Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 758/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2020-01-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, art. 145 par. 3
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 105 par. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 29 ust. 1 pkt 25, art. 3 pkt 1, art. 48 ust. 1 i 4
journal: Dz.U. 2018 poz 1202
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Asesor WSA Agnieszka Banach, Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Adamczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji i umarza postępowanie administracyjne; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz A.S. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...], po rozpatrzeniu odwołania A.S. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...], którą nakazano rozbiórkę obiektu budowlanego z prefabrykowanych elementów betonowych o wysokości 5,25 m na długości 50,54 m, o wysokości 4,50 m na długości 0,95 m i o wysokości 3,00 m na długości 2,85 m, usytuowanego na działce nr ewid. 88/[...] w miejscowości W., wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że jak wynika z akt sprawy, zobowiązał organ I instancji do przeprowadzenia postępowania w sprawie wykonania z prefabrykowanych betonowych elementów muru o długości 52 m usytuowanego na działce nr 88/[...]. Nie zgadzał się bowiem ze stanowiskiem organu I instancji, że te prefabrykowane betonowe elementy są ekspozycją i są przeznaczone do sprzedaży.

W dniu 11 lutego 2019 r. pracownicy PINB przeprowadzili oględziny w sprawie obiektu budowlanego z prefabrykowanych elementów betonowych na działce nr ewid. 88/[...]. Ustalono, że na położonych bezpośrednio na ziemi płytach drogowych ustawione są obok siebie prefabrykowane elementy betonowe w kształcie odwróconej litery T o wysokościach: 5,25m, 4,5m i 3,00 m zarówno w linii równoległej oddalonej od wschodniej granicy z działką nr ewid. 90/[...] na odległość 3,26 + 0,16 m licząc do krawędzi podstawy prefabrykatu betonowego w kształcie odwróconej litery T, jak i w linii prostopadłej do tej granicy. Jednocześnie stwierdzono, że w odległości 0,16 m licząc do krawędzi podstawy prefabrykatu betonowego w kształcie odwróconej litery T jest wykonane przez A.S. dodatkowe wewnętrzne ogrodzenie o wysokości około 3 m. Biorąc jednak pod uwagę, że podstawa tych prefabrykowanych elementów ma 2,22 m szerokości, to pionowa część tych płyt usytuowana jest od ogrodzenia pomiędzy działkami w odległości ok. 4,37 m (2,22m:2 - 0,32m:2+3,26m + 0,16m). Ustalono również, że na działce nr 88/[...] prowadzona jest działalność gospodarcza obejmująca produkcję i sprzedaż betonowych elementów prefabrykowanych.

W dniu 20 lutego 2019 r. A.S., złożył w organie pismo, w którym oświadczył, że prefabrykowane elementy są przeznaczone do sprzedaży, co jest realizowane (paragony w załączeniu) i nie stanowią żadnej budowy. Z kolei 18 marca 2019 r. do organu I instancji wpłynęło pismo Naczelnika Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Ochrony Środowiska Urzędu Miasta i Gminy w Busku-Zdroju informujące, że przedmiotowa działka objęta jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonym uchwałą Nr XXIV/258/2005 Rady Miejskiej w Busku-Zdroju z dnia 28 stycznia 2005 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu obejmującego część gruntów wsi W. Według tego planu omawiana działka położona jest na obszarze oznaczonym na rysunku planu symbolem P,U,M - zabudowa związana z działalnością produkcyjną, usługową i zabudową mieszkaniową, dla którego obowiązują m.in. następujące ustalenia w zakresie zasad zabudowy i zagospodarowania terenu: gabaryty i charakter nowych obiektów muszą stanowić kontynuację skali architektonicznej i charakteru zabudowy w odniesieniu do obiektów zrealizowanych bądź realizowanych po drugiej stronie ulicy.

