Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 92/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2020-07-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6331 Zasiłek dla bezrobotnych
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 32
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art.71 ust. 1 i 2 pkt 8 i 9
journal: Dz.U. 2019 poz 1482
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - t.j.
article: art. 16 a
journal: Dz.U. 2017 poz 1952
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jużków (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik Sędzia WSA Małgorzata Herman po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 lipca 2020 r. sprawy ze skargi I.D. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta S. z [...] r. nr [...] w części odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych; 2. przyznać adwokatowi D. S. kwotę 295,20 zł (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] r., nr [...] wydaną na podstawie art. 71 ust. 1 i 2 ustawy z 20 kwietnia 2004 r., o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tj. Dz.U.2019.1482), zwanej dalej "ustawą" oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (tj. Dz.U.2018.2096), Wojewoda Śląski po rozpoznaniu odwołania I.D. (skarżąca), utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. z [...] r., nr [...], w części dotyczącej odmowy przyznania stronie prawa do zasiłku.

Rozstrzygniecie zapadło w poniższym stanie faktycznym i prawnym.

[...] r. skarżąca złożyła kolejny wniosek o uzyskanie statusu bezrobotnej. Do wniosku załączyła zaświadczenie z MOPS o pobieraniu w okresie od 1 kwietnia 2015 r. do 1 listopada 2019 r. specjalnego zasiłku opiekuńczego, oświadczenie o opiekowaniu się przez ponad 4 lata niepełnosprawną matką, która w czerwcu 2019 r. doznała udaru i aktualnie ze względu na pogarszający się stan zdrowia przebywa w ośrodku leczniczym zapewniającym 24 godzinną, specjalistyczną pomoc medyczną, trudności powrotu do pracy i utraty zasiłku, co pozbawiło ją środków do życia.

Decyzją z [...] r. organ orzekł o uznaniu skarżącej z dniem [...] r. za osobę bezrobotną i jednocześnie odmówił przyznania prawa do zasiłku.

W uzasadnieniu wskazał, że w dniu rejestracji wnioskodawczyni spełniła warunki do uznania za osobę bezrobotną ale bez prawa do zasiłku, gdyż w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji nie udokumentowała okresów uprawniających do zasiłku wynoszących co najmniej 365 dni, o których mowa w art. 71 ust. 1 i 2 ustawy.

Od decyzji w części zawierającej dla niej negatywne rozstrzygniecie skarżąca złożyła odwołanie, podnosząc że zaskarżona decyzja jest sprzeczna ze stanem faktycznym, gdyż udokumentowała okresy uprawniające do przyznania jej zasiłku dla bezrobotnych. Potwierdza powyższe zaświadczenie o pobieraniu od 1 kwietnia 2015 r. do 1 listopada 2019 r. specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad niepełnosprawną matką, która aktualnie ma 94 lata a jej stan zdrowia się pogorszył i wymaga specjalistycznej opieki po przebytym udarze.

Organ odwoławczy nie uwzględnił odwołania i decyzją z [...] r. utrzymał w mocy sporną decyzję w zaskarżonej części.

Uzasadniając decyzję organ odwoławczy wskazał, że pozytywne załatwienie było niemożliwe z racji brzmienia art.71 ust. 2 pkt 9 ustawy, który wymaga spełnienia jednocześnie dwóch przesłanek, tj. pobierania specjalnego zasiłku opiekuńczego przez 365 dni w okresie 18 miesięcy przed dniem rejestracji jako osoba bezrobotna oraz utraty prawa do niego w wyniku śmierci osoby, nad którą opieka była sprawowana. Tego ostatniego warunku skarżąca nie spełnia, gdyż zasiłek utraciła w związku z umieszczeniem matki w placówce zapewniającej całodobową opiekę. Sytuacja takowa wyklucza zaliczenie czasu pobierania zasiłku do okresu uprawniającego do zasiłku dla bezrobotnych.

