Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 755/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2014-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 par. 1 pkt 1, art. 122,180,187,188, art. 72-80, art. 53a, art. 62 par. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) Sędzia WSA Karol Pawlicki Protokolant ref. staż. Karolina Samolczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 03 grudnia 2014r. sprawy ze skargi KD na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zaliczenia nadpłaty z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013r. na poczet zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za czerwiec 2010r. rozksięgowanej na należność główną i na odsetki za zwłokę. oddala skargę


UZASADNIENIE

W dniu [...] marca 2014 r. X.A złożył na formularzu PIT-36 zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2013, w którym wykazał nadpłatę w wysokości[...]zł. Jednocześnie na karcie kontowej podatnika dla podatku od towarów i usług figurowały zaległości podatkowe za czerwiec i grudzień 2010 r. wynikające z decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...].11.2013 r. utrzymującej w mocy zaskarżoną decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...].08.2013 r.

W związku z zaistniałym stanem faktycznym Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] działając na podstawie art. 76a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm. dalej O.p. ) postanowieniem z dnia [...]marca 2014 r. nr [...] dokonał zaliczenia nadpłaty z dnia [...] marca 2014 r. w kwocie [...]zł z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 r. na poczet zaległości podatkowej z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 2010 r. rozksięgowanej: [...] zł na należność główną i [...] zł na odsetki za zwłokę.

Kwestionując powyższe rozstrzygnięcie strona wniosła o uchylenie postanowienia w całości lub przekazanie do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W uzasadnieniu zażalenie strona wskazała, że obecnie toczy się postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu o sygn. akt I SA/Po 46/14 w przedmiocie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] listopada 2013 r. Nadto pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r. został złożony wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] listopada 2013 r. Podatnik podkreślił, że w sprawie dotyczącej podatku akcyzowego za miesiąc czerwiec 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 12 lutego 2014 r. sygn. akt III SA/Po 709/13 uchylił zaskarżoną decyzję organu odwoławczego i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia [...] października 2011 r. Tym samym, zdaniem żalącego się, w obecnie toczącym się postępowaniu administracyjnym może zapaść wyrok uchylający decyzje organów podatkowych, a tym samym decyzja o zaliczeniu nadpłaty na poczet podatku VAT za miesiąc czerwiec 2010 r. narazi podatnika na znaczne koszty finansowe.

W wyniku rozpatrzenia sprawy w toku instancji odwoławczej Dyrektor Izby Skarbowej w [...] postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

Ustosunkowując się do zarzutów zawartych w zażaleniu organ odwoławczy podniósł, że na podstawie art. 76 § 1 O.p. zaliczenie nadpłaty w jednym z podatków na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę dokonuje się z mocy samego prawa i następuje z dniem złożenia zeznania podatkowego wykazującego nadpłatę w innym podatku. Organ podatkowy ma prawny obowiązek wydania postanowienia, w którym stwierdza dokonanie na mocy ustawy zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych. Wydane w tej sprawie postanowienie w sprawie zaliczenia nadpłaty jest jedynie czynnością rachunkową (materialno-techniczną), potwierdzającą dokonanie z mocy prawa zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych. Powyższe oznacza, że sposób zwrotu nadpłaty nie zależy w tym przypadku od uznania organu, zgodnie bowiem ze wskazanym powyżej art. 76 § 1 O.p. organ podatkowy, który stwierdza, że podatnik posiada zaległości podatkowe bądź bieżące zobowiązania podatkowe zobowiązany jest z urzędu zaliczyć nadpłatę na poczet tych zaległości i odsetek za zwłokę. Kompetencje organu podatkowego wynikające z tego przepisu zostały zatem ograniczone do określenia sposobu zwrotu tej nadpłaty: bezpośrednio na konto podatnika, bądź pośrednio poprzez jej zaliczenie. Obowiązek wydania w tej sprawie postanowienia wskazuje stronie właśnie sposób dokonania zwrotu tego podatku na poczet zaległości podatkowych.

Ponadto, w trakcie postępowania odwoławczego ustalono, że złożony przez stronę wniosek z dnia [...] kwietnia 2014 r. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z dnia [...] listopada 2013 r. utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji w sprawie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za czerwiec i grudzień 2010 r. oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za lipiec, sierpień, wrzesień, październik i listopad 2010 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014r. pozostawił bez rozpatrzenia, ze względu na brak złożenia wniosku o zabezpieczenie wykonania zobowiązania, o którym mowa w art. 33d § 2 O.p.

W ocenie organu odwoławczego wskazanie przez stronę na istnienie (w przyszłości) możliwości wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji wymiarowej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w obliczu art. 76 § 1 O.p. nie uzasadnia, w ustalonym stanie faktycznym, żądania uchylenia postanowienia w całości czy nawet przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Jak wykazało bowiem postępowanie odwoławcze wydane przez organ pierwszej instancji postanowienie odpowiada prawu i jest zgodne z rozstrzygnięciem dokonanym przez organ drugiej instancji. Nadto na dzień zaliczania nadpłaty, tj. na dzień [...] marca 2014 r. nie nastąpiło wstrzymanie będącej w obiegu prawnym ostatecznej decyzji wymiarowej, która podlegała wykonaniu.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu X.A , reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł o uchylenie postanowień organów podatkowych obu instancji oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono:

1. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę niniejszego orzeczenia poprzez dowolne przyjęcie, że w stosunku do skarżącego zostały spełnione przesłanki z art. 76 § 1 O.p. do wydania postanowienia w przedmiocie zaliczenia nadpłaty z dnia [...] marca 2014 r. w kwocie [...] zł z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 r. na poczet zaległości podatkowej z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 2010 r. rozksięgowanej: [...] zł na należność główna i [...] zł na odsetki za zwłokę albowiem z materiału dowodowego wynikają twierdzenia przeciwne;

