Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 744/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2011-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 13 ust. 1 pkt 1 art. 13b ust. 3 ust. 2
journal: Dz.U. 2000 nr 71 poz 838
law: Ustawa dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka (spr.), Sędzia WSA Kazimierz Maczewski, Protokolant Gabriela Porzezińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 26 października 2011 r. sprawy ze skargi "J." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z [...] r. nr [...] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2001 r. Nr 49, poz. 509,

ze zm.), art. 18, art. 27 § 1 pkt 2 i 3 oraz art. 33 i art. 34 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954, ze zm.), art. 13 ust. 1 pkt 1, art. 13b oraz art. 13f ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838, ze zm.)., § 7 ust. 1 i 4, § 9, § 10 ust. 2, § 11 ust. 1 uchwały Nr XIII/269/03 Rady Miasta Szczecin z 1 grudnia 2003 r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych Miasta S. oraz sposobu ich pobierania (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego Nr 113, poz.1932) zmienionej uchwałą Nr XXIX/576/04 Rady Miasta S. z 22 listopada 2004 r. (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego Nr 99, poz. 2168) oraz § 4 ust. 1, § 6 ust. 1 i 6, § 11, § 13 ust. 2 uchwały Nr XV/411/07 Rady Miasta S. z 19 listopada 2007 r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych Miasta S. oraz sposobu ich pobierania (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2008 r. Nr 4, poz. 120) zmienionej uchwała Nr XVI/438/07 Rady Miasta S. z 21 grudnia 2007 r. (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2008 r. Nr 4, poz. 121), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpatrzeniu sprawy na skutek zażalenia "J" Sp. z o.o. w S (dalej zwanej "Spółką"), na postanowienie Prezydenta Miasta S. z [...]r. nr [...]w przedmiocie stanowiska wierzyciela

w zakresie zgłoszonych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym wobec zobowiązanej Spółki w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...]– utrzymało

w mocy zaskarżone postanowienie.

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że pismem z [...]r. Spółka,

na podstawie art. 33 pkt 1 i 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej: u.p.e.a.), zgłosiła zarzut błędu co do osoby zobowiązanej do uiszczenia opłat dodatkowych za nieopłacony postój pojazdu o nr rej. [...]w strefie płatnego parkowania za okres od[...] . do [....] r. w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez Prezydenta Miasta S. z [...] r. ([...] ).

Podnosząc taki zarzut, Spółka wniosła o umorzenie egzekucji jako bezzasadnej.

Uzasadniając zarzut Spółka wskazała, że 16 czerwca 2010 r. doręczono jej zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego wraz z odpisem tytułu wykonawczego

nr[...], z którego wynika, że przeciwko Spółce prowadzone jest postępowanie egzekucyjne dotyczące nieuiszczonych opłat dodatkowych za nieopłacony postój pojazdu o nr rej. [...]w strefie płatnego parkowania za okres od 9 września 2005 r. do

7 marca 2008 r.

Zdaniem Spółki, nastąpił błąd co do osoby zobowiązanej do uiszczenia opłat dodatkowych na nieopłacony postój ww. pojazdu w strefie płatnego parkowania w ww. okresie albowiem, w odpowiedzi na upomnienie, zobowiązana wyjaśniła wierzycielowi,

że wskazany pojazd służbowy w wymienionym okresie był użytkowany przez A. M. oraz M. B.. Wprawdzie Spółka nie wskazała, pomimo żądania wierzyciela, szczegółowych danych osobowych, dotyczących ww. pracowników Spółki, niemniej Prezydent Miasta S. nie wskazał podstawy prawnej takiego żądania,

a także dowodu na okoliczność, że wymienione osoby kwestionowały aby we wskazanych terminach były użytkownikami pojazdu. Spółka podniosła także, że, w jej ocenie, wierzyciel w sposób całkowicie bezprawny usiłuje uzyskać dane osobowe podlegające ochronie, co jest niezrozumiałe i niedopuszczalne. Do zarzutu Spółka załączyła kopie protokołów zdawczo-odbiorczych, dotyczących pojazdu o nr rej. [....] podnosząc jednocześnie, że nie można uznać za zasadne żądania udzielania informacji dotyczących kopii protokołu odbiorczego potwierdzającego datę, w której przekazano wskazanemu użytkownikowi pojazd oraz kopii protokołu zdawczego potwierdzającego datę zdania pojazdu lub umowę najmu bądź użyczenia w sytuacji, gdy zobowiązany nie jest zobligowany żadnym przepisem prawa do stosowania takich dokumentów.

