Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 85/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2008-02-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6305 Zwrot należności celnych
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3, 13, 15, 16, 19, 20, 64, 65, 209, 221, 253
journal: Dz.U. 2001 nr 75 poz 802
law: Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 29 czerwca 2001 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Kodeks celny.
article: art. 134, 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 180, 210, 258
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: par. 20 a
journal: Dz.U. 1997 nr 130 poz 851
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego  pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem  pochodzenia.
article: art. 2, 32
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Koś Sędziowie NSA Tadeusz M. Geremek WSA Beata Sokołowska (spr.) Protokolant : sekr. sąd. Katarzyna Skrocka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2008 r. przy udziale sprawy ze skargi B. J. i S. J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [ ... ] nr [ ... ] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego oddala skargę /-/B. Sokołowska /-/B. Koś /-/T. M. Geremek


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Celnego decyzją z dnia [ ... ] uznał za nieprawidłowe, w części dotyczącej stawki celnej i kwoty długu celnego, zgłoszenie celne dokonane w procedurze uproszczonej przez wpisy do rejestru towarów objętych procedurą dopuszczenia do obrotu pod pozycjami nr [ ... ] z dnia 16 grudnia 2002r. oraz zgłoszenie uzupełniające [ ... ] Organ I instancji powiadomił importera Spółkę A oraz przedstawiciela pośredniego Spółkę B. o retrospektywnym zarejestrowaniu uzupełniającej kwoty długu celnego w wysokości [ ... ] zł. Naliczył też od tej kwoty odsetki wyrównawcze w wysokości [ ... ]zł.

Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [ ... ], działając na skutek odwołania Spółki B. zaskarżoną decyzję:

- uchylił w części dotyczącej wezwania do zapłaty odsetek wyrównawczych i umorzył w tym zakresie postępowanie;

- utrzymał w mocy w pozostałej części podzielając ustalenia faktyczne i kwalifikację prawną organu pierwszej instancji.

Organy ustaliły, że w dniu 06 stycznia 2003r. przyjęte zostało przedmiotowe zgłoszenie celne uzupełniające sporządzone na podstawie wpisów do rejestru procedury uproszczonej. Importowany towar ( tkanina ) objęto procedurą dopuszczenia do obrotu w oparciu o zawnioskowane konwencyjne stawki celne. Do zgłoszenia celnego załączono świadectwa pochodzenia: [ ... ] Władze celne Indonezji, w odpowiedzi na wniosek o dokonanie kontroli , w piśmie z dnia 09 lipca 2004r. potwierdziły autentyczność tych dokumentów. Z kolei Inspekcja Wjazdowa/Wyjazdowa i Kwarantanna i Rada Promocji Handlu Międzynarodowego nie udzieliły odpowiedzi w kwestii autentyczności innych świadectw pochodzenia towaru załączonych do zgłoszenia celnego - nr [ ... ]

W uzasadnieniu wydanych decyzji wyjaśniono, iż art. 83 w związku z art. 13 §1 i § 3 pkt 2 ustawy z dnia 09 stycznia 1997 - Kodeks celny (Dz.U. z 2001r. nr 75, poz. 802 ze zm.) upoważnia organy celne do weryfikacji prawidłowości zgłoszenia celnego, załączonych dokumentów oraz danych dotyczących przywozu i wywozu co do sposobu, warunków i zakresu stosowania stawek celnych. Obrót handlowy był prowadzony w oparciu o Klauzulę Najwyższego Uprzywilejowania (KNU) w ramach reguł wypracowanych przez Układ Ogólny w Sprawie Taryf Celnych i Handlu (GATT), a następnie przez Światową Organizację Handlu (WTO). Importowany towar podlegał regułom handlu niepreferencyjnego, w którym stosowane są stawki autonomiczne i konwencyjne. Jako podstawę prawną określenia pochodzenia towarów przyjęto art. 16 do art. 19 Kodeksu celnego oraz przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia (Dz.U. nr 130, poz. 851 ze zm.).

