Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 16/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-08-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 21 sierpnia 2015 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zofia Flasińska sędzia NSA Andrzej Gliniecki /spr./ sędzia del. NSA Janusz Furmanek Protokolant starszy asystent sędziego Elżbieta Granatowska po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2015 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] Sp. z o. o. z siedzibą w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 października 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 1043/13 w sprawie ze skargi [...] Sp. z o. o. z siedzibą w K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 15 października 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 1043/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę [...] Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji.

Jak wynika z akt sprawy, decyzją z dnia [...] lutego 2012 r., nr [...], Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu krakowskiego ziemskiego w Krakowie z dnia [...] grudnia 2011 r., znak: [...], nakazującą rozbiórkę fundamentu pod agregat prądotwórczy (zlokalizowanego po stronie zachodniej budynku ambulatorium) znajdującego się na działce nr ewid. [...] w S., przy ul. [...].

Pismem z dnia 6 lipca 2012 r. [...] Spółka Jawna (obecnie [...] Sp. z o.o.) wniósł o stwierdzenie nieważności w/w decyzji Małopolskiego WINB z dnia [...] lutego 2012 r. na podstawie art. 156 § 1 pkt 2, 4, 5 i 6 lub jej uchylenie na podstawie art. 161 § 1 k.p.a.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] na podstawie art. 61a § 1 w zw. z art. 156 § 1 k.p.a. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Małopolskiego WINB z dnia [...] lutego 2012 r. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] marca 2013 r. nr [...].

Jednocześnie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie w sprawie uchylenia decyzji Małopolskiego WINB z dnia [...] lutego 2012 r. i decyzją z dnia [...] marca 2013 r. nr [...], na podstawie art. 161 § 1 w zw. z art. 5 § 2 pkt 4 k.p.a. odmówił uchylenia decyzji Małopolskiego WINB z dnia [...] lutego 2012 r.

W uzasadnieniu decyzji GINB podniósł, że strona nie wskazuje żadnych okoliczności uzasadniających uchylenie decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2012 r., tj. stanu realnie zagrażającego życiu lub zdrowiu ludzkiemu, czy zagrożenia spowodowania poważnych szkód dla gospodarki narodowej lub dla ważnych interesów państwa. Podnoszone przez stronę nieprawidłowości rozstrzygnięć podejmowanych przez organy stopnia powiatowego i wojewódzkiego, nie mogą stanowić podstawy do uchylenia ww. decyzji we wskazanym wyżej trybie.

Organ wyjaśnił także, że prawidłowość decyzji została potwierdzona w wyroku WSA w Krakowie z dnia 4 lipca 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 656/12, oddalającym skargę [...] Spółka Jawna (obecnie [...] Sp. z o.o.), na decyzję Małopolskiego WINB z dnia [...] lutego 2012 r., nr [...].

Zdaniem GINB w rozpatrywanej sprawie nie mamy do czynienia ze stanem realnie zagrażającym życiu lub zdrowiu ludzkiemu, czy też zagrożeniem spowodowania poważnych szkód dla gospodarki narodowej łub dla ważnych interesów państwa, o których mowa w art. 161 § 1 k.p.a. Zagrożenie dóbr, aby uzasadniało uchylenie decyzji ostatecznej winno wynikać przede wszystkim z treści samej decyzji lub całokształtu okoliczności jej wydania, a tylko wyjątkowo z jej wykonania. Taka sytuacja w rozpatrywanej sprawie nie ma jednak miejsca.

Następnie decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r., znak [...], po rozpoznaniu wniosku [...] Spółka z o.o. o ponowne rozpoznanie sprawy – Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] marca 2013 r.

W uzasadnieniu decyzji organ powtórzył argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] marca 2013 r. Tym samym w ocenie organu brak jest podstaw do uchylenia decyzji z dnia [...] lutego 2011 r.

[...] Spółka z o.o. w Krakowie złożyła skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 października 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 1043/13, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a. oddalił skargę.