Przepisem szczególnym jest Statut Uzdrowiska zatwierdzony uchwałą nr XIX/250/2012 Rady Miejskiej w Busku-Zdroju z dnia 28 czerwca 2012 r. w sprawie ustanowienia Statutu Uzdrowiska Busko-Zdrój (Dz. Urz. Woj. Świętokrzyskiego z 2012 r. poz. 2135, ze zm.), z którego wynika, że przedmiotowa inwestycja jest zlokalizowana w strefie C ochrony uzdrowiskowej. Odrębnym przepisem jest ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1056). Zgodnie z art. 38a ust. 3 tej ustawy w strefie "C" ochrony uzdrowiskowej zabrania się m.in. budowy ogrodzeń z prefabrykowanych elementów betonowych od strony dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych. Ponadto, zgodnie z art. 38a ust. 3 w strefie "C" ochrony uzdrowiskowej zabrania się m.in. budowy w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2018 roku poz. 1202, ze zm.) zakładów przemysłowych. Zatem w ocenie Naczelnika Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Ochrony Środowiska Urzędu Miasta i Gminy w Busku-Zdroju, nadal funkcjonować mogą dotychczas istniejące zakłady przemysłowe zlokalizowane na terenie stref ochrony uzdrowiskowej, jednak brak jest możliwości ich rozbudowy, nadbudowy czy budowy nowych obiektów w ramach funkcjonowania zakładu.

Pismem z 2 kwietnia 2019 r. PINB zawiadomił strony o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie budowy obiektu budowlanego z prefabrykowanych elementów betonowych o wysokości ok. 5,00 m usytuowanego na działce nr ewid. 88/[...] w miejscowości W. i wydał zaskarżoną decyzję.

Dalej organ odwoławczy podał, że zgłoszeniem z 26 maja 2017 r. skierowanym do Starosty A.S. zgłosił zamiar wykonania robót budowlanych polegających na budowie ogrodzenia betonowego z prefabrykatów o wysokości 5,0 - 5,2 m w słupku + ostatnia płyta półokrągła na działkach nr 88/[...]i 87/[...]. Z opisu technicznego do zgłoszenia wynikało, że miało to być wybudowane w odległości 3,0 m od granicy wschodniej, (w której istniało już inne ogrodzenie), ogrodzenie izolujące od działki sąsiedniej o nr 90/[...]. Starosta po rozpatrzeniu tego zgłoszenia wydaną [...] ostateczną decyzją nałożył na A.S. obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie obiektu, którego zgłoszenie dotyczyło, ponieważ jego realizacja może spowodować wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich.

Kolejnym zgłoszeniem z 10 sierpnia 2017 r. A.S. zgłosił zamiar wykonania robót budowlanych polegających na budowie ogrodzenia betonowego o wysokości słupków 3,0 m i w odległości od granicy od 1,0 do 3,0 m z powodu istnienia pasa zieleni (drzew) i rozbiórki starego ogrodzenia po wybudowaniu nowego na działkach nr 88/[...]i 87/[...] w miejscowości W. i takie ogrodzenie zostało zrealizowane i jest ono przedmiotem odrębnego postępowania.

Natomiast przedmiotem tego postępowania jest samowolnie wybudowany w 2017 r., odrębny obiekt budowlany z ustawionych luźno prefabrykowanych elementów betonowych o wysokości ok. 5,00 m, tworzących mur usytuowany na działce nr ewid. 88/[...]. Jednocześnie organ dodał, że na działkach 88/[...]i 87/[...] znajdują się obiekty oraz maszyny i urządzenia służące do produkcji prefabrykowanych elementów betonowych, natomiast na działce nr ewid. 90/[...] po drugiej stronie tych ustawionych równolegle do granicy wschodniej elementów, znajduje się budynek mieszkalny sąsiada. Prefabrykaty te nie są ani przytwierdzone do luźno leżących płyt drogowych, ani nie są połączone między sobą, przez co istnieje prawdopodobieństwo przewrócenia się ich pod wpływem działania zjawisk atmosferycznych (silny wiatr) i wyrządzenia szkód na działce sąsiedniej. Zdaniem organu inwestor w taki sposób usytuował te elementy, aby stworzyć dodatkowy, nowy obiekt spełniający funkcję muru, który wraz z pasem zieleni wzdłuż granicy od strony wschodniej działki nr 88/[...], ma stanowić izolację akustyczną. Tych ustawionych w linii równoległej do granicy pomiędzy działkami elementów prefabrykowanych nie można potraktować jako ogrodzenie działki, bowiem takie już istnieje, a poza tym nie jest usytuowane w granicy pomiędzy działkami.