Dopuszczony do obrotu towar, objęty sekcją XI taryfy celnej, został wymieniony w wykazie nr 3 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. Dlatego, zgodnie z przepisem § 11 ust. 1, jego pochodzenie dla zastosowania konwencyjnej stawki celnej powinno być udokumentowane prawidłowym świadectwem pochodzenia. Zgodnie z § 20 a powyższego rozporządzenia w przypadku braku odpowiedzi właściwego organu celnego w przedmiocie zweryfikowania danego świadectwa pochodzenia (w ciągu 10 miesięcy od dnia wysłania wniosku o weryfikację), bądź też w przypadku udzielenia informacji uniemożliwiających stwierdzenie autentyczności dokumentu był on uznawany za niewystarczający dla potwierdzenia pochodzenia towaru. Z tego względu nie było podstaw do zastosowania stawki celnej deklarowanej przez stronę w odniesieniu do towaru importowanego z Chin.

Zgłoszenia celnego dokonała Spółka B. działająca w imieniu własnym, lecz na rzecz Spółki A. Zgodnie z art. 209 § 3 Kodeksu celnego dłużnikiem jest zgłaszający, a w wypadku przedstawicielstwa pośredniego dłużnikiem jest również osoba na rzecz, której składane jest zgłoszenie celne. Zatem solidarnie zobowiązani do zapłacenia kwoty wynikającej z długu celnego są Spółka B. oraz Spółka A. (art. 221 Kodeksu celnego).

W sprawie nie wystąpiły okoliczności, które pozwalałyby przypisać winę importerowi lub przedstawicielowi pośredniemu za podanie nieprawidłowych danych w zgłoszeniu celnym. Dysponując dowodami pochodzenia, które okazały się fałszywe, zgłaszający mógł być przeświadczony, że zakupiony towar ma status towaru o niepreferencyjnym pochodzeniu, do którego można zastosować stawkę celną konwencyjną. W ocenie Dyrektora Izby Celnej zgromadzony materiał dowodowy pozwalał przyjąć, że spełnione zostały warunki z § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003r. w sprawie odsetek wyrównawczych (Dz.U. nr 155, poz. 1515), dlatego w tym zakresie uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji i umorzył postępowanie.

Spółka B., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z żądaniem uchylenia decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w całości, a decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w części, w której utrzymał on w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że zgodnie z normą punktu 9 załącznika D-3 do Międzynarodowej Konwencji dotyczącej uproszczenia i harmonizacji postępowania celnego sporządzonej w Kioto dnia 18 maja 1973r. - oświadczenie rządowe z dnia 30 listopada 1982r. (Dz.U. nr 43, poz. 278) wnioski o dokonanie kontroli dokumentów powinny być składane w przepisanym okresie, który, z wyjątkiem specjalnych okoliczności, nie powinien przekroczyć roku od dnia, gdy dokument został przedstawiony w urzędzie celnym kraju występującego z wnioskiem. Według strony skarżącej w przedmiotowej sprawie wniosek o dokonanie kontroli został złożony ostatecznie dopiero w dniu 25 lutego 2005r., czyli po upływie roku od dnia przedstawienia dokumentu w urzędzie celnym. Uchybienie wskazanemu terminowi nie zostało uzasadnione żadnymi specjalnymi okolicznościami. Zatem informacja uzyskana niezgodnie z postanowieniami ratyfikowanej umowy międzynarodowej nie może być podstawą wydania decyzji w postępowaniu celnym.

W piśmie z dnia 17 stycznia 2008r. ( k.149-157 ) strona przedstawiła dodatkowe uzasadnienie skargi wskazując na naruszenie: art. 209 § 3 Kodeksu celnego oraz przepisów art. 258 §1 pkt 1, 210 § 1 pkt 6 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005r. nr 8, poz. 60 ze zm.) w związku z art. 262 Kodeksu celnego.

