Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1715/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-03-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Grunty warszawskie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7  ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 1945 nr 50 poz 279
law: Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie: Sędzia WSA Daniela Kozłowska Sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant Ewa Szymańska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2010 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustanowienia prawa użytkowania wieczystego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] marca 2009 r., nr [...] odmawiającą J. L. uwzględnienia wniosków o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do gruntu o pow. [...] m² stanowiącego własność W., oznaczonego w ewidencji gruntów jako część działek nr [...] i [...] z obrębu [...] położonego przy ul. [...] ozn. hip. "[...]" działka nr [...].

Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym:

Decyzją z dnia [...] października 2006 r., nr [...] Prezydent W., po rozpoznaniu wniosków z dnia 10 stycznia 1991 r., 11 czerwca 1992 r., 11 maja 1999 r., 15 marca 2002 r., 6 grudnia 2005 r. oraz 6 września 2006 r. odmówił J. L. ustanowienia na jej rzecz prawa użytkowania wieczystego do gruntu położonego w W. przy ul. [...], uznając, że wniosek o przyznanie prawa własności czasowej, złożony został z uchybieniem terminu określonego w art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279, powoływany dalej jako "dekret").

Decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło decyzję z dnia [...] października 2006 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu wskazano, że organ powinien ustosunkować się do oświadczeń złożonych przez świadków oraz przeprowadzić poszukiwania w aktach dotyczących utworzenia ogródków działkowych, na których znajduje się część przedmiotowej nieruchomości.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezydent W. decyzją z dnia [...] marca 2009 r., nr [...] odmówił wnioskodawczyni ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do przedmiotowej nieruchomości i wskazał, że objęcie gruntu w posiadanie przez Gminę nastąpiło w dniu [...] listopada 1948 r., co ogłoszone zostało w Dzienniku Urzędowym Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego Nr [...]. Termin do złożenia wniosku dekretowego upływał zatem w dniu [...] maja 1949 r. Ze zgromadzonej w sprawie dokumentacji, jak również przesłuchań świadków nie wynika natomiast aby wniosek taki został w terminie złożony.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania J. L., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję z dnia [...] marca 2009 r. W uzasadnieniu wskazano, że organ I instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie wyjaśniające, bowiem w aktach sprawy brak jest złożonego w terminie wniosku dekretowego. Wniosku takiego nie odnotowano w rejestrze wniosków dekretowych, na planszach nieruchomości hipotecznych. Również nie ma go w aktach lokalizacyjnych ogródków działkowych znajdujących się na terenie przedmiotowej nieruchomości. Nie odnaleziono go także w zespołach archiwalnych Archiwum Państwowego W. oraz w rejestrze wniosków dekretowych znajdujących się w Wydziale Skarbu Państwa i Przekształceń Własnościowych [...] Urzędu Wojewódzkiego. Brak jest zatem nie tylko samego wniosku dekretowego, ale również jakiegokolwiek dokumentu potwierdzającego chociażby fakt jego złożenia. Organ wskazał ponadto, że przedłożone przez skarżącą oświadczenia A. L. i M. S., a także zeznania T. J. i A. L. zostały prawidłowo ocenione przez organ I instancji. W sytuacji braku jakiegokolwiek dokumentu chociażby uprawdopodobniającego fakt złożenia wniosku dekretowego, nie sposób uznać oświadczeń złożonych po ponad pięćdziesięciu latach za dowód wniesienia takiego wniosku w terminie określonym w art. 7 dekretu.

O powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła J. L. wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu wskazała, że wniosek o ustanowienie własności czasowej złożony został przez jej matkę w terminie określonym w art. 7 dekretu, dlatego skarżąca nie może ponosić ujemnych skutków związanych z brakami w dokumentacji prowadzonej przez organy administracji. Okoliczność złożenia wniosku potwierdzili zgłoszeni świadkowie, których zeznań organ nie wziął pod uwagę. Ponadto skarżąca nie została przesłuchana w trybie art. 86 kpa, pomimo posiadanej przez nią wiedzy co do okresu złożenia wniosku dekretowego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na niezasadność skargi. Sąd w pełni podzielił stanowisko organów orzekających w niniejszej sprawie odnośnie ustalenia, że poprzednia właścicielka gruntu nie złożyła wniosku dekretowego, natomiast wnioski spadkobierczyni poprzedniego właściciela przedmiotowej nieruchomości zostały złożone po upływie 6 miesięcy od daty objęcia gruntu w posiadanie przez Gminę.