W ocenie organu odwoławczego takie usytuowanie ściśle ustawionych elementów stwarza zagrożenie utratą stabilności elementów sąsiednich przy przenoszeniu tych elementów dźwigiem na środek transportu, a magazynowanie w pobliżu tych ustawionych w rzędzie elementów prefabrykowanych, innych wyprodukowanych prefabrykatów, uniemożliwia bezpieczne ustawienie dźwigu przenoszącego te wysokie na ok. 5 m elementy. Dodatkowo usytuowanie muru w bliskiej odległości od stojącego tam transformatora przeczy bezpiecznemu ich przenoszeniu na środki transportu. Wątpliwe jest zatem tłumaczenie strony, że tak ustawione wysokie elementy prefabrykowane przeznaczone są na sprzedaż, skoro ustawione są w tym miejscu od 2017 r. w niezmiennej ilości, a łączna długość tworzonego przez nie muru to 52 m. Ponadto z przedstawionych paragonów nie można wprost wywnioskować, że dotyczą właśnie takich elementów prefabrykowanych, które stanowią przedmiot postępowania.

Jak wypowiedział się Naczelnik Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Ochrony Środowiska Urzędu Miasta i Gminy, gabaryty i charakter nowych obiektów muszą stanowić kontynuację skali architektonicznej i charakteru zabudowy w odniesieniu do obiektów zrealizowanych bądź realizowanych po drugiej stronie ulicy. Ten wymóg nie jest również spełniony, bowiem znajdujące się po drugiej stronie ulicy działki zabudowane są budynkami jedno i dwu kondygnacyjnymi, a ogrodzenia działek mają wysokość ok. 1,5 m. Ponadto te ściśle ustawione elementy jednakowego kształtu nie mogą być uznane jako eksponaty wystawowe, bowiem ich usytuowanie nie jest zgodne z założeniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w którym jednoznacznie takie przeznaczenie terenu (na cele wystawowe) powinno być określone. Poza tym trudno uznać elementy tworzące ten mur za eksponaty wystawowe w ścisłym pojęciu, tzn. za obiekty wystawione na pokaz i tylko do obejrzenia, a nie za obiekty wystawione na sprzedaż, skoro sama strona stwierdza, że są one przeznaczone do sprzedaży. Zatem nie można uznać, że mur o wysokości ponad 5 m i długości ponad 50 m jest eksponatem wystawowym. Prawidłowo więc organ I instancji zakwalifikował przedmiotowy obiekt jako samowolnie wykonany mur spełniający funkcję ekranu akustycznego. Organ ten zasadnie również prowadził postępowanie w trybie art. 48 ustawy Prawo budowlane, ustalając brak podstaw do wdrażania procedury legalizacji tego obiektu, ze względu na fakt, że istnienie i wielkość samowolnie wykonanego muru wysokości ok. 5,2 m utworzonego z prefabrykowanych elementów nie jest zgodne z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie jest zgodne ze sztuką budowlaną oraz stwarza zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia.

W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze na powyższą decyzje, domagając się jej uchylenia, A.S. zarzucił:

1. niezastosowanie art. 9 kpa w celu wyjaśnienia, co według ustawy Prawo budowlane oznacza zwrot "ekspozycja wystawowa" narażając przez to stronę postępowania na straty spowodowane nieznajomością prawa;

2. rażące naruszenie art. 77 § 1 kpa w ten sposób, że organ odwoławczy nie odniósł się w sposób wystarczający do całości zgromadzonego materiału dowodowego oraz jedynie skontrolował postępowanie organu I instancji;

3. naruszenie art. 81a § 1 kpa poprzez podważanie dowodów w postaci dostarczonych paragonów, nieprawidłowe ustalenie długości przedmiotowych elementów oraz podawanie fałszywych hipotez odnośnie przenoszenia prefabrykatów na środki transportu, a tym samym rozstrzygnięcie wątpliwości na niekorzyść strony;

4. naruszenie art. 3 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, poprzez zakwalifikowanie prefabrykatów typu T, jako obiektu budowlanego i nie zaliczenie ich do jednej z trzech kategorii: budynku, budowli lub obiektu budowlanego.

W uzasadnieniu skargi jej autor podniósł, że w postępowaniach toczących się przed organami I oraz II instancji brał udział M. P., którego interes prawny nie został wykazany w żadnym z postępowań. Organy także nie wyjaśniły, dlaczego uznano go za stronę postępowania.