Podniesiono, że Spółka cywilna niesłusznie została uznana za dłużnika, albowiem art. 209 § 3 Kodeksu celnego wyłącza odpowiedzialność, zarówno Spółki B., jak i Spółki A. Osoby te nie dostarczyły bowiem danych wymaganych do sporządzenia zgłoszenia celnego, nie wiedziały i przy zachowaniu należytej staranności nie mogły się dowiedzieć, że dane te są nieprawdziwe. Według strony skarżącej podmiotem, który ponosi odpowiedzialność za dług celny jest jedynie osoba, która dostarczyła nieprawdziwych danych do sporządzenia zgłoszenia celnego. Na wypadek, gdyby jednak Sąd nie podzielił powyższej argumentacji, złożono wniosek o skierowanie przez Sąd pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego. Skarżący zarzucili, iż odrzucenie zaproponowanej wykładni miałoby ten skutek, że art. 209 § 3 w związku z art. 3 § 1 pkt 23 Kodeksu celnego, w brzmieniu obowiązującym w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego, byłby niezgodny z art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Niezgodność z aktem prawnym wyższej rangi polegałaby na przypisaniu odpowiedzialności za dług celny podmiotowi nie ponoszącemu żadnej winy za sfałszowanie dokumentu celnego oraz pogwałceniu zasady równości wobec prawa poprzez nieuzasadnione zróżnicowanie odpowiedzialności za dług agencji celnej oraz przedstawiciela bezpośredniego.

Uzasadniając zarzut naruszenia art. 258 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej wskazano, iż zaskarżone rozstrzygnięcia są obecnie niewykonalne, tym samym bezprzedmiotowe. Spółka B. już nie istnieje, gdyż została rozwiązana z dniem 15 stycznia 2007 roku ( k. 158 ). Niewykonalność zaskarżonych decyzji ma charakter trwały, ponieważ byli wspólnicy nie planują utworzenia nowej spółki o tej nazwie. W konsekwencji organy powinny stwierdzić wygaśnięcie zaskarżonych decyzji na podstawie art. 258 § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa w związku z art. 262 Kodeksu celnego.

Wyjaśniono również, że brak wskazania w uzasadnieniu zaskarżonych rozstrzygnięć specjalnych okoliczności uzasadniających przekroczenie rocznego terminu na dokonanie kontroli świadectwa pochodzenia przesądza o pogwałceniu art. 210 §1 pkt 6 Ordynacji podatkowej. Jednocześnie zaistnienie tych okoliczności podlega kontroli sądowej, a brak ich ujawnienia w uzasadnieniu decyzji powoduje, że pouczenie strony postępowania o prawie wniesienia skargi do sądu administracyjnego zostało w sposób nieuprawniony ograniczone - art. 210 §2 Ordynacji podatkowej.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił w szczególności, że § 20 a rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia nie przewiduje nakazu wysyłania dowodów pochodzenia w określonym przedziale czasowym. Natomiast konstrukcja punktu 9 załącznika D-3 Międzynarodowej Konwencji sporządzonej w Kioto w dniu 18 maja 1973r. dopuszcza możliwość wystąpienia z wnioskiem o weryfikację po upływnie terminu 1 roku. Przy tym nie stanowi, aby wnioski zgłoszone po tym terminie należało traktować jako bezprzedmiotowe. Niemniej w niniejszej sprawie termin roku nie został przekroczony, albowiem towar objęto procedurą dopuszczenia do obrotu w dniu 06 stycznia 2003 roku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się nieuzasadniona.

Organy administracji celnej działając zgodnie z prawem procesowym zgromadziły materiał dowodowy oraz prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego. Zgodnie z treścią art. 20 § 1 Kodeksu celnego warunki uzyskiwania pochodzenia oraz sposoby jego dokumentowania według reguł preferencyjnego pochodzenia towarów określa się, aby skorzystać ze środków wymienionych w art. 13 § 3 pkt 4 i 5 Kodeksu celnego, czyli w celu zastosowania obniżonych stawek celnych określonych w umowach zawartych przez Rzeczypospolitą Polską z niektórymi krajami lub grupami krajów lub preferencyjnych stawek celnych przyjętych jednostronnie przez Rzeczpospolitą Polską w odniesieniu do niektórych krajów, grup krajów lub regionów. Z kolei stosownie do treści art. 15 § 1 pkt 1 Kodeksu celnego niepreferencyjne pochodzenie towarów określa się w celu stosowania taryfy celnej, z wyjątkiem środków wymienionych w art. 13 § 1 pkt 4 i 5 Kodeksu celnego. Zatem zastosowanie określonej stawki celnej implikuje powiązany z nią reżim ustalania i dokumentowania pochodzenia towaru.