Spółka wskazała także, że jest zakładem pracy chronionej, a zatem samochodem mogły kierować osoby niepełnosprawne przekonane, że nie są zobowiązane do uiszczania opłaty parkingowej.

Powołanym powyżej postanowieniem z [...]r. Prezydent Miasta S., jako wierzyciel, uznał zgłoszony zarzut błędu, co osoby zobowiązanej,

za niezasadny, stwierdzając, że Spółka podała jedynie nazwiska swoich pracowników, który jakoby użytkowali pojazd marki P. w okresie od 9 września 2005 r. do 7 marca 2008 r. bez jakichkolwiek innych danych, a także bez adresu zamieszkania. Organ wskazał także, że z protokołów zdawczo-odbiorczych załączonych przez zobowiązaną wynika jedynie, że ww. pojazd z dniem 4 lipca 2005 r. przyjmuje A. M.,

a z dniem 2 maja 2006 r. M. B. Z tego też względu, jak podkreślił dalej organ, Spółka została wezwana do wskazania użytkowników pojazdu poprzez przesłanie potwierdzonych za zgodność z oryginałem dokumentów potwierdzających użytkowanie pojazdu przez ww. osoby, bądź przesłanie oryginalnych oświadczeń osób korzystających z pojazdu z podaniem wszystkich danych oraz dokładnego okresu użytkowania.

Następnie, Prezydent wskazał, że wobec nie spełnienia ww. żądania, niemożliwe było ustalenie osoby korzystającej z drogi publicznej, a w konsekwencji wystawienie tytułu wykonawczego na innego zobowiązanego.

Ponadto, w związku z podniesieniem okoliczności, że Spółka "J" jest zakładem pracy chronionej, w związku z czym jej pracownicy mogli być przekonani, że zwolnieni są z obowiązku uiszczania opłaty parkingowej jako osoby niepełnosprawne, organ wyjaśnił, że w okresie objętym niniejszym postępowaniem osoby niepełnosprawne były upoważnione do otrzymania abonamentu bezpłatnego lub ulgowego na samochód będący ich własnością.

W zażaleniu na postanowienie organu pierwszej instancji Spółka wniosła

o uchylenie postanowienia, podnosząc, iż wskazała w sposób jednoznaczny i nie budzący najmniejszej wątpliwości użytkowników pojazdu. Jednocześnie, Spółka ponownie podkreśliła, że nieuprawnione jest żądania wierzyciela przedstawienia kopii protokołu odbiorczego potwierdzającego datę, w której przekazano wskazanemu użytkownikowi pojazd oraz kopii protokołu zdawczego potwierdzającego datę zdania pojazdu lub umowę najmu bądź użyczenia w sytuacji, gdy zobowiązany nie jest zobligowany żadnym przepisem prawa do stosowania takich dokumentów.

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie w sprawie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wskazało, że podstawę prawną pobierania przedmiotowych opłat za parkowanie stanowią przepisy art. 13 ust. 1 pkt 1 i art. 13b ust. 1, 2, 3, 4 i 5 oraz art. 13 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych oraz uchwała Nr XIII/269/03 Rady Miasta S. z dnia 1 grudnia 2003 r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych Miasta S. oraz sposobu ich pobierania, zmieniona uchwałą Rady Miasta S. Nr XXIX/5 76/04 z dnia 22 listopada 2004 r. oraz uchwały Nr XV/411/07 Rady Miasta S z dnia 19 listopada 2007 r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych Miasta S. oraz sposobu ich pobierania, zmieniona uchwałą Rady Miasta S. Nr XVI/438/74 z dnia 21 grudnia 2007 r.

