Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 260/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2020-11-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 29 ust. 1 i 2;
journal: Dz.U. 2017 poz 2137
law: Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa - tekst jedn.
journal: Dz.U.UE.L 1995 nr 312 poz 1 art. 3 ust. 1;
law: Rozporządzenie Rady (WE, EURATOM) NR 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot  Europejskich.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65 art. 80 ust. 3;
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady  (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów  wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007  w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina
journal: Dz.U.UE.L 2014 nr 227 poz 69 art. 7 ust. 3;
law: Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiające zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu  Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich  oraz zasady wzajemnej zgodności.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Grabowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak, Sędzia WSA Danuta Kuchta, Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Adamczyk, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 listopada 2020 r. sprawy ze skargi Ł. G. na decyzję Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia (...) nr (...) w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oddala skargę


UZASADNIENIE

Dyrektor Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji w K. (Dyrektor Agencji, Dyrektor ARiMR) decyzją z (...) nr (...) utrzymał

w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w O. Ś. (Kierownik Agencji) z (...) nr (...) o ustaleniu Ł. G. kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów płatności bezpośrednich w łącznej wysokości 15.750,51 zł.

Dyrektor wskazał na podstawy prawne rozstrzygnięcia o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności, tj. art. 80 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Komisji (WE)

Nr 1122/2009 z 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1234/2007

w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. L 316 z 02.12.2009 r., str. 65) oraz

art. 29 ust. 1 i ust. 2 ustawy z 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U.2019.1505) dalej "ustawa o Agencji". Wyjaśnił, że postępowanie

w sprawie ustalenia kwoty do zwrotu za lata 2014-2015 stanowi postępowanie odrębne od wznowionych postępowań w przedmiocie przyznania płatności.

Niniejsze postępowanie wynika z ostatecznych decyzji Kierownika Agencji

nr (...) i nr (...) z 23 października 2019 r. w sprawach przyznania płatności na lata 2014-2015.

Organ ustalił, że w wyniku skutecznego wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji nr (...) z (...) przyznającej stronie płatności na rok 2014, w tym: jednolitą płatność obszarową w wysokości 81.523,02 zł i kwotę 1563,90 zł tytułem zwrotu dyscypliny finansowej oraz późniejszym uchyleniem ww. decyzji i przyznaniem stronie płatności na rok 2014 w kwocie 71.472,10 zł z tytułu jednolitej płatności obszarowej i kwoty 1349,07 zł tytułem zwrotu dyscypliny finansowej, powstała kwota nienależnie pobranych płatności za rok 2014 (10 050,92 zł z tytułu jednolitej płatności obszarowej i 214,83 zł z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej). W przypadku płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2015 w wyniku skutecznego wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji nr (...) z (...) przyznającej stronie płatności na rok 2015, w tym: jednolitą płatność obszarową w wysokości 40.679,99 zł, płatność za zazielenienie w wysokości 27.285,27 zł, płatność redystrybucyjną w kwocie 4538,88 zł, płatność do powierzchni uprawy roślin wysokobiałkowych w kwocie 4436,79 zł, płatność do powierzchni uprawy owoców miękkich (truskawek lub malin) w kwocie 183,23 oraz kwoty 851,31 zł tytułem zwrotu dyscypliny finansowej

i późniejszym uchyleniem ww. decyzji i przyznaniem stronie płatności na rok 2015

w tym: jednolitej płatności obszarowej w wysokości 36.020,03 zł, płatności za zazielenienie w wysokości 26.245,64 zł, płatności redystrybucyjną w kwocie

4536,5 zł, płatności do powierzchni uprawy roślin wysokobiałkowych w kwocie

4437,33 zł, płatności do powierzchni uprawy owoców miękkich (truskawek lub malin) w kwocie 183,25 oraz kwoty 780,61 zł tytułem zwrotu dyscypliny finansowej, powstała kwota nienależnie pobranych płatności za rok 2015 (4659,96 zł z tytułu jednolitej płatności obszarowej, 1039,63 zł tytułu płatności za zazielenienie, 2,38 zł z tytułu płatności redystrybucyjnej i 70,70 zł z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej).

