Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 202/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-05-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki (spr.) Asesor WSA Piotr Borowiecki Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2006r. sprawy ze skargi N. s.c. z siedzibą w K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o czasie pracy kierowców oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z siedzibą w W. z dnia [...] listopada 2004 r., Nr [...], wydaną na podstawie m.in. art. 93 ust. ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088) oraz zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli z dnia [...] maja 2004 r. nałożono na przedsiębiorcę – "N" s.c. J.M.R. N., karę pieniężną w kwocie 30.000,00 zł.

W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, iż w dniu [...] maja 2004 r. podczas kontroli "N" s.c. J., M., R. N. pobrano wymagane dokumenty oraz wykresówki za okres od dnia [...] kwietnia do dnia [...] czerwca 2003 r., od dnia [...] sierpnia do dnia [...] sierpnia 2003 r., od dnia [...] grudnia 2003 r. do dnia [...] kwietnia 2004 r. kierowcy G. K. oraz od dnia [...] sierpnia do dnia [...] sierpnia kierowcy K. G. W trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego wezwano stronę do złożenia stosownych pisemnych wyjaśnień co do powyższych dokumentów i wykresówek. Strona brała czynny udział w postępowaniu, nie wniosła jednak nowego materiału dowodowego dotyczącego stwierdzonych naruszeń.

Według organu pierwszej instancji, w chwili wykonywania przewozów w międzynarodowym transporcie drogowym przez przedsiębiorcę miały zastosowanie przepisy umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz.U. z 1999 r. Nr 94, poz. 1086, 1087, z późn. zm.), a w dniu wydania rozstrzygnięcia miały zastosowanie przepisy rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE Nr L 370 z dnia 31 grudnia 1985 r.). Wysokość nałożonych kar ustalono na podstawie załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.

Jak podniesiono w uzasadnieniu, na podstawie analizy przedstawionych wykresówek kierowcy G. K. stwierdzono następujące naruszenia:

- nieprawidłowe działanie przyrządu kontrolnego – wykresówka z danego dnia była zbyt długo zapisywana (nie ma wątpliwości co do zapisów na wykresówce), co stanowi naruszenie art. 15 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym; karę pieniężną za to naruszenie nałożono na podstawie lp. 1.11.9 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym;

- skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku, przy wykonywaniu transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne (o czas do jednej godziny oraz za każdą następną rozpoczętą godzinę), co stanowi naruszenie art. 8 ust. 3 - 6 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego; karę pieniężną za to naruszenie nałożono na podstawie lp. 1.11.2 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym;

- przekroczenie maksymalnego dziennego okresu prowadzenia, przy wykonywaniu transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne (o czas do jednej godziny oraz za każdą rozpoczętą kolejną godzinę), co stanowi naruszenie art. 6 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego; karę pieniężną za to naruszenie nałożono na podstawie lp. 1.11.5 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym;

- skrócenie dziennego czasu odpoczynku, przy wykonywaniu transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne (o czas do jednej godziny oraz za każdą rozpoczętą kolejną godzinę), co stanowi naruszenie art. 8 ust. 1 - 2, art. 9 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego; karę pieniężną za to naruszenie nałożono na podstawie lp. 1.11.1 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym;

- wykresówki – wykresówka nie zawiera przepisowych wpisów stanu licznika kilometrów w chwili zakończenia użytkowania pojazdu, co stanowi naruszenie art. 15 ust. 5 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym; karę pieniężną za to naruszenie nałożono na podstawie lp. 1.11.11 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym;

- wykresówki – nie okazanie wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie, co stanowi naruszenie art. 15 ust. 7 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz art. 31 ustawy z dnia 31 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz.U. Nr 92, poz. 879); karę pieniężną za to naruszenie nałożono na podstawie lp. 1.11.9 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym;

- wykresówki – wykresówka nie zawiera przepisowych wpisów imienia i nazwiska kierowcy, co stanowi naruszenie art. 15 ust. 5 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym; karę pieniężną za to naruszenie nałożono na podstawie lp. 1.11.11 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym;

- przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia bez przerwy, przy wykonywaniu transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne (o czas powyżej 15 minut do 30 minut oraz za każde następne rozpoczęte 30 minut), co stanowi naruszenie art. 7 ust. 1-5 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz art. 28 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców; karę pieniężną za to naruszenie nałożono na podstawie lp. 1.11.4 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.

