Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 279/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2012-07-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 7 lit. a, art. 23 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 1 poz 7
law: Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska Sędziowie Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (spr.) Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski Protokolant Sylwia Zdyb po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 10 lipca 2012 r. sprawy ze skargi B.Cz. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] 2012 r. nr [...] w przedmiocie uznania świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego za nienależnie pobrane i zobowiązania do ich zwrotu oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 2012 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania B. Cz. od decyzji Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. z dnia [...] 2011 r. nr [...] uznającej wypłacone w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 30 września 2011 r. świadczenia z funduszu alimentacyjnego za nienależnie pobrane i zobowiązującej do zwrotu kwoty 4500 zł łącznie z ustawowymi odsetkami liczonymi do dnia całkowitej spłaty zadłużenia, kwestionowaną decyzję utrzymało w mocy.

W jej uzasadnieniu wskazało, że decyzją z dnia [...] 2010 r. nr [...] przyznano B. Cz. świadczenie z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną, tj. B. Cz. do ukończenia 18 roku życia, w kwocie 500 zł miesięcznie na okres od dnia 1 października 2010 r. do dnia 30 września 2011 r.

Pismem z dnia 7 listopada 2011 r., organ pierwszej instancji zawiadomił stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, w związku z podjęciem przez nią w dniu 1 grudnia 2010 r. zatrudnienia i uzyskania dochodu powodującego przekroczenie kryterium dochodowego uprawniającego do pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego od dnia 1 stycznia 2011 r.

Następnie, decyzją z dnia [...] 2011 r., organ pierwszej instancji uznał wypłacone stronie w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 30 września 2011 r. świadczenia z funduszu alimentacyjnego za nienależnie pobrane i zobowiązał do ich zwrotu łącznie z ustawowymi odsetkami.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że wnioskując o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na okres świadczeniowy 2010/2011 strona podpisała oświadczenie, że zapoznała się z warunkami uprawniającymi do tych świadczeń oraz oświadczenie zobowiązujące do niezwłocznego powiadomienia organu o zmianach w sytuacji rodzinnej i dochodowej, mających wpływ na prawo do świadczeń.

Po otrzymaniu informacji o podjęciu przez stronę od dnia 1 grudnia 2010 r. zatrudnienia i uzyskaniu z tego tytułu dochodu, organ pierwszej instancji ponownie przeliczył dochód jej rodziny stanowiący podstawę ustalenia prawa da świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Ustalił, że przychód dwuosobowej rodziny strony w 2009 r. wyniósł 16916,53 zł brutto, dochód netto 12632,79 zł, a po doliczeniu dochodu niepodlegającego opodatkowaniu za 2009 r. z tytułu przekazanych przez komornika alimentów w wysokości 415 zł oraz kwoty 1200 zł z tytułu alimentów zasądzonych wyrokiem Sądu Okręgowego z dnia [...] 1999 r., sygn. akt [...] w wysokości 300 zł miesięcznie za okres od dnia 1 stycznia 2010 r. do dnia 30 kwietnia 2010 r., tj. okres, za który nie była prowadzona egzekucja, łączny dochód rodziny strony wyniósł 14247,79 zł, co daje w skali miesiąca kwotę w wysokości 1187,32 zł. Tak ustalony dochód organ pomniejszył o dochód utracony, w związku z utratą przez stronę z dniem 30 listopada 2010 r. zatrudnienia, w wysokości 964,57 zł. Następnie do dochodu rodziny wynoszącego w skali miesiąca 222,75 zł, doliczył dochód netto osiągnięty przez B.Cz. za pierwszy, pełny, przepracowany miesiąc, tj. za grudzień 2010 r., w wysokości 1341,17 zł z tytułu podjętego w dniu 1 grudnia 2010 r. zatrudnienia. Dochód w przeliczeniu na osobę w rodzinie wyniósł 781.96 zł (222,75 zł + 1341,17 zł = 1563,92 zł/2 = 781,96 zł) przekraczając kryterium dochodowe uprawniające do pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego od dnia 1 stycznia 2011 r. Organ orzekający nadmienił również, że dochód rodziny strony przekroczyłby kryterium dochodowe także w sytuacji nieuwzględnienia w nim kwoty 1200 zł, odpowiadającej wysokości alimentów za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 30 kwietnia 2009 r., tj. okres poprzedzający wszczęcie egzekucji komorniczej. Miesięczny dochód rodziny wyniósłby wówczas 1463,92 zł, a w przeliczeniu na osobę 731,96 zł.

