Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 373/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2011-12-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: Art. 1 par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: Art. 145, art. 152, art. 153, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: Art. 54
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 Art. 31
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutzner (spr.) Sędziowie WSA Tadeusz Wołek WSA Dorota Dąbek Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi B. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 31 stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z należności celnych i określenia należności celnych I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej kwotę 1515 zł ( tysiąc pięćset piętnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Celnej, działając na podstawie :

- art. 121 § 1, art.122, art.187 § 1, art.191, art.207, art. 210 § 1 i § 4, art.233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.: Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.);

- art 4 pkt 9 i pkt 10, art.20 ust.1 i ust.3 lit. c, art.31, art.78 ust.1 i ust.3, art. 184, art. 201 ust.1 e, ust.2 i ust.3, art.217, art.220 ust.1, art.221 ust.1, art.222 ust.1 lit. a rozporządzenia Rady EWG) nr 2913/92 z dnia 12.10.1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. WE L 302 z dnia 19.10.1992 r. ze zm.; Dz. U. polskie wydanie specjalne 2004, roz.2, t.4,,str.30; dalej: WKC);

- art.2, art.3, art.4, art.6, art.131 rozporządzenia Rady (EWG) nr 918/83 z dnia 28.03.1983 r. ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych (Dz. U. WE L 105 z dnia 23.04.1983 r. ze zm.; dalej: rozporządzenie nr 918/83);

- rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1031/2008 z dnia 19 września 2008 zmieniającego załącznik l do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. U. WE L 291 z dnia 31.10.2008 r.)

- art.65 ust.5, art.73 ust.1 ustawy z dnia 19.03.2004 r. - Prawo celne (Dz. U. z 2004 r., art. 68, poz. 622 ze zm. dalej: Prawo celne) -

decyzją z dnia 31 stycznia 2011 r. znak [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego nr [...] z dnia [...] 2010 r. na mocy której organ pierwszej instancji:

1. odmówił skarżącej B. S. zwolnienia z należności celnych przywozowych używanego samochodu osobowego marki BMW [...], rok produkcji 2008, poj. silnika 3000 cm3, zgłoszonego w dniu [...] 2009r. do procedury dopuszczenia do wolnego obrotu według dokumentu SAD OGL [...] jako mienie osobiste przywiezione z USA w związku z przeniesieniem miejsca zamieszkania do Polski,

2. określił kwotę należności celnych przywozowych wynikającą z długu celnego w wysokości 7.447 zł podlegająca retrospektywnemu zaksięgowaniu z tytułu importu ww. pojazdu.

Powyższe decyzje zostały wydane w niżej opisanym stanie faktycznym

ustalonym przez organy :

w dniu [...] 2009 r. skarżąca zgłosiła do procedury celnej dopuszczenia do obrotu wg SAD OGL [...] wyżej opisany samochód osobowy marki BMW [...] o deklarowanej wartości 30.000,00 USD oraz kosztach transportu 2.230,00 USD - jako mienie osobiste przywożone przez osobę fizyczną przenoszącą swoje miejsce stałego zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty. W wyniku weryfikacji dokonanego zgłoszenia organ celny uznał, iż nie zostały spełnione warunki określone w art.3 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 918/83, który stanowi , że zwolnienie ograniczone jest do mienia osobistego, które za wyjątkiem szczególnie uzasadnionych okoliczności, pozostawało w posiadaniu oraz było używane przez osobę zainteresowaną w jej poprzednim miejscu stałego zamieszkania przez co najmniej sześć miesięcy przed datą, w której osoba zainteresowana przestała na stałe zamieszkiwać w państwie trzecim które opuściła.

Z akt sprawy wynikało , że skarżąca przebywała w USA od maja 1998 r. do dnia 16.09.2008 r. i nie udokumentowała faktu posiadania i używania ww. pojazdu przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy przed datą, w której przestała zamieszkiwać w USA.

W związku z powyższym w dniu [...] 2010 r. Naczelnik Urzędu Celnego wydał decyzje nr [...], w której odmówił zwolnienia z należności celnych przywozowych przedmiotowego samochodu .

Okoliczność ta nie jest w sprawie sporna i nie jest przedmiotem skargi .