2. rażące naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 122, art. 180 w zw. z art. 187 w zw. z art. 188 O.p. poprzez wydanie decyzji bez przeprowadzenia wszystkich dowodów, w szczególności nie ustosunkowania się do materiału zebranego w sprawie o sygn. akt I SA/Po 46/14 toczącej się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjny w Poznaniu;

3. rażące naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 , 70 kpa, w związku z art. 77 kpa poprzez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy w szczególności ustalenie czy zobowiązania z podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 2010 r. jest zgodne z zebranym materiałem dowodowym.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym akcie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Przedmiotem postępowania jest skarga na ostateczne postanowienie w przedmiocie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. na poczet zaległości w podatku od towarów i usług za czerwiec 2010 r. określonej decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...]nr[...], która to decyzja została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w[...] z dnia [...]listopada 2013 r.

Zgodnie z art. 2 § 1 pkt 1 przepisy O.p. stosuje się do podatków, opłat oraz niepodatkowych należności budżetu państwa oraz budżetów jednostek samorządu terytorialnego, do których ustalania lub określania uprawnione są organy podatkowe. Zatem zarzuty skarżącego naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego są niezasadne, ponieważ ta ustawa nie ma w sprawie zastosowania.

Niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 122, 180 i 187, w związku z art. 188 O.p. poprzez wydanie decyzji bez przeprowadzenia wszystkich dowodów, w szczególności nieustosunkowania się do materiału zebranego w sprawie o sygn. akt I SA/Po 46/14 w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od czerwca do grudnia 2010 r.

Sąd bada zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia w sprawie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym na poczet zaległości w podatku od towarów i usług za czerwiec 2010 r.

Zagadnienia związane z powstaniem i trybem zaliczenia nadpłaty uregulowane zostały w Rozdziale IX O.p. (art. 72-80). Stosownie do art. 73 O.p. nadpłata w podatku dochodowym powstaje z dniem złożenia zeznania rocznego (art. 73 § 2 O.p.). Zgodnie z art. 76 § 1 O.p. nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, odsetek za zwłokę określonych w decyzji, o której mowa w art. 53a, oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku podlegają zwrotowi z urzędu, chyba że podatnik złoży wniosek o zaliczenie nadpłaty w całości lub w części na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych, z zastrzeżeniem § 2. Art. 76a § 1 O.p. stanowi, że w sprawach zaliczenia nadpłaty na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań podatkowych wydaje się postanowienie, na które służy zażalenie. W przypadku zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych przepisy art. 55 § 2 i art. 62 § 1 stosuje się odpowiednio.

Z kolei według art. 62 § 1 O.p., jeżeli na podatniku ciążą zobowiązania z różnych tytułów, dokonaną wpłatę zalicza się na poczet podatku, począwszy od zobowiązania o najwcześniejszym terminie płatności, chyba że podatnik wskaże, na poczet którego zobowiązania dokonuje wpłaty.

Na podstawie art. 76 O.p. zaliczenie nadpłaty na poczet zaległości podatkowej dokonuje się z mocy samego prawa i następuje z dniem złożenia deklaracji wykazującej rzeczoną nadpłatę. Wydane przez organ postanowienie, które jedynie stwierdza dokonane ex lege zaliczenie nadpłaty na poczet zaległości podatkowej, legitymuje w ten sposób prawa i zobowiązania podatnika. Wydane postanowienie potwierdza wyłącznie, że w dacie wynikającej z prawa i wskazanej w tymże postanowieniu, nastąpiło zaliczenie określonej kwoty nadpłaty na określoną zaległość podatkową. Sąd podziela pogląd, że nie należy zaliczać nadpłaty na poczet zaległości podatkowych wynikających z decyzji nieostatecznej, której nie nadano rygoru natychmiastowej wykonalności.

W niniejszej sprawie organ zaliczył nadpłatę w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. w kwocie [...] zł wykazaną w zeznaniu podatkowym proporcjonalnie na należność główną i odsetki na zaległość podatkowa w podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 2010 r. określoną decyzją ostateczną. Wszystkie powołane wyżej przepisy dotyczące zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowej zostały w niniejszej sprawie prawidłowo zastosowane.

Strona skarżąca ponosi, że decyzja wymiarowa została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, ponieważ w jej ocenie narusza prawo. Należy jednak wskazać, że kwestionowanie zgodności z prawem decyzji wymiarowej przez złożenie skargi do wojewódzkiego sadu administracyjnego nie ma wpływu na wydanie postanowienia na podstawie art. 76 § 1 O.p. Decyzja ostateczna podlega wykonaniu i jeśli określa zobowiązanie podatkowe, które nie zostało przez podatnika wykonane, to w momencie powstania nadpłaty, następuje jej zaliczenie na poczet zaległości podatkowej, bez względu na okoliczność, czy ta decyzja jest decyzją ostateczną i prawomocną, czy została zaskarżona do sądu administracyjnego. Zaliczenie to następuje z mocy prawa z dniem złożenia zeznania podatkowego wykazującego nadpłatę w innym podatku. Dlatego też niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 122, art. 180 i 187 O.p. poprzez nieustosunkowanie się do materiału zebranego w sprawie wymiarowej. Przed wydaniem wskazanego postanowienia nie dokonuje się weryfikacji zaległości podatkowej. W przypadku wydania postanowienia na podstawie art. 76 § 1 O.p. istotne jest wyłącznie, czy istnieje zaległość podatkowa na dzień powstania nadpłaty w innym podatku.

Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm.) orzekł jak w sentencji.