Jednocześnie Dyrektor stwierdził brak okoliczności wyłączających obowiązek zwrotu. W zakresie pomyłki organu odnośnie płatności wypłaconych stronie za rok 2014, znajduje zastosowanie art. 80 ust. 3 Rozporządzenia Nr 1122/2009, natomiast dla płatności wypłaconych za rok 2015 art. 7 ust. 3 Rozporządzenia Nr 809/2014. Zdaniem organu płatności przyznane stronie decyzjami nr (...) z (...) nr (...) z (...) Kierownika Agencji nie stanowiły pomyłki Agencji. Organ pierwszej instancji przyznając stronie płatności za lata 2014-2015 ww. decyzjami nie był w posiadaniu informacji, że strona nie prowadzi działalności rolniczej na części gruntów zadeklarowanych do płatności oraz działał w zaufaniu do rolnika i jego deklaracji z wniosków, co nie jest przez stronę kwestionowane w odwołaniu. Informacje takie zostały ujawnione dopiero w roku 2016 po przeprowadzeniu kontroli na miejscu w gospodarstwie strony, której wyniki stanowiły podstawę po późniejszego wzruszenia pierwotnych decyzji o przyznaniu płatności w trybie art. 145 k.p.a.

Z kolei kwestię przedawnienia płatności za lata 2010 i następne reguluje

art. 3 ust. 1 Rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) Nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz. Urz. UE Nr L 312, s. 1 z 23.12.1995 r. ze zm.). W przypadku roku 2014 za dzień dopuszczenia się nieprawidłowości organ uznał dzień złożenia wniosku - 15 maja 2014 r., a więc upływ czteroletniego terminu przedawnienia mógłby nastąpić najwcześniej 15 maja 2018 r. jednak został on przerwany postanowieniem

nr (...) z (...) o wznowieniu postępowania doręczonym stronie 20 lutego 2018 r. i od tej daty czteroletni okres przedawnienia biegł na nowo. Następnie ponownie został przerwany zawiadomieniem nr (...) z (...) o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności doręczonym stronie 3 lutego 2019 r. Zatem czteroletni okres przedawnienia jeszcze nie minął i ustalenie kwoty do zwrotu za rok 2014 jest w pełni zasadne. W przypadku roku 2015 za dzień dopuszczenia się nieprawidłowości organ uznał dzień złożenia wniosku - 15 czerwca 2015 r. a więc upływ czteroletniego terminu przedawnienia mógłby nastąpić najwcześniej w 15 czerwca 2019 r. jednak został on przerwany postanowieniem

nr (...) z (...) o wznowieniu postępowania doręczonym stronie 20 lutego 2018 r. i od tej daty czteroletni okres przedawnienia biegł na nowo. Następnie ponownie został przerwany zawiadomieniem nr (...) z (...) o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności doręczonym stronie w dniu 3 lutego 2019 r. Zatem czteroletni okres przedawnienia jeszcze nie minął i ustalenie kwoty do zwrotu za rok 2015 jest w pełni zasadne.

Zgodnie z art. 49 ustawy Kierownik Agencji odstępuje od ustalenia kwot nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności bezpośrednich lub płatności niezwiązanej do tytoniu, o którym mowa w art. 29 ust. 1 ustawy o Agencji,

w przypadku, gdy kwota każdej z tych płatności nie jest wyższa od kwoty stanowiącej równowartość 100 euro przeliczonej na złote według kursu euro ustalonego zgodnie z art. 106 ust. 3 Rozporządzenia Nr 1306/2013. W sprawie na kwotę nienależnie pobranych płatności składają się kwoty: za rok 2014 – 10.050,92 zł z tytułu jednolitej płatności obszarowej, 214,83 zł tytułem zwrotu dyscypliny finansowej oraz za rok 2015 - 4659,96 zł z tytułu jednolitej płatności obszarowej, 1039,63 zł z tytułu płatności za zazielenienie, 2,38 zł z tytułu płatności redystrybucyjnej i 70,70 zł tytułem zwrotu dyscypliny finansowej. Tym samym w odniesieniu do ww. kwot zaszły przesłanki uzasadniające odstąpienie od ustalenia kwot nienależnie pobranych płatności. Natomiast kwoty płatności w wysokości: 10.050,92 zł z tytułu jednolitej płatności obszarowej za rok 2014; 4659,96 zł z tytułu jednolitej płatności obszarowej za rok 2015; 1039,63 zł z tytułu płatności za zazielenienie za rok 2015, przekraczają kwoty stanowiące równowartość 100 euro, przeliczona na złote według kursów euro, ustalonych zgodnie z art. 106 ust. 3 powołanego wyżej rozporządzenia (UE)

Nr 1306/2013 i tym samym w odniesieniu do tych kwot nie zachodzą przesłanki uzasadniające odstąpienie od ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności.