Następnie skarżący podniósł, że boryka się z insynuacjami, że prefabrykaty typu T stanowią obiekt, na który w 2017 r. nie dostał pozwolenia. Pomijane jest jednak, że niecały miesiąc później, po konsultacjach ze Starostwem Powiatowym, wystąpił o pozwolenie na takie ogrodzenie, tylko o niższej wysokości (3 m w słupku) i takie ogrodzenie zrealizował. Znajduje się ono w tym samym miejscu, na którym miało stanąć tamto ogrodzenie oraz spełnia tę samą funkcję. Dlatego twierdzenie, że elementy stanowią mur, na który nie otrzymał pozwolenia - są bezzasadne.

Zdaniem strony skarżącej, Wojewódzki Inspektor błędnie określił, że od 2017 roku ilość sztuk przedmiotowych prefabrykatów nie zmienia się. Zaznaczył, że w postępowaniu nie zostało uwzględnione, że pisma z 14 grudnia 2017 r. i 7 grudnia 2018 r. przedstawiały inne ilości oraz długości prefabrykatów niż opisane w sprawie. Dodatkowo organ ten w piśmie z 26 lipca 2019 r. nie odniósł się do istnienia innych towarów na placu pomimo tego, że organ I instancji podał, że na placu poustawiane są także inne towary, w tym położone w innym miejscu prefabrykaty typu T.

Wnoszący skargę podkreślił, że Wojewódzki Inspektorat uważa również, że przedstawione paragony nie dotyczą przedmiotowych prefabrykatów. Tymczasem jeszcze przed dniem otrzymania zaskarżonej decyzji, skarżący wystawił fakturę poświadczającą zakup tych prefabrykatów, z której jednoznacznie wynika, o które elementy chodzi. Nic istnieją także podstawy, aby twierdzić, że omawiane prefabrykaty pełnią funkcję użytkową. Organy obu instancji nie odniosły się do faktu, że takie same prefabrykaty są ustawione również po drugiej stronie ciągu komunikacyjnego. Co więcej, nie ma powodu aby twierdzić, że elementy te stanowią ograniczenia dla działki sąsiedniej. Od strony działki nr 90/[...] jest bowiem pas 248 drzew, następnie jest 3 metrowe ogrodzenie i dopiero dalej przedmiotowe elementy, które zza drzew nie są widoczne, a tym samym nie zwiększają ograniczeń dla terenów sąsiednich.

Nietrafny jest także argument, że elementy są ustawione w pobliżu transformatora, co przeczy bezpiecznemu przenoszeniu ich na środki transportu. Podważając powyższy argument skarżący zaznaczył, że transformator został wygrodzony, na co zostało uzyskane pozwolenie. Przestrzegając zasad BHP i prawidłowych warunków pracy nie jest możliwe, aby uszkodzić ten transformator.

W ocenie skarżącego błędnym jest także uznanie, że istnieje prawdopodobieństwo przewrócenia się prefabrykatów pod wpływem działania zjawisk atmosferycznych i wyrządzenia szkód na działce sąsiedniej. Prefabrykaty ważą bowiem w granicach 5 ton, ich środek ciężkości znajduje się w połowie, w środku stopy o długości ponad 2 m. Ponadto podnosząc argumenty dotyczące zagrożenia dla bezpieczeństwa mienia i ludzi Wojewódzki Inspektor nie podał żadnych dowodów uprawdopodabniających takie twierdzenia.

Autor skargi zauważył dalej, że organ odwoławczy błędnie określił prefabrykaty typu T jako mur. Wskazał, że działka nr 88/[...]przeznaczona jest na bazę produkcyjno-magazynową. Z wypisu z rejestrów gruntów jednoznacznie wynika, że są to tereny przemysłowe, a w planie zagospodarowania przestrzennego działka 88/[...]ma oznaczenie P,U,B. Na jej obszarze, jako na magazynie otwartym, przechowywane są produkty tj. m.in. prefabrykaty betonowe typu T.