Z kolei na podstawie analizy przedstawionych wykresówek kierowcy K. G. stwierdzono następujące naruszenia:

- wykresówka nie zawiera przepisowych wpisów imienia lub nazwiska kierowcy, co stanowi naruszenie art. 15 ust. 5 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym; karę pieniężną za to naruszenie nałożono na podstawie lp. 1.11.11 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym;

- wykresówki – wykresówka nie zawiera przepisowych wpisów miejsca i daty końcowej używania wykresówki, co stanowi naruszenie art. 15 ust. 5 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym; karę pieniężną za to naruszenie nałożono na podstawie lp. 1.11.11 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym;

- nieprawidłowe działanie przyrządu kontrolnego – wykresówka z danego dnia była zbyt długo zapisywana (nie ma wątpliwości co do zapisów na wykresówce), co stanowi naruszenie art. 15 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym; karę pieniężną za to naruszenie nałożono na podstawie lp. 1.11.9 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym;

- nieprawidłowe działanie przyrządu kontrolnego – nieuzasadnione użycie kilku wykresówek w ciągu tego samego 24 godzinnego okresu ( nie ma wątpliwości co do zapisów na wykresówce), co stanowi naruszenie art. 15 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym; karę pieniężną za to naruszenie nałożono na podstawie lp. 1.11.9 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.

W odniesieniu do kierowcy G. stwierdzono naruszenie odnoszące się do wykresówek - wykresówka nie zawiera przepisowych wpisów imienia lub nazwiska kierowcy, co stanowi naruszenie art. 15 ust. 5 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym; karę pieniężną za to naruszenie nałożono na podstawie lp. 1.11.11 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.

Na podstawie analizy przedstawionych wykresówek kierowcy p. G. stwierdzono naruszenie odnoszące się do wykresówek – wykresówka nie zawiera przepisowych wpisów imienia lub nazwiska kierowcy, co stanowi naruszenie art. 15 ust. 5 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym; karę pieniężną za to naruszenie nałożono na podstawie lp. 1.11.11 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.

Również w przypadku kierowcy A. N. stwierdzono naruszenie odnoszące się do wykresówek – wykresówka nie zawiera przepisowych wpisów imienia lub nazwiska kierowcy, co stanowi naruszenie art. 15 ust. 5 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym; karę pieniężną za to naruszenie nałożono na podstawie lp. 1.11.11 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Ponadto wykresówki p. A. N. nie zawierają przepisowych wpisów miejsca i daty końcowej użytkowania wykresówki, co stanowi naruszenie art. 15 ust. 5 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym; karę pieniężną za to naruszenie nałożono na podstawie lp. 1.11.11 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.

