Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 304/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2021-05-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 54 § 5 e, art. 67 § 2 pkt 5
journal: Dz.U. 2020 poz 1427
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski (spr.), Sędzia WSA Irena Wesołowska, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 26 maja 2021 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w z dnia 29 stycznia 2021 r., nr [...] w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 stycznia 2021 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 zw. z art. 127 § 2 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.) – dalej jako "k.p.a". oraz art. 54 § 5, art. 17 § 1 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 1427 ze zm.) – dalej jako "u.p.e.a." w zw. z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r. poz. 2070), uchylił postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 26 listopada 2020 r. w całości i uznał skargę na czynności egzekucyjne wniesioną pismem z dnia 20 grudnia 2019 roku za uzasadnioną.

Rozstrzygnięcie to zapadło na tle następującego stanu faktycznego.

Organ egzekucyjny – Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął postępowanie egzekucyjne do majątku zobowiązanej "A" Sp. z o.o. z siedzibą w G. Podstawą wszczęcia był tytuł wykonawczy wystawiony przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. w dniu 17 października 2019 roku nr [...]. Tytuł wykonawczy dotyczył należności z tytułu podatku akcyzowego za lipiec 2016 roku w kwocie należności głównej 35.064 zł. Obowiązek podatkowy w niniejszej sprawie wynikał zaś z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 24 sierpnia 2018 r., utrzymanej w mocy decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 6 września 2019 r.

Celem wyegzekwowania należności objętej ww. tytułem, organ egzekucyjny sporządził w dniu 27 listopada 2019 r. zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego "A" sp. z o.o. w "B" S.A. Zawiadomienie zostało doręczone bankowi w dniu 27 listopada 2019 roku za pośrednictwem systemu teleinformatycznego OGNIVO. W tym samym dniu bank poinformował organ egzekucyjny o przeszkodzie w realizacji przedmiotowego zajęcia z powodu braku środków na rachunku bankowym. Odpis ww. zawiadomienia wraz z odpisem przedmiotowego tytułu wykonawczego doręczono skarżącej w dniu 18 grudnia 2019 r.

Pismem z dnia 20 grudnia 2019 r. "A" sp. z o.o. wniosła skargę na ww. czynność egzekucyjną. Zobowiązana zarzuciła naruszenie przez organ egzekucyjny art. 80 § 1 i § 3 u.p.e.a., wnosząc o uchylenie zastosowanego środka egzekucyjnego oraz o wstrzymanie prowadzonych postepowań egzekucyjnych do czasu rozpatrzenia skargi. W ocenie zobowiązanej, zawiadomienie o zastosowaniu środka egzekucyjnego było nieprawidłowe pod względem formalnym, a środek ten został zastosowany w postępowaniach egzekucyjnych podlegających umorzeniu.

W uzasadnieniu skargi spółka wskazała, iż:

- nie istnieje obowiązek zapłaty odsetek za zwłokę za okres i w wysokości wskazanej w tytule wykonawczym wobec nieuwzględnienia przez wierzyciela okresów przerw w naliczaniu odsetek wynikających z art. 54 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej,

- egzekwowany obowiązek nie odpowiada treści obowiązków wynikających z decyzji wymienionej w części E.4.5., albowiem w tytule wykonawczym została wymieniona decyzja organu I instancji, mimo że na dzień wystawienia tytułu wykonawczego istniała w obrocie prawnym decyzja ostateczna wydana przez organ odwoławczy,

- egzekucja administracyjna na podstawie ww. tytułu wykonawczego i zastosowane środki egzekucyjne są niedopuszczalne, ponieważ tytuł wykonawczy wystawiono bezpodstawnie – przed prawomocnym zakończeniem sprawy,

- zobowiązana bezpośrednio przed wystawieniem tytułu wykonawczego nie otrzymała od wierzyciela upomnienia na podstawie art. 15 u.p.e.a.,

- zastosowany środek egzekucyjny jest nadmiernie dolegliwy,

- tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów wynikających z art. 27 § 1 pkt 3 i 10 u.p.e.a. tj. wskazano nieprawidłowo treść podlegających egzekucji obowiązków, a także błędną wysokość zaległości i odsetek, wskazano nieprawidłową podstawę prawna prowadzenia egzekucji w postaci decyzji organu I instancji.

