Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 971/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2017-12-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 39 ust. 1, ust.3
journal: Dz.U. 2016 poz 1440
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jedn.
article: art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 7 i w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz (spr.) Asesor WSA Jarosław Piątek Protokolant sekr. sąd. Małgorzata Zacharia-Gardzielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi B.P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania rozbiórki ogrodzenia oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. B.P. pismem z dnia [...] września 2017r. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (zwanego dalej WINB) z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...], w której utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (zwany dalej PINB, organem I instancji) z dnia [...] lipca 2017 r.,

nr [...], którą organ ten nałożył na B.P. obowiązek wykonania rozbiórki ogrodzenia zlokalizowanego na terenie działki o numerze ewidencyjnym gruntu [...] w miejscowości [...].

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym: w dniu 24 grudnia 2013 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wpłynęło pismo Zastępcy Dyrektora ds. Zarządzania Drogami i Mostami Zarządu Dróg Wojewódzkich informujące, że na części nieruchomości oznaczonej nr [...], stanowiącej pas drogowy drogi wojewódzkiej nr [...] postawiono ogrodzenie trwałe przynależne m.in. do działki nr [...], bez wymaganego zezwolenia zarządcy drogi.

W dniu [...] lutego 2014 r., po uprzednim zawiadomieniu stron postępowania, organ I instancji przeprowadził kontrolę celem sprawdzenia stanu technicznego

i prawnego obiektów budowlanych zlokalizowanych na terenie działek nr [...] i nr [...]. Podczas kontroli PINB ustalił, że nieruchomość zabudowana jest budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, a całość ogrodzona jest płotem. Ogrodzenie od strony drogi wojewódzkiej nr [...] usytuowane jest na terenie działek nr [...] i nr [...]. Jest to ogrodzenie betonowe, cokół i słupki wykończone są elementami ozdobnymi. Wysokość słupków ogrodzenia wynosi około 1,5 m, a przy bramie około 2 m, rozstaw słupków to około 2,4 m, natomiast wypełnienie przęseł jest drewniane.

Organ ustalił, że B.P. nabyła nieruchomość w dniu [...] sierpnia 1997 r. Ogrodzenie istniało w tym samym miejscu w chwili zakupu działki z tym, że było to ogrodzenie z siatki na słupkach (rurach) metalowych z cokołem betonowym. Pod koniec 1997 r. ogrodzenie zostało wyremontowane, tj. słupki metalowe zostały obudowane słupkami betonowymi, a całość słupki i cokół wykończono elementami ozdobnymi. Siatka została zastąpiona przęsłami drewnianymi. Poprzednim właścicielem nieruchomości był T.Ł., który podał, że przed sprzedażą nieruchomości ogrodzenie wykonane było z siatki ocynkowanej wspartej na słupkach metalowych. Na podstawie zeznań tego świadka organ ustalił, że ogrodzenie to służyło jako zabezpieczenie budowy budynku usługowego "zajazdu przydrożnego", na realizację którego posiadał stosowne pozwolenie na budowę, a które zrealizowane zostało w 1995 r. Na ogrodzenie nie posiadał żadnego pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, ponieważ służyło jako zabezpieczenie terenu budowy.

Wygląd i lokalizacja ogrodzenia na działce nr [...] od czasu remontu,

tj. od 1997 r. nie uległy zmianie. Na remont ogrodzenia B.P. nie posiadała zezwolenia ani nie dokonała zgłoszenia robót.

2. Decyzją z dnia [...] lutego 2016r., nr [...], powołując się na art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm., obecnie tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 1332), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego orzekł, że nie zachodzi konieczność nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności, wynikających z treści art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.

