Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 317/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2021-09-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2021 poz 137
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
article: art. 3 par. 2, art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 15zzs4
journal: Dz.U. 2020 poz 374
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
article: art. 145 par. 1 pkt 4, art. 148, art. 7, art. 77 par. 1, art. 80
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: par. 3 pkt 1, par. 60 ust. 1-3, par. 13
journal: Dz.U. 2019 poz 1065
law: Rozporządzenie Miniistra Infrastruktury  z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie - tekst jedn.
article: art. 21 ust. 1 i 2, art. 64 ust. 1
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj Asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 września 2021 r. sprawy ze skargi M. R. i B. R. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę oraz stwierdzenie wydania ww. decyzji z naruszeniem prawa oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] Prezydent Miasta S. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę zespołu 4 budynków mieszkalnych wielorodzinnych i 1 budynku mieszkalno-usługowego, instalacji zewnętrznych: wodociągowych, kanalizacyjnych, elektroenergetycznych, oświetlenia terenu, przebudowę sieci kanalizacyjnej ogólnospławnej i elektroenergetycznej oraz rozbiórkę budynku starej trafostacji wraz z zagospodarowaniem terenu przy ul. [...] w S. (działka nr [...] z obrębu [...]). Decyzja stała się ostateczna dnia 7 lutego 2020 r.

W dniu [...] marca 2020 r. M. R. i B. R., w oparciu o art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., złożyli podanie o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją.

W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że M. R. i B. R. nie brali udziału w postępowaniu pomimo, że są właścicielami lokalu mieszkalnego w budynku sąsiadującym z terenem inwestycji tj. zlokalizowanym na działce nr [...] obręb [...], będącej, zgodnie z projektem budowlanym, w obszarze oddziaływania obiektu z uwagi na skrócony czas nasłonecznienia pomieszczeń mieszkalnych i zmniejszenie odległości między budynkami. W ocenie wnioskodawców, uprawnienia Wspólnoty Mieszkaniowej i poszczególnego właściciela nie są wobec siebie konkurencyjne i nie wykluczają się wzajemnie. Zdaniem wnioskodawców, w wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę zostały naruszone zapisy art. 4 w związku z art. 5 ust. 1 ustawy Prawa budowlanego, ponieważ dla potrzeb realizacji inwestycji przyjęto, że jest ona zlokalizowana na terenie zabudowy śródmiejskiej. Skutkowało to odejściem od reguł przesłaniania i od wymogów naświetlenia opisanych w § 13 ust. 1 i § 60 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Według ustaleń wnioskodawców, treść studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy nie określa, aby na terenie nieruchomości inwestora dopuszczalna była zabudowa Śródmiejska (jednostka planistyczna [...]). Studium posługuje się tego rodzaju terminem w jednostkach planistycznych [...]

W dniu [...] czerwca 2020 r. organ I instancji wydał postanowienie o wznowieniu postępowania zakończonego ww. decyzją, po czym przeprowadził postępowanie wyjaśniające celem ustalenia, czy wystąpiła podstawa wznowienia, a więc czy wnioskodawcy mają interes prawny w sprawie pozwolenia na budowę.

Decyzją z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...]; UNP: [...] Prezydent Miasta S. umorzył wznowione postępowanie w sprawie.

W uzasadnieniu wskazano, że w sprawie ustalono, że Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy ul. [...] w S. została zawiadomiona o wszczęciu postępowania oraz o możliwości zapoznania się ze zgromadzonymi dokumentami i nie wniosła żadnych uwag ani zastrzeżeń do sprawy.

Planowana zabudowa znajduje się w terenie nieobjętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Prezydent Miasta S. decyzją z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] ustalił warunki zabudowy dla terenu położonego przy ul. [...] w S. (dz. nr [...] obręb [...]).

Zgodnie ze Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta S. uchwalonym przez Radę Miasta S. uchwałą z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] Miasto S. jest podzielone na [...] dzielnice, które grupują osiedla.

Zabudowa objęta przedmiotową decyzją znajduje się w dzielnicy "Śródmieście", na Osiedlu "Śródmieście Północ", w jednostce planistycznej [...], gdzie obowiązuje kierunek zagospodarowania: zabudowa mieszkaniowa wielorodzinna wysokiej intensywności. Zapisy te spełniają definicję zabudowy śródmiejskiej, zawartą w § 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zdefiniowane jako "zgrupowanie intensywnej zabudowy na obszarze śródmieścia określonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego a w przypadku braku planu miejscowego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy". W związku z powyższym projektant miał możliwość zastosowania zmniejszenia odległości między budynkami (§ 13 ust. 4 rozporządzenia) i ograniczenia wymaganego czasu nasłonecznienia (§ 60 ust. 3 rozporządzenia).

Organ I instancji wskazał, że przywołane przez wnioskodawców inne jednostki planistyczne nie były analizowane w dacie wydania pozwolenia na budowę. Brak użycia zapisu "śródmiejska zabudowa" w jednostce planistycznej studium nie wyklucza możliwości zastosowania przepisów warunków technicznych dotyczących zmniejszonej odległości i skróconego czasu nasłonecznienia, gdyż w świetle definicji rozporządzenia inwestycja jest położona na obszarze Śródmieścia, a w kierunkach zagospodarowania w funkcji uzupełniającej studium określono, że zabudowa mieszkaniowa ma być wysokiej intensywności.

W świetle art. 28 ust 2 ustawy Prawo budowlane stronami w postępowaniu o pozwolenie na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przywołany przepis nie wyłącza regulacji art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali. W budynkach, w których własność wyodrębnionych lokali posiadają określone podmioty, funkcjonuje Wspólnota Mieszkaniowa, a uprawnionym do reprezentacji Wspólnoty Mieszkaniowej jest jej zarząd, co wynika wprost z art. 21 ust. 1 ustawy o własności lokali.