Nadto skarżąca podniosła, iż odrębnymi pismami z dnia 17 czerwca 2019 r. oraz 1 sierpnia 2019 r. wniosła szereg skarg do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na zapadłe w toku postępowania podatkowego decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w G., utrzymujące w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Skarbowego, określające zobowiązanie w podatku akcyzowym. Pismem z dnia 17 września 2019 r. spółka wniosła także skargę na decyzję Dyrektora IAS z dnia 6 września 2019 r. utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 24 sierpnia 2018 r. W ocenie skarżącej rozstrzygnięcia w wymienionych sprawach mają wpływ na wynik rozstrzyganej przez organ egzekucyjny sprawy.

Równolegle ze skargą na czynność egzekucyjną, zobowiązana wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, oparte na naruszeniu art. 33 § 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, i 10 u.p.e.a. Treść owych zarzutów w znacznym stopniu odpowiadała treści zarzutów zawartych w skardze na czynność zajęcia. Wobec faktu wniesienia zarzutów, organ egzekucyjny na podstawie art. 35 § 1 u.p.e.a. postanowieniem z dnia 8 stycznia 2020 r. zawiesił postępowanie egzekucyjne. Postanowieniem z dnia 19 października 2020 roku Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał zaś w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 21 lipca 2020 r., w którym uznał zarzut w zakresie nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek za zwłokę za okres przerwy w naliczaniu odsetek od dnia 27 marca 2018 r. do 28 sierpnia 2018 r. oraz od 28 listopada 2018 r. do 16 września 2019 r. za uzasadniony i w tym zakresie postępowanie egzekucyjne umorzył.

Jednocześnie pismem z dnia 17 czerwca 2019 roku skarżąca wystąpiła do Naczelnika Urzędu Skarbowego o rozłożenie na raty wszystkich zaległości podatkowych w podatku akcyzowym z odsetkami za zwłokę. Wyrokiem z dnia 10 listopada 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby administracji Skarbowej z dnia 10 stycznia 2020 r., utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 4 października 2019 r., którym organ I instancji pozostawił wniosek skarżącej bez rozpatrzenia. Od wskazanego wyroku skarżąca wniosła skargę kasacyjną.

Postanowieniem z dnia 26 listopada 2020 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego, po rozpoznaniu skargi z dnia 20 grudnia 2019 r. na czynność Naczelnika Urzędu Skarbowego, polegającą na zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w "B" S.A. na podstawie zawiadomienia z dnia 27 listopada 2019 r., oddalił skargę na czynność egzekucyjną jako nieuzasadnioną oraz odmówił uchylenia zaskarżonej czynności.

W uzasadnieniu wskazał, iż zawiadomienie o zajęciu zostało doręczone w sposób prawidłowy. Jednocześnie podkreślił, iż skarga nie jest środkiem zaskarżenia, pozwalającym na kwestionowanie wszystkich działań podejmowanych przez organ egzekucyjny w toku postępowania egzekucyjnego. W szczególności – wobec obowiązywania zasady niekonkurencyjności środków prawnych w ramach jednego postępowania – skarga nie może dotyczyć przypadków, które mogą być przedmiotem zarzutów na podstawie art. 33 § 1 u.p.e.a. Żądanie wstrzymania postępowania egzekucyjnego stało się zaś bezprzedmiotowe w związku z jego uprzednim zawieszeniem. W ocenie Naczelnika Urzędu Skarbowego, środek egzekucyjny w postaci zajęcia rachunku bankowego nie jest zbyt uciążliwy i został zastosowany w sposób prawidłowy.

W zażaleniu spółka wniosła o uwzględnienie skargi na czynność egzekucyjną, polegającą na zajęciu rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego, uchylenie wskazanego środka egzekucyjnego oraz wtrzymanie postępowania egzekucyjnego do czasu rozpatrzenia skargi.

Postanowieniem z dnia 29 stycznia 2021 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uchylił postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 26 listopada 2020 r. i uznał skargę na czynności egzekucyjne za uzasadnioną.

