Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 487/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2020-02-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 2, 3, 3a; art. 31;
journal: Dz.U. 2019 poz 300
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jedn.
article: art. 7, art. 77,  art. 80, art. 107 par. 1;
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 59 par. 1 pkt 8 i 9;
journal: Dz.U. 2018 poz 800
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Grabowska, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak (spr.), Sędzia WSA Danuta Kuchta, Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Szyszka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2020 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia (...) nr (...) w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z (...) nr (...) odmówił M. M. umorzenia odsetek za zwłokę od należności z tytułu składek osoby ubezpieczonej będącej jednocześnie płatnikiem w łącznej kwocie 473 zł, w tym na: ubezpieczenia społeczne za lipiec 2007 r. w kwocie 33 zł, ubezpieczenie zdrowotne za okres od grudnia 2006 r. do stycznia 2007 r., lipiec 2007 r. w kwocie 440 zł.

Organ ustalił, że 18 czerwca 2019 r. M. M. zwrócił się o umorzenie należności z tytułu odsetek za zwłokę. W odpowiedzi na wezwanie organu, przedłożył oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym, w którym wyraził chęć spłaty zadłużenia w ratach oraz wskazał, że po opłaceniu zobowiązań pozostaje mu niewielka kwota na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych.

Zakład wskazał, że decyzja w sprawie została podjęta po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego w oparciu o pozyskane od strony, jak i z urzędu, dokumenty, szczegółowo wymienione przez organ. W oparciu o uregulowania zawarte w art. 24 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (j.t. Dz.U.2019.300) dalej "u.s.u.s.", Zakład ustalił, że nie upłynął jeszcze termin, w którym należności mogą być dochodzone. Wobec zaległości na koncie zobowiązanego podjęte zostały czynności skutkujące zawieszeniem biegu terminu przedawnienia, tj. wszczęcie postępowania 7 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wysokości należności z tytułu składek zakończone prawomocną decyzją (28 lutego 2019 r. – wyrok Sądu). Wszczęcie postępowania egzekucyjnego 29 kwietnia 2019 r. spowodowało, iż bieg terminu przedawnienia należności uległ zawieszeniu i trwa do nadal. Okresu trwania tego postępowania nie uwzględnia się przy obliczaniu terminu przedawnienia. Uwzględniając powyższe okoliczności Zakład stwierdził, że należności nie uległy przedawnieniu.

Wniosek został rozpatrzony w oparciu o art. 28 ust. 3 i 3a u.s.u.s. Zgodnie

z art. 28 ust. 3 u.s.u.s. należności z tytułu składek mogą być umarzane przez Zakład tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a.

W stosunku do zobowiązanego nie było prowadzone postępowanie upadłościowe ani likwidacyjne. W związku z tym przesłanki, o których mowa w art. 28 ust. 3 pkt 2, 4

i 4b u.s.u.s., nie zachodzą w sprawie. Z przyczyn oczywistych, nie ma również zastosowania art. 28 ust. 3 pkt 1 u.s.u.s. Zadłużenie jest wyższe niż kwota

kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym. Oznacza to, że przesłanka

z art. 28 ust. 3 pkt. 4a u.s.u.s również w tej sytuacji nie ma zastosowania. Zgodnie

z art. 24 ust. 2 u.s.u.s. należności z tytułu składek nieopłacone w terminie podlegają ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji lub egzekucji sądowej. W aktach sprawy znajduje się postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z (...) o umorzeniu postępowania egzekucyjnego z uwagi na bezskuteczność. Jednakże nie jest to jednoznaczne z brakiem majątku.