Odmowa zwolnienia przedmiotowego samochodu od należności celnych przywozowych spowodowała konieczność wymiaru tych należności , które oblicza się od wartości celnej towaru.

Skarżąca wniosła o ustalenie tej wartości na podstawie w art.31 Wspólnotowego Kodeksu Celnego , tj. metodą ostatniej szansy. W tym celu przedłożyła ekspertyzę sporządzoną przez rzeczoznawcę [...] inż. L. K. z dnia 09.11.2009 r. , w której wartość rynkowa brutto przedmiotowego samochodu została określona w wysokości 76.504 zł. W oparciu o tę ekspertyzę wartość celna pojazdu została ustalona przez skarżącą na kwotę 48.066,99 zł.

Organ celny pierwszej instancji ustalił, że przedmiotowy pojazd został wyprodukowany w Niemczech, w fabryce BMW w L, co w świetle art. 31 ust. 2 lit a) WKC wyklucza ustalenie wartości celnej w oparciu o ceny sprzedaży na obszarze Wspólnoty towarów wytworzonych we Wspólnocie .

Jednocześnie organ celny wskazał na nieprawidłowości stwierdzone w przedłożonej przez skarżącą ekspertyzie , a dotyczące :

- rozbieżności w numerze VIN samochodu

- przebiegu

- we wnioskach końcowych ekspertyzy rzeczoznawca wskazał , iż odpowiednikiem

pojazdu BMW [...] na rynku krajowym jest samochód marki BMW [...], natomiast do ekspertyzy dołączony został wydruk ze strony internetowej dotyczący BMW [...].

W odpowiedzi na powyższe , skarżąca wyjaśniła, iż przed pierwszą rejestracją zostało dokonane przeskalowanie licznika przebiegu z mil na kilometry oraz z przyjętego szacunkowego przebiegu, a wartość samochodu została ustalona prawidłowo w oparciu o wartość samochodu podobnego, tj. modelu [...], z uwagi na fakt, iż model [...] nie jest sprzedawany na rynku Wspólnoty .

Z kolei Naczelnik Urzędu Celnego wskazując na treść art.31 ust.2 lit. a) WKC stwierdził , że w przedmiotowej sprawie zarówno importowany pojazd , jak i pojazd podobny, tj. BMW [...] zostały wyprodukowane we Wspólnocie, dlatego przedłożona przez skarżącą opinia nie może posłużyć do ustalenia wartości celnej importowanego pojazdu . Jeśli chodzi o przebieg pojazdu organ stwierdził, że twierdzenia skarżącej w tym zakresie są sprzeczne z ustaleniami rewizji celnej.

Odrzucając przedłożoną przez skarżącą ekspertyzę , organ celny w dniu [...] 2010r. wydał postanowienie o powołaniu z urzędu rzeczoznawcy z zakresu mechaniki pojazdów samochodowych – J. M. - w celu wskazania samochodu podobnego , o takich samych lub zbliżonych parametrach technicznych , zbliżonym wyposażeniu i tej samej klasy , wyprodukowanego poza Wspólnotą Europejską , co samochód marki BMW [...], przywieziony przez skarżącą.

Powołany biegły sporządził wycenę z dnia 11.03.2010r. , w której stwierdził :

" w związku z postanowieniem Urzędu Celnego wskazania samochodu podobnego o takich samych lub zbliżonych parametrach technicznych , zbliżonym wyposażeniu i tej samej klasy wyprodukowanego poza wspólnotą Europejska co opisany niżej samochód marki BMW [...] – dokonano analizy pojazdów produkowanych poza wspólnotą. Z uwagi na parametry techniczne powyższego pojazdu jego wyposażenie oraz klasę samochodu brak jest możliwości wskazania samochodu podobnego , każde porównanie z innym samochodem odbiegałoby parametrami technicznymi samochodu , wyposażeniem oraz klasą.

Dokonano analizy wartości oraz parametrów technicznych pojazdów produkowanych od 2000 roku, pojazdem o zbliżonych parametrach podobnej klasy był samochód LEXUS S.C.300).

Dokonano wyliczeń wartości tego pojazdu dla roku produkcji odpowiadającego samochodowi BMW [...].

Wyliczenie w wersji bazowej w załączeniu do oceny."

