Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1668/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2015-03-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6052 Akty stanu cywilnego
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a, art. 5 ust. 1
journal: Dz.U. 2006 nr 225 poz 1635
law: Ustawa z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej
article: Art. 6, art. 7, art. 77, art. 261
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: Art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: Art. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: Art. 667 par. 1
journal: Dz.U. 2014 poz 101
law: Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dąbek (spr.) Sędziowie WSA Bożenna Blitek NSA Krystyna Kutzner Protokolant Starszy referent Ewelina Kalita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2015 r. sprawy ze skargi A. O. kuratora spadku po A. G. na postanowienie Wojewody z dnia 5 sierpnia 2014 r. nr [ ] w przedmiocie zwrotu podania w sprawie sporządzenia odpisu zupełnego aktu zgonu skargę oddala.


UZASADNIENIE

wyroku WSA w Krakowie z dnia 24 marca 2015r.

W dniu 12 maja 2014r. do Urzędu Stanu Cywilnego wpłynął wniosek A. O. o wydanie odpisu aktu zgonu córki A. G. z d. Z.: E. F. - B. A. O. poinformował równocześnie, że postanowieniem Sądu Rejonowego Wydział I Cywilny z dnia 19 listopada 2013r., sygn. akt [...] został ustanowiony kuratorem spadku po A. G., a dokument jest mu niezbędny w celu prawidłowego sprawowania kurateli. Ponadto powołując się na art. 2 ust. 1 pkt 1a ustawy z dnia 16 listopada 2006r. o opłacie skarbowej (Dz. U. z 2012r. poz. 1282 z późn. zm.) A. O. oświadczył, że jako kurator spadku jest zwolniony z opłaty za wydanie odpisu.

Pismem z dnia 14 maja 2014r. nr [...] Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego wezwał A. O. do usunięcia braku formalnego wniosku przez wskazanie, czy żąda wydania skróconego, czy też zupełnego aktu zgonu. Równocześnie organ stwierdził, że okoliczność, iż wnioskodawca jest kuratorem spadku nie zwalnia go z obowiązku uiszczenia opłaty skarbowej, gdyż skoro już ustanowiono kuratora, sprawa niniejsza nie jest sprawą z zakresu kurateli. Organ powołał się na treść art. 6 ustawy o opłacie skarbowej, który stanowi, że obowiązek uiszczenia opłaty skarbowej powstaje z chwilą złożenia wniosku o wydanie zaświadczenia lub dokonanie czynności urzędowej.

W piśmie z dnia 21 maja 2014r. A. O. oświadczył, iż wnosi o wydanie odpisu zupełnego aktu zgonu. Równocześnie, powołując się na treść art. 2 ust. 1 pkt 1a ustawy o opłacie skarbowej, podtrzymał swoje stanowisko, że jako kurator spadku po A. G. jest zwolniony z opłaty skarbowej za wydanie odpisu aktu zgonu córki spadkodawczyni, gdyż jest on bezpośrednio związany z prowadzeniem kurateli i niewątpliwie jest sprawą z jej zakresu.

Pismem z dnia 2 czerwca 2014r. nr [...] Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego, działając na podstawie art. 261 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, wezwał A. O. do uiszczenia w terminie 7 dni opłaty skarbowej w wysokości 33 zł za wydanie odpisu zupełnego aktu zgonu. Równocześnie organ poinformował wnioskodawcę o treści art. 261 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którym jeżeli w wyznaczonym terminie opłata skarbowa nie zostanie uiszczona, podanie podlega zwrotowi lub czynność uzależniona od opłaty zostanie zaniechana. Ponadto Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego wyjaśnił, że norma ustanowiona w art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o opłacie skarbowej dotyczy spraw związanych z ustanowieniem kurateli, a nie wykonywaniem czynności przewidzianych statusem kuratora. Sprawami z zakresu kurateli są bowiem tylko sprawy, w których przedmiotem jest ustanowienie kuratora, zaś sprawa dotycząca spadku do takowych nie należy, nawet jeśli działa w niej jakiś kurator. Zdaniem organu, potwierdza to treść Kodeksu postępowania cywilnego, w którym sprawy z zakresu kurateli uregulowano w Rozdziale 3 Działu II Tytułu II Księgi Drugiej, zaś powołany przez wnioskodawcę w piśmie z dnia 21 maja 2014r. art. 667 § 1 Kpc znajduje się w Dziale IV, a więc w innej jednostce redakcyjnej. Wezwanie zostało skutecznie doręczone A. O. w dniu 11 czerwca 2014r.

