Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1351/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-10-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 28
journal: Dz.U. 1998 nr 137 poz 887
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.
article: par. 3
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Jóźków, Sędzia WSA Barbara Mleczko-Jabłońska (spr.), Asesor WSA Joanna Gierak, Protokolant - referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2007 r. sprawy ze skargi S. R. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [..] lutego 2007 r. Nr [...] w przedmiocie odmowa umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi z 5 marca 2007 r. wniesionej przez S. R. jest decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] lutego 2007 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] listopada 2006 r. o odmowie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:

Pismem z dnia 29 września 2006 r. S. R. zwrócił się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. W niniejszym wniosku S. R. przytoczył argumenty natury finansowej oraz zdrowotnej.

Decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3 i ust. 4 w związku z art. 28 ust. 1 i ust. 2-3a oraz art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 1998 r. nr 137, poz. 887 ze zm.) oraz § 1 i § 3 ust. 1i 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki Pracy i polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z 2003 r. nr 141, poz. 1365) Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił umorzenia należności na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy.

W uzasadnieniu ww. decyzji organ I instancji wskazał, że dostarczone dokumenty wskazują, iż z tytułu prowadzonej działalności w [...] r. w oparciu o PIT-36 wnioskodawca osiągnął dochód brutto w kwocie [...] zł oraz że zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. wykazuje, iż zainteresowany nie posiada zaległości z tytułu podatku. Kredyt zaciągnięty na zakup samochodu [...] zgodnie z umową przyjęcia długu z dnia [...] r. został przyjęty przez żonę wnioskodawcy E. R. i jest spłacony.

Organ wskazał, iż działalność gospodarczą w zakresie [...] prowadzi żona zainteresowanego E. R. na podstawie zaświadczenia o wpisie pod numerem [...] od [...] r. W [...] r. w oparciu o PIT-36 żona wnioskodawcy osiągnęła dochód brutto w kwocie [...] zł, zaś w oparciu o książkę przychodów i rozchodów na dzień [...] r. wynosił [...] zł.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych podkreślił, że wnioskodawca zamieszkuje wraz z rodziną w domu jednorodzinnym o pow. około [...] m ² w S. Działka gruntu o pow [...] ha stanowi własność zainteresowanego i jego żony. Wartość nieruchomości oszacowano na kwotę [...] zł.

Dalej organ wskazał, że żona wnioskodawcy jest właścicielką zabudowanej nieruchomości rolnej w pow. [...] ha położonej [...] L. i N. posiadającą księgę wieczystą o numerze [...]. Podkreślił, że decyzją Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. z dnia [...] marca 2006 r. została przyznana płatność bezpośrednia do gruntów rolnych na rok [...] w łącznej kwocie [...] oraz decyzją Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o nr [...] przyznano płatność z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok [...] w kwocie [...] zł.[...]

Następnie organ I instancji stwierdził, że na podstawie posiadanej dokumentacji oraz dokumentów złożonych do wniosku o umorzenie należności nie stwierdza się, aby wystąpiły przesłanki ustawowe całkowitej nieściągalności, ponieważ wysokość nieopłaconych składek znacznie przekracza kwotę kosztów upomnienia, która wynosi 8,80 zł oraz Naczelnika Urzędu Skarbowego lub Komornik Sądowy nie stwierdził braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję ponieważ postępowanie egzekucyjne w stosunku do zainteresowanego nie było prowadzone.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych podkreślił, iż odpowiedzialność E. R. jako współmałżonki zainteresowanego wynika z mocy prawa. Bowiem zgodnie z art. 29 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. ordynacja podatkowa w związku z art. 31 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych podatnik odpowiada całym swoim majątkiem za wynikające ze zobowiązań podatkowych podatki, a w przypadku osób pozostających w związku małżeńskim odpowiedzialność obejmuje majątek odrębny podatnika oraz majątek wspólny małżonka. Zgodnie z art. 29 § 2 ww. ustawy skutki prawne ograniczenia, zniesienia, wyłączenia lub ustania wspólności majątkowej nie odnoszą się do zobowiązań podatkowych powstałych przed dniem:

1. zawarcia umowy o ograniczeniu lub wyłączeniu ustawowej wspólności majątkowej ;

2. zniesienia wspólności majątkowej prawomocnym orzeczeniem sądu;

3. ustania wspólności majątkowej w przypadku ubezwłasnowolniania małżonka;

4. uprawomocnienia się orzeczenia sądu o separacji.