W uzasadnieniu ww. postanowienia wskazano, że tytuły wykonawcze były wielokrotnie przydzielone do służby poborcy skarbowemu, w celu egzekucji należności z pieniędzy i ruchomości, jednakże poborca nie zastawał strony w miejscu zamieszkania. Nieobecność ta uniemożliwiła prawidłową weryfikację faktycznego stanu majątkowego dłużnika. Aktualnie zaległości zostały objęte postępowaniem egzekucyjnym przez Dyrektora Zakładu. W ramach egzekucji dokonano zajęcia wynagrodzenia za pracę strony. W dniu 16 lipca 2019 r. na realizację zajęć zostały przekazane środki w łącznej kwocie 43,10 zł. Postępowanie egzekucyjne nie zostało zakończone. Nie można stwierdzić, aby okoliczności, o których mowa w art. 28 ust. 3 pkt 3, 5 lub 6 u.s.u.s, zaistniały w sprawie. Obecnie Naczelnik Urzędu Skarbowego lub Komornik Sądowy nie stwierdził jednak braku majątku, z którego można prowadzić postępowanie egzekucyjne.

Z kolei umorzenie należności z tytułu składek ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek pomimo braku ich całkowitej nieściągalności zostało określone w art. 28 ust. 3a u.s.u.s i wydanym na tej podstawie rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek (Dz. U. z 2003 r., nr 141, poz. 1365) – dalej: rozporządzenie. Przepisy te zobowiązują płatnika do wykazania, że ze względu na sytuację rodzinną i stan majątkowy nie może opłacić należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niego i jego rodziny. Zakład rozważył na podstawie posiadanych informacji możliwość umorzenia należności z uwagi na trudną sytuację finansową, która w przypadku konieczności opłacenia zadłużenia pozbawiłaby wnioskodawcę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych (§ 3 ust. 1 pkt 1 i 3 rozporządzenia). Z akt sprawy wynika, że strona uzyskuje dochód z tytułu umowy o pracę w wysokości 2250 zł brutto, tj. 1633,78 zł netto. Nie korzysta z pomocy społecznej ani innych form pomocy. Prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i ponosi stale wydatki związane z utrzymaniem w łącznej kwocie 600 zł. Wydatki z tytułu miesięcznych opłat za energie elektryczną, wodę lub gaz nie są nadzwyczajnymi czy nieprzewidzianymi kosztami, lecz są to wydatki ponoszone przez ogół społeczeństwa. Zobowiązany posiada zobowiązanie z tytułu zaciągniętego kredytu, który spłaca w miesięcznych ratach w kwocie 105 zł. Zakład stwierdził, że nie można poczytywać za spełniające przesłanki do umorzenia należności przez osoby, które nie dysponują środkami na wykonanie zobowiązań publicznoprawnych jedynie z uwagi na preferowanie wykonania zobowiązań cywilnoprawnych, nawet jeśli niewykonanie tych zobowiązań wiązałoby się z daleko idącymi konsekwencjami dla osoby zobowiązanej. Zakład wskazał, że uzyskiwane przez zobowiązanego dochody w kwocie 1633,78 zł wystarczają na pełne pokrycie ponoszonych wydatków w łącznej kwocie 705 zł. W ocenie Zakładu zgromadzony materiał dowodowy nie daje podstaw do stwierdzenia trwałego ubóstwa. Sytuacja finansowa strony nie uzasadnia stwierdzenia, że trudności płatnicze mają charakter stały i pogłębiający, tym bardziej, że zobowiązany ma stałe źródło dochodu - pozostaje na rynku pracy. Wnioskodawca wyraził chęć spłaty zadłużenia w ratach, z czego Zakład wnioskuje, że strona jest

w stanie zabezpieczyć środki finansowe na ten cel. W ocenie Zakładu nie wystąpiły okoliczności potwierdzające istnienie przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia. Przesłanka z w § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia nie ma w omawianym przypadku zastosowania, ponieważ strona nie prowadzi już działalności gospodarczej.

