Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2053/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-03-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6293 Przejęcie gospodarstw rolnych
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 53-56
journal: Dz.U. 1977 nr 32 poz 140
law: Ustawa z dnia 27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin.
article: art. 156 par. 1 pkt 1-7,  art. 58 par. 1,  art. 145 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt Sędziowie WSA Dariusz Chaciński WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant referent stażysta Joanna Berbecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2016 r. sprawy ze skargi S. W. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, po rozpatrzeniu wniosku S. W. o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] września 2015 r., nr [...] utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Miasta i Gminy Głogów M. z dnia [...] sierpnia 1979 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia umowy z dnia [...] sierpnia 1979 r. zawartej pomiędzy R. w R., a S. P., dotyczącą zbycia przez S. P. na rzecz R. w R. nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, położonej w miejscowości R.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Miasta i Gminy G. z dnia [...] sierpnia 1979 r., nr [...]. Decyzją tą Naczelnik zatwierdził umowę z dnia [...] sierpnia 1979 r. zawartą pomiędzy R. w R., a S. P.. Umowa ta dotyczyła zbycia przez S. P. na rzecz R. w R. nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, położonej w miejscowości R.

S W wystąpiła z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] września 2015 r., nr [...] utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że merytoryczną podstawą rozstrzygnięcia zatwierdzającego umowę był art. 58 ust. 1 w zw. z art. 53 ustawy z dnia 27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz. U. Nr 32, poz. 140) – zwanej dalej "ustawą". Z treści tej normy prawnej wynika, że nabycie opisanej wyżej nieruchomości od S W przez R w R. było możliwe, jeżeli spełnione zostały trzy przesłanki: 1) osobie, od której nabywano nieruchomość przysługiwał tytuł własności; 2) osoba, od której nabywano nieruchomość: a) nie spełniała warunków do uzyskania emerytury lub renty inwalidzkiej na podstawie ustawy, albo b) spełniała warunki do uzyskania emerytury lub renty inwalidzkiej na podstawie ustawy, ale prawo do emerytury lub renty nabyła na podstawie innych przepisów; 3) osoba taka złożyła stosowny wniosek.

Badając spełnienie przesłanki pierwszej Minister zauważył, że w aktach postępowania zwykłego brak jest tytułu własności S. P. do działki nr [...]. Własność ta wynika jednak z dowodów pośrednich, tj. z: a) treści umowy wskazującej, że działka nr [...] jest częścią gospodarstwa o pow. [...] ha, opisanego w Lwh [...], b) wypisu z rejestru gruntów sporządzonego na dzień [...] sierpnia 1979 r. (por. załącznik do pisma Starostwa Powiatowego w R. z dnia [...] kwietnia 2014 r.), który wskazuje, że działka nr [...] objęta jest Lwh [...], a jej właścicielem był wówczas S. P. Nie ma zatem podstaw do przyjęcia, że Naczelnik Miasta i Gminy G. uchybił tej przesłance. W celu zbadania spełnienia drugiej przesłanki należy sprawdzić, czy S. P. spełniał łącznie wszystkie warunki do uzyskania emerytury z art. 2 ust. 1 pkt 1-4 ustawy lub łącznie wszystkie warunki do uzyskania renty inwalidzkiej z art. 10 ust. 1 pkt 1-4 ustawy. W dacie zawarcia umowy (w dniu [...] sierpnia 1979 r.) S.P. (ur. w dniu [...] maja 1915 r.) miał ukończone 64 lata, a zatem nie spełniał co najmniej jednego z warunków do uzyskania emerytury, tj. warunku wieku 65 lat (art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy). Jednocześnie brak jest jakichkolwiek dowodów świadczących o spełnianiu przez niego warunków do uzyskania renty inwalidzkiej. Powyższe oznacza, że brak jest także podstaw do przyjęcia, że Naczelnik Miasta i Gminy G. uchybił tej przesłance.

