Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 559/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-11-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6330 Status  bezrobotnego
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 9, art. 77 par. 1, art 80, art. 107 par. 3, art. 145 par. 1 pkt 5, art. 151 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 9 ust. 1 pkt 4, art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a, art 33 ust. 1, art. 33 ust. 2
journal: Dz.U. 2020 poz 1409
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1409 z późn. zm.).

SENTENCJA

Dnia 8 listopada 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska - Tylewicz Asesor WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 listopada 2022 roku sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wojewody z dnia 3 czerwca 2022 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i odmowy uznania za osobę bezrobotną uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia 22 marca 2022 r., nr [...]


UZASADNIENIE

Wojewoda (dalej: "Wojewoda") decyzją z 3 czerwca 2022 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania M. K. (obecnie M. M., dalej: "strona") od decyzji Starosty [...] (dalej: "Starosta") z 22 marca 2022 r., nr [...], w przedmiocie uchylenia decyzji i odmowy uznania za osobę bezrobotną, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w następującym stanie faktycznym.

Strona 26 listopada 2020 r. złożyła w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. (dalej: "PUP") wniosek o rejestrację jako osoba bezrobotna.

Starosta decyzją z 4 stycznia 2021 r., nr [...], działając na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a, art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1409 ze zm., dalej: "u.p.z."), uznał stronę za osobę bezrobotną z dniem rejestracji, to jest z dniem 27 listopada 2020 r.

Na podstawie przedłożonego świadectwa pracy ustalono, że strona była zatrudniona w Zespole Szkół [...] w okresie od [...] września 2016 r. do [...] listopada 2020 r. Ponadto, w oparciu o korektę świadectwa pracy nadesłanego 13 kwietnia 2021 r. ustalono, że stosunek pracy ustał w wyniku rozwiązania umowy o pracę przez oświadczenie jednej ze stron z zachowaniem okresu wypowiedzenia (rozwiązanie stosunku pracy za wypowiedzeniem – art. 30 § 1 pkt 2 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1320, dalej: "K.p.").

Starosta decyzją z 10 maja 2021 r., nr [...], działając na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. b, art. 2 ust. 1 pkt 2 oraz art. 75 ust. 1 pkt 2 u.p.z., przyznał stronie prawo do zasiłku od 25 lutego 2021 r. do 25 maja 2021 r.

W dniu 28 sierpnia 2021 r. strona przekazała do PUP w formie elektronicznej informację dotyczącą ustalenia nowej daty zakończenia zatrudnienia. Strona przekazała kopię wyroku z 18 maja 2021 r. Sądu Rejonowego P. w P., sygn. akt V P [...], wraz z uzasadnieniem.

W dniu 4 października 2022 r. strona złożyła tytuł wykonawczy oraz nowe świadectwo pracy, zgodnie z którym była zatrudniona w okresie od 1 września 2016 r. do 31 stycznia 2021 r. Stosunek pracy rozwiązany został na mocy art. 30 § 2 K.p. Od 1 września 2016 r. do 31 stycznia 2021 r. podlegała także obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu, jako pracownik.

Postanowieniem z 17 lutego 2022 r. Starosta, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 5, art. 147 i art. 149 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 735, dalej: "K.p.a."), wznowił z urzędu postępowanie w sprawie uznania strony z osobę bezrobotną i przyznania zasiłku dla osób bezrobotnych.

Decyzją z 22 marca 2022 r., nr [...], Starosta, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 w zw. z art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a. oraz art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a, art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.z., po wznowieniu postępowania: 1. uchylił decyzję własną z 4 stycznia 2021 r. w sprawie uznania strony za osobę bezrobotną, 2. uchylił decyzję własną z 10 maja 2021 r. w sprawie przyznania zasiłku dla osób bezrobotnych, 3. odmówił uznania za osobę bezrobotną z dniem rejestracji, to jest z dniem 27 listopada 2020 r.

Organ I instancji podał, że w dniu rejestracji, to jest 27 listopada 2020 r., strona nie spełniała warunków do nabycia statusu osoby bezrobotnej, a tym samym do nabycia prawa do zasiłku dla bezrobotnych od 25 lutego 2021 r. do 25 maja 2021 r. Wobec tego wznowiono postępowanie i orzeczono jak w sentencji decyzji.

