Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 68/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2007-08-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Karpińska, Sędziowie Sędzia NSA Anna Apollo, Sędzia WSA Małgorzata Jużków (spr.), Protokolant St. ref. Aleksandra Doruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2007 r. przy udziale – sprawy ze skargi S. W. – Firma Handlowo-Usługowo-Produkcyjna A w T. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia celnego co do wartości celnej towaru, kwoty wynikającej z długu celnego; podatku od towarów i usług oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną tu decyzją z dnia [...] r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania pełnomocnika Firmy Handlowo- Usługowa-Produkcyjnej "A" S. W. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w C. z dnia [...] r., nr [...]Dyrektor Izby Celnej w K. uznającej za nieprawidłowe zgłoszenie celne dokonane na jednolitym dokumencie administracyjnym SAD nr [...] w dniu [...]r., uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej podstawy prawnej oraz w części dotyczącej określenia wartości celnej towaru (spodnie męskie) ujętego w pozycji 3 SAD, a w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W pierwszej kolejności organ odwoławczy nawiązał do ustalonego w sprawie stanu faktycznego i wskazał, że Agencja Celna [...] działająca w imieniu S. W. prowadzącego działalność gospodarczą jako Firma "A" w dniu [...] r. zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu na polski obszar celny importowany z C. towar – obuwie dziecięce ([...]) w ilości [...] pary wartości [...] USD, spodnie męskie w ilości [...] pary wartości [...] USD (poz. 3 SAD) oraz obuwie dziecięce (domowe) w ilości [...] par wartości [...] USD. Do zgłoszenia celnego, któremu nadano nr ewidencyjny [...] załączono fakturę zakupu nr [...] z [...] r. na warunkach CIP C. i świadectwo pochodzenia FORMA A (bez numeru) z [...] r. potwierdzające chińskie pochodzenie towaru na podstawie którego zadeklarowano stawkę celną konwencyjną w wysokości 17 % i 18 % odpowiednio do pozycji. Przyjęte i zarejestrowane zgłoszenie zostało poddane weryfikacji poprzez badanie dokumentów i rewizję celną. Zakwestionowano kody taryfy celnej, jak i wartość towaru objętego zgłoszeniem celnym.

Decyzją z [...] r. nr [...] przedmiotowe zgłoszenie zostało uznane za nieprawidłowe w części dotyczącej zadeklarowanej wartości celnej importowanego towaru oraz kwoty długu celnego. Wartość celna została ustalona na podstawie art. 26 § 1 Kodeksu celnego. Decyzja ta została zaskarżona przez Agencję Celną.

Rozpatrując odwołanie Dyrektor Izby Celnej uznał, że rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy wymaga weryfikacji świadectwa FORM A z [...] r. przez wystawcę dokumentu czyli chińskie organy celne i przesłał przedmiotowe świadectwo do Pekińskiej Inspekcji Importowo-Eksportowej oraz Biura Kwarantanny Chińskiej Republiki Ludowej. Postanowieniem z dnia [...] r. postępowanie zostało zawieszone z urzędu, a następnie podjęte w dniu [...] r., po otrzymaniu wyniku weryfikacji.

W odpowiedzi na wniosek o weryfikację Biuro Inspekcji Celnej i Kwarantanny w Z. pismem z [...] r. nr [...] poinformowało polskie władze celne, że dołączony do zgłoszenia celnego dowód pochodzenia (świadectwo FORM A z dnia [...] r.) zostało podrobione, włącznie z podpisami i pieczęciami urzędu wydającego zaświadczenie. W tych okolicznościach, Dyrektor Izby Celnej decyzją z [...] r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Decyzją z [...] r. nr [...] Naczelnika Urzędu Celnego w C. przedmiotowe zgłoszenie zostało uznane za nieprawidłowe w części dotyczącej zadeklarowanej wartości celnej importowanego towaru oraz kwoty długu celnego. Wartość celna została ustalona na podstawie art. 26 § 1 Kodeksu celnego. Zastosowano stawkę celną autonomiczną w wysokości 40 % dla poz. 1 i 2 SAD i 60 % dla poz. 3, przyjmując Chiny jako kraj pochodzenia na podstawie ustaleń rewizji celnej oraz załączonych do zgłoszenia celnego metek znajdujących się na towarze. W toku postępowania wyjaśniającego dokonano porównania cen jednostkowych przedmiotowych towarów do cen tego samego rodzaju towaru importowanego na polski obszar celny w zbliżonym czasie. Ustalono, że ceny podobnych towarów kształtowały się na poziomie:

- [...] dziecięce od [...] do [...] USD/parę,

- kapcie domowe od [...] do [...] USD/parę,

- spodnie męskie od [...] do [...]EUR/parę

przy cenie transakcyjnej wynoszącej odpowiednio [...] USD/parę, [...] USD/parę i [...]USD/parę.

Decyzja ta została zaskarżona przez pełnomocnika importera, który wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania lub przekazania do ponownego rozpoznania zarzucił jej naruszenie:

1) prawa materialnego:

- art. 23 Kodeksu celnego, poprzez jego nie zastosowanie i odstąpienie od ustalenia wartości celnej towaru na podstawie ceny transakcyjnej, co spowodowało naruszenie art. 23 § 7 Kodeksu celnego poprzez zakwestionowanie wiarygodności załączonych do zgłoszenia dokumentów,

- pominiecie art. 25 Kodeksu celnego,

- pominięcie art. 29 Kodeksu celnego przez nie przyjęcie dwóch niezależnych cen towarów korzystniejszych dla importera,

2) prawa procesowego:

- art. 122 ordynacji podatkowej przez nie podjecie wszelkich niezbędnych działań do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy,

- art. 187 ordynacji podatkowej przez nie rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału sprawy,

- art. 121 ust. 1 ordynacji podatkowej nakazującego prowadzenie postępowania celnego nakazującego sposób budzący zaufanie do organu poprzez stronnicze odrzucanie danych posiadanych przez Urząd Celny.

W uzasadnieniu odwołania podniesiono, że organ celny nie udowodnił uzasadnionych przesłanek kwestionowania wartości celnej towaru dodatkowymi dokumentami podważającymi cenę transakcyjną. Organ celny dokonał tylko domniemania, że cena ta nie odzwierciedla rzeczywistej wartości celnej towaru i odmówił uznania wartości transakcyjnej importowanych towarów. Nie było też konieczności ustalania wartości celnej towaru na podstawie innej niż określona w art. 23 Kodeksu celnego. Zdaniem skarżącego organ celny nie posiadał też materiału porównawczego uzasadniającego ustalenie wartości celnej towaru na podstawie art. 25 do art. 28 Kodeksu celnego. Pominął również otrzymaną od importera opinię biegłego sądowego określającą wartość zadeklarowanych towarów na granicy w prawidłowej wysokości i dowód w postaci faktury zakupu.

Jak już wskazano wyżej zaskarżoną tu decyzją z [...] r. organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej podstawy prawnej oraz w części dotyczącej określenia wartości celnej towaru - spodnie męskie ujęte w poz. 3 SAD, a w pozostałej części utrzymał zaskarżona decyzję w mocy. Jako podstawę prawną jej wydania wskazano art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60), art. 23 § 1, art. 23 § 7, art. 29 § 1 i art. 262 ustawy z 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (Dz. U. z 2001 r. Nr 75,poz. 802) w zw. z art. 26 ustawy z 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające Prawo celne(Dz. U. Nr 68, poz. 623), ust.1 pkt b, ust.3 lit.a, ust.10 części pierwszej postanowienia wstępne A. Stawki celne i części drugiej -Tabela stawek celnych Taryfy celnej stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. Nr 219, poz. 2153), załącznik nr 2 wykaz towarów których przywóz z zagranicy jest objęty stawką podatku w wysokości 7 % do rozporządzenia ministra finansów z 31 grudnia 2002 r. w sprawie wykazu towarów do celów poboru podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego w imporcie(Dz. U. nr 241, poz.2082), art.6 ust. 7, art. 11c ust. 1, art. 13a ust. 5, art. 15 ust. 4, art. 54 ust. 2 ustawy z 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.).