Prawa do samodzielnego udziału w postępowaniu członek Wspólnoty nie może zatem wywodzić tylko z faktu bycia współwłaścicielem nieruchomości wspólnej, skoro pozostaje ona w wyłącznym zarządzie Wspólnoty, tj. ogółu właścicieli lokali. Tylko w wyjątkowych przypadkach członek Wspólnoty może być stroną postępowania obok Wspólnoty Mieszkaniowej. Chodzi o sytuacje, w których wykaże on aktualny, indywidualny, własny interes prawny.

Z wniosku o wznowienie postępowania wynika, że M. R. i B. R. są właścicielami lokalu mieszkalnego, posiadają udział we współwłasności nieruchomości wspólnej, jednak nie wykazali oni indywidualnego interesu prawnego, odrębnego od interesu prawnego reprezentującej ich Wspólnoty Mieszkaniowej, dającego podstawę do występowania jako strona w postępowania o pozwolenie na budowę objętego decyzją z dnia [...] grudnia 2019 r. Ponadto wnioskodawcy złożyli wniosek o rozważenie przekazania rozpatrzenia wniosku wznowieniowego organowi II instancji.

Organ I instancji wskazał, że zgodnie z art. 150 § 1 k.p.a. organem administracji publicznej właściwym w sprawach wymienionych w art. 149 jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. W niniejszej sprawie, organem tym jest Prezydent Miasta S.. Jedynie, gdy przyczyną wznowienia postępowania jest działalność ww. organu, o wznowieniu postępowania rozstrzyga organ wyższego stopnia, który równocześnie wyznacza organ właściwy do przeprowadzenia postępowania w sprawach wymienionych w art. 149 § 2 k.p.a., art. 150 § 2 k.p.a. Przy wznowieniu postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. dewolucję kompetencji na organ wyższego stopnia uzasadniałaby taka działalność organu I instancji w toku rozpoznawania sprawy zakończonej decyzją ostateczną, która nosiłaby znamiona stronniczości i godziła w zasadę obiektywizmu, z czym w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia.

W postępowaniu o pozwoleniu na budowę zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane organ I instancji zawiadomił Wspólnotę Mieszkaniową przy ul. [...] - stronę postępowania.

Skoro zatem, zgodnie z art. 105 ust. 1 k.p.a., postępowanie w sprawie wznowienia na wniosek M. R. i B. R. jest bezprzedmiotowe, należało je, zdaniem organ I instancji, umorzyć.

Od powyższej decyzji M. R. i B. R. wnieśli odwołanie, zarzucając jej m. in. naruszenie przepisów art. 4 w zw. z art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego w zw. z art. 140 Kc oraz art. 21 ust. 1 i 2 Konstytucji poprzez dopuszczenie do realizacji budynków, które nie odpowiadają warunkom technicznym i pozbawiają skarżących prawa do właściwego nasłonecznienia ich lokalu, naruszenie § 13 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 oraz § 60 ust. 1 i ust. 3 w zw. z § 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ze względu na nieprawidłowe uznanie, że teren inwestycji znajduje się w zabudowie śródmiejskiej, co było podstawą do zmniejszenia norm przesłaniania i nasłonecznienia. Ponadto skarżący zarzucili naruszenie przepisu art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. ze względu na brak przeprowadzenia postępowania dowodowego i nieodniesienie się w wyczerpujący sposób do zarzutów skarżących, naruszenie przepisu art. 8 § 1 k.p.a. ze względu na przeprowadzenie postępowania w sposób stronniczy i naruszający zasadę równego traktowania uczestników postępowania i ze względu na ograniczenie skarżącym możliwości zapoznania się z aktami sprawy, naruszenie przepisu art. 9 § 1 k.p.a. ze względu na ograniczenie skarżącym dostępu do akt sprawy i niedołączenie do akt sprawy dokumentacji dotyczącej pozwolenia na budowę, i w konsekwencji nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta S. i orzekł o odmowie uchylenia we wznowionym postępowaniu decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] grudnia 2019 r. o pozwoleniu na budowę z uwagi na fakt, że w wyniku wznowienia mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (art. 146 § 2 k.p.a.) oraz stwierdził, że ww. decyzja Prezydenta Miasta S. z dnia [...] grudnia 2019 r. została wydana z naruszeniem prawa, tj. przepisu art. 10 § 1 k.p.a.

W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, że wezwaniem z dnia [...] września 2020 r. zwrócił się do skarżących o dokładne wskazanie, z ilu pomieszczeń składa się lokal skarżących, gdzie znajdują się okna poszczególnych pomieszczeń i jakiego rodzaju są to pomieszczenia. W odpowiedzi skarżący wskazali, że są oni właścicielami dwóch lokali nr [...] i nr [...] przy ul. [...], wyjaśnili, gdzie znajdują się okna pomieszczeń omawianych lokali i załączyli fotografie elewacji oraz rysunki z zaznaczeniem okien lokali.

Wezwaniem z dnia [...] października 2020 r. Wojewoda zwrócił się do inwestora o odniesienie się do ww. twierdzeń skarżących i przedstawienie analizy przesłaniania i nasłonecznienia.

Inwestor, w piśmie z dnia [...] listopada 2020 r., oświadczył, iż ciężar udowodnienia posiadania przymiotu strony postępowania spoczywa na skarżących i nie widzi powodu dla którego miałby sporządzać odrębną analizę nasłonecznienia i przesłaniania.

Wojewoda w skierowanym do inwestora piśmie z dnia [...] listopada 2020 r. wyjaśnił, iż ze znajdującej się w aktach sprawy analizy przesłaniania i nasłonecznienia wynika, że sporządzona została w oparciu o założenie, że w sprawie mamy do czynienia z tzw. zabudową śródmiejską, a ponadto analiza ta została sporządzona w stosunku do całego budynku przy ul. [...] w S., a nie w stosunku do okien poszczególnych lokali. Brak przedłożenia aktualnej analizy nasłonecznienia i przesłaniania może natomiast skutkować uchyleniem decyzji o pozwoleniu na budowę.