W skardze do tut. Sądu skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji jako krzywdzącej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Podkreśliła, że ma 57 lat, choruje i ciężko jej znaleźć pracę. Ma również przepracowane 20 lat, co daje jej prawo przejścia na wcześniejszą emeryturę pod warunkiem pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Aktualnie nie ma żadnych dochodów.

Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w spornym rozstrzygnięciu. Jednocześnie akcentował, że decyzja nie ma charakteru uznaniowego i bez znaczenia pozostaje sygnalizowana przez skarżącą chęć ubiegania się o wcześniejszą emeryturę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie ale z innych przyczyn niż w niej wskazane.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej jako "ppsa"), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ppsa sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 2 ppsa.

Wskazać należy, że w przedmiotowej sprawie poczynione przez organ ustalenia faktyczne nie są kwestionowane. Spór w istocie dotyczy prawidłowej, prokonstytucyjnej wykładni art. 71 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 71 ust. 2 pkt 9 ustawy. Dokonana przez organ wykładnia literalna wskazanego przepisu jest prawidłowa ale pozostaje w sprzeczności z celem wprowadzonej regulacji, która miała zrównywać okresy pobierania specjalnego zasiłku opiekuńczego z okresami zatrudnienia a w konsekwencji zapewnienie możliwości pobierania zasiłku dla bezrobotnych przez osoby, które prawo to utraciły uznając, że dalsza opieka nad osobą najbliższą jest dla niej niewystarczająca czy niedostateczna. Innymi słowy przekazały osobę w lepsze ręce, dla jej dobra, dobrowolnie, bez swojej winy rezygnując z dalszej możliwości pobierania tego zasiłku.

Zgodnie z art. 16a ust. 1 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U.2017.1952): "Specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2017 r. poz. 682) ciąży obowiązek alimentacyjny, a także małżonkom, jeżeli: nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej - w celu sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji".

Skarżąca opiekowała się matką i pobierała specjalny zasiłek opiekuńczy od 1 kwietnia 2015 r. do 31 października 2019 r. Z akt sprawy nie wynika, kiedy została wydana decyzja przyznająca skarżącej przedmiotowy zasiłek ani kiedy matka została umieszczona w domu opieki, z jakiej przyczyny, a w szczególności czy była to decyzja dla dobra matki z racji pogorszenia się jej stanu zdrowia oraz czy była wynikiem zawiadomienia skarżącej. W ocenie organu sam fakt oddania matki do domu opieki, skutkował pozbawieniem skarżącej możliwości zaliczenia okresu sprawowania opieki do okresu zrównanego z wykonywaniem pracy, dającym uprawnienie do pobierania zasiłku dla bezrobotnych, bowiem tylko śmierć podopiecznej daje takie uprawnienie. Skarżąca zapewniając matce opiekę specjalistyczną przedłużyła jej życie a w domyśle świadomie pozbawiła się prawa do zasiłku nie tylko specjalnego ale także dla bezrobotnych. Z akt sprawy nie wynika, czy matka żyję, chociaż w 2019 r. miała 94 lata i przeszła udar mózgu, który był bezpośrednią przyczyną zmiany wymogów sprawowania nad nią opieki. Nie wiadomo też czy umieszczenie w zakładzie opiekuńczym, było wynikiem zaleceń lekarzy a w szczególności wynikiem stanu zdrowia podopiecznej, dla której dalsza opieka w warunkach domowych była niewystarczająca i mogła skutkować przyspieszeniem jej śmierci.

Zgodnie z art 71 ust. 2 pkt 2 ustawy prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, jeżeli w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, z zastrzeżeniem art. 104a-105; (....). Do 365 dni, o których mowa w ust. 1 pkt 2, zalicza się również okresy: pobierania świadczenia pielęgnacyjnego lub specjalnego zasiłku opiekuńczego na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych, lub zasiłku dla opiekuna na podstawie przepisów o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów, jeżeli utrata prawa do nich była spowodowana śmiercią osoby, nad którą opieka była sprawowana (art. 71 ust. 2 pkt 9 ustawy).