Organ wskazał, iż w toku prowadzonego postępowania nie przedłożono danych świadczących o wyłączeniu, zniesieniu, ustaniu lub ograniczeniu ustawowej wspólności majątkowej pomiędzy wnioskodawcą a E. R.

Zdaniem Zakładu uwzględniając uzyskiwane dochody z tytułu prowadzonej działalności przez żonę zainteresowanego pozwalające na regulowanie składek bieżących oraz innych zobowiązań bieżących, posiadanie ruchomości i nieruchomości uznano, iż w przypadku skierowania należności z tytułu składek do egzekucji uzyskano by z pewnością kwoty przekraczające wydatki egzekucyjne.

Dalej organ I instancji podkreślił, że rozpatrując wniosek S. R. dokonał szczegółowej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz że mając na uwadze czasookres i wysokość zadłużenia, posiadany majątek, stały dochód z działalności gospodarczej prowadzonej przez żonę zainteresowanego i regulowanie zobowiązań bieżących brak prowadzonej egzekucji potwierdzającej całkowitą nieściągalność, a także nie wykazanie, iż opłacenie należności za okres [...] r., pozbawiłoby rodzinę wnioskodawcy możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych.

Następnie Zakład stwierdził, iż w ramach prowadzonego postępowania nie stwierdzono, iż zostały poniesione straty materialne w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia. Zdaniem organu dostarczone zaświadczenia lekarskie nie potwierdziły cech przewlekłej choroby, lecz jedynie konieczność dalszego leczenia farmakologicznego. W ocenie organu dokumenty informujące o stanie zdrowia syna nie potwierdzają, iż występuje konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny pozbawiająca możliwości uzyskania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Pismem z dnia 12 grudnia 2006 r. S. R. zwrócił się Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Decyzją z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 83 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych w związku z art. 138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych utrzymał mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ II instancji wskazał, iż po analizie zgromadzone w sprawie materiału dowodowego stwierdzono, iż żona zainteresowanego w dalszym ciągu prowadzi działalność gospodarczą, osiągając z tego tytułu dochód pozwalający nie tylko na bieżące regulowanie składek na ubezpieczenia społeczne (na dzień 12 stycznia 2007 r. nie posiada zadłużenia z tytułu składek), a także na ich spłatę w całości w ramach układu ratalnego.

Organ II instancji podkreślił, że pismo Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z dnia [...] r. wykazuje, że wnioskodawca i jego żona nie korzystają ze świadczeń z zakresu pomocy społecznej mimo podniesionej kwestii trudności finansowych. Podkreślił również, że posiadany majątek w postaci nieruchomości o wartości około [...] zł w przypadku przymusowego dochodzenia należności poprzez licytacje spowodowałby uregulowanie całości zadłużenia wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Zdaniem organu należy zatem uznać, iż nie zachodzi całkowita nieściągalność przedmiotowych należności, o których mowa w art. 28 ust. 1-3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

W dalszej części uzasadnienia decyzji organ II instancji podkreślił, że dostarczone orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności przy Centrum Pomocy Rodzinie w S. z dnia [...] grudnia 2006 r. zaliczającego wnioskodawcę do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności wydane zostało na jego wniosek w celu zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne związane z [...]. Zdaniem organu zaświadczenie lekarskie z dnia 12 stycznia 2007 r. wskazuje, iż zainteresowany jest leczony z [...], natomiast nie wykazano, iż te schorzenia uniemożliwiają podjęcie zatrudnienia.

W ocenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy nie potwierdził, iż z uwagi na stan majątkowy i sytuację rodzinną wnioskodawca nie jest w stanie opłacić należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla jego rodziny, a w szczególności jego schorzenia nie pozbawiają możliwości uzyskania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Organ stwierdził, iż w oparciu o powyższe ustalenia uznano, iż nie zachodzą przesłanki przemawiające za uchyleniem bądź zmianą zaskarżonej decyzji z dnia [...] listopada 2006 r., a tym samym do umorzenia należności z tytułu składek wynikających z zaskarżonej decyzji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 marca 2007 r. S. R. wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy organowi II instancji do ponownego merytorycznego rozpoznania oraz zasądzenie od pozwanego na rzecz skarżącego kosztów procesu. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisu art. 28 ust. 3 a i 3b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez wadliwe przyjęcie, iż po stronie skarżącego brak jest ważnego interesu uzasadniającego umorzenie należności z tytułu składek oraz naruszenie przepisu art. 7 k.p.a. i art. 9 k.p.a. poprzez niewłaściwą ocenę stanu faktycznego oraz dowodów prezentowanych przez skarżącego wskazujących, iż z uwagi na schorzenia i niemożność podjęcia zatrudnienia oraz tragiczny stan finansowy i majątkowy współwłasnego gospodarstwa rolnego skarżący nie jest w stanie uregulować należności składkowych. W uzasadnieniu skargi S. R. stwierdził, iż ocena dowodów dokonana przez ZUS jest dowolna i nie odpowiada rzeczywistemu stanowi. Zdaniem skarżącego faktem bezspornym w sprawie jest, iż jego schorzenia uniemożliwiają mu podjęcie zatrudnienia oraz że skoro fakt ten został wykazany, to ZUS w sposób sprzeczny z zasadą ustalenia ważnego interesu skarżącego odniósł się do faktu pozostawania skarżącego we wspólnocie majątkowej z żoną E. R. i możliwością spłaty świadczeń przez żonę za skarżącego.

W ocenie skarżącego powyższy przerzut odpowiedzialności na żonę jest również bezpodstawny, ponieważ znanym ZUS-owi faktem jest, iż jego małżonka zachorowała do tego stopnia, iż nie może samodzielnie i racjonalnie prowadzić swojego gospodarstwa.

S. R. podkreślił, że uszło uwadze ZUS-u to, że gospodarstwo jego małżonki jest zadłużone z tytułu kredytów bankowych na kwotę ponad [...] zł tak, że porównanie wartości posiadanego majątku z długami wskazuje, iż stan finansowy i majątkowy dłużnika znajduje się w bardzo złożonej i ciężkiej sytuacji.

Zdaniem skarżącego bezspornie należy stwierdzić, iż po stronie skarżącego jako dłużnika ZUS istnieje ważny interes przemawiający za umorzeniem skarżącemu należności z tytułu składek na podstawie art. 28 ust. 3a i 3b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

W odpowiedzi na skargę Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie podniesienia wymaga, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli legalności zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, to znaczy ustalenia, czy organ orzekający w sprawie prawidłowo zinterpretował i zastosował przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego.

Badając w powyższym świetle zaskarżoną decyzję, tj. oceniając orzeczenie pod względem jego zgodności z przepisami procesowymi a także z normami prawa materialnego, Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa, które dawałyby podstawę do jej uchylenia zgodnie z żądaniem skargi.