W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, iż w zawiadomieniu o zajęciu z dnia 27 listopada 2019 roku organ egzekucyjny naliczył odsetki zgodnie z tytułem wykonawczym, zawyżając ich wysokość. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej powołał się w tym zakresie na postanowienie z dnia 19 października 2020 roku, w którym stwierdził, iż naliczenie w tytule wykonawczym odsetek za zwłokę za okres: od 27.03.2018 r. do 28.08.2018 r. oraz od 28.11.2018 do 16.09.2019 r., w których z mocy samego prawa odsetek takich nie nalicza się, oznacza wykonanie nieistniejącego obowiązku w rozumieniu art. 33 § 1 u.p.e.a. W konsekwencji zawiadomienie o zajęciu było dotknięte wadą, a w związku z tym skarga zasługiwała na uwzględnienie.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, skarżąca spółka zakwestionowała postanowienie organu II instancji w całości, formułując wobec niego następujące zarzuty naruszenia prawa procesowego:

1. art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. u.p.e.a. i art. 13 ustawy z dnia 11 września 2019 roku o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r. poz. 2070),

2. art. 54 § 1, § 2, § 3, § 4, § 5, § 5a, § 6 w zw. z art. 80 § 1 - § 3 u.p.e.a.,

3. art. 124 § 1 i § 2 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.,

W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

W ocenie skarżącej organ II instancji bezzasadnie ograniczył się jedynie do uznania skargi ma czynność egzekucyjną w całości. W uzasadnieniu skarżąca ponownie przywołała sprawy, w których wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, podając iż nie zostały one prawomocnie zakończone. Skarżąca wskazała nadto, iż w sprawach o sygnaturach: I SA/Gd 1337/19, I SA/Gd 1338/19, I SA/Gd 1339/19, I SA/Gd 1340/19, I SA/Gd 554/20 wniosła skargi kasacyjne. Skarżąca ponownie podkreśliła, iż rozstrzygnięcia we wskazanych postępowaniach, mają wpływ na wynik niniejszej sprawy. W pozostałym zakresie skarżąca ponowiła swoją argumentację oraz zarzuty, prezentowane uprzednio w skardze na czynność egzekucyjną oraz zarzutach złożonych w toku postępowania egzekucyjnego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej potrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu, albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.

Przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, uchylające postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego skarżącej w banku "B" S.A.

Istota niniejszej sprawy koncentruje się więc wyłącznie na kwestii prawidłowości postępowania organu w zakresie przepisów regulujących sposób i formę dokonywania przedmiotowej czynności.

Zgodnie z art. 54 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego (§ 1). Skargę na czynności egzekucyjne, o której mowa w § 1, wnosi się w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia zobowiązanego o czynności egzekucyjnej, o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej (§ 4). W sprawie skarg, o których mowa w § 1 i 2, postanowienie wydaje organ egzekucyjny. Na postanowienie o oddaleniu skargi przysługuje zażalenie (§ 5).

W judykaturze podkreśla się, że określony w art. 54 u.p.e.a. środek ochrony prawnej zobowiązanego, jakim jest skarga na czynności egzekucyjne, stanowi samoistną instytucję postępowania egzekucyjnego. Ma ona charakter subsydiarny, komplementarny wobec innych środków prawnych i nie może mieć zastosowania do tych przypadków, w których przewidziano inne środki zaskarżenia, jak zarzuty, zażalenie, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa spod egzekucji, czy skargę do sądu powszechnego. Skarga w tym trybie przysługuje na dokonanie przez organ egzekucyjny czynności natury wykonawczej, czy czynności faktyczne podejmowane już w toku prowadzonej egzekucji przez organ egzekucyjny lub przez egzekutora, a także na wydawane w toku egzekucji akty (postanowienia i zarządzenia), na które nie przysługuje inny środek zaskarżenia, jak np. zażalenie czy zarzuty. Kontroli w tym trybie mogą bowiem podlegać wyłącznie czynności egzekucyjne, którymi - zgodnie z definicją legalną z art. 1a pkt 2 u.p.e.a. - są wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego.