Organ wyjaśnił, że zgodnie z § 7 ust. 1 uchwały z 1 grudnia 2003 r. opłatę za parkowanie uiszcza się przed rozpoczęciem parkowania bez uprzedniego wezwania poprzez:

1) wykupienie biletu oraz czytelne, jednoznaczne i trwałe jego skasowanie przez zakreślenie znakami "X" miesiąca, dnia, godziny i minuty (z dokładnością do 5 minut) rozpoczęcia postoju;

2) wykupienie abonamentu;

3) wniesienie opłaty zryczałtowanej.

Obowiązek uiszczenia opłaty za parkowanie oraz opłaty dodatkowej powstaje

z mocy prawa, a niewniesiona opłata podlega przymusowemu ściągnięciu w trybie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W myśl § 11 ust. 1 ww. uchwały opłata dodatkowa za nieuiszczenie opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych wynosi [...]zł. Uchwałą z 22 listopada 2004 r. zmieniona została wysokość opłaty dodatkowej i począwszy od 1 stycznia 2005 r. opłata dodatkowa za niewniesienie opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w SPP wniesiona w terminie 7 dni od dnia nieopłacenia postoju wynosi [...]zł, a po tym terminie, a po tym terminie [...]zł.

Jednocześnie organ wskazał także, że ww. uchwały uregulowały kwestie opłat za parkowanie w SPP dla osób niepełnosprawnych, ustalając zerową stawkę opłaty dla pojazdów samochodowych osób niepełnosprawnych o znacznym stopniu niepełnosprawności oraz zerową stawkę opłaty dla osób niepełnosprawnych zaopatrzonych w kartę parkingową na parkowanie pojazdów samochodowych w SPP

w miejscach wyznaczonych dla osób niepełnosprawnych (§ 9 i 10).

W związku tym organ odwoławczy wyjaśnił, że kto parkuje pojazd w strefie płatnego parkowania bez ważnego biletu parkingowego winien mieć pełną świadomość, że narusza obowiązujące prawo w tym zakresie i może otrzymać zawiadomienie, które nie nakłada obowiązku zapłaty opłaty parkingowej ale jedynie stwierdza fakt nieuiszczenia opłaty z tytułu parkowania pojazdu w strefie płatnego parkowania, co do której zapłaty obowiązek powstaje z mocy prawa z chwilą zaparkowania pojazdu w takiej strefie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że organ egzekucyjny nie musi,

a nawet nie może, prowadzić postępowania wyjaśniającego, mającego na celu ustalenie faktu parkowania pojazdu, jak i korzystającego z dróg publicznych poprzez zaparkowanie samochodu, ponieważ nie pozwalają na to przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organ może w takiej sytuacji domniemywać, że korzystającym z dróg publicznych był właśnie właściciel samochodu. Ustalenie faktów w przedmiotowej sprawie jest więc zależne wyłącznie od zobowiązanej Spółki, gdyż to ona posiada wiedzę w tej materii (a przynajmniej powinna ją posiadać). W tym zakresie organ powołał się na podobny pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 12 czerwca 2006 r., sygn. akt: I OSK 209/07.

Odnosząc się do stanu faktycznego sprawy organ odwoławczy stwierdził,

że postępowanie Spółki w niniejszej sprawie, która została wezwana do wskazana osoby lub osób, które kierowały przedmiotowym pojazdem w dniach i godzinach wymienionych w upomnieniu, uniemożliwiło wierzycielowi ustalenie w sposób jednoznaczny i nie budzący żadnych wątpliwości osób użytkujących pojazd, będący własnością zobowiązanej w konkretnych dniach, godzinach i miejscach.

Organ pokreślił także, że Spółka, pomimo stosownego wezwania wierzyciela, nie wskazała jakichkolwiek danych umożliwiających identyfikację wskazanych pracowników.

Z załączonych do akt protokołów zdawczo-odbiorczych nie wynika także dokładny okres użytkowania pojazdu przez konkretną osobę. Spółka nie przedstawiła również żadnego dokumentu, z którego wynikałoby, który pracownik, w jakim okresie, korzystał z pojazdu oraz, czy korzystał z niego jedynie dany pracownik, czy też inne osoby zatrudnione

w Spółce.

