Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1088/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2016-03-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.30 ust.1 pkt 3, art. 51 ust.1 pkt 2, art.50 ust.1 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art.2 ust.1 i art.7 ust.2
journal: Dz.U. 2015 poz 460
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Broda (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski,, Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant specjalista Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2016 r. sprawy ze skargi A. L. i D. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia [...] r. o nr. [...]; 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżących solidarnie kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją Nr [...] z dnia [...] r. znak [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. (dalej: PINB) nakazał obecnie skarżącym inwestorom – A. i D. L. dokonać rozbiórki ogrodzenia działki nr [...] w T. od strony ul. [...]. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że po uwzględnieniu wniosku I. i A. M. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie budowy ogrodzenia na działce nr [...] w toku którego ustalił, że roboty budowlane przy ogrodzeniu rozpoczęto jesienią 2013 roku w oparciu o zgłoszenie dokonane w dniu 26 czerwca 2012r. i nie zostały one zakończone. Starostwo Powiatowe w Z. przyjęło zgłoszenie i udzieliło odpowiedzi pismem z dnia 1 sierpnia 2012r., że nie wnosi zastrzeżeń do realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia, jednocześnie wskazując, że ogrodzenie należy wykonać zgodnie z przedłożoną dokumentacją oraz uzgodnieniem z dnia 09 maja 2012 roku. Na podstawie zgłoszenia oraz załączników pozyskanych ze Starostwa [...] organ ustalił, że inwestorzy zgłosili budowę ogrodzenia o wysokości 1,70 m na podmurówce z kamienia wraz z elementami kutymi oraz z wypełnieniem siatkowym. Inwestorzy zapewnili też o braku kolizji z sieciami i uzbrojeniem terenu. Natomiast podczas kontroli przeprowadzonej w dniu 17 stycznia 2014r. organ stwierdził istnienie ogrodzenia pełnego z pustaków prefabrykowanych, osadzonego na betonowym fundamencie o głębokości 0,70 m. Przy czym pustaki zalano betonem, w którym ułożono zbrojenie poprzeczne oraz podłużne z prętów stalowych ø 16 mm i ø 12 mm . Ponadto od strony działki pustaki obłożono folią kubełkową. Ogrodzenie o wysokości od 1,60 m do 2,64 m usytuowano w odległości od 0,7 m do 1,07 m. od krawędzi ul. [...]. W ocenie organu ogrodzenie zostało wybudowane niezgodnie ze zgłoszeniem, a dodatkowo na linii sieci wodociągowej. Stwierdzono też, że obudowano hydrant, do którego dostęp był utrudniony. Inwestorzy w dniu 23 czerwca 2014r. złożyli do Powiatowego Inspektoratu Budowlanego w Z. pismo, w którym zobowiązali się do doprowadzenie w terminie 60 dni ogrodzenia do stanu określonego w uzgodnieniu Wójta Gminy S. z dnia 9 maja 2014 roku.

Decyzją nr [...] z dnia [...] roku PINB w Z. na podstawie art. 51 ust.1 pkt 2 Prawa budowlanego nakazał inwestorom obniżenie ogrodzenia do wysokości 1,80m, przebudowanie sieci wodociągowej w miejscu jej kolizji z ogrodzeniem, wykonanie kieszeni wjazdowej umożliwiającej zatrzymanie samochodu poza pasem drogi oraz obsypanie ogrodzenia gruntem do 0,5m od strony działki, w terminie do dnia 31 sierpnia 2014 roku. Następnie na wniosek inwestorów, organ decyzją z dnia [...] r. nr [...] uchylił własną decyzję nr [...] w części dotyczącej terminu wykonania robót budowlanych i ustalił nowy termin, zgodny z wnioskiem inwestorów na dzień 31 października 2014 roku.

Przeprowadzona przez PINB w Z. w dniu 13 stycznia 2015 roku kontrola wykazała, że przebudowano hydrant, pozostawiono miejsce na wykonanie kieszeni wjazdowej od strony działki nr [...], wewnętrzną część ogrodzenia obsypano gruntem do wys. 0,5 m, natomiast nie obniżono ogrodzenia do wysokości 1,80 m. Inwestorzy nie wykonali zatem obowiązku nałożonego na nich decyzją nr [...] z dnia [...] r.