Wojewoda, wydając wskazaną na wstępie decyzję, stwierdził, że zgodnie z obowiązującymi przepisami orzeczono o odmowie uznania strony za osobę bezrobotną z dniem 27 listopada 2021 r. Z postanowień art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.z. wynika przesłanka stanowiąca istotny element definicji bezrobotnego, a mianowicie: "gotowość do podjęcia pracy". Warunek ten musi był spełniony zarówno w dniu rejestracji w charakterze bezrobotnego, jak i przez cały czas korzystania z omawianego statusu. Kierując się zasadami wykładni funkcjonalnej, celowościowej i systemowej nie można takiego zapisu utożsamiać wyłącznie z samą potencjalną chęcią podjęcia przez zainteresowanego pracy. Niewątpliwie taka deklaracja także jest niezbędna. Nie ulega wątpliwości, że osoba dążąca do uzyskania statusu bezrobotnego w chwili rejestracji musi uzewnętrznić wolę świadczenia pracy, a przy tym nie być nigdzie zatrudniona.

W skierowanej do tut. Sądu skardze, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, strona zarzuciła naruszenie następujących przepisów prawa procesowego:

1) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. przez naruszenie zasady prawdy obiektywnej w związku z niepodjęciem wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, niezebranie i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego, w szczególności nienależyte wyjaśnienie okoliczności związanych z postępowaniem sądowym z byłym pracodawcą i konsekwencji wynikających z wydanego w toku tego postępowania wyroku,

2) art. 7b K.p.a. przez brak współdziałania pomiędzy Urzędem Pracy a Zakładem Ubezpieczeń Społecznych,

3) art. 9 K.p.a. przez brak wyczerpującego poinformowania o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały wpływ na ustalenie praw i obowiązków skarżącej,

4) art. 11 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. przez lakoniczne uzasadnienie decyzji, które nie wyjaśnia zasadności przesłanek faktycznych i prawnych, którymi kierował się organ przy załatwieniu sprawy.

Skarżąca podała, że po powrocie z urlopu macierzyńskiego dostała wypowiedzenie umowy o pracę z naruszeniem przepisów prawa pracy (czego dowodzi np. wydanie przez prawodawcę błędnie datowanego świadectwa pracy z [...] listopada 2020 r.). Wraz z rejestracją w Urzędzie Pracy złożyła pozew do sądu pracy o odszkodowanie z tego tytułu, zgłaszając także wszystkie naruszenia Inspekcji Pracy. Ze skarżącą skontaktowała się urzędniczka, która prowadziła sprawę. Skarżąca wskazała na wątpliwości związane z rejestracją, nie wiedząc, jak zakończy się postępowanie i co zdecyduje sąd. Dopiero 18 maja 2021 r. sąd wydał wyrok, ustalając dodatkowo, że faktyczne rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło 31 stycznia 2021 r. Do tego czasu skarżąca nie pobierała zasiłku z Urzędu Pracy. Po otrzymaniu wyroku niezwłocznie, czyli 24 sierpnia 2021 r., napisała do Urzędu Pracy informując o wszystkim. Nowe świadectwo pracy otrzymała 30 września 2021 r. (świadectwo datowane na 28 sierpnia 2021 r.). Świadectwo to przesłała Urzędowi Pracy drogą mailową 4 października 2021 r. wraz z prawomocnym wyrokiem sądu. W dalszym ciągu pozostawała osobą bez pracy, z pełną gotowością do jej podjęcia w pełnym wymiarze.

Skarżąca podniosła w, że przez cały okres nie mogła ponownie zarejestrować się w Urzędzie Pracy, gdyż można było to zrobić tylko elektronicznie, a system po wpisaniu PESEL kwalifikował ją jako osobę zarejestrowaną i blokował ponowną rejestrację. Formalnie od 27 listopada 2020 r. do prawomocności decyzji pozostawała osobą bezrobotną, nie mając możliwości ponownej rejestracji.

Skarżąca otrzymała dwie lakonicznie napisane decyzje z 22 marca 2022 r. i 3 czerwca 2022 r., uchylające decyzje o uznaniu skarżącej za osobę bezrobotną i nie odnoszące się nawet w minimalnym stopniu do przytaczanych faktów, wręcz stwierdzających, że skarżąca nie skorzystała z prawa do czynnego udziału w postępowaniu.