Zauważyć jednak należy , że załączone wyliczenie dotyczyło modelu [...].

Wartość rynkowa brutto dla samochodu marki BMW [...] dzień 15.09.2009r. została określona na kwotę - 122.900 zł .

W aktach sprawy znajduje się wycena tego samego biegłego z dnia 19.03.2010r , w której określona została wartość rynkowa brutto samochodu marki LEXUS S.C. 300 na dzień 15.09.2009r. w wysokości 123.700 zł , wartość tę określono na podstawie notowań rynkowych z " katalogu "Pojazdy samochodowe – Wartości rynkowe IX-2009" zweryfikowanych przez wykonawcę opinii oraz na podstawie korekt mających wpływ na wartość pojazdu ".

Kolejnym postanowieniem – z dnia [...] 2010r. - organ celny powołał z urzędu tego samego rzeczoznawcę w celu określenia wartości rynkowej samochodu osobowego marki LEXUX SC 300, wskazanego w wycenie z dnia 11.03.2010 r. " jako samochodu o zbliżonych parametrach i podobnej klasy do samochodu BMW [...]..."

Rzeczoznawca w dniu 23.07.2010r. dokonał wyceny uzupełniającej w siedzibie Urzędu Celnego na podstawie analizy dokumentów i stwierdził , że wcześniejsza wycena stanowiła " wersję bazową" , a w niniejszej wycenie uwzględniono przebieg samochodu marki BMW [...] oraz " korekty dotyczące braku aktualnych badań technicznych oraz importu prywatnego". W wycenie tej znajduje się pozycja " korekty różne – 16.161 PLN".

Wartość rynkowa brutto dla samochodu LEXUS S.C. 300 została określona na kwotę 118.500 zł.

Naczelnik Urzędu Celnego w oparciu o tak zebrany materiał dowodowy w decyzji z dnia [...] 2010 r. określił kwotę należności celnych przywozowych wynikającą z długu celnego w wysokości 7.447 zł.

Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu odwołania skarżącej podniósł, że zaskarżone rozstrzygnięcie organu celnego pierwszej instancji nie dotyczy de facto odmowy zastosowania operacji uprzywilejowanej w stosunku do przedmiotowego pojazdu, lecz określenia wysokości należności celnych wynikających z długu celnego, należnego z tytułu importu tego samochodu.

Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji co do zasadności zakwestionowania operacji uprzywilejowanej.

Odnosząc się do kwestii spornej - ustalenia wartości celnej przedmiotowego pojazdu BMW [...], organ stwierdził, że trafnie organ celny pierwszej instancji zastosował w niniejszej sprawie metodę tzw. "ostatniej szansy" określoną w art. 31 WKC , z którą zgodziła się również skarżąca. Metoda ta nie przewiduje konkretnego sposobu ustalania wartości celnej towaru, wymaga, aby wartość ta była ustalona na podstawie danych dostępnych we Wspólnocie z zastosowaniem odpowiednich środków zgodnych z zasadami i ogólnymi przepisami.

Dyrektor Izby Celnej podzielił stanowisko organu pierwszej instancji , że przedłożona przez skarżącą ocena techniczna samochodu z dnia 09.11.2009r. nie mogła być przyjęta m.in. z powodu przyjęcia do obliczeń ceny przedmiotowego pojazdu z rynku wewnętrznego kraju wywozu (USA), co stanowi naruszenie art.31 ust.2 pkt c WKC , zastosowania niezgodnego z datą zgłoszenia kursu dolara oraz zawyżonego kosztu transportu tego samochodu.

Niezależnie od powyższego organ odwoławczy zarzucił , że rzeczoznawca przyjął kwotę 97.350 zł tj. wartość wg Eurotax, która nie odzwierciedla wartości pojazdu BMW [...] , ani też BMW [...] pomimo, iż ten właśnie typ powołuje w swojej ocenie jako odpowiednik badanego pojazdu na rynku polskim. Organ za nieuzasadnione uznał uwzględnienie w ocenie technicznej współczynnika zbytu (pojazdu) w trybie duszonym (0,97) oraz współczynnika przebiegu (0,95).