Tak więc, mając na uwadze powyższe, Samorządowe Kolegium Odwoławcze stanęło na stanowisku, że wobec nie udowodnienia, że zobowiązana użyczyła pojazdu innej osobie obowiązek uiszczenia opłaty za parkowanie obciąża Spółkę, jako właściciela pojazdu.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. Spółka wniosła o uwzględnienie skargi poprzez: "uchylenie zaskarżonego postanowienia

w całości".

W skardze na powyższe postanowienie skarżąca zarzuciła Kolegium naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, przez błędną

ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, w szczególności art. 33 pkt 4 ustawy z dnia

17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez uznanie, że nie zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego

Mając na uwadze swoją argumentację wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości.

Uzasadniając swoje stanowisko skarżąca podała na wstępie, iż podtrzymuje swoje dotychczasowe stanowisko, w szczególności wyrażone w zażaleniu na postanowienie Prezydenta Miasta S.

W ocenie Spółki, przedmiotowa sprawa stanowi dowód "niemocy" wierzyciela, zaś Kolegium nieudolnie podjęło próbę obrony tej niemocy

Skarżąca uważa, iż przedstawiła dowody na poparcie swojego zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego, naprowadzając równocześnie, iż, poza rozliczeniem kosztów zużycia paliwa, nie wprowadzała żadnych szczególnych rozwiązań, w tym,

w szczególności, dotyczących sposobu przekazania pojazdów, skrupulatnej ewidencji

ich użytkowania, itp.

Jako ocierający się o absurd skarżąca uznała argument, iż z przedstawionych przez protokołów zdawczo-odbiorczych pojazdu nie wynika dokładny okres użytkowania pojazdu przez konkretną osobę, a także który z pracowników w jakim okresie korzystał z pojazdu oraz, czy korzystał z tego pojazdu wyłącznie dany pracownik, a nie jakaś inna osoba zatrudniona w Spółce. Skarżąca uważa, iż prowadzenie takiej ewidencji jest obiektywnie niemożliwe przez żadnego pracodawcę - wymagałoby to stosowania kamer wideo w każdym pojeździe tylko dla potrzeb ustalenia osoby zobowiązanej do uiszczenia opłaty parkingowej

Na zakończenie skarżąca postawiła pytanie o to, jakie przeszkody uniemożliwiły Prezydentowi Miasta S. wszczęcie postępowania wobec osób - użytkowników pojazdu (pracowników Spółki) i, w związku z tym, wystąpienie do skarżącej z wnioskiem

o udzielenie żądanych informacji, w tym nr PESEL i adresu zamieszkania.

Jednocześnie, we wcześniejszym fragmencie uzasadnienia skargi, Spółka wskazała, że "na potwierdzenie nietrafności argumentów zarówno organu podatkowego jak i Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., wystarczy chociażby wskazać absolutne i niczym nie ograniczone prawo obywateli polskich do zmiany miejsca (adresu) zamieszkania. Na cóż zdał by się adres zamieszkania A. M., który od kilku lat nie jest już pracownikiem skarżącej, gdyby okazało się że adres ten jest już nieaktualny albo wskazana osoba nie odbierałaby korespondencji pod wskazanym adresem (...) Skarżąca nie ma w chwili obecnej żadnych informacji o byłym już pracowniku innych niż te które posiadała na dzień zakończenia stosunku pracy".

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny u z n a ł, co następuje:

W wyniku przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonego postanowienia skargę należało oddalić, Sąd nie znalazł bowiem podstaw do stwierdzenia, że postanowienie to wydane zostało z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ustalenia, że akt taki dotknięty jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) – zwanej dalej: p.p.s.a.

Wskazać należy, że zgodnie z przepisem art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968, ze zm.), zobowiązany może wnieść zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, przy czym podstawą zarzutu mogą być wyłącznie okoliczności (przesłanki) wymienione w tym przepisie (w punktach 1 – 10).

