Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2298/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-02-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Straży Granicznej
Treść wyniku: Uchylono decyzję w całości i umorzono postępowanie - art. 145 §3 ustawy PoPPSA
Powołane przepisy: article: art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3, 14
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c , 145 § 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anita Wielopolska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Joanna Borkowska, sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant ref. staż. Magdalena Dębska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lutego 2018 r. sprawy ze skargi G. S. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wjazdu na granicy 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej w T. z dnia [...] marca 2017 r. nr [...]; 2. umarza postępowanie administracyjne w przedmiocie odmowy wjazdu na granicy; 3. zasądza od Komendanta Głównego Straży Granicznej na rzecz skarżącego G. S. kwotę 797 (siedemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sadowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] Komendant Główny Straży Granicznej, utrzymał w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej w T. z dnia 17.03.2017 r. nr [...] wydaną w stosunku do G. S. - w sprawie odmowy wjazdu na granicy.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny.

W dniu 17 marca 2017 r. do kontroli granicznej na kierunku wjazdowym do Polski w przejściu granicznym w T. zgłosił się obywatel Federacji Rosyjskiej, G. S., ur. 26 lutego 1974 r., legitymujący się paszportem seria i numer 753381237, wydanym przez władze Federacji Rosyjskiej w dniu 30 czerwca 2016 r. ważnym do dnia 30 czerwca 2026 r. wraz z czwórką swoich małoletnich dzieci: S. S. ur. 20 lipca 2011 r" D. S. ur. 12 lutego 2007 r" R. S. ur. 22 lipca 2003 r. i R. S. ur. 24 lipca 2000 r.

Cudzoziemiec jak i jego dzieci nie posiadał ważnej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu na terytorium RP i do pobytu na tym terytorium, a zapytany przez funkcjonariusza Straży Granicznej o cel wjazdu na terytorium RP oświadczył, że ma rodzinę w Niemczech i we Francji, iż ma rodzinę w Niemczech i we Francji i w Austrii i zamierza wraz z żoną i dziećmi udać się tranzytem przez Polskę do Niemiec. Oświadczenia tożsamej treści, w oddzielnym postępowaniu, złożyli podróżujący wraz z nim członkowie rodziny: żona – S. S. oraz pełnoletnia córka R. S.. Z uwagi na to, Komendant Placówki Straży Granicznej w T. odmówił Cudzoziemcowi oraz jego czworgu dzieciom wjazdu na granicy.

Przedmiotowe rozstrzygnięcie zostało skutecznie doręczone pełnomocnikowi skarżącego, który złożył odwołanie, wnosząc o uchylenie skarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy, poprzez:

- umożliwienie S. G. wraz z czwórką małoletnich dzieci wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,

- umożliwienie S. G. i złożenia pisemnego wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej,

- przekazanie przez Organ pisemnego wniosku S. G. o udzielenie ochrony międzynarodowej na terytorium Polski do rozpoznania Szefowi Urzędu do Spraw Cudzoziemców.

Równocześnie, pełnomocnik poddał pod rozwagę organu możliwość skorzystania przez organ I instancji z trybu autokontroli, o której mowa w art. 132 § 1 k.p.a. Powyższej decyzji pełnomocnik zarzucił rażące naruszenie:

1) przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.

- art. 14 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 5 lit. c) Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (GE) 2016/399 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie Unijnego kodeksu zasad regulującego przepływ osób przez granice, polegające na jego błędnym niezastosowaniu i wydaniu względem S. G. zaskarżonej decyzji, pomimo że w trakcie kontroli granicznej przeprowadzonej przez funkcjonariuszy Straży Granicznej w dniu 17 marca 2017 r. S. G. wraz z małżonką S. S., pełnoletnią córką S. R. oraz czwórką małoletnich dzieci wnosił o udzielenie mu ochrony międzynarodowej w Polsce,

- art. 28 ust. 1 pkt. 1 w zw. z art. 28 ust. 2 pkt 2 lit. a) i b) ustawy o cudzoziemcach poprzez jego wadliwe zastosowanie, w sytuacji w której stosownie do treści art. 28 ust. 2 pkt 2 lit. a) i b) ww ustawy wobec osób, które podczas kontroli granicznej zadeklarowały zamiar złożenia przedmiotowego wniosku lub złożyły taki wniosek, a zatem w sytuacji jaka miała miejsce w niniejszym sprawie, nie można wydać decyzji o odmowie wjazdu na terytorium RP.,

- art. 24 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (...) w zw. z art. 6 k.p.a. oraz w zw. z art. 6 ust. 2 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE z dnia 26 czerwca 2013 roku w sprawie wspólnych procedur udzielania i cofania ochrony międzynarodowej (...) poprzez jego niezastosowanie i uniemożliwienie tym samym Stronie złożenia ww wniosku do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców za pośrednictwem Komendanta Placówki Straży Granicznej w T., pomimo że Cudzoziemiec wyraźnie o powyższym zamiarze poinformował funkcjonariuszy Straży Granicznej przeprowadzających wobec niego czynności weryfikacyjne podczas kontroli granicznej.

2) przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 32 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a., polegające na nie dopuszczeniu pełnomocnika do jakiejkolwiek czynności przeprowadzonej wobec i z udziałem S. G. w dniu 17 marca 2017 r. tak podczas kontroli granicznej, jak i w ramach postępowania w przedmiocie odmowy wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w sytuacji przyjęcia przez Organ pełnomocnictwa od pełnomocnika - adwokat M. T. zanim rozpoczęły się czynności z udziałem Cudzoziemca i mimo żądania dopuszczenia pełnomocnika do udziału w tychże czynnościach zarówno ze strony S. G. i, jak i przez pełnomocnika, który przez kilka godzin domagała się dopuszczenia do klienta, stojąc pod budynkiem, w którym odbywały się czynności z udziałem jej Mocodawcy, podczas gdy uczestnictwo pełnomocnika w czynnościach postępowania prowadzonych z udziałem S. G. niemówiącego w języku polskim, nie byłoby sprzeczne z wymogiem osobistego działania strony postępowania, co skutkowało nieuzasadnionym i bezpodstawnym ograniczeniem przez Organ udziału pełnomocnika jedynie do czynności doręczenia Stronie zaskarżonej decyzji, niepełnym i wybiórczym udokumentowaniem czynności weryfikacyjnych przeprowadzonych przez Straż Graniczną względem S. G. w formie notatki urzędowej oraz bezzasadnym uniemożliwieniem mu złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej,

- art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 32 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, a to przez uniemożliwienie Stronie czynnego udziału w postępowaniu i nie dopuszczenie pełnomocnika ustanowionego w postępowaniu, pomimo złożonego pełnomocnictwa i obecności adwokata, a także przez uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i ignorowanie żądania złożenia do akt wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, a także przez utrudnienie pełnomocnikowi złożenia do akt sprawy oryginału pełnomocnictwa i innych dokumentów oraz wreszcie odmówienie pełnomocnikowi możliwości osobistego kontaktu ze Stroną, pomimo żądań kierowanych zarówno przez pełnomocnika jak i Stronę, co doprowadziło do całkowitego pozbawienia Strony możliwości rzeczywistego i czynnego udziału w postępowaniu,

- art. 67 § 1 i § 2 ust. 2) k.p.a. w zw. z art. 6 i art. 8 k.p.a., poprzez nie sporządzenie protokołu z czynności postępowania mającej istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. z czynności weryfikującej polegającej m.in. na rzekomym przesłuchaniu S. G. w czasie kontroli granicznej, która stanowiła podstawę wydania decyzji o odmowie wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podczas której Cudzoziemiec wraz z małżonką S. S., pełnoletnią córką S. R. oraz czwórką małoletnich dzieci wnosił o udzielenie mu ochrony międzynarodowej w Polsce, co w ogóle nie zostało odzwierciedlone w dwuzdaniowej notatce urzędowej w aktach sprawy, sporządzonej w sposób rażąco wybiórczy i nierzetelny przez por. M. D., co skutkowało nieuzasadnionym wydaniem przez Organ zaskarżonej decyzji, w postępowaniu przeprowadzonym w sposób, który ogranicza zaufanie do działalności organów publicznych,

- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., poprzez nie podjęcie przez Organ wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do rozpatrzenia sprawy w oparciu o cały materiał dowodowy,

- art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 73 ust. 1 k.p.a., polegające na ich niezastosowaniu i uniemożliwieniu pełnomocnikowi wglądu w akta sprawy, a tym samym uniemożliwienie Stronie odniesienia się do zebranego przez Organ materiału dowodowego oraz zgłoszenia ewentualnych wniosków przed wydaniem zaskarżonej decyzji, pomimo że taki obowiązek ciąży na Organie z mocy prawa, zaś pełnomocnik skierował stosowny wniosek w tym względzie do Organu jeszcze przed wydaniem przez Organ zaskarżonej decyzji, co całkowicie pozbawiło Stronę możliwości rzeczywistego i czynnego udziału w postępowaniu,

- art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. poprzez brak uzasadnienia zaskarżonej decyzji, co w istocie uniemożliwia kontrolę instancyjną skarżonego orzeczenia i stoi w jawnej opozycji do dyspozycji art. 107 k.p.a., który obliguje organ do przedstawienia argumentacji w sposób przejrzysty i zrozumiały dla Strony.