Inwestor, przy piśmie z dnia [...] grudnia 2020 r., przedłożył analizę przesłaniania i nasłonecznienia.

Zawiadomieniem z dnia [...] grudnia 2020 r. Wojewoda przesłał do skarżących kopie ww. pisma inwestora wraz z załączoną analizą przesłaniania i nasłonecznienia z prośbą o zajęcie stanowiska w sprawie.

W piśmie z dnia [...] stycznia 2021 r. skarżący podtrzymali dotychczasowe stanowisko, zakwestionowali wartość dowodową przedłożonej przez inwestora analizy nasłonecznienia i wnieśli o przeprowadzenie dowodu z oględzin nieruchomości należących do wnioskodawców na okoliczność ustalenia rzeczywistych skutków oddziaływania realizowanej inwestycji na lokale skarżących oraz o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego rzeczoznawcy z zakresu budownictwa na okoliczność ustalenia wpływu realizacji przedmiotowej inwestycji na czas nasłonecznienia pomieszczeń lokali należących do skarżących i skutków ograniczonego nasłonecznienia tych lokali.

Organ II instancji, przywołał treść art. 16 § 1, art. 145 § 1 i art. 151 § 1 i § 2 oraz art. 28 k.p.a., i wskazał, że w postępowaniach prowadzonych na gruncie przepisów ustawy Prawo budowlane do ustalania kręgu stron postępowania stosuje się materialny przepis art. 28 ust. 2 ww. ustawy, który stanowi, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Z kolei zgodnie z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy tego terenu. Stroną postępowania - poza inwestorem - będą zatem właściciele bądź użytkownicy wieczyści tylko tych nieruchomości, które wskutek zrealizowania inwestycji będą miały ograniczoną możliwość zagospodarowania terenu, w tym zabudowy, a to ograniczenie będzie miało oparcie w konkretnych przepisach prawa. Podkreślić należy, że sam fakt sąsiedztwa z działką inwestycyjną nie oznacza, że właściciel działki sąsiedniej staje się stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Inwestycja może być bowiem zaprojektowana w taki sposób, że oddziaływanie planowanego obiektu będzie zamykało się w granicach działki inwestycyjnej. W tym miejscu również należy podkreślić różnice pomiędzy faktycznym a prawnym oddziaływaniem inwestycji. Ograniczenia w sposobie korzystania z nieruchomości, a więc ograniczenia znajdujące swoje oparcie w normach prawnych, nie są tożsame z uciążliwościami wygenerowanymi przez realizację spornej inwestycji, takimi jak kurz, hałas, wzmożony ruch pieszych i samochodów, sposób obsługi komunikacyjnej, spaliny, zmniejszenie walorów użytkowych, obniżenie wartości nieruchomości, odczucia estetyczne. Jeśli żądanie wszczęcia postępowania pochodzi od właściciela lokalu znajdującego się w budynku wielolokalowym, zobligowany jest on także do wykazania istnienia indywidualnego interesu prawnego, tj. opartego w przepisach administracyjnego prawa materialnego, z którym związane byłoby ograniczenie w korzystaniu z danego lokalu.

Dalej, organ II instancji wskazał, że przepisami odrębnymi, o których mowa w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, są przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w którym w § 12 określone są minimalne odległości od granicy działki, w § 271-273 określone są minimalne odległości między budynkami ze względu na bezpieczeństwo pożarowe, zaś w § 13 i § 60 granice przesłaniania i wymogi nasłonecznienia budynków.

Za względu na fakt, że wniosek o wznowienie postępowania w niniejszej sprawie złożony został przez właścicieli lokali w budynku wielolokalowym, kwestia oddziaływania budynku zaprojektowanego na działce nr [...] została przeprowadzona pod kątem ewentualnego przesłaniania i ograniczenia norm nasłonecznienia lokali znajdujących się w budynku przy ul. [...] - działka nr [...].

Organ II instancji przytoczył treść § 13 ust. 1 i § 60 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, i wskazał, że dogłębna analiza sprawy pozwoliła stwierdzić, iż teren inwestycji wraz z terenami sąsiednimi stanowi tzw. teren zabudowy śródmiejskiej. Zgodnie z przepisem § 3 pkt 1 ww. rozporządzenia przez zabudowę śródmiejską należy rozumieć zgrupowanie intensywnej zabudowy na obszarze śródmieścia, określonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego bądź w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Na obszarze, na którym położona jest działka inwestycyjna nr [...], nie ma uchwalonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z uchwałą Rady Miasta S. z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w sprawie Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta S. teren inwestycji położony jest w dzielnicy "Śródmieście", osiedlu "Śródmieście Północ", jednostce planistycznej [...], dla której ustalono kierunek zagospodarowania pod zabudowę mieszkaniową wielorodzinną wysokiej intensywności. Podkreślić należy, że z zabudową śródmiejską możemy mieć do czynienia nie tylko w przypadku centrum miasta, ale także w przypadku poszczególnych dzielnic miasta. Jeżeli na badanym obszarze nie ma uchwalonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ale obowiązują ustalenia studium uwarunkowań i kierunków rozwoju miasta, dla ustalenia, czy mamy do czynienia z zabudową śródmiejską, istotne jest faktyczne zagospodarowanie danego obszaru, a zwłaszcza intensywny charakter zabudowy. Mając na względzie przewidziany w Studium kierunek zagospodarowania - wysoka intensywność - oraz fakt, że teren inwestycji znajduje się w obszarze śródmieścia z intensywnie zgrupowaną zabudową, w przedmiotowej sprawie zaistniały podstawy do uznania, że mamy do czynienia z tzw. zabudową śródmiejską, o której mowa w § 3 pkt 1 ww. rozporządzenia.