Do wykazania spełnienia trzeciej przesłanki (złożenie wniosku) wystarczające jest ustalenie, że S. P. podpisał umowę i nie kwestionował tego faktu przez resztę swojego życia. Naczelnik Miasta i Gminy G. zasadnie zatem zatwierdził ww. umowę, jako zawartą zgodnie z ówczesnymi przepisami. Zdaniem Ministra, zaskarżona decyzja nie została tym samym wydana z rażącym naruszeniem obowiązujących wówczas przepisów prawa materialnego. Omawiana decyzja nie narusza także przepisów postępowania mogących mieć wpływ na rozstrzygnięcie. Jednocześnie, w badanej sprawie nie zaszły inne, wskazane w art. 156 § 1 Kpa przesłanki. Powyższe oznacza, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się do zarzutu skarżącej Minister zauważył, że brak jest dowodów świadczących o tym, aby w dacie podpisania umowy, czy też wydania decyzji zatwierdzającej tę umowę S. P. był kombatantem. Brak zawiadomienia o toczącym się postępowaniu aktualnych właścicieli wynika z tego, iż rozstrzygnięcie odmawiające stwierdzenia nieważności nie wpływa na ich prawa i obowiązki.

Od decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2015 r., nr [...] S. W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: 1) naruszenie przepisów prawa procesowego 156 § 1 pkt 1 i 2 Kpa poprzez nieuzasadnioną odmowę zastosowania dyspozycji tegoż przepisu, w sytuacji, gdy - jak wykazała skarżąca - zaistniały po temu wszelkie przesłanki; 2) art. 6 Kpa poprzez wydanie decyzji sprzecznej z przepisami prawa zarówno materialnego, jak i procesowego; 3) art. 7 Kpa poprzez nie podjęcie przez organ żadnych działań, które zmierzałyby do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, mając na uwadze słuszny interes społeczny i interes obywateli. Powyższe ewidentnie narusza wyrażoną w tym przepisie zasadę praworządności; 4) art. 8 Kpa poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób, który w żaden sposób nie budzi zaufania obywateli do organów Państwa, w szczególności z pominięciem przepisów postępowania oraz wydanie decyzji, która jest sprzeczna z przepisami prawa materialnego; 5) art. 10 § 1 Kpa poprzez jego bezpodstawne niezastosowanie i niepoinformowanie skarżącej o zakończeniu postępowania, w efekcie uniemożliwienie jej wypowiedzenia się w sprawie; 6) art. 11 Kpa albowiem z zaskarżonej decyzji nie wynika de facto jakimi przesłankami kierował się organ wydając taką, a nie inną decyzję; 7) art. 77 Kpa poprzez niezebranie całego możliwego materiału dowodowego, a w efekcie nierozstrzygnięcie w sposób prawidłowy sprawy; 8) art. 84 § 1 Kpa poprzez jego niezastosowanie, a w efekcie niepowołanie biegłego i nieprzeprowadzenie odpowiedniej opinii z zakresu grafologii; 9) art. 107 § 1 Kpa poprzez jego niezastosowanie albowiem uzasadnienie decyzji należy uznać za co najmniej niewystarczające, nie wyjaśnia bowiem w żaden sposób dlaczego odmówiono wydania decyzji w trybie przepisów regulujących prawo do rekompensaty w dacie złożenia pierwszego wniosku; 10) 86 i 89 Kpa poprzez ich bezpodstawne niezastosowanie. W szczególności należy mieć na uwadze, że organy mogły dokonać przesłuchania strony lub przeprowadzić rozprawę administracyjną, co pozwoliłoby na precyzyjne określenie jej żądania i podstawy prawnej. Ponadto zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 58 ust. 1 w zw. art. 53 ust. 1 ustawy poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Minister nie wziął bowiem pod uwagę faktu, że poprzednik prawny skarżącej nie złożył wniosku o nabycie nieruchomości, nie podpisał umowy, nie otrzymał decyzji, ani też nie otrzymał wypłaty wynagrodzenia. Co więcej brak było przepisów wykonawczych do tej regulacji. Tak więc organ dokonał w istocie błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania przepisów. W skardze S. W. wniosła o: 1)uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] listopada 2014 r.; 2) zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie i jednocześnie podtrzymał prezentowane w sprawie stanowisko. Ustosunkowując się do zarzutów skargi organ wskazał, że nie podnosił, iż art. 58 ustawy wyłączał zastosowanie przesłanki złożenia przez właściciela nieruchomości wniosku w przedmiocie jej przejęcia, wyrażonej w art. 53. Minister zwrócił natomiast uwagę, że dla wykazania spełnienia tej przesłanki wystarczające było ustalenie, że S. P. podpisał umowę z dnia [...] sierpnia 1979 r. i nie kwestionował tego faktu przez resztę swojego życia. O ile przy odpłatnym przejęciu nieruchomości przez Państwo w trybie art. 53 ustawy stosowny wniosek właściciela inicjował postępowanie administracyjne w przedmiocie tego przejęcia, o tyle w przypadku odpłatnego nabycia nieruchomości przez jednostkę gospodarki uspołecznionej na podstawie art. 58 ustawy procedurę przeniesienia własności nieruchomości rozpoczynało zawarcie umowy pisemnej (zatwierdzanej następnie w drodze decyzji naczelnika gminy). Brak było zatem przy instytucji z art. 58 ustawy podstaw do stosowania wprost przesłanki z art. 53, dotyczącej złożenia przez właściciela nieruchomości wniosku o przejęcie. Odnosząc się do zarzutów naruszenia przez Ministra w zaskarżonej decyzji art. 7 i art. 84 § 1 Kpa Minister wskazał, że postępowanie nieważnościowe miało charakter postępowania nadzwyczajnego, nie zaś postępowania zwykłego. Oznacza to, że jego istota sprowadzała się do oceny legalności kontrolowanej decyzji Naczelnika Miasta i Gminy G. przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego z dnia jej wydania, nie zaś do ponownego merytorycznego rozstrzygnięcia. W tym świetle przeprowadzenie przez Ministra środka dowodowego z opinii biegłego grafologa musiałoby zostać ocenione jako działanie niedopuszczalne, ponieważ wykraczałoby poza granice tego postępowania. Nie zasługują również na uwzględnienie zarzuty naruszenia art. 86 i 89 Kpa. Minister wskazał, że żądanie skarżącej wraz z określeniem podstawy prawnej oraz uzasadnieniem zostało sformułowane w jej wniosku z dnia [...] października 2013 r. Z tego względu nie zachodziła potrzeba przeprowadzenia rozprawy administracyjnej dla celów wskazanych w skardze. Skarżąca na żadnym etapie postępowania nieważnościowego nie wnioskowała o przeprowadzenie rozprawy. Przed wydaniem zaskarżonej decyzji Minister umożliwił skarżącej zapoznanie się ze zgromadzonym materiałem dowodowym oraz wypowiedzenie się, co do zebranych dowodów i zgłoszonych żądań. Błędny jest również zarzut naruszenia przez Ministra art. 107 § 1 i art. 11 Kpa. W zaskarżonej decyzji Minister podniósł bowiem, że brak jest dowodów świadczących o tym, aby w dacie podpisania umowy, czy też wydania decyzji zatwierdzającej umowę Stanisław Przybyło był kombatantem Z ustaleniem tym koresponduje treść pisma Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 20 marca 2015 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie jest uzasadniona.

