Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 149/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2009-06-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Celne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art. 29-31
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.
journal: Dz.U.UE.L 1993 nr 253 poz 1 art. 181a
law: Rozporządzenie Komisji EWG) NR 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr  2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny
article: art. 122, art. 187 par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (sprawozdawca), Sędzia NSA Maria Wieczorek, Protokolant Stażysta Radosław Kot, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 25 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi M. T. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie określenia wartości celnej towaru, kwoty długu celnego, podatku akcyzowego i podatku od towarów i usług oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2007 r., Nr [...], Dyrektor Izby Celnej w B. P., po rozpatrzeniu odwołania M. T. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w L. nr [...] z dnia [...] października 2008 r., określającej wartość celną, kwotę długu celnego, kwoty podatku akcyzowego i podatku od towarów i usług – utrzymał w mocy powyższą decyzję.

Decyzja została wydana w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i argumentację prawną:

W dniu [...] października 2008 r. Agencja Celna "E." działając w imieniu Pana M. T. zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu według dokumentu SAD Nr [...] sprowadzony ze Stanów Zjednoczonych samochód osobowy marki Honda CRV, rok produkcji 2008. Do zgłoszenia celnego Strona załączyła m.in.: rachunek sprzedaży z dnia 16 sierpnia 2008 r. na kwotę 14.000,00 USD.

W wyniku weryfikacji zgłoszenia celnego organ celny podjął uzasadnione wątpliwości, czy zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Wątpliwości te pojawiły się na bazie analizy cen katalogowych pojazdów samochodowych na rynku amerykańskim opublikowanych na stronie internetowej "Kelley Blue Book", zawierającej informacje o cenach rynkowych samochodów sprzedawanych w Stanach Zjednoczonych. Odnaleziono ofertę sprzedaży dla tego modelu samochodu i rocznika 2008 na kwotę: 24.509,00 USD oraz notowania dla modelu z rokiem produkcji 2007 na kwoty: w stanie "wspaniałym" ("excellent") - 20.305 USD, w stanie "dobrym" ("good") - 19.105 USD, w stanie "niezłym" ("fair") - 17.610 USD.

W związku z tym, że mimo wezwania strona nie przedstawiła uzupełniających informacji, które uwiarygodnią zadeklarowaną wartość celną zgłoszonego samochodu, Naczelnik Urzędu Celnego w L. powołał A. W. na biegłego celem sporządzenia oceny technicznej przedmiotowego pojazdu w zakresie ustalenia jego wartości rynkowej na rynku polskim.

W dniu 11 października 2008 r. biegły samochodowy wystawił "Ocenę techniczną" Nr 47/X/08, w której ustalił wartość rynkową przedmiotowego pojazdu na kwotę: 67.900 zł, na podstawie informacji o cenach rynkowych pojazdów używanych według katalogu Info-Ekspert część B X-2008, str. 737. Wartość ta została określona po uwzględnieniu wszelkich korekt ze względu na: przystosowanie samochodu do przepisów obowiązujących na terenie Polski, import indywidualny, trudną zbywalność samochodów na rynku wtórnym.

Organ I instancji uznał powyższy dokument za wiarygodny i zaakceptował dla potrzeb ustalenia wartości celnej. Decyzją z dnia [...] października 2008 r. zakwestionował zadeklarowaną przez Stronę wartość transakcyjną samochodu. Wartość celna została ustalona w trybie art. 31 Wspólnotowego Kodeksu Celnego (rozporządzenie Rady (EWG) Nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny; Dz. Urz. WE seria L, Nr 302, s. 1) – metodą ostatniej szansy – na podstawie w/w Oceny Technicznej. Następnie wartość rynkową pojazdu organ celny pomniejszył o: marżę (10%), cło (10%), podatek akcyzowy (13,6%), podatek VAT (22%). W wyniku przeprowadzonej kalkulacji określono wartość celną na kwotę: 40.489,00 zł oraz określono należności celne i podatkowe.

