Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1355/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-03-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 28 marca 2018 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak Sędziowie: sędzia NSA Paweł Miładowski sędzia del. WSA Izabela Bąk-Marciniak (spr.) Protokolant: starszy asystent sędziego Katarzyna Miller po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2018 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 grudnia 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 999/15 w sprawie ze skargi A.F. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania z urzędu oczywistej omyłki 1. prostuje oczywistą omyłkę pisarską w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 grudnia 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 999/15 w ten sposób, że w sentencji wyroku w wierszu 10 od góry zamiast sformułowania "w trybie uroszczonym" winno być "w trybie uproszczonym"; 2. prostuje oczywistą omyłkę pisarską w uzasadnieniu wyroku opisanego w pkt 1 w ten sposób, że na stronie 2 uzasadnienia w wierszu 18 od góry, na stronie 3 w wierszu 1 od góry i na stronie 3 w wierszu 4 od góry zamiast "w O." winno być "w O."; 3. oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 30 grudnia 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 999/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. F. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2015 r. znak : [...] w przedmiocie sprostowania z urzędu oczywistej omyłki.

Powyższy wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2014r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 113 § 1 w związku z art. 126 kpa sprostował oczywistą omyłkę w postanowieniu z dnia [...] października 2014r., znak: [...] utrzymującym w mocy postanowienie Wojewody Kujawsko- Pomorskiego z dnia [...] lipca 2014r., znak: [...] odmawiające wszczęcia na wniosek A. F. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Bydgoskiego z dnia [...] marca 2012r., Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej M. F.- J. i T. J. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego wraz z wewnętrzną instalacją gazu w budynku na działce nr ewid. [...] położonej w miejscowości O., gmina O. w ten sposób, że: w wierszu pierwszym na stronie pierwszej zamiast: W., dnia [...] października 2014r. powinno być: W., dnia [...] listopada 2014r.

W uzasadnieniu postanowienia Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż z analizy akt sprawy wynika, że w postanowieniu z dnia [...] października 2014r., znak: [...] w wierszu pierwszym na pierwszej stronie wpisano omyłkowo W., dnia [...] października 2014r. W ocenie organu powyższe jest oczywistą omyłką pisarską, gdyż niewątpliwym jest, że prostowane rozstrzygnięcie było wydane w dniu [...] listopada 2014r, Powyższe wynika z akt sprawy organu zażaleniowego.

Po rozpatrzeniu wniosku A. F. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. postanowieniem, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...]marca 2015r., znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 oraz art. 144 kpa utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podzielił argumentację prezentowaną w postanowieniu z dnia [...] grudnia 2014r.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że powyższa omyłka pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie zawarte w prostowanym orzeczeniu, nie ma charakteru mylnego ustalenia faktycznego, jak również nie jest konsekwencją błędnego zastosowania przepisów prawa. Ponadto nie ma ona znaczenia z punktu widzenia stosunków prawnych ukształtowanych prostowanym orzeczeniem. Poza tym organ wskazał, że argumentacja rozpatrywanego wniosku nie odnosi się do istoty sprostowanej omyłki i pozostaje bez wpływu na treść podjętego rozstrzygnięcia.

Skargę na powyższe postanowienie wniósł A. F.wnosząc o:

unieważnienie postanowień GINB (gdyż zawierają rażące błędy poprzez stwierdzenie że nie jest stroną postępowania w niniejszej sprawie),

przeprowadzenie kompleksowej kontroli na działce nr [...] w O. w szczególności przeprowadzenie pomiarów usytuowania budynków i gabarytów budynków przez inne osoby ( niż poprzednio) w jego obecności,

unieważnienie decyzji Starosty Bydgoskiego o pozwoleniu na budowę z dnia [...] marca 2012r. nr [...].

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 7, 8 , 12 § 1 oraz art. 77 § 1 kpa.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku oddalającgo skargę wskazał, że podstawą prawną powołanego postanowienia jest przepis art. 113 § 1 kpa, zgodnie z którym organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony sprostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Powołany przepis ma zastosowanie również do postanowień, stosownie do treści art. 126 kpa. Przedmiotem sprostowania w trybie określonym w art. 113 § 1 kpa mogą być wyłącznie " błędy pisarskie i rachunkowe" oraz inne "oczywiste omyłki". Za błąd pisarski uważa się widoczne, niezamierzone, niewłaściwe użycie wyrazu, mylną pisownię, czy też opuszczenie jakiegoś wyrazu. Omyłka pisarska to między innymi widoczne, wbrew zamierzeniu organu, niewłaściwe użycie wyrazów, zwrotów, czy nawet daty.