W odpowiedzi A. O. w piśmie z dnia 12 czerwca 2014r. ponowił, z powołaniem się na przepis art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o opłacie skarbowej, żądanie nieodpłatnego sporządzenia i wydania odpisu zupełnego aktu zgonu E. F. -B. A. O. podniósł również, że wnioskowanie o odpis aktu zgonu E. F. – B. nie pozostaje poza zakresem spraw z zakresu kurateli. Głównym zadaniem kuratora spadku nieobjętego jest bowiem odszukanie spadkobierców w celu umożliwienia im skorzystania z przysługujących im praw. A. O. uważa, że z uwagi na powyższe oraz toczące się obecnie postępowanie w przedmiocie sprostowania aktu zgonu A. G. przed Sądem Rejonowym Wydział I Cywilny sygn. akt [...], uzyskanie odpisu aktu zgonu E. F. – B., córki A. G., jest niezbędne dla prawidłowego wykonywania obowiązków kuratora oraz odszukania żyjących spadkobierców A. G. Zdaniem wnioskodawcy, przedmiotowa sprawa tocząca się obecnie przed Sądem nie może być pojmowana inaczej niż właśnie jako sprawa z zakresu kurateli.

Postanowieniem z dnia [...] 2014r. nr [...] Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego, na podstawie art. 261 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, zwrócił A. O. podanie o sporządzenie odpisu zupełnego aktu zgonu E. F. – B., gdyż nie uiścił on pomimo wezwania opłaty skarbowej. Zdaniem organu I instancji, błędne jest stanowisko wnioskodawcy, że sprawa o stwierdzenie nabycia spadku, w której występuje, jest sprawą z zakresu kurateli (objętej zwolnieniem z opłaty skarbowej). Sprawami z zakresu kurateli są bowiem jedynie sprawy o ustanowienie kuratorów opisane w art. 599 i następnych Kodeksu postępowania cywilnego.

W zażaleniu na powyższe postanowienie organu I instancji, A. O. powołał się na treść art. 667 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego i stwierdził, że jako kurator spadku po A. G. jest zobowiązany do podjęcia wszelkich czynności w celu ustalenia kręgu jej spadkobierców, do czego zmierzają m.in. czynności podejmowane przez niego przed Urzędem Stanu Cywilnego. A. O. podniósł, iż zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o opłacie skarbowej, sprawy z zakresu kurateli nie podlegają opłacie skarbowej. Zdaniem A. O., sprawy wymienione w art. 2 ustawy o opłacie skarbowej, tj. alimentacyjne opieki, kurateli i przysposobienia obejmują sprawy administracyjne i cywilne dotyczące tych zagadnień, zaś wydanie odpisu aktu zgonu jest czynnością administracyjną i mieści się w zakresie normowania przywołanego artykułu.