Mając na uwadze powyższe zarzuty, pełnomocnik wniósł o:

1. dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów załączonych do odwołania:

- poświadczonego za zgodność z oryginałem odpisu wniosku pełnomocnika z 17 marca 2017 r. z potwierdzeniem wpływu tego wniosku o godz. 9.15, z którego to treści wynika jednoznacznie, że S. G. chce złożyć wniosek o udzielenie mu ochrony międzynarodowej,

- oświadczenia Skarżącego wraz z tłumaczeniem przysięgłym, o woli złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej wraz z podpisem małżonki Skarżącego, dotyczącym wniosku,

- oświadczenia wraz z tłumaczeniem przysięgłym córki Strony, poświadczającego wolę i próby złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej.

2. dopuszczenie dowodu z przesłuchania świadków:

- N. M., który jechał pociągiem nr [...] B. – T. w dniu 17 marca 2017 r. wraz z S. G. oraz jego najbliższymi, na okoliczność posiadania przez Skarżącego w dniu 17 marca 2017 r. wypełnionego na urzędowym formularzu wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej oraz na okoliczność próby wręczenia wniosku funkcjonariuszom Straży Granicznej w T.,

- M. K., na okoliczność posiadania przez S. G. w dniu 17 marca 2017 r. w pociągu nr [...] relacji [...] wypełnionego na urzędowym formularzu ww wniosku oraz próby jego wręczenia funkcjonariuszom Straży Granicznej w T., a nadto, na okoliczność wstępnej diagnostyki psychologicznej S. G. i kwalifikacji do szczególnej pomocy osoby, która przetrwała tortury, wykonanej przez psychologa M. K., w tym także na okoliczności, które spowodowały, że zdecydował się on wraz z rodziną uciekać z kraju pochodzenia i ubiegać się o ochronę międzynarodową w Polsce.

3. o przeprowadzenie rozprawy w oparciu o art. 89 § 2 k.p.a. w celu przesłuchania zawnioskowanych świadków i ustalenia stanu faktycznego sprawy.

W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik podniósł, że podstawą wydania decyzji o odmowie wjazdu był brak dokumentów uprawniających do wjazdu i pobytu na terytorium RP, tj.: art. 28 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, pomimo iż podczas kontroli granicznej cudzoziemiec ubiegał się o udzielenie ochrony międzynarodowej. Pełnomocnik zarzucił, że złożenie przez Cudzoziemca wniosku w tym przedmiocie nie zostało odzwierciedlone w dokumentacji zgromadzonej przez organ I instancji w ramach postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji o odmowie wjazdu na terytorium RP. Wskazał, iż pomimo złożenia pełnomocnictwa do akt sprawy nie został dopuszczony do czynności prowadzonych z udziałem Cudzoziemca i uniemożliwiono mu kontakt z nim, a akta sprawy udostępniono mu dopiero po godzinie 13.13 i była to pierwsza czynność, do jakiej w ogóle został dopuszczony. Zarzucił również, że dokumentacja zgromadzona w toku postępowania, z którą został zapoznany składa się z zawiadomienia o wszczęciu postępowania, zaskarżonej decyzji i dwuzdaniowej notatki urzędowej z rzekomych czynności weryfikujących. Nie wynika z niej, aby do akt organ dołączył pełnomocnictwo udzielone adw. M. T., przedłożone por. SG C. T. w dniu 17 marca 2017 r. za pokwitowaniem. Co więcej, nie było także wniosku (pokwitowany do Organu wpływ o godz. 9.15 - sic!), z którego treści jednoznacznie wynikało, że S. G. "chce złożyć wniosek o udzieleniu ochrony międzynarodowej i w związku z powyższym wnosi o dopuszczenie do udziału we wszystkich czynnościach". Pomimo przyjęcia takiego wniosku o godz. 9.15, jak wynika z treści pokwitowania, Organ nie dopuścił pełnomocnika do żadnej czynności z udziałem Mocodawcy. Ww. zarzuca, że próbowała przekazać ww. wniosek osobiście na terenie kolejowego przejścia granicznego, na dworcu PKP w T. około godz. 9 rano w dniu 17 marca 2017 r., została jednak poinstruowana, że podania należy składać na biuro podawcze Placówki Straży Granicznej w T. przy ul.[...]. Jednocześnie podkreśliła, że z rzekomych czynności weryfikacyjnych z cudzoziemcem funkcjonariusz sporządził jedynie notatkę urzędową w języku polskim. Zgodnie z oświadczeniem Skarżącego notatka nie odzwierciedlała rzeczywistego przebiegu czynności weryfikacyjnej. W opinii pełnomocnika została ona sporządzona w sposób nierzetelny, na jej podstawie nie można ustalić wielu podstawowych kwestii takich jak czas przeprowadzenia rzekomych czynności weryfikacyjnych, udział tłumacza w czynnościach, możliwość zapoznania się cudzoziemca z ww. dokumentem czy ustalenie konkretnych pytań zadawanych cudzoziemcowi i tego, jakich odpowiedzi na nie udzielił.

Pełnomocnik podniósł, że organ nie mógł odmówić stronie wjazdu do Polski w sytuacji, gdy ubiega się ona o ochronę międzynarodową, co wynika zarówno z art. 28 ust. 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, jak również z przepisów prawa unijnego, tj. art. 13 ust. 1 kodeksu granicznego Schengen. W jego opinii, organ naruszył również art. 7 Konstytucji, zgodnie z którym organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa, odbierając właściwemu organowi, tj. Szefowi Urzędu do Spraw Cudzoziemców, możliwość wypowiedzenia się co do merytorycznej oceny przesłanek ubiegania się przez stronę (wraz z rodziną) o ochronę międzynarodową. Jak zaznaczył pełnomocnik, była to kolejna odmowa wjazdu orzeczona wobec strony decyzją Komendanta Placówki Straży Granicznej w T. W odwołaniu pełnomocnik opisuje również szeroko sytuację osobistą strony i jej rodziny w [...], która w jego opinii uzasadnia ubieganie się o udzielenie ochrony międzynarodowej.

Do odwołania pełnomocnik Cudzoziemca załączył oświadczenie Strony z dnia 27 marca 2017 r. o woli złożenia przedmiotowego wniosku wraz z podpisem małżonki Skarżącego z kserokopią tłumaczenia przysięgłego na język polski, odpis wniosku pełnomocnika z dnia 17 marca 2017 r. z informacją, że jego Mocodawca chce złożyć wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej a pełnomocnik wnosi o dopuszczenie do wszystkich czynności w sprawie w tym czynności kontrolnych oraz o udostępnienie akt postępowania, oświadczenie wraz z tłumaczeniem przysięgłym córki strony, poświadczające wolę i próby złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej oraz dowód uiszczenia opłaty skarbowej.

Pismem z dnia 9 maja 2017 r., pełnomocnik został poinformowany o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań w związku z zakończeniem postępowania administracyjnego w sprawie odwołania od decyzji o odmowie wjazdu, które zostało mu doręczone w dniu 15 maja 2017 r.

W późniejszym piśmie z 24 maja 2017 r., pełnomocnik wniósł o o uzupełnienie materiału dowodowego, poprzez dopuszczenie dowodu z następujących dokumentów:

- poświadczonych za zgodność z oryginałem dwóch oświadczeń z 27 marca 2017 r. w języku ojczystym Cudzoziemca, których kopie załączone zostały do ww odwołania, na okoliczności w nim wskazane,

- dwóch oryginałów tłumaczenia przez tłumacza przysięgłego dwóch dokumentów wymienionych w pkt 1 niniejszego pisma,

- płyt CD, zawierającej nagrania wykonane przez redaktor Radia TOK FM A. G., na okoliczność przebiegu czynności dokonywanych z udziałem funkcjonariuszy w [...] w dniu 17 marca 2017 r. i ich oświadczeń,

- transkrypcji nagrań z pkt 3, wykonana przez stronę postępowania.