W dniu 15 maja 2015 roku inwestorzy złożyli wniosek o zawieszenie postępowania administracyjnego w sprawie, do czasu ustosunkowania się przez Wójta Gminy S. do skierowanego przez nich wniosku o zaakceptowanie obecnej wysokości przedmiotowego ogrodzenia. Postanowieniem z dnia [...] r. organ odmówił zawieszenia postępowania z uwagi na brak przesłanek uzasadniających jego zawieszenie.

Decyzją z dnia [...] r. znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. działając na podstawie art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego nakazał inwestorom A i D L. dokonanie rozbiórki ogrodzenia działki nr [...] w T. od strony ul. [...]. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że na budowę ogrodzenia o wysokości powyżej 2,20m od strony drogi inwestor powinien uzyskać pozwolenie na budowę. Wskazując jednocześnie, że przyczyną orzeczenia nakazu rozbiórki jest fakt niewykonania przez inwestorów obowiązku nałożonego decyzją z dnia [...] r. w zakresie wysokości spornego ogrodzenia.

Od decyzji o nakazie rozbiórki obiektu odwołanie wnieśli A. i D. L., którzy wyrazili niezadowolenie z podjętego rozstrzygnięcia oraz wskazali, że ogrodzenie zostało wykonane na terenie należącej do nich działki i jest całkowicie zgodne z zapisami obowiązującego Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego. Podnieśli też, że zmiana wysokości ogrodzenia wynikała z ukształtowania terenu, a wskazana w trakcie postępowania wysokość 1,80 m jest wymysłem Wójta Gminy S. i nie posiada podstawy prawnej.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r. znak: [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ II instancji wskazał, że decyzją nr [...] z dnia [...] roku PINB w Z. nakazał na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, inwestorom A. i D. L. wykonać wymienione w niej roboty budowlane, w tym obniżenie ogrodzenie do wysokości 1,80 m mierzonej od poziomu nawierzchni asfaltowej. Termin na wykonanie powyższych obowiązków wyznaczono na dzień 31 października 2014 roku. Decyzja ta stała się ostateczna wskutek nie wniesienia od niej odwołania. Natomiast przeprowadzona przez organ w dniu 13 stycznia 2015 roku kontrola wykazała, że inwestorzy nie wywiązali się z nałożonego na nich obowiązku obniżenia ogrodzenia do wysokości 1,80 m, tym samym ogrodzenie pozostało w takiej wysokości i w takiej formie jak ustalono w dniu kontroli 17 stycznia 2014 roku. Organ wskazał, że zgodnie z treścią art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego, który znajduje zastosowanie w przedmiotowej sprawie, po upływie terminu lub na wniosek inwestora właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 i wydaje decyzję o stwierdzeniu wykonania obowiązku albo w przypadku niewykonania obowiązku nakazującą zaniechania dalszych robót budowlanych, bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Wydanie decyzji we wskazanym trybie oznacza zakończenie postępowania naprawczego i załatwienie sprawy co do jej istoty w rozumieniu art. 104 k.p.a. W odwołaniu od decyzji wydanej na podstawie wymienionych przepisów strony postępowania mogą kwestionować jedynie to, co było przedmiotem rozstrzygnięcia w zaskarżonej decyzji, nie mogą natomiast w odwołaniu podnosić zarzutów w stosunku do wcześniej wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 decyzji, od której również służyły środki zaskarżenia. Ponadto, w chwili wydawania decyzji na podstawie art. 51 ust. 3, decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 2 jest już ostateczna (prawomocna) i jej ewentualne wzruszenie jest możliwe jedynie w trybie postępowań nadzwyczajnych. Organ podkreślił, że decyzja PINB nr [...] wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 2 nakazująca inwestorom między innymi obniżenie wysokości ogrodzenia do 1,80 m mierzonej od wysokości nawierzchni asfaltowej, nie została w żaden sposób zaskarżona w przewidzianym prawem terminie, w związku z czym stała się ostateczna, nadto objęta jest zasadą domniemania ważności aktu administracyjnego, pozostaje w obrocie prawnym i wiąże organy w sprawie, będącej przedmiotem postępowania. Ocena prawidłowości wydanej przez organ I instancji decyzji sprowadza się do oceny, czy nałożony na inwestorów obowiązek został wykonany, czy też nie. Jak wynika z przeprowadzonych w dniu 13 stycznia 2015 roku czynności kontrolnych nałożony na inwestorów obowiązek polegający na obniżeniu przedmiotowego ogrodzenia do wysokości 1,80 m mierzonej od wysokości nawierzchni asfaltowej nie został wykonany. Organ odwoławczy wyjaśnił również, że konstrukcja normy z art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego nie pozostawia organowi uznania, lecz wyraźnie obliguje do zastosowania w razie stwierdzenia nie wykonania obowiązku jednej z przewidzianych tym przepisem sankcji, zaś ustalenia poczynione w niniejszej sprawie wskazują na konieczność nakazania inwestorom rozbiórki obiektu. Wskazał również, ze wbrew twierdzeniom organu I instancji budowa ogrodzenia o wysokości powyżej 2,20m od strony dróg wymaga zgłoszenia a nie jak wskazał PINB pozwolenia na budowę.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skarżący A. i D. L. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji jako naruszającej prawo i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Wskazali, że podczas trwającego postępowania i po wykonaniu robót poprawkowych uzyskali akceptację ukształtowania sytuacyjnego ogrodzenia względem wodociągu i hydrantu. Dodali też, że narzucono im nie wynikającą z żadnego przepisu prawa maksymalną wysokość ogrodzenia od strony drogi wewnętrznej, czyli nie stanowiącej drogi publicznej w myśl ustawy o drogach publicznych. Nie uwzględniono faktu nie zakończonego postępowania dotyczącego ponownego uzgodnienia ukształtowania wysokościowego realizowanego ogrodzenia oraz wydano decyzję z naruszeniem art. 6-8 k.p.a. bez uwzględnienia stanu faktycznego i prawnego w przedmiocie odwołania. Podnieśli też, że PINB niesłusznie nakazał im rozbiórkę całego ogrodzenia, w tym także jego elementów o wysokości niższej niż 1,80 m.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko oraz argumentację zawartą w treści zaskarżonej decyzji i na tej podstawie wniósł o oddalenie skargi.