Pojęcie czynności egzekucyjnych obejmuje zarówno czynności o charakterze prawnym, podejmowane wyłącznie przez organ egzekucyjny lub organ rekwizycyjny, jak i czynności o charakterze faktycznym, dokonywane przez egzekutora lub poborcę skarbowego. Skarga służy kontroli prawidłowości stosowania przez organy egzekucyjne środków egzekucyjnych, zmierzających do bezpośredniego wyegzekwowania należności (por. wyroki NSA: z dnia 18 sierpnia 2015 r. sygn. akt II FSK 1688/13; LEX nr 1783606; z dnia 2 kwietnia 2015 r. sygn. akt II FSK 778/13, LEX nr 1774564; z dnia 24 października 2014 r. sygn. akt II GSK 1377/13, LEX nr 1592003; czy wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 października 2015 r. sygn. akt III SA/Wa 3396/14, LEX nr 1941089).

W postępowaniu skargowym prowadzonym w trybie art. 54 § 1 u.p.e.a. dopuszcza się zatem badanie jedynie tych czynności, które przynależą organowi egzekucyjnemu, a nie są objęte zakresem innego środka prawnego, w tym zarzutów na prowadzenie egzekucji administracyjnej, zaś sam proces badania obejmuje wyłącznie zgodność z prawem i prawidłowość dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych. Należy również podkreślić, że w ramach postępowania prowadzonego na podstawie art. 54 u.p.e.a. kognicja organów nadzoru jest ograniczona, zgodnie ze wskazanym przepisem, wyłącznie do dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych.

Również w piśmiennictwie akcentuje się, że w ramach skargi na czynności egzekucyjne można podnosić kwestie formalnoprawne, które odnoszą się jedynie do prawidłowego przebiegu postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora w oparciu o przepisy regulujące sposób i formę dokonania tych czynności. Nie jest natomiast możliwe podnoszenie zarzutów, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia służącego ochronie praw zobowiązanego, w tym zarzutów na podstawie art. 33 u.p.e.a. (por. P. Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Wolters Kluwer 2015, wydanie VII, komentarz do art. 54).

Rozpatrzenie zarzutów w postępowaniu skargowym byłoby obejściem prawa i naruszałoby zasadę niekonkurencyjności środków zaskarżenia (tak np. NSA w przywołanym wyżej wyroku z dnia 18 sierpnia 2015 r. sygn. akt II FSK 1688/13). Powyższa zasada sprowadza się do ukształtowania środków ochrony prawnej w taki sposób, by ich podstawy nie mogły być powielane, tzn. by nie zaistniała sytuacja, w ramach której dany zarzut byłby rozpatrywany w ramach kilku środków ochrony prawnej. Środki zaskarżenia w postępowaniu egzekucyjnym nie są względem siebie konkurencyjne. Nie można ich stosować zamiennie. Każdy z nich, w szczególności skarga na czynności egzekucyjne i zarzuty, dotyczy konkretnych uchybień, jest wnoszony w różnym terminie i rozpoznawany z zastosowaniem innych przesłanek. Rodzajowa tożsamość przedmiotu zaskarżenia skargi oraz innych środków prawnych nie oznacza, że określonemu podmiotowi przysługuje możliwość wyboru środka prawnego. Dyferencjacja środków prawnych następuje bowiem nie tylko poprzez zróżnicowanie przedmiotu zaskarżenia, ale także poprzez zastosowanie kryteriów odnoszących się do innych elementów konstrukcji środków prawnych. Zasadą jest zatem wniesienie jednego środka prawnego, a nie dwóch konkurujących wobec siebie (por. wyrok NSA z dnia 24 października 2014 r. sygn. akt II GSK 1377/13).

Zgodnie z art. 80 u.p.e.a. organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego, przez przesłanie do banku zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa bank, aby bez zgody organu egzekucyjnego nie dokonywał wypłat z rachunku bankowego do wysokości zajętej wierzytelności, lecz niezwłocznie: po upływie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o zajęciu przekazał zajętą kwotę organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych; nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o zajęciu zawiadomił organ egzekucyjny o przeszkodzie w dokonaniu wpłaty, w tym również o nieprowadzeniu rachunku bankowego zobowiązanego; po powstaniu wierzytelności, jeżeli jej wysokość przekracza kwotę wolną od egzekucji, a zajęta kwota nie wystarcza na zaspokojenie egzekwowanych należności pieniężnych, zawiadomił o zbiegu egzekucji (§ 1). Zajęcie wierzytelności jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu (§ 2). Jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia, organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego o zajęciu jego wierzytelności z rachunku bankowego, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony, i odpis zawiadomienia skierowanego do banku o zakazie wypłaty zajętej kwoty z rachunku bankowego bez zgody organu egzekucyjnego (§ 3).