Postanowieniem z dnia 5 sierpnia 2014r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 144 w związku z art. 261 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r. poz. 267 z późn. zm.), Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego z dnia [...] 2014r. nr [...]. Organ II instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o opłacie skarbowej obowiązek zapłaty opłaty skarbowej ciąży na osobach fizycznych, osobach prawnych i jednostkach organizacyjnych niemających osobowości prawnej, jeżeli wskutek dokonanego przez nie zgłoszenia lub na ich wniosek dokonuje się czynności urzędowej, albo jeżeli na ich wniosek wydaje się zaświadczenie lub zezwolenie (pozwolenie, koncesję). Natomiast zgodnie z dyspozycją art. 2 ust 1 pkt 1 lit. a ustawy nie podlega opłacie skarbowej dokonanie czynności urzędowej, wydanie zaświadczenia i zezwolenia (pozwolenia, koncesji) albo złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpisu, wypisu lub kopii w sprawach alimentacyjnych, opieki, kurateli i przysposobienia. Organ II instancji wskazał, że kuratelę ustanawia się w przypadkach określonych w ustawie w celu ochrony osób bądź ich praw majątkowych w przypadku, gdy osoby te potrzebują pomocy w prowadzeniu swoich spraw, ale nie spełniają przesłanek, aby podlegać opiece. Kuratela jest instytucją przewidzianą zarówno przez przepisy prawa rodzinnego jak i prawa cywilnego materialnego oraz procedury cywilnej. Kuratelę ustanawia się np. w sytuacji, gdy dana osoba nie jest w stanie samodzielnie prowadzić swoich spraw ze względu na wiek - osoba małoletnia, ze względu na stan zdrowia - osoba niepełnosprawna, ze względu na brak uprawnionych organów do reprezentacji - w przypadku osoby prawnej pozbawionej zarządu itp. Kuratelę sprawuje osoba zwana kuratorem. Sprawy z zakresu kurateli dotyczą ustanowienia kuratora i uregulowane zostały w Księdze drugiej, Tytule II, Dziale II, Rozdziale 3 ustawy z dnia 17 listopada 1964r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2014r. poz. 101 z późn. zm.). Instytucję kurateli regulują art. 178-184 ustawy z dnia 25 lutego 1964r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012r. poz. 788 z późn. zm.). Organ II instancji wyjaśnił również, że kuratora spadku ustanawia się w celu ochrony prawnej i po części fizycznej spadku. Kurator spadku zarządza majątkiem spadkowym pod nadzorem sądu spadku. Kuratora spadku ustanawia sąd, który czuwa nad całością spadku do czasu objęcia spadku przez spadkobiercę. Kurator spadku powinien starać się o wyjaśnienie, kto jest spadkobiercą i zawiadomić spadkobierców o otwarciu spadku. Organ II instancji stwierdził, że obowiązki kuratora spadku zostały uregulowane w odrębnej jednostce redakcyjnej Kodeksu postępowania cywilnego (Księga druga, Tytuł II, Dział IV, Rozdział 7) zatytułowanej "Zarząd spadku nieobjętego". Zdaniem organu II instancji, czynności zarządu majątkiem spadkowym podejmowane przez kuratora spadku nie są "czynnościami w sprawach kurateli" w rozumieniu powołanych wyżej przepisów Kodeksu postępowania cywilnego i Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, uzasadniającymi pozyskiwanie odpisów aktów stanu cywilnego bez konieczności uiszczania opłaty skarbowej. W związku z powyższym organ II instancji uznał, że Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego zgodnie z przepisami prawa wezwał A. O. do uiszczenia wymaganej opłaty skarbowej, a następnie, w związku z jej nieuiszczeniem, prawidłowo zwrócił mu podanie.

Z powyższym postanowieniem Wojewody nie zgodził się A. O. i pismem z dnia 8 września 2014r. wniósł na nie skargę, domagając się jego uchylenia wraz z postanowieniem organu I instancji. Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 16 listopada 2006r. o opłacie skarbowej (Dz. U. nr 225, poz. 1635), poprzez bezzasadne przyjęcie, że skarżący jako kurator spadku po A. G. jest zobowiązany do zapłaty opłaty skarbowej w wysokości 33 zł, podczas, gdy nie podlega opłacie skarbowej zgodnie z tą ustawa dokonanie czynności urzędowej, wydanie zaświadczenia i zezwolenia (pozwolenia, koncesji) albo złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpisu, wypisu lub kopii w sprawach alimentacyjnych, opieki, kurateli i przysposobienia. Skarżący stwierdził, że organy obu instancji nie wzięły pod uwagę, że przepis ten nie precyzuje zakresu spraw związanych z kuratelą, które podlegają wyłączeniu od obowiązku uiszczenia opłaty skarbowej. Zdaniem skarżącego, organy administracyjne nie mogą same decydować, która kuratela zasługuje na zwolnienie od opłaty skarbowej, a która nie oraz jakie czynności z zakresu kurateli podlegają zwolnieniu, a jakie nie.