Przed przejściem do oceny kolejnych zarzutów przypomnieć należy, iż zgodnie z art. 28 ust. 1 u.s.u.s. należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład z uwzględnieniem ust. 2-4. Ustęp 2 tego artykułu jednoznacznie określa, iż należności te mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, chyba, że zachodzi sytuacja określona w art. 28 ust. 3a, który otwiera możliwość uwzględnienia innych przesłanek umorzenia jednakże wyłącznie w odniesieniu do ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia. W przypadku tym należności, ale wyłącznie z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Niezależnie jednak, czy chodzi o kwestię umorzenia należności z tytułu składek, czy także - w przypadku ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami - o kwestię umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ustawodawca, używając zwrotu "mogą być umorzone" przesądził, że decyzja Zakładu ma charakter uznaniowy, a to oznacza, że organ ten przy ustalonym stanie faktycznym ma możliwość wyboru jednego spośród kilku wariantów rozstrzygnięć. O tym, czy składki powinny być umorzone czy też nie, rozstrzyga nie Sąd, lecz ZUS, który może - ale nie musi - je umorzyć. Zakład ma możliwość, ale nie ma obowiązku umorzenia należności nawet w razie spełnienia przesłanek określonych w art. 28 ust. 2 u.s.u.s. lub w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz. U. nr 141, poz. 365; powoływanego dalej jako rozporządzenie) - tj. w razie stwierdzenia całkowitej nieściągalności składek albo gdy zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny. Wytyczne, którymi powinien się kierować organ podejmując decyzję w tym zakresie, precyzuje powyższe rozporządzenie, którego § 3 stanowi, że zaległe składki mogą być umorzone, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku, gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych lub, że ze względu na poniesione w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia straty materialnej opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności. Przewlekła choroba zobowiązanego lub konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, która pozbawia zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności jest trzecią przesłanką wymienioną w przytoczonym rozporządzeniu. Pojęcia użyte w powołanym przepisie są nieostre, co wymaga ich szczególnie wnikliwej oceny w świetle okoliczności konkretnej sprawy. Ocena ta musi być dokonana w oparciu o obiektywne kryteria, zgodnie z powszechnie akceptowaną hierarchią wartości. Konieczne jest, aby znalazła ona należyte odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydanej decyzji. Prawidłowe i zgodne z wymogami określonymi w art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej Kpa) uzasadnienie jest szczególnie ważne przy decyzjach wydawanych w oparciu o uznanie administracyjne, a zwłaszcza przy decyzjach negatywnych. W takich sytuacjach uzasadnienie powinno szczegółowo wskazywać przyczyny, dla których organ nie zastosował instytucji umorzenia istniejącej zaległości. Organ powinien rozważyć szczegółowo kwestie istnienia bądź nieistnienia w konkretnej sprawie szczególnych okoliczności uzasadniających skorzystanie z omawianej instytucji oraz ewentualnie okoliczności uzasadniające zakres jej zastosowania. Brak prawidłowego uzasadnienia takiej decyzji uniemożliwia bowiem jej właściwą kontrolę ze strony sądu. Pogląd taki wyrażał Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie, tak na gruncie przepisów Ordynacji podatkowej (por. wyżej przytoczony wyrok z dnia 25 czerwca 2003 roku w/s III SA 3118/01) jak i na gruncie Kpa. I tak w wyroku z dnia 7 stycznia 2003 roku w/s I SA 1320/01 (LEX nr 137809) NSA podkreślił, iż zgodnie z przepisem art. 107 § 3 Kpa organ administracji jest obowiązany podać w uzasadnieniu faktycznym decyzji m.in. dowody, na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Dopełnienie tego obowiązku nabiera szczególnej wagi wówczas, gdy organ administracji działa w granicach uznania administracyjnego. Ze względu na możliwy do podniesienia zarzut niewłaściwego korzystania z uznania administracyjnego, obowiązki w zakresie uzasadnienia decyzji są większe wobec organu orzekającego w ramach uznania administracyjnego aniżeli w przypadku orzekania w ramach ustawowego związania.

Pamiętać także należy, iż w przypadku, gdy ustawodawca daje organowi możliwość rozstrzygnięcia sprawy na zasadzie uznania, sądowa kontrola jego decyzji obejmuje jedynie samo postępowanie poprzedzające jej wydanie a nie rozstrzygnięcie będące wynikiem dokonania wyboru, o którym była mowa wyżej. Należy wskazać, iż sądowa kontrola legalności decyzji wydanych w ramach uznania administracyjnego jest ograniczona w tym znaczeniu, iż Sąd nie może nakazać organowi podjęcia określonego rozstrzygnięcia. Jest to bowiem wyłączna kompetencja organu administracji. Kontrola ta obejmuje zatem przede wszystkim zbadanie, czy wydanie decyzji poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem. Sąd nie ocenia natomiast wydanej decyzji z punktu widzenia jej celowości czy słuszności. Nie zwalnia to jednak Sądu z obowiązku oceny, czy spełnione zostały przesłanki umorzenia. Mimo iż pogląd ten został wyrażony przez Sąd Najwyższy na gruncie prawa podatkowego (por. wyrok z 8 listopada 1996 roku w/s III RN 24/96), to zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie pozostaje on aktualny także w odniesieniu

