Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 2/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2004-05-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Wiesława Pierechod Sędzia WSA - Zbigniew Ślusarczyk Asesor WSA - Wojciech Czajkowski (spr.) Protokolant - Katarzyna Lenartowicz po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2004r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowego "A" Sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 02 grudnia 2003r. Nr "[...]" w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej, odmawiającej umorzenia III i IV raty podatku rolnego za 2002r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 15 maja 2003r. Burmistrz Miasta odmówił Przedsiębiorstwu Produkcyjno-Handlowemu "A" Sp. z o.o. umorzenia na podstawie art.67 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. nr 137, poz.926 z późn.zm.) III i IV raty podatku rolnego za rok 2002r. w kwocie 7.867,34 zł. Na powyższą decyzję strona wniosła odwołanie z dnia 2 czerwca 2003r. Postanowieniem z dnia 23 lipca 2003r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odwołanie pozostawiło bez rozpoznania, z uwagi na uchybienie terminu do jego wniesienia. Tym samym decyzja organu pierwszej instancji stała się ostateczna.

Wnioskiem z dnia 30 września 2003r. Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe "A" Sp. z o.o. zwróciło się o zmianę decyzji ostatecznej z dnia 15 maja 2003r. Wniosek ten umotywowało stratami poniesionymi podczas klęski suszy w roku 2002r., które oszacowano na kwotę 58.464,00 zł. Decyzją z dnia 27 października 2003r. organ pierwszej instancji, odmówił uchylenia decyzji ostatecznej, odmawiającej umorzenia III i IV raty podatku rolnego za 2002r. Straty spowodowane klęską suszy, w ocenie organu, nie stanowiły podstawy do zastosowania ulgi podatkowej, gdyż nie są to nadzwyczajne okoliczności o charakterze ważnego interesu podatnika. Nie wystąpiły też przesłanki o charakterze interesu publicznego.

Po rozpoznaniu odwołania zaskarżoną decyzją z dnia 2 grudnia 2003r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta z dnia 27 października 2003r. w sprawie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej z dnia 15 maja 2003r.

W uzasadnieniu powyższej decyzji powołano się na treść art. 253 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, zgodnie z którym decyzja ostateczna na mocy której strona nie nabyła prawa, może być uchylona lub zmieniona przez organ podatkowy jeżeli przemawia za tym interes publiczny lub ważny interes podatnika. Organ podejmuje decyzję w tym zakresie w ramach tzw. uznania administracyjnego i w związku z powyższym nie ma obowiązku zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej. W ocenie organu odwoławczego nie ma podstaw do uchylenia decyzji Burmistrza Miasta, bowiem organ podatkowy pierwszej instancji zgodnie z przepisami prawa rozpoznał wniosek podatnika i rozważył czy istnieją przesłanki do zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej. Podkreślono, że zostały uwzględnione wymagania interesu publicznego i ważnego interesu podatnika.

Na powyższą decyzję Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe "A" Sp. z o.o. wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. W skardze tej podniosło, iż zastosowanie ulgi w podatku rolnym jest w pełni uzasadnione z uwagi na szkodę powstałą wskutek wystąpienia klęski żywiołowej. W opinii skarżącego Przedsiębiorstwa w sprawie niniejszej należało zastosować art. 13c ustawy o podatku rolnym, na mocy którego obowiązkiem organu podatkowego jest udzielenie ulg podatkowych w sytuacji wystąpienia szkody spowodowanej klęskami żywiołowymi. Zdaniem skarżącego Przedsiębiorstwa pojęcie "klęska żywiołowa" nie powinno być utożsamiane wyłącznie z definicją określoną w nieobowiązującym już dekrecie z dnia 23 kwietnia 1953r. o świadczeniach w celu zwalczania klęsk żywiołowych. Ponadto podniesiono w skardze, iż organy podatkowe nie wzięły pod uwagę treści dwóch orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego ( z dnia 28 lipca 1994r. sygn. akt SA/Gd 1018/94 , oraz z dnia 17 czerwca 1994r. sygn. akt SA/Wr 395/94), które wskazują na obowiązek zastosowania przez organy podatkowe ulgi podatkowej przewidzianej we wskazanym wyżej art. 13c ustawy o podatku rolnym.