Zobowiązany podał, że ma problemy zdrowotne. Przesłanka ta ma jednak zastosowanie jedynie w takich sytuacjach, kiedy choroba dłużnika lub któregoś

z członków jego rodziny uniemożliwia dłużnikowi całkowicie uzyskanie dochodu. Wnioskodawca jest osobą aktywną zawodowo. Oznacza to, że przesłanka wskazana w § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia również nie ma w sprawie zastosowania.

Wniosek dotyczy umorzenia odsetek za zwłokę. Odsetki za zwłokę są naliczane na zasadach i w wysokości określonej w Ordynacji podatkowej, co wynika z art. 23 u.s.u.s. Odsetki pobierane są obligatoryjnie w pełnej wysokości do dnia zapłaty włącznie i nie ma możliwości odstąpienia od ich naliczenia. Odsetki nie funkcjonują w oderwaniu od należności z tytułu składek. Wpłaty składek dokonywane przez płatnika po terminie płatności powinny obejmować również odsetki za zwłokę. W przypadku, gdy wpłata nie uwzględnia odsetek za zwłokę, mimo jej dokonania po terminie, Zakład rozlicza dokonaną wpłatę proporcjonalnie na pokrycie kwoty zaległych składek oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim dniu wpłaty pozostaje kwota zaległości z tytułu składek do kwoty odsetek. Obowiązujące przepisy nie dopuszczają zatem takiej sytuacji, aby po terminie mogła być uregulowana należność główna, zaś odsetki za zwłokę od tej należności pozostały nie uiszczone.

Podejmując decyzję w sprawie umorzenia Zakład bierze pod uwagę nie tylko ważny interes zobowiązanego, lecz również ważny interes ogólnospołeczny.

Zakład odmówił uwzględnienia wniosku strony przedkładając interes społeczny nad interesem zobowiązanego, ponieważ sytuacja materialna wnioskodawcy nie nosi znamion ubóstwa; ZUS jest instytucją powołaną do rzetelnego dysponowania zasobami funduszu ubezpieczeń społecznych, a w związku z tym podejmowania decyzji z ograniczeniem negatywnych dla społeczeństwa skutków prawnych podjętego rozstrzygnięcia. Akceptowanie stanu, w którym dopuszcza się niewywiązywanie się z obowiązku opłacania składek nie tylko godzi w prawa innych płatników, lecz również narusza zasadę równego traktowania ubezpieczonych. Decyzja odmawiająca umorzenia nie nakłada na stronę żadnych dodatkowych obowiązków, które nie ciążyły na niej do tej pory i których nałożenie spowodowałoby pogorszenie obecnej sytuacji materialnej i osobistej.

Na powyższą decyzję M. M.złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżący podniósł, że prowadząc działalność gospodarczą nie wiedział, że ma nieopłacone składki w wysokości 347 zł, ponieważ rachunki prowadziła księgowa. W 2013 r. ZUS w Kielcach umorzył należności, w 2014 r. umorzył postępowanie egzekucyjne,

a w 2015 r. wszczął postępowanie. W 2016 r. Sąd Okręgowy w Kielcach umorzył odsetki. W 2019 r. skarżący otrzymał zawiadomienie o zajęciu w kwocie 823,60 zł. Skarżący podniósł, że przez dwanaście lat ZUS nalicza mu odsetki kwoty głównej 347 zł. skarżący chciał już dawno zapłacić, ale nie dostał nigdy pisma o możliwości tej spłaty. Czuje się pokrzywdzony i nękany.