Zarzuty mogą być wniesione do organu egzekucyjnego w terminie 7 dni

od otrzymania tytułu wykonawczego – o czym poucza się zobowiązanego w treści tytułu wykonawczego (art. 27 § 1 pkt 9 ustawy egzekucyjnej) – co oznacza, że nie mogą być one składane lub uzupełniane w terminie późniejszym, np. w zażaleniu na postanowienie organu egzekucyjnego lub w skardze do sądu. W myśl art. 34 § 1 ww. ustawy, zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca.

W rozpatrywanej sprawie organem egzekucyjnym jest Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w R., a wierzycielem egzekwowanej należności - Prezydent Miasta S., natomiast przedmiotem skargi jest wydane w postępowaniu egzekucyjnym ostateczne postanowienie wierzyciela odmawiające uwzględnienia zgłoszonego przez Spółkę zarzutu nieistnienia egzekwowanego obowiązku.

W związku z charakterem obowiązku, jaki wskazany został w wystawionym przez wierzyciela tytule wykonawczym, tj. obowiązku poniesienia opłat dodatkowych z tytułu nieopłaconego postoju w strefie płatnego parkowania - wskazać należy, iż obowiązek poniesienia takich opłat określony został w przepisach ustawy z dnia 21 marca 1985 r.

o drogach publicznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838, ze zm.). Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, "korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania". Strefę taką ustala rada gminy (rada miasta) – art. 13b ust. 3 ustawy. Opłatę, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się, jak to określa art. 13b ust. 1 ustawy, za parkowanie pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo.

Ustawodawca w art. 13b ust. 2 ustawy wskazał też cel ustalania stref płatnego parkowania, stanowiąc, że: "Strefę płatnego parkowania ustala się na obszarach charakteryzujących się znacznym deficytem miejsc postojowych, jeżeli uzasadniają

to potrzeby organizacji ruchu, w celu zwiększenia rotacji parkujących pojazdów samochodowych lub realizacji lokalnej polityki transportowej, w szczególności w celu ograniczenia dostępności tego obszaru dla pojazdów samochodowych lub wprowadzenia preferencji dla komunikacji zbiorowej".

Ustalając strefę płatnego parkowania rada gminy (miasta) ustala też wysokość stawek ww. opłaty oraz określa sposób ich pobierania (art. 13 ust. 4 pkt 1 i 3).

Za nieuiszczenie takiej opłaty za parkowanie pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania pobiera się opłatę dodatkową, której wysokość oraz sposób jej pobierania również określa rada gminy (art. 13f ust. 1 i 2).

Opłaty te, a więc zarówno opłatę za parkowanie w strefie płatnego parkowania, jak i opłatę dodatkową za nieuiszczenie takiej opłaty, pobiera zarząd drogi, a w przypadku jego braku - zarządca drogi (art. 13b ust. 7 i art. 13f ust. 3), którym w przypadku dróg publicznych (ulic) położonych w granicach miasta na prawach powiatu, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych, jest prezydent miasta (art. 19 ust. 5) - jak ma to miejsce w przypadku S.

Jak wynika z przytoczonych powyżej przepisów, obowiązek uiszczenia opłaty

za parkowanie pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania jest obowiązkiem wynikającym z mocy samego prawa, tj. z ww. przepisów ustawy o drogach publicznych i wydanej z jej upoważnienia uchwały rady miasta, stanowiącej – w myśl art. 87 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej – akt prawa miejscowego, obowiązujący każdego, na obszarze działania organu, który je ustanowił.

Obowiązek taki winien być wykonany niezwłocznie po zaistnieniu określonego stanu faktycznego, z wystąpieniem którego ustawa wiąże ten obowiązek (zaparkowania

w strefie płatnego parkowania, a w odniesieniu do opłaty dodatkowej - nieuiszczenia opłaty parkingowej). Dla realizacji obowiązku uiszczenia takich opłat (opłaty parkingowej, opłaty dodatkowej) nie jest zatem koniecznym jego konkretyzacja w drodze indywidualnego aktu administracyjnego, np. decyzji. Co więcej, ustawodawca nie upoważnił organów administracji do wydawania takich aktów. Również przepisy ustawy stwierdzające, iż opłaty te są "pobierane", a nie np. wymierzane, ustalane lub określane przez organ administracji, dodatkowo potwierdza zasadność tego wniosku.