Skarżący wreszcie zwrócił uwagę, że udzielając wyjaśnień w sprawie prefabrykatów typu T i określając je jako ekspozycję wystawową przeznaczoną do sprzedaży, miał na myśli ekspozycję wystawową w znaczeniu potocznym tzn. produkty, które ma na stanie przeznaczone do sprzedaży, a jednocześnie oglądane przez klientów. Ze względu na brak wykształcenia prawniczego nie był świadomy, że eksponatami wystawowymi określa się wyłącznie produkty, które nie są przeznaczone do sprzedaży. Zarówno organ I jak i II instancji nie wyjaśnił, na czym według prawa budowlanego są ekspozycje wystawowe i jakie konsekwencje ma użyte sformułowanie. Dodatkowo organ II instancji nie określił precyzyjnie, czym są przedmiotowe prefabrykaty. Zostały one określone jedynie jak obiekt budowlany pełniący funkcję muru. Jednak w ustawie Prawo budowlane definicja obiektu budowlanego została skonstruowana przy użyciu definicji budynku, budowli oraz obiektu małej architektury. W tej sytuacji organ odwoławczy powinien zakwalifikować prefabrykaty do jednej z trzech kategorii: budynku, budowli lub obiektu małej architektury. W przedmiotowej ustawie nie istnieje definicja obiektu budowlanego pełniącego funkcję muru. Prefabrykaty typu T ustawione na powierzchni ziemi bez jakichkolwiek instalacji nie mogą być klasyfikowany jako budynek, o jakim mowa w art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, nie należą również, z uwagi na funkcję, do obiektów małej architektury. Nie można ich również zaliczyć do pojęcia budowli, gdyż nie stanowią one całości techniczno- użytkowej wraz z instalacjami i urządzeniami.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przedmiotem skargi była decyzja utrzymująca w mocy nakaz rozbiórki obiektu zakwalifikowanego jako budowlany, składającego się z prefabrykowanych elementów betonowych o wysokości 5,25 m na długości 50,54 m, o wysokości 4,50 m na długości 0,95 m i wysokości 3,00 m na długości 2,85 m. Dokonując prawnobudowlanej kwalifikacji tego obiektu organ nadzoru budowlanego II instancji przyjął, że ma do czynienia z wykonanym samowolnie murem pełniącym funkcję ekranu akustycznego, który z uwagi na jego niezgodność z ustaleniami obowiązującego na tamtym terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i ze sztuką budowlaną oraz z powodu stwarzania zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia nie mógł być zalegalizowany i podlegał rozbiórce na podstawie art. 48 Prawa budowlanego.

Z taką kwalifikacją, a w konsekwencji i z będącym jej następstwem sposobem rozstrzygnięcia sprawy nie można się zgodzić.

Na wstępie należy zauważyć, że zgodnie z art. 81 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, do podstawowych obowiązków organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego należy wydawanie decyzji administracyjnych w sprawach określonych ustawą. Jedną z tego typu spraw jest sprawa prowadzona na podstawie przepisu art. 48 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, zgodnie z którym organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego, między innymi bez wymaganego pozwolenia na budowę. Z przepisu tego wynika, że koniecznym warunkiem wydania decyzji rozbiórkowej na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, jest stwierdzenie istnienia obiektu budowlanego będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Zgodnie natomiast z ustawową definicją zawartą w art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, ilekroć w ustawie jest mowa o obiekcie budowlanym, należy przez to rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych. Pojęcia budynku, budowli i obiektu małej architektury również zostały zdefiniowane w Prawie budowlanym (art. 3 pkt 2, 3 i 4). W celu więc stwierdzenia, czy przedmiotem sprawy jest obiekt budowlany, konieczne było zakwalifikowanie go do jednego z wymienionych w art. 3 pkt 1 rodzajów obiektów budowlanych.