do problematyki umarzania składek na ZUS na gruncie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Uznanie administracyjne nie oznacza jednak swobody decyzji dla organu administracji i - jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 czerwca 2003 roku w/s III SA 3118/01 (POP 2004/4/77) -ograniczone jest dyrektywami wyboru sformułowanymi tak w ustawie, jak i rozporządzeniu.

Oceniając sprawę pod tym kątem wskazać należy, że organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił niezbędny dla rozstrzygnięcia wniosku skarżącego materiał dowodowy. Zdaniem Sądu organ w sposób uzasadniony przyjął, że sytuacja materialna skarżącego oraz jego rodziny nie przemawia za całkowitym umorzeniem należności. Analiza zebranego materiału nie wskazuje również by rodzina skarżącego znajdowała się w stanie ubóstwa, czy też innymi słowy rzecz ujmując znajdowała się w sytuacji, w której pomimo ograniczenia wydatków nie będących koniecznymi dla utrzymania nie posiada środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Zatem organ słusznie przyjął, iż powyższe okoliczności nie pozwalają uznać, że spłata należności może zagrozić bytowi skarżącego i jego rodziny, tym bardziej, że ustawowe regulacje egzekucji administracyjnej zakładają ograniczenia w prowadzeniu egzekucji w stosunku do należności otrzymywanych przez stronę i przewidują daleko posuniętą ochronę dłużnika.

Sąd podziela argumentację organu II instancji, że skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów świadczących o tym, że poniósł straty materialne w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego oraz że nie udokumentował okoliczności uzasadniających umorzenie należności ze względu na chorobę swoją lub najbliższego członka rodziny, a co za tym konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej możliwości uzyskania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Zdaniem Sądu organ prawidłowo uznał, iż w przedmiotowej sprawie istnieje możliwość spłaty świadczeń przez żonę skarżącego, albowiem w toku prowadzonego postępowania nie przedłożono danych świadczących o wyłączeniu zniesieniu, ustaniu lub ograniczeniu ustawowej wspólności majątkowej pomiędzy S.R. a E. R. Natomiast zgodnie z art. 29 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa w związku z art. 31 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych podatnik odpowiada całym swoim majątkiem za wynikające z zobowiązań podatkowych podatki, a w przypadku osób pozostających w związku małżeńskim odpowiedzialność obejmuje majątek odrębny podatnika oraz majątek wspólny podatnika i jego małżonka.

Mimo tego, iż skarżący nie formułuje zarzutów w zakresie prowadzonego postępowania administracyjnego stwierdzić należy, iż Sąd nie dopatrzył się naruszeń przepisów proceduralnych, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik postępowania a tylko takie uchybienia stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. jest podstawą do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Na marginesie już tylko wskazać należy, iż każda zmiana okoliczności faktycznych, w szczególności sytuacji majątkowej, rodzinnej lub zdrowotnej osoby zobowiązanej, może być zawsze podstawą do ponownego wystąpienia z ponownym wnioskiem o umorzenie zaległości, bowiem odmowa ich umorzenia nie stwarza sytuacji powagi rzeczy osądzonej i - jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 lutego 2000 roku w/s III SA 398-399/99 - zobowiązany do uiszczenia zaległości może występować o jej umorzenie tak długo, jak długo zaległość ta istnieje, zwłaszcza zaś jeśli jego sytuacja ulegnie pogorszeniu. Aczkolwiek pogląd ten wypowiedziano w oparciu o przepisy ustawy - Ordynacja podatkowa, to jednak jest on w pełni aktualny także na gruncie ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.