Wyjaśnienia rzeczoznawcy dotyczące zakwestionowanych okoliczności , w ocenie organu , były nieprzekonujące co do słuszności ich przyjęcia , a które to okoliczności miały wpływ na ustalenie wartości rynkowej (brutto) badanego pojazdu.

Ponadto , zdaniem organu odwoławczego , rzeczoznawca nie wyjaśnił przyjęcia drugiej kwoty bazowej: 97.350 zł - tj. wartości wg Eurorax , która nie odzwierciedla wartości pojazdu BMW [...] , ani też BMW [...].

Wskazane nieprawidłowości i błędy , w ocenie organu, były na tyle istotne , że musiały skutkować odrzuceniem przedłożonej opinii .

Jak wyżej podniesiono, organ odwoławczy uznając za prawidłowe zastosowanie w niniejszej sprawie metody ustalania wartości celnej sprowadzonego przez skarżącą pojazdu metodą ostatniej szansy stwierdził , że zasadne było ustalenie tej wartości w oparciu o ocenę techniczną z dnia 11.03.2010 r. w zakresie wskazania pojazdu podobnego do BMW [...], ale wyprodukowanego poza Wspólnotą oraz o ocenę uzupełniającą z dnia 23.07.2010 r. w zakresie wartości rynkowej pojazdu podobnego do BMW [...]. Zdaniem organu odwoławczego , Naczelnik Urzędu Celnego dokonał prawidłowych obliczeń , szczegółowo opisanych w uzasadnieniu wydanej decyzji ; obliczeń tych nie można zakwestionować ani z punktu widzenia matematycznego , ani z punktu widzenia zastosowanej stawki celnej na dzień przyjęcia zgłoszenia celnego i tym samym powstania długu celnego. Odnośnie braku oględzin pojazdu przez rzeczoznawcę , którego ocena techniczna były podstawą rozstrzygnięcia , organ odwoławczy stwierdził , że przedmiotowy samochód nie posiadał uszkodzeń , był sprawny, tak więc dokonanie oględzin pojazdu przez biegłego – w ocenie organu - nie było konieczne.

Odnosząc się do zarzutu odwołania , że opinia biegłego została wydana na podstawie wyceny "samochodu zaliczanego co najmniej dwie klasy wyższej, niż samochód importowany..." , Dyrektor Izby Celnej stwierdził , że twierdzeniu temu przeczy samo porównanie wartości rynkowej brutto z wyceny z dnia 11.03.2010 r. - 122.900 zł. oraz z dnia 23.07.2010 r. - 118.500 zł. . Ponadto , aby jeszcze bardziej "zwiększyć podobieństwo" obu pojazdów tj. marki BMW [...] oraz marki Lexus SC 300 , uwzględniono nie tylko wartość katalogową samochodu podobnego , lecz odniesiono do niego przebieg taki jak posiadał samochód BMW oraz korekty aktualnych badań technicznych oraz z tytułu importu prywatnego. Wartość rynkowa pojazdu ustalona została przez biegłego w oparciu o średnie ceny katalogowe używanych pojazdów samochodowych na terenie Polski .

Przedmiotem zarzutów odwołania była również kwestia zobowiązania skarżącej do uiszczenia odsetek , co w jej ocenie , było nie zgodne z prawem.

Odpowiadając na ten zarzut Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji organ ten słusznie podkreślił, iż zgodnie z art.54 § 1 pkt.1 Ordynacji podatkowej, odsetek nie nalicza się za okres zabezpieczenia od zabezpieczonej kwoty zobowiązania, jeżeli objęte zabezpieczeniu środki pieniężne (...) zostały zaliczone na poczet zaległości podatkowych.

Wbrew zarzutom odwołania , zdaniem organu odwoławczego w niniejszej sprawie nie naruszono przepisów postępowania określonych w art. 121 i art.122 Ordynacji podatkowej, gdyż podjęto w sprawie wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy .

Na powyższą decyzje wpłynęła skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie , w której skarżąca zarzuciła , że do akt sprawy nie została dołączona opinia wskazująca, który samochód produkowany poza Unią Europejską jest podobny do samochodu BMW [...] , a biegły zamiast wykonać zlecenie organu, to jest wskazać samochód podobny, w istocie dokonał wyceny samochodu m-ki Lexus SC 300. Ponadto ten sam biegły powołany przez organ celny ustalił, że wartość rynkowa samochodu Lexus SC 300 wynosi 123.700 PLN. Bazując na tej wartości , Naczelnik Urzędu Celnego , po zastosowaniu odpowiednich korekt ustalił, że wartość samochodu BMW wynosi 118.519 PLN i jest to kwota wyższa niż cena, za którą nowy samochód został zakupiony rok wcześniej.

Ponadto skarżąca zarzuciła , że samochód Lexus SC 300 nie jest samochodem podobnym, zbliżonej klasy do samochodu [...], ale jest samochodem zaliczanym dwie klasy wyższej. Fakt, iż ten sam biegły określił wartość samochodu Lexus SC 300 na kwotę 123.700PLN , zdaniem skarżącej nie potwierdza w żaden sposób braku różnicy klas miedzy tymi samochodami .

W ocenie skarżącej samochody Lexus SC są to samochody sportowe zaliczane do segmentu G, natomiast samochody BMW [...] należą do klasy średniej - segment C. Marka Lexus została wprowadzona przez firmę Toyota jako samochody luksusowe.

Zdaniem skarżącej , organy obu instancji naruszyły przepisy Ordynacji podatkowej nie podejmując niezbędnych działań dla dokładnego ustalenia stanu faktycznego , a w konsekwencji spowodowało to naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 31 ust. 2 lit. g WKC poprzez ustalenie wartości celnej przywiezionego samochodu na podstawie nieprawdziwej wartości.

Skarżąca zarzuciła również naruszenie art. art. 65 ust. 6 ustawy Prawo Celne podkreślając , że skarżąca wpłaciła zabezpieczenie , które jej zdaniem znacznie przewyższało mogące powstać należności celne .

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie skargi i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Odpowiadając na zarzut naruszenia przepisów postępowania, organ stwierdził , że skarżąca miała zagwarantowaną możliwość czynnego udziału strony w całym postępowaniu. Ponadto mimo, że to na organie celnym spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym (art. 122 Ordynacji podatkowej), to skarżąca powinna współprzyczyniać się do gromadzenia dowodów.

Organ celny pierwszej instancji w toku postępowania powołał rzeczoznawcę , który w wycenie z dnia 11.03.2010 r. określił wartość rynkową brutto samochodu BMW [...] w wysokości 122.900 PLN. , a w komentarzu do ww. wyceny biegły wskazał, iż dokonano analizy wartości oraz parametrów technicznych pojazdów produkowanych od 2000 roku i pojazdem o zbliżonych parametrach i podobnej klasy był samochód LEXUS SC 300. Do wyceny BMW dołączył wycenę pojazdu marki Lexus wskazując, iż jego wartość rynkowa brutto wynosi 123.700 PLN. , a przy uwzględnieniu przebiegu i dokonaniu korekt z tytułu braku aktualnych badań technicznych oraz importu prywatnego, ostatecznie wartość rynkową brutto tego samochodu określił w wysokości 118. 500 złotych.

Organ podniósł , że obie wyceny ( z dnia 11.03. 2010r. i z dnia 23.07.2010r. ) przedłożone przez biegłego były przedmiotem ich analizy i – zdaniem organu - nie zaistniały powody , by uznać te dowody za niewiarygodne.

Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącym porównania wartości rynkowej obu pojazdów , Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że porównanie takie jest uzasadnione i, a organ nie posiada wystarczającej fachowej wiedzy, aby mógł zakwestionować ustalenia dokonane przez certyfikowanego biegłego specjalizującego się w rzeczoznawstwie samochodowym w zakresie różnicy klas pojazdów. Przyjęty tok myślenia potwierdza argumentacja skargi , w której stwierdzono , iż: "różnicę pomiędzy klasami tych samochodów najlepiej wyraża różnica cen tych aut" .

Zdaniem organu , badając cenę zakupu samochodu oraz jego wartość rynkową należy uwzględnić specyfikę amerykańskiego rynku samochodowego, czego nie uwzględnia argumentacja skargi.