W toku postępowania sądowego skarżący D. L. wnosił i wywodził jak w skardze, jednocześnie wskazując, że jego zdaniem Wójt Gminy S. mógł pozytywnie zaopiniować budowę ogrodzenia powyżej 1,80m wysokości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna, bowiem zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało przeprowadzone na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 roku, poz. 1409 ze zm.), zaś przedmiotem postępowania administracyjnego była budowa przez inwestorów A. i D. L. ogrodzenia na działce nr [...] w T. od strony ul. [...].

Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 23 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt. 3 powołanej wyżej ustawy, budowa ogrodzeń nie wymaga pozwolenia na budowę, natomiast wymaga dokonania zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m.

Z powyższego sformułowania wynikać może, że chodzi tu o drogi publiczne w rozumieniu ustawy z dnia 21 marca 1985r o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2015r. poz. 460 z późn. zm.), a więc zgodnie z art. 2 ust. 1 tej ustawy do takiej kategorii zalicza się: drogi krajowe, drogi wojewódzkie, drogi powiatowe i drogi gminne. W myśl art. 7 ust. 2 ustawy o drogach publicznych, zaliczenie do kategorii dróg gminnych następuje w drodze uchwały rady gminy po zasięgnięciu opinii właściwego zarządu powiatu. W omawianej sprawie działka od strony której inwestorzy zbudowali ogrodzenie – działka oznaczona w ewidencji gruntów numerem [...], jest drogą dojazdową, co zrodziło wątpliwości inwestorów odnośnie posiadania przez nią statusu drogi publicznej.

Dokonując wykładni art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, należy w pierwszym rzędzie zauważyć, że z redakcji tego przepisu wynika, iż zasadą jest brak wymogu dokonania zgłoszenia, a wyjątkiem od zasady są przypadki kiedy to zgłoszenie jest wymagane i które zostały wymienione w tym przepisie. Zgodnie zaś z zasadami wykładni, wyjątków nie należy interpretować w drodze wykładni rozszerzającej a wręcz odwrotnie – zawężającej. Poza tym należy sobie zdać sprawę, że powyższy przepis podobnie jak i wiele innych przepisów Prawa budowlanego, ogranicza konstytucyjnie chronione prawo własności. Zgodnie z art. 64 ust. 3 Konstytucji RP, jak i art. 140 k.c., własność nie jest prawem absolutnym i może podlegać pewnym ograniczeniom wprowadzanym w drodze ustawy, jednak tylko w takim zakresie, w jakim nie narusza to istoty prawa własności. Powyższe powinno stanowić dyrektywę interpretacyjną przy dokonywaniu wykładni tego typu przepisów, co omawiany art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. (patrz: wyrok NSA z dnia 28 marzec 2006r. sygn. akt II OSK 675/05, dostępny; www.orzeczenia.nsa.gov.pl )

