Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1640/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2006-11-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1640/04 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 listopada 2006r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba (spr), Sędziowie: WSA Stanisław Grzeszek, WSA Ewa Michna, Protokolant: Dominika Janik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 listopada 2006r., sprawy ze skargi L. M., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 20 września 2004r. nr [...], w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2004 rok, - s k a r g ę o d d a l a -


UZASADNIENIE

Nakazem płatniczym z dnia [...] lutego 2004 r. wójt gminy Ł. zobowiązał L.M. do zapłaty kwoty 657,50 zł tytułem podatku od nieruchomości oraz podatku rolnego.

W odwołaniu od nakazu płatniczego L. M. podniósł, iż jest właścicielem domu mieszkalnego w którym wydzierżawił dwa pomieszczenia za które płaci podatek od czynszu do Urzędu Skarbowego. Podkreślił, iż Urząd Gminy niezasadnie objął go obowiązkiem podatkowym w zakresie w jakim został naliczony podatek od części nieruchomości wykorzystywanej do prowadzenia działalności gospodarczej, gdyż podatek ten powinien płacić ten kto prowadzi działalność gospodarczą, czyli najemca. Podatnik wskazał, iż z pobieranego czynszu opłaca podatek dochodowy w wysokości 19% a ponadto płaci podatek VAT wliczony w cenę zakupywanego węgla, niezbędnego do ogrzania budynku. Uiszczenie podatku od nieruchomości, w części obejmującej wynajmowaną powierzchnię spowodowałoby, że L.M. z uzyskiwanego dochodu płaciłby prawie 50% podatku.

W wyniku wniesionego odwołania decyzją z dnia [...] maja 2004 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło w całości decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ drugiej instancji wskazał, iż decyzja o wymiarze podatku od nieruchomości została wydana w oparciu o nie zweryfikowaną deklarację podatkową która, w związku z zarzutami L. M., powinna zostać poddana korekcie. Ponadto podatkowy organ odwoławczy wskazał, iż w uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji winien ustosunkować się do zarzutów związanych z wymierzeniem podatku w stosunku do części budynku mieszkalnego wynajętego na działalność gospodarczą.

Decyzją z dnia[...] czerwca 2004 r. Wójt Gminy Ł. ustalił wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego z tytułu podatku od nieruchomości za 2004 r. na kwotę 581 zł płatną w 2 ratach: I rata płatna do 15 września 2004 r. w kwocie 277,50 zł i II rata płatna do dnia 15 listopada 2004 r. w kwocie 277,50 zł. W uzasadnieniu decyzji organ podatkowy podniósł, iż wysokość łącznego zobowiązania podatkowego za 2004 r. ustalona została na podstawie danych z ewidencji gruntów oraz złożonej przez podatnika w dniu [...] maja 2004 r. korekty informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych. Podniesione zostało, że zobowiązaną z tytułu podatku od nieruchomości jest osoba fizyczna będąca właścicielem nieruchomości, posiadaczem samoistnym lub użytkownikiem wieczystym. Nie jest natomiast osobą zobowiązaną najemca, będący posiadaczem zależnym. Zaliczeniu na poczet wyliczonego podatku uległa wpłacona przez L. M. kwota 26 zł, co dało do zapłacenia kwotę 555 zł.

Od wskazanej decyzji podatnik wniósł odwołanie w którym zarzucił, iż on sam nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej, stąd nie widzi żadnych podstaw do obciążenia go podatkiem od nieruchomości w tym zakresie. Odwołujący podkreślił, iż od uzyskanego dochodu z tytułu wynajmu części budynku odprowadza 19% podatku do Urzędu Skarbowego.

W odpowiedzi na odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 20 września 2004 r. uchyliło zaskarżoną decyzję w części dotyczącej określenia terminów płatności rat podatku i ustaliło nowe terminy płatności łącznego zobowiązania pieniężnego za 2004 r. odpowiednio oznaczając: termin płatności trzech pierwszych rat w kwocie łącznej 435,80 zł do 14 dni licząc od daty doręczenia decyzji oraz termin płatności czwartej raty w wysokości 145,20 zł do dnia 15 listopada 2004 r. Terminy płatności łącznego zobowiązania podatkowego zostały określone przez organ pierwszej instancji nieprawidłowo, co zostało zmienione na etapie postępowania odwoławczego. W świetle regulacji proceduralnych termin płatności podatku w przypadku decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego, która nie została doręczona co najmniej na 14 dni przed terminami płatności wynikającymi z przepisów prawa materialnego musi być ustalany w trybie przewidzianym art. 47 § 1 i 2 ordynacji. W przedmiotowej sprawie terminy płatności rat łącznego zobowiązania pieniężnego proporcjonalnie przypadały do dnia 15 marca, 15 maja, 15 września i 15 listopada roku podatkowego. Stąd, ponieważ trzy pierwsze terminy nastąpiły już przed wydaniem decyzji termin płatności tych rat powinien wynieść 14 dni od daty doręczenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego.

W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, iż przedmiot opodatkowania został ustalony prawidłowo, zgodnie ze złożoną przez podatnika informacją o nieruchomościach i obiektach budowlanych za rok 2004. Organ, powołując się na treść art. 3 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, stwierdził iż podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nie posiadające osobowości prawnej, będące: właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych, użytkownikami wieczystymi gruntów, posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego. Podkreślone zostało, że katalog podmiotów zobowiązanych do uiszczenia podatku od nieruchomości ma charakter zamknięty i nie obejmuje najemców nieruchomości, dlatego też brak jest podstaw do obciążania podatkiem od nieruchomości osobę wynajmującą od L.M. cześć należących do niego pomieszczeń na cele związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Dalej uzasadniając swoje stanowisko Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż przedmiot opodatkowania został ustalony zgodnie ze złożoną przez L. M. informacją o nieruchomościach i budowlach na 2004 r. oraz w oparciu o aktualną ewidencję gruntów oraz właściwe stawki, przeliczniki i zwolnienia podatkowe wynikające zarówno z ustawy o podatku od nieruchomości jak i uchwały Rady Gminy Ł..

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego L. M. podniósł, iż naliczony podatek został przypisany niewłaściwej osobie. Skarżący wskazał, iż brak jest podstaw aby uiszczał podatek od części nieruchomości, którą wynajmuje na prowadzenie działalności gospodarczej, skoro od uzyskanego z tego tytułu dochodu uiszcza już podatek dochodowy. L. M. podniósł, iż podatek w zakresie wynajmowanej na prowadzenie działalności gospodarczej powierzchni domu powinna zapłacić osoba wynajmująca ją i prowadząca w tym miejscu sklep. Podkreślił, iż rozwiązanie wskazujące, iż to właściciel a nie korzystający z części lokalu najemca miał opłacać podatek od nieruchomości jest nieracjonalne. Skarżący wskazał, iż z uzyskiwanego czynszu płaci podatek dochodowy w wysokości 19% do Urzędu Skarbowego oraz podatek VAT wliczony w cenę zakupywanego na zimę węgla, niezbędnego do ogrzania budynku. W związku z tym brak jest podstaw do obciążania go 12% podatkiem od nieruchomości w części obejmującej wynajmowaną powierzchnię, gdyż spowodowałoby to, że L. M. z uzyskiwanego dochodu płaciłby prawie 50% podatku.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało swoje stanowisko oraz argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 Nr 153, poz. 1270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej z punktu widzenia legalności tj. z punktu widzenia zgodności zaskarżonych decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Zgodnie z dyspozycją art. 145 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 Nr 153, poz. 1270), Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, gdy naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz gdy sąd stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Analiza akt prowadzonego postępowania oraz zarzutów podniesionych w skardze doprowadziły Sąd do przekonania, iż przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia prawa materialnego lub procesowego.

Skarga L. M. nie zasługuje na uwzględnienie. Podatnik, jak to słusznie dostrzegł organ podatkowy drugiej instancji, nie podważa zasadności wymierzania podatku od nieruchomości oraz sposobu jego obliczenia.

Podkreślenia wymaga fakt, iż ustawodawca w art. 3 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. 2002 Nr 9, poz. 84 z późn. zm.) nie nakłada obowiązku podatkowego na posiadacza zależnego nieruchomości, którym jest najemca. Obowiązkiem podatkowym w świetle wskazanego przepisu ustawy objęte są osoby fizyczne będące właścicielami, posiadaczami samoistnymi nieruchomości, użytkownicy wieczyści gruntów a także niektórzy posiadacze nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego. Jak to słusznie podniósł organ podatkowy w odpowiedzi na skargę, katalog podmiotów na których ciąży obowiązek podatkowy posiada charakter zamknięty i nie może być rozszerzany na inne podmioty niż w nim wymienione. Umowa najmu, będąca umową cywilnoprawną, reguluje wzajemne prawa i obowiązki pomiędzy stronami, nie może jednak wywierać skutków na gruncie przepisów prawa publicznego, do których należą przepisy podatkowe (tak wyrok NSA w Warszawie z dnia 4 stycznia 1995 r., III SA 357/94, OwSS 1996/2/52; wyrok NSA Katowicach z dnia 21 października 1992 r. SA/Ka 930/92, Przegląd Orzecznictwa Podatkowego 1997 nr 3, poz. 60). W sytuacji jeżeli nieruchomość jest własnością osoby fizycznej, na osobie tej ciąży obowiązek podatkowy niezależnie od zawartej umowy najmu części lub całości nieruchomości (tak wyrok NSA w Lublinie z dnia 24 maja 1994 r., SA/Lu 1991/93, Wspólnota 1994/39 s. 14). Interpretacja normy art. 3 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych prowadzi do jednoznacznego wniosku, iż brak jest jakichkolwiek podstaw do obciążenia podatkiem od części nieruchomości, stanowiącej własność L.M. a będącej przedmiotem wynajmu, osoby prowadzącej na niej działalność gospodarczą. Z powyższych względów zarzut skarżącego podniesiony w tym zakresie nie został uwzględniony.