Dyrektor Izby Celnej za nieuzasadnione uznał zarzuty skargi dotyczące naruszenia art.122 Ordynacji podatkowej, gdyż przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie dowodowe dało pełny obraz faktów sprawy i pozwoliło na prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego. Uwzględniono i obiektywnie przeanalizowano wszystkie dowody zebrane w postępowaniu dowodowym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył , co następuje :

Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem . Oznacza to , że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonej decyzji ( innego aktu lub czynności ) z przepisami prawa materialnego , które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego , regulującymi tryb jej wydania lub podjęcia aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia . Wiążące przy tym są przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Usunięcie z obrotu prawnego decyzji lub innego aktu może nastąpić tylko wtedy , gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania , że przy ich wydawaniu organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Dz 2002 r. Nr 153, poz.1270) tj. w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając na uwadze wskazane powyżej kryterium legalności , Wojewódzki Sąd Administracyjny, po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych , stwierdza , że skarga zasługuje na uwzględnienie.

W rozpatrywanej sprawie okolicznością bezsporną jest , że skarżąca w dniu [...] 2009r. dokonała zgłoszenia celnego według dokumentu SAD OGL [...] - samochodu marki BMW [...] , rok produkcji 2008 , o pojemności skokowej silnika 2.979 cm3 , silnik z zapłonem iskrowym o mocy 240 KM , a stan licznika pojazdu na dzień zgłoszenia wynosił 358 mil. Bezsporne jest również , że pojazd ten został wyprodukowany w fabryce BMW w L, w Niemczech , tak jak wszystkie samochody tej marki serii 1.

W rozpatrywanej sprawie zaskarżona decyzja dotyczyła dwóch kwestii : pierwsza – odmowy zwolnienia z należności celnych przywiezionego przez skarżącą spornego samochodu oraz kwestia druga – ustalenie wartości celnej przedmiotowego pojazdu jako podstawy obliczenia należności celnych .

Skarżąca ani w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji , ani w złożonej skardze nie kwestionowała zasadności odmowy zwolnienia z należności celnych przedmiotowego samochodu i Sąd również podzielił stanowisko organów w tej kwestii jako zgodne z prawem.

Odnośnie natomiast ustalenia wartości celnej spornego pojazdu , to strony sporu zgodne są co do tego , że wartość tę należało ustalić w oparciu o art.31 WKC metoda tzw. ostatniej szansy. Sąd podziela to stanowisko jako zgodne z prawem.

Art.31 stanowi :

1. Jeżeli wartość celna przywożonych towarów nie może być ustalona na podstawie art.29 i 30 , jest ona ustalana na podstawie danych dostępnych we Wspólnocie , z zastosowaniem odpowiednich środków zgodnych z zasadami i ogólnymi przepisami :

- porozumienia w sprawie stosowania art.VII Układu Ogólnego w sprawie

Taryf Celnych i Handlu z 1994r. ,

- artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994r. ,

- przepisów niniejszego rozdziału.

2. Wartość celna ustalana z zastosowaniem ust.1 nie może być określona na

podstawie:

a) ceny sprzedaży na obszarze Wspólnoty towarów wytworzonych we Wspólnocie;

b) systemu polegającego na przyjmowaniu na potrzeby celne wyższej z dwóch alternatywnych wartości ;

c) ceny towarów na rynku wewnętrznym kraju wywozu;

d) kosztów produkcji innych niż wartość kalkulowana , która została ustalona dla identycznych lub podobnych towarów na podstawie art.30 ust.2 lit.d)

e) cen na wywóz do kraju niebędącego częścią obszaru celnego Wspólnoty;

f) minimalnych wartości celnych , lub

g) arbitralnych lub nieprawdziwych wartości.

Mając na uwadze treść przytoczonego przepisu należy stwierdzić , że

ustawodawca dopuścił możliwość ustalenia wartości celnej w oparciu o dane dostępne we Wspólnocie , jednak z wyłączeniem cen sprzedaży we Wspólnocie lub w kraju eksportu , cen na eksport do innego kraju , minimalnych wartości celnych , a także wartości fikcyjnych lub dowolnych. Metoda ta wymaga , aby wartość celna ustalona została w rozsądny sposób, zgodny z zasadami i ogólnymi postanowieniami art.VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994r. oraz na podstawie danych dostępnych w kraju importu. Wartość celna ustalana na podstawie tej metody powinna w możliwie największym stopniu być oparta na pozostałych metodach ustalania wartości celnej , które powinny być stosowane z "rozsądną elastycznością".

W odniesieniu do importowanych samochodów używanych trudno jest znaleźć odpowiedni materiał porównawczy , mimo iż w przypadku tej metody dopuszczalne jest wykorzystanie jako materiałów porównawczych wyspecjalizowanych katalogów publikujących średnie ceny rynkowe pojazdów danego rodzaju i danej marki. W takiej sytuacji uzasadnione jest powołanie do sprawy biegłego rzeczoznawcy .

W rozpatrywanej sprawie organ pierwszej instancji prawidłowo postąpił powołując z urzędu rzeczoznawcę z zakresu mechaniki pojazdów samochodowych w celu wskazania samochodu podobnego, o takich samych lub zbliżonych parametrach technicznych, zbliżonym wyposażeniu i tej samej klasy , wyprodukowanego poza Wspólnotą Europejską , co samochód objęty ww. zgłoszeniem celnym, a także określenia wartości rynkowej tego samochodu podobnego.

Sąd podzielił stanowisko organów obu instancji , że przedłożona przez skarżącą ocena techniczna spornego samochodu , sporządzona na jej wniosek , z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu rozstrzygnięć obu instancji nie mogła być przyjęta , a w szczególności z powodu naruszenia art.31 ust.2 lit.a. tj. przyjęcia ceny sprzedaży na obszarze Wspólnoty towarów wytworzonych we Wspólnocie.

W niniejszej sprawie biegły sporządził żądane opinie , które – podkreślić należy – nie wiążą organu prowadzącego postępowanie . Opinie biegłego podlegają swobodnej ocenie i organ może je przyjąć w całości, może je modyfikować lub odrzucić . O załatwieniu sprawy decyduje bowiem organ , a nie biegły , który jest powołany do wydania opinii w kwestii faktycznej . Organ nie może powołać się na wnioski i konkluzje wynikające z opinii, lecz obowiązany jest skontrolować prawidłowość rozumowania biegłego i przesłanek , na których się oparł.

Sąd dokonując kontroli opinii , na których oparto rozstrzygnięcia w rozpatrywanej sprawie pod kątem wyżej wskazanych kryteriów stwierdza, że dowody te budzą zastrzeżenia .

W postanowieniu z dnia [...] 2010r. organ celny zlecił biegłemu wskazanie samochodu podobnego do samochodu objętego zgłoszeniem celnym , natomiast w opinii z dnia 11.03.2010r. biegły stwierdził , że z uwagi na parametry techniczne samochodu BMW [...], jego wyposażenie i klasę " brak jest możliwości wskazania samochodu podobnego , każde porównanie z innym samochodem odbiegałoby parametrami technicznymi samochodu, wyposażeniem oraz klasą" .

Z powyższego wynika, że w ocenie biegłego – nie ma samochodu podobnego , natomiast – jak wynika z ww. opinii – jest pojazd o zbliżonych parametrach i podobnej klasy , co samochód objęty zgłoszeniem celnym , wskazując , iż jest to samochód marki LEXUS SC 300.

Organy celne w wydanych rozstrzygnięciach nie wyjaśniły zaistniałych rozbieżności przyjmując , że samochód o zbliżonych parametrach może być przyjęty do ustalenia wartości celnej samochodu marki BMW [...]. Tymczasem wątpliwości budzi okoliczność, jaki wpływ na ustalenie wartości celnej ma przyjęcie do obliczeń samochodu o zbliżonych parametrach , zamiast samochodu podobnego .

Wiarygodność opinii z dnia 11.03.2010r. jest podważona przez odwołanie się w jej treści do modelu [...], a załącznik do tej opinii dotyczy modelu [...] i która to okoliczność nie została wyjaśniona przez organy w przekonywujący sposób.

Do obliczeń biegły przyjął stan licznika spornego samochodu odczytanego na dzień odprawy celnej tj. [...] 2009r , a wartość rynkową brutto określono w tej opinii na dzień 15.09.2009r. Organ nie ustosunkował się do tych rozbieżności i nie wyjaśnił , czy miały one wpływ na wynik dokonanych obliczeń.

