Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 941/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-07-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6140 Nadanie stopnia i tytułu naukowego oraz potwierdzenie równoznaczności dyplomów, świadectw i tytułów
Skarżony organ: Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie WSA Elżbieta Lenart Asesor WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant referendarz sądowy Aneta Wirkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2006 r. sprawy ze skargi E. C. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] w przedmiocie nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Centralnej Komisji do Spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych z dnia [...] września 2002 r., nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Centralna Komisja do Spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych decyzją z dnia [...] września 2002 r. nr [...] odmówiła zatwierdzenia uchwały Rady Wydziału [...]Akademii [...] w B. z dnia [...] marca 2001 r. o nadaniu dr E. C. stopnia naukowego doktora habilitowanego. W uzasadnieniu decyzji Centralna Komisja podała, że wynik głosowania w Sekcji wskazuje, że większość jej członków nie znalazła wystarczających podstaw do uznania, że rozprawa habilitacyjna stanowi znaczny wkład w rozwój dyscypliny naukowej, której dotyczy przewód habilitacyjny i w związku z tym należało uznać, że nie spełnia ona wymagań określonych w art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych. W toku przewodu habilitacyjnego nie dokonano prawidłowej oceny wartości rozprawy habilitacyjnej w świetle wymagań art. 15 ust. 1. W ocenach recenzentów powołanych przez Radę Wydziału i przez samą Radę Wydziału nie została dostrzeżona większość istotnych wad rozprawy habilitacyjnej, które w ocenie Centralnej Komisji nie pozwalają na uznanie tej rozprawy za spełniającą wymogi ustawowe. Rozprawie habilitacyjnej zarzucono brak oryginalności. Cele, jakie sobie wyznaczyła habilitantka w rozprawie, znalazły już rozwiązanie i odpowiedzi w licznych dotychczasowych badaniach udokumentowanych wieloma publikacjami. Jeden z dwóch powołanych przez Centralną Komisję recenzentów wykazał szczegółowo, że realizacja podjętego tematu obarczona jest zasadniczymi błędami metodycznymi. Zwrócono przy tym uwagę, że rozprawa habilitacyjna, jako studium eksperymentalne, odbiega swym charakterem od większości dorobku naukowego habilitantki, który zarówno w ocenie recenzentów Rady Wydziału, jak i recenzentów Centralnej Komisji, uzyskał pozytywną ocenę. Uzasadniało to odmowę zatwierdzenia uchwały o nadaniu stopnia naukowego doktora habilitowanego.

Pismem z dnia 30 października 2002 r. dr E. C. wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy przez Centralną Komisję.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów utrzymała w mocy decyzję Centralna Komisja do Spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych z dnia [...] września 2002 r. nr [...]. W uzasadnieniu organ podniósł, że postępowanie odwoławcze potwierdziło zasadność zarzutów wysuniętych w poprzednim postępowaniu. Starannie i szczegółowo przedstawił je i uzasadnił recenzent Centralnej Komisji będący jednym z najwybitniejszych w skali międzynarodowej znawcą mechanizmów nerwowej regulacji oddychania, a więc tej problematyki, której jest poświęcona rozprawa habilitacyjna. Postępowanie w Sekcji wykazało, że rozprawa habilitacyjna zawiera zasadnicze błędy metodyczne, które sprawiają, że przeprowadzone przez habilitantkę badania nie mogły dostarczyć odpowiedzi na założone cele rozprawy. Użyty do badań model doświadczalny przesądził o tym, że nie można było osiągnąć rozwiązania zaprojektowanego problemu naukowego. W rozprawie nie przedstawiono oryginalnych zapisów przeprowadzonych eksperymentów, co w istotny sposób uniemożliwia weryfikację przedstawionych wyników. Na zasadnicze błędy metodologiczne rozprawy nie zwrócili uwagi ci recenzenci, którzy opiniując tę rozprawę przedstawili pozytywną konkluzję swych opinii, bowiem nie dokonali analizy poprawności przeprowadzonych badań. Recenzent Rady Wydziału uczestniczący w posiedzeniu Sekcji, dopiero po zapoznaniu się z analizą dokonaną przez recenzentów Centralnej Komisji, w pełni zgodził się z zarzutami dotyczącymi nieprawidłowego przeprowadzenia eksperymentów wykorzystanych w rozprawie.