Sporządzane przez inspektora SPP (działającego z upoważnienia zarządcy drogi) zawiadomienie o nieopłaconym postoju w strefie płatnego parkowania - jak to

w rozpatrywanej sprawie miało miejsce w 17 przypadkach w okresie od 9 września 2005 r. do 7 marca 2008 r., - którego oryginał umieszczany jest za wycieraczką pojazdu, stanowi zatem dokument (dowód) potwierdzający nieuiszczenie opłaty, a zarazem stanowi ono dla korzystającego z drogi dodatkową informację o (powstałym z mocy prawa) obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej. Dokument ten nie nakłada na korzystającego z parkingu jakichkolwiek obowiązków, a jedynie dodatkowo informuje o nieopłaconym postoju. Obowiązek poniesienia opłaty dodatkowej powstał bowiem z mocy prawa w momencie postawienia pojazdu w strefie bez uiszczenia opłaty parkingowej.

Będąca przedmiotem egzekucji kwota pieniężna [....]zł (wraz z kosztami upomnienia) stanowi więc konsekwencję stwierdzenia przez powołanych do tego inspektorów SPP braku uiszczenia w 17 przypadkach opłaty za parkowanie należącego do skarżącej Spółki samochodu marki P o nr rej. [...]w strefie płatnego parkowania w S. Niesporne jest również, że wierzyciel (Prezydent Miasta S) wzywał Spółkę do uiszczenia ww. kwoty, a wobec niedokonania zapłaty, wystawił wobec zobowiązanej tytuł wykonawczy i przekazał go ww. organowi egzekucyjnemu.

Sąd nie podziela stanowiska skarżącej Spółki wyrażonego w treści zarzutu zgłoszonego w postępowaniu egzekucyjnym - tj. błędu, co do osoby zobowiązanej - uznając, iż zarzut taki nie jest zasadny. Brak więc było podstaw prawnych lub faktycznych do stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów prawa w stopniu wskazanym w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a.

Wprawdzie Sąd nie podzielił w pełni argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, jednak uchybienia te nie mogły mieć istotnego wpływu

na wynik sprawy.

Sąd nie podzielił więc poglądu organu II instancji, iż "organ egzekucyjny nie musi

a nawet nie może prowadzić postępowania wyjaśniającego, mającego na celu ustalenie faktu parkowania pojazdu, jak i korzystającego z dróg publicznych poprzez zaparkowanie samochodu, ponieważ nie pozwalają na to przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji". Zauważyć przede wszystkim wypada, iż przedmiotowe postanowienie dotyczy stanowiska wierzyciela, a nie organu egzekucyjnego, a ponadto,

w sytuacji, gdy egzekwowany obowiązek powstał z mocy prawa, to właśnie instytucja zarzutów (art. 33 u.p.e.a.) umożliwia zobowiązanemu podjęcie obrony, także poprzez wykazywanie nieistnienia tego obowiązku, zatem wierzyciel (także wtedy, gdy występuje równocześnie w roli organu egzekucyjnego) obowiązany jest do wyjaśnienia podnoszonych zarzutów i do wykazania (udowodnienia), iż obowiązek taki istnieje, przy uwzględnieniu zasad postępowania dowodowego określonego w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego – które mają "odpowiednie zastosowanie"

w postępowaniu egzekucyjnym, w myśl art. 18 u.p.e.a.

Sąd nie podzielił też poglądu wyrażonego w zaskarżonym postanowieniu,

iż obowiązek zapłaty opłaty dodatkowej przez właściciela pojazdu oparty jest jedynie

na domniemaniu, że korzystającym z drogi publicznej był właśnie właściciel samochodu – z powołaniem się na pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 12 czerwca 2006 r., sygn. akt: I OSK 209/07.