Sąd orzekający w pełni podziela pogląd wyrażony w wyroku WSA w Olsztynie z 25 września 2018 r. II SA/Ol 596/18 czy wyroku NSA z 16 kwietnia 2020 r. I OSK 3387/19, że "nie można zgodzić się ze zróżnicowaniem uprawnień do zasiłku dla bezrobotnych na gruncie art. 71 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 71 ust. 2 pkt 9 ustawy, z tego powodu, że osoba niepełnosprawna, nad którą sprawowana była opieka, zmarła po okresie pobierania specjalnego zasiłku opiekuńczego przez opiekuna, jeśli jej śmierć była bezpośrednim następstwem pogorszenia się stanu zdrowia, które nastąpiło jeszcze w trakcie sprawowania nad nią opieki i pobierania przez opiekuna zasiłku, o którym mowa w art. 16a ustawy o świadczeniach rodzinnych (uśr), a jednocześnie owo pogorszenie stanu zdrowia podopiecznej uniemożliwiało dalsze sprawowania opieki w warunkach domowych. Nie można bowiem przyjmować, że ustawodawca skłonny jest dopuszczać zróżnicowanie uprawnień podmiotów wynikające z konieczności przeciwdziałania utracie życia lub zdrowia osób najbliższych i dyskryminować te podmioty, które wykonując powinność opieki sprawowanej w warunkach art. 16a uśr i uwzględniając stan zdrowia podopiecznych, umożliwiają im leczenie lub opiekę w warunkach odpowiadających aktualnemu stanowi zdrowia podopiecznych, których to warunków nie mogą zapewnić w ramach opieki domowej."

Wskazany w art. 71 ust. 2 pkt 9 ustawy warunek śmierci osoby podopiecznej nie był przedmiotem weryfikacji w niniejszej sprawie, ale zakładając że nie został spełniony (z wniosku o prawo pomocy wynika, że w marcu 2020 r. matka żyła), w ocenie sądu, z punktu widzenia konstytucyjnej zasady równości nie sposób zaakceptować takiego rezultatu wykładni owego przepisu, z którego wynika, że utrata prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego spowodowana śmiercią podopiecznego, ma miejsce wyłącznie w sytuacji zgonu podopiecznego w trakcie prawa do owego świadczenia a nawet idąc dalej, że warunek taki, którego spełnienie naraża podopiecznego na wcześniejszą śmierć, jest zasadny i racjonalny. Sprawowanie opieki domowej wbrew potrzebom osoby podopiecznej, tylko w celu pobierania zasiłku i możliwości uzyskania zaliczenia opieki do stażu pracy uprawniającego do zasiłku dla bezrobotnych wydaje się sprzeczne z celem ustawy. Zwłaszcza, że okres 365 dni aktywności, jakim na gruncie art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy należy się legitymować w ostatnich 18 miesiącach przed dniem rejestracji, winien być okresem łącznym. Może on zatem składać się z kilku okresów wymaganych przez art. 71 ust. 2 pkt 9 upz, które nie muszą następować bezpośrednio po sobie co oznacza, że nie każdy z nich kończy się śmiercią podopiecznego i ustawa tego nie wymaga, co wydaje się logiczne. Skoro śmierć podopiecznego w każdym z tych okresów sprawowania opieki nie ma charakteru koniecznego dla możliwości ustalenia aktywności zawodowej, o której mowa w art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy okoliczność ta nie może mieć istotnego znaczenia. Odnosi się ona wyłącznie do ostatniego z owych okresów, po którym podmiot ubiega się o zasiłek dla bezrobotnych. Uwzględniając powyższe na gruncie konstytucyjnej zasady równości, należy opowiedzieć się za takim rozumieniem art. 71 ust. 2 pkt 9 ustawy, które uznaje za spełniony warunek utraty prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego spowodowany śmiercią podopiecznego, także w sytuacji gdy zachodzi związek funkcjonalny między śmiercią podopiecznego lub zagrożeniem życia a pogorszeniem stanu jego zdrowia, które nastąpiło jeszcze w trakcie sprawowania opieki, z tytułu której opiekunowi przysługiwał specjalny zasiłek opiekuńczy (art. 16a uśr), a jednocześnie opieka domowa była niewystarczająca dla ratowania zdrowia lub życia podopiecznego i zachodziła konieczność jego umieszczenia w specjalistycznej placówce adekwatnej do stanu jego zdrowia.