Skarżący zarzucił również naruszenie art. 667 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. nr 43, poz. 296) w sposób w jaki organy administracyjne I i II instancji stwierdziły, że czynności zarządu majątkiem spadkowym podejmowane przez kuratora spadku nie są czynnościami w sprawach kurateli uzasadniającymi pozyskiwanie odpisów aktów stanu cywilnego bez konieczności uiszczania opłaty skarbowej, natomiast w niniejszej sprawie uzyskanie odpisu zupełnego z aktu stanu cywilnego zmierzało do ustalenia kto jest spadkobiercą spadku po A. G. i z całą pewnością mieściło się w zakresie czynności objętych kuratelą. Skarżący podkreślił, że poprzez odmowę wydania aktu zupełnego zgonu podejmowane przez niego czynności zmierzające do ustalenia kto jest spadkobiercą po A. G. zostały zawieszone. Skarżący dodał, że będąc kuratorem spadku nie działał we własnym, prywatnym interesie i zwolnienie od uiszczenia opłaty skarbowej nie było podyktowane jego prywatnymi pobudkami. Skarżący wyjaśnił, że celem jego działania była konieczność uzyskania aktu zgonu córki A. G., a w związku z tym, że czynność ta jest czynnością w sprawach kurateli w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego to powinien on być zwolniony z uiszczenia opłaty skarbowej.

Kolejny podniesiony przez skarżącego zarzut dotyczył naruszenia art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. nr 30, poz. 168) w sposób w jaki organ administracji naruszył jedną z kluczowych zasad postępowania, tj. zasadę praworządności. Skarżący stwierdził, że zgodnie z tą zasadą każdy organ państwa może działać tylko w takim zakresie w jakim jest do tego upoważniony przez prawo, a przekroczenie tego obowiązku sprawia, iż działanie organu traci cechę legalności. Skarżący wskazał, że akt zgonu jest jednym z aktów stanu cywilnego i zgodnie z przepisem art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 29 września 1986r. prawo o aktach stanu cywilnego (Dz. U. nr 36 poz. 180) odpisy aktów stanu cywilnego i zaświadczenia o dokonanych w księgach stanu cywilnego wpisach lub o ich braku mogą być również wydane na wniosek innych osób niż wymienione w ust. 1, które wykażą w tym interes prawny. Skarżący uważa, że działając jako kurator spadku po A. G. niewątpliwie wykazał swój interes prawny oraz wskazał, że uzyskanie aktu zgonu jest ściśle związane z wykonywanymi przez niego czynnościami jako kuratora spadku. Co więcej wykazał również, że spełnia przesłanki z art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o opłacie skarbowej, a w związku z tym powinien zostać zwolniony od obowiązku uiszczenia opłaty skarbowej. Skarżący uważa zatem, że skoro istnieje wyraźny przepis zawarty w obowiązujących przepisach dotyczy zwolnienia od uiszczenia opłaty skarbowej osoby dokonującej czynności z zakresu kurateli organy powinny stosować przepisy, a wydane decyzje nie mogą naruszać zawartych w nich dyspozycji.