Skarżący – A. i D. L. - w skardze zanegowali ustalenia faktyczne organów nadzoru budowlanego, twierdząc, iż działka o nr [...], granicząca z ich nieruchomością, jest drogą wewnętrzną i nie może być traktowana jako droga publiczna, a zatem nie było w ogóle wymagane uzgodnienie z wójtem, co do wysokości ogrodzenia nieruchomości, skoro nieruchomość na której zostało ono wybudowane, nie jest położona przy drodze publicznej. Wskazali tym samym, że narzucono im nie wynikającą z żadnego przepisu prawa maksymalną wysokość ogrodzenia od strony drogi wewnętrznej.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy należy zauważyć, że działka nr [...] zgodnie z wypisem z rejestru gruntów pozostaje w samoistnym władaniu Gminy S. i stanowi drogę dojazdową, również w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego uwidoczniona została jako działka o oznaczeniu A6KDD – tereny dróg dojazdowych. Jednocześnie z treści uzgodnienia z dnia 9 maja 2012r. wynika, że ulica [...] stanowi drogę gminną. Brak jest natomiast w aktach sprawy uchwały rady gminy, która potwierdzałaby ten fakt. Przyjmując, że stanowi ona drogę publiczną, inwestor budujący ogrodzenie od takiej drogi, powinien zgodnie z zacytowanym powyżej art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego dokonać zgłoszenia takiego zamiaru właściwemu organowi. Warunkiem koniecznym jest jednak jednoznaczne ustalenie, że droga od strony której budowane jest ogrodzenie faktycznie posiada status drogi gminnej. Tę okoliczność należy w sposób nie budzący wątpliwości ustalić w ramach ponownie prowadzonego postępowania.

Bezsporne natomiast pozostaje w sprawie, że ze zgłoszenia dokonanego przez inwestorów w PINB w Z. oraz uzgodnień dokonanych z zarządcą drogi Wójtem Gminy S. wynikało, że maksymalna wysokość ogrodzenia budowanego przez inwestorów nie może przekraczać 1,80 m od poziomu nawierzchni asfaltowej. Bezsporne było również to, że inwestorzy dopuścili się przy budowie ogrodzenia odstępstw od dokonanego zgłoszenia, w tym nie zachowali wymagań dotyczących wysokości budowanego ogrodzenia, bowiem jak ustalono ogrodzenie zbudowane zostało na wysokości od 1,60 m do 2,64 m od poziomu nawierzchni asfaltowej.

Stwierdzone w czasie kontroli nieprawidłowości przy budowie ogrodzenia stały się podstawą wydania przez organ nadzoru budowlanego – PINB w Z., na podstawie art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego decyzji nakazującej inwestorom usunięcie dostrzeżonych nieprawidłowości, w tym obniżenie wysokości ogrodzenia do 1,80 m mierzonej od powierzchni nawierzchni asfaltowej. Pozostałe nieprawidłowości wskazane w decyzji zostały usunięte przez inwestorów.

Zgodnie z dyspozycją art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt. 2, właściwy organ w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Obowiązek w takiej formie zostaje nałożony na inwestorów, gdy możliwe jest doprowadzenie wykonywanych robót do stanu zgodnego z przepisami i nie stwierdza się jednocześnie istotnego odstąpienia od projektu budowlanego albo warunków pozwolenia na budowę. Celem postępowania prowadzonego w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego jest doprowadzenie robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, po uprzednim wyjaśnieniu legalności (zgodności z przepisami) i jakości wykonywanych robót, w szczególności w kontekście zgodności z warunkami technicznymi oraz innymi przepisami administracyjnego prawa materialnego. Innymi słowy, postępowanie to nie jest ukierunkowane na likwidację samowoli, albowiem o tej traktują postanowienia art. 48 i art. 49b Prawa budowlanego, a ma jedynie na celu usunięcie kolizji z prawem wykonywanych robót budowlanych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 kwietnia 2013 r. o sygn. akt II OSK 2370/11, dostępny: www.orzeczenia.nsa.gov.pl)