W przedmiotowej sprawie organy celne prawidłowo zastosowały w kontrolowanej sprawie przepisy prawa określające pochodzenie towaru w ramach handlu niepreferencyjnego. Reguły niepreferencyjnego pochodzenia towarów znajdują zastosowanie w każdym przypadku stosowania Taryfy celnej poza określonymi wyjątkami. W zgłoszeniu celnym zawnioskowano o zastosowanie konwencyjnej stawki celnej, która dla importowanego towaru wynosiła 9% jego wartości celnej. W tych okolicznościach organy celne prawidłowo oparły swoje rozstrzygnięcia na postanowieniach Międzynarodowej Konwencji dotyczącej uproszczenia i harmonizacji postępowania celnego sporządzonej w Kioto dnia 18 maja 1973r. (Dz.U. nr 12, poz. 38 ze zm.), art. 16 do art. 19 Kodeksu celnego oraz rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia (Dz.U. nr 130, poz. 851 ze zm.).

Weryfikacja załączonych do zgłoszenia celnego świadectw pochodzenia odbyła się bez naruszenia norm ustanowionych w aktach prawnych określających reguły handlu niepreferencyjnego. W szczególności zarzucane przekroczenie, ustanowionego załącznikiem D-3 do Międzynarodowej Konwencji sporządzonej w Kioto w dniu 18 maja 1973r., rocznego terminu dla składania wniosków o dokonanie kontroli nie mogło spowodować skutku w postaci niedopuszczalności wykorzystania zgromadzonego materiału dowodowego w postępowaniu celnym. Przede wszystkim z tego względu, że taka sankcja nie wynika, ani z treści przepisów powołanej Konwencji, ani przepisów innych aktów prawnych. Z kolei interpretacja postanowień powołanej Konwencji w sposób zaprezentowany w skardze prowadzi do konsekwencji nieuzasadnionych celem tej regulacji.

W świetle treści art. 65 § 5 Kodeksu celnego decyzję w sprawie weryfikacji zgłoszenia celnego można wydać przed upływem 3 lat od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego. Porównanie treści tego przepisu z treścią postanowień załącznika D-3 do Konwencji z Kioto nakazuje przyjąć, iż cele tej ostatniej były inne niż ograniczenie wynikających z przepisów Kodeksu celnego możliwości orzekania o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe. Umawiające się Strony unormowały relacje pomiędzy władzami swoich administracji celnych w zakresie procedury weryfikacji dokumentów stwierdzających pochodzenie towaru. Natomiast reguły dotyczące terminu dopuszczalności wydania decyzji o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe zostały suwerenie określone przez Rzeczypospolitą Polską w ustawie. Jeżeli ustawodawca zamierzałby ograniczyć dodatkowymi przesłankami kompetencję administracji celnej w zakresie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, to swą wolę wyraziłby również w ustawie. Zbędne dla osiągnięcia takiego celu byłoby uzgadnianie tej kwestii z innymi państwami w formie umowy międzynarodowej. Dlatego, w ocenie Sądu, przepis umowy międzynarodowej określający roczny termin na wystąpienie z wnioskiem o dokonanie kontroli nie kształtował sytuacji prawnej importera. Tym samym wykorzystanie w postępowaniu celnym informacji pozyskanych w trybie kontroli świadectwa pochodzenia z przekroczeniem rocznego terminu nie stanowi naruszenia art. 180 Ordynacji podatkowej. Jeżeli zaś uchybienie terminowi na wystąpienie z wnioskiem o dokonanie kontroli nie oddziaływało na sytuację prawną importera, to brak ujawnienia w uzasadnieniu decyzji specjalnych okoliczności związanych z przekroczeniem tego terminu nie może być kwalifikowany jako pogwałcenie art. 210 § 1 pkt 6 i § 2 Ordynacji podatkowej.