Odwołanie od tej decyzji wniósł Zarząd Dróg Wojewódzkich, zarzucając naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo budowlane, poprzez przyjęcie, że nie ma podstaw prawnych do nakazania rozbiórki ogrodzenia. Zarząd Dróg Wojewódzkich wskazał, że lokalizacja ogrodzenia w pasie drogi wojewódzkiej powoduje pogorszenie warunków użytkowych drogi i zagrożenie bezpieczeństwa korzystania z tej drogi. W związku z tym wniósł o uchylenie wskazanej decyzji i wydanie orzeczenia o nakazaniu B.P. rozbiórki ogrodzenia posadowionego w pasie drogi wojewódzkiej, ewentualnie orzeczenia o przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Po rozpatrzeniu odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2016 r., nr [...], orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu tej decyzji WINB wskazał, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie uprawniał organu I instancji do stwierdzenia braku konieczności nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem. Organ II instancji zwrócił uwagę, że w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych okoliczność dotycząca dysponowania nieruchomością na cele budowlane może mieć również znaczenie przy rozstrzyganiu przez organy nadzoru budowlanego w oparciu o przepisy art. 50-51 Prawa budowlanego, czego nie uwzględnił organ I instancji.

3. Ponownie rozpatrując sprawę w dniu [...] maja 2016 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził z udziałem stron i ich przedstawicieli kontrolę w sprawie przedmiotowego ogrodzenia. W protokole kontroli zapisano m. in., że stan ogrodzenia i jego lokalizacja nie uległy zmianie od czasu poprzedniej kontroli przeprowadzonej w dniu [...] lutego 2014 r., przy czym ogrodzenie jest zgodne z wymaganiami przepisów techniczno-budowlanych i nie stwarza zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i zwierząt, na ogrodzeniu nie stwierdzono ostro zakończonych elementów drutu kolczastego, czy tłuczonego szkła.

W protokole kontroli odnotowano oświadczenie przedstawiciela właścicielki ogrodzenia, iż około 1999 r. ogrodzenie od strony drogi wojewódzkiej zostało "wyremontowane bez zmiany lokalizacji", zaś "właściciel nieruchomości (Pani B.P.) był przekonany, że ogrodzenie znajduje się na terenie dz. nr [...], a co za tym idzie posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane". Organ ustalił, że B.P. nie legitymowała się tytułem prawnym uprawniającym do wykonania przedmiotowych robót.

Decyzją z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 51 ust 1 pkt 1 i art. 51 ust. 7 w związku z art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane nałożył na B.P. obowiązek wykonania rozbiórki ogrodzenia o długości około 54 metrów, zlokalizowanego na terenie działki o numerze ewidencyjnym gruntu [...].

Uzasadniając decyzję rozbiórkową PINB wskazał, że skarżąca nie posiadała zezwolenia na remont ogrodzenia oraz prawa do dysponowania nieruchomością

na cele budowlane w zakresie dotyczącym usytuowania części ogrodzenia na działce nr [...].

Od powyższej decyzji skarżąca złożyła odwołanie zarzucając, że organ nie wziął pod uwagę aktualnego stanu sprawy, w szczególności dokonanego rozgraniczenia terenu i błędnie skupił się tylko na kwestiach remontu ogrodzenia.

4. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...] Wojewódzki Inspektorat Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, że zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 23 ustawy Prawo budowlane budowa ogrodzeń co do zasady została zwolniona

z uzyskania pozwolenia na budowę, a w ograniczonym zakresie została poddana obowiązkowi zgłoszenia. W art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego ustawodawca nałożył na inwestora obowiązek dokonania zgłoszenia zamiaru budowy ogrodzeń usytuowanych od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m.

Organ wskazał, że w aktualnym stanie prawnym (od dnia 28 czerwca 2015r.), zgodnie z brzmieniem nadanym ustawą z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 443) zgłoszeniu podlega wyłącznie budowa ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m. Jednak, zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy nowelizującej do spraw wszczętych

i niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe. Wniosek Zarządu Dróg Wojewódzkich z dnia [...] grudnia 2013 r. wpłynął do PINB w dniu 24 grudnia 2013 r., a więc przed wejściem w życie ustawy nowelizującej. Stosownie zaś do art. 61 § 3 k.p.a. datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej.