W istocie, w powołanym wyroku, a także w innych wyrokach sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, iż kierowanie egzekucji do właściciela samochodu opiera się zwykle na dwóch powiązanych elementach, tj. na domniemaniu faktycznym wynikającym z doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania,

że to przede wszystkim właściciel samochodu z niego korzysta (a więc jest "korzystającym z dróg publicznych"), a ponadto z założenia, iż jeśli właściciel samochodu w danym dniu z niego nie korzystał, to wie kto to czynił - vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18.08.2009 r., sygn. akt II FSK 591/08. W wyroku tym zawarto jednak istotne zastrzeżenie, iż w argumentacji tej pomija się zarówno przypadki kradzieży pojazdu (nie mające znaczenia w przedmiotowej sprawie), jak i sytuacje, gdy właścicielem pojazdu jest osoba prawna lub jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej. Oznacza to, iż w sytuacji, gdy właścicielem pojazdu jest osoba prawna lub jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej, takie podmioty byłyby zwolnione z obowiązku uiszczania opłat parkingowych (bo osoba prawna nie jest "korzystającym z dróg publicznych" w przytoczonym powyżej znaczeniu, tj. nie jest podmiotem parkującym pojazd), a więc w konsekwencji byłyby także zwolnione z obowiązku uiszczania opłat dodatkowych, bo opłaty takie pobiera się jedynie w sytuacji, gdy istniał obowiązek uiszczenia opłaty parkingowej, który to obowiązek nie został wykonany. Zdaniem Sądu w składzie rozpoznającym sprawę, powyższe wskazuje, iż prezentowana w orzecznictwie wykładnia przepisów art. 13 ust. 1 pkt 1 i art. 13f ust. 1 ustawy o drogach publicznych nie jest prawidłowa, bowiem prowadzi do niemożliwych do zaakceptowania - sprzecznych także z zasadą racjonalnego ustawodawcy – wniosków, iż przewidziany w tej ustawie obowiązek uiszczania opłat parkingowych i opłat dodatkowych odnosi się jedynie do osób fizycznych, bowiem tylko takie osoby mogłyby być uznane za "korzystające z pojazdu", co w ww. wykładni tych przepisów jest równoznaczne z "korzystaniem z dróg publicznych".

Nie zgadzając się z taką wykładnią, Sąd uznał, że nawet gdyby przyjąć, iż językowa wykładnia przepisów art. 13 ust. 1 pkt 1 i art. 13f ust. 1 ustawy o drogach publicznych pozwala na stwierdzenie, iż "korzystającym z drogi publicznej" w chwili parkowania pojazdu w SPP jest osoba pozostawiająca pojazd w tej strefie (praktycznie osoba kierująca pojazdem) - gdyż jest to osoba, która posiada (a przynajmniej powinna posiadać) świadomość parkowania pojazdu w takiej strefie i praktycznie tylko ona może w tym momencie dokonać technicznej czynności dokonania opłaty (poprzez nabycie

i zakreślenie biletu parkingowego lub dokonanie opłaty w tzw. parkomacie i umieszczenie tych dowodów w widocznym miejscu w pojeździe) – to i tak w istocie osoba taka dokonuje uiszczenia opłaty parkingowej "za właściciela" pojazdu, bowiem opłata ta dotyczy jego pojazdu. Uznając więc nawet, iż nakaz zawarty w art. 13 ust. 1 pkt 1 u.p.d.p. (obowiązek uiszczenia opłaty "zwykłej" za parkowanie) jest adresowany z ww. powodów do każdej osoby, która pozostawia pojazd w strefie płatnego parkowania, to jednak jeżeli opłata taka nie zostanie dokonana, a więc powstanie obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej, wezwanie do jej uiszczenia powinno być kierowane do właściciela pojazdu, bowiem opłata ta obciąża właściciela pojazdu. Za takim rozumieniem ww. przepisów ustawy o drogach publicznych przemawia logiczna i celowościowa ich wykładnia. Zdaniem Sądu, należy przede wszystkim podkreślić, iż istotną (relewantną) przesłanką powstania obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej jest fakt pozostawania (parkowania) pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania bez uiszczonej opłaty za parkowanie – a taki stan przekreśla cele wprowadzenia stref płatnego parkowania, określone