W ocenie skarżącej zostały naruszone podstawowe zasady postępowania. Organ naruszył zasadę prawdy obiektywnej, pomijając pismo skarżącej z 29 listopada 2021 r., włącznie z faktem, że odszkodowanie za niezgodne z prawem rozwiązanie nie jest równoznaczne z odszkodowaniem za skrócony okres wypowiedzenia, a taką interpretację przyjmował Urząd Pracy, co wynika z maila z 19 kwietnia 2021 r. Ponadto, organ naruszył zasadę współdziałania organów, nie współpracując w należyty sposób, skoro do wydania decyzji potrzebował opinii byłego pracodawcy, chociażby w kwestii wydania świadectwa i potwierdzenia opłacanych składek ZUS. Urząd wielokrotnie informował o zapytaniach skierowanych do byłego pracodawcy. Dopiero po interwencji skarżącej i zgłoszeniu działań pracodawcy na Policję, zaczął odpowiadać na pisma. Naruszona została także zasada informowania stron, bowiem skarżącej nikt nie poinformował, że tylko rejestracja do Urzędu Pracy w czasie 6 miesięcy od ustania stosunku pracy daje możliwość ubiegania się o zasiłek. Jeśli przyjąć, że termin ustania stosunku pracy datowany jest na 31 stycznia 2021 r., to prawo skarżącej do zasiłku i czas do ponownej rejestracji minął bezpowrotnie 31 lipca. Skarżąca nie mogła w tym czasie dokonać ponownej rejestracji, nawet jeśli byłaby o tym prawie poinformowana. Organ uchybił również obowiązkom wynikającym z zasady przekonywania.

Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie zauważyć trzeba, że niniejsza sprawa rozpoznana została na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.). Przepis ten przewiduje, że przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Z uwagi na przedmiot sprawy, wymagający jak najszybszego rozpatrzenia z uwagi na sytuację życiową strony, oraz w związku z brakiem możliwości technicznych po stronie Sądu, aby każdą ze spraw rozpoznać w rozsądnym terminie w trybie rozprawy zdalnej, sprawa zarządzeniem z 11 sierpnia 2022 r. Przewodniczącego Wydziału II tut. Sądu skierowana została do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym.

Zaskarżona decyzja Wojewody z 3 czerwca 2022 r., nr [...], jak i poprzedzająca jej wydanie decyzja Starosty [...] z 22 marca 2022 r., nr [...], naruszają przepisy postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2022 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") jest podstawą do ich wyeliminowania z obrotu prawnego.

W pierwszej kolejności zauważyć trzeba, że powyższe decyzje zapadły w jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania, a mianowicie w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego uprzednio zakończonego ostatecznymi decyzjami Starosty [...] w przedmiocie:

- uznania skarżącą za osobę bezrobotną, oraz

- przyznania skarżącej prawa do zasiłku dla osób bezrobotnych.

Od razu zauważyć zatem trzeba, że z materialnoprawnego punktu widzenia postępowaniem wznowieniowym objęto w istocie dwie różne, choć pozostają ze sobą w związku sprawy. Podstawę wznowienia stanowił przy tym art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.

W realiach kontrolowanej sprawy nie jest sporne pomiędzy stronami, jak i nie budzi wątpliwości Sądu, że podstawa z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. zaistniała. Po wydaniu przez Starostę [...] decyzji, w których za podstawę faktyczną przyjęto okoliczność pozostawania przez skarżącą osobą bezrobotną na dzień 27 listopada 2020 r. (co znajdywało potwierdzenie m.in. w świadectwie pracy z 3 listopada 2020 r. od Zespołu Szkół [...], zgodnie z którym skarżąca zatrudniona była do [...] listopada 2020 r.), wyszła na jaw nowa okoliczność pozostawania przez skarżącą w stosunku pracy do 31 stycznia 2021 r., na co wskazywało świadectwo pracy pochodzące od tego samego pracodawcy, lecz wystawione 26 sierpnia 2021 r.

Choć organy prawidłowo zidentyfikowały wystąpienie podstawy do wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., nie wyjaśniły jednak w sposób należyty stanu faktycznego rozpoznawanych spraw, czym dopuściły się przede wszystkim istotnego naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., ani nie rozstrzygnęły o całości przedmiotu postępowania wznowieniowego, czym naruszyły z kolei art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a.

Bez wątpienia zgodzić trzeba się ze skarżącą, że uzasadnienia kierowanych do niej decyzji, w tym zwłaszcza decyzji Wojewody, są bardzo lakoniczne, przez co doszło również do naruszenia art. 11 i art. 107 § 3 K.p.a., jednak w realiach kontrolowanej sprawy nie stanowiło to przeszkody przeprowadzenia przez tut. Sąd dalszej kontroli tych decyzji, co do ich zgodności z prawem, i nie mogło być uznane za dostateczną podstawę do uwzględnienia skargi.