Podstawę prawną kwestionowanej decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w G. z dnia [...] sierpnia 1979 r. stanowił przepis art. 58 ust. 2 ustawy. Zgodnie z tym przepisem przeniesienie własności nieruchomości w wypadkach określonych w ust. 1 tego przepisu (w przypadku odpłatnego nabycia przez jednostkę gospodarki uspołecznionej nieruchomości na warunkach określonych w art. 53-56 ustawy) następowało w formie umowy pisemnej, zatwierdzonej decyzją naczelnika gminy.

Trafnie wskazał Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, że warunki określone w przepisach art. 53 ustawy, istotne w dacie zawierania umowy nabycia w formie umowy pisemnej części nieruchomości wchodzącej w skład gospodarstwa rolnego (bez budynków), nieobciążonej prawem dożywocia (nieruchomości rolnej nr 719 o pow. 1,05 ha, gruntu klasy IIIb i IVa), odnosiły się do osoby właściciela gospodarstwa rolnego. Nabycie takie mogło mieć miejsce, gdy właściciel gospodarstwa rolnego nie spełniał warunków do uzyskania emerytury lub renty inwalidzkiej na podstawie ustawy lub spełniał warunki do emerytury lub renty inwalidzkiej na podstawie ustawy, jeżeli nabył on prawo do emerytury lub renty na podstawie innych przepisów (art. 53 ust. 1 i 3 ustawy).