Łączna kara za stwierdzone naruszenia wynosiła 39.550,00 zł, jednakże zgodnie z art. 92 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym suma kar pieniężnych w odniesieniu do kontroli w przedsiębiorstwie nie może przekroczyć kwoty 30.000,00 zł. W związku z powyższym organ nakładając karę za popełnione naruszenia stwierdzone podczas kontroli w przedsiębiorstwie ograniczył ją do wysokości 30.000,00 zł.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyli zainteresowani wnosząc o jej uchylenie. Stwierdzili, iż powołana decyzja oparta jest na wadliwej podstawie prawnej. W każdym z punktów wymiaru kary organ przywołuje bowiem art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym, który odsyła do ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o czasie pracy kierowców. Jednakże przepis ten uchylono z dniem 30 kwietnia 2004 r. w związku z wejściem Polski do Unii Europejskiej (Dz.U. Nr 92, poz. 879). Zainteresowani wskazali ponadto, że spółka posiada tylko jeden samochód używany na potrzeby własne o ładowności przekraczającej 3,5 t, którego obsługą zajmował się generalnie jeden kierowca – G. K. Kierowca ten miał wieloletni staż zawodowy i stosowną wiedzę o obowiązujących w zakresie transportu drogowego przepisach, w tym przepisach europejskich. Odwołujący się mieli pełne zaufanie do kierowcy jako osoby rzetelnej i kompetentnej. Natomiast osoby o nazwiskach G. i G. nigdy nie prowadziły kontrolowanego samochodu, więc ich nazwiska nie mogły znaleźć się na przedłożonych kontrolującemu wykresówkach. W kwietniu 2003 r., po śmierci wspólnika J. N., do spółki dołączyli M. i R. N., którzy wraz ze współmałżonką zmarłego nie posiadali specjalistycznej wiedzy na temat wymagań transportu drogowego. W tej sytuacji ciężar organizowania pracy spółki spoczął na kierowcy – G. K.; duża ilość naruszeń wynikała z braku rzetelności z jego strony oraz ze strony innych kierowców. Odwołujący się zakwestionowali również naruszenia związane z wykresówkami stwierdzając, że "wykresówka rejestruje upływ czasu – w tym jazdę samochodu, jak również czas przerw i postojów – w związku z czym czas zapisu nie może być potraktowany jako naruszenie czasu pracy kierowcy." Podnieśli też, że wobec strat w prowadzonej działalności gospodarczej – transportowej, nałożona kara godzi w byt spółki, grożąc jej likwidacją.

Decyzją Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2005 r., Nr [...], wydaną na podstawie m.in. art. 3, art. 14 ust. 2, art. 15 ust. 1, 2, 5 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L370 z 31 grudnia 1985 r., P. 0008-00021), art. 6, 7, 8 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. WE L370 z 1 grudnia 1985 r., P. 0001-0007), art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088, z późn. zm.), lp. 1.11.11 pkt 4 b) i c), lp. 1.11.1, lp. 1.11.4, lp.1.11.5, lp. 1.11.9 pkt 1 lit c), lp. 1.11.9 pkt 2 lit a), p. 1.11.11 pkt 1 lit a) załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz.U. Nr 92, poz. 879), po rozpatrzeniu odwołania:

1. uchylono zaskarżoną decyzję w części dotyczącej kary pieniężnej w wysokości 300 zł za nieokazanie wykresówki i umorzono postępowanie I instancji w tym zakresie;

2. uchylono zaskarżoną decyzję w części dotyczącej kary pieniężnej w wysokości 50 zł za przekroczenie maksymalnego dziennego czasu prowadzenia stwierdzonego po analizie wykresówek z dni [...] i [...] maja 2003 r. i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji;

3. utrzymano zaskarżoną decyzję w pozostałym zakresie w mocy.

W obszernym uzasadnieniu, przedstawiając sprawę stwierdzono, że podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło stwierdzone w czasie kontroli:

- skrócenie czasu wypoczynku dziennego przy wykonywaniu transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne,

- przekroczenie maksymalnego dziennego czasu prowadzenia,

- przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia bez przerwy,

- skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku,

- brak wpisów na wykresówkach dotyczących stanu licznika kilometrów w chwili zakończenia użytkowania pojazdu, imienia lub nazwiska kierowcy, miejsca i daty końcowej używania wykresówki,

- zbyt długie zapisywanie wykresówki,

- nieuzasadnione użycie kilku wykresówek w ciągu tego samego 24-godzinnego okresu,

- nieokazanie wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu.