Wskazana decyzja nakładająca na inwestorów obowiązek usunięcia nieprawidłowości stwierdzonych przy budowie ogrodzenia nie została przez nich zaskarżona i stała się ostateczna. Inwestorzy nie zgłosili zastrzeżeń odnośnie wskazanego w niej obowiązku obniżenia ogrodzenia do wysokości 1,80 m, składając jedynie do Wójta Gminy S. wniosek o ponowne uzgodnienie i zaakceptowanie istniejących rozwiązań wysokościowych oraz do organu nadzoru budowlanego o zawieszenia postępowania do czasu dokonania nowych ustaleń. W czasie ponownej kontroli budowanego obiektu organ stwierdził, że mimo upływu wyznaczonego terminu inwestorzy nie obniżyli ogrodzenia do wymaganej wysokości. W związku z powyższym PINB w Z. na podstawie art. 51 ust 3 ustawy Prawa Budowlanego w dniu [...] r. wydał decyzję nr [...] nakazującą inwestorom dokonać rozbiórki ogrodzenia działki nr [...] w T. od strony ul. [...]. Powołany przepis stanowi, że po upływie terminu lub na wniosek inwestora, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, i wydaje decyzję o stwierdzeniu wykonania obowiązku (pkt.1) albo w przypadku niewykonania obowiązku - nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego (pkt.2).

Organy nadzoru budowlanego obu instancji uznały, że zaistniały przesłanki do zastosowania powołanego wyżej przepisu nakazującą inwestorom dokonania rozbiórki budowanego obiektu. Zasadnie wskazały, że nakazanie stronie wykonania obowiązku w sytuacji nie zastosowania się przez nich do decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 lub 2 Prawa Budowlanego jest decyzją związaną i nie pozostawia organowi uznania, co do zasadności zastosowania jednego z przewidzianych w tym przepisie rozwiązań, a wręcz obliguje organ do zastosowania w zaistniałej sytuacji jednej z przewidzianych tym przepisem sankcji. Dokonując analizy przyjętych przez organy nadzoru rozwiązań uznać należy, że co do zasady organ nadzoru słusznie przyjęły, że w sprawie zaistniały przesłanki do zastosowania sankcji w postaci rozbiórki obiektu. Decyzja ta została wydana, w chwili gdy decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 była już ostateczna, zatem korzystała z domniemania ważności aktu administracyjnego. Nie zostało zakwestionowane przez strony, że decyzja ta nie została wzruszona w nadzwyczajnym trybie weryfikacji decyzji ostatecznych. Należy wskazać, że zasada trwałości decyzji ostatecznych służy realizacji takich wartości jak pewność, stabilność i bezpieczeństwo obrotu prawnego, ochrona praw nabytych jednostki, zaufanie obywateli do władzy publicznej oraz prawa. Decyzja ostateczna oznacza zatem, że sprawa została rozstrzygnięta przez organ w sposób definitywny, a strona zyskuje pewność, że jej sytuacja prawna została ukształtowana w sposób wiążący przez organy państwa prawa i nie będzie w sposób dowolny i nieprzewidywalny zmieniana. Dopiero eliminacja decyzji z obrotu prawnego w trybie prawem przewidzianym ostatecznego rozstrzygnięcia, otwiera możliwość ponownego rozstrzygnięcia tej samej sprawy ( por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 7 maja 2013r.,sygn. akt II SA/Łd 1195/12, LEX nr 1317105). Wskazać przy tym należy, że wyeliminowanie z obrotu prawnego ostatecznych decyzji jest możliwe wówczas, gdy zachodzi rażące naruszenie prawa, które "musi być na tyle drastyczne, aby wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji dotkniętej takim naruszeniem stanowiło ważniejszą wartość niż zasada trwałości decyzji ostatecznej" (wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 marca 2012r., sygn. Akt II SA/Wa 2422/11, LEX nr 1138942). W tym zakresie Sąd podziela wnioski i rozważania poczynione w zaskarżonej decyzji.