W odwołaniu od tej decyzji strona wyraziła niezadowolenie z wydanego rozstrzygnięcia, wnosząc o jego uchylenie. Zakwestionowała prawidłowość ustalenia przez organ dochodu rodziny, w szczególności zasadność doliczenia do niego alimentów w kwocie po 300 zł. Jednocześnie wskazała, że ze względu na trudną sytuację finansową nie jest w stanie spłacić zadłużenia wynikającego z decyzji.

Jak dalej podał organ odwoławczy, w myśl art. 9 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t.j. Dz.U. z 2009 r., nr 1, poz. 7 ze zm.), dalej: ustawa, świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują osobie uprawnionej do ukończenia 18 roku życia albo w przypadku gdy uczy się w szkole lub szkole wyższej do ukończenia 25 roku życia, albo w przypadku posiadania orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności - bezterminowo (ust. 1 ), jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 725 zł (ust. 2). Pod pojęciem osoby uprawnionej ustawa rozumie osobę uprawnioną do alimentów od rodzica na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, jeżeli egzekucja okazała się bezskuteczna (art. 2 pkt 11).

Zgodnie natomiast z art. 23 ustawy osoba, która pobrała nienależnie świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu wraz z ustawowymi odsetkami (ust. 1). Nienależnie pobrane świadczenia wraz z odsetkami podlegają egzekucji w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (ust. 6). Odsetki są naliczane od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczeń z funduszu alimentacyjnego, do dnia spłaty (ust. 7).

Stosownie zaś do treści art. 2 pkt 7 ustawy, nienależnie pobrane świadczenie - oznacza świadczenie z funduszu alimentacyjnego:

a) wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie albo wstrzymanie wypłaty świadczenia w całości lub w części,

b) przyznane lub wypłacone w przypadku świadomego wprowadzenia w błąd przez osobę pobierającą te świadczenia,

c) wypłacone bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, jeżeli stwierdzono nieważność decyzji przyznającej świadczenie albo w wyniku wznowienia postępowania uchylono decyzję przyznającą świadczenie i odmówiono prawa do świadczenia,

d) wypłacone, w przypadku gdy osoba uprawniona w okresie ich pobierania otrzymała alimenty,

e) wypłacone w przypadku, o którym mowa w art. 17 ust. 5, za okres od dnia, w którym osoba stała się uprawniona do świadczeń w innym państwie w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, do dnia wydania decyzji o uchyleniu decyzji przyznającej świadczenia z funduszu alimentacyjnego, chyba że zostały zwrócone zgodnie z przepisami o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.

Z treści decyzji wynika, że organ pierwszej instancji, oceniając charakter pobranych przez odwołującą się świadczeń z funduszu alimentacyjnego w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 30 września 2011 r. uznał, że stanowią one świadczenia nienależnie pobrane w rozumieniu w art. 2 pkt 7 lit. a ustawy. Z dniem 1 grudnia 2010 r. strona podjęła bowiem zatrudnienie, a uzyskany z tego tytułu dochód netto za pierwszy, pełny miesiąc pracy spowodował przekroczenie kryterium dochodowego stanowiącego podstawę przyznania prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego od dnia 1 stycznia 2011 r.

Z przywołanego na wstępie przepisu art. 23 w związku z art. 2 pkt 7 lit. a ustawy wynika, że znajduje on zastosowanie w sytuacji, w której w trakcie obowiązywania i realizacji prawidłowo wydanej decyzji zaistniały okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, skutkujące jego ustaniem albo wpływające na jego realizację, uzasadniając wstrzymanie wypłaty. Uznanie świadczenia z funduszu alimentacyjnego za świadczenie nienależnie pobrane na podstawie art. 2 pkt 7 lit. a ustawy wymaga zatem spełnienia jednej przesłanki, tj. zaistnienia po przyznaniu prawa do świadczenia okoliczności powodujących jego ustanie albo zmianę w zakresie jego realizacji.

Ponieważ przepisy ustawy warunkują nabycie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego od spełnienia kryterium dochodowego, zmiana sytuacji dochodowej uprawnionego (członków rodziny) w czasie realizacji świadczenia, skutkująca przekroczeniem kryterium dochodowego, powoduje ustanie prawa do świadczeń.