Następnie w uzasadnieniu przywołano przepisy, których naruszenie spowodowało nałożenie kar pieniężnych oraz podano podstawę wyliczenia wysokości nałożonych kar (przepisy te powołano wcześniej w podstawie prawnej decyzji) oraz przedstawiono kolejno, w sposób szczegółowy, stwierdzone naruszenia, wobec których, na podstawie zbadanych w toku kontroli w przedsiębiorstwie, nie ma wątpliwości co do ich popełnienia.

Odnosząc się do kary pieniężnej w wysokości 300 zł za nieokazanie wykresówki z dnia [...] maja 2003 r. organ II instancji postanowił w tym zakresie uchylić decyzję organu I instancji i umorzyć postępowanie w sprawie ze względu na fakt, iż na wykresówce z tego dnia brakuje tylko 100 kilometrów drogi, a kara nakładana jest zgodnie z lp. 1.11.11 pkt 1 lit a) za nieokazanie wykresówki lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu. W związku z tym, iż w chwili kontroli w przedsiębiorstwie okazano wykresówkę z dnia [...] maja 2003 r., nałożona kara jest bezzasadna, gdyż warunkiem jej nałożenia jest nieokazanie wykresówki, a nie brak części zapisu na niej.

Odnośnie naruszenia dotyczącego przekroczenia maksymalnego dziennego okresu prowadzenia przy wykonywaniu transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne, które stwierdzono na wykresówkach z dnia [...] i [...] maja 2003 r., organ II instancji uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po analizie wykresówek z tego okresu Główny Inspektor Transportu Drogowego nie potwierdził oceny w/w wykresówek przez organ I instancji, w związku z czym przekazał sprawę do poddania ponownej ocenie przez organ I instancji.

Oceniając pozostałe argumenty strony uznano je za bezzasadne w świetle obowiązujących przepisów prawa. Strona jako przedsiębiorca wykonujący profesjonalnie działalność gospodarczą w zakresie przewozów winna zadbać o taką organizację pracy w przedsiębiorstwie, aby przestrzegane były normy czasu pracy kierowców i obsługi tachografu.

W sprawie niewłaściwej podstawy prawnej decyzji stwierdzono, że obowiązująca ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców zastąpiła bezpośrednio ("jest następstwem prawnym") ustawę z dnia 24 sierpnia 2001 r. Jest to związane z przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej i przyjęciem przez Polskę prawodawstwa wspólnotowego.

Skargę na powyższą decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zainteresowani (skargę podpisali wszyscy wspólnicy) wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi powtórzono argument o wadliwej podstawie prawnej decyzji organu I instancji i zarzucono organowi II instancji, że wydaną decyzją dokonał "swoistej sanacji nieprawidłowego działania organu I instancji". Podniesiono też zarzut opieszałości organu II instancji w rozpatrzeniu odwołania. Ponadto w skardze powtórzono argumentację użytą w odwołaniu wskazując m.in., że spółka posiada tylko jeden samochód używany do potrzeb własnych, obsługiwany przez jednego kierowcę, z którego osobą wiążą się najbardziej dotkliwe sankcje finansowe. Wskazano też, że w spółce nie zatrudniano dyspozytora czy specjalisty ds. transportu, zaś po śmierci w 2003 r. współwłaściciela spółki ani jego żona, ani dwóch synów (spadkobierców) nie posiadali żadnej specjalistycznej wiedzy w tym zakresie pokładając zaufanie w doświadczeniu i rzetelności zatrudnionego kierowcy. Skarżący jako krzywdzący odebrali zarzut organu II instancji o potrzebie profesjonalizmu przy prowadzeniu działalności gospodarczej w zakresie transportu i raz jeszcze stwierdzili, że zaistniała sytuacja nie wynikała z zaniedbań, lecz z braku wiedzy i profesjonalizmu w tym zakresie. Powtórzyli też, że wysokość nałożonej kary stanowi realne zagrożenie dla istnienia spółki.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie.

