Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1110/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-09-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędziowie NSA Cezary Pryca (spr.) asesor WSA Sławomir Antoniuk Protokolant Anna Milicka-Stojek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2005 r. sprawy ze skargi D.W. i innych na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] grudnia 1999 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 1998 r., nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3) zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz D.W., G.J. i C.P. kwoty po 30 (trzydzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I SA/Wa 1110/05

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 1999 roku numer [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] listopada 1998 roku numer [...] Wojewody [...] o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości położonej w G., obecnie oznaczonej jako działka numer [...] o powierzchni [...] ha, objętej treścią księgi wieczystej Kw [...].

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ administracji publicznej podniósł, że nieruchomość położona w G. i poprzednio oznaczona jako działka numer [...], mająca obecnie oznaczenie jako działka numer [...] o powierzchni [...] ha, została nabyta przez Skarb Państwa w oparciu o akt notarialny z [...] maja 1974 roku repertorium A numer [...]. Nabycie nieruchomości w trybie określonym w art.6 ustawy z 12 marca 1958 roku o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości ( Dz. U. 17/58 poz.70 ze zmianami).

Decyzją z dnia [...] maja 1976 roku numer [...] Zarząd Gospodarki Terenami w G. orzekł o przekazaniu w zarząd Przedsiębiorstwu Państwowemu P. w W. działki gruntu położonej w G., oznaczonej numerem [...] o powierzchni [...] ha.

Decyzją z dnia [...] października 1996 roku numer [...] Wojewoda [...]., działając w oparciu o przepisy ustawy z dnia 29 września 1990 roku o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości ( Dz. U. 79, poz.464 ze zmianami) stwierdził, że z dniem 5 grudnia 1990 roku P. nieodpłatnie nabyło prawo użytkowania wieczystego działki gruntu położonej w G. i oznaczonej numerem [...] o powierzchni [...] ha oraz prawo własności budynku, ogrodzenia i utwardzonego placu.

Aktem notarialnym z dnia [...] grudnia 1997 roku repertorium A numer [...] P. Spółka Akcyjna z siedzibą w W. przeniosła na rzecz E. i R. małżonków C. prawo wieczystego użytkowania działki gruntu położonej w G. i oznaczonej numerem [...] o powierzchni [...] ha oraz prawo własności budynku znajdującego się na tym gruncie.

W dniu 25 sierpnia 1998 roku D.W., G.J., T.N., C.P., M.B. i Z.B. wystąpili z wnioskiem o zwrot nieruchomości położonej w G., w chwili wywłaszczenia oznaczonej jako działka numer [...], która to nieruchomość w chwili obecnej stanowi część działki numer [...] o powierzchni [...] m -.

Decyzją z dnia [...] listopada 1998 roku numer [...] Wojewoda [...] umorzył postępowanie administracyjne w sprawie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości położonej w G. i oznaczonej dawniej jako działka numer [...] a obecnie jako działka numer [...] o powierzchni [...] ha, która to nieruchomość objęta jest treścią księgi wieczystej Kw. [...].

Decyzją z dnia [...] grudnia 1999 roku numer [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] listopada 1998 roku numer [...] Wojewody [...]..

Na decyzję z dnia [...] grudnia 1999 roku numer [...] Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosły D.W., G.J., T.N., C.P., M.B., Z.B.. Postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2000 roku Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargi T.N., M.B. i Z.B. wniesione na decyzję z [...] grudnia 1999 roku numer [...] Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast.

Skarżące D.W., G.J. i C.P. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji podniosły, że wywłaszczona nieruchomość stała się zbędna na cel określony w decyzji wywłaszczeniowej tj. na budowę osiedla wielorodzinnego, a nadto wskazały, iż nie zostały powiadomione o możliwości przekazania tego gruntu w użytkowanie wieczyste.

W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast podtrzymał swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest o tyle zasadna, że skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na dwa zagadnienia o charakterze procesowym. Po pierwsze stosownie do treści art.1 i art.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1271), z dniem 1 stycznia 2004 roku weszły w życie przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po drugie z treści art.97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika jednoznacznie, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i w których postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego.