W świetle powyższych okoliczności prawnych, powzięcie przez organ informacji o podjęciu przez odwołującą się zatrudnienia, jako okoliczności wpływającej na sytuację dochodową jej rodziny, uzasadniało ponowne przeliczenie dochodu rodziny z 2009 r., stanowiącego podstawę przyznania świadczeń z funduszu alimentacyjnego na okres świadczeniowy 2010/2011. Zgodnie bowiem z art. 2 pkt 18 lit. c ustawy uzyskanie dochodu spowodowane uzyskaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej oznacza uzyskanie dochodu. W myśl natomiast art. 2 pkt 15a ustawy, pod pojęciem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej ustawa rozumie wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą oraz wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło, kontraktu menedżerskiego albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, a także prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej. Stosownie zaś do treści art. 9 ust. 4 ustawy, w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub osobę uprawnioną pozostającą pod opieką opiekuna prawnego, prawo do świadczeń z funduszu ustala się na podstawie dochodu rodziny lub osoby uprawnionej powiększonego o uzyskany dochód. Wedle natomiast § 12 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 7 lipca 2010 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania, sposobu ustalania dochodu oraz wzorów wniosku, zaświadczeń i oświadczeń o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego (Dz. U. nr 123, poz. 836), w przypadku uzyskania przez członka rodziny dochodu po roku, z którego dochody stanowią podstawę do ustalenia prawa do świadczeń, do dochodu rodziny dodaje się miesięczną kwotę dochodu uzyskanego przez członka rodziny, o ile dochód ten osoba otrzymuje w dniu ustalania prawa do świadczeń (ust.1). W przypadku zaś gdy dochód rodziny powiększony o uzyskany dochód powoduje utratę prawa do świadczeń, świadczenia nie przysługują od miesiąca następującego po pierwszym pełnym miesiącu od uzyskania dochodu.

Z kolei, po myśli art. 2 pkt 4 ustawy w związku z art. 3 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U z 2006 r., nr 139, poz. 992 ze zm.), ilekroć w ustawie jest mowa o dochodzie - oznacza to, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób, przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz inne dochody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, w tym alimenty na rzecz dzieci oraz świadczenia pieniężne wypłacane w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów.

Art. 15 ustawy w związku z § 2 ust. 2 pkt 1 lit. h i lit. j wyżej powołanego rozporządzenia stanowi, że do wniosku o świadczenia z funduszu alimentacyjnego należy załączyć odpis podlegającego wykonaniu orzeczenia zasądzającego alimenty na rzecz osób w rodzinie oraz w przypadku, gdy osoba uprawniona nie otrzymała alimentów albo otrzymała je w wysokości niższej niż od ustalonej w wyroku sądu - zaświadczenie organu prowadzącego postępowanie egzekucyjne o całkowitej lub częściowej bezskuteczności egzekucji alimentów, a także o wysokości wyegzekwowanych alimentów.

Z akt sprawy wynika, że do wniosku o świadczenia z funduszu alimentacyjnego strona załączyła wyrok Sądu Okręgowego we W. z dnia [...], sygn. akt [...] zasądzający od R. Cz. na rzecz B. Cz. alimenty w wysokości 300 zł miesięcznie oraz ugodę sądową zawartą w dniu 10 czerwca 2009 r. przed Sądem Rejonowym dla W. – F., na mocy której R. Cz. zobowiązał się łożyć na utrzymanie dziecka alimenty w kwocie 500 zł miesięcznie, poczynając od dnia 1 czerwca 2009 r., w miejsce alimentów ustalonych wyrokiem wyżej wymienionego Sądu Rejonowego z dnia [...] 2002 r., sygn. akt [...], wynoszących 400 zł oraz zaświadczenie o bezskuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych prowadzonej na podstawie wyroku Sądu Rejonowego z dnia [...] 2002 r. oraz ugody zawartej przed tym Sądem w dniu 10 czerwca 2009 r. (zaświadczenie z dnia 2 sierpnia 2010 r.), a także zaświadczenie wskazujące, że w okresie od dnia 4 maja 2009 r., tj. dnia, w którym strona złożyła wniosek o wszczęcie egzekucji, do dnia 31 grudnia 2009 r. przekazano jej 415 zł.