W odpowiedzi na skargę Zakład podtrzymał stanowisko przedstawione

w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Skarżący złożył pismo z 21 stycznia 2020 r., do którego załączył:

- wyrok Sądu Okręgowego z 1 sierpnia 2016 r., w którym Sąd zmienił decyzję ZUS z 27 sierpnia 2015r. o wysokości zadłużenia z tytułu nieopłaconych składek, w ten sposób, że ustalił, iż M. M. nie ma obowiązku zapłaty odsetek od należności głównych z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne za lipiec 2007 r. oraz ubezpieczenie zdrowotne za grudzień 2006 r., styczeń 2007 r. i lipiec 2007 r.,

- wniosek z 2015 r. o umorzenie odsetek,

- decyzję Starosty S. z 8 stycznia 2020 r. orzekającą o uznaniu M. M. z dniem 7 stycznia 2020 r. za osobę bezrobotną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2019.2167 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U.2019.2325), dalej jako "ustawa p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym jak i procesowym, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem rozpoznania jest skarga na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) nr (...) odmawiającą M. M.umorzenia odsetek za zwłokę od należności z tytułu składek osoby ubezpieczonej będącej jednocześnie płatnikiem w łącznej kwocie 473 zł, w tym na: ubezpieczenia społeczne za lipiec 2007 r. w kwocie 33 zł, ubezpieczenie zdrowotne za okres od grudnia 2006 r. do stycznia 2007 r., lipiec 2007 r. w kwocie 440 zł.

Analiza procesu decyzyjnego organów podatkowych wskazuje, że narusza on przepisy postępowania - art. 7, art. 77 art. 80 i art. 107 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.) w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, co uzasadnia wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.

Postępowanie w sprawie umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne i rentowe może być prowadzone wyłącznie wówczas, gdy takie należności są nadal wymagalne, a dłużnik nie jest w stanie - jego zdaniem - ich uiścić. Umorzenie może bowiem dotyczyć tylko należności istniejących. Umorzenie należności zgodnie z art. 31 u.s.u.s. w zw. z art. 59 § 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej. stanowi przyczynę wygaśnięcia zobowiązania z tytułu należności składkowych. Stosownie do przepisu art. 31 u.s.u.s. w zw. z art. 59 § 1 pkt 9 Ordynacji podatkowej kolejną przyczyną skutkującą wygaśnięciem zobowiązania z tytułu należności składkowych jest przedawnienie. Przedawnienie należności z tytułu należności składkowych uniemożliwia zatem prowadzenie postępowania o ich umorzenie i rozstrzygnięcie sprawy co do istoty, skutkuje koniecznością umorzenia postępowania z powodu bezprzedmiotowości. Z powyższego wynika, że ocena, czy doszło do przedawnienia należności jest istotną okolicznością, która powinna w pierwszej kolejności podlegać badaniu przez organ w trakcie postępowania w przedmiocie umorzenia zaległości czy innych ulg dotyczących należności z tytułu składek na ubezpieczenia, gdyż stwierdzenie przedawnienia powoduje bezprzedmiotowość merytorycznego postępowania (por. wyrok II GSK 4359/16 z 12 stycznia 2017r. i powołane w nim orzecznictwo NSA, dostępny na www.orzecznictwo.nsa.gov.pl). Ustalenia, co do istnienia należności składkowych, powinny być poczynione w pierwszej kolejności i wyprzedzać analizę przesłanek dopuszczających umorzenie zaległości z tytułu składek w rozumieniu art. 28 u.s.u.s. Merytoryczne rozstrzygnięcie w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek jako załatwienie sprawy co do istoty może być wydane tylko wobec faktycznie istniejących należności.

Przystępując do rozpatrzenia wniosku o umorzenie odsetek za zwłokę, organ zobowiązany był w pierwszej kolejności ustalić, czy są one wymagalne, dokonując w tym zakresie ustaleń i oceny z punktu widzenia przesłanek prowadzących do przedawnienia, z uwzględnieniem zdarzeń powodujących przerwę lub zawieszenie biegu przedawnienia. Ustalenia w tym przedmiocie powinny być szczegółowo przedstawione w uzasadnieniu decyzji oraz potwierdzone w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym.

Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy należy zauważyć, że objęte wnioskiem skarżącego odsetki za zwłokę dotyczą należności z tytułu składek osoby ubezpieczonej będącej jednocześnie płatnikiem, na ubezpieczenia społeczne za lipiec 2007 r. oraz ubezpieczenie zdrowotne za okres od grudnia 2006 r. do stycznia 2007 r. i lipiec 2007 r.