Organ II instancji ustalił, że przedmiotowe ogrodzenie znajduje się na nieruchomości zabudowanej i wskazał, że o ile wykonanie ogrodzenia na działce niezabudowanej powoduje powstanie obiektu, o którym mowa w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, to wykonanie ogrodzenia na działce zabudowanej domem mieszkalnym skutkuje przyjęciem, że ogrodzenie jest urządzeniem budowlanym

w rozumieniu art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego – urządzeniem technicznym, związanym z istniejącymi na działce zabudowaniami. Potwierdził też ustalenia PINB, że w miejscu obecnie istniejącego ogrodzenia istniało wcześniej ogrodzenie z siatki stalowej i słupków stalowych, które było wykonane przez poprzedniego właściciela nieruchomości T.Ł.. Powyższe ogrodzenie po zakupie działki w dniu [...] sierpnia 1997 r. przez skarżącą zostało przebudowane w taki sposób, iż słupki metalowe zostały obudowane słupkami betonowymi, a całość - słupki i cokół, wykończono elementami ozdobnymi, natomiast siatka została zastąpiona przęsłami drewnianymi.

W ocenie organu II instancji zakres robót wykonanych przez skarżącą, może nosić charakter odbudowy ogrodzenia, co jest równoznaczne z budową ogrodzenia, zgodnie z definicją określoną w art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego, która pod pojęciem budowa obejmuje także m.in. odbudowę. Tenże zakres robót nie stanowi budowy obiektu budowlanego, lecz jest przypadkiem innym niż te, o których mowa w art. 48 lub 49b Prawa budowlanego, czyli innym niż samowola budowlana obiektu. Roboty budowlane polegające na budowie ogrodzenia są zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, lecz wymagają zgłoszenia właściwemu organowi, którego

w tym przypadku inwestor nie posiada. W związku z tym roboty te należy traktować jako wykonane samowolnie, bez wymaganego zgłoszenia.

Organ wskazał, że skarżąca nie posiada dokumentów świadczących

o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (to jest posiadania prawa, czy podejmowania działań w celu uzyskania takiego prawa). Podkreślił też, że Zarząd Dróg Wojewódzkich, będący podmiotem władającym tą nieruchomością nie wyraża zgody na lokalizację ogrodzenia w pasie drogowym. Organ wskazał, że zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca

1985 r. o drogach publicznych (obecnie tekst jedn. Dz.U. z 2016 poz. 1440 ze zm.; dalej u.d.p.) regułą jest zakaz dokonywania w pasie drogowym jakichkolwiek czynności niesłużących drodze i urządzeniom związanym z drogą, a mogącym m.in. zagrozić bezpieczeństwu ruchu drogowego. Odstępstwo od tego zakazu jest możliwe tylko wówczas, gdy w ocenie zarządcy drogi zajęcie pasa drogowego nie zagrozi stanowi technicznemu drogi i bezpieczeństwu ruchu drogowego.

Odnosząc się do kwestii związanych z rozgraniczeniem terenu organ II instancji stwierdził, że w toku postępowania skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów, które wskazywałyby na stan przebiegu granic między działkami nr [...] inny niż wynikający z ustaleń PINB.

Konkludując organ II instancji stwierdził, że w omawianej sprawie wykonano roboty budowlane z istotnym odstąpieniem od warunków określonych w przepisach bez możliwości naprawy - art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku ust. 7 i w związku z art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego, na tej też podstawie stwierdził, że decyzja

o rozbiórce odpowiada przepisom prawa i utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

5. Na powyższą decyzję pismem z dnia [...] września 2017 r. skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim wnosząc o uchylenie decyzji organu I i II instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257, dalej k.p.a.) podkreślając, że w decyzji organ II instancji skupił się jedynie na prawidłowości przyjętej podstawy prawnej zaskarżonej decyzji, tj. art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego pomijając fakt, że w aktach sprawy znajduje się akt notarialny z dnia [...] sierpnia 1997 r., który potwierdza fakt zakupu nieruchomości nr [...] wraz z ogrodzeniem.