Skarżący są właścicielami dwóch lokali w budynku przy ul. [...]: lokalu nr [...] oraz lokalu nr [...]. Z pisma skarżących z dnia [...] października 2020 r. wynika, że lokal nr [...] posiada pomieszczenia z oknami, które nie są skierowane w stronę działki inwestycyjnej nr [...]. W przypadku tego lokalu nie wystąpi zatem zjawisko zacieniania przez inwestycję realizowaną na działce nr [...]. Lokal nr [...] położony jest na parterze budynku, składa się z kuchni, łazienki i pokoju, którego okna skierowane są w stronę działki nr [...]. Z załączonej do pisma inwestora analizy nasłonecznienia wynika, że lokal ten w dniach równonocy będzie posiadał nasłonecznienie wynoszące 4 godziny i 5 minut. Zachowana zatem zostanie norma minimalnego nasłonecznienia określona w § 60 rozporządzenia bez konieczności powoływania się na lokalizację w zabudowie śródmiejskiej.

W analizowanej sprawie odległość pomiędzy licem ścian budynków oznaczonych na projekcie zagospodarowania terenu jako "C" i "D" zaprojektowanych na działce nr [...], a ścianą budynku położonego na działce nr [...] w najbliżej położonym miejscu wynosi: w przypadku budynku "C" 13,36 m przy wysokości przesłaniania mierzącej 7,00 m, w przypadku budynku "D" 13,31 m przy wysokości przesłaniania mierzącej 6,50 m. Wynika z tego, że budynki "C" i "D" na działce nr [...] zaprojektowane zostały w odległości większej niż wysokość przesłaniania w zabudowie śródmiejskiej i nie wystąpi tutaj zjawisko ponadnormatywnego przesłaniania w stosunku do okien pomieszczeń położonych na parterze budynku przy ul. [...]. Bez uwzględnienia warunku zabudowy śródmiejskiej wymogi przesłaniania spełnia budynek "D", natomiast budynek "C" zaprojektowany został w odległości nieznacznie mniejszej niż wysokość przesłaniania, tj. o 0,64 m. Nie oznacza to, że naruszone zostały normy rozporządzenia uniemożliwiające zatwierdzenie projektu budowlanego, jednakże okoliczność ta ma wpływ na krąg stron postępowania. Odległość, w jakiej zaprojektowany został na działce nr [...] budynek "C" od budynku położonego na działce nr [...] mieści się w granicach określonych w § 13 rozporządzenia z uwagi na śródmiejski charakter zabudowy, ale jednocześnie właściciele lokali położonych w parterze budynku na działce nr [...], których okna pomieszczeń skierowane są w stronę działki inwestycyjnej nr [...], posiadają w przedmiotowej sprawie interes prawny, a co za tym idzie posiadają przymiot strony postępowania. W dalszej konsekwencji oznacza to, że przy wydaniu badanej decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] grudnia 2019 r. doszło do naruszenia prawa, tj. art. 10 § 1 k.p.a., bowiem skarżący powinni zostać uznani za strony postępowania i mieć zapewnioną możliwość brania czynnego udziału w postępowaniu. Podkreślić jednak należy, zdaniem organu II instancji, że sam fakt posiadania przymiotu strony postępowania i zaistnienia przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. nie oznacza, że badana we wznowionym postępowaniu decyzja kwalifikuje się od razu do uchylenia. Jeśli bowiem w wyniku wznowienia postępowania organ i tak musiałby wydać decyzję odpowiadającą w swej treści decyzji dotychczasowej, to zgodnie z art. 151 § 2 w związku z art. 146 § 2 k.p.a. stwierdza, że badana decyzja wydana została z naruszeniem prawa i odmawia jednocześnie uchylenia takiej decyzji.

Ze zgromadzonego w przedmiotowej sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby w wyniku wznowienia postępowania miałaby zapaść w swej istocie decyzja inna, aniżeli decyzja dotychczasowa. Inwestor spełnił wymogi określone w przepisach art. 32 ust. 4 oraz 33 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, tj. złożył wniosek o pozwolenie na budowę, do którego załączył cztery egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami i pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz aktualnym zaświadczeniem projektanta o przynależności do właściwego samorządu zawodowego, a także oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Prezydent Miasta S., zgodnie z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę dokonał zbadania kompletności projektu budowlanego, zgodności projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, a także zgodności projektu zagospodarowania terenu z innymi przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Zatwierdzony badaną decyzją projekt budowalny jest zgodny z ustaleniami decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] lipca 2018 r. o warunkach zabudowy oraz spełnia wymogi określone w przepisach rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Uzupełniony w toku wznowionego postępowania materiał dowodowy nie potwierdził zarzutu skarżących, iż w sprawie doszło do naruszenia normy minimalnego nasłonecznienia określonej w § 60 powyższego rozporządzenia. Jak już wskazano powyżej, z przedłożonej analizy nasłonecznienia wynika, że należący do skarżących lokal nr [...] w dniach równonocy będzie posiadał nasłonecznienie wynoszące 4 godziny i 5 minut.