M. T. złożył od powyższej decyzji odwołanie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zwrot niesłusznie pobranych należności celnych i podatkowych. Odwołujący zarzucił bezpodstawne zakwestionowanie wartości towaru wynikającej z dokumentu zakupu. Wskazał, iż katalog którym posłużył się organ celny nie posiada notowań samochodu marki Honda CRV rocznik 2008, na dowód czego dołączył wydruk z katalogu zawierający notowania samochodu marki Honda CRV rocznik 2007 oraz oryginał rachunku sprzedaży. Ponadto stwierdził, że powoływanie się na w/w katalog jest niezgodne z prawem, gdyż nie zawiera on notowań samochodów uszkodzonych czy niekompletnych. Powołując się na orzecznictwo sądowe podniósł, iż wartością transakcyjną jest cena (zapłacona lub należna), a nie wartość rzeczywista lub rynkowa towaru. W dalszej części odwołania zarzucił, że organ celny przyjął zwyczajową marżę 10% nie przedstawiając żadnych dowodów za tym przemawiających.

Uzupełniając odwołanie, już po przekazaniu akt sprawy do organu wyższego stopnia, M. T. przedstawił oświadczenie eksportera z dnia 12 marca 2008r., w którym sprzedający potwierdza, że całkowita płatność za towar wynosi: 14.000 USD oraz informuje, że importowany pojazd był niekompletny.

Na wezwanie organu odwoławczego M. T. poinformował, że zakupiony pojazd był w stanie niekompletnym: bez lamp, w bagażniku znajdowały się części, które zostały kupione wraz z samochodem. Płatność z faktury: 14.000 USD, obejmowała cały samochód wraz z częściami, które znajdowały się w bagażniku. Różnica pomiędzy oryginałem rachunku sprzedaży a rachunkiem przedłożonym do zgłoszenia celnego wynika z faktu sporządzenia omyłkowo umowy sprzedaży bez adnotacji, że samochód jest niekompletny.

Dokonując oceny prawnej powyższego stanu faktycznego Dyrektor Izby Celnej podniósł na wstępie, iż Wspólnota Europejska jak wszystkie kraje członkowskie WTO opiera swoje reguły dotyczące ustalania wartości celnej na Porozumieniu o stosowaniu artykułu VII Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu GATT (porozumieniu w sprawie wartości celnej), które zostało podpisane w roku 1994. Zgodnie z tym Porozumieniem wartość celna jest ustalana głównie na bazie wartości transakcyjnej.

W świetle art. 29 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary wtedy, jeżeli zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty, ustalana, o ile jest to konieczne, na podstawie artykułów 32 i 33. Metoda wartości transakcyjnej jest podstawową metodą ustalania wartości celnej przywożonych towarów. Tylko w pewnych ściśle określonych sytuacjach organy celne mogą odstąpić od stosowania tej metody.

Zgodnie z art. 181a Rozporządzenia Wykonawczego do WKC (rozporządzenie Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 253 z 11 października 1993r.), jeżeli organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w artykule 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, nie muszą ustalać wartości celnej importowanych towarów z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej.

W ocenie organu odwoławczego kluczowym elementem w sprawie jest wykazanie przez organy celne istnienia uzasadnionych wątpliwości, o których mowa wart. 181a ust. 1 Rozporządzenia Wykonawczego.

Ocena deklarowanej wartości celnej związana jest z koniecznością porównania zadeklarowanej przez zgłaszającego wartości celnej używanego pojazdu z wartością identycznych lub podobnych samochodów na rynku kraju eksportu lub cenami takich samochodów będących przedmiotem importu. Pomocne w tym zakresie mogą być różnego rodzaju specjalistyczne katalogi, czasopisma i innego rodzaju wydawnictwa wydawane przez zajmujące się analizą rynków samochodowych firmy, odzwierciedlające średnie ceny używanych pojazdów samochodowych na rynku kraju eksportu. Organ uznał, iż na gruncie szerokiej definicji dowodu w świetle art. 180 Ordynacji podatkowej, źródłem informacji na temat cen towarów na rynku kraju eksportu może być Internet.