Ustalenia faktyczne poczynione przez organy obu instancji, nie budzą wątpliwości co do ich zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy. Nadto były one wystarczające dla rozstrzygnięcia sprawy. Wynika z nich natomiast, że przedmiotem sprawy było kilkadziesiąt wyprodukowanych w betoniarni prowadzonej przez A.S. w W., gmina B., prefabrykatów betonowych w kształcie odwróconej litery T, o wysokości 525 cm i podstawie o szerokości 222 cm oraz kilka analogicznych prefabrykatów o wysokości 4,50 i 3,00 metra. Prefabrykaty te ustawione zostały bezpośrednio obok siebie, ale bez jakiegokolwiek mocowania, na położonych bezpośrednio na ziemi płytach drogowych, w linii równoległej od wschodniej granicy działki skarżącego numer 88/[...] z działką nr 90/[...] należącą do uczestnika M. P., w odległości 3,42 m od tej granicy, licząc od krawędzi podstawy każdego prefabrykatu betonowego i w odległości ok. 4,37 m licząc od pionowej części tych prefabrykatów, od ogrodzenia pomiędzy wymienionymi działkami wykonanego z prefabrykatów betonowych o wysokości słupków 3,00 m. Prefabrykaty te nie były objęte jakimkolwiek sprzeciwem ze strony właściwego organu architektoniczno-budowlanego wobec zgłoszenia dokonanego przez A.S. w dniu 10 sierpnia 2017 r. Ponadto przedmiotem rozbiórki utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją było kilka takich samych prefabrykatów ustawionych prostopadle do wskazanej granicy. Według konsekwentnych twierdzeń skarżącego, opisane w zaskarżonej decyzji betonowe prefabrykaty, nigdy nie stanowiły jakiejkolwiek budowy, ale przeznaczone do sprzedaży, wyprodukowane przez niego prefabrykowane elementy betonowe. Na dowód takiego ich przeznaczenia A.S. przedstawił w toku postępowania przed organem I instancji dowody w postaci kopii paragonów z kasy fiskalnej z 31 października 2018 r. i z 28 stycznia 2019 r., z których wynika, że jego Przedsiębiorstwo Wielobranżowe "S." we wskazanych datach sprzedało w punkcie sprzedaży w W., 12 sztuk prefabrykatów betonowych po 1950 zł za sztukę i 6 sztuk prefabrykatów betonowych po 2450 zł za sztukę. Wyrażona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wątpliwość co do tego, czy paragony te rzeczywiście dotyczą takich betonowych prefabrykatów, których rozbiórkę orzeczono w zaskarżonej decyzji, nie mogła w ocenie Sądu podważać twierdzenia skarżącego. Świadczy o tym bowiem treść faktury z dnia 7 sierpnia 2019 r. (k. 20), w której objęte nią prefabrykaty zostały precyzyjnie opisane w sposób niepozostawiający wątpliwości co do ich identyczności z prefabrykatami objętymi zaskarżoną rozbiórką. Różnica w cenie jednostkowej prefabrykatów opisanych w paragonach z 31 października 2018 r., z 28 stycznia 2019 r. i w tej fakturze nie może podważać twierdzeń skarżącego, skoro notoryjnie wiadoma jest okoliczność, że na wolnym rynku, jaki funkcjonuje w Polsce, cena takich samych produktów, u tego samego producenta może zmieniać się w czasie, a także zależeć od