Z akt sprawy wynika, iż w dniu 16 grudnia 2002 r. dokonano zgłoszenia celnego w procedurze uproszczonej przez wpis do rejestru towarów objętych procedurą dopuszczenia do obrotu pod pozycjami nr [ ... ] ( k. 15 ), a zgłoszenie celne uzupełniające SAD nr [ ... ] zostało dokonane w dniu 06 stycznia 2003r. Kwestionowane świadectwa pochodzenia towaru zostały przedłożone organowi celnemu już w dacie 16 grudnia 2002 r., z czego można wnosić, iż roczny termin na złożenie wniosku o ich zweryfikowanie ( nieobwarowany jednak - jak wskazano powyżej - żadnymi konkretnymi sankcjami za jego przekroczenie ) upływał z dniem 16 grudnia 2003 r.

Wniosek polskiego organu celnego zawarto w piśmie z dnia 26 listopada 2003 r. ( k. 65 ) zaadresowanym do Inspekcji Wjazdowej/Wyjazdowej i Kwarantanny , która uznała się za organ niewłaściwy do dokonania żądanej weryfikacji, informując o tym stronę polską w piśmie z dnia 09 grudnia 2003 r. ( k. 66 ). Z tego względu organ celny pismem z dnia 30 grudnia 2003 r. zwrócił się do Rady Promocji Handlu Międzynarodowego jako organu właściwego ( k. 67 ). Ponieważ nie udzieliła ona odpowiedzi w zakresie autentyczności świadectw organ celny w kolejnym piśmie z dnia 25 lutego 2005 r. ( k. 68 ) wezwał ponownie Radę do dokonania ich weryfikacji.

Z tego względu należało uznać, iż polski organ celny wysłał pierwszy wniosek o dokonanie weryfikacji jeszcze przed upływem rocznego terminu przewidzianego w punkcie 9 załącznika D-3 do Międzynarodowej Konwencji dotyczącej uproszczenia i harmonizacji postępowania celnego sporządzonej w Kioto dnia 18 maja 1973r. - oświadczenie rządowe z dnia 30 listopada 1982r. (Dz.U. nr 43, poz. 278). Wskazany organ chiński okazał się jednak nieuprawniony do dokonywania kontroli spornych świadectw, wobec czego organ celny skierował wniosek do Rady Promocji Handlu Międzynarodowego po przekroczeniu rocznego terminu, które, wbrew kategorycznym twierdzeniom strony skarżącej, było nieznaczne. Ponowny wniosek zawarto bowiem już w piśmie z dnia 30 grudnia 2003 r. , a nie jak podnosiła strona dopiero w piśmie z 25 lutego 2005 r., które stanowiło jedynie kolejne pismo ponaglające.

Niezależnie zatem od faktu nieznacznego przekroczenia rocznego terminu wyznaczonego w przedmiotowej umowie międzynarodowej na wystąpienie z wnioskiem o zweryfikowanie danego świadectwa pochodzenia towaru należało przyjąć, iż uchybienie tego rodzaju nie mogło mieć bezpośredniego wpływu na ocenę legalności działania polskich organów celnych. Jak już wcześniej wskazano uchybienie temu terminowi nie unieważnia czynności dokonywanych w ramach weryfikacji przeprowadzanej przez właściwy organ obcego państwa.

Z tego względu należało stwierdzić, iż od momentu złożenia wniosku do Rady Promocji Handlu Międzynarodowego zaczął biec termin 10 miesięczny przewidziany w przepisie § 20 a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia (Dz.U. nr 130, poz. 851 ze zm.). Ostateczne nieudzielenie w tym terminie odpowiedzi dotyczącej autentyczności spornych świadectw skutkowało zatem prawidłowym ustaleniem dokonanym przez organy celne obu instancji odnośnie braku przesłanek do potraktowania tych dokumentów jako podstawy do zastosowania obniżonych stawek celnych zadeklarowanych przez stronę.