W świetle powyższych okoliczności prawnych i faktycznych, ustalając dochód rodziny strony uprawniający do pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego w okresie świadczeniowym 2010/2011 należało w dochodzie z 2009 r., poza dochodem podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych stwierdzonym zaświadczeniem Naczelnika Urzędu Skarbowego (nr [...]) wynoszącym 12632,79 zł netto, doliczyć dochód z tytułu alimentów zasądzonych wyrokiem Sądu Rejonowego dla W. – F. we W. z dnia [...] 2002 r. na rzecz syna odwołującej się, a nie tak, jak przyjął organ pierwszej instancji na podstawie wyroku rozwodowego z dnia [...] r., w kwocie 1600 zł za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 30 kwietnia 2009 r. (4 x 400 zł, a nie 4 x 300 zł) - w tym bowiem okresie nie toczyła się egzekucja przeciwko dłużnikowi alimentacyjnemu, co w świetle przywołanych wyżej przepisów oznacza, że syn odwołującej się otrzymywał w okresie od stycznia do kwietnia 2009 r. alimenty w wysokości wynikającej z tytułu wykonawczego, tj. w wysokości 400 zł miesięcznie oraz 415 zł tytułem alimentów wyegzekwowanych przez komornika w okresie od dnia 4 maja 2009 r. do dnia 31 grudnia 2009 r. (pismo komornika sądowego z dnia 1 września 2010 r.). Tak ustalony dochód netto wynoszący w skali miesiąca 1220,65 zł (12632,79 zł + 415 zł + 1600 zł = 14647,79 zł/12 miesięcy) należało następnie pomniejszyć o kwotę dochodu utraconego w wysokości 964,57 zł, w związku z utratą przez odwołującą się z dniem 30 listopada 2010 r. zatrudnienia (1220,65 zł - 964,57 zł = 256,08 zł), a następnie powiększyć o dochód uzyskany w związku z podjęciem przez stronę zatrudnienia w dniu 1 grudnia 2010 r. na podstawie umowy o pracę zawartej na czas określony do dnia 28 lutego 2013 r. Za pracę świadczoną w grudniu 2010 r. strona uzyskała wynagrodzenie w wysokości 1341,17 zł netto (zaświadczenie pracodawcy z dnia 25 października 2011 r.). Powyższe uzasadniało, zgodnie z cytowanym art. 9 ust. 4 ustawy, doliczenie do dochodu rodziny strony z 2009 r. wynoszącego w skali miesiąca 256,08 zł dochodu uzyskanego z tytułu podjętego zatrudnienia. Po doliczeniu do dochodu rodziny odwołującej się dochodu uzyskanego w grudniu 2010 r. dochód na osobę w jej rodzinie wyniósł 798,62 zł (256,08 zł + 1341,17 zł = 1597,25 zł / 2 = 798,62 zł), przekraczając kwotę kryterium dochodowego uprawniającą do pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego powodując, w myśl przywołanych wyżej przepisów, utratę prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego począwszy od 1 stycznia 2011 r.

Kolegium zauważyło również, że nawet w przypadku pominięcia w dochodzie rodziny odwołującej się, stanowiącym podstawę ustalenia prawa do świadczeń w okresie świadczeniowym 2010/2011, kwoty 1600 zł tytułem alimentów za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 30 kwietnia 2009 r. (4 x 400 zł) dochód rodziny strony z 2009 r. zmodyfikowany o dochód utracony w 2010 r. i dochód uzyskany w 2010 r. przekraczałby kryterium dochodowe uprawniające do pobierania tych świadczeń od dnia 1 stycznia 2011 r. (12632,79 zł + 415 zł = 13047,79 zł / 12 miesięcy = 1087,31 zł - 964,57 zł = 122,74 zł + 1341,17 zł = 1463,91 zł / 2 osoby = 731,96 zł).

Biorąc pod uwagę powyższe, wypłacone stronie w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 30 września 2011 r. świadczenia z funduszu alimentacyjnego, stanowią świadczenia nienależnie pobrane w rozumieniu przepisu art. 2 pkt 7 lit. a. Przy czym, we wniosku o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na okres świadczeniowy 2010/2011 strona podpisała oświadczenie o zapoznaniu się z warunkami uprawniającymi do świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz oświadczenie zobowiązujące do niezwłocznego powiadomienia organu o zmianach w sytuacji rodzinnej i dochodowej mających wpływ na prawo do świadczeń. O okolicznościach warunkujących pobieranie świadczeń i obowiązku niezwłocznego informowania organu o każdej zmianie sytuacji dochodowej, w tym o uzyskaniu dochodu z tytułu podjętego zatrudnienia, a także o konsekwencjach pobierania świadczeń mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do świadczeń, odwołująca się została pouczona w decyzji ustalającej prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego z dnia [...] 2010 r.