Istotną cechą błędu lub innej omyłki, pozwalającą na zastosowanie trybu sprostowania na podstawie art. 113 § 1 kpa jest jego oczywistość. Oczywistość tę można stwierdzić porównując treść decyzji z zawartymi w aktach sprawy dokumentami. W orzecznictwie i doktrynie powszechnie przyjęty jest pogląd, że sprostowanie orzeczenia nie może prowadzić do merytorycznej zmiany. Niedopuszczalne jest sprostowanie decyzji (postanowienia), które prowadziłoby do ponownego rozstrzygnięcia sprawy.

W niniejszej sprawie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego dokonał w drodze postanowienia sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej powstałej w wyniku błędnego wpisania daty postanowienia, które zostało wydane w dniu [...] listopada 2014r. a nie [...] października 2014r. Z akt sprawy wynika jednoznacznie, że prostowane rozstrzygnięcie było wydane właśnie w dniu [...] listopada 2014r. Powyższy błąd mieści się w pojęciu oczywistej omyłki, co oznacza, że organ był uprawniony do jej sprostowania w trybie art. 113 kpa. Przy czym sprostowanie to w żaden sposób nie zmienia treści merytorycznej rozstrzygnięcia. Argumentacja podnoszona w skardze nie ma wpływu na ocenę legalności zaskarżonego postanowienia, gdyż nie odnosi się do istoty sprostowanej omyłki. Wskazać należy, iż w trybie art. 113 kpa sprostowaniu podlegają jedynie oczywiste omyłki, czyli tzw. wady nieistotne orzeczenia. W tej zaś formie nie jest możliwe ingerowanie w treść rozstrzygnięcia merytorycznego.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł A. F. zaskarżając go w całości i domagając się jego uchylenia, a także zasądzenia na rzecz strony kosztów postępowania zgodnie z obowiązującymi przepisami. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił :

- naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie § 12 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. ; poprzez jego niewłaściwe zastosowanie co do przyjęcia odległości pomiędzy ścianą budynku a granicą działki nr [...] w O.;

- naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy , a mianowicie art. 7 , 8 , 12 § 1 , 77 § 1 i 107 § 3 kpa oraz art. 106 § 3 p.p.s.a., błędy w nazwie miejscowości, której sprawa dotyczy - błąd występuje 3 razy oraz błąd ortograficzny w sentencji wyroku. W uzasadnienie wyroku z dnia 30.12.2015 r.; sygnatura akt VII SA/Wa 999/15 - strona nr 2 , wiersz nr 18 od góry , jest: " w O. " , zamiast: w O. ; ten sam błąd - strona nr 3 wiersz nr 1 od góry i strona nr 3 wiersz nr 4 od góry oraz błąd ortograficzny w sentencji wyroku ( patrz załącznik - sentencja wyroku z dnia 30.12.2015 r.; sygnatura akt VII SA/Wa 999/15

wiersz nr 10 od góry - jest: " uroszczonym " , powinno być : uproszczonym ). W uzasadnieniu skargi kasacyjnej kasator przedstawił stan faktyczny w sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Stosownie do postanowień art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz.935) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek nieważności postępowania, wymienionych w art. 183 § 2 cytowanej wyżej ustawy, tym samym sprawa ta mogła być rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny wyłącznie w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskiem. W świetle art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1/ naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2/ naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Odpowiadające temu przepisowi przytoczenie podstaw skargi kasacyjnej będzie polegało na wskazaniu konkretnego przepisu, konkretnego aktu prawnego i charakteru naruszenia. Tylko takie postawienie zarzutów w skardze kasacyjnej pozwala Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, działającemu w granicach podstaw skargi kasacyjnej, na rozpoznanie sprawy w sposób oczekiwany przez wnoszącego środek odwoławczy. Każde niemieszczące się w rozumieniu art. 174 p.p.s.a. przytoczenie podstaw powoduje, że są one nieusprawiedliwione w rozumieniu art. 184 p.p.s.a., nadto Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do konkretyzowania, czy doprecyzowywania zarzutów kasacyjnych.

Wniesiona skarga kasacyjna analizowana pod tym katem nie zasługuje na uwzględnienie.