W uzasadnieniu wskazano, iż powinnością każdego podmiotu występującego w obrocie prawnym jest znajomość obowiązujących przepisów i ich stosowanie się do wynikających z nich norm. Dotyczy to również przedsiębiorców, którzy będąc podmiotami profesjonalnie prowadzącymi działalność gospodarczą zobligowani są do starannego zapoznania się z przepisami regulującymi w szczególności przedmiot ich działalności. Tym samym powoływanie się w skardze na nieznajomość prawa nie może powodować uchylenia prawidłowo wydanej i doręczonej decyzji. W świetle zebranego materiału dowodowego stan faktyczny sprawy jest dla organów oczywisty, a prawne podstawy zastosowania sankcji pieniężnych zostały szczegółowo przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2005 r., którą uchylono decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2004 r., nakładającą na przedsiębiorcę - "N" s.c. J.M.R. N. karę pieniężną w kwocie 30.000,00 zł, w części dotyczącej kary pieniężnej w wysokości 300 zł za nieokazanie wykresówki i umorzono postępowanie I instancji w tym zakresie oraz w części dotyczącej kary pieniężnej w wysokości 50 zł za przekroczenie maksymalnego dziennego czasu prowadzenia , a w pozostałym zakresie utrzymano zaskarżoną decyzję w mocy.

Przedmiotowa kontrola została dokonana w przedsiębiorstwie wykonującym przewozy na potrzeby własne. Przedsiębiorstwo to miało status rodzinnej spółki cywilnej, prowadzonej przez współmałżonków, do której następnie, po śmierci p. J. N., przystąpiło dwóch synów. Jak wynika z twierdzeń zainteresowanych, sprawami transportu drogowego zajmował się w spółce p. J. N., zaś pozostali wspólnicy nie posiadali specjalistycznej wiedzy na temat wymagań związanych z prowadzeniem transportu drogowego. P. J. N. zmarł według oświadczenia skarżących w kwietniu 2003 r., zaś kontrola w przedsiębiorstwie miała miejsce w dniu [...] maja 2004 r., a więc po upływie ponad roku od śmierci osoby, która zajmowała się w spółce sprawami transportu drogowego. Spółka, jak podnoszą skarżący nie zatrudniała dyspozytora ani specjalisty ds. transportu. Skarżący zawierzyli w tym zakresie kierowcy, na którym spoczął cały ciężar właściwego organizowania przewozów drogowych, i który w ich przekonaniu zawiódł ich zaufanie, za co oni również nie ponoszą odpowiedzialności.

Wobec takiej argumentacji należy jednoznacznie przyznać rację Głównemu Inspektorowi Transportu Drogowego iż powoływanie się na nieznajomość prawa nie może powodować uchylenia prawidłowo wydanej i doręczonej decyzji. Skarżący mieli ponadto dosyć czasu na uporządkowanie spraw transportu drogowego w firmie, choćby czasowo powierzając nadzór nad tymi sprawami pracownikowi, którego mogli zatrudnić mimo trudnej sytuacji finansowej spółki. Skarżący powinni mieć także świadomość, że niezależnie od stopnia zaufania do kierowcy odpowiedzialność z jego działania ponosi zatrudniający go przedsiębiorca.

Skarżący nie kwestionują merytorycznych ustaleń kontroli i nawet nie próbują podejmować polemiki z postawionymi zarzutami. Wnoszą natomiast, ze względu na charakter popełnionych wykroczeń, brak ich związku z działaniem współwłaścicieli spółki oraz zagrożenie bytu gospodarczego spółki, o uchylenie decyzji.