W skardze L. M. podniósł również szereg zarzutów związanych z nieracjonalnością ustawowych rozwiązań podatkowych. Podkreślenia wymaga fakt, iż organy podatkowe nie są władne do dokonywania oceny rozwiązań ustawowych w zakresie wynikających z nich obowiązków. Mają one obowiązek stosowania regulacji materialnoprawnych a kwestia ewentualnej interpretacji przepisów może być dokonywana tylko i wyłącznie w ramach wątpliwości z nich wynikających, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca. Również Sąd rozpatrujący skargę podatnika na decyzję organu podatkowego nie jest uprawniony do oceny racjonalności rozwiązań normatywnych tylko do analizy zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami prawa.

Tym samym na podstawie regulacji prawa materialnego a w konkretnym przypadku art. 3 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych L.M. był zobowiązany do uiszczenia podatku od nieruchomości w wysokości i na warunkach określonych przez organy podatkowe pierwszej i drugiej instancji. Podatnik nie kwestionował w skardze wysokości naliczonego zobowiązania pieniężnego, ograniczając się wyłącznie do podważania zasadności obciążenia akurat jego obowiązkiem podatkowym.

W związku z jednoznaczną dyspozycją wskazanego wyżej przepisu ustawy brak jest jakichkolwiek podstaw do zmiany podmiotowej zobowiązanego do uiszczenia podatku.

W skardze L. M.podniósł również, iż w wyniku uiszczanego podatku dochodowego w wysokości 19%, podatku VAT w wysokości 22% wliczanego w cenę węgla zużywanego do ogrzewania budynku oraz podatku od nieruchomości w wysokości 12% jego niskie dochody zostaną obciążone w sumie podatkami w części odpowiadającej 50%. Podniesiony zarzut również nie mógł zostać uwzględniony. Należy podkreślić, iż wskazane przez skarżącego zobowiązania podatkowe mają swoje odrębne źródła ustawowe a tym samym całkowicie inne i samodzielne podstawy prawne. Obowiązek związany z uiszczeniem podatku od nieruchomości ma charakter majątkowy w tym znaczeniu, że opodatkowaniu podlega posiadanie nieruchomości bez względu na to, czy nieruchomość przynosi dochody, czy też na tę nieruchomość należy ponieść nakłady w celu utrzymania jej w stanie zdatnym do użytku (por. wyrok NSA w Gdańsku z dnia 9 marca 1994 r. SA/Gd 1200/93, Wspólnota 1994/35 s. 18; wyrok NSA w Lublinie z dnia 4 marca 1994 r. SA/Lu 1328/93, Wspólnota 1994/40 s. 14). W związku z tym nie ma znaczenia, z punktu widzenia obowiązku uiszczenia przez L. M. podatku od nieruchomości, fakt zakupu przez niego opału na ogrzewanie budynku i związane z tym opłacenie podatku od towarów i usług (VAT) wliczonego w cenę węgla. Na zakres zobowiązania podatkowego nie ma wpływu wysokość otrzymywanego przez podatnika dochodu z tytułu wynajmu części budynku osobie trzeciej na prowadzenie przez nią działalności gospodarczej, która to okoliczność, w kontekście niniejszej sprawy, jest prawnie obojętna. Podatek dochodowy L. M. odprowadza od uzyskiwanego dochodu w oparciu o przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który to fakt również nie ma znaczenia z punktu widzenia regulacji ustawowych o podatku od nieruchomości. Tym samym zarzuty o wielokrotnym opodatkowaniu dochodu skarżącego nie zasługiwały na uwzględnienie.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za bezzasadną i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 Nr 153, poz. 1270) orzekł o oddaleniu skargi.