Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 1168/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2020-03-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 154 ust. 6
journal: Dz.U. 2019 poz 1373
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.), Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant Specjalista Agnieszka Górecka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2020 r. sprawy ze skargi A S.A. w P. na decyzję Dyrektora Śląskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Śląskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w Katowicach (dalej: organ, OW NFZ) decyzją z [...] r. nr [...], utrzymał w mocy własną decyzję z [...] r. nr [...], którą oddalono odwołanie "A" S.A. (dalej: strona, spółka, skarżąca) dotyczące rozstrzygnięcia postępowania prowadzonego w trybie konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej na okres od 1.10.2019 r. do 30.06.2024 r., kod postępowania: [...], w rodzaju świadczeń: ambulatoryjna opieka specjalistyczna, w zakresie: badania rezonansu magnetycznego (RM).

W podstawie prawnej powołał art. 154 ust. 6 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1373 ze zm., zwanej dalej "ustawą" lub "ustawą o świadczeniach") oraz art. 138 § 1 pkt 2 i art. 104, art. 107 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm. zwanej dalej "K.p.a."),

Z akt administracyjnych wynika, że Dyrektor OW NFZ, działając na podstawie art. 139 ust. 2 ustawy o świadczeniach oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z 22 grudnia 2014 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej, jej zadań oraz trybu pracy (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1897) ogłosił [...] r. postępowanie w trybie konkursu ofert o numerze [...] w sprawie zawarcia na okres od 1 października 2019 roku do 30 czerwca 2024 r. umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna - ambulatoryjne świadczenia diagnostyczne kosztochłonne w zakresie badania rezonansu magnetycznego (RM), na obszarze obejmującym grupę powiatów: b., c., z. i Miasto B.. W ogłoszeniu o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w trybie konkursu ofert wskazano, iż wartość zamówienia wynosi nie więcej niż [...] zł na okres rozliczeniowy od 1 października do 31 grudnia 2019 r. Jako maksymalną liczbę umów, które zostaną zawarte po przeprowadzeniu postępowania podano, iż w wyniku rozstrzygnięcia zostaną zawarte maksymalnie dwie umowy. Na przedmiotowe postępowanie wpłynęło 5 ofert, w tym oferta Skarżącego.

W części jawnej Komisja konkursowa dokonała oceny formalno-prawnej złożonych ofert i stwierdziła, że w przypadku oferty skarżącej zachodzą okoliczności stanowiące podstawę do odrzucenia oferty zgodnie z art. 149 ust.1 pkt 8 ustawy o świadczeniach. Komisja ustaliła bowiem, że Śląski OW NFZ działając na podstawie § 36 ust. 1 pkt. 7 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 8 września 2015 roku w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2016, poz. 1146 ze zm. - dalej także jako OWU) pismem z [...] r. rozwiązał z dniem doręczenia ww. pisma, umowę o numerze [...] w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna - ambulatoryjne świadczenia diagnostyczne kosztochłonne w zakresie badania rezonansu magnetycznego bez zachowania okresu wypowiedzenia, z uwagi na podanie nieprawdy w ofercie złożonej w postępowaniu konkursowym w sprawie zawarcia umowy w zakresie badania rezonansu magnetycznego (RM) z miejscem realizacji N. ul. [...]. Komisja konkursowa powiadomiła oferenta o odrzuceniu oferty. Skarżący wniósł protest na czynność Komisji odrzucenia jego oferty. Komisja uznała protest za bezzasadny.

Pozostałe cztery oferty zostały zakwalifikowane do części niejawnej postępowania. Określona w ogłoszeniu wartość postępowania [...] zł pozwoliła na wybór dwóch ofert, które wyczerpały wartość postępowania. Na podstawie art. 151 ust. 1 ustawy o świadczeniach, w dniu [...] r., nastąpiło rozstrzygnięcie postępowania. Informacja o rozstrzygnięciu postępowania została opublikowana na tablicy ogłoszeń oraz na stronie internetowej OW NFZ.