Rację ma organ nadzoru, że S. P., właściciel nieruchomości objętej Lwh [...] w obrębie ewidencyjnym R. (okoliczność w sprawie niesporna) w dacie zawarcia umowy o nabycie części gospodarstwa rolnego nie wykazał, że spełniał warunki do uzyskania emerytury rolniczej, ponieważ miał 64 lata, natomiast ustawa przyznawała prawo do emerytury osobie mającej 65 lat (art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy). Z akt sprawy, a w szczególności z pism ZUS Oddział w R. Inspektoratu w P. z dnia [...] lutego 2015 r. i [...] kwietnia 2015 r., KRUS Oddziału Regionalnego w R. z dnia [...] lutego 2015 r. i [...] czerwca 2015 r., pisma S. W. z dnia [...] sierpnia 2014 r., Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] marca 2015 r. i [...] marca 2015 r. nie wynika, aby poprzednik prawny skarżącej udokumentował w dacie zawarcia umowy ([...] sierpnia 1979 r.) prawo do emerytury, renty, renty inwalidzkiej, czy też status kombatanta. Nawet gdyby przyjąć tak jak twierdzi S. W. we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, że S. P. uzyskał w dniu [...] listopada 1979 r. zaświadczenie, o którym mowa w przepisie art. 1 ustawy z dnia 23 października 1975 r. o dalszym zwiększeniu świadczeń dla kombatantów i więźniów obozów koncentracyjnych (Dz. U. Nr 34, poz. 186) i tym samym status kombatanta, czego nie potwierdza jednak Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, to okoliczność ta i tak nie miałaby wpływu na ocenę legalności kwestionowanej decyzji z dnia [...] sierpnia 1979 r. Trzeba mieć bowiem na uwadze to, że ocena ta odnosiła się do stanu faktycznego i prawnego, obowiązującego najpóźniej w dacie wydania decyzji zatwierdzającej umowę z dnia [...] sierpnia 1979 r. W tej sytuacji należało przyjąć, że nabycie części nieruchomości o pow. [...] ha z gospodarstwa rolnego S.P. w dacie [...] sierpnia 1979 r. było dopuszczalne, ponieważ postępowanie wyjaśniające nie wykazało, że poprzednik prawny skarżącej spełniał w dacie zawarcia umowy z dnia [...] sierpnia 1979 r. warunki do uzyskania emerytury lub renty inwalidzkiej na podstawie ustawy (art. 53 ust. 1 w zw. z art. 58 ust. 1 ustawy).

Nie budzi sporu to, że R. w R. była w dacie zawarcia przedmiotowej umowy jednostką gospodarki uspołecznionej (art. 33 § 1 pkt 4 Kodeksu cywilnego). Sąd nie ma także wątpliwości, co do tego, że Naczelnik Miasta i Gminy G. był organem właściwym do wydania decyzji zatwierdzającej umowę z dnia [...] sierpnia 1979 r. (taki organ wskazywał przepis art. 58 ust. 2 ustawy).

Sąd podziela zatem stanowisko Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, że decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w G. z dnia [...] sierpnia 1979 r. nie można postawić zarzutu wydania jej bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, czy też w warunkach nieważności z art. 156 § 1 pkt 1,3-7 Kpa.