Nadto, organ odwoławczy poinformował stronę, że zgodnie z art. 23 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej osobom uprawnionym do alimentów organ właściwy wierzyciela może na jej wniosek umorzyć kwotę nienależnie pobranych świadczeń wraz z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji rodziny.

Niezgadzając się z powyższą decyzją B.Cz. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, wnosząc o jej uchylenie.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła nieuwzględnienie jej niezwykle trudnej sytuacji rodzinnej i okoliczności, iż całość środków uzyskanych z funduszu alimentacyjnego została przez nią zużyta na utrzymanie syna.

Dodatkowo nie zgodziła się z dokonanym przez Kolegium wyliczeniem świadczącym o tym, że przekroczyła kryterium dochodowe w wysokości 725 zł miesięcznie na każdego członka rodziny. Nie jest dla niej zrozumiała argumentacja w zakresie tego, czy do dochodu winny zostać wliczone alimenty w kwocie 1600 zł za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 30 kwietnia 2009 r., skoro tych świadczeń nie otrzymała.

Podniosła, iż w jej przekonaniu nie wystąpiła żadna okoliczność powodująca ustanie przyczyny do pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego, gdyby jednak przyjąć, że tak, to przekroczenie kryterium dochodowego wyniosło 6,96 zł.

Nadmieniła, że nie jest w stanie zwrócić żądanej kwoty.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia niniejszej sprawy stanowią przepisy ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów określającej zasady pomocy państwa osobom uprawnionym do alimentów na podstawie tytułu wykonawczego w przypadku bezskuteczności egzekucji, warunki nabywania prawa do świadczeń pieniężnych wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów, zasady i tryb postępowania w sprawach przyznawania i wypłacania świadczeń z funduszu alimentacyjnego, zasady finansowania świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz działania podejmowane wobec dłużników alimentacyjnych.

W art. 23 ust. 1 tej ustawy zastrzeżono, że osoba, która pobrała nienależnie świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu wraz z ustawowymi odsetkami.

Po myśli zaś art. 2 pkt 7 lit. a ustawy, nienależnie pobrane świadczenie oznacza świadczenie z funduszu alimentacyjnego wypłacone, mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie albo wstrzymanie wypłaty świadczenia w całości lub w części.

Nienależnie pobrane świadczenia podlegają egzekucji w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zaś kwoty świadczeń podlegają zwrotowi łącznie z ustawowymi odsetkami.

Nie ulega zatem wątpliwości, jak słusznie podkreślił organ orzekający, że zmiana sytuacji dochodowej osoby uprawnionej do pobierania świadczenia z funduszu alimentacyjnego, skutkująca przekroczeniem oznaczonego art. 9 ust. 2 ustawy kryterium dochodowego, powoduje, iż prawo do pobierania tego świadczenia ustaje, w związku z czym koniecznym staje się orzeczenie przez organ pomocy społecznej w przedmiocie uznania wypłaconych z funduszu świadczeń za nienależnie pobrane, określenia kwoty podlegającej zwrotowi i zobowiązania strony do jej zwrotu wraz z ustawowymi odsetkami.

Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, iż świadczenie pobrane przez skarżącą z funduszu alimentacyjnego zostało jej przyznane decyzją Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. z dnia [...] 2010 r. Na podstawie ustalonego ówcześnie stanu faktycznego i prawnego przyznano jej kwotę 500 zł miesięcznie na okres od dnia 1 października 2010 r. do dnia 30 września 2011 r. Powyższa decyzja zawierała jednocześnie pouczenie, w którym m.in. - z powołaniem stosownych przepisów ustawy - wskazano, że w przypadku wystąpienia zmian w liczbie członków rodziny, uzyskania lub utraty dochodu, zmiany wysokości zasądzonych alimentów lub uchylenia obowiązku alimentacyjnego, skuteczności egzekucji, wyjazdu lub podjęcia zatrudnienia przez członka rodziny poza granicami RP, zmiany miejsca zamieszkania, zaprzestania nauki albo innych zmian mających wpływ na prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, osoba która wystąpiła z wnioskiem o przyznanie tych świadczeń zobowiązana jest do niezwłocznego powiadomienia o tym organu wypłacającego świadczenia. Wskazano w nim również, że z mocy art. 23 ust. 1 ustawy osoba, która pobrała nienależne świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu wraz z ustawowymi odsetkami. A także, iż świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 725 zł. Zresztą podobnej treści pouczenie skarżąca otrzymała w momencie złożenia wniosku o przyznanie świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Osobiście podpisała oświadczenie, w którym zobowiązała się do niezwłocznego powiadomienia organu o zmianie jej sytuacji rodzinnej lub finansowej.