Spółka wniosła odwołanie od rozstrzygnięcia postępowania. Decyzją z [...] r. Dyrektor OW NFZ, działając jako organ I instancji, oddalił odwołanie, wskazując, iż Komisja konkursowa nie naruszyła zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umów o udzielani świadczeń opieki zdrowotnej, które mogłoby spowodować uszczerbek w interesie prawnym Wnioskodawcy.

Od powyższej decyzji, spółka złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zarzucając naruszenie art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach przez dokonanie czynności odrzucenia jej oferty w sytuacji, w której Spółka zakwestionowała złożone jej oświadczenie w przedmiocie rozwiązania umowy bez zachowania okresu wypowiedzenia, a wniesiony środek zaskarżenia w dacie odrzucenia oferty na w/w postawie prawnej, nie został jeszcze rozpoznany. Spółka zarzuciła także, naruszenie art. 153 ust. 3 ustawy przez nieuwzględnienie protestu oraz art. 154 ust. 3 ustawy przez oddalenie odwołania, albowiem, jej zdaniem, wniesione środki zaskarżenia należało uwzględnić, gdyż nie zaistniały przesłanki do odrzucenia oferty na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach.

Zaskarżoną decyzją Dyrektor OW NFZ utrzymał w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne.

Organ odwoławczy zaznaczył, że Komisja konkursowa była zobowiązana do odrzucenia oferty, skoro ze spółką, pismem z [...] r. z dniem doręczenia, rozwiązana została umowa o numerze [...] w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna - ambulatoryjne świadczenia diagnostyczne kosztochłonne w zakresie badania rezonansu magnetycznego bez zachowania okresu wypowiedzenia na podstawie postanowienia § 36 ust. 1 pkt 7 OWU - przedstawienie przez świadczeniodawcę nieprawdziwych lub niezgodnych ze stanem faktycznym danych lub informacji, mających wpływ na zawarcie umowy w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy.

Następnie organ wyjaśnił, że analiza przeprowadzona na skutek wniosku Spółki o ponowne rozpatrzenie sprawy, wykazała, że Spółka podała nieprawdę w ofercie złożonej w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy, udzielając pozytywnej odpowiedzi na pytanie ankietowe 1.2.3.1, dotyczące wykonania 1000 badań identyfikowanych wymienionym w treści pytania kodem ICD- 9. Okoliczności towarzyszące wyjaśnieniu tej kwestii na etapie prowadzonego wówczas postępowania wskazują, że działała z pełną świadomością, gdyż z uwagi na datę rozpoczęcia działalności komórki organizacyjnej - od [...] r. - nie spełniła warunku wykonania badań w ilości, upoważniającej do udzielenia pozytywnej odpowiedzi na pytanie ankietowe 1.2.3,1. Z akt postępowania konkursowego wynika, że komisja po przeanalizowaniu treści oferty złożonej w postępowaniu [...] pismem z [...] r. zwróciła się do oferenta z prośbą o udokumentowanie prawidłowości udzielonej odpowiedzi na pytanie ankietowe nr 1.2.3.1. W odpowiedzi oferent pismem z 8 stycznia 2019 r. potwierdził wykonanie 1293 badań RM w tym również badań wskazanych w pytaniu ankietowym. Z uwagi na fakt, że oferent nie przedstawił wykazu wykonanych 1000 badań RM, a jedynie pisemnie potwierdził wykonanie 1293 badań Komisja konkursowa kolejnym pismem z 17 stycznia 2019 r. ponownie wezwała oferenta do przedstawienia wykazu 1000 wykonanych badań. W odpowiedzi oferent pismem z 18 stycznia 2019 r. przedstawił wykaz wykonanych 1293 badań. Analiza tego wykazu przeprowadzona na etapie postępowania odwoławczego, ujawniła, że tylko 961 badań zostało wykonanych w okresie wskazanym w treści pytania ankietowego.