Odpowiadając na zarzuty Strony skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze, podtrzymało dotychczasową argumentację. Jednocześnie odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 13c ustawy o podatku rolnym Kolegium stwierdziło, że nie każda susza nosi znamiona "klęski żywiołowej" o której mowa w art. 13c ww. ustawy. Zgodnie bowiem z definicją "klęski żywiołowej" określoną w art. 3 ust. 1 pkt 1 z dnia 18 kwietnia 2002r. brak jest podstaw na swobodne rozważania czy stopień nasilenia suszy występującej w obrębie jednego gospodarstwa jest już klęską żywiołową, czy też nie. Wskazano, że podobne stanowisko zajął Naczelny Sad Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 7 grudnia 2001r. sygn. akt III SA 2159/01. Podkreślono, że w toku prowadzonego postępowania podatkowego skarżąca Spółka nie zgłaszała argumentów świadczących o zagrożeniu jej egzystencji wskutek poboru podatku, zaś przewidziane w art.253 § 1 Ordynacji podatkowej uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznej, na mocy której strona nie nabyła prawa ma charakter fakultatywny. Dlatego wobec uznania, iż nie zachodzą przesłanki do zastosowania tego nadzwyczajnego środka wzruszenia decyzji ostatecznej Kolegium wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Jak słusznie zauważył organ odwoławczy, przewidziane w art.253 § 1 Ordynacji podatkowej uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznej, na mocy której strona nie nabyła prawa jest nadzwyczajnym środkiem wzruszenia prawomocnej decyzji podatkowej i ma charakter fakultatywny oraz uznaniowy. Przedmiotem tego postępowania nie jest zatem ponowna analiza całokształtu okoliczności sprawy ujawnionych w toku postępowania zakończonego prawomocną decyzją organu podatkowego lecz jedynie ustalenie istnienia przesłanek do jej zmiany lub uchylenia.

Przesłankami tymi są w świetle powołanego art.253 § 1, na podstawie którego wydano zaskarżone decyzje, interes publiczny lub ważny interes podatnika. Przesłanki takie były przedmiotem analizy w związku ze złożonym przez stronę wnioskiem o umorzenie III i IV raty podatku rolnego rozpatrzonym na podstawie art.67 § 1 Ordynacji podatkowej.

Postępowanie w tym zakresie zostało zakończone ostatecznym rozstrzygnięciem w toku instancji, które nie zostało zaskarżone w przewidzianym terminie.

Postępowanie prowadzone w oparciu o art.253 § 1 O.p. ma jednak inny cel niż ponowne zbadanie podstaw do umorzenia podatku. Celem tym jest bowiem rozważenie, czy zachodzą nie istniejące wcześniej nadzwyczajne okoliczności faktyczne bądź prawne uzasadniające uchylenie lub zmianę decyzji ostatecznej z uwagi na powołany wyżej ważny interes podatnika lub ważny interes publiczny.

Nie jest natomiast zadaniem tego postępowania ponowna merytoryczna analiza stanu faktycznego i ocena prawna w zakresie podstaw do zastosowania umorzenia podatku w związku z art.67 § 1 O.p. Naruszałoby to bowiem ogólną zasadę procesową przewidzianą w art.128 O.p. Zgodnie z tą zasadą decyzje od których nie złożono odwołania w postępowaniu podatkowym, są ostateczne. Mają więc atrybut trwałości, którego podważenie nastąpić może jedynie w przypadkach nadzwyczajnych i wyjątkowych. W skardze strona powołała praktycznie te same okoliczności, które podniosła we wcześniejszym postępowaniu w sprawie o umorzenie podatku. Nie wskazała zatem żadnych szczególnych przyczyn, dla których uzasadnionym byłoby zastosowanie nadzwyczajnego trybu wzruszenia decyzji przewidzianego w art.253 § 1 O.p.

Skoro zatem nie zaistniały przesłanki uzasadniające nadzwyczajny tryb wzruszenia decyzji i pozwalające na zmianę dotychczasowej oceny ustaleń faktycznych odnośnie interesu publicznego lub podatnika, organy obu instancji, po przeprowadzeniu stosownych czynności w toku postępowania w celu sprawdzenia podstaw do uchylenia bądź zmiany decyzji słusznie uznały, że nie zachodzą w sprawie okoliczności przemawiające za usunięciem tej decyzji z obrotu prawnego.

Należy nadmienić, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest powołany w świetle przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270) do badania i oceny słuszności oraz merytorycznej zasadności decyzji administracyjnej.

Zgodnie z utrwalonym już orzecznictwem NSA, jeżeli decyzja wydana została zgodnie z prawem procesowym i materialnym, to choćby w ocenie sądu była niesłuszna, nie podlega uchyleniu. Zasada ta ma zastosowanie zarówno wtedy, gdy przepis prawa materialnego ma charakter wiążący organ administracyjny, jak i wtedy, gdy nie określa on sposobu załatwienia sprawy, dając temu organowi możliwość wyboru sposobu jej załatwienia. Sąd nie może zatem poddawać ocenie, czy dokonany w decyzji wybór jest słuszny, zaś w okolicznościach niniejszej sprawy, czy straty poniesione przez stronę w związku z suszą uzasadniają umorzenie podatku rolnego za 2002r.

Przy decyzjach uznaniowych jakimi są również decyzje wydawane na podstawie art.253 § 1 O.p. badanie jej zgodności z prawem ogranicza się do badania kwestii proceduralnych. Badając akta przedmiotowej sprawy WSA nie stwierdził uchybień w tym zakresie.

Biorąc zatem pod uwagę, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu skargę Spółki "A" należało oddalić na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270).