Jak przypomniał NSA art. 71 ust. 2 pkt 9 ustawy znalazł się w systemie prawa 1 stycznia 2017 r., będąc dodanym przez ustawę z 6 października 2016 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz ustawy o świadczeniach przedemerytalnych (Dz.U. z 2016 r. poz. 1940). Z uzasadnienia do projektu owego aktu jednorazowego wynika wprowadzenie możliwość nabycia prawa do zasiłku dla bezrobotnych oraz świadczenia przedemerytalnego przez osoby, które pobierały świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy lub zasiłek dla opiekuna, w związku ze sprawowaniem opieki nad osobą niepełnosprawną, i które utraciły prawo do tego świadczenia lub zasiłków w związku ze śmiercią osoby, nad którą opieka była sprawowana. Wskazano w uzasadnieniu projektu, że zasadność wprowadzenia tego rozwiązania wynika z faktu, iż okres sprawowania opieki nad osobami niepełnosprawnymi należy traktować analogicznie do okresu zatrudnienia, w zakresie możliwości zaliczenia tego okresu do okresu 365 dni uprawniających do nabycia prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Ma na celu częściową rekompensatę zakończenia aktywności zawodowej spowodowanego koniecznością sprawowania stałej opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, dlatego zasadne jest traktowanie przez ustawodawcę tej formy aktywności podobnie do zatrudnienia, w zakresie możliwości uzyskania prawa do zasiłku dla bezrobotnych po utracie prawa do ww. świadczeń związanych z opieką (vide: druk nr 804 VIII kadencji Sejm RP, http://sejm.gov.pl ).

Sąd orzekający w pełni podziela pogląd wskazany w powyższym wyroku NSA, że powyższe uwagi wyraźnie podkreślają elementy istotne z punktu widzenia konstytucyjnej zasady równości (art. 32 Konstytucji RP), dążąc do rozszerzenia uprawnienia do pobierania zasiłku dla bezrobotnych przez zrównanie okresu pobierania specjalnego zasiłku opiekuńczego z okresami zatrudnienia, zwłaszcza w sytuacji gdy opiekun zastępuje realizację konstytucyjnych praw obywatela ciążących na Państwie. Z komentarza do art. 32 Konstytucji (Garlicki L. Zubik M., Konstytucja RP, str. 16, Wydanie sejmowe 2016 r., str. 5), że kluczowy charakter dla rozważania zasady równości ma zawsze ustalenie (dobór cechy istotnej), bo przesądza ona o uznaniu porównywanych podmiotów za podobne lub odmienne. Uznanie owego podobieństwa pozwala na podjęcie badania, czy podmioty podobne są traktowane podobnie/identycznie przez przepisy prawa. Dopiero stwierdzenie, że prawo nie traktuje podmiotów podobnych w sposób podobny (a więc wprowadza zróżnicowanie), prowadzi do postawienia pytania czy takie zróżnicowanie jest dopuszczalne w świetle zasady równości. Tylko tożsame traktowanie podmiotów znajdujących się w różnej sytuacji prawnej uzasadnia domniemanie istnienia nierówności w prawie (por. wyrok TK z 11.07.2000 r. K 30/99, z 18.01.2000 r. K 17/99, z 5.11.1997 r. K 22/97 czy z 9.05.2005 r. SK 14/04, publ. na stronie inter. TK)

W przedmiotowej sprawie sytuacja taka występuje. Równość wobec prawa wymaga by władze publiczne traktowały wszystkich adresatów norm prawnych jednakowo sytuacjach od nich zależnych. Nie może uzależniać nabycie prawa od zdarzenia na który opiekun ma wpływ pośredni lub wręcz z przyczyn wymagających potępienia/zakazanych prawnie może je spełnić.