W ocenie organu okoliczność rozwiązania z Wnioskodawcą umowy nr [...] w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna - ambulatoryjne świadczenia diagnostyczne kosztochłonne w zakresie badania rezonansu magnetycznego bez zachowania okresu wypowiedzenia na podstawie § 36 ust. 1 pkt 7 OWU - przedstawienie przez świadczeniodawcę nieprawdziwych lub niezgodnych ze stanem faktycznym danych lub informacji, mających wpływ na zawarcie umowy w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy

nie powinna być sporna.

Za błędne uznał organ stanowisko Wnioskodawcy, że rozwiązanie z nim umowy nr [...] bez zachowania okresu wypowiedzenia na podstawie § 36 ust. 1 pkt 7 OWU nie było skuteczne, wobec nierozpoznania przez Prezesa Funduszu do daty odrzucenia oferty środka zaskarżenia na w/w czynność Dyrektora OW NFZ. Organ podniósł, że z żadnego przepisu nie wynika, by skuteczność czynności, o których mowa w § 36 ust. 1 OWU była uzależniona od upływu świadczeniodawcy terminu do wniesienia zażalenia na czynność Dyrektora OW NFZ lub jego rozpatrzenia przez Prezesa Funduszu. Dla ustalenia w jakiej dacie została z Wnioskodawcą rozwiązana bez zachowania okresu wypowiedzenia umowa nr [...] należy zastosować przepis art. 61 § 1 Kodeksu cywilnego w związku z art. 155 ust. 1 ustawy o świadczeniach. Zgodnie z treścią w/w przepisów oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią.

Organ nie podzielił stanowiska strony, co do dopuszczalności odrzucenia oferty na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach dopiero po zakończeniu postępowania zażaleniowego. Uznał przy tym, że stanowisko to pozostaje w sprzeczności do art. 161 ustawy o świadczeniach, a także w opozycji do art. 61 § 1 K.c. a także samego art. 149 ust. 1 ustawy, którego brzmienie jest kategoryczne. Ponadto art. 155 ust. 2 ustawy o świadczeniach, stanowi o nieważności umowy, jeśli została zawarta z oferentem, którego oferta podlegała odrzuceniu na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 1 i 3-8 ustawy.

Organ wyjaśnił też, że postanowieniem z [...] r. odmówił wstrzymania natychmiastowego wykonania decyzji z [...] r., gdyż w realiach rozpoznawanej sprawy nadanie zaskarżonej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności umożliwiło podpisanie umów ze świadczeniodawcami wyłonionymi do realizacji świadczeń w wyniku rozstrzygnięcia spornego postępowania i zapewnienie osobom uprawnionym dostępu do świadczeń zdrowotnych począwszy od 1 października 2019 r. Zważywszy na przedmiot postępowania, dotyczący świadczeń opieki zdrowotnej, zwłoka w podpisaniu umów, wywołana wnoszonymi środkami odwoławczymi, realnie zagrażałaby dobru chronionemu - życiu i zdrowiu ludzkiemu.

Reasumując, w ocenie organu ponownie rozpatrującego sprawę, świadczeniodawcom zostały stworzone jednakowe szanse przez równe ich traktowanie, zagwarantowanie uczciwej konkurencji, jawności, niezmienności kryteriów oceny ofert i wymagań w toku postępowania. Ocena ofert została dokonana według jednolitych dla wszystkich świadczeniodawców i niezmiennych w toku postępowania konkursowego zasad określonych w przepisach prawa.