Odnosząc się do wniosku skarżących o dopuszczenie dowodu z oględzin nieruchomości należących do skarżących i zlecenia sporządzenia opinii przez rzeczoznawcę z zakresu budownictwa na okoliczność ustalenia wpływu realizacji inwestycji na czas nasłonecznienia pomieszczeń lokali skarżących organ II instancji wyjaśnił, że w sprawach o udzielenie pozwolenia na budowę analizie podlega przedłożona dokumentacja projektowa, a nie sposób realizacji inwestycji. Postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę z założenia dotyczy bowiem etapu całego przedsięwzięcia poprzedzającego rozpoczęcie budowy. W sprawach o pozwolenie na budowę rolą organów administracji architektoniczno-budowlanych jest zatem sprawdzenie, czy inwestycja została zaprojektowana zgodnie z prawem, a to z kolei ustalane jest na podstawie przedłożonej przez inwestora dokumentacji projektowej. Podkreślić jednak należy, że mając na względzie przepisy art. 7 Konstytucji RP i art. 6 k.p.a., organy mogą weryfikować przedłożoną przez inwestora dokumentację tylko w ograniczonym zakresie określonym w art. 35 Prawa budowlanego. Z drugiej jednak strony przedkładany przez inwestora projekt budowlany musi być sporządzony przez osobę posiadającą ku temu stosowne uprawnienia oraz legitymującą się aktualnym na dzień sporządzenia projektu zaświadczeniem o przynależności do właściwego samorządu zawodowego. Przepisy powyższego rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie określają minimalne normy, jakie muszą spełniać poszczególne obiekty budowlane i ich elementy. I tak w przypadku norm nasłonecznienia przepisy § 13 ww. rozporządzenia określają minimalną normę nasłonecznienia pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi, a rolą organów administracji architektoniczno-budowlanej jest sprawdzenie, czy inwestycja zaprojektowana została tak, aby te minimalne normy zostały zachowane. W świetle ww. przepisów odmowa pozwolenia na budowę może być wydana tylko wtedy, gdy nie są zachowane minimalne normy nasłonecznienia. Na gruncie zatem administracyjnego postępowania w sprawie pozwolenia na budowę nieistotna jest okoliczność, że nasłonecznienie lokalu w sąsiednim budynku wskutek zrealizowania inwestycji zostanie znacznie ograniczony. Jeżeli ograniczenie to mieści się w ramach norm określonych w § 13 ww. rozporządzenia nie może to stanowić podstawy do odmowy wydania pozwolenia na budowę, czy tez uchylenia pozwolenia na budowę we wznowionym postępowaniu. Z tych względów za bezcelowe uznać należy przeprowadzanie dowodu z oględzin nieruchomości należących do skarżących na okoliczność rzeczywistych skutków oddziaływania inwestycji, czy też zlecenie sporządzenia opinii przez biegłego rzeczoznawcę z zakresu budownictwa na okoliczność ustalenia wpływu realizacji inwestycji na czas nasłonecznienia pomieszczeń w lokalach należących do skarżących.

W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego organ II instancji stwierdził zatem, że przy wydaniu decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] grudnia 2019 r. doszło do naruszenia prawa, tj. art. 10 § 1 k.p.a., ze względu na niezapewnienie skarżącym możliwości brania czynnego udziału w postępowaniu. Jednak, z uwagi na fakt, że w wyniku wznowienia i tak zapadłaby decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, mając na względzie przepis art. 146 § 2 k.p.a., brak jest podstaw do uchylenia badanej decyzji.

Pismem z dnia [...] lutego 2021 r. M. R. i B. R. wnieśli skargę na ww. decyzję Wojewody do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zarzucając jej naruszenie:

- art. 4 w zw. z art. 5 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, w zw. z art. 140 k.c. oraz art. 21 ust. 1 i 2 Konstytucji RP poprzez uznanie, że budynki realizowane na działce nr [...] odpowiadają warunkom technicznym jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie i nie pozbawiają skarżących prawa do właściwego nasłonecznienia ich lokali, podczas gdy:

a) stosownie do prawa budowlanego obiekty należy projektować tak, aby szanować uzasadnione interesy osób trzecich, w tym ochronę nieruchomości sąsiednich;

b) stosownie do przepisów kodeksu cywilnego skarżący mają wyłączne prawo korzystania z lokali, a poprzez zgodę na ograniczenie nasłonecznienia ich lokali organ I instancji, a następnie organ II instancji ograniczył prawa skarżących do właściwej ekspozycji ich lokali na światło słoneczne;

c) zgodnie z regułami Konstytucji RP własność podlega ochronie, a wywłaszczenie może nastąpić na cele publiczne i za stosownym wynagrodzeniem, a w niniejszej sprawie organ I instancji pozbawił skarżących prawa do dotychczasowego nasłonecznienia ich lokali i to ku korzyści inwestora prywatnego, co jest niedopuszczalne i zabronione, a organ II instancji odmówił uchylenia tej decyzji wskazując, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść jedynie decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej.

- § 13 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 oraz § 60 ust. 1 i ust. 3 w zw. z § 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez przyjęcie, że w niniejszej sprawie możliwe było zmniejszenie odległości pomiędzy budynkami oraz ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia, z uwagi na zakwalifikowanie przez organ terenu objętego inwestycją jako zabudowa śródmiejska, podczas gdy:

a) studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego wyraźnie rozróżnia zabudowę śródmiejską od innych rodzajów zabudowy vide tereny [...] oraz [...] oraz [...]; Organ w wydanej decyzji, dokonał oderwanej od treści studium jego analizy, z której wynika, że na terenie, na którym prowadzona jest przedmiotowa inwestycja, możliwa jest zabudowa śródmiejska, w sytuacji gdy samo studium takiej zabudowy na analizowanym terenie nie przewiduje.

b) zapisy studium uwarunkowań i zagospodarowania przestrzennego dla terenu objętego inwestycją nie odpowiadają definicji zabudowy śródmiejskiej wskazanej w § 3 pkt 1 wskazanego wyżej rozporządzenia, bo nie wskazują, aby w terenie [...] była dopuszczalna zabudowa śródmiejska;

c) dla terenu opisującego sporną nieruchomość terenu [...] nie przewiduje zabudowy śródmiejskiej;

d) definicja zabudowy śródmiejskiej zawarta w § 3 pkt. 1 wymaga, aby zabudowa ta była określona w studium;

e) położenie działki w środku miasta nie oznacza, że jest na niej dopuszczalna zabudowa śródmiejska; To wyklucza stanowisko organu i oznacza dokonanie przez organ niedopuszczalnej i naruszającej przepisy rozszerzającej wykładni przepisu § 13 ust. 4 rozporządzenia, który w razie trudności interpretacyjnych powinien być interpretowany ścieśniająco, skutkiem czego było wprowadzenie trwałego ograniczenia na nieruchomość skarżących czyli faktyczne ich wywłaszczenie.