Przede wszystkim na uwagę zasługuje to, że przeprowadzony w sprawach nadzwyczajny tryb postępowania służy temu, aby postępowanie administracyjne, w którym doszło do poważanych uchybień procesowych, przeprowadzić ponownie z wyeliminowaniem tych uchybień i na skutek ponownego rozpoznania istoty sprawy doprowadzić do usunięcia z obrotu prawnego dotychczasowej, wadliwej decyzji administracyjnej, poprzez jej uchylenie i wydanie nowej, prawidłowej już decyzji.

Zgodnie z art. 149 § 2 K.p.a. postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.

Organ administracji publicznej nie może zatem ograniczać się do samego stwierdzenia zaistnienia podstawy do wznowienia postępowania, lecz powinien niejako na nowo – z uwzględnieniem przesłanki wznowieniowej – rozpoznać i rozstrzygnąć istotę sprawy, w której doszło do wznowienia postępowania. Gdy organ ten po przeprowadzeniu rzeczonego postępowania stwierdzi wystąpienie podstaw do uchylenia dotychczasowej decyzji wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy, co wynika z kolei z art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a.

Pierwsza ze spraw, jaka podlegała rozpoznaniu przez Starostę [...] w wyniku wznowienia postępowania, została pierwotnie zainicjowana przez skarżącą wnioskiem z 26 listopada 2020 r. o dokonanie rejestracji jako bezrobotnej. Zgodnie z art. 33 ust. 1 u.p.z. powiatowe urzędu pracy rejestrują bezrobotnych oraz prowadzą rejestr tych osób. Rejestracja bezrobotnych następuje po przedstawieniu przez te osoby dokumentów niezbędnych do ustalenia ich statusu i uprawnień, co wynika już z art. 33 ust. 2 u.p.z. Rejestracja określonej osoby jako bezrobotnej, wiąże się wobec tego bezpośrednio z ustaleniem, czy danej osobie przysługuje taki status. Jak wynika z art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.z. bezrobotny oznacza osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-g, i, j, l oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 2 lit. ha, w tym obywatela polskiego (przyp. tut. Sądu), która bezpośrednio przed rejestracją jako bezrobotna była zatrudniona nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres co najmniej 6 miesięcy, oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 3 i 4, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkołach dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu programu nauczania tej szkoły oraz uczącej się w branżowej szkole II stopnia i szkole policealnej, prowadzącej kształcenie w formie stacjonarnej lub zaocznej, lub w szkole wyższej, gdzie studiuje na studiach niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, jeżeli spełnia dalsze warunki określone w lit. a-m związane z wiekiem, statusem, czy uzyskiwanymi świadczeniami, bądź przychodami. Zatrudnieniem, o czym stanowi już art. 2 ust. 1 pkt 43 u.p.z., jest wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego oraz umowy o pracę nakładczą.

Stosownie do art. 9 ust. 1 u.p.z. do zadań samorządu powiatu w zakresie polityki rynku pracy należy przy tym nie tylko rejestrowanie bezrobotnych (pkt 4), lecz także wydawanie decyzji o uznaniu lub odmowie uznania danej osoby za bezrobotną oraz utracie statusu bezrobotnego (pkt 14 lit. a).

Skoro przedmiotem rozpoznania Starosty w realiach kontrolowanej sprawy była kwestia uznania skarżącą za osobę bezrobotną, to organ ten powinien wydać rozstrzygnięcie w przedmiocie tej sprawy z uwzględnieniem powyższych przepisów, a więc uznać skarżąca za bezrobotną ze wskazaniem daty nabycia przez nią tego statusu, albo odmówić skarżącej uznania za osobę bezrobotną. Nie zostało w żaden sposób wyjaśnione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, dlaczego Starosta ograniczył się w tym względzie do daty 27 listopada 2020 r. Nie można bowiem uznać, że okoliczność zarejestrowania skarżącej pierwotnie w tej właśnie dacie jako bezrobotnej, powoduje że przy rozpoznaniu wniosku, który zainicjował postępowanie, organ zostaje tą datą bezwzględnie związany, nie mogąc przyjąć innej, zgodnej z rzeczywistym stanem rzeczy daty, od której skarżącej przyznany być powinien status osoby bezrobotnej.