W skardze do sądu administracyjnego spółka wniosła o uchylenie w całości obu decyzji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Dyrektorowi OW NFZ , zarzucając naruszenie:

1. art. 154 ust. 6 ustawy o świadczeniach w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie ww. przepisów i niezasadne utrzymanie w mocy decyzji z [...] r. oddalającej odwołanie skarżącej na spornego rozstrzygniecie postępowania mimo braku ku temu podstaw;

2. art. 149 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 160 ustawy o świadczeniach poprzez bezpodstawne przyjęcie, że zaistniały podstawy do odrzucenia oferty skarżącej z uwagi na rozwiązanie umowy bez zachowania okresu wypowiedzenia w postępowaniu nr [...], mimo że postępowanie zażaleniowe, kwestionujące czynność rozwiązania umowy, zainicjowane pismem skarżącej z 24 czerwca 2019 r. nie zostało zakończone do [...] r. tj. dnia odrzucenia oferty skarżącej w niniejszym postępowaniu;

3. art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach w zw. z § 36 ust. 1 pkt 7 OWU poprzez bezpodstawne przyjęcie, że zaistniały podstawy do odrzucenia oferty skarżącej z uwagi na rozwiązanie umowy bez zachowania okresu wypowiedzenia w postępowaniu nr [...] mimo, że skarżąca w ofercie złożonej w tym postępowaniu nie podała nieprawdziwych informacji wobec czego nie było podstaw do odrzucenia oferty.

Uzasadniając pierwszy zarzut spółka wskazała, że zadaniem Dyrektora Oddziału NFZ, któremu powierzono przeprowadzenie postępowania administracyjnego (art. 154 ustawy. o świadczeniach) jest ustalenie, czy postępowanie konkursowe przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami prawa, w tym z zachowaniem zasad równego traktowania świadczeniodawców oraz prowadzenia postępowania w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Tymczasem organ bezzasadnie przyjął, że skarżąca podała nieprawdę w ofercie złożonej w postępowaniu nr [...] i zrobiła to świadomie. Organ nie uwzględnił, że w postępowaniu nr [...] nie wezwano spółki do złożenia wyjaśnień w ramach równego traktowania świadczeniodawców, w przypadku uznania, że istnieją rozbieżności, podczas gdy innemu świadczeniodawcy biorącemu udział w tym postępowaniu, w analogicznej sytuacji umożliwiono złożenie wyjaśnień, co skutkowało zmianą odpowiedzi w ankiecie. W konsekwencji oferta tej spółki dalej brała udział w postępowaniu. Jest to istotne, gdyż skarżąca wykonała 1000 badań rezonansu magnetycznego w wymaganym warunkami udziału w tym postępowaniu okresie, a w kierowanych do organu środkach odwoławczych szczegółowo przedstawiła sposób liczenia ilości wykonanych badań. Z tego powodu nie można przypisać skarżącej podania w postępowaniu nr [...] nieprawdziwych lub niezgodnych ze stanem faktycznym danych lub informacji. Wobec tego bezpodstawne było rozwiązanie umowy bez zachowania okresu wypowiedzenia w postępowaniu nr [...]. Tymczasem Dyrektor Śląskiego OW NFZ okoliczności te uczynił podstawą utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji oddalającej odwołanie skarżącej.

Uzasadniając drugi zarzut spółka zarzuciła, że rozwiązanie umowy bez zachowania okresu wypowiedzenia w postępowaniu nr [...], nie zostało zakończone do [...] r. tj. dnia odrzucenia oferty skarżącej w spornym postępowaniu. Spółka wyjaśniła, że zakwestionowała czynności Dyrektora pismem z 24 czerwca 2019 r., w zakreślonym prawem terminie 14 dni (art. 161 ust. 2 ustawy o świadczeniach). Przekazanie przez Dyrektora OW NFZ Prezesowi NFZ pisma spółki z 24 czerwca 2019 w celu jego rozpoznania, nastąpiło dopiero w 21 sierpnia 2019 r., tj. 2 miesiące po jego wniesieniu. Tymczasem już [...] r., a więc jeszcze przed przekazaniem pisma skarżącej podjęto decyzję o odrzuceniu oferty skarżącej w spornym postępowaniu. Zaś rozpoznanie środka zaskarżenia nastąpiło pismem z 9 września 2019 r., doręczonym 13 września 2019 r. Zatem najwcześniej z tym dniem Komisja konkursowa była uprawniona do podejmowania dalszych czynności w postępowaniu, a następnie rozstrzygnięcia postępowania, tymczasem postępowanie zostało rozstrzygnięte już [...] r. To zaś stanowi naruszenie zasad postępowania.