Po rozpoznaniu wniesionego odwołania, Komendant Główny Straży Granicznej zaskarżoną do tut. Sądu decyzją z dnia 12.06.2017 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Komendant Główny Straży Granicznej wyjaśnił, że w dniu 17 marca 2017 r. w godzinach porannych, na kolejowym przejściu granicznym w T., stawili się przedstawiciele organizacji pozarządowych i adwokaci (14 osób), posiadający pełnomocnictwa do reprezentowania 26 osób z grupy 151 cudzoziemców (78 osób dorosłych i 73 dzieci), którzy o godzinie 6.23 stawili się do odprawy granicznej na kierunku wjazdowym do Polski. Wymienieni powyżej cudzoziemcy zgłosili się do kontroli granicznej nie posiadając dokumentów zezwalających na wjazd i pobyt na terytorium RP. Większość z cudzoziemców deklarowała ekonomiczny charakter swojej podróży, część osób odmawiała podawania szczegółów, ograniczając się jedynie do stwierdzenia "adwokat".

Cudzoziemcy wielokrotnie wcześniej stawiali się do kontroli granicznej na wjazd na terytorium RP bez wymaganych dokumentów i z uwagi na niespełnianie przesłanek wjazdu i pobytu w postaci braku ważnej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu i pobytu, każdorazowo komendant placówki Straży Granicznej wydawał im odrębne decyzje administracyjne o odmowie wjazdu na granicy. Od przedmiotowych decyzji cudzoziemcy nie wnieśli odwołań. W tej grupie był również G. S. z rodziną.

Jak wskazał organ, Straż Graniczna obowiązana jest przede wszystkim do przeciwdziałania nielegalnej migracji i poprzez prowadzone działania ma uniemożliwiać osobom niespełniającym warunków wjazdu i pobytu, dostęp nie tylko do terytorium RP, ale jednocześnie, z uwagi na brak kontroli na granicach wewnętrznych Unii Europejskiej, do terytorium całej strefy Schengen. Niniejszy obowiązek wynika z przepisów kodeksu granicznego Schengen, w szczególności z art. 13. Organ Straży Granicznej każdorazowo przeprowadza, indywidualną, wnikliwą ocenę konkretnej sytuacji na podstawie rozpytania cudzoziemca odnośnie szczegółów dotyczących celu wjazdu i pobytu. Taka szczegółowa odprawa przeprowadzana jest na drugiej linii kontroli. Jeżeli w trakcie niej cudzoziemiec podaje wyłącznie ekonomiczne lub osobiste - natury rodzinnej przyczyny wjazdu, komendant placówki Straży Granicznej obowiązany jest wszcząć postępowanie w przedmiocie odmowy wjazdu na granicy. Wszystkie działania realizowane przez Straż Graniczną wobec cudzoziemców na drugiej linii kontroli granicznej w trakcie odprawy granicznej uregulowane są w artykule 8 kodeksu.

Z chwilą stawienia się cudzoziemca na granicy, funkcjonariusz dokonuje weryfikacji dokumentów uprawniających do wjazdu i pobytu oraz przeprowadza rozpytanie odnośnie celu i warunków wjazdu. W toku takiej weryfikacji prowadzonej wobec G. S. okazało się, że zarówno Strona, jak i jej małoletnie dzieci nie posiada ważnej wizy uprawniającej do wjazdu i pobytu, wskazując, jak powyżej, jako cel wjazdu na terytorium RP, przejazd tranzytem przez Polskę do Niemiec.

Odnosząc się do podniesionych przez pełnomocnika zarzutów, dotyczących uniemożliwienia mu udziału w czynnościach prowadzonych z udziałem cudzoziemca oraz zapoznania się ze zgromadzonym materiałem w sprawie przed wydaniem decyzji o odmowie wjazdu na granicy, Organ odwoławczy wskazał, że zarówno z akt sprawy (potwierdzenie godziny wpływu na dokumencie pełnomocnictwa: 9.15), jak i treści odwołania (próba wręczenia pełnomocnictwa funkcjonariuszowi Straży Granicznej na terenie dworca kolejowego w T.: około godz. 9.00) wynika, że Organ I instancji powziął informację o umocowaniu się pełnomocnika adw. M. T. w sprawie, już po zakończeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie odmowy wjazdu na granicy G. S. Decyzja o odmowie wjazdu na granicy została bowiem wydana o godzinie 8.33. Natomiast pełnomocnikowi umożliwiono wgląd do akt sprawy oraz wręczono egzemplarz zawiadomienia o wszczęciu postępowania i kopię decyzji administracyjnej. Odnosząc się z kolei do zarzutu, że w aktach, z którymi zapoznał się pełnomocnik brak było złożonego pełnomocnictwa oraz załączonego do niego "wniosku o udzieleniu ochrony międzynarodowej i o dopuszczenie pełnomocnika do udziału we wszystkich czynnościach" wyjaśnił, że na etapie zapoznawania się pełnomocnika z dokumentacją zgromadzoną przez organ I instancji ww. dokumenty znajdowały się jeszcze w kancelarii organu, gdzie zostały złożone. Po ich zarejestrowaniu zostały włączone do akt sprawy.

Organ I instancji uznając, że Cudzoziemiec nie spełnia warunków wjazdu i pobytu, w celu prowadzenia dalszych czynności z jego udziałem, został przekazany na tzw. "drugą linię kontroli". Charakter czynności na drugiej linii oraz miejsce ich prowadzenia (specjalnie wydzielona strefa w infrastrukturze przejścia granicznego) uniemożliwiają, na tym etapie realizowania czynności odprawy granicznej, dopuszczenie do nich pełnomocnika ustanowionego przez cudzoziemca w ewentualnym postępowaniu w przedmiocie odmowy wjazdu. Zakres działań pełnomocników w tego typu sprawach nie może bowiem powodować zakłóceń płynności odpraw granicznych osób przekraczających granicę w tym samym miejscu i w tym samym czasie.

W odniesieniu do załączonej do akt sprawy przez pełnomocnika informacji - "wniosku", z której wynika, że w Placówce Straży Granicznej w T. stawi się cudzoziemiec, który zamierza złożyć wniosek o udzielnie ochrony międzynarodowej Organ podkreślił, że wiążąca jest jedynie wola samego cudzoziemca w tym zakresie, wyrażona przez niego osobiście w sposób samodzielny i bezpośredni w toku odprawy granicznej. Nieistotne jest to, czy przyjazd cudzoziemca poprzedzony jest pisemną informacją nadesłaną przez pełnomocnika, organizację pozarządową bądź jakąkolwiek inną osobę, która anonsuje, że w danym dniu, w przejściu granicznym stawi się cudzoziemiec, którego zamiarem jest ubieganie się o udzielenie ochrony międzynarodowej. Nie sposób przyjąć, aby w sytuacji otrzymania przez organ Straży Granicznej takiej informacji organ miał obowiązek z chwilą stawienia się cudzoziemca na granicy podejmowania inicjatywy w zakresie "zaproponowania" mu przyjęcia od niego takiego wniosku, gdy sam cudzoziemiec woli takiej nie deklaruje.

Mając na uwadze, że fakt nie spełniania przez G. S. warunków wjazdu nie budził wątpliwości, obowiązkiem organu było uniemożliwienia stronie wjazdu i wydanie decyzji administracyjnej w tym zakresie. Takie działanie ma służyć przede wszystkim ochronie interesów państwa oraz ładu i porządku publicznego. Natomiast, jak wskazał, organ administracji umożliwił stronie zrealizowanie uprawnień wynikających z przepisów kodeksu postępowania administracyjnego takich jak: udział na całym etapie postępowania administracyjnego, zapoznanie się ze zgromadzonym materiałem w postępowaniu, wypowiedzenie się co do dowodów w sprawie przed wydaniem decyzji, wniesienie odwołania czy ustanowienie pełnomocnika. Strona była obecna w toku wszystkich czynności prowadzonych z jej udziałem w zrozumiałym dla niej języku w kolejowym Przejściu Granicznym w T. i bezpośrednio w sposób ciągły w nich uczestniczyła. Ze zgromadzonego przez organ I instancji materiału nie wynika, aby w toku postępowania lub przed wydaniem decyzji o odmowie wjazdu na granicy Cudzoziemiec wnosił o udzielenie wyjaśnień lub zgłaszał jakiekolwiek uwagi czy żądania mające wpływ na rodzaj wydanego rozstrzygnięcia.

Wbrew zarzutom odwołania w omawianej sprawie nie ma zastosowania przepis art. 28 ust. 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach. Z rozpytania przeprowadzonego przez funkcjonariusza Placówki Straży Granicznej w T. wynika, że G. S. stawiając się w dniu 17 marca 2017 r. do odprawy granicznej w przejściu granicznym w T. oświadczył, że wraz z rodziną zamierza udać się przez Polskę tranzytem do Niemiec. Odprawiani w tym samym dniu członkowie jego rodziny podawali tożsame okoliczności wjazdu. Strona nie deklarowała chęci ubiegania się o udzielenie ochrony międzynarodowej. Organ podkreślił, że każde rozpytanie odnośnie deklarowanego przez cudzoziemca celu i warunków wjazdu zawsze przeprowadzane jest przez funkcjonariusza Straży Granicznej w języku zrozumiałym dla cudzoziemca. Nie znajdują więc potwierdzenia, ani argumenty sformułowane w odwołaniu odnośnie deklarowania przez Stronę chęci złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, ani zarzuty pod adresem funkcjonariuszy Straży Granicznej, iż przyjęcia takiego wniosku odmówili. Zważywszy zarówno na zasadność generalnego domniemania legalności działania funkcjonariuszy publicznych, jak również mając na względzie rygory prawne w razie przekroczenia uprawnień, czy niedopełnienia obowiązków - określone w art. 231 K.k., założenie najwyższej staranności działania funkcjonariusza jest uzasadnione.