W ocenie organów celnych katalog Kelley Blue Book jest wiarygodnym źródłem informacji na temat cen sprzedaży używanych samochodów w Stanach Zjednoczonych.

Analiza notowań pojazdów tej samej marki i modelu, co w zakwestionowanym zgłoszeniu celnym, uwzględniając właściwe dla sprzedawcy miejsce transakcji oraz warunki sprzedaży w przypadku zakupu od osoby prywatnej doprowadziła organy celne do ustaleń, że cena pojazdów tego typu, z rocznika 2007 (rok starszy od importowanego) w zależności od stanu kształtuje się w granicach od 20.350 USD do 19.105 USD. Z kolei pojazd z tego samego rocznika, co importowany, ale na rynku w miejscowości w pobliżu miejsca transakcji uzyskał wartość transakcyjną 24.509 USD.

W świetle powyższego Dyrektor Izby Celnej uznał, że zostały spełnione wszystkie przesłanki do zastosowania art. 181a Rozporządzenia Wykonawczego.

Przedstawione przez stronę w toku postępowania odwoławczego wydruki ze strony internetowej "Keley Blue Book" nie mogą być uwzględnione w charakterze materiału dowodowego, gdyż dotyczą samochodu z rocznika 2007, a ponadto dotyczą innego typu transakcji – zakupu od dealera samochodu używanego.

Podnoszone przez odwołującego się okoliczności co do niekompletności nabytego pojazdu zostały uwzględnione w opinii biegłego, który zaznaczył w opinii: "zdemontowany zderzak kompletny i atrapa we wnętrzu samochodu" oraz stwierdził brak dwóch lamp kompletnych. W ocenie organu wyjaśnienia strony w tym względzie są niezrozumiałe i lakoniczne.

W ocenie organu przedłożone przez odwołującego się pismo eksportera stanowi potwierdzenie przekazania kwoty 14.000 USD za sprowadzony samochód, jednak dowód ten w żadnym stopniu nie ogranicza uprawnień organu celnego do weryfikowania wartości transakcyjnej importowanego pojazdu i poddawania w wątpliwość w uzasadnionym przypadku jego wartości celnej. Jest to tym bardziej uzasadnione, że strona w toku postępowania, mimo wezwań organu, nie przedłożyła żadnego dowodu zapłaty za ten towar (np. bankowy dowód zapłaty).

W ocenie Dyrektora Izby Celnej zgromadzony na tym etapie postępowania materiał był wystarczający dla przyjęcia, że cena zadeklarowana w zgłoszeniu celnym rażąco odbiega od cen na rynku kraju eksportu, to zaś uprawniało do odstąpienia od ustalenia wartości celnej z zastosowaniem wartości transakcyjnej i do ustalenia tej wartości innymi metodami, określonymi w art. 30-31 Wspólnotowego Kodeksu Celnego.

Powołując się na opinie Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej WCO (Wortld Customs Organisation) organ odwoławczy wywiódł, że dla oceny wartości celnej towaru objętego zakwestionowanym zgłoszeniem nie są przydatne następujące metody: wartości transakcyjnej towarów identycznych; wartości transakcyjnej towarów podobnych; metoda cen jednostkowych towarów identycznych lub podobnych; metoda wartości kalkulowanej.

W tej sytuacji konieczne jest zastosowanie tzw. metody ostatniej szansy, o której mowa w art. 31 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego.

Dla ustalenia wartości celnej organy oparły się na opinii biegłego sądowego Sądu Okręgowego w L., który ustalił cenę rynkową pojazdu na 67.900 zł, uwzględniając ubytek wartości pojazdu, a następnie wartość tą pomniejszył o czynniki typu: marża, cło, podatek akcyzowy, podatek od towarów i usług, co dało ostateczną kwotę, przyjętą w rozstrzygnięciach organów celnych - 40.489,00 zł.

Do przedmiotowego towaru zastosowano zgodnie z przepisami stawkę celną dla krajów trzecich erga omnes w wysokości 10%; podatek akcyzowy oraz podatek od towarów i usług obliczono przyjmując za podstawę opodatkowania, zgodnie z przepisami, wartość celną powiększoną o należne cło.