Na powyższą decyzję Ł. G. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania administracyjnego. Zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na:

1) przyjęciu, że nie zachodzą przesłanki z art. 7 ust. 3 ww. rozporządzenia Komisji (UE) nr 809/2014 z 17 lipca 2014 r. skutkiem czego było nieuznanie skarżącego za osobę niepodlegającą obowiązkowi zwrotu kwoty 10.050,92 zł z tytułu Jednolita Płatność Obszarowa 2014, gdy w rzeczywistości kwota płatności została błędnie wyliczona na skutek pomyłki organu władzy oraz błąd ten nie mógł

w zwykłych okolicznościach zostać wykryty przez skarżącego, a ponadto powyższy błąd jest elementem stanu faktycznego związanego z obliczaniem danej płatności,

o którym skarżący został poinformowany po upływie 12 miesięcy od daty płatności,

w związku z czym obowiązek zwrotu płatności nie powstaje;

2) przyjęciu, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki określone

w art. 7 ust. 3 ww. rozporządzenia skutkiem czego było nieuznanie skarżącego za osobę niepodlegającą obowiązkowi zwrotu kwoty 5699,59 zł z tytułu Jednolita Płatność Obszarowa 2015 i Płatność za zazielenienie 2015, gdy w rzeczywistości kwota płatności została błędnie wyliczona na skutek pomyłki organu oraz błąd ten nie mógł w zwykłych okolicznościach zostać wykryty przez skarżącego, a ponadto powyższy błąd jest elementem stanu faktycznego związanego z obliczaniem danej płatności, o którym skarżący został poinformowany po upływie 12 miesięcy od daty płatności, w związku z czym obowiązek zwrotu płatności nie powstaje;

3) błędnym pomiarze działek rolnych objętych przedmiotowym postępowaniem, pomimo że skarżący złożył wniosek zgodny ze stanem faktycznym, w szczególności nie uwzględniono ukształtowania oraz nachylenia terenu;

4) obarczenie skarżącego odpowiedzialnością za błąd organu, powstały przez prowadzenie w sposób nierzetelny postępowania wyjaśniającego.

Skarżący nie zgadza się z twierdzeniem organu, że nienależnie przyznane skarżącemu płatności nie stanowiły pomyłki organu. Zdaniem strony Agencja jako organ profesjonalny, zajmujący się na co dzień sprawami tego rodzaju winien dopełnić wszelkich czynności upewniając się o prawidłowości swojej decyzji.

W ocenie skarżącego nie sposób przyjąć w demokratycznym państwie prawnym, że organy administracji przyznając określone świadczenie i wypłacając je obywatelowi nie dostrzegają, iż świadczenie to jest nienależne, oczekują natomiast, że fakt ten dostrzeże sam obywatel. Na potwierdzenie swojego stanowiska skarżący wskazał na wyrok WSA w Olsztynie z 10 października 2019 r. I SA/Ol 551/19.

Skarżący zarzucił ponadto, że organ nie podjął działań mających na celu weryfikację prawdziwości danych ortofotomapy, która, mimo że składa się ze zdjęcia lotniczego lub satelitarnego powierzchni ziemi, to jednak zostaje przetworzona do postaci metrycznej z naniesionymi granicami działek. W ocenie strony, nie można wykluczyć, że wykorzystane podczas kontroli ortofotomapy nie odzwierciedlają stanu rzeczywistego lub też zostały odczytane przez pracownika Agencji nieprawidłowo,

w szczególności nie uwzględniono ukształtowania i nachylenia terenu. Zdjęcia na podstawie, których organ ustala wielkość działek robione są bowiem z powietrza i nie uwzględniają nachylenia terenu, który nie jest płaską powierzchnią.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Agencji podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo

o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U.2019.2167 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy

z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(tj. Dz.U.2019.2325.), dalej jako "ustawa p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak

i procesowym, nie jest przy tym – co do zasady - związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Na wstępie wskazać należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału, z 15 października 2020 r., wydanym na podstawie art. 15 zzs ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U.2020.374 ze zm.), zmienionej ustawą

z 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych

w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U.2020.875). Zgodnie ze wskazanym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne,

a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Uwzględniając przytoczone zasady oceny dokonywanej przez sądy administracyjne, Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Dyrektora Agencji utrzymująca

w mocy decyzję Kierownika Agencji o ustaleniu skarżącemu kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów płatności bezpośrednich za rok 2014 i 2015 w wysokości 15.750,51 zł.