Stosownie do treści art.7 k.p.a. i art.77 § 1 k.p.a. obowiązkiem organów administracji publicznej jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Oznacza to, że organ winien podjąć wszelkie niezbędne czynności w celu zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego tak aby móc ustalić stan faktyczny sprawy zgodnie z rzeczywistością. W tym miejscu należy przypomnieć, że zgodnie z treścią art.104 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej załatwia sprawy przez wydanie decyzji, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej. Natomiast decyzja administracyjna jest wydawana w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w aktach postępowania administracyjnego. Ponadto sama decyzja administracyjna winna zawierać uzasadnienie faktyczne, a więc winna zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej-art.107 § 3 k.p.a.

Z akt sprawy wynika, że wydając decyzję w dniu [...] listopada 1998 roku Wojewoda [...] umorzył postępowanie administracyjne o zwrot wywłaszczonej nieruchomości położonej w G. oznaczonej dawniej jako działka numer [...] i obecnie oznaczonej jako działka numer [...] o powierzchni [...] ha, która to nieruchomość jest objęta treścią księgi wieczystej Kw.[...]. Natomiast w dacie orzekania organ administracji publicznej nie dysponował aktem notarialnym z [...] maja 1974 roku repertorium A numer [...], mocą którego Skarb Państwa nabył od M. i B. małżonków S. własność nieruchomości położonej w G. i oznaczonej jako działka numer [...] o powierzchni [...] m-. W aktach sprawy brak jest także odpisu z księgi wieczystej Kw.[...], obejmującego działkę oznaczoną numerem [...] o powierzchni [...] ha. Ponadto brak jest mapy geodezyjnej do celów prawnych określającej granice działki numer [...] i działki numer [...]. Tym samym organ nie ustalił czy nieruchomość, o której mowa w/w decyzji obejmuje swym zakresem nieruchomość objętą treścią aktu notarialnego z [...] maja 1974 roku repertorium A numer [...]. Powyższe okoliczności są o tyle istotne, ponieważ umorzenie postępowania o zwrot nieruchomości nastąpiło w związku z ustaleniem, iż nieruchomość objęta treścią wniosku została przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. 46/00, poz.543 ze zmianami) oddana w wieczyste użytkowanie osobie trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej. W tym miejscu podkreślić należy, że organ administracji publicznej, wydając decyzję, dysponował jedynie treścią aktu notarialnego z [...] grudnia 1997 roku repertorium A numer [...]. W aktach postępowania administracyjnego brak było jakichkolwiek dowodów mogących świadczyć o tym kiedy nastąpił wpis tego prawa do księgi wieczystej. Okoliczność ta ma istotne znaczenie z punktu widzenia ustalenia przesłanek z art.229 ustawy o gospodarce nieruchomościami, które winny wystąpić kumulatywnie. Przypomnieć ponadto należy, że wpis prawa wieczystego użytkowanie do księgi wieczystej ma charakter konstytutywny.

Wreszcie wskazać należy, że stosownie do treści art.136 § 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami wniosek o zwrot nieruchomości winien pochodzić od wszystkich właścicieli lub ich spadkobierców. Z akt postępowania administracyjnego nie wynika aby organy zgromadziły materiał dowodowy mogący świadczyć o tym, że wniosek z 25 sierpnia 1998 roku pochodzi od wszystkich spadkobierców M. i B.S.. Nadto z akt sprawy wynika, że organ uznał, iż wniosek o zwrot nieruchomości pochodzi także od K.S. i usiłował doręczyć mu decyzje administracyjne. Natomiast na wniosku znajdującym się w aktach sprawy brak jest podpisu K.S. oraz brak dowodu na to aby K.S. był w tym postępowaniu reprezentowany przez pełnomocnika, którym byłaby jedną z osób które podpisały wniosek.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt.1 lit.c, art.152, art.200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1270 ze zmianami) orzekł, jak w sentencji wyroku.