Skargę na ostateczną decyzję Centralnej Komisji złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie dr E. C. wnosząc o jej uchylenie. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów: art. 73 i 75 KPA w zw. z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych przez uniemożliwienie stronie przeglądania akt w jej sprawie, art. 17 ust. 1 i 2 ustawy o tytule naukowym i stopniach naukowych przez nieuzasadnioną przewlekłość procedury administracyjnej, art. 18 ust. 1 tej ustawy przez naruszenie zasady tajności głosowania, art. 30 ust. 1 przez nieuzasadnione zwolnienie recenzentów od wydania opinii o rozprawie habilitacyjnej. Podniesione zarzuty poparte zostały następującą argumentacją. Postępowanie administracyjne charakteryzuje się brakiem równości stron. Niemniej jednak stronie słabszej, tj. obywatelowi, przyznaje się prawo przeglądania akt sprawy w każdym stadium postępowania, co wiąże się z jawnością procesu. Wprawdzie § 14 statutu Centralnej Komisji stanowi, że postępowanie przed Komisją jest niejawne, niemniej wątpliwe jest, czy jest to równoznaczne z zakazem zapoznania strony z dokumentami wydanymi w jej sprawie. Art. 29 ustawy pozwala na odpowiednie stosowanie do postępowania przed Centralną Komisją przepisów KPA, dlatego skarżąca powinna mieć prawo wglądu w akta swojej sprawy. Wynika to z zasady jawności postępowania, która jest jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego. Ta zasada została w niniejszej sprawie naruszona. Niemal trzykrotnie został przekroczony sześciomiesięczny termin rozpatrzenia sprawy o zatwierdzenie uchwały Rady Wydziału. Postępowanie przed Centralną Komisją trwało 17 miesięcy. Centralna Komisja nie kierowała do skarżącej żadnych pism informujących o fakcie przedłużania się postępowania. Także postępowanie odwoławcze zostało znacznie wydłużone, toczyło się bowiem nie 4 a 14 miesięcy. W załatwianiu sprawy doszło do naruszenia § 7 Statutu Centralnej Komisji, zgodnie z którym do zatwierdzenia uchwał dochodzi w głosowaniu tajnym. Decyzję negatywną w sprawie habilitacji skarżącej Prezydium Centralnej Komisji podjęło w tajnym głosowaniu w dniu 30 września 2002 r. Tymczasem w piśmie z dnia 27 września 2002 r. Przewodniczący Komisji stwierdził, że "w postępowaniu odwoławczym powołamy nowego recenzenta, zaprosimy na posiedzenie Sekcji Nauk [...] recenzentów Rady Wydziału i umożliwimy im dyskusję z recenzentami Centralnej Komisji, co pozwoli ostatecznie zweryfikować słuszność zarzutów pod adresem rozprawy habilitacyjnej dr C.". Z tej wypowiedzi wynika, że Przewodniczącemu Centralnej Komisji znany był wynik sprawy na dwa miesiące przed tajnym głosowaniem. Zdaniem skarżącej oznacza to pogwałcenie zasady jawności głosowania. Poważne wątpliwości budzi również kwestia powoływania recenzentów Centralnej Komisji. Zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 12 września 1990 r. sekcja podejmuje decyzje po zasięgnięciu opinii co najmniej jednego recenzenta. Jeżeli co najmniej jedna opinia jest negatywna, sekcja powołuje recenzenta spoza składu Centralnej Komisji. Natomiast § 9 Statutu Centralnej Komisji precyzuje, że powoływanie recenzentów zwykłych i dodatkowych powinno dokonać się przed podjęciem uchwały w danej sprawie. Sprawa skarżącej nie stanęła na posiedzeniu Komisji [...] od czerwca 2001 do czerwca 2002, a mimo to wybranych zostało pięciu recenzentów. W ocenie skarżącej jest to bezwzględne naruszenie ustawy i statutu. Ponadto pięciu z kolejno powoływanych przez Centralną Komisję recenzentów zrezygnowało z wydania opinii. Tylko jeden z nich podał przyczynę rezygnacji, aczkolwiek równocześnie zgłosił przystąpienie do opracowywania opinii w innej sprawie. Jest to równoznaczne z lekceważącym traktowaniem przepisu art. 30 ust. 1 ustawy o tytule naukowym i stopniach naukowych stanowiącego, że przyjęcie funkcji recenzenta w przewodzie habilitacyjnym jest obowiązkiem nauczyciela akademickiego lub innego pracownika naukowego. Tylko w uzasadnionych przypadkach może on być z obowiązku tego zwolniony. Rezygnacje w niniejszej sprawie oznaczają lekceważące i krzywdzące dla skarżącej podejście pracowników nauki, którzy o rezygnacji powiadamiali po upływie długiego okresu np. po 3 miesiącach. Jest niedopuszczalnym, aby Przewodniczący Centralnej Komisji był tak bezradny wobec naruszania prawa. Do Komisji bowiem należy ocena, czy przyczyny odmowy sporządzenia opinii są uzasadnione. Ponadto podczas ponownego rozpatrywania sprawy nie odniesiono się do pozytywnej recenzji prof. R., która bardzo pozytywnie wypowiedziała się na temat pracy habilitacyjnej.