Ustawodawca nie może promować działań, które w konsekwencji byłyby szkodliwe i zagrażające życiu podopiecznego a za takowe sąd uznaje sprawowanie opieki domowej w sytuacji, kiedy stan zdrowia podopiecznego wymaga opieki innej, której opiekun nie jest w stanie zapewnić i co zagraża jego życiu. Krótko mówić uzależnienie prawa do zasiłku od śmierci podopiecznego powoduje, że możliwe jest czekanie na śmierć podopiecznego przy niedostatecznej opiece domowej, przyspieszenie śmierci przez niewłaściwą opiekę ale z zaliczeniem opieki do zatrudnienia. Dlatego osoby, które spełniają wszystkie inne kryteria uprawniające do świadczeń emerytalnych przez wprowadzenie warunku śmierci podopiecznego pozostają w niekorzystnej sytuacji z innymi osobami, pozostającymi w stosunku zatrudnienia. Uzależnienie zrównania opieki nad osoba najbliższą ze stosunkiem zatrudnienia od śmierci tej osoby należy ocenić jako sprzeczne z celem ustawy i zasadą równości wobec prawa. Inne ustawy nie uzależniają nabycie prawa od śmierci podopiecznego (poza ubezpieczeniem na wypadek śmierci czy spadkiem) i to niezależnie od jej przyczyny. Wręcz przeciwnie przyczynienie się do śmierci może pozbawić prawa. Sprowadzając sprawę do absurdu wskazać należy, że nie pozbawia prawa do zasiłku dla bezrobotnych czy zaliczenia do stażu pracy sprawowanie opieki w sposób nienależyty, skutkujący śmiercią podopiecznego. Nakazuje to przeciwstawić się takiej wykładni art. 71 ust. 2 pkt 9 ustawy, która mogłaby prowadzić do sprzecznego z zasadą równości ograniczania tego uprawnienia poprzez literalne interpretowanie przesłanki "utrata prawa do nich była spowodowana śmiercią osoby, nad którą sprawowana była opieka". Zasadnie też NSA podniósł, że przepisy ustawy i uśr nie przewidują sytuacji, kiedy umieszczenie osoby podopiecznej w placówce opiekuńczo-leczniczej ma jedynie charakter przejściowy. Zatem również takie umieszczenie podopiecznego, które w następstwie zdarzeń losowych skończy się śmiercią, na gruncie literalnej wykładni powyższej regulacji prowadziłoby do pozbawienia prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Opiekun ponosiłby zatem konsekwencje sytuacji, której nie był w stanie się przeciwstawić, a która nastąpiła jako skutek należytego wykonywania przez niego obowiązków opiekuna i właściwego dbania o zdrowie i życie osoby najbliższej.

Jak wskazano wyżej organ nie ustalił, czy skarżąca należycie wykonywała swoje obowiązki opiekuńcze na gruncie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, czy umieszczenie matki w domu opieki było dobrowolną rezygnacją ze świadczenia opieki, czy dla dobra podopiecznej oraz czy niezwłocznie powiadomiła organ o wystąpieniu istotnych zmian mających wpływ na prawo do pobierania specjalnego zasiłku opiekuńczego. Co prawda sam fakt zaprzestania wypłaty zasiłku nie budzi wątpliwości okoliczności ustania sprawowania opieki a zwłaszcza czy była ona wynikiem działania dla dobra podopiecznej. W ocenie sądu nie można uzależniać możliwości zaliczenia sprawowania opieki i pobierania specjalnego zasiłku opiekuńczego od śmierci podopiecznego w sytuacji, gdy opiekun spełnia inne kryteria uprawniające do świadczeń opiekuńczych. Nie można karać opiekuna za działanie dla dobra podopiecznego a w szczególności w celu przedłużenia jego życia czy poprawy jego warunków i zapewnienia a opieki specjalistycznej, którą gwarantuje konstytucja. W sprawie występuje zatem kolizja norm konstytucyjnych w tym zakresie i celu działania ustawodawcy.