szczegółowych warunków umowy z danym nabywcą, dotyczących przykładowo załadunku i transportu, zwłaszcza tak dużych i ciężkich (około 5 ton) produktów, jak przedmiotowe prefabrykaty. Wiarygodności twierdzeniom skarżącego przydaje również to, że będąc producentem między innymi przedmiotowych prefabrykatów, a także szeregu innych, musi w swoim biznesowych kalkulacjach brać pod uwagę zarówno konieczność sprzedaży wyprodukowanych towarów, potrzebę posiadania ich zapasu w celu zwiększenia swojej konkurencyjności na rynku, jak i opłacalności użytkowania wyprodukowanych przez siebie towarów w sposób nieracjonalny i nieopłacalny z punktu widzenia gospodarczego. Oceniając sprawę pod takim kątem należy zauważyć, że zupełnie nieracjonalne z punktu widzenia skarżącego – producenta i sprzedawcy tak dużych i ciężkich prefabrykatów betonowych typu T, jak przedmiotowe, byłoby używanie ich na własnej działce jako muru mającego pełnić funkcję ekranu akustycznego, w sytuacji, gdy z żadnych przepisów ani z żadnych ujawnionych w sprawie decyzji administracyjnych nie wynika, aby miał on obowiązek wykonania takich ekranów akustycznych od strony sąsiedniej działki należącej do osoby fizycznej, w miejscu oddalonym do tej działki o ponad 4 metry i w sytuacji, gdy pomiędzy działką skarżącego i M.P. znajduje się pas 248, jak twierdzi skarżący, co najmniej kilkunastoletnich drzew pełniących funkcję izolacyjną, o wysokości przewyższającej najwyższe z przedmiotowych prefabrykatów. Gabaryty i waga tych prefabrykatów i będący ich następstwem koszt ich wykorzystywania jako ekranu akustycznego, w zestawieniu z gabarytami, funkcjonalnością i kosztem powszechnie stosowanych rozwiązań technologicznych przy wykonywaniu ekranów akustycznych powoduje również, że przypisywany skarżącemu przez organ II instancji zamiar wykorzystywania tych prefabrykowanych elementów jako ekranu akustycznego, byłby całkowicie nieopłacalny, a przez to nieracjonalny. Wreszcie należy zauważyć, że wskazywanej przez organy funkcji przedmiotowego obiektu zaprzecza stwierdzony przez sam organ w czasie oględzin w dniu 11 lutego 2019 r. fakt istnienia ubytku w będącym przedmiotem sprawy murze. Ubytek taki powoduje bowiem, że skuteczność takiego "dziurawego" ekranu akustycznego drastycznie spada, poddając w wątpliwość racjonalność kwalifikacji przyjętej przez organy. Również oczywista w realiach gospodarczych możliwość pojawienia się w każdej chwili kolejnego nabywcy przedmiotowych prefabrykatów stawia pod znakiem zapytania racjonalność wykorzystywania ich przez skarżącego producenta i sprzedawcę tych prefabrykatów, jako ekranu dźwiękochłonnego. Wreszcie niesporny w sprawie fakt, że oprócz objętych zaskarżoną rozbiórką betonowych prefabrykatów, ma on na tej samej działce nr 88/[...] w W. w innych miejscach kolejne, takie same bądź podobne prefabrykaty, dodatkowo uwiarygodnia ich rzeczywiste przeznaczenie, zupełnie odmienne od przyjętego przez organy nadzoru budowlanego.