Skarżąca podkreśliła, że organ II instancji nie odniósł się do kwestii rozgraniczenia nieruchomości. Wskazała, że w aktach sprawy znajduje się protokół

z czynności wznowienia znaków granicznych wraz ze szkicem podstawowym odzwierciedlającym przebieg wznowionych znaków granicznych i naniesionych

na mapę ewidencyjną, co do którego nie wynika, czy jest on wiążący.

Skarżąca nie zgodziła się z twierdzeniem, że doszło do zajęcia pasa drogowego. Skarżąca podkreśliła, że nawet jeśli rzeczywiście w niniejszej sprawie doszło do zajęcia pasa drogowego zastosowanie winien mieć art. 38 ust. 1 ustawy

o drogach publicznych wskazujący, że istniejące w pasie drogowym obiekty budowlane i urządzenia niezwiązane z gospodarką drogową lub obsługą ruchu, które nie powodują zagrożenia i utrudnień ruchu drogowego i nie zakłócają wykonywania zadań zarządu drogi, mogą pozostać w dotychczasowym stanie. Wskazany artykuł zawiera więc swego rodzaju ustawowe, nielimitowane czasowo zezwolenie zajmowania pasa drogowego przez obiekty w nim opisane, nieobciążone opłatami

za czasowe zajęcie pasa drogowego, przewidzianymi w tej ustawie. Skarżąca podkreśliła, że Zarząd Dróg Wojewódzkich wcześniej proponował jej dalszą możliwość korzystania z pasa drogowego za stosowną odpłatnością. Z tego względu za nieprawdziwe należało uznać twierdzenia tego organu przedstawione w odwołaniu od decyzji organu I instancji wskazujące, że lokalizacja ogrodzenia w pasie dogi wojewódzkiej powoduje pogorszenie warunków użytkowych drogi i zagrożenie bezpieczeństwa korzystania z tej drogi.

W ocenie skarżącej organy nie zastosowały się do podniesionych w skardze przepisów, choć były do tego zobowiązane, tym samym naruszyły zasadę pogłębiania zaufania do organów państwa oraz zasadę należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego.

W odpowiedzi na skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

6. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola,

o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy). Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369; zwanej dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

Z wymienionych przepisów wynika, że sąd ocenia, czy orzeczenie organu jest zgodne z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Analiza w tym zakresie dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji (postanowienia). Ponadto,

co wymaga podkreślenia, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

7. Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził naruszenia przez organ administracji przepisów prawa materialnego, bądź procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. W sprawie zostało wyjaśnione, że lokalizacja spornego ogrodzenia ma miejsce w pasie drogowym. Przez "pas drogowy" należy rozumieć wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą (art. 4 pkt 1 u.d.p.).

Z dokumentów akt sprawy administracyjnej oraz wyjaśnień organów wynika, że stan faktyczny i prawny przebiegu ogrodzenia przyjęty przez organy na dzień rozstrzygania sprawy był aktualny. Kwestia rozgraniczenia, która skarżąca bardzo lakonicznie, zapewne z braku dowodów, podnosiła w odwołaniu i skardze przedstawia się dokładnie tak, jak przyjął to organ za dokumentami załączonymi

do zawiadomienia o terminie przeprowadzenia kontroli z dnia [...] stycznia 2014 r. oraz znajdującymi się na k. 35 do 37 akt administracyjnych. Wynika z nich wprost,

że po czynności wznowienia w 2012 r. znaków granicznych nie doszło do korekty granicy między działką skarżącej a działką drogową (granicy zaznaczonej na mapie żółtą linią) wobec czego ogrodzenie oznaczone pomarańczową linią przebiegało, tak jak w momencie jego wzniesienia oraz remontu poza granicą działki skarżącej czyli w pasie drogowym. Stan ten po 2012 r. nie zmienił się, co wynika z pisma Starostwa powiatowego z dnia [...] grudnia 2017 r. (k. 46 akt sądowych).