Zdaniem skarżącego, został również naruszony art. 7 w zw. z art. 77 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego poprzez niedokładne wyjaśnienie i zbadanie stanu faktycznego w sprawie. Skarżący uważa, że w niniejszej sprawie organ administracji nie dokonał zgromadzenia i oceny materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, zgodny z rzeczywistym stanem faktycznym zaistniałym w danej sprawie. Organ, mimo, iż dysponował wnioskami kuratora spadku, wyjaśnieniami, a także aktualnymi przepisami prawa nie ocenił prawidłowo stanu faktycznego i nie zastosował obowiązujących do tego stanu faktycznego przepisów prawa. Zdaniem skarżącego, organy administracji badając przedmiotową sprawę nie podały także w sposób dostatecznie przekonujący dla strony, dlaczego skarżący jako kurator spadku nie jest zwolniony od uiszczenia opłaty skarbowej o wydanie aktu zgonu w sprawie, w której jego celem jest ustalenie kręgu spadkobierców po A. G. Skarżący stwierdził, iż organy administracji w sposób "lapidarny" i gołosłowny wskazały na przesłanki i podstawy wydanych rozstrzygnięć. Skarżący uważa, że działaniem swym organy naruszyły również zasadę uwzględniania z urzędu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, wyrażoną w art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego in fine.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisu art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o opłacie skarbowej Wojewoda stwierdził, że wbrew twierdzeniom skargi zasadnie przyjęto, że kurator spadku wnioskujący o wydanie odpisu aktu stanu cywilnego jest zobowiązany do zapłaty opłaty skarbowej. Przepis ten określa wyjątek od zasady uiszczenia opłaty skarbowej wskazując rodzaje spraw, w których dokonywane przez kuratorów czynności nie podlegają obowiązkowi uiszczenia opłaty skarbowej. Są to sprawy alimentacyjne, opieki, kurateli i przysposobienia. Jednakże, zdaniem organu II instancji, argumentacja przedstawiona w skardze nie jest zasadna, gdyż stosowanie zwolnienia z obowiązku uiszczenia opłaty skarbowej nie może pomijać, że kuratela o jakiej mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o opłacie skarbowej, ze względu na jej usytuowanie pośród instytucji prawa rodzinnego, powinna być oceniana jako kuratela w sprawach czynności podejmowanych przez przedstawicieli (kuratorów) wymienionych w przepisach Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego tzn. czynności dokonywanych przez kuratorów w sprawach osób ubezwłasnowolnionych, w sprawach dzieci poczętych lecz jeszcze nieurodzonych, w sprawach osób niepełnosprawnych, w sprawach osób nieobecnych, które z powodu nieobecności nie mogą prowadzić swych spraw (art.181-184 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego).

Zdaniem organu II instancji, nie jest również zasadny zarzut naruszenia przepisów postępowania cywilnego. Organ nie kwestionował bowiem, że ustalenie spadkobierców oraz zarząd majątkiem spadkowym należą do obowiązków kuratora spadku. Poza tym organy administracji publicznej nie stosują procedury cywilnej, a jedynie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, a powołanie przepisów procedury cywilnej przez organy miało jedynie na celu poszerzenie przedstawionej argumentacji.

W ocenie Wojewody, nie są również zasadne zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Zaniechanie zastosowania zwolnienia z opłaty skarbowej znajduje bowiem oparcie w przepisach prawa. Ponadto, wbrew twierdzeniom skargi organ podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy wzywając skarżącego do przedstawienia uwierzytelnionego dowodu potwierdzającego, że skarżący jest kuratorem spadku. Skarżący nie przedstawił jednak dokumentu, który w postępowaniu administracyjnym mógłby zostać uznany za dowód w sprawie. Nie wyjaśnił również przyczyn, z jakich nie może tego uczynić. Nie przedstawienie zaś organowi tego dokumentu, niezależnie od braku fiskalnego, uniemożliwiało rozstrzygnięcie sprawy zgodnie z wnioskiem kuratora spadku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., zwana dalej p.p.s.a.), sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla je w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.).

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie Wojewody z dnia 5 sierpnia 2014r. nr [...], wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 144 w związku z art. 261 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r. poz. 267 z późn. zm.), utrzymujące w mocy postanowienie Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego z dnia [...] 2014r. nr [...] o zwrocie A. O. podania o sporządzenie odpisu zupełnego aktu zgonu E. F. – B. z powodu nieuiszczenia pomimo wezwania opłaty skarbowej.

Art. 261 kodeksu postępowania administracyjnego przewiduje:

§ 1. Jeżeli strona nie wpłaciła należności tytułem opłat i kosztów postępowania, które zgodnie z przepisami powinny być uiszczone z góry, organ administracji publicznej prowadzący postępowanie wyznaczy jej termin do wniesienia tych należności. Termin ten nie może być krótszy niż siedem dni, a dłuższy niż czternaście dni.