Z lektury akt administracyjnych sprawy wynika, że organ pomocy społecznej, we własnym zakresie, powziął informację o tym, że skarżąca od dnia 1 grudnia 2010 r. została zatrudniona, w związku z czym, ponownie przeliczył osiągany przez nią dochód. Prawidłowo w tym zakresie ustalił, że z chwilą uzyskania przez skarżącą dochodu w związku z podjęciem zatrudnienia, dochód jej rodziny uległ zmianie w taki sposób, że w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 30 września 2011 r., przekroczone zostało oznaczone ustawą kryterium dochodowe pozwalające na pobieranie świadczenia w dalszym ciągu. Przy czym, podkreślenia wymaga, że organ odwoławczy dokonał bardzo szczegółowej analizy sytuacji dochodowej skarżącej, w pełni uzasadniającej zajęte w sprawie stanowisko. W tym stanie rzeczy, nie ulega wątpliwości, że kwoty świadczenia z funduszu alimentacyjnego uzyskane przez skarżącą w tym czasie w istocie były nienależne, a co za tym idzie muszą zostać zwrócone wraz z ustawowymi odsetkami, gdyż decyzja wydawana na podstawie art. 23 ustawy nie jest decyzją pozostawioną uznaniu administracyjnemu. Z treści tego przepisu bezsprzecznie wynika, iż osoba, która pobrała nienależnie świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu wraz z ustawowymi odsetkami.

W tej sytuacji zarzuty skargi należy uznać za chybione. Podkreślenia wymaga, iż zgodnie z art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa i nie mogą kierować się zasadami współżycia społecznego, czy sprawiedliwości społecznej, jeśli działają w granicach prawa. W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu, organom nie można zarzucić naruszenia prawa. Sama skarżąca, w skardze, przyznała, że rzeczywiście nastąpiło przekroczenie kryterium dochodowego, jednakże co najwyżej o kwotę 6,96 zł. Nie ma to jednak znaczenia, gdyż każde przekroczenie kryterium dochodowego określonego w ustawie, niezależnie w jakiej kwocie, powoduje, w zależności od sytuacji, odmowę przyznania prawa do świadczenia lub utratę prawa do jego dalszego pobierania. Oczekiwanego przez skarżącą skutku nie może również odnieść twierdzenie, że w rzeczywistości nie otrzymała kwoty 1600 zł z tytułu alimentów na dziecko za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 30 kwietnia 2009 r., gdyż skarżąca nie legitymuje się dokumentem potwierdzającym tę okoliczność, o którym wprost mówi ustawa, tj. zaświadczeniem organu prowadzącego postępowanie egzekucyjne o bezskuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych. Co więcej, z akt sprawy wynika, że w okresie tym nie toczyło się postępowanie egzekucyjne przeciwko dłużnikowi alimentacyjnemu - ojcu dziecka skarżącej.

Przy czym, zaznaczyć należy, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w zaskarżonej decyzji pouczyło skarżącą, że może zwrócić się z wnioskiem do organu właściwego o umorzenie kwoty nienależnie pobranych świadczeń wraz z odsetkami w całości lub części, rozłożenie na raty lub odroczenie terminu płatności, jeśli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji rodziny (art. 23 ust. 8 ustawy).

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w pełni podzielił argumentację rozstrzygnięć organów obu instancji, albowiem jest ona zgodna z obowiązującym prawem.

Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art.art. 7 i 77 k.p.a.). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 k.p.a.). Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a. w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, szczegółowe uzasadnienie faktyczne i prawne.

Mając zatem na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ), orzeczono jak w sentencji wyroku.