Przyznając rację organom co do zasadności nałożenia na stronę sankcji przewidzianych w art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego, nie sposób nie zauważyć, że organy nadzoru budowlanego, nie wzięły pod uwagę możliwości nakazania inwestorom rozbiórki obiektu jedynie w tej części, która nie spełnia wymogów wynikających z decyzji nakazującej obniżenie wysokości spornego ogrodzenia do 1,80m. Nie ulega bowiem wątpliwości, a co słusznie podniesione zostało w skardze, że wybudowane ogrodzenie nie na całej długości przekracza swoją wysokością wymiar wynikający z decyzji wydanej w trybie naprawczym Prawa budowlanego. Ogrodzenie to bowiem jak ustalono wybudowane zostało w wysokości od 1,60 do 2,64 m mierzonej od powierzchni nawierzchni asfaltowej. Nie można tym samym ignorować niespornych faktów, że inwestorzy jedynie w części nie wypełnili nałożonego na nich obowiązku.

Nakaz rozbiórki obiektu budowlanego jest najdalej idącą, najbardziej dolegliwą sankcją za naruszenie przepisów Prawa budowlanego. Dlatego też stosując tego typu przepis (art. 51 ust. 3), należy wcześniej rozważyć wszystkie inne możliwości przewidziane przez prawo, aby nakaz rozbiórki był ostatecznością i to tylko w takim zakresie, jak to jest niezbędne w celu przywrócenia stanu zgodnego z prawem. Celem pierwszym i nadrzędnym nakazu rozbiórki obiektu budowlanego jest przywrócenie stanu zgodnego z prawem, a nie karanie inwestora za to, że naruszył przepisy prawa, bowiem temu służą przepisy karne np. art. 90 Prawa budowlanego ( por. wyrok NSA z 17 kwietnia 2000r. sygn. akt IV SA 394/98, OSP 2001, nr 7–8, poz. 107). W niniejszej sprawie mamy do czynienia z na tyle nietypową sytuacją, że należało rozważyć możliwość nakazania rozbiórki obiektu budowlanego (ogrodzenia) w jego części, przekraczającej wynikającą z decyzji wydanej w trybie naprawczym wysokość, gdyż tylko w tej części możemy mówić o niezastosowaniu się przez inwestorów do nałożonych do nich w postępowaniu naprawczym obowiązków.

Z powyższych względów nakaz rozbiórki całego obiektu orzeczony, jak w tym przypadku, przekracza zakres niezbędnej ingerencji jaka była wymagana w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Względy techniczne i to, że ogrodzenie stanowi architektoniczną całość, nie może stanowić o niemożności nakazania rozbiórki części ogrodzenia, skoro przepisy tego nie zabraniają, a strona (inwestor) nie sprzeciwia się takiemu rozstrzygnięciu. Dlatego też, nakazanie rozbiórki całego obiektu budowlanego, jeżeli dla przywrócenia stanu zgodnego z prawem, wystarczające jest orzeczenie nakazu rozbiórki jedynie jego części uznać należało, za naruszenie przepisu art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego, będącego podstawą wydania decyzji w sprawie,

Wskazać przy tym dodatkowo należy, że nie mogły znaleźć uznania podnoszone przez skarżących argumenty dotyczące przyczyn nie zastosowania się przez nich do wskazanej w decyzji wysokości ogrodzenia, a także wykonanie pozostałych obowiązków nałożonych przez organ, bowiem kwestie te nie miały znaczenia dla wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Zasadniczy problem sprowadzał się bowiem do tego, że nie wnosząc odwołania od decyzji nakazującej skarżącym usunięcie nieprawidłowości stwierdzonych przy budowie ogrodzenia, zaakceptowali ustaloną w decyzji wysokość ogrodzenia, a zatem do czasu wzruszenia tej decyzji, co jak wyżej wskazano możliwe jest wyłącznie w jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania, obowiązani są oni do wypełnienia wynikających z niej obowiązków.

Tym samym uchylając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Budowlanego w Z. z dnia [...] roku o nr. [...] Sąd obowiązany jest wskazać, że nie zastosowanie się przez inwestorów do wskazań wynikających z decyzji z dnia [...] roku nr [...], w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, może skutkować wydaniem decyzji o nakazie rozbiórki obiektu w jego częściach przekraczających wysokości 1,80 m mierzonych od powierzchni nawierzchni asfaltowej.

Mając na uwadze stwierdzone naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, Sąd stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012r. poz. 270 z późn. zm. dalej: "p.p.s.a.") uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Budowlanego w Z. z dnia [...] roku o nr. [...]. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art.209 p.p.s.a.