§ 2. Jeżeli w wyznaczonym terminie należności nie zostaną uiszczone, podanie podlega zwrotowi lub czynność uzależniona od opłaty zostanie zaniechana.

§ 3. Na postanowienie w sprawie zwrotu podania służy zażalenie.

W ocenie Sądu przepis ten został w niniejszej sprawie prawidłowo zastosowany, a zarzuty podniesione w skardze nie są uzasadnione.

Spór między stronami dotyczy tego, czy A. O. działający jako kurator spadku po A. G. zobowiązany był do uiszczenia opłaty skarbowej od podania o sporządzenie odpisu zupełnego aktu zgonu E. F. - B.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2006r. o opłacie skarbowej (Dz. U. nr 225, poz. 1635), obowiązek zapłaty opłaty skarbowej ciąży na osobach fizycznych, osobach prawnych i jednostkach organizacyjnych niemających osobowości prawnej, jeżeli wskutek dokonanego przez nie zgłoszenia lub na ich wniosek dokonuje się czynności urzędowej, albo jeżeli na ich wniosek wydaje się zaświadczenie lub zezwolenie (pozwolenie, koncesję). Z art. 2 ust 1 pkt 1 lit. a tej ustawy wynika, że nie podlega opłacie skarbowej dokonanie czynności urzędowej, wydanie zaświadczenia i zezwolenia (pozwolenia, koncesji) albo złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpisu, wypisu lub kopii w sprawach alimentacyjnych, opieki, kurateli i przysposobienia.

Norma zawarta w art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o opłacie skarbowej dotyczy spraw związanych z ustanowieniem kurateli, a nie z wykonywaniem czynności przez kuratora. Sprawami z zakresu kurateli są bowiem tylko sprawy, których przedmiotem jest ustanowienie kurateli, a nie inne sprawy, nawet jeśli działa w nich kurator. Sprawy z zakresu kurateli uregulowano w Rozdziale 3 Działu II Tytułu II Księgi Drugiej kodeksu postępowania cywilnego (ustawa z dnia 17 listopada 1964r. Kodeks postępowania cywilnego, Dz. U. z 2014r. poz. 101 z późn. zm.). Sprawy z zakresu kurateli dotyczą ustanowienia kurateli, co wynika wyraźnie z samego tytułu Działu II w Tytule II "Sprawy z zakresu prawa rodzinnego, opiekuńczego i kurateli" oraz z tytułu Rozdziału 3 "Sprawy z zakresu kurateli". Instytucję kurateli regulują art. 178-184 ustawy z dnia 25 lutego 1964r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012r. poz. 788 z późn. zm.). Kuratelę ustanawia się w przypadkach określonych w ustawie w celu ochrony osób bądź ich praw majątkowych w przypadku, gdy osoby te potrzebują pomocy w prowadzeniu swoich spraw, ale nie spełniają przesłanek, aby podlegać opiece. Sprawuje ją osoba zwana kuratorem. Natomiast obowiązki kuratora spadku zostały uregulowane w Rozdziale 7 Dziale IV Tytule II Księgi drugiej Kodeksu postępowania cywilnego zatytułowanym "Zarząd spadku nieobjętego". Kuratora spadku ustanawia sąd w celu ochrony spadku. Kurator spadku zarządza majątkiem spadkowym pod nadzorem sądu spadku, powinien starać się o wyjaśnienie, kto jest spadkobiercą i zawiadomić spadkobierców o otwarciu spadku (art. 667 kpc). Treść przywołanych przepisów nie pozostawia zatem wątpliwości, że kurator spadku nie sprawuje kurateli w rozumieniu przywołanych przepisów.