Spółka podniosła, że w doktrynie dominujące jest stanowisko zgodnie, z którym odrzucenie oferty na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach tj. w związku z ofertą złożoną przez świadczeniodawcę, z którym w okresie 5 lat poprzedzających ogłoszenie postępowania, została rozwiązana przez oddział wojewódzki Funduszu umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w zakresie lub rodzaju odpowiadającym przedmiotowi ogłoszenia, bez zachowania okresu wypowiedzenia z przyczyn leżących po stronie świadczeniodawcy może mieć zastosowanie wyłącznie w przypadku, gdy rozwiązanie umowy jest "prawomocne", a wiec zostało już zakończone postępowanie zażaleniowe w trybie określonym w art. 160 i 161 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tak: Pietraszewska-Macheta Agnieszka. Art. 149. W: Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Komentarz, wyd. III. Wolters Kuwer Polska, 2018).

Uzasadniając trzeci zarzut spółka wskazała, że doktryna i orzecznictwo stoją na stanowisku, iż art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach, należy stosować wyłącznie w sytuacjach zawinionych przez oferenta. Na gruncie przedmiotowej sprawy nie można przyjmować, że skarżąca podała nieprawdziwe informacje w ofercie złożonej w postępowaniu nr [...] w sposób zawiniony, czyli świadomy. O podaniu nieprawdziwych informacji można mówić dopiero wówczas, gdy oferent zdając sobie sprawę, że nie spełnia ocenianego warunku w sposób celowy i zamierzony deklaruje jego spełnienie. Spółka w ogóle nie zawarła w ofercie złożonej w wyżej wskazanym postępowaniu nieprawdziwych informacji wobec czego nie było podstaw do rozwiązania pismem z [...] r. umowy numer [...] w zakresie usług świadczonych w placówce w N. bez zachowania okresu wypowiedzenia. Spółka opisała sposób obliczenia liczby badań rezonansu magnetycznego, która została wykonana w pracowni w N. od 1 marca 2018 r. do 16 sierpnia 2018 r. i wskazała, że prawidłowo wskazała w pkt 1.2.3.1 ankiety spełnienie warunku 1000 badań rezonansu magnetycznego. Wobec zastosowania przez organ odmiennej wykładni obliczenia liczby badań niż ta zaprezentowana przez skarżącą, nie można twierdzić, że spółka podała nieprawdziwe informacje w sposób zawiniony.

Nadto, w postępowaniu nr [...], doszło do naruszenia zasady równego traktowania określonej w art. 134 ustawy o świadczeniach, gdyż innemu podmiotowi, który również brał udział w podstępowaniu, umożliwiono złożenie wyjaśnień związanych z oświadczeniem o wykonaniu 1000 badań rezonansu magnetycznego i w konsekwencji oferta ta brała dalej udział w postępowaniu, zaś stronie odmówiono złożenia wyjaśnień w analogicznej sytuacji.

Reasumując, spółka wskazała, że nie podała nieprawdziwych informacji w postępowaniu nr [...]. W konsekwencji rozwiązanie umowy bez zachowania okresu wypowiedzenia, skutkujące następnie odrzuceniem oferty w spornym postępowaniu, było bezpodstawne. Tym bardziej, że w postępowaniu nr [...] doszło do naruszenia zasady równego traktowania świadczeniodawców.

Następnie Spółka wskazała, że ma interes prawny w niniejszym postępowaniu, ponieważ była uczestnikiem postępowania konkursowego, a poprzez naruszenie przez Komisję Konkursową zasad postępowania doznała uszczerbku w możliwości uzyskania zamówienia, bowiem Spółka nie została dopuszczona do końcowego rankingu ofert.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga okazała się bezzasadna.