Na powyższą decyzję Dyrektora Izby Celnej M. T. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, zarzucając niezastosowanie art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego oraz błędne zastosowanie art. 31 ust. 1, art. 68 WKC, a także art. 181a Rozporządzenia Wykonawczego do WKC. W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż organy celne bezpodstawnie zakwestionowały wiarygodność dokumentu zakupu importowanego pojazdu. Skarżący stwierdził, iż kupując samochód nie dokonywał porównania ceny wynikającej z faktury z cenami katalogowymi na rynku amerykańskim, a ceny te nie są wiążące dla stron umowy sprzedaży. Wobec faktycznego uiszczenia należności za towar w wysokości wskazanej na rachunku przyczyny, dla których organ odstąpił od oparcia się na wartości transakcyjnej towaru nie są prawdziwe. Skarżący zarzucił, że katalog "Kelly Blue Book" nie może stanowić materiału porównawczego dla oceny wartości zakupionego przezeń samochodu. Katalog nie odzwierciedla średnich cen używanych pojazdów na rynku eksportu, gdyż zawiera jednie "oferty". W ten sposób organ celny przekroczył swoje uprawnienia i dowolnie ocenił stan faktyczny sprawy poprzez ustalenie wartości towaru i wyliczenie należności z naruszeniem przepisów, co w konsekwencji doprowadziło do rozstrzygnięcia niezgodnego z prawem.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w B. P. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując wcześniejszą argumentację. Uzupełniająco organ stwierdził, iż uzyskane dane w postaci wydruków stron internetowych z rynku kraju eksportu posłużyły jedynie do dokonania oceny, czy zadeklarowaną wartość celną towaru można potraktować jako wiarygodną na tyle, aby uznać ją za podstawę do wyliczenia należności celnych i podatkowych z tytułu importu towaru. Tak więc ustalenia w odniesieniu do cen samochodów na rynku kraju eksportu zawarte na ww. wydrukach, mają charakter jedynie orientacyjny i służą weryfikacji prawidłowości podanej przez zgłaszającego ceny towaru. Organy celne przekonująco wyjaśniły w swoich decyzjach, że odstąpienie od oparcia się na wartości transakcyjnej, zadeklarowanej przez skarżącego było uzasadnione.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.

Kluczową kwestią w sprawie jest ocena prawidłowości stosowania przez organy celne metod ustalania wartości celnej towarów.

W świetle postanowień Wspólnotowego Kodeksu Celnego podstawową regułą ustalania wartości celnej towaru jest oparcie się na wartości transakcyjnej, tzn. cenie faktycznie zapłaconej lub należnej za towary wtedy, jeżeli zostały sprzedane w celu wywozu na obszar Wspólnoty. Jednakże w pewnych wypadkach zasada ta doznaje ograniczeń i wartość transakcyjna nie może być wtedy przyjęta za wartość celną towaru. Jak wynika z treści art. 181a ust. 1 Rozporządzenia Wykonawczego do WKC, jeżeli organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 Wspólnotowego Kodeku Celnego, nie muszą ustalać wartości celnej przywożonych towarów z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej. W orzecznictwie podkreśla się, że organowi celnemu przysługuje uprawnienie do badania wiarygodności dokumentów przedkładanych przez stronę nie tylko pod względem formalnym, ale i materialnym. Stąd też wiarygodność dokumentów służących do określenia wartości celnej towaru obejmuje nie tylko ich autentyczność, ale także wiarygodność podanej w nich ceny transakcyjnej (por. wyroki NSA z 26 lipca 2006 r., I GSK 2785/05, z 22 marca 2007 r., I GSK 1167/06 oraz z 20 listopada 2007 r., I GSK 142/07; niepubl.).