Należy zatem uznać, że w niniejszej sprawie organy prawidłowo przyjęły, że czynności zarządu majątkiem spadkowym podejmowane przez kuratora spadku nie są "czynnościami w sprawach kurateli" w rozumieniu powołanych wyżej przepisów Kodeksu postępowania cywilnego i Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz ustawy o opłacie skarbowej, uzasadniającymi pozyskiwanie odpisów aktów stanu cywilnego bez konieczności uiszczania opłaty skarbowej. Prawidłowo zatem Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego wezwał A. O. do uiszczenia wymaganej opłaty skarbowej. Wezwanie zostało skutecznie doręczone A. O. w dniu 11 czerwca 2014r. W związku z nieuiszczeniem opłaty skarbowej w wyznaczonym terminie, prawidłowo zwrócono mu podanie, stosując art. 261 kpa.

Nieuzasadnione są zarzuty skarżącego, w niniejszej sprawie organy naruszyły art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 16 listopada 2006r. o opłacie skarbowej poprzez bezzasadne przyjęcie, że skarżący jako kurator spadku po A. G. jest zobowiązany do zapłaty opłaty skarbowej. Skarżący trafnie wskazuje, że przepis ten nie precyzuje zakresu spraw związanych z kuratelą, które podlegają wyłączeniu od obowiązku uiszczenia opłaty skarbowej. Jednakże należy przede wszystkim podkreślić, że przepis ten nie posługuje się pojęciem "spraw związanych z kuratelą", lecz pojęciem "spraw kurateli". Jak zostało powyżej wskazane, sprawy kurateli, o których mowa w tym przepisie, to sprawy związane z ustanowieniem tej kurateli. W niniejszej sprawie organy nie kwestionowały, że uzyskanie przez skarżącego odpisu zupełnego z aktu stanu cywilnego zmierzało do ustalenia kto jest spadkobiercą spadku po A. G. i mieściło się w zakresie czynności objętych sprawowaną przez niego funkcją kuratora spadku, trafnie jednak uznały, że nie mieści się to w pojęciu spraw kurateli, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o opłacie skarbowej. Nietrafnie zarzuca też skarżący, że w niniejszej sprawie organy przyjęły, że mogą same decydować, która kuratela zasługuje na zwolnienie od opłaty skarbowej oraz jakie czynności z zakresu kurateli podlegają zwolnieniu. W niniejszej sprawie w zaskarżonym postanowieniu wyrażono prawidłowy pogląd, że w regulacji art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a chodzi jedynie o sprawy kurateli, a nie wszelkie czynności wykonywane przez kuratora, nawet jeśli jest on kuratorem ustanowionym w ramach kurateli. Nadto zaś trafnie wskazano, że kurator spadku nie jest ustanowionym opiekunem w ramach kurateli, lecz zarządcą tego spadku. W konsekwencji nieuzasadniony jest także zarzut skargi naruszenia art. 667 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964r. Kodeks postępowania cywilnego, albowiem organy w niniejszej sprawie trafnie uznały, że czynności zarządu majątkiem spadkowym podejmowane przez kuratora spadku nie są czynnościami w sprawach kurateli uzasadniającymi pozyskiwanie odpisów aktów stanu cywilnego bez konieczności uiszczania opłaty skarbowej. W konsekwencji nieuzasadniony jest także podniesiony przez skarżącego zarzut naruszenia zasady praworządności wynikającej z art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Wbrew zarzutom skargi, organy nie kwestionowały interesu prawnego kuratora spadku do uzyskania aktu zgonu w tej sprawie. Powodem rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie był brak spełnienia przez niego przesłanki z art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o opłacie skarbowej, pozwalającej na zwolnienie go z obowiązku uiszczenia opłaty skarbowej. Wbrew zarzutom skargi organy dokładnie wyjaśniły i oceniły stan faktyczny sprawy, nie doszło zatem do naruszenia art. 7 w związku z art. 77 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Organy administracji wyczerpująco uzasadniły powody, dla których w niniejszej sprawie skarżący jako kurator spadku nie podlegał zwolnieniu od uiszczenia opłaty skarbowej. Nie ma podstaw do uznania, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest lapidarne, a powołane argumenty gołosłowne.

Mając powyższe na uwadze, Sąd skargę oddalił, działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.