Przyjęcie zatem wyłącznie wykładni gramatycznej art. 71 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 71 ust. 2 pkt 9 ustawy, stanowiłyby prawnie niedozwoloną zachętę do świadomego niewypełniania powyższego obowiązku notyfikacji i niepowiadamiania organu o przejściowym umieszczeniu podopiecznego w placówce odpowiadającej jego aktualnemu stanowi zdrowia, co stanowiłby naruszenie konstytucyjnej zasady sprawiedliwości społecznej, poprzez niedozwoloną dyskryminację, ale także naruszałby konstytucyjne standardy ochrony rodziny skonstruowane na gruncie art. 18 i art. 71 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 68 ust 1 -3 oraz art. 69 tej ustawy, które stanowią, że "Każdy ma prawo do ochrony zdrowia. Obywatelom, niezależnie od ich sytuacji materialnej, władze publiczne zapewniają równy dostęp do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych. Warunki i zakres udzielania świadczeń określa ustawa. Władze publiczne są obowiązane do zapewnienia szczególnej opieki zdrowotnej dzieciom, kobietom ciężarnym, osobom niepełnosprawnym i osobom w podeszłym wieku." oraz "Osobom niepełnosprawnym władze publiczne udzielają, zgodnie z ustawą, pomocy w zabezpieczaniu egzystencji, przysposobieniu do pracy oraz komunikacji społecznej". Jeżeli opiekun zastępuje władze państwowe w realizacji jego konstytucyjnych obowiązków i czyni to dla dobra podopiecznego, to nie może ponosić takiego stanu rzeczy negatywnych konsekwencji zwłaszcza w zakresie pozbawienia go środków do życia w postaci zasiłku dla bezrobotnych, gwarantowanego innym pracującym, wykonującym tylko inną pracę.

Tym samym należy uznać, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji w części odmawiającej skarżącej prawa do zasiłku dla bezrobotnych zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, bowiem sposób wykładni art. 71 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 71 ust. 2 pkt 9 ustawy, narusza konstytucyjną zasadę równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP).

W związku z przyjętą wykładnią zastosowanych w sprawie przepisów materialnych zostały naruszone art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 § 1 pkt 6 kpa, gdyż nie zebrano i nie rozważono całego materiału dowodowego, w szczególności w zakresie przyczyn utraty przez skarżącą prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego, powodów umieszczenia chorej matki w zakładzie opiekuńczo-leczniczym oraz możliwości sprawowania nad nią opieki w warunkach domowych.

Mając na względzie powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ppsa w zw. z art. 135 ppsa orzekł jak w sentencji wyroku.

Stosownie do art. 250 § 1 ppsa, który stanowi, że pełnomocnik wyznaczony w ramach przyznanego prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków Sąd uwzględniając rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2019 r., poz. 18) zasądził na rzecz pełnomocnika ustanowionego z urzędu zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej na podstawie § 4 ust. 1 tego aktu wykonawczego, w wysokości 295,20 zł, na co składa się opłata za udział w postępowaniu sądowym pierwszej instancji, w kwocie 240 zł, określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c, którą to kwotę podwyższono - czyniąc zadość dyspozycji § 4 ust. 3 wspomnianego rozporządzenia - o podatek od towarów i usług obliczony według stawki 23 %, wynoszący 55,20 zł.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni wykładnię art. 71 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 71 ust. 2 pkt 9 ustawy zaprezentowaną powyżej, a nadto poczyni ustalenia odpowiadające wynikom powyższej wykładni normy materialnoprawnej, które w następstwie analizy całokształtu materiału dowodowego stanowić będą podstawę rozstrzygnięcia w przedmiocie zgłoszonego w sprawie żądania (art. 153 ppsa). Niezbędne jest zatem ustalenie zaprzestanie opieki nad matką było wyborem skarżącej, dobrowolna rezygnacją czy była ona możliwa w warunkach domowych i czy umieszczenie jej w zakładzie opiekuńczym ma charakter przejściowy lub wynika ze wskazań medycznych dla dobra podopiecznej.