do środków pomocy państwa, nie jest zgodna z interesem tego obywatela, jednocześnie nie jest również zgodna z interesem publicznym. Niekorzystanie ze środków opieki społecznej nie świadczy zatem sama w sobie o tym, że nie występuje przesłanka umorzenia określona w § 3 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia. Nie może też być negatywnie dla wnioskodawczyni oceniana okoliczność, że inna osoba niż zobowiązana, choćby była z kręgu osób najbliższych, wspiera ja finansowo, nie będąc do tego wszakże zobowiązaną na mocy stosunku prawnego czy wyroku sądu.

Przedstawione wyżej okoliczności dotyczące tak sytuacji materialnej jak i zdrowotnej skarżącej nakładają się w niniejszej sprawie, więc należy je, po dokładnym wyjaśnieniu i zweryfikowaniu, rozpatrzeć łącznie, w aspekcie rozważenia możliwości zastosowania instytucji umorzenia składek, a nie każdą z osobna. Wystąpienie okoliczności, z których każda z osobna może zostać uznana za samoistną przesłankę umorzenia należności, nawet przy mniejszym nasileniu, może uzasadniać zastosowanie przedmiotowej ulgi.

Wymienione mankamenty zgromadzonego materiału dowodowego i przyjętej przez organ argumentacji, nieprzekonujące o słuszności decyzji zaważyły na rozstrzygnięciu sprawy. Należy tym samym stwierdzić, że zaskarżona decyzja narusza przepisy art. 7, art. 80, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.

Należy jednocześnie podkreślić, że niniejszy wyrok nie przesądza umorzenia zaległości składkowych, a precyzyjnie rzecz ujmując przypadających od nich odsetek. W ponowionym postępowaniu rzeczą organu będzie wyeliminowanie wskazanych powyżej uchybień dowodowych i argumentacyjnych oraz prawidłowe rozważenie wniosku na tle zindywidualizowanego i aktualnego stanu faktycznego.

Na koniec godzi się zaakcentować, że oceniając ponownie istnienie uzasadnionych przyczyn umorzenia, o których mowa w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. oraz wykładając § 3 ust. 1 Rozporządzenia organ powinien mieć na względzie, że wolą ustawodawcy było niedopuszczenie do popadania dłużników w coraz większą biedę i niemożność wyjścia z zadłużeń (por. np. wyrok NSA z dnia 8 września 2015 r., II GSK 1807/14).

Powyższe obligowało Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.