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy stwierdził, że w przedmiotowej sprawie istniały podstawy zakwestionowania ceny transakcyjnej importowanych towarów, ze względu na podstawę zakwestionowania wiarygodności dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego. Środek dowodowy w postaci wyniku weryfikacji, nadesłany przez chińskie władze, posiada rangę dokumentu urzędowego, a takie dokumenty stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo potwierdzone (art. 194 § 1 ordynacji podatkowej). Powzięcie przez organ pierwszej instancji informacji, że przedmiotowe świadectwo pochodzenia jest dokumentem nieautentycznym wyczerpało znamiona art. 83 § 3 Kodeksu celnego, co stanowiło podstawę do przeprowadzenia z urzędu postępowania administracyjnego, mającego na celu ustalenie prawidłowej kwoty wynikającej z długu celnego. Ponieważ świadectwo pochodzenia okazało się fałszywe, ale z ustaleń rewizji celnej wynikało, że są one pochodzenia chińskiego organ celny pierwszej instancji prawidłowo nie uznał preferencyjnego pochodzenia sprowadzonego towaru (brak świadectwa pochodzenia), ale za pochodzący z Chin i zastosował stawkę celną autonomiczną w wysokości 40 % dla poz. 1 i 2 SAD, zgodnie z ust. 10 części pierwszej – Postanowienia Wstępne – A. Stawki Celne -Taryfy celnej stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. Nr 219, poz. 2153). Dla towarów dla których pochodzenie nie zostało udokumentowane świadectwem pochodzenia, jeżeli można ustalić kraj pochodzenia stosuje się stawkę celna autonomiczną lub stawkę celna konwencyjną, jeżeli jest wyższa od autonomicznej. Nie zgodził się także z brakiem podstaw do kwestionowania wartości towaru określonej fakturą, gdyż koszty transportu drogą morską są wysokie i nie zostały ujęte w cenie towaru, podobnie jak koszty transportu z Pragi do Polski, gdyż w zgłoszeniu celnym nie została uwzględniona faktura wystawiona przez firmę B Spółka z o.o. nr [...] z [...] r. na kwotę [...] zł. Tym samym dane zawarte w fakturze zakupu nie były zgodne z rzeczywistością i dały podstawę do kwestionowania ceny transakcyjnej towaru. Również organ odwoławczy nie uznał zasadności zarzutów odwołania co do nieprawidłowości ustalenia wartości celnej towaru przez organ I instancji, ale uznał, że organ celny I instancji dokonał ustalenia wartości celnej importowanego towaru metodą opisana w art. 29 § 1 Kodeksu celnego, a nie jak wskazano w zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 26 § 1 Kodeksu celnego. Wykazał, iż stwierdzone i uznane za udowodnione różnice w ilościach oraz przekroczony 90 dniowy termin powodują, że towar opisany w materiale porównawczym nie spełnia kryteriów towaru podobnego w kontekście art. 26 § 1 Kodeksu celnego, ani też nie pozwala na zastosowanie metody opisanej w art. 25, art. 27 i art. 28 Kodeksu celnego. Nie znalazł też podstaw do kwestionowania ceny transakcyjnej spodni męskich.

Organ odwoławczy nie dopatrzył się także naruszenia przepisów postępowania wskazanych w odwołaniu, które spowodowało, że nie wyjaśniono rzetelnie stanu faktycznego sprawy i nie oceniono w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego w sprawie czym naruszono zasadę działania w sposób budzący zaufanie do organów.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach S. W. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji powtórzył literalnie zarzuty odwołania, jak również argumentację jego uzasadnienia.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy, podtrzymując dotychczasowe stanowisko, wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Sąd administracyjny bada tylko legalność wydanej decyzji, czyli sprawdza czy prawidłowo ustalono stan faktyczny i czy zastosowana norma prawa materialnego odpowiada ustalonemu stanowi faktycznemu.

Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c tej ustawy).

Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji należy stwierdzić, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 13 § 1 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. – Kodeks celny (tekst jedn. Dz. U. z 2001r. nr 75, poz. 802 ze zm.) cła są określane na podstawie Taryfy celnej lub innych środków taryfowych. Merytoryczny zakres Taryfy celnej wynika z art. 13 § 3 pkt 1 – 6 tej ustawy. Z uwagi na istotę sporu w rozpoznawanej sprawie rozważania Sądu ograniczone zostaną do stawek celnych konwencyjnych i autonomicznych, których wysokość, sposób, zakres i warunki zastosowania, zgodnie z art. 13 § 3 pkt 2 Kodeksu celnego, zostały określone w mającej w tej sprawie zastosowanie Taryfie celnej, stanowiącej załącznik do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. Nr 219, poz. 2153 ze zm.).

Zgodnie z obowiązującymi regułami dotyczącymi stosowania stawek celnych (Taryfa celna – ust. 2 i 3 części pierwszej - Postanowienia Wstępne - A. Stawki celne), do towarów pochodzących z krajów i regionów członków Światowej Organizacji Handlu (WTO) oraz innych krajów i regionów, wobec których Rzeczypospolita Polska stosuje Klauzulę Największego Uprzywilejowania (do tej grupy krajów należą również Chiny - Taryfa celna – wykaz nr 1 - część pierwsza - Postanowienia Wstępne - tytuł E. Wykaz Krajów i Regionów) stosuje się stawkę celną autonomiczną lub konwencyjną, jeżeli jest wyższa od stawki celnej autonomicznej, czyli korzystniejsza dla importera.

Towary pochodzące z wyżej opisanych krajów lub regionów, to takie towary, których pochodzenie zostało ustalone zgodnie z regułami ustalonymi w artykułach od 15 do 20² Kodeksu celnego (Tytuł II Elementy Kalkulacyjne – Dział II Pochodzenie Towarów) oraz rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia (Dz. U. Nr 130, poz. 851 ze zm., dalej w skrócie akt wykonawczy).

W § 11 ust 1 aktu wykonawczego wskazano, że pochodzenie towarów wymienionych w załączniku nr 3 do tego aktu musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia. Wymóg ten dotyczy m.in. towarów objętych przedmiotowym zgłoszeniem celnym – poz. 1 kod PCN [...], poz. 2 kod PCN [...] czy [...]. To zaś oznacza, że dla zastosowania stawki celnej konwencyjnej w wysokości 17 czy 18 %, korzystniejszej dla skarżącej, pochodzenie przedmiotowych w sprawie towarów należało udokumentować świadectwem pochodzenia.

Świadectwo takie zostało dołączone do zgłoszenia celnego, jednak w wyniku przeprowadzonej przez organy celne weryfikacji ustalono, że jest ono dokumentem "podrobionym", włącznie z podpisami i pieczęciami urzędu wydającego zaświadczenie. Taki wynik weryfikacji, w świetle dotychczasowych rozważań, upoważniał organy celne do odmowy zastosowania stawki celnej konwencyjnej.

W tym miejscu należy dodać, że jeżeli dla towaru, ujętego w załączniku nr 3 do aktu wykonawczego, pochodzenie nie zostało udokumentowane świadectwem pochodzenia, to zgodnie z ust. 10 części pierwszej - Postanowienia Wstępne - tytuł A. Stawki celne – Taryfy celnej stosuje się stawkę celną mniej korzystną, tj. autonomiczną jeżeli jest wyższa od konwencyjnej, lub konwencyjną jeżeli jest wyższa od autonomicznej, pod warunkiem, że można ustalić kraj lub region pochodzenia tego towaru.

W rozpoznawanej sprawie chińskie pochodzenia towaru potwierdziły ustalenia rewizji celnej i metki na towarze, innymi słowy towar posiadał trwałe oznaczenie, z którego wynikał kraj pochodzenia. W związku z tym ustaleniem, w sposób wskazany w § 11 ust. 1 aktu wykonawczego, Sąd w pełni podziela stanowisko organów celnych, że na podstawie ust. 10 części pierwszej - Postanowienia Wstępne - A. Stawki celne – Taryfy celnej dla przedmiotowych w sprawie towarów należało zastosować stawkę celną autonomiczną w wysokości 40 %.

Za bezzasadne należy uznać podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które nie zostały poparte wskazaniem o jakie dodatkowe dowody należało uzupełnić postępowanie lub jakie dowody zostały pominięte przez organy celne, czy też błędnie ocenione. Wbrew twierdzeniem skarżącej, organ odwoławczy zebrał i rozpatrzył cały, dostępny mu materiał dowodowy czego dowodem jest modyfikacja decyzji organu i instancji.

Reasumując należy stwierdzić, że organy celne korzystając z uprawnień wynikających z § 20a ust. 1 rozporządzenia wykonawczego, wystąpiły o przeprowadzenie weryfikacji świadectwa pochodzenia towaru, a odpowiedź uprawnionych, chińskich władz nie pozostawia wątpliwości, że świadectwo zostało sfałszowane, a zatem nie może ono stanowić dowodu potwierdzającego kraj pochodzenia towaru. To zaś oznacza, że przy ustalaniu kraju lub regionu pochodzenia towaru należało je całkowicie pominąć, tak jakby w ogóle nie zostało dołączone do zgłoszenia celnego. Prawidłowo zatem ustalono kraj pochodzenia na podstawie § 11 ust. 1 aktu wykonawczego, co umożliwiłoby zastosowanie mniej korzystnej stawki celnej autonomicznej. Tylko protokół z przeprowadzonej rewizji celnej, podpisany bez uwag przez przedstawiciela skarżącego zawierał informacje o tym, że importowany towar posiadał trwałe oznaczenie, z którego wynikał kraj jego pochodzenia Chiny. W tych okolicznościach rozstrzygnięcie organów celnych uznać należy za prawidłowe.

Nie można też zgodzić się z zarzutem braku podstaw faktycznych do kwestionowania ceny transakcyjnej towaru wskazanej w fakturze. Jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego organ celny dokonał porównania cen jednostkowych przedmiotowych towarów, do cen towaru tego samego rodzaju importowanego na polski obszar celny w zbliżonym czasie oraz do cen towarów tego samego rodzaju sprzedawanych na polskim rynku. Materiał ten potwierdził, że wartość transakcyjna przedmiotowego towaru została znacznie zaniżona. Prawidłowo również organ celny ustalił cenę wyjściową towaru objętego zgłoszeniem w oparciu o którą określił jego wartość celną. Przyjęta metoda opisana w art. 29 Kodeksu celnego, wobec braku materiału porównawczego do zastosowania metod opisanych w art. 25 do 28 Kodeksu celnego nie budzi wątpliwości. Nie bez znaczenia pozostaje fakt, że towar pochodzący z Chin został przez importera zakupiony w Czechach na warunkach CIP C., gdyż taki zapis widnieje w polu 20 SAD, a w rzeczywistości to importer pokrył koszty transportu do Polski. Okoliczność ta nie budzi wątpliwości w świetle ustaleń dowodowych i powołanej już wyżej faktury, której importer nie załączył do zgłoszenia celnego, a która miała wpływ na wartość celną towaru i powinna być doliczona do ceny transakcyjnej.

Reasumując powyższe ustalenia, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd skargę jako nieuzasadnioną oddalił.