Inaczej rzecz ujmując organ prowadzący postępowanie wznowieniowe uznając że skarżąca nie była osobą bezrobotną w początkowo przyjętej dacie wskazanej w decyzji pierwotnej powinien dokonać wszechstronnej oceny, przeprowadzając ewentualnie uzupełniające postępowanie wyjaśniające, czy skarżąca stała się bezrobotną od innej daty, a jeżeli tak, to wskazać od jakiej daty status ten jej przysługuje, względnie przysługiwał z uwzględnieniem nowych okoliczności faktycznych nieznanych uprzednio organowi, który ujawnienie się stanowiło przesłankę wznowienia postępowania.

Co za tym idzie nie było prawidłowym ograniczenie się przez Starostę jedynie do ustalenia, że w dacie pierwotnego zgłoszenia skarżąca nie była osobą bezrobotną, bowiem ten nieuzasadniony i nadmierny formalizm – co ujawnia się w okolicznościach kontrolowanej sprawy – może prowadzić do daleko idących negatywnych konsekwencji dla danej osoby, w sytuacji w żaden sposób przez nią niezawinionej.

Postępując odmiennie organ w kontrolowanej sprawie dopuścił się istotnego naruszenia zarówno art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a., jak i art. 9 K.p.a. uchylając się w zasadzie od oceny statusu skarżącej jako osoby bezrobotnej i od zapewnienia, aby skarżąca nie podniosła szkody z powodu nieznajomości prawa.

Tut. Sąd dostrzega, że zgodnie z § 13 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z 14 kwietnia 2020 r. w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy (Dz. U. z 2020 r., poz. 667) w przypadku, o którym mowa w ust. 1 tego § – to jest w przypadku związanym z ograniczeniem lub zawieszeniem funkcjonowania powiatowych urzędów pracy z przyczyn związanych z przeciwdziałaniem COVID-19 – rejestracja w rejestrze bezrobotnych odbywa się bez osobistego stawiennictwa osób, o których mowa m.in. w § 3 ust. 1 i 3, w powiatowym urzędzie pracy, na podstawie wymienionych tam danych i dokumentów. Co więcej, w myśli § 13 ust. 3 tego rozporządzenia dokonanie rejestracji następuje w dniu przeprowadzenia przez pracownika PUP rozmowy telefonicznej z osobą ubiegającą się o zarejestrowanie jako bezrobotny. Przepisu § 8 ust. 1 pkt 1 nie stosuje się. Ten ostatni przepis wiąże zaś dzień dokonania rejestracji z dniem, w którym dana osoba zgłosiła się do powiatowego urzędu pracy.

W okolicznościach rozpatrywanej sprawy to właśnie w dniu 27 listopada 2020 r. przeprowadzono ze skarżącą wspomnianą ostatnio rozmowę telefoniczną i w tym dniu pierwotnie dokonano jej rejestracji jako bezrobotnej (zob. karta rejestracyjna bezrobotnego, k. [...], notatka, k. [...]).

Nie oznacza to jednak, że dniem tym, niezależnie od okoliczności sprawy, Starosta zostaje bezwzględnie związany przy podejmowaniu rozstrzygnięcia, o którym stanowi art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a u.p.z., w tym że dzień ten nie może podlegać zmianie tak, aby w zgodzie z rzeczywistością pozwalał na ustalenie statusu danej osoby jako bezrobotnej w świetle przywołanej już definicji legalnej z art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.z.

Przepisy cytowanego rozporządzenia określają m.in. tryb rejestracji i sposób prowadzenia rejestru bezrobotnych (zob. jego § 1) i w tym względzie mają wyłącznie techniczny charakter, wykonawczy wobec przepisów ustawy, nie mogąc przesądzać o kwestii statusu bezrobotnego, która została przecież uregulowana ustawowo. Zresztą data rejestracji jako osoby bezrobotnej stanowi jedną z danych objętych kartą rejestracyjną, zaś dane te podlegać mogą zarówno zmianie, jak i aktualizacji (por. chociażby § 8 ust. 2, czy ust. 8 cytowanego rozporządzenia), a w kontrolowanej sprawie nie zostało wyjaśnione, dlaczego takiej zmiany nie dokonano, ograniczając się jedynie do niekorzystnego dla skarżącej rozwiązania. Co niemniej istotne, w sprawie nie jest nawet podnoszone, aby zachodziły podstawy do odmowy dokonania rejestracji skarżącej jako bezrobotnej, o których stanowi § 9 rozporządzenia, a co za tym idzie na wniosek skarżącej rejestracja ta powinna być przeprowadzona, zaś wykazane w związku z nią dane odpowiadać muszą prawdzie.