Zdaniem sądu ZUS nie dopełnił wymogu pełnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., obligującymi organ do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy w zakresie przedawnienia należności składkowych.

W związku z powyższym należy przytoczyć treść tych przepisów K.p.a., by wskazać organowi zasady oraz kierunek ponownego postępowania. Zgodnie z:

- art. 7: W toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

- art. 77 § 1: Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

- art. 80: Organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

- art. 107 § 3: Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Jak wskazano wyżej ustalenie, czy doszło do przedawnienia wnioskowanych należności jest istotną okolicznością stanu faktycznego, która w pierwszej kolejności winna podlegać badaniu przez organ w trakcie postępowania w przedmiocie ich umorzenia. Ustalenia w tym zakresie powinny być szczegółowo przedstawione w uzasadnieniu decyzji oraz potwierdzone w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Zakład podał, że nie upłynął jeszcze termin, w którym należności mogą być dochodzone. Wobec zaległości na koncie zobowiązanego podjęte zostały czynności skutkujące zawieszeniem biegu terminu przedawnienia, tj. wszczęcie postępowania 7 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wysokości należności z tytułu składek zakończone prawomocną decyzją (28 lutego 2019 r. – wyrok Sądu). Wszczęcie postępowania egzekucyjnego 29 kwietnia 2019 r. spowodowało, iż bieg terminu przedawnienia należności uległ zawieszeniu i trwa do nadal. Okresu trwania tego postępowania nie uwzględnia się przy obliczaniu terminu przedawnienia. Uwzględniając powyższe okoliczności Zakład stwierdził, że należności nie uległy przedawnieniu.

Argumentacja dotycząca kwestii przedawnienia spornych odsetek jest jednak niewystarczająca by uznać, że w ten sposób Zakład wykazał ich istnienie.

Treści zawarte w uzasadnieniu decyzji nie znajdują bowiem odzwierciedlenia w aktach sprawy. Akta te nie zawierają dokumentów na które organ powołuje się w decyzji określając je jako zgromadzone z urzędu.

W aktach sprawy nie ma dowodu na wszczęcie postępowania 7 sierpnia 2015r. w sprawie określenia wysokości należności z tytułu składek (zawiadomienia Dyrektora ZUS o wszczęciu postępowania z 3 sierpnia 2015r. wraz z dowodem jego doręczenia), brak również decyzji z 27 sierpnia 2015r., kończącej to postępowanie.

Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że skarżący dołączył do pisma z dnia 21 stycznia 2020 r., wyrok Sądu Okręgowego w K. z 1 sierpnia 2016 r., sygn. akt (...), w którym Sąd ten zmienił decyzję ZUS z 27 sierpnia 2015r. o wysokości zadłużenia z tytułu nieopłaconych składek, w ten sposób, że ustalił, iż M.M. nie ma obowiązku zapłaty odsetek od należności głównych z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne za lipiec 2007 r. oraz ubezpieczenie zdrowotne za grudzień 2006 r., styczeń 2007 r. i lipiec 2007 r. Wyrok ten świadczy według strony o nieistnieniu jego zaległości z tytułu odsetek za zwłokę.

Jakkolwiek organ podnosi, iż następnie wyrok ten został zmieniony przez Sąd Apelacyjny w K. wyrokiem z dnia 28 lutego 2019r., w ten sposób, że oddalono odwołanie strony, to należy zauważyć, że ani opisanego wyżej wyroku Sądu Okręgowego, ani wyroku Sądu Apelacyjnego w K. (wraz z ich uzasadnieniami) organ nie zgromadził w aktach administracyjnych sprawy. Uchybienie to uniemożliwia przesądzenie o istnieniu objętych wnioskiem należności.