w przytoczonym powyżej art. 13b ust. 2 ustawy o drogach publicznych. W takiej sytuacji prawne znaczenie dla postania obowiązku zapłaty dodatkowej i jej egzekwowania ma więc fakt zajmowania przez pojazd miejsca w takiej strefie (co uniemożliwia parkowanie innych pojazdów w tym miejscu), a zatem bez znaczenia dla powstania tego obowiązku jest to, kto pozostawił pojazd w strefie, istotne jest natomiast, czyj pojazd to miejsce zajmował. Prawidłowa wykładnia wymienionych przepisów ustawy o drogach publicznych uzasadnia zatem stwierdzenie, że publicznoprawny obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej za parkowanie pojazdu w strefie płatnego parkowania bez uiszczenia opłaty za parkowanie obciąża właściciela pojazdu (z zastrzeżeniem sytuacji szczególnych, np. udokumentowanej kradzieży pojazdu), a nie osobę, która pozostawiła pojazd w tej strefie. Nie ma więc ani prawnego ani logicznego uzasadnienia dla ustalania w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym ściągnięcia nieuiszczonych opłat dodatkowych osoby, która pozostawiła jego (właściciela) pojazd w takiej strefie. Ustalanie takiej osoby byłoby niezbędne w razie naruszenia przepisów o ruchu drogowym, bowiem naruszenie takie może skutkować nałożeniem kary (mandatu) za takie wykroczenie, jednak obowiązek poniesienia omawianej opłaty dodatkowej nie wynika z takiego karalnego zachowania. Sama opłata dodatkowa nie jest karą (sankcją), lecz ekwiwalentem za parkowanie pojazdu na drodze publicznej (korzystanie z drogi w sposób określony w ustawie), w miejscu w którym za takie parkowanie pobierane są opłaty.

Wydanie pojazdu przez właściciela do używania innym osobom nie powinno więc mieć – w ocenie Sądu – znaczenia w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym opłaty dodatkowej, stanowić ono może podstawę do ewentualnego żądania zwrotu poniesionej opłaty na drodze postępowania cywilnego, co gwarantuje ochronę praw właściciela pojazdu. Wskazać też należy, że uchwała Rady Miasta S. umożliwia też uiszczenie opłat za parkowanie np. poprzez wykupienie abonamentu

- § 5 pkt 2 uchwały z 1 grudnia 2003 r. - co także pozwala właścicielowi pojazdu

(w szczególności osobom prawnym i innym jednostkom organizacyjnym, a także indywidualnym pracodawcom) na uniknięcie przypadków nieuiszczenia opłaty

za parkowanie przez osoby, którym przekazali pojazd do używania, powodujące powstanie obowiązku poniesienia opłaty dodatkowej.

Odmienna wykładnia omawianych przepisów, nakazująca w postępowaniu egzekucyjnym, dotyczącym ściągnięcia opłat dodatkowych ustalanie osób, które faktycznie pozostawiły pojazd samochodowy w strefie płatnego parkowania nie znajduje więc racjonalnego uzasadnienia – pomijając względy praktyczne, a także prawne, związane z takim ustalaniem (np. konieczność rozstrzygania sporów pomiędzy właścicielem, a wskazaną przez niego osobą lub osobami - spory takie, jako wynikające

z czynności (umów) cywilnoprawnych powinny być rozstrzygane przez sądy cywilne

w procesach o zwrot (odszkodowanie) uiszczonej opłaty dodatkowej).

Mając na uwadze powyższe stanowisko Sądu zbędne jest odnoszenie się do zarzutów skargi, dotyczących tego czy Spółka, w toku prowadzonego postępowania, wskazała osoby dysponujące jej samochodem w sposób umożliwiający ich identyfikację czy też nie, choć nie ulega wątpliwości, że podanie jedynie imienia i nazwiska dawnego pracownika, który nie wiadomo gdzie obecnie zamieszkuje, uniemożliwia identyfikację takiej osoby na potrzeby prowadzonego postępowania egzekucyjnego.

Nie znajdując w tych warunkach podstaw do stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie ostateczne wydane zostało z naruszeniem prawa w stopniu wskazanym

na wstępie, stosownie do przepisu art. 151 p.p.s.a. orzec należało o oddaleniu skargi,

jako niezasadnej.