Jeżeli chodzi o zarzuty podnoszone przez S. W. Sąd uznał je za niezasadne. Tryb nabycia nieruchomości uregulowany w art. 58 ustawy nie uzależniał zawarcia umowy od złożenia przez właściciela nieruchomości stosownego wniosku w tym przedmiocie. Taki tryb obowiązywał w sprawach, w których przejęcie mienia przez Państwo następowało poprzez uruchomienie trybu administracyjnego i wydanie decyzji w tym przedmiocie (np. art. 53 ust. 1 ustawy). W przypadku zastosowania trybu nabycia nieruchomości o charakterze mieszanym (cywilno-administracyjnego), a więc takiego jak w niniejszej sprawie, zawarcie stosownej umowy o nabycie nieruchomości zastępowało złożenie wniosku o przejęcie nieruchomości. Decyzja o której mowa w przepisie art. 58 ust. 2 ustawy zatwierdzała bowiem umowę. Decyzja ta nie była wydawana na skutek podania (żądania), o którym mowa w przepisie art. 58 § 1 Kpa. Procedurę nabycia nieruchomości w tym trybie otwierało zawarcie umowy cywilnoprawnej, dla której skuteczności konieczny był udział właściciela nieruchomości i przedstawiciela jednostki gospodarki uspołecznionej oraz złożenie pod umową stosownego podpisu przez strony umowy. Nie ma dowodu na to, że S. P. nie uczestniczył w zawarciu umowy z dnia [...] sierpnia 1979 r. i nie złożył pod nią własnoręcznego podpisu. Skarżąca nie przedstawiła w tym zakresie stosownego prawomocnego orzeczenia sądu lub innego organu. Z treści tej umowy wynika, że została ona zawarta przed S. S. Naczelnikiem Miasta i Gminy w G. i że tożsamość stawających, tj. S. P. (sprzedawcy) i przedstawicieli R. w R. E. K. i W. G. (kupującego) została ustalona na podstawie dowodów osobistych. Z treści umowy wynika, że sprzedawca został poinformowany o warunkach sprzedaży gruntów. Pod umową widnieją podpisy wszystkich uczestników biorących udział w zawarciu umowy. Brak dowodu na to, aby S. P. do chwili śmierci w 1992 r. kwestionował skuteczność umowy z dnia [...] sierpnia 1979 r.

Jeżeli skarżąca uważa, że kwestionowana decyzja z dnia [...] sierpnia 1979 r. została poprzedzona umową, na której podrobiono podpis jej poprzednika prawnego, to okoliczność ta mogłaby mieć znaczenie, ale w sprawie o wznowienie postępowania, ponieważ jedna z podstaw wznowieniowych dotyczy sytuacji, gdy wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe (art. 145 § 1 pkt 1 Kpa).

Sąd nie podziela stanowiska skarżącej, co do tego, że umowa z dnia 3 sierpnia 1979 r. winna być zawarta w formie aktu notarialnego. Przepis art. 58 ust. 2 ustawy miał charakter przepisu szczególnego w stosunku do przepisu art. 158 Kodeksu cywilnego. Przepis art. 58 ust. 2 ustawy zastrzegał dla umowy o nabycie własności nieruchomości jedynie formę pisemną (art. 73 § 1 Kc) i dodatkowo przewidywał zatwierdzenie tej umowy stosowną decyzją właściwego naczelnika gminy.

Trafnie wskazał Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, że umowa z dnia [...] sierpnia 1979 r. nie ma charakteru umowy zobowiązującej do zawarcia umowy przenoszącej własność na nabywcę. Z treści tej umowy nie wynika, aby w jej wykonaniu miałaby być zawarta odrębna umowa przenosząca własność na nabywcę. Przeciwnie, z § 5 tej umowy w sposób oczywisty wynika, że umowa ta stanowi podstawę do ujawnienia nowego stanu prawnego w księgach wieczystych, a zatem jest to umowa o podwójnym skutku (zobowiązująco-rozporządzającym). Takie stanowisko organu koresponduje również z zasadą, że umowa sprzedaży zobowiązująca do przeniesienia rzeczy, co do tożsamości oznaczonej (a taką rzeczą jest zasadniczo konkretna nieruchomość) przenosi własność na nabywcę (art. 155 Kc).

Podnoszona w skardze kwestia niedoręczenia ojcu skarżącej kwestionowanej decyzji z dnia [...] sierpnia 1979 r. nie ma znaczenia dla sprawy o stwierdzenie nieważności. Ta okoliczność mogłaby mieć znaczenie, ale w sprawie o wznowienie postępowania, skoro przesłanką wznowieniową jest m. in. to, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją ostateczną (art. 145 § 1 pkt 4 Kpa). Dla sprawy nieważnościowej znaczenie miało to, czy kwestionowana decyzja została ujawniona na zewnątrz, tj. czy weszła do obrotu prawnego. W aktach sprawy znajduje się odpis decyzji z dnia [...] sierpnia 1979 r. poświadczony przez Sąd Rejonowy w R. za zgodność z egzemplarzem decyzji zalegającym w aktach księgi wieczystej nr [...], co dowodzi tego, że decyzja ta została wykonana, skoro została uznana wraz z umową przez sąd wieczystoksięgowy za dokument potwierdzający skuteczne przeniesienie własności spornej nieruchomości na rzecz R. w R.