Sąd administracyjny zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 – dalej p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonego aktu w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.

Przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można organom orzekającym w przedmiotowej sprawie skutecznie zarzucić, iż przy rozpatrywaniu sprawy naruszyły obowiązujące przepisy prawa materialnego lub procesowego.

Stosownie do treści art. 152 ust. 1 ustawy o świadczeniach, świadczeniodawcom, których interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Narodowy Fundusz Zdrowia zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przysługują środki odwoławcze i skarga na zasadach określonych w art. 153 i 154. W myśl art. 154 ustawy o świadczeniach, świadczeniodawca biorący udział w postępowaniu może złożyć w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia o rozstrzygnięciu postępowania odwołanie dotyczące rozstrzygnięcia postępowania do dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu. Po rozpatrzeniu odwołania, dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu wydaje decyzję. Od decyzji dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu w przedmiocie odwołania od rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przysługuje odwołanie do Prezesa Funduszu. Prezes Funduszu rozpatruje odwołanie i wydaje decyzję administracyjną w sprawie.

Umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej może być zawarta wyłącznie ze świadczeniodawcą, który został wybrany do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej (art. 132 ust. 2 ustawy o świadczeniach). Zawieranie umów o udzielanie świadczeń odbywa się co do zasady, po przeprowadzeniu postępowania w trybie konkursu ofert albo rokowań. W celu przeprowadzenia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego Funduszu powołuje komisję (art. 139 ust. 1 i 4 ustawy). Komisja ogłasza o rozstrzygnięciu postępowania wskazując wybraną ofertę, jeżeli wcześniej nie nastąpiło unieważnienie tego postępowania (art. 151 ust. 1 ustawy).

W świetle przytoczonych regulacji (art. 132 i 152 ustawy) niewątpliwie uszczerbek interesu prawnego wystąpi po stronie świadczeniodawcy, który nie został wybrany do udzielania świadczeń.

Z taką sytuacją mieliśmy do czynienia na gruncie rozpatrywanej sprawy, gdyż oferta skarżącej spółki została odrzucona. Tak więc skarżąca miała interes prawny, który doznał uszczerbku w niniejszym postępowaniu, gdyż nie została wybrana do udzielania świadczeń.

Stan faktyczny pomiędzy stronami jest bezsporny.

Spór zaś dotyczy odpowiedzi na pytanie, czy prawidłowo Komisja konkursowa odrzuciła ofertę skarżącej spółki na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach, przed zakończeniem postępowania odwoławczego w sprawie rozwiązania bez wypowiedzenia umowy o numerze [...].

W tym miejscu przypomnieć trzeba, że w myśl tego przepisu obowiązującego w dacie rozstrzygnięcia spornego konkursu "Odrzuca się ofertę złożoną przez świadczeniodawcę, z którym w okresie 5 lat poprzedzających ogłoszenie postępowania, została przez oddział wojewódzki Funduszu rozwiązana umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w zakresie lub rodzaju odpowiadającym przedmiotowi ogłoszenia bez zachowania okresu wypowiedzenia, z przyczyn leżących po stronie świadczeniodawcy".

Organ, a wcześniej Komisja konkursowa, wskazali, że OW NFZ działając na podstawie § 36 ust. 1 pkt 7 OWU pismem z [...] r. rozwiązał z dniem doręczenia ww. pisma, umowę o numerze [...] w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna - ambulatoryjne świadczenia diagnostyczne kosztochłonne w zakresie badania rezonansu magnetycznego bez zachowania okresu wypowiedzenia, z uwagi na podanie nieprawdy w ofercie złożonej w postępowaniu konkursowym w sprawie zawarcia umowy w zakresie badania rezonansu magnetycznego (RM) z miejscem realizacji N. ul. [...].