Zgodnie z art. 29 ust. 1, 2 i 8 ustawy o Agencji, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w drodze decyzji administracyjnej ustala kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych: 1. pochodzących z funduszy Unii Europejskiej;

2. krajowych, przeznaczonych na: a. współfinansowanie wydatków realizowanych

z funduszy Unii Europejskiej, b. finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej

w drodze decyzji administracyjnej. Właściwym w sprawie ustalenia kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych w decyzji, o której mowa w ust. 1, jest organ właściwy do rozstrzygnięcia w sprawie przyznania płatności lub pomocy finansowej ze środków publicznych, o których mowa w ust. 1. O ustaleniu kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych organ, o którym mowa

w ust. 2, może rozstrzygnąć również w decyzji w sprawie przyznania płatności lub pomocy finansowej ze środków publicznych, o których mowa w ust. 1.

Przedmiotem postępowania toczącego się przed organem było zatem ustalenie, czy w danej sprawie doszło do nienależnego lub nadmiernego pobrania środków pochodzących z wymienionych w tym przepisie funduszy, a następnie określenie kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków. Ustalenie, czy przyznane uprzednio kwoty pomocy, czy płatności były przyznane nienależnie lub

w nadmiernej wysokości może wynikać z ustaleń dokonanych w toku postępowania toczącego się na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy o Agencji jak i z ostatecznych decyzji wydanych w postępowaniach nadzwyczajnych w przedmiocie przyznania płatności lub pomocy. W tej drugiej sytuacji zadaniem organu nie jest kontrolowanie zasadności wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji przyznającej środki, a jedynie ustalenie, czy wyeliminowanie to jest prawnie skuteczne. Zatem w postępowaniu uregulowanym w art. 29 ust. 1 ustawy o Agencji organ ma za zadanie zbadać czy dana kwota stanowi kwotę nienależnie pobranych lub nadmiernie pobranych środków, co ma miejsce w postępowaniu odrębnym od postępowania o przyznanie danej płatności. Zaznaczenie odrębności postępowania w przedmiocie zwrotu nienależnych płatności ma istotne znaczenie, bowiem w jego ramach organ ma za zadanie ustalenie, że doszło do dokonania nienależnej płatności oraz czy nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość żądania jej zwrotu (por. wyrok NSA

z 23 września 2014 r. II GSK 1201/13; dostępny na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zdaniem Sądu organ prawidłowo ustalił, że w niniejszej sprawie doszło do nadmiernego pobrania środków, o których mowa w art. 29 ust. 1 ustawy o Agencji. Na mocy decyzji Kierownika Agencji z 10 lutego 2015 r. i z 29 lutego 2016 r. skarżącemu zostały bowiem przyznane płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, tj. w roku 2014 jednolita płatność obszarowa (81.523,02 zł) oraz kwota z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej (1563,90 zł), a w roku 2015 jednolita płatność obszarowa (40.679,99 zł), płatność za zazielenienie (27.285,27 zł), płatność redystrybucyjna (4538,88 zł), płatność do powierzchni upraw roślin wysokobiałkowych (4436,79 zł) płatność do powierzchni upraw owoców miękkich (truskawek lub malin) – 183,23 zł oraz kwota z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej – 851,31 zł. Istotne przy tym jest, że wymienione płatności zostały przekazane na konto bankowe skarżącego 2 marca 2015 r. i 10 marca 2016 r. Wymienione wyżej decyzje, w wyniku wznowienia postępowania, zostały następnie uchylone decyzjami Kierownika Agencji z (...). Jednocześnie decyzjami tymi przyznano skarżącemu płatności w mniejszej wysokości, tj. za rok 2014 – jednolitą płatność obszarową (71.472, 10 zł) oraz kwotę z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej (1349,07 zł), za rok 2015 - jednolitą płatność obszarową (36.020,03 zł), płatność za zazielenienie (26.245,64 zł), płatność redystrybucyjna (4536,50 zł), płatność do powierzchni upraw roślin wysokobiałkowych (4437,33 zł) płatność do powierzchni upraw owoców miękkich (truskawek lub malin) – 183,25 zł oraz kwotę z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej – 780,61 zł.