Strona w skardze wskazuje nadto na istnienie decyzji umarzającej należności. Pomimo tego, że organ wymienia wśród dokumentów na podstawie których orzeka, decyzję z (...) nr (...), dotyczącą umorzenia należności, również i tego dokumentu nie dołącza do akt administracyjnych sprawy. Uniemożliwia to Sądowi skontrolowanie stanowiska organu w zakresie istnienia należności, jak również odniesienie się do twierdzeń skarżącego i ich wpływu na zasadność podjętego rozstrzygnięcia.

Akta administracyjne nie zawierają również dokumentacji świadczącej o wszczęciu postępowania egzekucyjnego 29 kwietnia 2019r.

Powyższe dowodzi, że organ nie udokumentował faktów świadczących o istnieniu objętych wnioskiem należności z tytułu składek , w tym faktów skutkujących w świetle art. 24 u.s.u.s. zawieszeniem biegu terminu ich przedawnienia.

ZUS miał natomiast obowiązek zgromadzić w aktach sprawy dowody na powyższe okoliczności i na ich podstawie dokonywać koniecznych do właściwego rozstrzygnięcia sprawy ustaleń. Obowiązkowi temu organ niewątpliwie uchybił.

Tym samym stwierdzić należy, że organ nie udokumentował okoliczności, na których opierał wniosek o istnieniu objętych żądaniem o umorzenie zaległości.

Oznacza to, że nie jest aktualnie możliwe dokonanie przez Sąd weryfikacji ustaleń i wniosków wyprowadzonych przez ZUS o wymagalności spornych odsetek. Decyzja ta uchyla się zatem spod kontroli Sądu w powyższym zakresie.

Organ będzie miał również na uwadze, że uzasadnienie stanowiące integralną część każdej decyzji jest elementem umożliwiającym sądową kontrolę w zakresie oceny prawidłowości przeprowadzenia postępowania administracyjnego z poszanowaniem reguł wynikających z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Jego zadaniem jest wyjaśnienie podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Powinno się w nim znaleźć pełne odzwierciedlenie i ocena zebranego materiału dowodowego oraz wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek jakimi kierował się organ w procesie decyzyjnym. Uzasadnienie powinno przekonywać zarówno co do prawidłowości oceny stanu faktycznego i prawnego, jak i co do zasadności samej treści podjętej decyzji (por. wyrok I SA/Po 691/19 z dnia 16 stycznia 2020 r.).

Stwierdziwszy zatem naruszenie przez ZUS przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 1 K.p.a., Sąd uwzględnił skargę jako zasadną.

W ponownym postępowaniu organ dokonana ustaleń na podstawie dowodów, które zgromadzi w sprawie (czego wyrazem będzie ich obecność w aktach sprawy). Następnie zgromadzone dowody wszechstronnie rozpatrzy i oceni, czy nadal sporne odsetki są wymagalne, a zatem czy istnieją i w jakiej wysokości.

Przesądzenie o istnieniu wymagalnych należności z tytułu składek, umożliwi dopiero merytoryczne rozpoznanie wniosku skarżącego o ich umorzenie na podstawie przepisów art. 28 ust. 2, 3 i 3a u.s.u.s. oraz rozporządzenia.

Na wynik kontroli zaskarżonej decyzji nie może mieć natomiast wpływu dołączona do pisma procesowego skarżącego decyzja Starosty Strzyżowskiego orzekająca o uznaniu M. M. z dniem 7 stycznia 2020 r. za osobę bezrobotną. Decyzję tą wydano bowiem w dniu 8 stycznia 2020 r., a zatem po wydaniu zaskarżonej do tut. Sądu decyzji o odmowie umorzenia należności składkowych. Podniesienia wymaga, że Sąd kontroluje prawidłowość decyzji ZUS na datę jej wydania, natomiast późniejsze okoliczności, jako nieznane organowi nie mogą wpływać na jej ocenę.

Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy p.p.s.a. orzekł, jak w wyroku.