Rozwiązana umowa pokrywała się z zakresem spornego postępowania konkursowego.

Zdaniem Sądu, organ prawidłowo przyjął, że w sytuacji gdy Komisja konkursowa podjęła informację, że w trybie natychmiastowym na mocy § 36 ust. 1 pkt 7 OWU z przyczyn leżących po stronie skarżącej została rozwiązana przez Dyrektora OW NFZ umowa z [...] r. o nr [...], była zobowiązana z mocy art. 149 ust. 1 pkt. 8 ustawy o świadczeniach do odrzucenia oferty Spółki.

W ocenie Sądu zarzuty skargi dotyczące niezbadania okoliczności związanych z wypowiedzeniem umowy z [...] r. o nr [...] nie zasługują na uwzględnienie.

W kwestii badania zasadności wcześniejszego rozwiązania umowy o udzielanie świadczeń zdrowotnych wypowiedział się NSA w uzasadnieniu wyroku z 19 września 2014 r. sygn. akt II GSK 2771/14, gdzie wskazał, że w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, w którym odrzucono ofertę z uwagi na wcześniejsze rozwiązanie umowy o udzielanie świadczenie opieki zdrowotnej z przyczyn leżących po stronie świadczeniodawcy, nie jest możliwe badanie zasadności tego rozwiązania, gdyż jest to materia zastrzeżona do postępowań cywilnych (np. w sprawach o uznanie wypowiedzenia umowy za bezskuteczne). Należy bowiem zauważyć, że świadczeniodawca może kwestionować rozwiązanie umowy przez Dyrektora OW w trybie zażaleniowym określonym w art. 160 i 161 ustawy. W takiej sytuacji świadczeniodawcy pozostaje możliwość podważenia czynności Dyrektora wynikającej z realizacji umów, do której z mocy art. 155 ustawy, stosuje się przepisy kodeksu cywilnego, przed sądem powszechnym.

Sąd stanowisko to w całości podziela.

W tym stanie rzeczy za niezasadne należy uznać zarzuty dotyczące naruszenia w sposób określony w treści skargi, art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach, poprzez niezbadanie przyczyn rozwiązania umowy z [...] r. o nr [...], niezakończenia postępowania zażaleniowego dotyczącego tej umowy oraz naruszenia równego traktowania stron w obszarze dotyczącym tej umowy.

W tym miejscu należy przypomnieć, że zadaniem organu NFZ, któremu powierzono przeprowadzenie postępowania administracyjnego, było ustalenie, czy sporne postępowanie konkursowe (a nie okoliczności dotyczące rozwiązania umowy z [...] r.) przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami prawa, z zachowaniem zasad uczciwej konkurencji oraz zasad równego traktowania świadczeniodawców. Oznacza to, że chodzi tu także o zbadanie, czy nie zostały naruszone wymagania formalnoprawne, które mogły mieć wpływ na uszczerbek interesu prawnego uczestnika postępowania. Z tych obowiązków Dyrektor OW NFZ wywiązał się, słusznie stwierdzając, że odrzucenie oferty spółki było uzasadnione z uwagi na fakt wcześniejszego rozwiązania umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej z przyczyn leżących po stronie świadczeniodawcy.

W ocenie Sądu, stanowisko organu w zakresie zastosowania w rozpoznawanej sprawie przez organy przepisu art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy jest prawidłowe, oparte na wszechstronnym rozpatrzeniu zebranego materiału dowodowego, poddanego ocenie spełniającej kryteria określone w art. 80 K.p.a.

Nie ma racji strona skarżąca twierdząc, że rozwiązanie umowy nr [...] w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna - ambulatoryjne świadczenia diagnostyczne kosztochłonne w zakresie badania rezonansu magnetycznego bez zachowania okresu wypowiedzenia na podstawie na podstawie § 36 ust. 1 pkt 7 OWU nie było skuteczne, wobec nierozpoznania przez Prezesa Funduszu do daty odrzucenia oferty, środka zaskarżenia na w/w czynność Dyrektora OW NFZ. Słusznie wskazał organ, że z żadnego przepisu nie wynika, by skuteczność czynności dyrektora oddziału była uzależniona od upływu świadczeniodawcy terminu do wniesienia zażalenia na czynność dyrektora OW NFZ lub jego rozpatrzenia przez Prezesa Funduszu. Sąd podziela stanowisko organu, że dla ustalenia, w jakiej dacie została ze skarżącym rozwiązana bez zachowania okresu wypowiedzenia umowa nr [...] należy zastosować art. 61 § 1 Kodeksu cywilnego w związku z art. 155 ust. 1 ustawy o świadczeniach. Zgodnie z treścią w/w przepisów, oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią.

Słusznie też wskazał organ na przepis kompetencyjny art. 107 ust.1 ustawy o świadczeniach, uprawniający dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu do kierowania oddziałem i reprezentowania go na zewnątrz w zakresie właściwości oddziału oraz ust. 5 pkt 10 tego przepisu, dotyczący kompetencji do zawierania umów, który nie uzależnia/wstrzymuje/zawiesza skuteczność składanych przez dyrektora oddziału oświadczeń woli na czas upływu terminu do złożenia przez świadczeniodawcę zażalenia lub, w razie jego wniesienia, na czas jego rozpatrywania przez Prezesa Funduszu.

Sąd nie podziela też stanowiska doktryny, na które powołuje się spółka, co do dopuszczalności odrzucenia oferty na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy dopiero po zakończeniu postępowania zażaleniowego. Jak już wyżej wspomniano w kwestii tej wypowiedział się NSA w przywołanym już wyroku z 14 kwietnia 2016 r. sygn. akt II GSK 2661/14.

Mając na uwadze powyższe także zarzut naruszenia art. 154 ust. 6 ustawy o świadczeniach w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w sposób określony w treści skargi, okazał się bezpodstawny.

W ocenie Sądu, prawidłowo organ w postępowaniu administracyjnym, zbadał stan faktyczny sprawy. A zatem stwierdził, że postępowanie konkursowe było prowadzone z zachowaniem równego traktowania wszystkich oferentów i w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Uczestnikom konkursu zostały udostępnione zarządzenia Prezesa NFZ wraz z załącznikami, które zostały wydane na podstawie art. 146 ust. 1 ustawy o świadczeniach. Wszyscy uczestnicy konkursu składali odpowiedzi na te same pytania. Ocena ofert odbywała się na podstawie jasno określonych kryteriów. W toku postępowania były one niezmienne i w równym stopniu jawne dla wszystkich oferentów. Skarżący również nie podniósł żadnych okoliczności, które mogłyby uzasadnić potencjalną tezę o przeprowadzeniu postępowania z naruszeniem obowiązujących zasad. W ogłoszonym konkursie o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej obowiązywały te same wymagania w stosunku do wszystkich biorących w konkursie udział oferentów i tożsame kryteria ocen ofert. Nie naruszono również zasady jawności warunków wymaganych od świadczeniodawców oraz nie dokonano ich zmian w toku postępowania. Organ nie był natomiast zobowiązany do badania konkursu zakończonego umową o numerze [...], ani też badania zasadności wypowiedzenia tej umowy ze skutkiem natychmiastowym w trybie § 36 OWU.

Niezasadny okazał się zatem zarzut, że skarżący doznał uszczerbku w interesie prawnym, który byłby spowodowany naruszeniem zasad przeprowadzania postępowania.

Organ w uzasadnieniach obu zaskarżonych decyzji wyjaśnił wszystkie wątpliwości podnoszone przez stronę skarżącą oraz wyczerpująco przestawił i uzasadnił swoje stanowisko.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić przyjdzie, że organ prawidłowo ustalił stan faktyczny i dokonał właściwej subsumcji pod normę określoną w ww. przepisie art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach. Zatem podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.