Dla niniejszej sprawy nie miało znaczenia to, czy S. P. rzeczywiście otrzymał zapłatę za nabycie przedmiotowej nieruchomości przez R. w R. Kwestia ta ma charakter następczy w stosunku do oceny legalności kwestionowanej decyzji w dacie jej wydania i dlatego też wykracza poza przedmiot niniejszej sprawy.

Nie można zgodzić się ze skarżącą, że kwestionowana decyzja została wydana bez podstawy prawnej, z uwagi na niewydanie odpowiednich przepisów rangi rozporządzenia. Zdaniem Sądu, przepisy ustawy oraz wydanego m. in. na podstawie art. 59 tej ustawy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 grudnia 1977 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz. U. Nr 37, poz. 166), które weszło w życie w dniu 1 stycznia 1978 r., stanowiły dostateczną regulację do wydania kwestionowanej w niniejszej sprawie decyzji. Faktem jest to, że Rada Ministrów została zobligowana do określenia w drodze rozporządzenia m. in. szczegółowych zasad i warunków przekazywania gospodarstw rolnych Państwu (art. 59 pkt 1 ustawy). Uszło jednak uwadze skarżącej, że przekazanie gospodarstwa rolnego Państwu oznaczało nieodpłatne przeniesienie na rzecz Państwa własności i posiadania gospodarstwa rolnego (art. 75 ust. 1 pkt 4 ustawy), a więc był to zasadniczo inny tryb nabycia nieruchomości rolnej, niż odpłatne nabycie nieruchomości przez j.g.u., o którym mowa w przepisie art. 58 ustawy, czy odpłatne przejęcie nieruchomości przez Państwo, o którym mowa w przepisie art. 45 i art. 53 ustawy.

Sąd uznał za niezasadne zarzuty skargi wskazujące na konieczność przeprowadzenia w sprawie administracyjnej dowodu z opinii biegłego grafologa na okoliczność ustalenia autentyczności podpisu S. P. pod umową oraz dowodu z przesłuchania strony lub rozprawy administracyjnej celem wyjaśnienia żądania strony i podstawy prawnej. Jeżeli chodzi o to pierwsze zagadnienie Sąd zwraca uwagę, że organ administracji publicznej nie może ustalać w postępowaniu administracyjnym zaistnienia faktu mogącego nosić znamiona czynu zabronionego. Do tego celu służy postępowanie karne. Odnosząc się do drugiej kwestii Sąd zwraca uwagę, że w niniejszej sprawie administracyjnej nie było potrzeby przeprowadzenia dodatkowego postępowania z przesłuchania strony, czy przeprowadzenia rozprawy. Skarżąca od początku sprawy nadzorczej jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, a żądanie jej wniosku zawartego w piśmie z dnia 4 października 2013 r. jest jasne. To samo dotyczy argumentacji prezentowanej w pismach z dnia 11 czerwca 2014 r., 25 sierpnia 2014 r., 17 czerwca 2015 r., 24 czerwca 2015 r. oraz wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i zawartych w nim zarzutów. Skarżąca pomija to, że postępowanie nieważnościowe ma taką naturę, że w jego toku bada się legalność kwestionowanej decyzji przez pryzmat przesłanek nieważnościowych z art. 156 § 1 Kpa, a więc ustala zaistnienie najcięższych wad tkwiących w kontrolowanej decyzji. Nie jest to postępowanie prowadzone, co do istoty sprawy. Postępowanie to nie ma charakteru postępowania zwykłego 3-cio instancyjnego. Na gruncie tego rodzaju postępowania nadzwyczajnego nie ma miejsca na dokonywanie rekonstrukcji stanu faktycznego sprawy, niejako od początku, w oparciu o wszystkie dostępne w procedurze administracyjnej środki dowodowe.

Wbrew zarzutom skargi skarżąca została poinformowana o zakończeniu postępowania dowodowego i miała możliwość wypowiedzenia się, co do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego (zawiadomienia z dnia 20 listopada 2014 r. i 11 sierpnia 2015 r.).

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał za niezasadne podnoszone w skardze zarzuty naruszenia przepisów art. 6-8, art. 10 § 1, art. 11, art. 77, art. 84 § 1, art. 86, art. 89, art. 107 § 1, art. 156 § 1 pkt 1 i 2 Kpa oraz przepisów art. 58 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 1 ustawy.

Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.