Problematyka związana z ochroną pasa drogowego jest uregulowana

w rozdziale IV u.d.p. Przepisy ustawy o drogach publicznych, obowiązujące również w dacie wznoszenia ogrodzenia i jego remontu, przewidywały generalny zakaz dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby spowodować niszczenie lub uszkodzenie drogi, jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego.

Wynikającą z art. 39 ust. 1 ustawy o drogach publicznych zasadą jest zakaz dokonywania w pasie drogowym jakichkolwiek czynności niesłużących drodze

i urządzeniom z nią związanym, a mogących powodować ich zniszczenie,

czy zmniejszenie trwałości lub mogących zagrozić bezpieczeństwu ruchu drogowego. Powołany przepis przykładowo wymienia rodzaje działań zabronionych w pasie drogowym, wskazując wśród nich zakaz lokalizowania obiektów budowlanych, urządzeń, przedmiotów i materiałów niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego (art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy

o drogach publicznych).

Lokalizowanie w pasie drogowym obiektów budowlanych lub urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego nie jest co do zasady dozwolone każdemu i może nastąpić jedynie w szczególnie uzasadnionych wypadkach i na podstawie decyzji zarządcy drogi zawierającej stosowne zezwolenie (art. 39 ust. 3 u.d.p.).

Wobec powyższego podkreślić należy, że z art. 39 ust. 1 u.d.p. wynika,

iż regułą jest zakaz dokonywania w pasie drogowym jakichkolwiek czynności niesłużących drodze i urządzeniom związanym z drogą, a mogącym m.in. zagrozić bezpieczeństwu ruchu drogowego. Odstępstwo od tego zakazu jest możliwe tylko wówczas, gdy w ocenie zarządcy drogi zajęcie pasa drogowego nie zagrozi stanowi technicznemu drogi i bezpieczeństwu ruchu drogowego (por. wyrok NSA z dnia

3 grudnia 2008 r., II GSK 542/08, CBOSA).

W świetle wskazanych przepisów, co potwierdza orzecznictwo, lokalizacja jakiejkolwiek inwestycji w pasie drogowym, która nie jest związana z gospodarką drogową i obsługą ruchu drogowego bez zgody i to bezwarunkowej właściwego zarządu dróg jest niedopuszczalna (por. wyrok NSA z dnia 25 lutego 1999 r., IV SA 420/97, CBOSA). Stanowisko to jest trafne również w aktualnym stanie prawnym, ponieważ ustawodawca nadając nowe brzmienie przepisowi art. 39 ust. 3 u.d.p. dopuścił możliwość umieszczania obiektów budowlanych i urządzeń niezwiązanych

z zarządzaniem drogami i potrzebami ruchu drogowego wymagających zajęcia pasa drogowego wyłącznie na podstawie zezwolenia zarządcy drogi oraz nadał zezwoleniu w tym przedmiocie obligatoryjną formę decyzji administracyjnej (art. 39 ust. 3 u.d.p.)., których w sprawie brak.

8. W sprawie nie ma wątpliwości, że zarządca drogi takiej zgody nie wyraził ani poprzedniemu właścicielowi ani skarżącej. Twierdzenia skarżącej w tym zakresie są gołosłowne, a w aktach sprawy są dokumenty świadczące, że zarządca drogi takiej zgody nie wyrażał. Brak jest w sprawie również dowodów świadczących o tym, że poprzedni właściciel uzyskał zgodę lub zgłaszał budowę ogrodzenia. Zgłoszenia również nie dokonała skarżąca. Okoliczności te organ ustalił w sposób jednoznaczny wzywając strony, słuchając świadka oraz wracając się o informacje do właściwych organów.