Przedmiotem postępowania jest ocena decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta W. odmawiającą ustanowienia na rzecz J. L. prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] oznaczonej w ewidencji gruntów jako część działek nr [...] i [...] ozn. nr hip. "[...]". Decydujące znaczenie w niniejszej sprawie ma art. 7 ust. 1 i 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Z przepisów tych wynika, że gmina uwzględni wniosek dotychczasowego właściciela gruntu o przyznanie mu prawa wieczystej dzierżawy, jeżeli korzystanie z gruntu da się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według planu zabudowania. Wniosek ten mógł być złożony w ciągu 6 miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez gminę. Z akt sprawy wynika, że objęcie gruntu w posiadanie nastąpiło w dniu [...] listopada 1948 r., co zostało ogłoszone w Dzienniku Urzędowym Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego nr [...]. W art. 7 ust. 1 dekretu został wyznaczony termin 6 miesięcy - liczony od dnia objęcia gruntu w posiadanie przez gminę W. - na złożenie wniosku o przyznanie do gruntu nieruchomości [...] prawa wieczystej dzierżawy lub prawa zabudowy, jako praw o charakterze majątkowym. W przypadku wyznaczenia dekretowego (jako ustawowego) terminu do zgłoszenia omawianego roszczenia, upływ takiego terminu powoduje nieskuteczność dochodzenia roszczenia, skoro na jego zgłoszenie wyznaczony został konkretny termin. Termin określony w art. 7 ust. 1 dekretu [...] jest więc terminem zawitym prawa materialnego. W orzecznictwie ustalony jest pogląd, że z upływem tego terminu wygasa przyznane uprawnienie. W szczególności orzekł tak Naczelny Sąd Administracyjny: 1) w uchwale składu 5 sędziów z dnia 14 października 1996 r. (sygn. akt OPK 19/96, publ. ONSA 1997 Nr 2 poz. 56); 2) w wyroku z dnia 21 kwietnia 1998 r. (sygn. akt IV SA 1091/96, LEX nr 45934); 3) w wyroku z dnia 20 września 1999 r. (sygn. akt 1378/97, LEX nr 48650); 4) w wyroku z dnia 26 stycznia 2001 r. (sygn. akt 1425/99,LEX nr 54161), w którym stwierdził, iż przepisy art. 7 ust. 1 i 2 dekretu [...] nie dają podstawy do ustanowienia prawa użytkowania wieczystego z powodu opóźnienia w złożeniu wniosku. Zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Odbudowy z 27 stycznia 1948 r., wydanego w porozumieniu z Ministrem Administracji Publicznej w sprawie obejmowania w posiadanie gruntów przez gminę m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 6 poz. 43) jedynym warunkiem powodującym prawidłowość objęcia gruntu, był fakt zamieszczenia ogłoszenia o tym objęciu w organie urzędowym Zarządu Miejskiego - co w niniejszej sprawie nastąpiło w dniu [...] listopada 1948 r. Ogłoszenie to - zgodnie z § 2 pkt 2 ww rozporządzenia - zawierało oznaczenie obszaru, na którym grunty zostają objęte w posiadanie, przy czym przepis nie precyzował, jak dokładne powinno być to oznaczenie obszaru. Z powyższych uregulowań wynika, że termin do złożenia wniosku dekretowego upływał w dniu [...] maja 1949 r. Zatem prawidłowo organ zauważył, że niezłożenie wniosku o przyznanie prawa własności czasowej w tym terminie powodowało wygaśnięcie roszczenia, a z akt administracyjnych sprawy wynika, że wniosek taki nie został złożony. Ponieważ spadkobierczyni byłej właścicielki nie złożyła wniosku o przyznanie prawa własności czasowej - w trybie art. 7 dekretu [...] z dnia 26 października 1945 r. - w ustalonym terminie, dlatego też decyzja Prezydenta W. dotycząca odmowy uwzględnienia wniosków o oddanie w użytkowanie wieczyste przedmiotowej nieruchomości oraz utrzymująca ją w mocy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. są zgodne z prawem, zaś w toku postępowania organy obydwu instancji stosowały prawidłowo przepisy procedury administracyjnej. Nie można bowiem uznać jedynie na podstawie zeznań świadków, że taki wniosek został złożony. Przesłuchani w toku postępowania administracyjnego świadkowie nie podają ani dokładnej daty złożenia wniosku ani okoliczności jego złożenia. Wszyscy jednak konsekwentnie twierdzą w swoich zeznaniach, że taki wniosek został przez matkę skarżącej złożony w terminie. W aktach sprawy brak jest natomiast jakiegokolwiek dokumentu potwierdzającego złożenie wniosku. Nie przedstawiła takiego dokumentu również skarżąca. Również poszukiwania prowadzone przez organ nie potwierdziły faktu złożenia wniosku dekretowego. Organ administracji dokonał zatem prawidłowej oceny zeznań świadków złożonych po ponad 50 latach od wystąpienia faktów.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.