Z kolei w opinii z dnia 23.07.2010r. określając wartość rynkową samochodu LEXUS SC 300 jako samochodu o zbliżonych parametrach do samochodu BMW [...] biegły także przyjął tę wartość na dzień 15.09.2010r. Niezależnie od powyższego biegły w tej opinii stwierdził , że " ... wyliczenia oparte na roku modelowym 2000, natomiast w przypadku jego produkcji w roku 2008 wyposażenie jego mogło być zbliżone do samochodu BMW [...]". Biegły nie zajmuje jednoznacznego stanowiska co do wyposażenia samochodu LEXUS SC 300 , a organ nie wyjaśnia tych wątpliwości i jaki to miało wpływ na prawidłowość dokonanych obliczeń.

Niezależnie od powyższego przedmiotowe opinie uchylają się spod kontroli Sądu , gdyż biegły wskazując na źródło pozyskiwania informacji i danych przyjętych do obliczeń nie załączył stosownych wydruków z katalogu "Pojazdy samochodowe – Wartości Rynkowe IX 2009" , co uniemożliwia ich weryfikację.

Sąd w swych rozważaniach nie odniósł się do opinii biegłego z dnia 19.03.2010r. , która została wydana bez zlecenia organu celnego i zarzut skargi w tym zakresie należy uznać za słuszny , jednak należy zauważyć , że rozstrzygnięcia organów nie odnoszą się do treści tej opinii. Wartość rynkową samochodu LEXUS SC 300 biegły określił na żądanie organu zawarte w postanowieniu tego organu z dnia [...] 2010r.

Reasumując należy stwierdzić , że w rozstrzygnięciach organów nie dokonano oceny merytorycznej opinii wykonanych z urzędu i przyjęto ustalenia biegłego bez przeprowadzenia stosowanej analizy ich treści , mimo, że jak wyżej wskazano , pojawiły się wątpliwości , na które brak jest odpowiedzi w uzasadnieniu wydanych rozstrzygnięć. Treść opinii jest niespójna, nieprzekonywująca i nie poddająca się weryfikacji. Organy zobowiązane są sprawdzić , na jakich przesłankach biegły oparł swoje konkluzje i skontrolować prawidłowość jego rozumowania. Treść wydanych rozstrzygnięć nie potwierdza wykonania przez organy tych obowiązków.

Na marginesie należy zauważyć, że przy wydawaniu opinii dotyczących wartości celnej samochodów używanych zasadne jest – co do zasady – dokonanie oględzin pojazdu , o ile nie jest to czynność odległa w czasie od daty dokonania zgłoszenia. W rozpatrywanej sprawie , w ocenie Sądu , upływ czasu od daty dokonania zgłoszenia celnego – [...] 2009r. - do daty wydania postanowienia o powołaniu biegłego – [...] 2010r. oraz sporządzenia opinii – 19.03.2010r. – uzasadniał odstąpienie od przeprowadzenia oględzin pojazdu.

Uchylając zaskarżoną decyzję Sąd pozostawił do uznania organu odwoławczego kwestię , który organ ( pierwsza , czy druga instancja ) i w jakim zakresie przeprowadzi postępowanie dowodowe w celu wyeliminowania nieprawidłowości wyżej opisanych.

Stosownie do art.153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) , ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ , którego działanie było przedmiotem zaskarżenia.

Odnośnie odsetek należy stwierdzić, że w rozpoznawanej sprawie ma zastosowanie art.54 § 1 pkt.1 Ordynacji podatkowej , zgodnie z którym odsetek nie nalicza się za okres zabezpieczenia , od zabezpieczonej kwoty zobowiązania , jeżeli objęte zabezpieczeniem środki pieniężne zostały zaliczone na poczet zaległości podatkowej.

Uznając , że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania w zakresie wyżej opisanym , które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy , Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) – orzekł jak w sentencji.

Na podstawie art.152 w/w ustawy Sąd orzekł , że uchylone rozstrzygnięcie nie podlegają wykonaniu , co oznacza , iż w/w rozstrzygnięcie nie wywołuje skutków prawnych od chwili wydania wyroku, mimo że wyrok ten nie jest jeszcze prawomocny.

Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.