Decyzja wydana w wyniku wznowienia postępowania winna zatem ustalać czy o d jakiej od jakiej daty skarżąca była faktycznie osobą bezrobotna w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

Odnosząc się do drugiej ze spraw, jaka podlegała rozpoznaniu przez Starostę w ramach przeprowadzonego postępowania wznowieniowego, to jest sprawy przyznania skarżącej prawa do zasiłku dla bezrobotnych, zauważyć trzeba, że wbrew dyspozycji art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a. organ ten ograniczył się jedynie do uchylenia decyzji dotychczasowej, w ogóle nie rozstrzygając na nowo o istocie tej sprawy. Przepis ten stosując koniunkcję, poprzez wskazanie, ze organ: "wydaje decyzję, w której uchyla decyzję dotychczasową (...) i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy" nie daje możliwości ograniczenia się jedynie do pierwszego z tych rozstrzygnięć. Organ dopuścił się w konsekwencji naruszenia tego przepisu, jak i naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a. w żaden sposób nie odnosząc się nawet do problematyki przyznania skarżącej świadczenia dla bezrobotnych. Bez wątpienia rozstrzygnięcie w tej sprawie zależy od dokonania prawidłowych ustaleń i rozstrzygnięcia w sprawie statusu bezrobotnego, jednakże nawet w sytuacji, w której organ doszedłby do przekonania, że skarżącej ten status nie przysługuje powinien przedstawić tok swojego rozumowania z uwzględnieniem istotnych dla sprawy przepisów - zwłaszcza zawartych w art. 71 i nast. u.p.z., i odmówić prawa do zasiłku bądź dochodząc do wniosku, że postępowanie w tej sprawie stało się bezprzedmiotowe, postępowanie to umorzyć stosownie art. 105 § 1 K.p.a.

Nie można natomiast zgodzić się ze skarżącą, że w sprawie doszło także do naruszenia art. 7b K.p.a., przez brak współdziałania pomiędzy Urzędem Pracy a Zakładem Ubezpieczeń Społecznych. Organ I instancji po uzyskaniu od skarżącej informacji o nowym świadectwie pracy podjął bowiem informacje od organu rentowego, które potwierdziły okres zatrudnienia w Zespole Szkół [...] (por. art. 4a u.p.z.). Przy tej okazji warto zwrócić również uwagę na to, że dla samego wznowienia postępowania wyrok z 18 maja 2021 r., sygn. akt V P [...], Sądu Rejonowego P. w P., wbrew zapatrywaniom skarżącej nie ma istotnego znaczenia, poza tym, że w jego uzasadnieniu także wskazano na datę rozwiązania wspomnianego stosunku pracy. Wyrok ten nie rozstrzygał jednak w przedmiocie tego stosunku pracy, a w przedmiocie odszkodowania na rzecz skarżącej za niezgodne z prawem jego rozwiązanie.

Nie jest natomiast dopuszczalne na obecnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego, wobec braku jakichkolwiek ustaleń i rozstrzygnięcia Starosty, przesądzanie, czy rzeczony wyrok sądu pracy ma jakiekolwiek znaczenie dla przyznania skarżącej prawa do zasiłku dla bezrobotnych, w tym w szczególności czy i od jakiej daty uprawnienie do zasiłku dla bezrobotnych winno skarżącej w świetle regulacji ustawowych przysługiwać. Dopiero po wydaniu w tym zakresie rozstrzygnięcia przez organy administracji kwestia ta będzie mogła być poddana ewentualnej kontroli sądu administracyjnego.

Ocena taka byłaby bowiem wobec wadliwości przeprowadzonego postępowania przedwczesna, a nadto równoznaczna z zastąpieniem przez sąd jurysdykcji zastrzeżonej organom administracyjnym, których działanie sąd administracyjny jedynie kontroluje pod względem zgodności z prawem, a których w rozstrzyganiu spraw nie zastępuje (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2009 r., sygn. I OSK 558/09, z dnia 13 lutego 2007r. sygn. akt II OSK 12/06 i z dnia 20 grudnia 2006r. sygn. akt I FSK 259/06 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Ponownie rozpoznając sprawę Starosta uwzględni ocenę prawną wyrażoną w niniejszym uzasadnieniu i wynikające z niej wskazania co do dalszego postępowania.

W powyższych okolicznościach na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.