W odpowiedzi na skargę Centralna Komisja podtrzymała stanowisko przyjęte w zaskarżonej decyzji i wniosła o oddalenie skargi. Odnosząc się do zarzutów skargi Komisja wskazała, że są one nieuzasadnione. Nie doszło do naruszenia przepisów KPA o dostępie strony do dokumentów postępowania. Przepisy KPA stosuje się do postępowania przez Centralną Komisją odpowiednio jedynie w sprawach nieuregulowanych w ustawie. Ta zaś sprawa jest uregulowania w art. 17 ustawy o tytule naukowym i stopniach naukowych oraz w § 14 Statutu Centralnej Komisji. Nieuzasadniony jest także zarzut naruszenia art. 18 ust. 1 ustawy bowiem głosowanie zarówno Sekcji Nauk [...] jak i Prezydium Centralnej Komisji miało charakter tajny. Nietrafny jest także zarzut nieuzasadnionego zwolnienia recenzentów z wydania opinii. W niniejszej sprawie aż pięciu recenzentów odmówiło wydania opinii. Jeden recenzent – prof. dr hab. W. R. zrezygnowała z funkcji recenzenta już po opracowaniu opinii. Wszystkie osoby uzasadniały swoją odmowę podjęcia się funkcji recenzenta brakiem kompetencji do wydania opinii na temat rozprawy habilitacyjnej skarżącej. Jeśli chodzi natomiast o zarzut przekroczenia terminów przewidzianych art. 17 ustawy, Centralna Komisja przyznała, że istotnie termin ten został przekroczony, jednak nie miało to wpływu na wynik sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 maja 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 519/04 uchylił decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] oraz stwierdził nieważność decyzji Centralnej Komisji do Spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych z dnia [...] września 2002 r. nr [...]. W uzasadnieniu wyroku Sąd podniósł, że zaskarżoną decyzją Centralna Komisja utrzymała w mocy decyzję Komisji z dnia [...] września 2002 r., która dotknięta jest wadą skutkującą nieważnością, bowiem została wydana przez osoby, które nie są organem właściwym do wydania decyzji w sprawie zatwierdzenia uchwały o nadaniu stopnia naukowego (art. 156 § 1 pkt 1 KPA). Zgodnie z § 13 ust. 1 Statutu Centralnej Komisji wnioski w sprawach o nadanie tytułu naukowego i stopni naukowych rozpatruje Prezydium Komisji będące jej organem w myśl art. 34 ust. 1 ustawy. Skład Prezydium ustalany jest zgodnie z § 1 Statutu. Nie wiadomo, ilu członków liczyło Prezydium Centralnej Komisji w dacie wydania decyzji przez Centralną Komisję tj. w dniu [...] września 2002 r. (do akt sprawy dołączono jedynie dane co do składu prezydium w kadencji 2003-2005). Z liczby osób wymienionych w decyzji z dnia [...] września 2002 r. jako skład Prezydium Centralnej Komisji wynika, że Prezydium było 10-osobowe. Decyzję Centralnej Komisji z dnia [...] września 2002 r. podpisało jednak tylko 8 członków tego organu. Dwie osoby nie podpisały decyzji, a obok ich nazwisk zamieszczono adnotację "nieob.". Sąd zauważył, że decyzje wydawane przez organ kolegialny stanowią wyraz woli członków składu orzekającego, który tworząc całość są nie tylko upoważnieni, ale i zobowiązani do podpisywania decyzji - zgodnie z art. 107 § 1 KPA. Niezgodny ze statutem skład organu kolegialnego oznacza, że doszło do naruszenia przepisów o właściwości, gdyż organem właściwym w sprawie jest tylko organ działający we właściwym składzie osobowym. Zatem decyzja organu kolegialnego podpisana tylko przez niektórych członków Prezydium Centralnej Komisji jest dotknięta wadą nieważności (art. 156 § 1 pkt 2). Natomiast co do zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że Centralna Komisja utrzymując w mocy decyzję wadliwą dopuściła się naruszenia przepisu art. 138 § 1 pkt 1 KPA w związku z art. 17 ust. 1 i art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych. Z tych względów decyzja ta podlegała uchyleniu. Sąd podkreślił, że stwierdzenie powyższych wad decyzji wydanych przez Centralną Komisję nie oznacza wcale, że zasadne są zarzuty skargi. Za nieuzasadniony Sąd uznał zarzut skargi naruszenia art. 73 i 75 kpa w zw. z 29 ust. 1 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych przez uniemożliwienie skarżącej przeglądania akt przed wydaniem decyzji. Zgodnie bowiem z § 14 Statutu Centralnej Komisji postępowanie do chwili wydania decyzji ma charakter niejawny. Oznacza to, że w tym zakresie wyłączeniu podlegają przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego odnoszące się do udziału w postępowaniu stron tego postępowania i wszystkich pozostałych osób zainteresowanych jego wynikiem. Co do przewlekłości postępowania to według Sądu jest ona w tej sprawie widoczną jednak nie może to mieć wpływu na wynik sprawy. Nie jest też zrozumiały zarzut uchybienia zasadzie tajnego głosowania. Sąd nie dopatrzył się naruszenia tej zasady w przytoczonym w skardze piśmie Przewodniczącego Centralnej Komisji z dnia 27 września 2002 r. W szczególności z treści tego pisma nie wynika, że Przewodniczącemu Centralnej Komisji znany był wynik sprawy na dwa miesiące przed tajnym głosowaniem. Można co najwyżej uznać za niezręczne mówienie o postępowaniu odwoławczym w czasie gdy nie doszło jeszcze do rozstrzygnięcia w sprawie. Nie miało to jednak wpływu na wynik sprawy.

Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną wniosła Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów art. 34 ustawy z 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych oraz § 7 Statutu Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów wydanego z upoważnienia zawartego w art. 34 ust. 5 tej ustawy poprzez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, iż podpisy pod decyzją organu kolegialnego winny złożyć również osoby, które nie brały udziału w głosowaniu. W związku z tym wniesiono o uchylenie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i oddalenie skargi dr E. C. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z [...] stycznia 2004 r.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2006 r., sygn. akt OSK 847/05 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 maja 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 519/04 i przekazał temu Sądowi sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarga ma usprawiedliwione podstawy. Zgodnie bowiem z treścią § 7 Statutu Prezydium Komisji podejmuje uchwały bezwzględną większością głosów przy obecności co najmniej połowy liczby członków, zaś uchwały w sprawach zatwierdzenia uchwał rad wydziałów i rad naukowych dotyczących nadania stopni naukowych oraz przedstawienia kandydata do tytułu naukowego zapadają w glosowaniu tajnym. Przepis ten zatem określa w sposób jednoznaczny jaka liczba członków organu kolegialnego jest niezbędna dla ważności podejmowanych przez ten organ uchwał - decyzji. Błędem jest więc twierdzenie Sądu, że dla ważności uchwały - decyzji Prezydium Centralnej Komisji konieczne jest by została ona podjęta a co za tym idzie i podpisania przez cały skład osobowy tego organu. W odniesieniu bowiem do członków organu kolegialnego warunek wynikający z art. 107 § 1 KPA (podpis osobowy upoważnionej) zostanie spełniony przez złożenie pod decyzją podpisów wszystkich członków składu orzekającego (czyli tych członków organu kolegialnego, którzy uczestniczyli przy wydawaniu decyzji).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po ponownym rozpoznaniu sprawy, zważył, co następuje.

Skarga jest uzasadniona, aczkolwiek z innych przyczyn niż podniesione w jej treści.

Na wstępie należy zauważyć, że zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej jest ocena przez sąd prawidłowości prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz zapadłego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia.

Stosownie natomiast do treści art. 133 § 1 w związku z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga na podstawie akt sprawy, w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Ze specyfiki postępowania w sprawie o zatwierdzenie uchwały o nadaniu stopnia naukowego doktora habilitowanego wynika, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie jest uprawniony do merytorycznej kontroli recenzji stanowiących podstawę decyzji Prezydium Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów podejmowanej w tym przedmiocie, a więc dokonania oceny, czy osoba ubiegająca się o uzyskanie stopnia naukowego doktora habilitowanego uzyskała znaczny dorobek naukowy i przedłożona przez nią rozprawa habilitacyjna stanowi znaczny wkład autora w rozwój określonej dyscypliny naukowej. Przedmiotem kontroli Sądu może być jedynie zbadanie, czy w postępowaniu tym organy Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułu nie naruszyły uprawnień stron oraz czy dochowały nałożonych na nie obowiązków procesowych i trybu postępowania, wynikającego z - mających zastosowanie w niniejszej sprawie - przepisów ustawy z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych (Dz. U. Nr 65, poz. 386 ze zm.) oraz wydanego na podstawie art. 34 ust. 5 tej ustawy statutu Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia 19 kwietnia 1991 r. oraz stosowanych odpowiednio przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 29 ust. 1 ustawy). Sąd uwzględnia skargę, tylko wtedy, gdy ustalone w toku postępowania uchybienia są tego rodzaju, iż mogą mieć wpływ na wynik sprawy.

Z przepisów ustawy z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych wynika, że recenzenci w przewodzie habilitacyjnym uczestniczą w postępowaniu przed Centralną Komisją na prawach strony. Nakłada to na Komisję obowiązek zawiadamiania recenzentów o terminach posiedzeń organu, w celu zapewnienia im udziału (wyrok NSA z dnia 18 czerwca 1996r., sygn. akt I SA 1232/95, ONSA 1997/2/95). Nie oznacza to jednak, iż recenzenci ci powinni brać udział w posiedzeniu Centralnej Komisji, na którym podejmowana jest decyzja (wyrok NSA z dnia 17 października 2001 r., sygn. akt I SA 2329/00, LEX nr 54203). W postępowaniu tym uczestniczy również rada jednostki organizacyjnej (jednostki zatrudniającej kandydata). Radzie wydziału tej jednostki przysługuje bowiem prawo złożenia wniosku o wszczęcie przewodu habilitacyjnego (art. 9 ust. 2 ustawy) oraz wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Centralnej Komisji odmawiającej zatwierdzenia uchwały o nadaniu stopnia naukowego doktora habilitowanego (art. 17 ust. 2 ustawy). Kompetencje organów Centralnej Komisji, jej tryb działania i sposób powoływania recenzentów określa uchwalony przez nią statut (art. 34 ustawy). Statut Centralnej Komisji przyjęty na posiedzeniu plenarnym Komisji w dniu 19 kwietnia 1991 r. przewiduje, że sekcja Centralnej Komisji podejmuje decyzje po zasięgnięciu opinii co najmniej dwóch recenzentów, a jeżeli co najmniej jedna opinia jest negatywna powołuje się recenzenta spoza składu Komisji przed powzięciem uchwały w danej sprawie (§ 9 ust. 3-5 statutu). Wymóg ten obowiązuje także przy ponownym rozpatrywaniu spawy, w trybie art. 17 ust. 2 ustawy (wyrok NSA z dnia 3 grudnia 2001 r., sygn. akt I SA 416/01, LEX nr 81761). Recenzent przedstawia swą opinię na piśmie i referuje ją na posiedzeniu właściwej sekcji oraz uczestniczy w dyskusji poświęconej opiniowanej sprawie. Z ważnych powodów sekcja może zgodzić się na rozpatrzenie danej sprawy bez osobistego udziału recenzenta w posiedzeniu; w tym przypadku otrzymaną opinię recenzenta referuje przewodniczący sekcji lub upoważniony przez niego członek sekcji (§ 11 statutu). Złożone przez recenzentów opinie mają walor dowodu w rozumieniu art. 75 § 2 KPA (wyrok NSA z dnia 6 października 1993 r., sygn. akt I SA 1270/93, OSP 1994/7/131). Ze Statutu wynika, że organem zatwierdzającym uchwały sekcji w sprawach nadawania stopni naukowych jest prezydium Komisji (§ 4 pkt 1 statutu). Przy czym to Prezydium Komisji podejmuje decyzję co do zatwierdzenia uchwały o nadaniu stopnia naukowego, a nie Sekcja Komisji. Prezydium nie jest więc związane decyzją podjętą przez Sekcję (wyrok NSA z dnia 9 grudnia 1999 r., sygn. akt I SA 393/99, LEX nr 46275). Uchwały Komisji, Prezydium Komisji i Sekcji Komisji w sprawach zatwierdzenia uchwał rad wydziałów dotyczących nadania stopni naukowych zapadają w głosowaniu tajnym, bezwzględną większością oddanych głosów w obecności co najmniej połowy liczby członków (§ 7 statutu). W postępowaniu opiniodawczym w sprawach dotyczących zatwierdzenia uchwały o nadaniu stopnia naukowego doktora habilitowanego decyzja Komisji odmawiająca zatwierdzenia tej uchwały zapada po zasięgnięciu opinii co najmniej dwóch recenzentów, z których co najmniej jeden posiada tytuł naukowy, natomiast drugi może legitymować się stopniem doktora habilitowanego; recenzentem może być członek sekcji. Uchwałę sekcji referuje na posiedzeniu prezydium przewodniczący sekcji a w razie jego nieobecności – zastępca przewodniczącego sekcji, któremu równocześnie przysługują na tym posiedzeniu uprawnienia członka prezydium. Prezydium Komisji po zapoznaniu się z uchwałą sekcji podejmuje, na wniosek przewodniczącego właściwej sekcji, uchwałę w sprawie. Postępowanie Centralnej Komisji do chwili wydania decyzji ma charakter niejawny (§ 14 statutu).

Dokonując kontroli działalności Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w oparciu o wskazane wyżej przepisy prawa Sąd dopatrzył się naruszeń, które mogły mieć istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy.

Zastrzeżenia Sądu budzi zwłaszcza brak zapewnienia przez Centralną Komisję w postępowaniu opiniodawczym, na posiedzeniach Sekcji Nauk [...], możliwości wzięcia w nim udziału przez recenzentów Rady Wydziału [...] Akademii [...] w B., którzy wydali pozytywne opinie w przewodzie habilitacyjnym. Należy podkreślić, że w postępowaniu prowadzonym przez Centralną Komisję "w pierwszej instancji" recenzenci ci nie brali udziału. W aktach sprawy będących w dyspozycji Sądu brakuje dowodów świadczących o zawiadomieniu recenzentów Rady Wydziału o posiedzeniu Sekcji w przedmiocie zatwierdzenia uchwały o nadaniu stopnia doktora habilitowanego dr E. C. Analiza akt postępowania odwoławczego również nie pozwala uznać, że dwóch recenzentów Rady Wydziału w osobach: prof. B. G. i prof. A. P. miało zapewniony czynny udział w postępowaniu opiniodawczym. Wprawdzie w aktach sprawy znajdują się zawiadomienia z dnia 18 grudnia 2003 r. informujące tych recenzentów o terminie i przedmiocie posiedzenia Sekcji, jednakże materiał dowodowy sprawy nie zawiera dowodów doręczenia recenzentom wskazanych wyżej zawiadomień. Skutecznego doręczenia nie potwierdza załączona do akt sprawy kserokopia wyciągu z księgi kancelaryjnej Polskiej Akademii Nauk. Z tego dokumentu nie wynika, aby odbiór zawiadomień w miejscu pracy potwierdzili osobiście wskazani wyżej adresaci. Nie spełniono więc wymogu doręczenia, o którym mowa w art. 42 § 1 KPA. Trzeba również zauważyć, że w postępowaniach toczących się przed Centralną Komisją nie doręczono Radzie Wydziału [...] Akademii [...] w B. (w niniejszej sprawie podmiotu wnioskującego o wszczęcie przewodu habilitacyjnego – wyciąg z protokołu posiedzenia Rady Wydziału [...] Akademii [...] w B. z dnia 21 czerwca 2000 r.) wydanych w sprawie decyzji z dnia [...] września 2002 r. i z dnia [...] stycznia 2004 r., przez co uniemożliwiono Radzie Wydziału dokonanie oceny stanowiska Centralnej Komisji, zaprezentowanego w decyzji z dnia [...] września 2002 r. i przedstawienie swojego stanowiska we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wątpliwości Sądu rozpoznającego sprawę w niniejszym składzie budzi również zachowanie przez Centralną Komisję obowiązujących w postępowaniu opiniodawczym wymagań w zakresie trybu powoływania recenzentów, w przypadku o którym mowa w § 9 ust. 4 Statutu. W postępowaniu prowadzonym "w pierwszej instancji’ powołano bowiem dwóch recenzentów, z których jeden przedstawił opinię negatywną. Zachodziła więc konieczność powołania dodatkowego recenzenta spoza składu Komisji. W ocenie Sądu przepis § 9 ust. 4 wymaga bowiem powołania recenzenta, który "przeważyłby" przeciwstawne stanowiska recenzentów Centralnej Komisji bądź na korzyść opinii pozytywnej dla habilitantki albo dla niej niekorzystnej. Do wykonania obowiązku powołania dodatkowego recenzenta nie wystarczy zatem samo wnioskowanie o jego powołanie (jak to miało miejsce w niniejszej sprawie). W przypadku gdy recenzent nie może się podjąć tej funkcji Przewodniczący Sekcji lub Sekcja wnioskuje o powołanie innego recenzenta, który mógłby podjąć się oceny rozprawy habilitacyjnej. Prezydium Komisji nie mogło więc podjąć decyzji w sprawie zatwierdzenia uchwały o nadaniu stopnia doktora habilitowanego opierając się na stanowisku Sekcji, które zapadło po przedstawieniu jednej opinii negatywnej i jednej opinii pozytywnej.