Decyzje Kierownika Agencji z (...) są ostateczne. Wskazane decyzje tworzą wiążący stan prawny, który w powiązaniu z niespornym faktem, że płatności na 2014 r. i 2015 r. zostały stronie wypłacone, stanowi punkt wyjścia do wydania decyzji w sprawie określenia kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich. Organy wykazały, że skarżącemu została wypłacona kwota wyższa niż wynikająca z ostatecznych decyzji z (...). W tej sytuacji nie może budzić wątpliwości trafność dokonanej przez organ oceny, że różnica pomiędzy kwotą otrzymaną przez skarżącego na podstawie pierwotnych, wyeliminowanych następnie decyzji a wysokością płatności przyznanych na podstawie decyzji ostatecznych będzie stanowiła kwotę świadczenia nienależnie pobranego (pobranego w nadmiernej wysokości). Sąd w niniejszej sprawie nie jest władny badać zasadności rozstrzygnięć z (...), gdyż są one ostateczne. Kognicji sądu podlega jedynie ustalenie, że takie orzeczenia zostały wydane i pomiędzy wysokością dopłat przyznanych decyzjami z (...) i (...) a wysokością dopłat przyznanych decyzjami ostatecznymi z (...) występuje różnica tego typu, że te pobrane w wysokości wyższej, niż wynikające z decyzji ostatecznych są płatnościami nienależnie pobranymi.

Tak ustalony stan faktyczny uzasadniał stwierdzenie, że część płatności pobranych przez skarżącego (15.750,51 zł) została pobrana nienależnie.

W konsekwencji organ był zobowiązany do wydania decyzji ustalającej kwotę nadmiernie pobranych przez skarżącego płatności za 2014 i 2015 r. (art. 29 ust. 2 ustawy o Agencji).

Organ prawidłowo ponadto stwierdził, że w sprawie nie zaszły okoliczności wyłączające możliwość żądania zwrotu nienależnie pobranych przez skarżącą płatności.

Po pierwsze w sprawie nie znajduje zastosowania przepis art. 80 ust. 3 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 (dla płatności za rok 2014) oraz

art. 7 ust. 3 Rozporządzenia Nr 809/2014 (dla płatności za 2015 r.). Stosownie do powołanych regulacji obowiązek zwrotu, o którym mowa w ust. 1, nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu lub innego organu oraz jeśli błąd nie mógł zostać wykryty przez beneficjenta w zwykłych okolicznościach. Jednak w przypadku gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego istotnych dla obliczania przedmiotowej płatności, akapit pierwszy stosuje się jedynie, jeśli decyzja o odzyskaniu nie została przekazana w terminie 12 miesięcy od dokonania płatności. Możliwość wyłączenia obowiązku zwrotu nienależnie dokonanej płatności wymaga zatem spełnienia łącznie dwóch wymienionych w nim przesłanek. Po pierwsze: płatność dokonana musi być na skutek błędu organu, po drugie: błąd jest tego rodzaju, że nie mógł zostać wykryty przez rolnika. Organ dokonując oceny przesłanek wyłączających zwrot nienależnej pobranej płatności zasadnie uznał, że nie zachodzi przesłanka określona w art. 80 ust. 3 Rozporządzenia WE Nr 1122/2009 oraz art. 7 ust. 3 Rozporządzenia Nr 809/2014, bowiem przyczyną dokonania płatności nie była pomyłka organu lecz niedotrzymanie zobowiązania rolnośrodowiskowego przez wnioskującego. Kierownik Agencji przyznając skarżącemu płatności na rok 2014 i 2015 odpowiednio decyzjami z (...) i (...) nie miał informacji, że strona nie prowadzi działalności rolniczej na części gruntów zadeklarowanych do płatności. Działał w zaufaniu do wnioskodawcy i opierał się na danych przedstawionych przez niego we wnioskach o płatność. Dopiero kontrola na miejscu, przeprowadzona w 2016 r. ujawniła te nieprawidłowości. Skarżący przy tym w sposób nieprawidłowy interpretuje przywołane na wstępie regulacje art. 80 ust. 3 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 i art. 7 ust. 3 Rozporządzenia Nr 809/2014. Fakt, że decyzja o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności została skarżącemu przyznana po upływie 12 miesięcy od dokonania płatności nie stanowi, jak zdaje się rozumieć skarżący, okoliczności wyłączającej zwrot. Wymaga wyjaśnienia, że z treści wymienionych przepisów wynika, że właśnie doręczenie decyzji o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności po ww. okresie pozwala dopiero na rozważenie okoliczności wyłączającej obowiązek zwrotu w postaci pomyłki organu, co organ uczynił. Z tych względów zarzuty naruszenia art. 7 ust. 3 Rozporządzenia nr 809/2014 są nieuzasadnione.