Wskazać również należy, że stosownie do art. 67 § 1 u.p.e.a., z zastrzeżeniem art. 68 § 1 u.p.e.a., podstawę zastosowania środków egzekucyjnych, o których mowa w art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a., stanowi zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego zobowiązanego u dłużnika zajętej wierzytelności albo protokół zajęcia prawa majątkowego, albo protokół zajęcia i odbioru ruchomości, albo protokół odbioru dokumentu, sporządzone według wzoru określonego w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Określając wzór, minister uwzględni uwarunkowania wynikające z elektronicznego przetwarzania danych zawartych w tym zawiadomieniu lub protokołach.

W art. 67 § 1a u.p.e.a. przewidziano, że zawiadomienia o zajęciu i inne pisma w ramach stosowanego środka egzekucyjnego mogą być doręczane przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego albo z użyciem środków komunikacji elektronicznej. Przy użyciu tego drugiego sposobu, tj. przy przesyłaniu pism w ramach stosowanego środka egzekucyjnego z użyciem środków komunikacji elektronicznej, doręcza się je przez elektroniczną skrzynkę podawczą organu egzekucyjnego i dłużnika zajętej wierzytelności, jeżeli dłużnik taką skrzynkę posiada, o czym stanowi § 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 1 września 2016 r. w sprawie sposobu sporządzania i dokonywania doręczeń dokumentów przesyłanych w ramach stosowanego środka egzekucyjnego z użyciem środków komunikacji elektronicznej (Dz.U. z 2016 r. poz. 1394).

Elementy jakie powinno zawierać zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego zobowiązanego u dłużnika zajętej wierzytelności reguluje § 2 tego artykułu, są to: oznaczenie zobowiązanego, wierzyciela i organu egzekucyjnego; oznaczenie dłużnika zajętej wierzytelności; określenie stosowanego środka egzekucyjnego; numer tytułu wykonawczego stanowiącego podstawę do zajęcia; kwotę należności, okres, za który należność została ustalona lub określona, termin płatności należności, rodzaj i stopę odsetek z tytułu niezapłacenia należności w terminie oraz kwotę odsetek naliczonych do dnia wystawienia zawiadomienia; kwotę należnych kosztów egzekucyjnych; wezwanie dłużnika zajętej wierzytelności do realizacji zajęcia lub powiadomienia organu egzekucyjnego o przeszkodzie w realizacji zajęcia; pouczenie zobowiązanego i dłużnika zajętej wierzytelności o skutkach zajęcia; datę wystawienia zawiadomienia, podpis z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego oraz odcisk pieczęci organu egzekucyjnego.

Zgodnie z § 2d zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego zawiera również rodzaj należności pieniężnej, jeżeli należność: jest zobowiązaniem podatkowym; może być dochodzona z rachunku VAT, o którym mowa w art. 62a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe.

Przenosząc poczynione wyżej uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, wskazać należy iż kwestionowane przez skarżącą postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 29 stycznia 2021 r., uchylające postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 26 listopada 2020 r. i uznające skargę na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia za uzasadnioną, było prawidłowe.

Organ II instancji słusznie wskazał, iż na mocy ostatecznego postanowienia z dnia 21 lipca 2020 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uznał zarzut nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek za okres przerwy w ich naliczaniu od dnia 27 marca 2018 r. do 28 sierpnia 2018 r. oraz od 28 listopada 2018 r. do 16 września 2019 r. i w tym zakresie postępowanie egzekucyjne umorzył. Zgodnie bowiem z art. 54 § 1 pkt 7 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r. poz. 1325) odsetek za zwłokę nie nalicza się za okres od dnia wszczęcia postępowania podatkowego do dnia doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, jeżeli decyzja nie została doręczona w terminie 3 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.

Tymczasem organ I instancji postanowieniem z dnia 26 listopada 2020 r. oddalił skargę na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia rachunku bankowego skarżącej, nie uwzględniając okoliczności uwzględnienia przedmiotowego zarzutu i umorzenia postępowania egzekucyjnego we wskazanym zakresie. Naczelnik Urzędu Skarbowego zastosował wprawdzie jeden ze środków, do którego stosowania upoważniła go ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wskazany środek egzekucyjny wymieniony jest w art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a. tj. egzekucja z rachunków bankowych (art. 80 tejże ustawy). Zgodnie jednak z art. 67 § 2 pkt 5 u.p.e.a. zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego zobowiązanego u dłużnika zajętej wierzytelności zawiera m.in. rodzaj i stopę odsetek z tytułu niezapłacenia należności w terminie oraz kwotę odsetek naliczonych od dnia wystawienia zawiadomienia. Jako że organ I instancji sporządzając zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego, nie uwzględnił okoliczności umorzenia postępowania egzekucyjnego w zakresie żądania odsetek za okresy od 27 marca 2018 r. do 28 sierpnia 2018 r. oraz od 28 listopada 2018 r. do 16 września 2019 r., stwierdzić należało, iż zawiadomienie o zajęciu zawierało wadę. Czynność egzekucyjna została więc dokonana w sposób nieprawidłowy i jako taka nie mogła się ostać w obrocie prawnym.

Tym samym Dyrektor Izby Administracji Skarbowej zasadnie uchylił postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 26 listopada 2020 r., uznając iż zawiadomienie o zajęciu z dnia 27 listopada 2019 r. dotknięte jest wadą, której charakter pozwala na jej usunięcie, zaś podjęcie działań w tym zakresie należy do organu egzekucyjnego. Rozstrzygnięcie organu II instancji było w istocie korzystne dla skarżącej, uwzględniało bowiem zarzuty sformułowane w skardze na czynność egzekucyjną. Skarżąca nie przedstawiła natomiast argumentów, które miałyby wskazywać na wadliwość zaskarżonego postanowienia organu II instancji.

W ocenie Sądu, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo podjął rozstrzygnięcie na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 k.p.a. wz. z art. 18 u.p.e.a. i art. 13 ustawy z dnia 11 września 2019 roku o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r. poz. 2070), eliminując wadliwe postanowienie organu I instancji z obrotu prawnego. Postępowanie przed organem II instancji było zaś prowadzone zgodnie regułami wynikającymi z u.p.e.a. W szczególności w zaskarżonym postanowieniu organ II instancji zawarł wszystkie elementy, o których mowa w art. 124 k.p.a. m.in. powołał obowiązujące w niniejszej sprawie przepisy prawa i wyczerpująco uzasadnił swoje stanowisko. Wbrew twierdzeniom skarżącej, brak było zatem podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia.

Odnosząc się do zarzutów formułowanych w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, stanowiących dosłowne powtórzenie m.in. zarzutów wniesionych uprzednio w toku postępowania egzekucyjnego, Sąd stwierdza, że nie może odnieść się w tym postępowaniu do innych zarzutów, niż te które dotyczącą zaskarżonej czynności. Przepis art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a." stanowi bowiem, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W orzecznictwie przyjmuje się, że rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Natomiast zasada niezwiązania sądu granicami skargi nie oznacza, że sąd nie jest związany granicami przedmiotu zaskarżenia, którym jest konkretny akt lub czynność, ponieważ zawsze jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona i nie może swoimi ocenami prawnymi wkraczać w sprawę nową w stosunku do tej, która była albo powinna być przedmiotem postępowania administracyjnego i wydawanych w nim rozstrzygnięć (por. wyroki NSA: z dnia 6 marca 2019 r. II FSK 712/17, z dnia 28 listopada 2018 r. II OSK 622/17, z dnia 4 grudnia 2018 r., I FSK 122/17, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest kontrola prawidłowości rozstrzygnięć organów egzekucyjnych zapadłych w przedmiocie rozpoznania skargi na czynność egzekucyjną, jako instytucji uregulowanej w art. 54 u.p.e.a. Skarga składana w trybie tego przepisu dotyczy konkretnej czynności egzekucyjnej, a organ dokonuje oceny zgodności z prawem czynności faktycznych podjętych przez organ egzekucyjny w wykonaniu zastosowanego środka egzekucyjnego. Zatem tylko zarzuty dotyczące tej czynności mogły być przedmiotem rozważań Sądu.

Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. nie stwierdził naruszeń prawa, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego.

Mając na względzie wszystkie przedstawione okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.