Wskazane wyżej zastrzeżenia i wątpliwości na gruncie niniejszej sprawy nabierają istotnego znaczenia dla wyniku jej załatwienia, z dwóch powodów. Po pierwsze, zdania recenzentów Centralnej Komisji co do oceny rozprawy habilitacyjnej przez pryzmat wymogów stawianych przez przepis art. 15 ust. 1 i 3 ustawy o tytule naukowym i stopniach naukowych były podzielone i równoważyły się. Spośród recenzentów uczestniczących w posiedzeniu Sekcji z dnia 10 czerwca 2002 r. jeden przedstawił opinię negatywną, drugi zaś opinię pozytywną. W posiedzeniu Sekcji z dnia 19 stycznia 2004 r. dwóch recenzentów Centralnej Komisji przedstawiło opinie negatywne, a dwóch opinie pozytywne. Przy czym tylko jeden recenzent Rady Wydziału i tylko w postępowaniu odwoławczym uczestniczył w dyskusji nad oceną rozprawy habilitacyjnej. Nie bez znaczenia dla dwukrotnego merytorycznego wyniku sprawy była więc "siła głosu i argumentów" pozostałych dwóch recenzentów Rady Wydziału. Po drugie – jako jeden z argumentów przemawiających za zasadnością podzielenia przez Prezydium Komisji w decyzji z dnia [...] stycznia 2004 r. negatywnego stanowiska sekcji co do odmowy zatwierdzenia uchwały o nadaniu stopnia doktora habilitowanego, wskazano wadliwą ocenę rozprawy habilitacyjnej przez recenzentów Rady Wydziału, wynikającą z ich ograniczonych kompetencji w zakresie prac doświadczalnych oraz niedokonania przez nich analizy poprawności badań habilitantki. W tej sytuacji umożliwienie wszystkim recenzentom Rady Wydziału obrony pozytywnych opinii mogłoby wpłynąć na przebieg dyskusji i wynik głosowania w Sekcji oraz inną ocenę rozprawy habilitacyjnej przez Prezydium Komisji.

Dodatkowo należy wskazać, że w aktach sprawy brak listy członków Prezydium Centralnej Komisji, którzy brali udział w posiedzeniu Prezydium w dniu 30 września 2002 r. zatwierdzającym uchwalę o nadaniu stopnia naukowego doktora habilitowanego dr E. C., która poprzedziła wydanie decyzji z dnia [...] września 2002 r. Brak tego dokumentu uniemożliwiał Prezydium Centralnej Komisji oraz sądowi administracyjnemu ocenę ważności uchwały Prezydium Komisji z dnia [...] września 2002 r., nr [...] w oparciu o § 7 ust. 1 Statutu.

Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi Sąd podzielił stanowisko i argumentację przedstawioną w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 519/04.

Ze względu na wskazane wyżej uchybienia należało uznać, że decyzje Prezydium Centralnej Komisji z dnia [...] września 2002 r. i z dnia [...] stycznia 2004 r. zostały wydane z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 80 KPA oraz art. 17 ust. 2 ustawy o tytule naukowym i stopniach naukowych i § 9 ust. 4 Statutu Centralnej Komisji, w stopniu, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.