Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA 2263/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-05-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Irena Kamińska Sędziowie NSA - Izabella Kulig-Maciszewska (spr.) WSA - Daniela Kozłowska Protokolant - Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2004 r. sprawy ze skargi T.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2002 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] lipca 2002 r., nr [...] utrzymało w mocy swoją decyzję z dnia [...] marca 2002 r., nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] kwietnia 1951 r. w części dot. nieruchomości stanowiącej obecnie własność komunalną.

W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dn. [...].03.2002 r. [...] odmówiło stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] kwietnia 1951 r., nr [...], którym odmówiono T.L. i innym przywrócenia terminu do złożenia wniosku o prawo własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] ozn. nr hip. [...], w części obecnej działki nr [...] stanowiącej własność komunalną (co potwierdza decyzja komunalizacyjna nr [...]z dnia [...].09 1994 r.).

Określony w art. 7 ust. 1 dekretu z dnia [...] października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...] (Dz. U. Nr 50, poz. 279) termin do złożenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej, jako termin prawa materialnego, jest terminem prekluzyjnym, tzn. nieprzywracalnym.

Jak wynika z akt sprawy wniosek o przyznanie prawa własności czasowej został napisany przez P.M. i T.L. dnia 12 lutego 1949r, nadany pocztą w dniu 14 lutego 1949 r., a wpłynął do Zarządu Miejskiego w [...] w dniu 16 lutego 1949 r. Termin do złożenia tego wniosku upłynął w dniu 19 października 1948 r., a zatem wniosek powyższy został złożony z uchybieniem terminu określonego przez art. 7 ust. 1 cyt dekretu.

W tym stanie rzeczy Kolegium rozpatrując niniejsza sprawę uznało, iż brak jest podstaw do stwierdzenia, że orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] kwietnia 1951 r., nr [...] zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa lub bez podstawy prawnej. W ocenie Kolegium brak jest również podstaw do stwierdzenia nieważności ww. orzeczenia administracyjnego z innych przyczyn określonych w art. 156 § 1 pkt 1 - 7 k.p.a.

Zdaniem Kolegium znajdujące się w aktach sprawy dowody są wiarygodne i potwierdzają ustalone fakty i terminy. Oświadczenia strony w tym zakresie, nie poparte żadnym śladem w aktach sprawy i w rejestrze wniosków dekretowych nie można uznać za wystarczający dowód potwierdzający w istocie, że wniosek został złożony w terminie i przyjąć, że rodzi on określone skutki prawne z którymi przepis prawa materialnego takie skutki wiąże. Szczególnie w sytuacji gdy organowi znane są z urzędu fakty wynikające z akt sprawy oraz z rejestru wniosków dekretowych, uzasadniające przyjęcie stanowiska, że wniosek, opłacony stosowną opłatą manipulacyjną, nie został złożony w trybie określonym w dekrecie.

Rozpatrując ponownie wniosek strony Kolegium podziela w pełni przesłanki, którymi kierował się skład orzekający podejmując zaskarżoną decyzję z dnia [...].03.2002 r. Skład orzekający podzielając przekonanie skarżącego, że należy merytorycznie ocenić wszelkie dowody istniejące w sprawie - w tym również oświadczenie stron, nie może jednak oprzeć ustalenia określonego faktu, w tym przypadku faktu złożenia wniosku w określonym terminie, jedynie na tym oświadczeniu nie popartym innym przekonywującym dowodem.

Od decyzji tej skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł T.M. Zdaniem skarżącego organy nie dysponowały materiałami źródłowymi, z których wynikałoby, że nie został zachowany termin do złożenia wniosku o przyznanie własności czasowej do przedmiotowej nieruchomości. W związku z tym powinien być dołączony do akt sprawy odpis dokumentu z którego wynikałby termin, w którym została objęta w posiadanie nieruchomość oraz potwierdzenie z prezentatą wpływu – datą złożenia wniosku.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wnosząc o jej oddalenie podtrzymało swoje stanowisko prezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W tym stanie sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. Nr 153, poz. 1270). Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i w związku z tym podlega ona rozpoznaniu na podstawie wskazanej ustawy.

Natomiast odnosząc się do zarzutów skargi należy stwierdzić, iż nie są one zasadne. Przed wszystkim należy stwierdzić, iż organ dysponował stosownym materiałem pozwalającym na ustalenie stanu faktycznego i prawnego w niniejszej sprawie.

Wbrew temu co twierdzi skarżący w aktach postępowania administracyjnego znajduje się stosowny wniosek dotychczasowych właścicieli P.M. i T.L. datowany przez nich na dzień 12 lutego 1949 r. Wniosek ten wpłynął do Zarządu Miejskiego w dniu 16 lutego 1949 r. Na wniosku tym znajduje się również data 3 maja 1949 r., którą ówczesny organ przyjął jako datę wniesienia wniosku. Wprawdzie jako datę złożenia wniosku należało przyjąć dzień 14 lutego 1949 r. (data nadania wniosku w polskim urzędzie pocztowym), jednakże ta okoliczność nie ma znaczenia dla oceny. Termin bowiem do złożenia wniosku o przyznanie własności czasowej upłynął w dniu 19 października 1948 r.

Ogłoszenie bowiem o objęciu przedmiotowego gruntu w posiadanie przez Gminę [...] zgodne z § 1 Rozporządzenie Ministra Odbudowy z dnia 27 stycznia 1948 r. wydanego w porozumieniu z Ministrem Administracji Publicznej w sprawie obejmowania w posiadanie gruntów przez Gminę [...] (Dz. RP Nr 6, poz. 45) zostało dokonane w Dzienniku Urzędowym Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego [...] nr [...] datowanym na dzień [...] kwietnia 1948 r.

W tej sytuacji organ zasadnie uznał, że wniosek został złożony po terminie. Zasadnie również przyjął, że orzeczenie administracyjne o odmowie przywrócenia tego terminu nie zawiera wady nieważności wskazanej w art. 156 § 1 kpa. Fakt, że termin z art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...] (Dz.U. Nr 450, poz. 279) jest terminem prawa materialnego i w związku z tym nie podlega on przywróceniu, nie oznacza, że wydane w tym zakresie orzeczenie o odmowie jego przywrócenia zostało wydane bez podstawy prawnej. Do tej kwestii ustosunkowało się w niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w swojej decyzji z dnia [...] marca 2002 r. i należy zgodzić się z jego poglądem.

Istniały bowiem przepisy postępowania administracyjnego odnoszące się do możliwości przywrócenia terminu. Okoliczność, że termin prawa materialnego nie podlega przywróceniu na podstawie tych przepisów nie oznacza, że negatywne rozstrzygnięcie w tym zakresie podjęte zostało bez podstawy prawnej. Można natomiast rozważyć czy powinno to być rozstrzygnięcie właśnie negatywnie, czy też umarzające postępowanie. Jednakże te kwestie nie mają znaczenia dla oceny istnienia samej podstawy prawnej. Przy czym należy również wziąć pod uwagę, że kwestia charakteru terminu z art. 7 ust. 1 dekretu nie była jednoznacznie przyjmowana w orzecznictwie administracyjnym i sądowym.

Dopiero Uchwała Składu Pięciu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego dnia 14 października 1996 r. sygn. akt OPK 19/96 (opublikowana OWSA z 1997 r., nr 2, poz. 56) przesądziła, iż termin ten ma charakter terminu zawiłego prawa materialnego i jego uchybienie powoduje wygaśnięcie roszczenia o przyznanie prawa użytkowania wieczystego.

Z tych wszystkich względów uznając, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa Sąd na zasadzie art. 151 ww. ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.