Odnosząc się do wniosku pełnomocnika o przesłuchanie w sprawie w charakterze świadka M. K. i N. M. na powołane w odwołaniu okoliczności, organ odwoławczy uznał przeprowadzanie wskazanych dowodów za bezcelowe, gdyż nie mają one znaczenia dla wydanego rozstrzygnięcia. Jak wskazano wcześniej, dla organu administracji jedyną okolicznością warunkującą przyjęcie wniosku w przedmiocie udzielenia ochrony międzynarodowej jest osobista, wyrażona w sposób bezpośredni i świadomy w chwili stawienia się do odprawy granicznej wola cudzoziemca w tym zakresie. Natomiast Cudzoziemiec w toku odprawy granicznej deklarował wyłącznie osobiste (rodzinne) powody wjazdu. W takiej sytuacji nawet ewentualne okazanie funkcjonariuszowi "wypełnionego wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej" i tak nie stanowiłoby automatycznej podstawy do odstąpienia od wszczęcia niniejszego postępowania. Warunkiem odstępstwa od wydania decyzji o odmowie wjazdu, o którym mowa w art. 28 ust. 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach jest nie budzące wątpliwości stwierdzenie podczas kontroli granicznej, że cudzoziemiec zadeklarował zamiar złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Zatem przesłuchanie wnioskowanych przez pełnomocnika świadków we wskazanym zakresie nie wniosłoby istotnych okoliczności w sprawie, a przeprowadzenie dodatkowej w tym celu rozprawy administracyjnej,w ocenie Organu zmierzałoby jedynie do nieuzasadnionego przedłużenia postępowania.

Nadto, jak wskazał Organ, z obserwacji funkcjonariuszy Straży Granicznej wynika, iż cudzoziemcy nie posiadający ważnych wiz lub innych ważnych dokumentów uprawniających do przekroczenia granicy, często komunikują się pomiędzy sobą, instruując, jakich sformułowań używać w rozmowie z funkcjonariuszem Straży Granicznej w celu przekroczenia granicy. Takie słowa - klucze to m.in.: "azyl" i "uchodźca" oraz inne ich odpowiedniki komunikowane w języku rosyjskim, jak wynika najczęściej z dalszego rozpytania, używane są w sposób wyuczony, bez świadomości ich znaczenia i wyartykułowane jedynie w celu uzyskania zgody na przekroczenie granicy, w sytuacji nie spełniania przez podróżnego wymaganych w przepisach prawa warunków wjazdu. Zatem organ Straży Granicznej każdorazowo w sposób zindywidualizowany i bezpośredni dąży do uzyskania od cudzoziemca informacji odnośnie świadomości znaczenia artykułowanych słów a w sytuacji, gdy z całości oświadczeń cudzoziemca wynika, że jego rzeczywistą wolą jest ubieganie się o udzielenie ochrony międzynarodowej, każdorazowo wniosek taki jest przyjmowany. "Automatyczne" i natychmiastowe odstępowanie od czynności odprawy granicznej w przypadku użycia przez podróżnego takich słów i jednoczesne nie podejmowanie przez Organ Straży Granicznej działań w kierunku ustalenia rzeczywistej woli strony stawiającej się na granicy, prowadziłoby do absurdalnych sytuacji, w wyniku których każdy podróżny nie spełniający warunków wjazdu i pobytu stawiając się na granicy i wypowiadając słowo "azyl" automatycznie uzyskiwałby prawo legalnego wjazdu i pobytu na terenie państw strefy Schengen, w dowolnym celu.

Nadmieniono również, że G. S. przed dniem 17 marca 2017 r. wielokrotnie stawiał się na granicy w celu wjazdu na terytorium RP nie posiadając ważnej wizy i wielokrotnie odmówiono mu wjazdu na podstawie art. 28 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach. W ocenie Organu jednak, Strona w żadnym z poprzednio prowadzonych postępowań nie deklarowała woli ubiegania się o udzielenie ochrony międzynarodowej i od żadnej z decyzji nie wniosła odwołania.

Dołączony przez pełnomocnika dokument z dnia 27 marca 2017 r. wraz z tłumaczeniem przysięgłym sporządzony już po wydaniu skarżonej decyzji o odmowie wjazdu na granicy zatytułowany "wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej" również nie ma znaczenia w tym postępowaniu odwoławczym. Dokument ten nie spełnia wymogów prawnych ani formalnych tego rodzaju wniosku. Jeżeli zamiarem Cudzoziemca było ubieganie się o udzielenie ochrony międzynarodowej, to powinien wyrazić taką wolę stawiając się do odprawy granicznej.

Zaznaczył także, że do odwołania, wbrew zawartym w nim zapisom, nie została załączona żadna opinia psychologiczna w zakresie diagnostyki stanu zdrowia Strony i kwalifikacji do szczególnej pomocy osoby, która przetrwała tortury, choć, jak podniósł, tego rodzaju dokumenty nie mają i tak wpływu na rozstrzygnięcie wydane w tej sprawie w przedmiocie odmowy wjazdu na granicy. Jednocześnie wskazał, że funkcjonariuszka Straży Granicznej prowadząca czynności z udziałem Strony posiada odpowiednie przeszkolenie z zakresu sposobu postępowania wobec osób, co do których zachodzi podejrzenie, iż mogą być narażone na Zespół Stresu Pourazowego, a wszyscy funkcjonariusze realizujący czynności z udziałem cudzoziemców są szczególnie uwrażliwieni na tego rodzaju kwestie.

Odnosząc się z kolei do dołączonych przez pełnomocnika transkrypcji rozmów prowadzonych w dniu 17 marca 2017 r. wyjaśnił, że tego rodzaju dowody w sprawie również nie stanowią podstawy do uchylenia skarżonej decyzji. Wynika z nich, że pełnomocnicy zostali poinformowani, że z uwagi na przeprowadzanie odprawy granicznej jedynie z udziałem funkcjonariusza Straży Granicznej i odprawianego cudzoziemca, nie jest możliwe dopuszczenie do niej pełnomocnika. Natomiast nie wynika z nich aby funkcjonariusze utrudniali pełnomocnikom złożenie pełnomocnictw lub wniosków w sprawie. Pełnomocnicy zostali jedynie poinformowani o możliwości złożenia stosownych dokumentów w siedzibie przejścia granicznego (dworzec kolejowy), z uwagi na brak technicznych możliwości tj. w siedzibie Komendanta Placówki Straży Granicznej w T., ul. [...], gdzie mieści się kancelaria organu. Jednakże z uwagi na fakt, że odmówili zastosowania się do zaleceń funkcjonariusza, aby zapobiec dalszej dezorganizacji działalności przejścia granicznego, część dokumentów została od nich przyjęta. W opinii Organu odwoławczego powyższy sposób działania pełnomocników był niedopuszczalny, a argumentacja, że podania winny być przyjmowane w miejscu, gdzie organ prowadzi czynności nie przystaje do rzeczywistości.

Nadto, w myśl przepisu art. 34 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach, czynności podejmowane w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, mogą być ograniczone jedynie do kontroli posiadanych przez cudzoziemca dokumentów, jeżeli okoliczności niespełnienia przez cudzoziemca warunków niezbędnych do przekroczenia granicy nie budzą wątpliwości. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego stanowią, że organ administracji publicznej może przesłuchać stronę w sytuacji, jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Taka sytuacja nie miała miejsca w tej sprawie, Strona nie posiadała bowiem dokumentów uprawniających do wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 17 marca 2017 r. i stawiając się do odprawy granicznej deklarowała, że celem jej wjazdu i pobytu jest przejazd tranzytem przez terytorium RP wraz z rodziną do Niemiec. Fakt niespełniania przez nią warunków wjazdu nie budził zatem wątpliwości.