Odnosząc się do innych zarzutów skargi Sąd uznał, iż organy celne w sposób prawidłowy zastosowały art. 209 § 3 Kodeksu celnego. W jego treści ustawodawca określił krąg podmiotów odpowiedzialnych za dług celny, który powstawał z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego. Do osób ponoszących odpowiedzialność za dług celny zaliczył zgłaszającego, osobę na rzecz której dokonano zgłoszenia oraz osoby, które dostarczyły danych do sporządzenia zgłoszenia celnego i które wiedziały lub przy zachowaniu należytej staranności mogły się dowiedzieć, że dostarczone dane są nieprawdziwe. Zgodnie z art. 221 Kodeksu celnego także w przypadku, o którym mowa w art. 209 § 3 Kodeksu celnego, dłużnicy są solidarnie zobowiązani do zapłacenia kwoty wynikającej z długu celnego. Tym samym ziszczenie się przesłanek odpowiedzialności podmiotu, który dostarczył nieprawdziwych danych do sporządzenia zgłoszenia celnego nie ma tego skutku, że wyłącza odpowiedzialność zgłaszającego lub osoby, na rzecz której dokonano zgłoszenia.

Skład orzekający w niniejszej sprawie nie znalazł uzasadnionych podstaw dla przedstawienia pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu. Uznał przy tym, że ustawodawca wychodząc naprzeciw istotnym potrzebom obrotu gospodarczego, w szczególności postępującej specjalizacji, stworzył ramy prawne dla prowadzenia działalności gospodarczej w formie agencji celnej. Wyposażył ją, na zasadzie wyłączności, w szczególne uprawnienia, albowiem stosownie do treści art. 253 § 2 pkt 2 Kodeksu celnego, jeżeli postępowanie przed organem celnym dotyczy towaru, którego rodzaj lub ilość wskazuje na przeznaczenie do działalności gospodarczej przedstawicielem pośrednim osoby może być wyłącznie agencja celna. Korzystanie z przyznanych uprawnień powiązał z odpowiedzialnością za dług celny -art. 64 § 2a w związku z art. 209 § 3 Kodeksu celnego. Jednakże podjęcie i prowadzenie działalności gospodarczej w formie agencji celnej oraz świadczenie usług w ramach przedstawicielstwa pośredniego pozostawił swobodnej decyzji przedsiębiorcy. Agencja celna mogła występować również jako przedstawiciel bezpośredni importera - art. 253 § 2 pkt 1 i § 3 pkt 1 Kodeksu celnego. Od decyzji przedsiębiorcy zależało również, czy przyjmuje on odpowiedzialność za prawdziwość danych zawartych w zgłoszeniu celnym oraz autentyczność załączonych do niego dokumentów - art. 64 §2 a Kodeksu celnego. W konsekwencji to decyzja podmiotu prowadzącego agencję celną kształtowała zakres jego odpowiedzialności prawnej, a nie wola ustawodawcy. Z tych względów Sąd nie podziela wątpliwości co do zgodności art. 209 § 3 w związku z art. 3 §1 pkt 23 Kodeksu celnego z art. 2 oraz art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Nieuzasadniony okazał się również zarzut naruszenia art. 258 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Skarżący wskazują, że w okolicznościach kontrolowanej sprawy należało stwierdzić wygaśnięcie zaskarżonych decyzji z uwagi na ich bezprzedmiotowość, którą wywołało rozwiązanie z dniem 15 stycznia 2007r. spółki cywilnej B. - jednego z dłużników solidarnych. Sformułowany zarzut jest chybiony już tylko z tego względu, że powoływana przez Skarżących likwidacja agencji celnej nastąpiła po ostatecznym zakończeniu kontrolowanego postępowania celnego (decyzja Dyrektora Izby Celnej została wydana w dniu 01 grudnia 2006r.). Tym samym wskazana okoliczność nie mogła być w nim rozważana. Ponadto stwierdzenie wygaśnięcia decyzji następuje w drodze decyzji kończącej odrębne postępowanie podatkowe ( celne ). Dlatego ocena bezprzedmiotowości zaskarżonych decyzji wykracza poza granice sprawy obejmującej kontrolę legalności rozstrzygnięcia w przedmiocie nieprawidłowości zgłoszenia celnego - art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Wskazać również należy, iż postępowanie w sprawie wygaśnięcia decyzji nie służy eliminowaniu z obrotu prawnego decyzji wadliwych ( B. Gruszczyński w: S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek "Ordynacja podatkowa - komentarz", Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2007, str. 772 ).

Z uwagi na powyższe Sąd na podstawie art. 151 cytowanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

/-/ B. Sokołowska /-/ B. Koś /-/ T.M. Geremek

D.W.d