Po drugie, powołując mające zastosowanie do płatności za lata 2010

i następne przepisy art. 3 ust. 1 Rozporządzenia Rady Nr 2988/95, dotyczące okresów przedawnienia, organ prawidłowo stwierdził, że w sprawie nie nastąpiło przedawnienie. Stosownie do powołanej regulacji okres przedawnienia wynosi cztery lata od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości, za którą należy uznać co do zasady dzień złożenia wniosku o przyznanie płatności. Przerwanie okresu przedawnienia jest spowodowane przez każdy akt właściwego organu władzy,

o którym zawiadamia się daną osobę, a który odnosi się do śledztwa lub postępowania w sprawie nieprawidłowości. Po każdym przerwaniu okres przedawnienia biegnie na nowo. Upływ terminu przedawnienia następuje najpóźniej w dniu, w którym mija okres odpowiadający podwójnemu terminowi okresu przedawnienia, jeśli do tego czasu właściwy organ władzy nie wymierzył kary; nie dotyczy to przypadków, w których postępowanie administracyjne zostało zawieszone zgodnie z art. 6 ust. 1. Organ prawidłowo ustalił, że dniem dopuszczenia się nieprawidłowości jest dzień złożenia wniosku, tj. odnośnie płatności za rok 2014 -

15 maja 2014 r., a za rok 2015 - 15 czerwca 2015 r. oraz wskazał na akty organu władzy przerywające bieg terminu przedawnienia, tj. zawiadomienia Kierownika Agencji o wznowieniu postępowania z (...) oraz z (...) o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności. W konsekwencji prawidłowo stwierdził, że czteroletni okres przedawnienia nie minął i ustalenie kwoty do zwrotu za rok 2014 i 2015 jest w pełni zasadne.

Po trzecie prawidłowe są ustalenia organu, że kwoty płatności z tytułu jednolitej płatności obszarowej za rok 2014 i za rok 2015 oraz płatności za zazielenienie są wyższe od kwoty stanowiącej równowartość 100 euro przeliczonej na złote, według kursu euro ustalonego zgodnie z art. 106 ust. 3 Rozporządzenia

Nr 1306/2013 (art. 49 ust. 1 ustawy o Agencji).

Wpływu na treść rozstrzygnięcia nie mają zarzuty dotyczące błędnego pomiaru działek. Należy wyjaśnić, że w postępowaniu o ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności kontroli nie podlegają ustalenia organów poczynione w toku postępowania o przyznanie płatności. Jak wyżej wskazano postępowanie w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranej płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego za lata 2011-2012 jest zupełnie odrębnym postępowaniem od postępowań, zakończonych ostatecznymi decyzjami Kierownika Agencji

z (...). w ramach, których płatności przyznano w mniejszej wysokości. Decyzje te nie zostały zaskarżone i stały się ostateczne. Skarżący związany jest więc ustaleniami dokonanymi w tych postępowaniach. Nie może zatem skutecznie, w ramach postępowania prowadzonego w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności, podważyć ustaleń organów poczynionych

w postępowaniach o przyznanie płatności.

Podsumowując, zdaniem Sądu, postępowanie zostało przeprowadzone prawidłowo z uwzględnieniem ww. przepisów, a istotne okoliczności sprawy nie budzą wątpliwości. W sprawie nie doszło do naruszeń przepisów prawa i to w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.

W prawidłowo ustalonym stanie faktycznym sprawy, organ zobligowany był do wydania decyzji ustalającej kwotę nadmiernie pobranych płatności w wysokości wskazanej w zaskarżonym rozstrzygnięciu.

Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., oddalił skargę.