Organ wyjaśnił także, że sporządzanie przez funkcjonariuszy Straży Granicznej każdorazowo notatek dotyczących czynności weryfikacyjnych podejmowanych wobec cudzoziemca, zawierających jego oświadczenia w zakresie okoliczności wjazdu służy uzupełnieniu materiału dowodowego i pełni rolę informacyjną w przypadku ewentualnych podejmowanych wobec cudzoziemca działań oraz dowodzi, że organ dochował wymaganej staranności w zakresie precyzyjnego określenia w sposób zindywidualizowany powodu wjazdu na terytorium RP. W ocenie Organu odwoławczego, w niniejszej sprawie został podjęty szereg czynności zmierzający do prawidłowego przeprowadzenia postępowania przed wydaniem decyzji o odmowie wjazdu na granicy. Cudzoziemiec uczestniczył w całości postępowania prowadzonego przed organem I instancji, a udzielone przez niego wyjaśnienia nie budziły wątpliwości, co do stanu faktycznego. Zarzuty, że ze sporządzonej notatki nie wynika jak długo trwały czynności z udziałem Cudzoziemca, czy brała w nich udział osoba porozumiewająca się w języku rosyjskim i jakie zadano Cudzoziemcowi pytania są nieistotne w sprawie.

Również zarzut dotyczący naruszenia przez organ I instancji przepisów art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., poprzez brak uzasadnienia decyzji jest niezrozumiały. Zgodnie z treścią art. 14 ust. 2 kodeksu granicznego Schengen, organ I instancji wydał decyzję o odmowie wjazdu na granicy na formularzu, którego wzór określa załącznik V część B tego rozporządzenia. Wydana na takim formularzu decyzja czyni zadość wymogom określonym w art. 107 k.p.a., ponieważ zawiera oznaczenie organu administracji publicznej, datę jej wydania, oznaczenie strony, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie oraz podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji. Organ I instancji wskazał w wydanym rozstrzygnięciu w sposób wyraźny, że podstawą odmowy wjazdu był brak ważnej wizy łub dokumentu pobytowego.

Podobnie niezrozumiały jest zarzut naruszenia przepisu art. 13 ust. 1 kodeksu granicznego Schengen poprzez wydanie decyzji o odmowie wjazdu cudzoziemcowi, który ubiega się o udzielenie ochrony międzynarodowej. Przepis ten określa bowiem główny cel ochrony granicy państwa oraz sposób postępowania wobec osób nielegalnie przekraczających granice nie posiadających prawa wjazdu.

W ocenie organu odwoławczego postępowanie przeprowadzone zostało z poszanowaniem zasady prawdy obiektywnej sformułowanej w art. 7 k.p.a. Materiał dowodowy zebrany i rozpatrzony został zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a., w sposób wyczerpujący a strona miała możliwość brania udziału w postępowaniu. Organ dokonał oceny powoływanych twierdzeń na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgodnie z treścią art. 80 k.p.a oraz wyjaśnił i rozpatrzył wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Zaskarżona decyzja została wydana na właściwym formularzu i uzasadniona zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a.

Organ odwoławczy wyraził przekonanie, że w sytuacji stawienia się przez cudzoziemca do odprawy granicznej i zadeklarowaniu przez niego osobiście, bezpośrednio w chwili przekraczania granicy RP potrzeby ubiegania się o ochronę międzynarodową, taki wniosek zostanie przez komendanta placówki Straży Granicznej przyjęty. Organy Straży Granicznej, w chwili składania wniosku w tym przedmiocie, w żadnym wypadku nie dokonują oceny zasadności udzielenia cudzoziemcowi ochrony międzynarodowej. Tego rodzaju działania mieszczą się w kompetencji Szefa Urzędu ds. Cudzoziemców. Nie może być zatem mowy o naruszeniu przez Organ I. instancji art. 7 Konstytucji RP. Wobec powyższego Komendant Główny Straży Granicznej stwierdził, że rozstrzygnięcie Organu I instancji jest prawidłowe. Ustalenia dokonane podczas kontroli granicznej w dniu 17 marca 2017 r. wskazywały, iż Cudzoziemcowi i jego małoletnim dzieciom, należało odmówić wjazdu na terytorium RP, z uwagi na brak ważnej wizy oraz jakiegokolwiek innego dokumentu uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium RP i w konsekwencji wydać decyzję w tym przedmiocie. W związku z tym, nie znaleziono podstaw do uchylenia decyzji wydanej przez Komendanta Placówki Straży Granicznej w T. Zaskarżona decyzja jest merytorycznie zasadna i zgodna z prawem.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję powtórzono część zarzutów i argumentację zawartą w odwołaniu. 1. Zarzucono rażące naruszenie prawa, tj.:

- art. 14 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 5 lit. c) Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/399 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie Unijnego kodeksu zasad regulującego przepływ osób przez granice polegające na błędnym niezastosowaniu ww. przepisów i nie wzięciu pod uwagę szczególnych uregulowań dotyczących prawa cudzoziemca do ochrony międzynarodowej pomimo, że w trakcie kontroli granicznej przeprowadzonej przez funkcjonariuszy Straży Granicznej w dniu 17 marca 2017 r. S. G. wraz z małżonką S. S., pełnoletnią córką S. R. oraz czwórką małoletnich dzieci wnosił o udzielenie mu ochrony międzynarodowej w Polsce, co nie znalazło odzwierciedlenia w notatce urzędowej sporządzonej przez por. M. D.;

- art. 28 ust. 1 pkt. 1 w zw. z art. 28 ust. 2 pkt 2 lit. a) i b) ustawy o cudzoziemcach, poprzez bezzasadne utrzymanie w mocy decyzji wydanej w ramach postępowania, wadliwe zastosowanie ww. przepisów w sytuacji, w której stosownie do treści art. 28 ust. 2 pkt 2 lit. a) i b) ww ustawy wobec osób, które podczas kontroli granicznej zadeklarowały zamiar złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej lub złożyły wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej, a zatem w sytuacji, jaka miała miejsce w niniejszym stanie faktycznym, nie można wydać decyzji o odmowie wjazdu na terytorium RP;

- art. 24 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w zw. z art. 6 k.p.a. oraz w zw. z art. 6 ust. 2 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE z dnia 26 czerwca 2013 roku w sprawie wspólnych procedur udzielania i cofania ochrony międzynarodowej (tzw. Dyrektywa Proceduralna, Dz.U. UEL 180/60 z 29.06.2013 r.), poprzez bezzasadne utrzymanie w mocy ww decyzji i uniemożliwienie tym samym Stronie złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców za pośrednictwem Komendanta Placówki Straży Granicznej w T. pomimo, że S. G. wyraźnie poinformował funkcjonariuszy Straży Granicznej przeprowadzających wobec niego czynności weryfikacyjne podczas kontroli granicznej, że wraz z małżonką S. S., pełnoletnią córką S. R. oraz czwórką małoletnich dzieci chce złożyć wniosek o udzielenie mu ochrony międzynarodowej w Polsce, co nie znalazło odzwierciedlenia w treści notatki urzędowej, sporządzonej przez por. M. D.

2. Zarzucono rażące naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 32 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a., polegające na nie dopuszczeniu pełnomocnika do jakiejkolwiek czynności przeprowadzonej wobec i z udziałem S. G. w dniu 17 marca 2017 r. tak podczas kontroli granicznej, jak i w ramach postępowania administracyjnego w przedmiocie odmowy wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w sytuacji przyjęcia przez Organ pełnomocnictwa od pełnomocnika skarżącego zanim rozpoczęły się czynności z jego udziałem i mimo żądania dopuszczenia pełnomocnika do udziału w tychże czynnościach zarówno ze strony S. G., jak i przez pełnomocnika, który przez kilka godzin domagał się kontaktu z klientem, stojąc pod budynkiem, w którym odbywały się czynności z udziałem jej Mocodawcy, podczas gdy uczestnictwo pełnomocnika w czynnościach postępowania prowadzonych z udziałem S. G., niemówiącego w języku polskim, nie byłoby sprzeczne z wymogiem osobistego działania strony postępowania, co skutkowało nieuzasadnionym i bezpodstawnym ograniczeniem przez Organ udziału pełnomocnika jedynie do czynności doręczenia Stronie zaskarżonej decyzji, niepełnym i fragmentarycznym udokumentowaniem czynności weryfikacyjnych, przeprowadzonych przez Straż Graniczną względem Cudzoziemca w formie notatki urzędowej oraz bezzasadnym uniemożliwieniem jemu złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej;

- art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z 32 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie, a to przez uniemożliwienie Stronie czynnego udziału w postępowaniu i nie dopuszczenie pełnomocnika ustanowionego w postępowaniu, pomimo złożonego pełnomocnictwa i obecności adwokata, a także przez uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i ignorowanie żądania złożenia do akt wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, a także przez utrudnienie pełnomocnikowi złożenia do akt sprawy oryginału pełnomocnictwa i innych dokumentów oraz wreszcie odmówienie pełnomocnikowi możliwości osobistego kontaktu ze Stroną, pomimo żądań kierowanych zarówno przez pełnomocnika jak i Stronę, co doprowadziło do całkowitego pozbawienia Strony możliwości rzeczywistego i czynnego udziału w postępowaniu;

- art. 67 § 1 i § 2 ust. 2) k.p.a. w zw. z art. 6 i art. 8 k.p.a., poprzez nie sporządzenie protokołu z czynności postępowania mającej istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. z czynności weryfikującej polegającej m.in. na rzekomym przesłuchaniu S. G. w czasie kontroli granicznej, która stanowiła podstawę wydania decyzji o odmowie wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a podczas której S. G. wraz z rodziną wnosił o udzielenie mu ochrony międzynarodowej w Polsce, co w ogóle nie zostało odzwierciedlone w dwuzdaniowej notatce urzędowej przez funkcjonariusza Straży Granicznej w aktach sprawy, sporządzonej w sposób rażąco wadliwy, co skutkowało nieuzasadnionym utrzymaniem w mocy decyzji wydanej w ramach postępowania i to w sposób, który ogranicza zaufanie do działalności organów publicznych;

- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez nie podjęcie przez Organ wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do rozpatrzenia sprawy w oparciu o cały materiał dowodowy, podczas gdy w trakcie czynności weryfikacyjnych przeprowadzonych przez Organ S. G. wraz rodziną komunikował funkcjonariuszom Straży Granicznej wolę złożenia wniosku o udzielenie mu ochrony międzynarodowej w Polsce, która to okoliczność miała szczególnie istotne znaczenie dla sprawy, jednak w ogóle nie została odzwierciedlona w notatce urzędowej sporządzonej przez ww funkcjonariusza, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego utrzymania w mocy decyzji o odmowie wjazdu na terytorium RP;

- art. 89 § 1 i § 2 k.p.a oraz 136 k.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań świadków M. K. i N. M. w sytuacji, w której świadkowie ci posiadają istotne informacje na okoliczność zamiaru złożenia przez Stronę w trakcie odprawy granicznej w T. wniosku o objęcie jej ochroną międzynarodową oraz przygotowania przez Stronę wcześniej wzoru ww wniosku a także zamiaru skorzystania z pomocy profesjonalnego pełnomocnika przez Stronę, co z całą pewnością — odwołując się do zasad logiki i doświadczenia życiowego — uwiarygodnia twierdzenia S. G., że 17 marca 2017 r. składał przedmiotowy wniosek, co nie znalazło żadnego odzwierciedlenia w treści notatki urzędowej, sporządzonej przez por. M. D.;

- art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., poprzez brak uzasadnienia wydanej decyzji, wyrażający się w całkowitym pominięciu wskazania w treści zaskarżonej decyzji okoliczności, że Skarżący w czasie postępowania wnosił o udzielenie ochrony międzynarodowej i przyczyn faktycznych, dla których organ pominął wniosek Skarżącego oraz podstaw prawnych pominięcia składanego przez niego wniosku;

- art. 73 ust. 1 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i usankcjonowanie zaskarżoną decyzją sytuacji uniemożliwienia pełnomocnikowi Skarżącego wglądu w akta sprawy przed wydaniem decyzji o odmowie wjazdu na terytorium RP, pomimo skierowania przez pełnomocnika takiego żądania.

Podnosząc powyższe zarzuty pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie w całości obu wydanych wobec Cudzoziemca decyzji, tj. zaskarżonej niniejszą skargą decyzji Komendanta Głównego Straży Granicznej, a także decyzji organu I instancji-Komendanta Placówki Straży Granicznej w T.

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Straży Granicznej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.

Wojewódzkie sądy administracyjne w oparciu m. in. o art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (P.p.s.a.), uprawnione są do dokonywania kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oceny legalności zaskarżonych aktów Sąd dokonuje poprzez ustalenie, czy podjęto je zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego oraz czy prawidłowo zastosowano i zinterpretowano normy prawa materialnego. W myśl art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest nadto związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skład orzekający w niniejszej sprawie, dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji - w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy - doszedł do przekonania, że wniesiona skarga jest zasadna. Podniesione w niej argumenty zasługiwały bowiem częściowo na uwzględnienie.

Zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...].06.2017 r. jak i utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta Placówki Straży Granicznej w T. z dnia [...].03.2017 r. w sprawie odmowy wjazdu na granicy S. G. - naruszyły przepisy prawa procesowego. Naruszenie to, w ocenie Sądu, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ nie został ustalony w sposób niebudzący wątpliwości stan faktyczny tej sprawy. Z tego też względu, ocena spełnienia przesłanek uzasadniających wydanie decyzji odmawiającej wjazdu na terytorium Polski, musiała być uznana za przedwczesną. Rozważania w tym przedmiocie, należy poprzedzić przytoczeniem regulacji prawnych znajdujących zastosowanie w niniejszej sprawie. Stosownie do treści art. 28 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, cudzoziemcowi odmawia się wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, gdy nie posiada ważnego dokumentu podróży, ważnej wizy lub innych ważnych dokumentów uprawniających do wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i do pobytu na tym terytorium.

Wydanie decyzji o odmowie wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej ma więc charakter obligatoryjny, w sytuacji gdy nie zachodzi przesłanka negatywna, uniemożliwiająca jej wydanie. Te przesłanki negatywne ujęte zostały w art. 28 ust. 2 pkt 2 ustawy. Stanowi on, że zasady wynikającej z ust. 1 wskazanego przepisu nie stosuje się do cudzoziemca, który podczas kontroli granicznej:

a) zadeklarował zamiar złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej w przypadku, o którym mowa w art. 28 ust. 1 lub art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,

b) złożył wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej.

Należy zauważyć, że według art. 30 tej ustawy, do przekraczania przez cudzoziemca granicy w zakresie uregulowanym przepisami kodeksu granicznego Schengen nie stosuje się przepisów art. 23, art. 25, art. 34, art. 35 oraz przepisów wydanych na podstawie art. 33 ust. 5. Wskazane przepisy, które nie znajdą zastosowania, określają wymagania podlegające sprawdzeniu, które muszą zostać spełnione przez cudzoziemca, by mógł przekroczyć granicę (art. 23 i 25 ), a także określają zasady prowadzonego postępowania w przedmiocie odmowy wjazdu.

Z kolei według art. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego I Rady (UE) 2016/399 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie unijnego kodeksu zasad regulujących przepływ osób przez granice (kodeks graniczny Schengen; tekst jednolity Dz.U.UE L z dnia 23 marca 2016 r.), rozporządzenie to określa zasady regulujące kontrolę graniczną osób przekraczających granice zewnętrzne państw członkowskich Unii. Zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 10 rozporządzenia "kontrola graniczna" oznacza działania podejmowane na granicy zgodnie z niniejszym rozporządzeniem i do celów w nim określonych, wyłącznie w odpowiedzi na zamiar przekroczenia tej granicy lub na akt jej przekroczenia, bez względu na wszelkie inne okoliczności, składające się z odprawy granicznej oraz ochrony granic. Odprawa graniczna oznacza zaś czynności kontrolne przeprowadzane na przejściach granicznych w celu zapewnienia, aby można było zezwolić na wjazd osób, w tym ich środków transportu oraz przedmiotów będących w ich posiadaniu, na terytorium państw członkowskich lub aby można było zezwolić na opuszczenie przez nie tego terytorium (art. 2 pkt 11). Szczegółowe wymagania, a także sposób przeprowadzania kontroli uregulowane zostały w art. 6 – art. 9 rozporządzenia (kodeks graniczny Schengen). Z tego względu, nie ma potrzeby stosowania w tym zakresie przepisów prawa krajowego. W ramach odprawy granicznej, która jest częścią kontroli, odbywa się sprawdzanie i weryfikacja w zakresie spełnienia wymogów umożliwiających cudzoziemcowi wjazd. Regulacje zawarte w rozporządzeniu, a także działania, do których się odnoszą nie określają zasad postępowania administracyjnego w sprawie odmowy wjazdu cudzoziemca, z tego względu, w tym zakresie, nie jest wyłączone stosowanie przepisów prawa krajowego. Wynika z tego, że do postępowania prowadzonego w przedmiocie odmowy wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, znajduje zastosowanie art. 34 ustawy o cudzoziemcach, jako przepis szczególny, a także przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Wskazuje na to treść art. 14 rozporządzenia dotyczącego odmowy wjazdu, który stanowi m.in., że odmowa wjazdu następuje w związku z niespełnieniem określonych w nim warunków wjazdu, w drodze decyzji podejmowanej przez organ do tego upoważniony na mocy prawa krajowego, wydawanej w formie standardowego formularza, wywierającej skutek natychmiastowy, jednak bez uszczerbku dla stosowania szczególnych przepisów dotyczących prawa do azylu i ochrony międzynarodowej. Przepis ten określa także, że osobom, którym odmówiono wjazdu, przysługuje prawo odwołania od decyzji, a postępowanie odwoławcze jest prowadzone zgodnie z prawem krajowym, jak też, że złożenie odwołania nie ma skutku zawieszającego w stosunku do decyzji o odmowie wjazdu. Stwierdza również, że obywatel państwa trzeciego jest uprawniony do uzyskania korekty przez państwo członkowskie, które odmówiło wjazdu, anulowanego stempla wjazdu i innych anulowanych lub dodanych wpisów, które zostały wprowadzone, jeżeli w wyniku postępowania odwoławczego stwierdzono, że decyzja o odmowie wjazdu była nieuzasadniona. Należy mieć na względzie, że przepis ten normuje niektóre tylko kwestie, dotyczące odmowy wjazdu jak: forma rozstrzygnięcia, formularzowy charakter decyzji, natychmiastowy jej skutek, a także brak skutku wstrzymującego wykonanie decyzji w przypadku wniesienia odwołania. Poza zakresem regulacji pozostawiony został przebieg postępowania, zmierzającego do wydania decyzji o odmowie. Podlega więc ono przepisom prawa krajowego, z zastrzeżeniem, że skutek niespełnienia pozytywnych wymogów do przekroczenia granicy w postaci odmowy wjazdu, nie może prowadzić do naruszenia przepisów dotyczących prawa do azylu i ochrony międzynarodowej. Stosowanie przepisów krajowych w postępowaniu, którego skutkiem jest decyzja o odmowie wjazdu, znajduje odzwierciedlenie we wzorze przewidzianego w art. 14 rozporządzenia formularza decyzji, który stanowi załącznik V część B (standardowy formularz odmowy wjazdu na granic). We wzorze tym zawarto wymaganą obowiązkowo informację, że przybywający zostaje poinformowany, iż odmawia mu się wjazdu na terytorium danego kraju na mocy (w tym miejscu instrukcja nakazuje wskazać odniesienie do obowiązującego prawa krajowego). W niniejszej sprawie – co wymaga podkreślenia - Organ wydający decyzję o odmowie wjazdu na terytorium RP, nie miał wątpliwości co do tego, że zachodziły podstawy do przejścia na tzw. "drugą linię kontroli". Cudzoziemiec jak i jego małoletnie dzieci, nie posiadał dokumentów uprawniających do przekroczenia polskiej granicy, a zarazem granicy Schengen. Materiał dowodowy w sposób jednoznaczny to potwierdza. Cudzoziemcy (cała rodzina) nie posiadali ważnych wiz lub innych ważnych dokumentów, uprawniających do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Nie spełniali więc wymagań przewidzianych w art. 6 rozporządzenia (i odpowiednio art. 23 ustawy o cudzoziemcach). Do wyjaśnienia niespełnienia przez Cudzoziemca pozytywnych przesłanek wjazdu, w ramach czynności dokonywanych podczas odprawy granicznej szczegółowej, a obejmujących weryfikację warunków wjazdu: dokumentów, tożsamości i obywatelstwa, autentyczności dokumentów, sprawdzeń w odpowiednich bazach danych, sprawdzeń stempli, weryfikację miejsca wyjazdu i celu pobytu - nie stosuje się zasad postępowania administracyjnego, wynikających z przepisów prawa krajowego. Czynności te mają zatem charakter techniczny i prowadzą albo do potwierdzenia spełnienia warunków i umożliwienia wjazdu albo do skutku w postaci wydania decyzji odmownej, po wszczęciu i przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, w którym następuje potwierdzenie braku spełnienia przesłanek pozytywnych wjazdu (art. 28 ust. 1 ustawy), jak też potwierdzenie braku wystąpienia przesłanki negatywnej do wydania decyzji o odmowie wjazdu (art. 28 ust.2 ustawy). Trafnie zauważył pełnomocnik Organu, że czynności odprawy granicznej nie muszą więc wiązać się z wytwarzaniem jakiegokolwiek materiału dowodowego, choć w niektórych przypadkach szczegółowa weryfikacja może prowadzić do uzyskania wydruków z baz danych, czy też uzasadniać sporządzenie notatki urzędowej, stanowiących materiał, mogący znaleźć zastosowanie w prowadzonym następnie postępowaniu w przedmiocie odmowy wjazdu. W ocenie Sądu, niejednokrotnie sporządzenie takiej notatki będzie można uznać za wystarczające w realiach danej sprawy, jeśli zostanie ona sporządzona w sposób wystarczająco szczegółowy, a okoliczności sprawy nie będą budziły tak poważnych wątpliwości, jak miało to miejsce w niniejszym postępowaniu.

Jak wspomniano, sytuacja braku poważnych wątpliwości nie miała miejsca w rozpatrywanej sprawie. Sporządzona notatka ma charakter bardzo lakoniczny. Wspomina jedynie o tym, że Cudzoziemiec posiada rodzinę w Niemczech, Austrii oraz we Francji i zamierza udać się do Niemiec. Ten zapis nie jest wystarczający wobec faktu, że Cudzoziemiec, jak twierdził, co podnosił w odwołaniu jak i skardze, stając do kontroli granicznej zgłaszał chęć objęcia go ochroną międzynarodową i posiadał wydrukowany i przygotowany wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej, sporządzony na urzędowym formularzu, czego funkcjonariusze Straży Granicznej w T. nie uwzględnili, a w dalszej części postępowania wręcz zanegowali. Wskazali jedynie, że w toku odprawy granicznej Cudzoziemiec deklarował wyłącznie osobiste (rodzinne) powody wjazdu na terytorium RP. Wyłącznym dowodem tego, jak faktycznie przebiegały czynności z udziałem Skarżącego, jest lakoniczna, dwuzdaniowa notatka urzędowa sporządzona przez funkcjonariusza Straży Granicznej.

Z kwestionowaniem przez organ powyższej okoliczności nie można się zgodzić, zwłaszcza w sytuacji, gdy ze sporządzonej notatki urzędowej nie wynika, czy Cudzoziemiec na przejściu granicznym zaniechał złożenia tego wniosku, czy zrezygnował z wystąpienia o taką ochronę. W myśl bowiem art. 28 ust. 2 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, wystarczy już, by cudzoziemiec zadeklarował zamiar złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Brak jakiejkolwiek wzmianki w tym przedmiocie, czyni wadliwym czynności dokonane przez Organ w tej sprawie. Przebieg rozmowy z Cudzoziemcem w tym zakresie nie został w żaden sposób utrwalony. W tej sytuacji stwierdzić należy, że Organy nie wyjaśniły w sposób poddający się kontroli, tak instancyjnej jak i sądowej, niezwykle istotnej kwestii dla rozstrzygnięcia tej sprawy, a mianowicie ewentualnego wystąpienia przesłanki negatywnej, do wydania decyzji odmawiającej Cudzoziemcowi wjazdu na terytorium RP. Organ odwoławczy zbagatelizował fakt nieprzeprowadzenia w tym zakresie prawidłowego postępowania wyjaśniającego. Z art. 28 ust. 2 cyt. ustawy wynika, że okolicznościami, które stanowią przeszkodę do wydania decyzji o odmowie wjazdu na terytorium RP, są czynności dokonywane przez cudzoziemca podczas kontroli granicznej, polegające na złożeniu wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej lub zadeklarowaniu zamiaru złożenia takiego wniosku (w przypadku gdy cudzoziemiec jest osobą dorosłą, a po stronie organu zachodzą przeszkody w przyjęciu wniosku w danym dniu). Dopuszczalność wydania wobec Skarżącego decyzji o odmowie wjazdu, uzależniona była nie tylko od wykazania, że nie spełnia on przesłanki wymienionej w art. 28 ust. 1 cyt. ustawy, ale też od wyjaśnienia czy podczas kontroli granicznej nie zadeklarował, jak twierdzi, zamiaru złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Jak już wskazano, ta druga okoliczność, stanowiąca negatywną przesłankę do wydania decyzji o odmowie wjazdu, powodowałaby konieczność oceny czy wyrażona została wola złożenia takiego wniosku. Organ powinien więc zgromadzić materiał dowodowy, pozwalający na tę ocenę. Wystarczających czynności w tym zakresie jednak nie podjęto. Konieczność przeprowadzenia czynności wyjaśniających w tym zakresie, wyprowadzić należy z art. 34 ustawy o cudzoziemcach, który w postępowaniu administracyjnym - prowadzonym w sprawie odmowy wjazdu - znajduje zastosowanie jako przepis szczególny, wobec przepisów k.p.a. Według art. 34 ust. 1 ustawy postępowanie prowadzone przez organy Straży Granicznej przed wydaniem cudzoziemcowi decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1, ogranicza się do:

1) przesłuchania cudzoziemca;

2) kontroli dokumentów posiadanych przez cudzoziemca;

3) przesłuchania wskazanych przez cudzoziemca osób towarzyszących mu w podróży;

4) dokonania sprawdzeń w dostępnych rejestrach, ewidencjach i wykazach w sprawach cudzoziemców;

5) uzyskania niezbędnych informacji od instytucji państwowych, organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego, jednostek gospodarczych prowadzących działalność w zakresie użyteczności publicznej, innych jednostek gospodarczych i organizacji społecznych lub osób fizycznych.

Nadmienić należy, że postępowanie to może mieć jeszcze węższy zakres, ale tylko w przypadkach wskazanych w ust. 2 tego przepisu, a zatem, jeżeli okoliczności niespełnienia przez cudzoziemca warunków niezbędnych do przekroczenia granicy nie budzą wątpliwości. Wówczas czynności podejmowane w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, mogą być ograniczone jedynie do kontroli posiadanych przez cudzoziemca dokumentów. Trafnie podniósł pełnomocnik Organu, że zgodnie ze wskazanymi przepisami, zakres postępowania w przedmiocie odmowy wjazdu ograniczony jest do niezbędnego minimum. Dzieje się tak z uwagi na to, że toczące się w tego rodzaju sprawie postępowanie, musi być prowadzone niezwykle szybko. Jest wszczynane i kończone w tym samym dniu. W tym kontekście, zważywszy także na ograniczoną przestrzeń przejścia granicznego, w której dokonuje się owo "rozpytanie" cudzoziemca na tzw. "drugiej linii kontroli" – nie jest trafny postulat pełnomocnika Skarżącego, by Cudzoziemiec "rozpytywany" był w obecności swego pełnomocnika, w sytuacji, gdy uprzednio go ustanowił. Trafnie przyjął Organ odwoławczy, że charakter czynności na tzw. "drugiej linii" oraz miejsce ich prowadzenia (specjalnie wydzielona strefa w infrastrukturze przejścia granicznego), uniemożliwiają na tym etapie realizowania czynności odprawy granicznej, dopuszczenie do nich pełnomocnika ustanowionego przez cudzoziemca w ewentualnym postępowaniu w przedmiocie odmowy wjazdu (art. 32 k.p.a.). Zapewnienie ustanowionemu pełnomocnikowi możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym przed wydaniem decyzji I. instancji oraz zgłoszenia żądań w wyznaczonym terminie, prowadziłoby do nieuzasadnionego przedłużania tego postępowania i znacznego utrudnienia dokonywanych odpraw. Trafnie zatem przyjęto w tej sprawie, że fakt ustanowienia takiego pełnomocnika, skutkuje doręczeniem mu decyzji o odmowie wjazdu Cudzoziemca-mocodawcy, o ile taka została wydana.

Podkreślenia wymaga, że składanie deklaracji przez cudzoziemca na granicy ma charakter bezpośredni i osobisty. Obowiązujące przepisy (art. 26, 28 i 29 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej), wymagają, by cudzoziemiec osobiście złożył wniosek lub zadeklarował zamiar jego złożenia w momencie przekraczania granicy. Nie jest to też tego rodzaju postępowanie, w którym co do zasady, celowe byłoby przesłuchiwanie świadków, także po wniesieniu odwołania od decyzji odmownej, a wiec przed II instancją, podczas gdy nie brali oni udziału w czynnościach odprawy. W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu, trafnie przyjęto zbędność takich przesłuchań, a więc i niecelowość przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, na której owo przesłuchiwanie świadków wskazanych przez Stronę, miałoby miejsce. Nie doszło więc do zarzuconego naruszenia art. 78 § 1 k.p.a. oraz art. 89 § 2 k.p.a. Niemniej, wobec sporządzenia notatki Organu niewyjaśniającej zasadniczej, wskazanej kwestii w tej sprawie i wobec wskazywania przez Cudzoziemca oraz jego pełnomocnika, że na granicy wnosił o udzielenie mu ochrony międzynarodowej – dla uniknięcia wszelkich wątpliwości w tym zakresie – nie można wykluczyć, iż celowe byłoby przeprowadzenie w postępowaniu przed I instancją dowodu z przesłuchania strony (art. 67 § 1 w zw. z § 2 pkt. 2 k.p.a.). Potwierdza to treść art. 10 k.p.a. w zw. z art. 81 k.p.a. Jak wynika z k.p.a., organ administracji publicznej może przesłuchać stronę w sytuacji, jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku, pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Taka właśnie sytuacja, w ocenie Sądu, wbrew twierdzeniom Organu, miała miejsca w tej sprawie. W stanie faktycznym rozpatrywanej sprawy, nadal istnieją bowiem wątpliwości czy Cudzoziemiec nie spełniał warunków niezbędnych do przekroczenia granicy, w związku z deklarowanym w postępowaniu odwoławczym zamiarem wjazdu na terytorium RP.

Nadmienić też należy, że z art. 3 ust. 1 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE wynika, iż znajduje ona zastosowanie do wszystkich wniosków o udzielnie ochrony międzynarodowej, z którymi wystąpiono na terytorium, w tym na granicy państw członkowskich. Jednocześnie w myśl art. 6 ust. 2 tej dyrektywy państwa członkowskie zapewniają, aby osoba, która wystąpiła z wnioskiem o udzielenie ochrony międzynarodowej, miała rzeczywistą możliwość jak najszybszego złożenia wniosku. Artykuł 3 tej dyrektywy, jako miejsce złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej przez cudzoziemca zamierzającego przekroczyć granicę, wymienia granicę państwa członkowskiego. W realiach rozpatrywanej sprawy, nie zostało dowiedzione, że Cudzoziemiec w trakcie szczegółowej odprawy podawał wyłącznie osobiste (rodzinne) przyczyny wjazdu, a zaniechał, tym razem, zamiaru wystąpienia o ochronę międzynarodową, w sytuacji kiedy już wielokrotnie (28 razy) wniosek o jej udzielenie bezskutecznie usiłował złożyć na granicy RP. Nie wiadomo, wobec tego, czy notatka odzwierciedla całą wypowiedź Skarżącego. Nie są też znane pytania jakie jej wówczas zadano. Wymaga podkreślenia, że sporządzenie notatki urzędowej z pewnością nie jest sprzeczne z prawem, a więc mieści się w kategorii ewentualnych dowodów, w rozumieniu art. 75 k.p.a. Według art. 72 § 1 k.p.a., czynności organu administracji publicznej, z których nie sporządza się protokołu, a które mają znaczenie dla sprawy lub toku postępowania, utrwala się w aktach w formie adnotacji podpisanej przez pracownika, który dokonał tych czynności. Notatka taka musi jednakże zostać sporządzona w taki sposób, by rozwiewała wszelkie ewentualne wątpliwości, co do intencji Cudzoziemca i jego oświadczeń. W przeciwnym razie może być uznana za środek dowodowy niewystarczający w sprawie. Należy mieć na uwadze, że owo "rozpytanie" Strony dotyczy bowiem czynności, mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Z takiej zaś czynności, w myśl art. 67 § 1 k.p.a. – co do zasady - sporządza się protokół. Wówczas bowiem postępowanie staje się bardziej transparentne. Strona zaznajamiana jest z jego treścią. Wynika to z charakteru protokołu przesłuchania, który powinien być odczytany i przedstawiony do podpisu osobie zeznającej, niezwłocznie po złożeniu zeznania (art. 69 k.p.a.). Z jego treści zaś powinno wynikać, co i w jaki sposób w wyniku tych czynności ustalono i jakie uwagi zostały zgłoszone. Jak bowiem wskazują realia rozpatrywanej sprawy, notatki w swej treści mogą - w złożonym stanie faktycznym rozpatrywanych spraw - niejednokrotnie być na tyle lakoniczne, że nie będą pozwalały na bezsporne ustalenie okoliczności w nich istotnych. W tym kontekście, za dowolne należało uznać twierdzenie Organu odwoławczego, że z materiału dowodowego wynika w sposób niebudzący wątpliwości, że Cudzoziemiec nie spełniała w dniu 17.03.2017 r. warunków niezbędnych do przekroczenia granicy. Okoliczności sprawy i treść notatki sporządzonej z "rozpytania" Cudzoziemca, nie pozwalają na przyjęcie za dowiedzione stanowiska Organów w tej sprawie. Organy obu instancji naruszyły więc zasady wyrażone w art. 34 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy, a poprzez to art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., a Organ odwoławczy dodatkowo naruszył art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a.

Nadto, na marginesie należy wskazać, że podniesiony w odwołaniu zarzut naruszenia art. 7 Konstytucji RP., z uwagi na wadliwość przeprowadzonego postępowania administracyjnego, należało uznać za przedwczesny.

Nie ma też wątpliwości co do tego, że zgodnie z art. 14 ust. 2 kodeksu granicznego Schengen, decyzja o odmowie wjazdu wywiera skutek natychmiastowy. Wjazd zaś ma miejsce w określonej dacie. Prowadzi to do wniosku, że niniejsze postępowanie administracyjne, mimo wadliwości jego przeprowadzenia, i po uchyleniu decyzji obu instancji - należało umorzyć.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 135 i art. 145 § 3 P.p.s.a. – orzekł, jak w pkt 1 sentencji. O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął w pkt 3 sentencji – na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a., uwzględniając zwrot kosztów zastępstwa procesowego.