- art. 7 k.p.a., poprzez brak podjęcia przez organ czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz pominięcie interesu skarżących, polegające na:

a) ograniczeniu czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w niniejszej sprawie do zwrócenia się do inwestora realizującego budowę, której wpływ na lokale skarżących jest przedmiotem postępowania, o przedłożenie analizy nasłonecznienia i wydanie decyzji w oparciu o tę analizę, w sytuacji gdy inwestor z oczywistych względów pozostaje stroną postępowania, w której interesie leży odmowa uchylenia decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] grudnia 2019 r., skoro realizuje przedmiotową inwestycję;

b) uznanie przez organ za bezcelowe przeprowadzenie dowodu z oględzin nieruchomości należących do skarżących oraz zlecenia sporządzenia opinii przez biegłego rzeczoznawcę z zakresu budownictwa, która obrazowałaby zmianę w nasłonecznieniu lokali skarżących przed inwestycją i po jej przeprowadzeniu, o przeprowadzenie których to dowodów skarżący wnioskowali w toku prowadzonego postępowania, uznając że dla toczącego się postępowania nieistotnym pozostaje okoliczność, że nasłonecznienie lokalu w sąsiednim budynku zostanie ograniczone przez realizowaną inwestycję, a tym samym prowadzenie postępowania w sposób stronniczy, zmierzający do konwalidacji błędnie wydanej decyzji oraz całkowite pominięcie interesu skarżących w prowadzonym postępowaniu.

- art. 8 §1 k.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w sposób stronniczy i naruszający zasadę równego traktowania uczestników postępowania, tj.:

a) wydanie decyzji w niniejszej sprawie w oparciu o analizę nasłonecznienia przekazaną organowi przez inwestora w miejsce opinii właściwego biegłego;

b) odmowę przeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez skarżących.

- art. 77 § 1 k.p.a., poprzez brak zebrania i rozpatrzenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, tj.:

a) ograniczenie się organu do konsultacji z inwestorem w zakresie ograniczenia nasłonecznienia (analiza nasłonecznienia przekazana przez inwestora była kluczowym dowodem w sprawie) lokali skarżących i w oparciu o tę konsultację wydanie decyzji w niniejszej sprawie;

b) odmowa przeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez skarżących;

c) a w konsekwencji nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego w niniejszej sprawie.

- art. 80 k.p.a., poprzez przeprowadzenie oceny dowodów w sposób dowolny i wewnętrznie sprzeczny, tj.:

a) oparcie się przez organ w niniejszej sprawie na analizie nasłonecznienia przekazanej przez inwestora i potraktowanie jej jako kluczowego dowodu w sprawie, mimo iż jest to dokument prywatny, który stwierdza jedynie, że M. S. złożył oświadczenie o treści w nim zawartej i w żadnym wypadku nie powinno być ono podstawą do wydania decyzji, a podstawę taką stanowić mogło jedynie rzetelnie i wyczerpująco przeprowadzone postępowanie dowodowe w tym dowód z opinii biegłego, którego organ przeprowadzenia zaniechał;

b) ustalenie przez organ, że skoro studium na terenie objętym przedmiotową inwestycją operuje sformułowaniem "wysokiej intensywności", a teren znajduje się na obszarze śródmieścia, to na tym obszarze możliwa jest zabudowa śródmiejska, mimo iż z treści studium wynika, że rozróżnia ono wyraźnie jednostki planistyczne, na których obszarze zabudowa śródmiejska może być realizowana oraz jednostki, które takiej cechy nie posiadają, jak jednostka, w której znajduje się teren objęty przedmiotową inwestycją.

Skarżący zarzucili kwestionowanej decyzji naruszenie również art. 146 § 2 k.p.a., poprzez przyjęcie przez organ, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, mimo iż postępowanie prowadzone w niniejszej sprawie i sposób oceny zgromadzonych dowodów przez organ był nieprawidłowy, z uwagi na powyższe, oraz poprzez odmowę uchylenia przez organ we wznowionym postępowaniu decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] grudnia 2019 r., mimo iż ta odmowa nie pozostaje uzasadniona w świetle przedstawionych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm. Zwanej dalej "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1). Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Na mocy art. 15zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.), zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II niniejsza sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym, na którym sąd orzekał w składzie trzech sędziów.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Wojewody z dnia [...] stycznia 2021 r. zapadłej we wznowionym postępowaniu – Sąd nie dopatrzył się przy jej wydaniu naruszeń prawa, które w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. skutkowałyby koniecznością jej uchylenia albo stwierdzenia nieważności, względnie stwierdzenia jej wydania z naruszeniem prawa.

Instytucja wznowienia postępowania administracyjnego ma zastosowanie w sprawach zakończonych decyzjami ostatecznymi, a więc gdy nie ma już możliwości zaskarżenia ich w trybie zwyczajnym (zob. wyrok NSA z 29.06.2016 r., I OSK 3061/14, dostępny jak pozostałe powołane w tej sprawie w Internecie na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Podobne stanowisko wyraża doktryna: "Wznowienie postępowania jest instytucją procesową polegającą na ponownym rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli mają miejsce przyczyny wznowienia taksatywnie określone w przepisach prawa procesowego" (zob. Postępowania administracyjne i sądowoadministracyjne z kazusami, pod red. R. Hausera, A. Skoczylasa, Warszawa 2017, s. 158). Ustawodawca wskazuje w art. 145-145b k.p.a. przesłanki stanowiące podstawę wznowienia postępowania. Tryb wznowienia reguluje art. 148 k.p.a., który stanowi, że podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (§ 1). Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (§ 2).

Z cytowanych przepisów wynikają trzy przesłanki, które muszą zostać spełnione łącznie, aby mogło dojść do wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną. Po pierwsze, musi zostać dochowany termin (miesięczny) od dnia, w którym powzięto wiedzę o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania. Drugą przesłanką jest powołanie przynajmniej jednej okoliczności spośród wymienionych w art. 145-145b k.p.a. I wreszcie przesłanka trzecia – wniosek musi pochodzić od strony postępowania. Łączne spełnienie tych przesłanek prowadzi do wznowienia postępowania, a w jego następstwie do merytorycznego rozpoznania wniosku.