Należy zauważyć, że podstawę materialnoprawną sprostowania postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2014 r. znak : [...] (utrzymanego w mocy postanowieniem GINB z [...] marca 2015 r.) stanowił przepis art. 113 § 1 kpa, którego naruszenia nie zarzucono w okolicznościach rozpoznawanej sprawy w złożonej skardze kasacyjnej. Przepis ten stanowi, że organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste pomyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Jest to regulacja wyczerpująca i samodzielna. Uregulowana w tym przepisie instytucja sprostowania zawartych w decyzjach oczywistych omyłek służy przywróceniu rzeczywistej woli organu, ilekroć zachodzi pewna niezgodność między rzeczywistą wolą tego organu a jej wyrażeniem na piśmie. Przedmiotem sprostowania w trybie określonym w art. 113 § 1 kpa mogą być wyłącznie "błędy pisarskie i rachunkowe" oraz "inne oczywiste omyłki". Błąd rachunkowy oznacza omyłkę w wykonaniu działania matematycznego, natomiast za błąd pisarski uważa się widoczne, niezamierzone niewłaściwe użycie wyrazu, mylną pisownię, czy też opuszczenie jakiegoś wyrazu (por. wyroki NSA z dnia 10 lutego 1994 r., SA/Kr 723/93, ONSA 1995/2/65, z dnia 23 kwietnia 2001 r., II SA863/00, opublikowany zbiór Lex Nr 75522). Istotną cechą błędu stanowiącą normę dopuszczalności sprostowania jest jego oczywistość. Może ona wynikać bądź z natury samego błędu, bądź też z porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem, treścią wniosku, czy też innymi okolicznościami. Omyłka pisarska to między innymi widoczne, wbrew zamierzeniu organu, niewłaściwe użycie wyrazów, zwrotów. Oczywistość tego rodzaju błędu można stwierdzić, porównując treść decyzji z zawartymi w aktach sprawy dokumentami.

Tym samym mając na uwadze powyższe rozważania podzielić należy stanowisko Sądu I instancji, że istniejący błąd pisarski w polegający na błędnym wpisaniu daty -miesiąca wydanego postanowienia – ( zostało wydane w dniu [...] listopada 2014 r., a nie [...] października 2014 r.) jest błędem nieistotnym. Błąd ten jest wyraźnie widoczny, co wynika z akt sprawy. A zatem taki zapis uznać należy za niezamierzony przez organ II instancji błąd pisarski. Przedmiotowa pomyłka pisarska ma charakter oczywistej, typowej omyłki, której sprostowania organ mógł dokonać w trybie art. 113 § 1 kpa. Instytucja sprostowania służy bowiem do usuwania nieistotnych wadliwości decyzji (postanowień) polegających na prostowaniu błędów pisarskich, rachunkowych oraz innych oczywistych omyłek. W rozpatrywanej sprawie poprzez sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej nie doszło do zmiany ustaleń faktycznych organu, ani tym bardziej do zmiany zawartego w omawianym postanowieniu rozstrzygnięcia, a oczywistość omyłki uzasadnia słuszność podjętego na podstawie przepisu art. 113 § 1 kpa postanowienia o sprostowaniu. Nadto rację ma skarżący kasacyjnie, że również Sąd I instancji dopuścił się oczywistych omyłek pisarskich, bowiem w uzasadnieniu wyroku z dnia 30 grudnia 2015 r. na stronie 2 w wierszu 18 od góry, jak również na stronie 3 w wierszu 1 od góry i na stronie 3 w wierszu 4 od góry wpisana została nazwa miejscowości "w O." zamiast "w O.". Natomiast w sentencji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w wierszu 10 od góry wpisano "w trybie uroszczonym" zamiast "w trybie uproszczonym". Ponieważ nie budziło wątpliwości, że są to błędy o oczywistym charakterze, Naczelny Sąd Administracyjny sprostował te błędy pisarskie korzystając z dyspozycji art.156 § 1 i 3 p.p.s.a.

Niniejsza sprawa zatem co do istoty została prawidłowo rozpatrzona, a dokonana przez Sąd I instancji ocena legalności rozstrzygnięcia administracyjnego odpowiada prawu. Natomiast podniesione zarzuty kasacyjne nie zasługiwały na uwzględnienie, albowiem jak wynika z treści skargi kasacyjnej choć kasator zaskarża wyrok Sądu I instancji z dnia 30 grudnia 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 999/15, to zarzuty kasacyjne dotyczą postępowania, które toczyło się w trybie nieważnościowym i zostało zakończone postanowieniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2014 r., od którego pomimo prawidłowego pouczenia kasatora nie została złożona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Natomiast w żaden sposób zarzuty kasacyjne nie odnoszą się do rozpoznawanej przez Sąd I instancji sprawy ze skargi A. F. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2015 r. w przedmiocie sprostowania omyłki pisarskiej. Skarga kasacyjna nie może natomiast prowadzić do oceny spraw, które nie były objęte postępowaniem. A w postępowaniu o sprostowanie nie mogą być rozpatrywane kwestie merytoryczne, będące przedmiotem decyzji (postanowienia), a zatem nie mogą być przedmiotem tego postępowania mylne ustalenia faktyczne lub błędne zastosowanie przepisów prawa.

Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) orzekł jak w sentencji.