Odnosząc się w dalszym ciągu do znajdującej się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji kwalifikacji przedmiotowego obiektu, należy zauważyć wadliwość jego oceny z punktu widzenia przepisów prawa budowlanego dotyczących eksponatu wystawowego.

Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 25 Prawa budowlanego, pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych stanowiących wyłącznie eksponaty wystawowe, niepełniących jakichkolwiek funkcji użytkowych, usytuowanych na terenach przeznaczonych na ten cel. Dyskwalifikując możliwość zakwalifikowania przedmiotowego obiektu jako eksponatów wystawowych organ II instancji wyraził pogląd, że przedmiotowych, "ściśle ustawionych elementów jednakowego kształtu nie można (...) uznać jako eksponaty wystawowe, bowiem ich usytuowanie nie jest zgodne z założeniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w którym jednoznacznie takie przeznaczenie terenu (na cele wystawowe) powinno być określone. Poza tym trudno uznać elementy tworzące ten mur eksponatami wystawowymi w ścisłym pojęciu, tzn. obiektami wystawionymi na pokaz i tylko do obejrzenia, a nie obiektami wystawionymi na sprzedaż, skoro sam Pan A.S. stwierdza, że są one przeznaczone do sprzedaży".

Z takimi poglądami nie można się zgodzić. Przede wszystkim należy zauważyć, że warunkiem zakwalifikowania jakiegokolwiek obiektu, jako eksponatu wystawowego, jest to, aby był on obiektem budowlanym, a więc zgodnie z przytoczoną wyżej definicją z art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego budynkiem, budowlą bądź obiektem małej architektury. Dopiero spełnienie tego warunku aktualizuje możliwość oceny, czy dany obiekt budowlany rzeczywiści stanowi wyłącznie "eksponat wystawowy, niepełniący jakichkolwiek funkcji użytkowych, usytuowany na terenach przeznaczonych na ten cel". W tym zakresie należy zauważyć, że niczym nie poparta teza organu, że eksponatami wystawowymi w ścisłym pojęciu, są obiekty wystawione na pokaz i tylko do obejrzenia, a nie obiekty wystawione na sprzedaż, w żadnym razie nie przystaje do okoliczności niniejszej sprawy. Taka definicja eksponatu wystawowego nie wynika z jakichkolwiek przepisów, a nadto biorąc pod uwagę, że przedmiotem sprawy jest kilkadziesiąt prefabrykowanych betonowych elementów tego samego rodzaju, nie można przyjmować, aby wszystkie one nie były przeznaczone do sprzedaży, ponieważ jako eksponat wystawowy wystarczające byłoby wykorzystanie tylko jednego takiego elementu, a nie kilkudziesięciu, czy tym bardziej wszystkich. Odnośnie jedynej funkcji użytkowej przedmiotowego obiektu wskazanej przez organ II instancji, należy zauważyć, że zaprzeczają jej istotne, wskazane wyżej argumenty. Poza tym należy wyrazić pogląd, że nawet jeśli eksponat wystawowy pełni czasowo (tj. do momentu sprzedaży takiego eksponatu) i niejako "przy okazji", jakąś funkcję użytkową, to nie można przyjmować, aby dyskwalifikowało to możliwość uznania go za eksponat wystawowy w rozumieniu art. 29 ust. 1 pkt 25 Prawa budowlanego. Ubocznie należy przy tym zauważyć, że gdyby przyjąć, że przedmiotowe prefabrykaty stanowią eksponaty wystawowe w rozumieniu ostatnio wymienionego przepisu, to zgodnie z nim, a także zgodnie z art. 30ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego a contrario, ich ustawienie nie wymagałoby ani pozwolenia na budowę, ani zgłoszenia.

W ocenie Sądu jednak, będące przedmiotem zaskarżonej decyzji prefabrykowane elementy betonowe, nie mogą być kwalifikowane jako jakikolwiek obiekt budowlany, a przez to także jako eksponat wystawowy, a stanowią jedynie zapas wyprodukowanych w zakładzie produkcyjnym skarżącego produktów, czasowo, to znaczy do momentu sprzedaży przechowywanych na terenie jego istniejącego od dawna zakładu przemysłowego. Skoro tak, to niedopuszczalne było prowadzenie w stosunku do takich prefabrykatów postępowania z zakresu nadzoru budowlanego, a takie wszczęte postępowanie podlegało umorzeniu jako bezprzedmiotowe, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 105 § 1 kpa w zw. z art. 145 § 3 p.p.s.a.

Odnosząc się do zarzutów sformułowanych w piśmie uczestnika M. P. z 14 stycznia 2020 r. należy stwierdzić, że nie mogły one wpłynąć na wynik sprawy przede wszystkim dlatego, że u ich podstaw leżało wadliwe, jak wykazano wyżej założenie, że przedmiotem sprawy był obiekt budowlany podlegający rygorom prawa budowlanego. Odnosząc się dodatkowo do zarzutu, że przedmiotowa inwestycja jest zlokalizowana w strefie C ochrony uzdrowiskowej należy zauważyć, ze przedmiotowe prefabrykaty nie są ogrodzeniem (gdyż takie od strony działki M. P. istnieje), a nawet gdyby takim dodatkowym ogrodzeniem były, to przez to, że nie są ustawione od strony drogi, ulicy, placu czy innego miejsca publicznego, również nie byłyby objęte zakazem wynikającym z art. 38a ust. 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym. Bez znaczenia dla wyniku niniejszej sprawy jest również to, czy pełniący funkcję izolacyjną pas drzew został posadzony w 2006 r., zamiast w 1997 r. Podnoszone w omawianym piśmie przestawianie przedmiotowych betonowych prefabrykatów nie ma również dla sprawy znaczenia, gdyż nie podważa wykazanego w sprawie ich handlowego przeznaczenia. Ponadto takie domniemane przestawianie nie zostało w żaden sposób wykazane.

Mając powyższe na uwadze Sąd, stwierdzając naruszenie prawa materialnego, tj. art. 48 ust. 1 i 4 Prawa budowlanego przez jego zastosowanie mimo nie wykazania, aby przedmiotem postępowania był jakikolwiek obiekt budowlany, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, a na podstawie art. 105 § 1 kpa w zw. z art. 145 § 3 p.p.s.a. umorzył postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądzając od organu na rzecz skarżącego kwotę 500 zł odpowiadającą uiszczonemu przez skarżącego wpisowi od skargi.