W związku z powyższym trzeba przypomnieć, że decyzje administracyjne nakładające kary pieniężne za naruszenia przepisów prawnych regulujących sprawy transportu drogowego (nie tylko krajowe, lecz również unijne) mają charakter szczególny. Są to mianowicie decyzje wydawane w ramach tzw. uznania związanego, nie stwarzającego właściwym organom administracji praktycznie żadnych luzów interpretacyjnych. Odpowiedzialność administracyjna za popełnione wykroczenia drogowe, określone zarówno w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, innych przepisach krajowych oraz powołanych wyżej przepisach rozporządzeń unijnych, jest co do zasady oderwana od kwestii winy. Organ orzekający ma obowiązek stwierdzenia, czy nastąpiło wykroczenie określone powołanymi wyżej przepisami, bez wnikania jakie były jego przyczyny i kto ponosi za to winę. W postępowaniu administracyjnym w tego rodzaju sprawach istotne jest bowiem przede wszystkim stwierdzenie faktu popełnienia wykroczenia i stwierdzenie odpowiedzialności za ten czyn – przy założonej odpowiedzialności przedsiębiorcy, niezależnie od jego winy, możliwości przyczynienia się do jej powstania, czy ewentualnych żądań miarkowania wysokości kary. Organ inspekcji drogowej działa w takiej sytuacji w warunkach uznania związanego – stwierdzenie określonego ustawą wykroczenia musi spowodować jego odpowiednią, zgodną z przepisami ustawy kwalifikację, a następnie nałożenie kary w wymaganej tą ustawą wysokości. Te same zasady obowiązują przy kontroli przedsiębiorstwa. Organ nie ma tu żadnych luzów decyzyjnych, żadnej granicy swobodnego uznania.

Bezzasadny jest również zarzut niewłaściwej podstawy prawnej decyzji, przejawiający się tym, że w przywołanym – jako jednym z wielu przepisów – w podstawie prawnej decyzji art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym miało miejsce odwołanie do przepisów ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o czasie pracy kierowców (Dz.U. Nr 123, poz. 1354, z późn. zm.). W czasie wydania zaskarżonej decyzji ([...] listopada 2005 r.) przepis ten jednak już nie obowiązywał, gdyż został zastąpiony przez ustawę z dnia 16 kwietna 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz.U. Nr 92, poz. 879), która weszła w życie z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkowstwa w Unii Europejskiej i uchyliła z tym dniem ustawę z 2001 r. Nowa ustawa wdrożyła dyrektywę 2002/15/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 marca 2002 r. w sprawie organizacji czasu pracy osób wykonujących czynności w trasie w zakresie transportu drogowego (Dz. Urz. WE L 80 z 23 marca 2002 r.). Fakt, iż nie dokonano odpowiedniej zmiany redakcyjnej w ustawie o transporcie drogowym nie miał znaczenia prawnego, gdyż odniesienie w art. 92 ust. 1 pkt ustawy o transporcie drogowym od dnia wejścia Polski do Unii Europejskiej w sposób oczywisty odnosi się do obowiązującej ustawy z 16 kwietnia 2004 r. Należy też zauważyć, że zmiana redakcyjna tego przepisu ustawy została dokonana ustawą z dnia 29 lipca 2005 r. (Dz.U. Nr 180, poz. 1497); w nowej redakcji pozostawiono tylko określenie przedmiotu ustawy, bez powoływania konkretnego aktu prawnego. Nadto należy zauważyć, że naruszenia, które stwierdzono w czasie kontroli przedsiębiorstwa, dotyczyły praktycznie wyłącznie wymagań określonych w przepisach unijnych, a mianowicie rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L370 z 31 grudnia 1985 r., P. 0008-00021) oraz rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. WE L370 z 1 grudnia 1985 r., P. 0001-0007), zaś wysokość nałożonych kar została ustalona na podstawie załącznika do ustawy o transporcie drogowym. W tej sytuacji przywołanie art. 92 tej ustawy było przede wszystkim uzasadnione ograniczeniem wysokości kary w odniesieniu do kontroli w przedsiębiorstwie, a więc było działaniem na korzyść skarżących.

W świetle zebranego materiału dowodowego stan faktyczny sprawy był dla organów oczywisty, a prawne podstawy zastosowania sankcji pieniężnych zostały szczegółowo przedstawione w zaskarżonej decyzji. Organy obu instancji nie mogły zatem w rozpatrywanej sprawie orzec inaczej.

Ponadto oceniając zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.u. Nr 153, poz. 127, z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.