Niezasadny jest zatem zarzut skarżącej dotyczący zaniechania przez organy wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy bowiem organ wszystkie czynności dowodowe przeprowadził, wzywał stronę do składania dowodów i stworzył jej wszelkie gwarancje procesowe. Wskazać przy tym należy, że fakty wynikające z dokumentów publicznych, a taki walor mają przedstawione w postępowaniu administracyjnym najistotniejsze dokumenty dotyczące ustalenia przebiegu pasa drogowego

i ogrodzenia oraz braku zgody mogą być obalone treścią innych dokumentów publicznych, a tych strona nie przedstawiła.

Prawidłowo organ II instancji przyjął zatem, że skoro przedmiotowe ogrodzenie wzniesiono bez stosownych zgód i zezwoleń na nieruchomości niezabudowanej innego podmiotu spowodowało to nielegalne powstanie obiektu. Opierając się na dokładnie ustalonym stanie faktycznym trafnie też przyjął, że zakres robót wykonanych przez skarżącą wskazuje, że doszło do faktycznej odbudowy ogrodzenia, co jest równoznaczne z budową ogrodzenia, zgodnie z definicją określoną w art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego. Roboty te należało traktować jako wykonane samowolnie, bez wymaganego zgłoszenia.

Konkludując organ II instancji stwierdził, że w omawianej sprawie wykonano roboty budowlane z istotnym odstąpieniem od warunków określonych w przepisach bez możliwości naprawy - art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku ust. 7 i w związku z art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego, co prowadziło do utrzymania w mocy decyzji organu I instancji. Trafnie też organ uznał, że w sprawie, wobec charakteru inwestycji i jej położenia oraz braku zgody zarządcy drogi, nie ma możliwości przeprowadzenia legalizacji.

9. Jeśli zaś chodzi o podnoszone przez skarżącą okoliczności dotyczące jej dobrej wiary w zakresie nabycia nieruchomości z istniejącym już ogrodzeniem oraz jego remontu (odbudowy) w tym samym miejscu stwierdzić należy, że organy

w niniejszym postępowaniu trafnie przyjęły, iż pozostają one bez wpływu na treść rozstrzygnięcia w sprawie. Z przepisów regulujących skutki samowoli budowlanej,

w tym art. 48, 49b, 51 Prawa budowlanego wynika bowiem, że organ zobowiązany jest zastosować sankcję określone w tych przepisach w każdej sytuacji, gdy nie zostaną pozytywne przesłanki lub nie jest możliwa legalizacja samowoli. Kwestia działania w dobrej wierze, co wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie pozostaje bez żadnego znaczenia dla regulacji publicznoprawnej samowoli budowlanej, bo to,

czy stan faktyczny jest wynikiem czyichkolwiek zaniedbań oraz ewentualne ustalenie osoby winnej tych zaniedbań nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej w przedmiocie nakazu usunięcia nieprawidłowości (por. wyroki NSA z 20 maja 2011 r., II OSK 906/10 oraz 16 października 2014 r., II OSK 722/13, CBOSA). Postępowanie dotyczące samowoli budowlanej ma charakter obiektywny, to znaczy, że nie mają znaczenia dla jego prowadzenia inne okoliczności niż fakt istnienia samowoli i przesłanki określone w przepisach prawa budowlanego

(por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 14 sierpnia 2013 r., II SA/Sz 155/13, CBOSA).

W sprawie nie naruszono równie zasady zaufania, bowiem stan faktyczny

nie wskazuje by organy nadzoru kiedykolwiek wyraziły w sprawie odmienne stanowisko. To, że stan samowoli trwał długo nie oznacza jego administracyjnego przyzwolenia. Przed wszczęciem postępowania nie było prowadzone w sprawie postępowanie. Jak to wynika z akt sprawy wiedzę o okolicznościach stanowiących podstawę wszczęcia postępowania organy uzyskały od zarządcy drogi. Gdyby skarżąca zgłosiła właściwym organom to, że zamierza przebudować ogrodzenie być może nie doszłoby do realizacji przedsięwzięcia.

Nie stwierdzając w sprawie naruszeń prawa materialnego oraz procesowego w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonej decyzji sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.