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że prawidłowe jest ustalenie organu, że nie występują przesłanki do zastosowania art. 161 § 1 k.p.a. Zastosowanie powyższego przepisu przez organ zasadniczo może nastąpić, gdy przesłanki w nim określone (zagrożenie życia lub zdrowia ludzkiego oraz poważne szkody dla gospodarki narodowej lub dla ważnych interesów Państwa) wynikają z treści samej decyzji. Przesłanki takie nie wynikają z treści decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2012 r. ani poprzedzającej ją decyzji organu stopnia powiatowego z dnia [...] grudnia 2011 r. Należy podkreślić, że ww. decyzją organ nadzoru budowlanego, działając na podstawie art. 48 § 1 Prawa budowlanego nakazał [...] spółka jawna, obecnie [...] Spółka z o.o., rozbiórkę fundamentu pod agregat prądotwórczy. A zatem obowiązkiem organu była ocena czy rozbiórka tak określonego w decyzji obiektu budowlanego spowoduje stan zagrożenia życia lub zdrowia ludzkiego lub poważne szkody dla gospodarki narodowej lub ważnych interesów państwa. Organ nadzoru budowlanego prawidłowo ocenił, że nałożony na inwestora obowiązek nie spowoduje poważnej szkody dla gospodarki narodowej ani też dla ważnych interesów państwa.

Zdaniem Sądu trafna jest również ocena, iż wykonanie obowiązków nie będzie się wiązało z zagrożeniem życia lub zdrowia ludzkiego. Nie ulega wątpliwości, że przepisy prawa nakazują, aby określone zakłady opieki zdrowotnej wyposażone były w dodatkowe, zewnętrze źródła energii elektrycznej, co obliguje je do posiadania agregatów prądotwórczych. Brak takiego agregatu niezależnie od tego, że będzie naruszał obowiązki nałożone przepisami prawa, to dodatkowo spowoduje stan zagrożenia życia w sytuacji nagłej przerwy w dopływie energii elektrycznej nie tylko podczas wykonania zabiegów. Wiele urządzeń leczniczych wykorzystuje do pracy właśnie energię elektryczną. Nie może jednak zejść z pola widzenia że przedmiotem postępowania organów orzekających o rozbiórce nie był agregat prądotwórczy, ale fundament, na którym agregat ten był posadowiony. Natomiast skarżąca Spółka już we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy podkreśliła, że agregat prądotwórczy nie wymaga fundamentowania dla prawidłowej pracy, czego dowodem ma być dokumentacja opracowana na potrzeby remontu obiektu. W konsekwencji, zatem trudno jest znaleźć jakiekolwiek uzasadnienie dla twierdzenia, że rozbiórka tego obiektu będzie zagrażała życiu lub zdrowiu ludzi.

Sąd podkreślił też, że nie mogą podlegać ocenie w niniejszym postępowaniu podnoszone przez Spółkę zarzuty mające wskazywać na to, że decyzja z dnia 29 lutego 2012 r. dotknięta jest wadą nieważności z przyczyn wskazanych w skardze, a wcześniej we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Po pierwsze, decyzja ta była przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który wyrokiem z dnia 4 lipca 2012 r. w sprawie II SA/Kr 656/12 oddalił skargę na powyższą decyzję. W tym przedmiocie wniosek skarżącej spółki zainicjował nowe postępowanie (organ odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji postanowieniem z dnia 6 marca 2013 r., utrzymujących w mocy własne postanowienie z dnia 6 lutego 2013 r., a Wojewódzki Sąd Administracyjny obecnie prawomocnym postanowieniem z dnia 24 czerwca 2013 r. w sprawie VII SA/Wa 709/13 odrzucił skargę).

Skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie z dnia 15 października 2013 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła Spółka [...] Sp. z o.o. z siedziba w K. zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik postępowania:

1) art. 145 § 1 ust. 1 lit. c/ p.p.s.a. w zw. z art. 161 § 1 i art. 7 k.p.a. poprzez odmowę uchylenia zaskarżonej decyzji GINB z dnia [...] kwietnia 2013 r. oraz poprzedzającej ją decyzji GINB z dnia [...] marca 2013 r. w sytuacji gdy w inny sposób nie można usunąć stanu zagrażającego życiu lub zdrowiu ludzkiemu i przemawia za tym wzgląd na ochronę interesu publicznego;

2) art. 3 § 1 w zw. z art. 106 § 3 w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez niewywiązanie się przez Sąd I instancji z obowiązku kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem ze względu na pominięcie ustalenia nie budzącego wątpliwości stanu faktycznego sprawy i oparcie rozstrzygnięcia na domniemaniu (a nie udowodnionym fakcie), przyjętym w zaskarżonej decyzji GINB, że rozbiórka fundamentu, na którym posadowiony jest agregat prądotwórczy do awaryjnego zasilania szpitala w energię eklektyczną nie spowoduje stanu zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzkiego.

Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy WSA w Warszawie do ponownego rozpoznania, oraz o zasadzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 1 w związku z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje środki odwoławcze od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych w granicach ich zaskarżenia, a z urzędu bierze jedynie pod rozwagę nieważność postępowania.

W niniejszej sprawie nie dostrzeżono okoliczności mogących wskazywać na nieważność postępowania sądowoadministracyjnego.

Skarga kasacyjna pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw.

Zaskarżonym wyrokiem nie zostały naruszone przepisy postępowania wskazane w pkt 1 skargi kasacyjnej, gdyż w okolicznościach tej sprawy nie może mieć zastosowania art. 161 § 1 k.p.a., bowiem żadna z przesłanek wymienionych w tym przepisie realnie nie występuje. Wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę fundamentu pod agregat prądotwórczy z istoty swej nie stwarza stanu zagrażającego życiu lub zdrowiu ludzkiemu, a decyzja ta jak stwierdził sąd administracyjny w wydanym wyroku jest zgodna z prawem. Poza tym, jak wynika z akt sprawy, agregat prądotwórczy nie wymaga fundamentu. Należy też zauważyć, że strona skarżąca miała możliwość legalizacji spornego fundamentu, o czym świadczy wydane postanowienie z dnia [...] kwietnia 2011 r. na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Pr.bud. przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skoro inwestor nie skorzystał z tej możliwości, to nie może teraz podnosić argumentu, że nie można w inny sposób usunąć z obrotu prawnego decyzji nakazującej rozbiórkę.

Sąd pierwszej instancji wydając zaskarżony wyrok w pełni wykonał kontrolę zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem nie naruszając żadnego z przepisów wskazanych w pkt 2 skargi kasacyjnej. Zaskarżoną decyzję oraz zaskarżony wyrok oparto na prawidłowo ustalonym stanie faktycznym sprawy, a nie na jakimś domniemaniu, o którym pisze autor skargi kasacyjnej. Pomiędzy nakazem rozbiórki fundamentu pod agregat prądotwórczy a zagrożeniem dla życia lub zdrowia ludzkiego brak bezpośredniego związku przyczynowo-skutkowego, bowiem decyzja nakazująca tę rozbiórkę nie nakazuje skarżącej pozbawienia [...] dodatkowego, awaryjnego zasilania w energię elektryczną. Wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę spornego fundamentu pod agregat powinno się tak odbyć, aby nie stworzyć stanu zagrażającego życiu lub zdrowiu ludzkiemu. Żadna z decyzji wydanych w tej sprawie nie zabrania istnienia fundamentu pod agregat prądotwórczy w ogóle, jeżeli taki stan jest potrzebny. Jednak taki fundament musi powstać zgodnie z obowiązującym prawem, o czym zapomniał inwestor w tym przypadku.

Ponieważ żaden z zarzutów skargi kasacyjnej nie był uzasadniony w świetle obowiązujących przepisów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.