Niesporne jest to, że skarżący dochowali wymogu zgłoszenia wniosku w terminie miesięcznym od dowiedzenia się o wydaniu decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] lipca 2020 r., a także to, że powołali przesłankę do wznowienia postępowania – opisaną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (brak udziału w postępowaniu bez własnej winy). Również kwestia posiadania przez skarżących przymiotu strony, tj. legitymowania się przez nich indywidualnym interesem prawnym w postępowaniu zakończonym decyzją organu I instancji, została dostatecznie wyjaśniona w toku wznowionego postępowania administracyjnego, i nie jest już przedmiotem sporu.

Prezydent Miasta S. umorzył postępowanie wznowieniowe uznając, że skarżący nie mają przymiotu strony postepowania albowiem, wbrew twierdzeniom skarżących, w sprawie nie występuje zjawisko ponadnormatywnego przesłaniania i ograniczenia nasłonecznienia budynku, co wynika wprost z dokumentacji projektowej, do której została dołączona analiza nasłonecznienia.

Organ odwoławczy po rozpatrzeniu odwołania skarżących dokonał ponownej oceny formalnej okoliczności uzasadniających wznowienie postępowania i po uznaniu, że skarżącym przysługuje przymiot strony przystąpił do merytorycznego rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną Prezydenta Miasta S..

Należy w tym miejscu podkreślić, że rozpoznając sprawę co do istoty we wznowionym postępowaniu, organ zbadać jedynie to, czy zachodziły przesłanki do udzielenia inwestorowi wnioskowanego pozwolenia na zespołu czterech budynków mieszkalnych wielorodzinnych i jednego budynku mieszkalno-usługowego wraz z infrastrukturą techniczną i czy treść tej decyzji odpowiadała prawu.

Ze względu na to, że jeden z lokali skarżących położony jest na parterze budynku przy ul. [...], frontem do działki, której dotyczy wydane pozwolenie na budowę, organ rozpatrzył sprawę z punktu widzenia zgodności planowanej inwestycji z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zwanego dalej "rozporządzeniem", w szczególności zaś odnośnie do zachowania minimalnych odległości miedzy budynkami ze względu na bezpieczeństwo pożarowe, granice przesłaniania i wymogi nasłonecznienia budynku.

Organ odwoławczy dokonując oceny ww. wymogów wynikających z rozporządzenia wziął pod uwagę, że lokal skarżących jest jednopokojowy, zaś w razie, gdy planowany budynek znajduje się w zabudowie śródmiejskiej – nie określa się wymaganego czasu nasłonecznienia.

Wojewoda analizując kwestię położenia budynku, ustalił w oparciu o przepisy uchwały Rady Miasta S. z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w sprawie Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta S., że teren inwestycji położony jest w dzielnicy Śródmieście, na osiedlu Śródmieście Północ, w jednostce planistycznej [...] dla której ustalono kierunek zagospodarowania pod zabudowę mieszkaniową wielorodzinną o wysokiej intensywności.

W świetle treści Studium konieczne było odniesienie się do zarzutu skarżących, zawartego w odwołaniu od decyzji organu I instancji, kwestionującego położenie inwestycji w zabudowie śródmiejskiej. Organ stwierdził, że wysoka intensywność zabudowy oraz fakt iż teren inwestycji znajduje się w Śródmieściu S. pozwala na uznanie, że planowana inwestycja spełnia wymogi zabudowy śródmiejskiej.

W ocenie Sądu, konstatacja organu odwoławczego w tym zakresie jest prawidłowa.

W myśl § 3 pkt 1 rozporządzenia przez zabudowę śródmiejską należy rozumieć zgrupowanie intensywnej zabudowy na obszarze śródmieścia, określonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku planu miejscowego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy.

Nie ma zatem znaczenia, w ocenie Sądu, że w Studium, w odniesieniu do jednostki planistycznej [...] nie użyto sformułowania "zabudowa śródmiejska" albowiem już z usytuowania terenu zainwestowania w Śródmieściu S. oraz wysokiej intensywności zabudowy, w odniesieniu do inwestycji, którą skarżący kwestionują, użycie określonych w rozporządzeniu parametrów odnoszących się do odległości między budynkami czy granic przesłaniania oraz wymogów nasłonecznienia jak dla zabudowy śródmiejskiej jest uzasadnione.

Dodać również należy, że termin "zabudowa śródmiejska", zdefiniowany w § 3 pkt 1 rozporządzenia, bazuje na dwóch zasadniczych elementach, które decydują o uznaniu danej zabudowy za "śródmiejską". Po pierwsze, zabudowa ta musi mieć charakter intensywny, to znaczy typowy dla charakteru, wielkości i cech zabudowy danego miasta (np. zgrupowanie zabudowań w wielkomiejskiej aglomeracji jest znacznie większe niż mieście małym lub średnim). Po drugie, zabudowa ta musi znajdować się na obszarze funkcjonalnego śródmieścia, co oznacza, że prawodawca "rozporządzeniowy" odwołuje się do kryterium funkcji zabudowy, która - zgodnie z dalszą częścią definicji - ma "faktycznie" lub "planistycznie" stanowić centrum miasta lub centrum dzielnicy miasta. Z definicji tej wynika zatem szerokie rozumienie zabudowy śródmiejskiej, która obejmuje nie tylko jeden teren centralny miasta (zazwyczaj w mniejszych miastach), lecz także wielość "terenów centrotwórczych" w dzielnicach miast (vidé: wyrok NSA z dnia 9 października 2018 r. II OSK 2442/16).