Odstąpienie od zasady ustalania wartości celnej w oparciu o wartość transakcyjną musi znajdować uzasadnione podstawy w okolicznościach sprawy. Takie podstawy daje w szczególności stwierdzenie, że cena towaru była rażąco niska, co zakłada jej porównywanie z innymi cenami. Ustalenie tych innych cen nie może być intuicyjne ani dowolne. Ocena w tym zakresie musi być dokonana w oparciu o ceny obowiązujące w kraju sprzedawcy. Należy zatem wykazać, że treść zakwestionowanego dokumentu nie jest zgodna ze stanem faktycznym (por. wyrok NSA z 10 stycznia 2007 r.; I GSK 3350/05; niepubl.).

Odnosząc powyższe uwagi do stanu faktycznego badanej sprawy należy stwierdzić, że odrzucenie przez organy celne wartości transakcyjnej jako podstawy ustalenia wartości celnej importowanego towaru nie było dowolne, lecz opierało się na uzasadnionych przesłankach. Źródłem uzasadnionych wątpliwości organów celnych była analiza cen kształtujących się na rynku amerykańskim. W celu uzyskania wiedzy na temat poziomu cen na tym rynku organ prawidłowo posłużył się danymi zawartymi w katalogu "Kelly Blue Book", dostępnym w wersji elektronicznej w internecie. Należy podkreślić, że posługiwanie się katalogami i wyspecjalizowanymi czasopismami jest nie tylko powszechnie akceptowane w orzecznictwie, lecz znajduje także oparcie w opiniach Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej (WCO). Poszukując informacji na temat cen pojazdu tego typu, co importowany w niniejszej sprawie organ posłużył się prawidłowymi metodami poszukując nie tylko właściwego modelu i rocznika, lecz także zwracając uwagę na warunki transakcji, tak w odniesieniu do miejsca (maksymalnie zbliżonego do miejsca transakcji w przedmiotowej sprawie), jak i co do stron (transakcja pomiędzy osobami prywatnymi). Takie postępowanie odpowiada wymogom zasady prawdy obiektywnej, stanowiącej jeden z fundamentalnych standardów postępowania organów celnych (art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej).

Porównanie cen katalogowych z wartością pojazdu zadeklarowaną przez skarżącego w oczywisty sposób uzasadniało wątpliwości co do prawidłowości wartości zadeklarowanej i w świetle art. 181a Rozporządzenia Wykonawczego do WKC stanowiło podstawy do odstąpienia przez organy celne od ustalania wartości celnej sprowadzonego pojazdu na podstawie wartości transakcyjnej.

Skoro wartość celna nie mogła być ustalona na podstawie wartości transakcyjnej należało, zgodnie z art. 30 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, rozważyć zastosowanie dalszych metod ustalania wartości celnej określonych w tym przepisie, w takiej kolejności, w jakiej są w nim wymienione: wartości transakcyjnej towarów identycznych, wartości transakcyjnej towarów podobnych, metody ceny jednostkowej, metody wartości kalkulowanej.

Ze względu na specyfikę towaru objętego zgłoszeniem celnym w badanej sprawie zastosowanie żadnej z metod wymienionych w art. 30 ust. 2 Wspólnotowego Kodeksu Celnego nie było możliwe. Ustalenie wartości celnej w oparciu o wartość transakcyjną towarów identycznych bądź podobnych, sprzedanych w celu wywozu do Wspólnoty i wywiezionych w tym samym lub zbliżonym czasie co towary, dla których ustalana jest wartość celna, jest uznawane za problematyczne ze względu na to, że niemożliwym jest znalezienie samochodu osobowego o identycznym bądź podobnym stopniu zużycia. Kolejna metoda ceny jednostkowej towarów identycznych lub podobnych dotyczy sprzedaży towarów masowych, odsprzedawanych we Wspólnocie w największych zbiorczych ilościach osobom niepowiązanym ze sprzedającym. Znaleźć może zastosowanie wyłącznie w przypadku importu dla celów handlowych. Wyklucza się również metodę wartości kalkulowanej, opartej na kosztach produkcji i zysku, gdyż używane pojazdy nie są produkowane jako takie.

Taka ocena możliwości zastosowania metod ustalania wartości celnej określonych w art. 30 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego opiera się na powoływanych przez organy celne wyjaśnieniach Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej WCO do Porozumienia w sprawie stosowania art. VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r., znajduje także powszechną akceptację w orzecznictwie (por. wyroki NSA z 27 kwietnia 2006 r., I GSK 1209/05; z 11 października 2006 r., I GSK 3075/05; z 22 marca 2007 r., I GSK 1167/06; niepubl.).

Organy celne w przekonujący sposób wyjaśniły, że zastosowanie metod ustalania wartości celnej towarów określonych w art. 30 ust. 2 lit a-d Wspólnotowego Kodeksu Celnego jest niewłaściwe w niniejszej sprawie. Taka konkluzja w świetle art. 31 Wspólnotowego Kodeksu Celnego musiała prowadzić do ustalenia wartości celnej w oparciu o tzw. metodę ostatniej szansy. W świetle przytoczonego przepisu metoda ta polega na ustaleniu wartości celnej na podstawie danych dostępnych we Wspólnocie, z zastosowaniem odpowiednich środków zgodnych z zasadami i ogólnymi przepisami:

– porozumienia w sprawie stosowania art. VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r.,

– artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r.,

– przepisów rozdziału 3 Wspólnotowego Kodeksu Celnego.

Jednocześnie w ust. 2 art. 31 zastrzeżono, że przy stosowaniu tej metody wartość celna nie może być określana na podstawie:

a) ceny sprzedaży na obszarze Wspólnoty towarów wytworzonych we Wspólnocie;

b) systemu polegającego na przyjmowaniu na potrzeby celne wyższej z dwóch alternatywnych wartości;

c) ceny towarów na rynku wewnętrznym kraju wywozu;

d) kosztów produkcji innych niż wartość kalkulowana, która została ustalona dla identycznych lub podobnych towarów na podstawie art. 30 ust. 2 lit. d);

e) cen na wywóz do kraju niebędącego częścią obszaru celnego Wspólnoty;

f) minimalnych wartości celnych, lub

g) arbitralnych lub nieprawdziwych wartości.

Z mocy postanowień art. 31 ust. 1 tiret pierwsze WKC wynika, że przy stosowaniu metody ostatniej szansy należy brać pod uwagę także postanowienia Porozumienia w sprawie stosowania artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r. oraz wyjaśnień do tego porozumienia opracowanych przez wspomniany wyżej Techniczny Komitet Ustalania Wartości Celnej. Z dokumentów tych wynika że wartość towarów powinna być ustalona w rozsądny sposób, a zalecane metody wyceny powinny być stosowane z rozsądną elastycznością. Przy wycenie można oprzeć się na katalogach lub wyspecjalizowanych czasopismach podających bieżące ceny na rynku kraju importu dla używanych pojazdów samochodowych. W takim przypadku należy uwzględnić stan pojazdu i wszystkie elementy wpływające na jego wartość, jak nadzwyczajne zużycie, naprawy, remonty, akcesoria w porównaniu z wartością typowego pojazdu służącego za punkt odniesienia.

W przedmiotowej sprawie organy celne w celu ustalenia wartości celnej pojazdu przy zastosowaniu metody ostatniej szansy wykorzystały dowód w postaci opinii biegłego rzeczoznawcy, z listy biegłych Sądu Okręgowego w L. Sporządzona przez biegłego opinia opiera się na danych zawartych w powszechnie uznawanym za źródło wiarygodnych danych katalogu "Info Expert". Bazując na tych danych biegły dokonał korekty ceny rynkowej samochodu o takie elementy obniżające wartość jak: przystosowanie do przepisów obowiązujących na terenie RP, import indywidualny, trudna zbywalność samochodu na ryku wtórnym. Biegły ustalił ostatecznie wartość samochodu, przy uwzględnieniu wspomnianych czynników na kwotę 67.900 zł.

Opinia biegłego jest rzetelna, opiera się na wiarygodnych danych, uwzględnia indywidualne cechy i stan techniczny badanego pojazdu, zatem organy celne nie miały podstaw do kwestionowania ustaleń biegłego i słusznie przyjęły wartość ustaloną przez biegłego jako podstawę ustalania wartości celnej. Wartość rynkową pojazdu organy prawidłowo pomniejszyły o: marżę (10%), cło (10%), podatek akcyzowy (13,6%), podatek VAT (22%). W wyniku przeprowadzonej kalkulacji określono wartość celną na kwotę: 40.489,00 zł.

Postępowaniu organów celnych przy ustalaniu wartości celnej pojazdu nie można zarzucić naruszenia żadnej z zasad postępowania celnego, nie ma zatem podstaw do kwestionowania zaskarżonej decyzji w tym zakresie.

Zastosowana stawka celna jest zgodna z przepisami, organy prawidłowo ustaliły również wysokość należności podatkowych. W świetle art. 10 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, poz. 257, z późn. zm.; w sprawie nie miały zastosowania przepisy nowej ustawy o podatku akcyzowym – z dnia 6 grudnia 2008 r., ze względu na to, że decyzje zostały wydane przed dniem wejścia jej w życie – 1 marca 2009 r.), podstawą opodatkowania w imporcie towarów w przypadku wyrażenia stawki akcyzy w procencie podstawy opodatkowania jest wartość celna wyrobów akcyzowych powiększona o należne cło. Z kolei w świetle art. 29 ust. 13 i 15 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535, z późn. zm.)podstawą opodatkowania podatkiem od towarów i usług w imporcie jest wartość celna powiększona o należne cło. Jeżeli przedmiotem importu są towary opodatkowane podatkiem akcyzowym, podstawą opodatkowania jest wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy oraz, o ile elementy takie nie zostały do niej włączone: prowizję, opakowania, transport i koszty ubezpieczenia, które zostały już poniesione albo będą poniesione do pierwszego miejsca przeznaczenia na terytorium kraju. Na tych podstawach organy celne prawidłowo określiły kwoty długu celnego (4.049 zł), podatku akcyzowego (6.057 zł) oraz podatku od towarów i usług: (11.131 zł).

Zarzuty skarżącego dotyczące oparcia się na materiale dowodowym w postaci informacji ze stron internetowych katalogu "Kelly Blue Book" nie mają usprawiedliwionych podstaw. Trzeba przede wszystkim podkreślić, że informacje te nie stanowiły podstawy ustalenia wartości celnej towaru, lecz źródło uzasadnienia wątpliwości dotyczących wartości pojazdu zadeklarowanej przez skarżącego. Jak wskazano wyżej, posłużenie się tego typu źródłem informacji dla wyjaśnienia wątpliwości co do wartości celnej pojazdu było w pełni zgodne z zasadami postępowania celnego.

Jak wywiedziono wyżej, przy ustalaniu wartości celnej w oparciu o metodę ostatniej szansy dopuszcza się posługiwanie się katalogami i czasopismami fachowymi, konieczne jest jednak uwzględnienie stanu pojazdu i wszystkich elementów indywidualnych wpływających na jego wartość. O ile uwzględnienie tych indywidualnych okoliczności każdego przypadku z reguły będzie utrudnione w przypadku oparcia się wyłącznie na cenach katalogowych, o tyle zarzutu takiego nie można z pewnością postawić opinii biegłego, która opiera się na badaniu konkretnego pojazdu i uwzględnia w ostatecznej ocenie wartości wszystkie indywidualne elementy takie jak zużycie, naprawy, remonty, akcesoria dodatkowe. Z treści opinii biegłego (k. 18 akt adm.) wynika, że biegły przy wycenie uwzględnił podnoszone przez skarżącego okoliczności świadczące o niekompletności niektórych elementów importowanego pojazdu (zdemontowany zderzak kompletny i atrapa we wnętrzu samochodu, brak 2 sztuk lamp kompletnych, co skądinąd było związane z koniecznością przystosowania oświetlenia samochodu do przepisów obowiązujących na terenie RP).

W tych okolicznościach podnoszone w skardze zarzuty co do nieprawidłowości ustalenia wartości celnej pojazdu nie znajdują uzasadnienia.

Wobec powyższego skarga jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw podlegała oddaleniu przez Sąd – na podstawie art. 151 p.p.s.a.