Nie budzi zatem wątpliwości Sądu, że zabudowę terenu inwestycji i działki sąsiedniej (niezależnie od rozróżnienia w Studium funkcji uzupełniającej i podstawowej kierunku zagospodarowania ww. terenów pod zabudowę mieszkaniową wielorodzinną wysokiej intensywności, o czym piszą skarżący) należy zakwalifikować do rodzaju zabudowy śródmiejskiej. Wynika to wprost z lokalizacji działek będących przedmiotem zainwestowania, które według Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta S. położone są w dzielnicy funkcjonalnie oznaczonej jako "Śródmieście", na osiedlu "Śródmieście Północ".

Zatem, skoro projektowana inwestycja i działki sąsiednie należą do tzw. zabudowy śródmiejskiej to, wbrew stanowisku Skarżących, w stosunku do ich lokalu mieszkalnego obowiązuje warunek nasłonecznienia ustalony w § 60 ust. 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, w ramach którego, w przypadku budynków zlokalizowanych w zabudowie śródmiejskiej dopuszcza się ograniczenia wymaganego czasu nasłonecznienia do 1,5 godziny.

Niemniej jednak, jak wynika z dodatkowej analizy nasłonecznienia mieszkań zlokalizowanych przy południowej elewacji budynku przy ul. [...] w S. wszystkie lokale mieszkalne przylegające do południowej elewacji budynku, w tym lokal Skarżących nr [...] usytuowany na parterze budynku, po zrealizowaniu sąsiedniej budowy, będą miały zapewniony czas nasłonecznienia wynoszący 4 godziny i 5 minut. Wynik ten potwierdza graficzna symulacja a rozkładu światła słonecznego i cienia pokazana w czterech ujęciach. Stąd też lokal Skarżących spełnia również ogólne normy nasłonecznienia, o których mowa w § 60 ust. 1 i 2 rozporządzenia.

Analiza nasłonecznienia mieszkań zlokalizowanych przy południowej elewacji budynku przy ul [...], zwróconych w kierunku działki nr [...] została sporządzona na zlecenie inwestora i jest kwestionowana przez skarżących jako dokument prywatny, uwzględniający interesy podmiotu, który zlecił jej wykonanie.

Sąd zauważa, że dokument prywatny podlega w postepowaniu administracyjnym takiej samej, wnikliwej ocenie jak wszystkie inne dowody przeprowadzane w sprawie. Analiza nasłonecznienia mieszkań zlokalizowanych przy południowej elewacji w budynku przy [...] w S., zwróconych w kierunku działki nr [...] stała się przedmiotem oceny organu odwoławczego Dowód ten oraz jego przydatność w sprawie zostały ocenione przez organ odwoławczy, który prawidłowo nie stwierdził, żeby zostały naruszone normy nasłonecznienia określone w § 13 rozporządzenia.

Sąd zwrócił również uwagę, że analiza została sporządzona przez osobę legitymującą się uprawnieniami budowlanymi w specjalności architektonicznej.

Odnosząc się do zarzutu skarżących dotyczącego konieczności zasięgnięcia wiadomości specjalnych (powołania biegłego czy przeprowadzenia oględzin), Sąd nie znalazł podstaw by należało się przychylić temu żądaniu. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że specjalistyczną wiedzę posiadają osoby sporządzające projekt budowlany oraz uzgadniające ten projekt pod kątem wymogów wynikających z powszechnie obowiązujących przepisów prawa, w szczególności warunków technicznych określonych w rozporządzeniu, np. w zakresie ochrony przeciwpożarowej. To zatem projektanci i sprawdzający, dysponujący odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi ponoszą odpowiedzialność za rzetelność projektu i jego sporządzenie według zasad wiedzy technicznej, odpowiedniej metodologii i w zgodzie z przepisami prawa. Z kolei organ administracji architektoniczno-budowlanej jest traktowany jako wyspecjalizowany organ administracji publicznej, który co do zasady nie ma potrzeby uzyskiwania wiedzy specjalnej. Oczywiście nie można wykluczyć, że w pewnych szczególnych sytuacjach taka potrzeba się pojawi i wówczas organ powinien wystąpić o uzyskanie dodatkowych informacji wykorzystując odpowiednie środki dowodowe w k.p.a. Taka sytuacja nie miała jednakże miejsca w niniejszej sprawie. Należy zwrócić uwagę, że w toku postępowania organy uzupełniały materiał dowodowy, który stanowił obszerną i kompletną całość, natomiast skarżący oprócz werbalnego formułowania kolejnych żądań nie przejawiali żadnej inicjatywy dowodowej, chociażby w kwestii sporządzenia własnej analizy nasłonecznienia, skoro kwestionowali tę, która została sporządzoną na zlecenie inwestora.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 21 ust. 1 i 2 Konstytucji RP zauważyć należy - i jest to pogląd ugruntowany w orzecznictwie i doktrynie, że jakkolwiek prawo własności jest prawem konstytucyjnie chronionym, to jednak prawo nie jest prawem chronionym bezwzględnie. Przepis art. 64 ust. 1 Konstytucji RP dopuszcza możliwość ograniczenia tego prawa, gdy następuje ono w ustawie i w zakresie, w jakim nie narusza istoty prawa własności, a więc poszanowania zasady proporcjonalności wyrażającej się zakazem nadmiernej w stosunku do chronionej wartości, ingerencji w sferę praw i wolności. W tej sprawie takie naruszenia nie mają miejsca albowiem nowa inwestycja, co wynika z analizy akt administracyjnych sprawy ma być realizowana na gruncie stanowiącym własność inwestora, w oparciu o przepisy ustawy Prawo budowlane oraz projekt budowlany sporządzony przez uprawnione osoby. Interes innych stron postępowania nie może naruszać prawa inwestora wynikającego z art. 4 Prawa budowlanego, bo prawo do zabudowy może być ograniczone tylko przepisami prawa powszechnie obowiązującego oraz ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - i tylko w tym zakresie organ administracji architektoniczno-budowlanej może ingerować w planowaną inwestycję.

Nie zasługują na uwzględnienie również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Materiał dowodowy został zebrany w sposób wyczerpujący stosownie do treści art. 7 i 77 § 1 k.p.a. i oceniony zgodnie z art. 80 k.p.a.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę.