Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 1063/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2017-02-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 10 ust. 1-2, par. 11 ust. 1 lit. b, par. 12 ust. 1, par. 45 ust. 1-2, par. 35 pkt 4
journal: Dz.U. 2015 poz 542
law: Rozporzadzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
article: art. 70 ust. 3, art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. a, art. 92 ust. 1 i ust. 2 pkt 8, art. 11 ust. 1 pkt 4, art. 15 ust. 3 pkt 2 -3, art. 15a
journal: Dz.U. 2015 poz 469
law: Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne - tekst jedn.
article: art. 75 par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2017r. sprawy ze skargi Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 28 października 2016r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 28 października 2016 r. znak: [...],Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (WINGiK) utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia 15 czerwca 2016 r. znak: [...] o odmowie wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu 0026 – W., gm. B., polegającej na wykreśleniu Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych (ZMiUW) jako władającego działkami nr 161/1 i 161/2 oraz zmianie użytku WP – grunty pod wodami płynącymi na użytek Wp – grunty pod rowami.

W uzasadnieniu organ II instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy.

W dniu 31 marca 2014 r. ZMiUW wystąpił do Starosty o wprowadzenie ww. zmiany w rejestrze gruntów. W uzasadnieniu podał, że działki nr 161/1 i 161/2 w ewidencji wód, urządzeń melioracji wodnych oraz zmeliorowanych gruntów, prowadzonej na podstawie art. 70 ust. 3 Ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne, figurują jako rowy melioracyjne "R-D" i "R-D-1", wykonane w ramach zadań inwestycyjnych "W." i "P.-A-1". W konsekwencji, organem reprezentującym Skarb Państwa powinien być Starosta.

Decyzją z dnia 6 maja 2015 r. Starosta odmówił wprowadzenia żądanej zmiany. Rozstrzygnięcie to zostało decyzją WINGiK z dnia 24 lipca 2015 r. uchylone do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu organ wskazał na konieczność ustalenia interesu prawnego wnioskodawcy. Po ustaleniu, że ZMiUW posiada interes prawny w niniejszej sprawie, Starosta wydał opisana na wstępie decyzję z dnia 15 czerwca 2016 r. W odwołaniu ZMiUW zarzucił niewyjaśnienie sposobu rozstrzygnięcia kwestii legitymacji procesowej, niewyjaśnienie istoty żądania, pominiecie dokumentów przedstawionych przez wnioskodawcę, a także pominięcie, że skoro rowy na działkach nr 161/1 i 161/2 zostały wpisane jako urządzenia melioracji wodnych szczegółowych, to grunt, na którym się znajdują nie może być uznany za grunt pokryty wodami powierzchniowymi płynącymi oznaczony symbolem Wp.

Organ odwoławczy ustalił, że ewidencja obrębu W. została założona w roku 1969. W ówczesnym rejestrze gruntów w jednostce rejestrowej 204 wpisano działki nr 161, 439, 443 i 479 jako wodocieki, a jako podmiot władający – Powiatowy Inspektorat Wodnych Melioracji. W jednostce rejestrowej 205 wpisano zaś m.in. działkę nr 41 jako drogę, a jako podmiot władający – Prezydium Powiatowej Rady Narodowej - Powiatowy Zarząd Dróg. Na mapie klasyfikacyjnej z roku 1967 działki nr 161, 439, 443 i 41 oznaczono kolorem niebieskim – grunty pod wodami. Zgodnie zaś z instrukcją Ministra Rolnictwa z dnia 21 kwietnia 1955 r. § 8 ust. 1 pkt 3 do wodocieków zaliczało się rzeki, strumienie, potoki, kanały i rowy.

W rejestrze gruntów z 1983 roku w jednostce rejestrowej 201 wykazano działki nr 161/1 i 161/2 jako wody płynące, a jako podmiot władający – Wojewódzki Zarząd Inwestycji Rolniczych Oddział Rejonowy. Z porównania mapy ewidencyjnej i szkicu kompleksów z 1969 roku z mapą ewidencyjną z 1983 roku wynika, że działki nr 161/1 i 161/2 powstały z połączenia działek nr 161, 439, 443, 479 i części działki nr 41. W roku 1991 dla obrębu W. założono rejestr gruntów w systemie informatycznym, w którym w jednostce rejestrowej 201 wykazano Wojewódzki Zarząd Inwestycji Rolniczych Oddział Rejonowy jako podmiot władający m.in. działkami nr 161/1 i 161/2 stanowiące użytek gruntowy Wp – wody płynące. W roku 2002 Starosta jako organ ewidencyjny dokonał konwersji danych ewidencyjnych z programu MSEG do programu EWOPIS, w ramach której utworzono nową jednostkę rejestrową 201, w której wykazano te same dane. Następnie, dokonując z urzędu zmiany w odniesieniu do działek nr 161/1 i 161/2 wykreślono Wojewódzki Zarząd Inwestycji Rolniczych Oddział Rejonowy, wpisując w jego miejsce jako podmiot władający na zasadach posiadania samoistnego Skarb Państwa, a jako "trwały zarząd/zarząd" – ZMiUW. W wyniku wprowadzenia nowej wersji programu EWOPIS dane z jednostki rejestrowej 201 przeniesiono do jednostki rejestrowej G.225. W dniu 8 lutego 2016 r. w jednostce tej zmieniono charakter władania z "trwałego zarządu/zarządu" na "zarząd".

W dniu 14 października 2014 r. organ I instancji przeprowadził oględziny działek nr 161/1 i 161/2, w toku których ustalono, że woda płynie przez nie w sposób ciągły. Koryto cieku przepływającego przez działkę nr 161/1 zostało uregulowane w górnym odcinku, gdzie występuje zabudowa. Natomiast na terenach rolnych płynie naturalnym korytem. Dolny odcinek cieku został zasypany, dlatego woda płynie sztucznym korytem. Nowe koryto przechodzi pod drogą przepustem. Ciek poniżej przepustu płynie wzdłuż drogi polnej, a następnie wpływa do rzeki P.

Podczas oględzin przedstawiciele ZMiUW oświadczyli, że na przedmiotowych działkach wykonywany był obiekt melioracyjny W. oraz P. A-1–W., w ramach którego uregulowano przepływ tego cieku. Przedłożyli ponadto kopię dokumentu z 1985 roku: Wykaz urządzeń i budowli – melioracje szczegółowe, w którym wykazany jest "Rów D". Do pisma z dnia 14 stycznia 2015 r. dołączono "Oświadczenie" Dyrektora ZMiUW, w którym stwierdzono, że zgodnie z ewidencją wód, urządzeń melioracji wodnych oraz zmeliorowanych gruntów na działkach nr 161/1 i 161/2 występuje rów melioracyjny szczegółowy "R-D", wykonany w ramach zadania inwestycyjnego "P. A-1" i "W.".

Organ stwierdził, że zgodnie z mapą dostępną na stronie internetowej Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej (RZGW), działki nr 161/1 i 161/2 położone w obrębie W. stanowią ciek naturalny, bez nazwy, mający początek na pograniczu miejscowości W. i W. z ujściem do rzeki P. Z pisma RZGW z dnia 5 września 2016 r. wynika, że według danych z katastru wodnego na dzień 2 września 2016 r., przedmiotowe cieki zgodnie z art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. a ustawy Prawo wodne należy zaliczyć do kategorii śródlądowych wód powierzchniowych płynących. W ocenie tego organu, w przypadku wątpliwości co do charakteru wody, konieczne jest przeprowadzenie przez podmiot zainteresowany ekspertyz hydrologiczno-hydrograficznych.

W dalszej części uzasadnienia organ przywołał treść art. 10 ust. 1a i 2, art. 11 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo wodne oraz § 4 ust. 1 i § 5 lit. f i g statutu ZMiUW. Przywołując treść art. 20 ust. 2 pkt 1, art. 22 ust. 1 i art. 24 ust. 2a lit. a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne stwierdził, że organ ewidencyjny miał obowiązek wykazania w ewidencji gruntów i budynków właściwego podmiotu, o którym mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy, jeżeli zmiana informacji dotyczących tego podmiotu wynikała z przepisów prawa, w tym ustawy Prawo wodne. Organ ustalił, że działki nr 161/1 i 161/2 pokrywają się z trasą przepływu cieku zaliczonego wg RZGW do kategorii wód powierzchniowych płynących, będących zgodnie z art. 10 ust. 1a i 2 Prawa wodnego własnością Skarbu Państwa. Nie ma zatem podstaw do wprowadzenia żądanej przez wnioskodawcę zmiany.

Zgodnie ze stanowiskiem WINGiK, stosownie do treści § 44 i § 45 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, starosta jako organ ewidencyjny rejestruje stany podmiotowe i przedmiotowe zmieniające się w czasie w oparciu o kolejno powstające dokumenty. W niniejszej sprawie ZMiUW nie przedstawił dokumentów stanowiących podstawę do wprowadzenia żądanych zmian, przede wszystkim dowodów na to, że właściwy w odniesieniu do wód pokrywających grunty przedmiotowych działek jest inny podmiot. Organ przyznał, że kwestia ustalenia podmiotu właściwego w stosunku do przedmiotowych działek nie jest jednoznaczna, tym niemniej zlecenie sporządzenia stosownych dokumentów nie należy do organów ewidencyjnych.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach ZMiUW wniósł o uchylenie decyzji organu odwoławczego i zasądzenie kosztów.

W uzasadnieniu skarżący wyjaśnił, że jego wniosek dotyczył wykreślenia błędnych danych zawartych w ewidencji o charakterze podmiotowym i przedmiotowym. Podstawę prawną wniosku stanowił § 45 ust. 1 pkt 1 i 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Wskazano, że w przeszłości niezgodnie ze stanem prawnym i faktycznym oraz bez wiedzy skarżącego Starosta dokonał w ewidencji gruntów wpisu zarządcy/trwałego zarządy i oznaczenia użytku jako "Wp". Organ ewidencyjny zobowiązany był zatem wskazać podstawy zaskarżonych wpisów i wyjaśnić stronie ich zasadność, a zatem w jakiej dacie i na podstawie jakich źródeł wymienionych w § 12 ww. rozporządzenia dokonał wpisu ZMiUW. Zdaniem skarżącego bezprzedmiotowe są w tym zakresie ustalenia co do charakteru wód na działkach nr 161/1 i 161/2. Cechy przedmiotowe gruntu nie determinują bowiem wpisów podmiotowych w ewidencji. Elementem wpisu podmiotowego jest zaś forma władania gruntem.

Dalej skarżący zarzucił, że nie został poinformowany o zmianie nr 4/2016 z dnia 8 lutego 2016 r. w jednostce rejestrowej nr G.225 (z "trwałego zarządu/zarządu" na "zarząd"). Jego zdaniem stanowi to naruszenie art. 24 ust. 2b pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Aktualizacja informacji w zakresie formy władania gruntem nie mogła bowiem nastąpić w drodze czynności materialno-technicznej, ponieważ nie zachodziła żadna z przesłanek z art. 25 ust. 2b pkt 1 lit. a-h ww. ustawy. Ponadto, ZMiUW nie może wykonywać "zarządu", ponieważ takiej formy władania gruntem nie przewiduje art. 18 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Natomiast na gruncie przepisów Prawa wodnego samorządowe jednostki organizacyjne nie są uprawnione do władania gruntami pod wodami. W konsekwencji doszło do naruszenia art. 20 ust. 2 pkt 1 lit. b Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz § 10 ust. 2 i § 11 ust. 1 pkt 1 i 3 ww. rozporządzenia.

Dodatkowo skarżący podniósł, że z zaskarżonej decyzji nie wynika w jakiej dacie i na podstawie jakiego dokumentu dokonano wpisu oznaczenia użytku "Wp". Wskazał, że stosownie do załącznika nr 6 do ww. rozporządzenia, zaliczanie gruntów pokrytych wodami do poszczególnych użytków gruntowych następuje zgodnie z pkt 24 lub 25 przy uwzględnieniu konturów, które wyznacza linia brzegu. Dalej, przywołując treść § 66, § 28 i § 9 ust. 3a rozporządzenia, zarzucił organowi niewskazanie mapy ewidencyjnej, która zawiera granice konturów wód, które organ uznaje za ciek. Nie przedstawiono danych w zakresie linii brzegu. Organ posługuje się więc oznaczeniem ewidencyjnym działki stanowiącej fragment określonej powierzchni, a nie działki stanowiącej grunt w granicach linii brzegu. W konsekwencji, zdaniem skarżącego wpis "Wp" dokonany w przeszłości nie miał podstaw w dokumentacji geodezyjnej i jako wadliwy powinien podlegać wykreśleniu.

Zdaniem skarżącego powołanie się na pismo RZGW z dnia 5 września 2016 r. jako źródła danych co do charakteru wód nie ma uzasadnienia, ponieważ zastępca dyrektora ds. administracyjno-prawnych RZGW działający z upoważnienia dyrektora nie jest organem administracji rządowej; Prezes RZGW nie jest uprawniony do klasyfikacji wód powierzchniowych płynących; Mapa Podziału Hydrologicznego nie jest dokumentem stanowiącym podstawę wpisu do ewidencji gruntów; system informacji wynikający z ww. Mapy obejmuje zarówno cieki naturalne, jak i sztuczne, zlewnie jezior i sztucznych zbiorników wodnych i zlewni, które nie odpowiadają definicji wód powierzchniowych płynących, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. a Prawa wodnego; ww. mapy obejmują także rowy, tereny podmokłe nie odpowiadające definicji wód, o których mowa w art. 5 ust. 2 pkt 1 lit. a Prawa wodnego.

Na koniec skarżący wskazał, że jak wynika z treści ww. pisma, w razie wątpliwości dotyczących charakteru wód, konieczne jest przeprowadzenie ekspertyzy hydrologiczno-hydrograficznej. Oznacza to zdaniem skarżącego, że wpisy wynikające z Mapy nie mają charakteru wiążącego. Jeśli, stosownie do dyspozycji art. 7 Kpa, do załatwienia wniosku konieczna była ekspertyza, to taką ekspertyzę organ powinien zlecić. Skarżący ze swej strony udokumentował urzędową ewidencją prowadzoną na podstawie art. 70 ust. 3 Prawa wodnego, że na przedmiotowych działkach znajdują się wody w rowach, a nie cieki naturalne. Domniemanie wynikające z tego dokumentu nie zostało zaś obalone żadnym innym dokumentem.

W odpowiedzi na skargę WINGiK wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wyjaśnił, że w ramach postępowania ewidencyjnego nie można ustalać linii brzegowej cieku. Tryb ustalenia linii brzegowej uregulowany jest w art. 15 ustawy Prawo wodne. Pismo RZGW z dnia 5 września 2016 r. nie jest źródłem danych ewidencyjnych, tym niemniej organ miał prawo zapoznać się ze stanowiskiem innych organów właściwych w sprawach gospodarowania gruntami.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "Ppsa", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 Ppsa).

Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 Ppsa).

Jak wynika z akt sprawy, ZMiUW domaga się zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu 0026 – W., gm. B., polegającej na wykreśleniu ZMiUW jako władającego działkami nr 161/1 i 161/2 oraz zmianie użytku WP – grunty pod wodami płynącymi na użytek W – grunty pod rowami. Podstawy do wprowadzenia ww. zmiany upatruje w tym, że zgodnie z ewidencją wód, urządzeń melioracji wodnych oraz zmeliorowanych gruntów, prowadzoną na podstawie art. 70 ust. 3 Ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2015 r., poz. 469 ze zm.), dalej "UPw", działki nr 161/1 i161/2 figurują jako rowy melioracyjne "R-D" i "R-D-1", wykonane w ramach zadań inwestycyjnych "W." i "P.-A-1". Na dowód wykonania ww. rowów melioracyjnych skarżący przedłożył dokument z roku 1985 pn. "Wykaz urządzeń i budowli – melioracje szczegółowe", w którym wykazany jest "Rów D". Ponadto, do pisma z dnia 14 stycznia 2015 r. dołączono "Oświadczenie" Dyrektora ZMiUW, w którym stwierdzono, że zgodnie z ewidencją wód, urządzeń melioracji wodnych oraz zmeliorowanych gruntów na działkach nr 161/1 i 161/2 występuje rów melioracyjny szczegółowy "R-D", wykonany w ramach zadania inwestycyjnego "P. A-1" i "W.".

Materialnoprawne podstawy orzekania przez organy w niniejszej sprawie wyznaczały przepisy Ustawy dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2015 r. poz. 520 ze zm.), dalej jako "UPgik" oraz Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2015 r. poz. 542 ze zm.), dalej jako "rozporządzenie". Dokonując oceny zaskarżonej decyzji należy w pierwszej kolejności podkreślić, że prowadzona przez starostów ewidencja gruntów i budynków ma wyłącznie rejestrowy i deklaratoryjny charakter, a w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że ewidencja gruntów i budynków jest tylko specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach, który pełniąc funkcje informacyjno-techniczne, nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów, ani nie nadaje tych praw.

W myśl § 10 rozporządzenia ww. ewidencja obejmuje dane liczbowe i opisowe dotyczące gruntów i budynków oraz lokali, jak również dane dotyczące właścicieli nieruchomości oraz przysługujących im wielkości udziałów w prawie własności, a także daty określające nabycie oraz utratę tego prawa (ust. 1). W przypadku gruntów o nieustalonym właścicielu w ewidencji wykazuje się dane osób i jednostek organizacyjnych, które tymi gruntami władają na zasadach samoistnego posiadania (ust. 2). Z kolei stosownie do § 11 ust. 1 lit. b rozporządzenia w ewidencji oprócz danych, o których mowa w § 10, wykazuje się także m. in. dane dotyczące jednostek organizacyjnych sprawujących zarząd lub trwały zarząd nieruchomościami. Ostatni z cyt. przepisów odnosi się do stanu faktycznego niniejszej sprawy, gdyż jak wynika z wypisu z rejestru gruntów sporne działki nr 161/1 i 161/2 pozostają we władaniu Skarbu Państwa, a "zarząd" sprawuje ZMiUW. Zastosowanie w rozpoznawanej sprawie znajduje więc § 12 ust. 1 rozporządzenia, zgodnie z którym prawa osób i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 ust. 1 pkt 2 oraz w § 11 ust. 1 pkt 1 i 2, do gruntów, budynków i lokali uwidacznia się w ewidencji na podstawie: 1) wpisów dokonanych w księgach wieczystych; 2) prawomocnych orzeczeń sądowych; 3) umów zawartych w formie aktów notarialnych, dotyczących ustanowienia lub przeniesienia praw rzeczowych do nieruchomości, z wyłączeniem umów dotyczących użytkowania wieczystego gruntów i własności lokali; 4) ostatecznych decyzji administracyjnych; 5) dyspozycji zawartych w aktach normatywnych; 6) umów dzierżawy, o których mowa w § 11 ust. 1 pkt 2.

Stosownie do treści § 45 ust. 1 rozporządzenia, aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu: 1) zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym lub prawnym oraz obowiązującymi standardami technicznymi; 2) ujawnienia nowych danych ewidencyjnych; 3) wyeliminowania danych błędnych. W ust. 2 tego przepisu określono zaś, że przy aktualizacji operatu ewidencyjnego stosuje się odpowiednio § 35 rozporządzenia, zgodnie z którym źródłami danych ewidencyjnych niezbędnych do założenia ewidencji są: 1) materiały i informacje zgromadzone w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym; 2) wyniki pomiarów fotogrametrycznych; 3) wyniki terenowych pomiarów geodezyjnych; 4) dane zawarte w innych ewidencjach i rejestrach prowadzonych na podstawie odrębnych przepisów przez: sądy, organy administracji publicznej oraz państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne; 5) dane zawarte w dokumentach udostępnionych przez zainteresowane osoby, organy i jednostki organizacyjne; 6) dane zawarte w dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej; 7) wyniki oględzin.

Jak wynika z akt sprawy, od roku 1983 nieprzerwanie sporne działki nr 161/1 i 161/2 figurują w rejestrze gruntów jako wody płynące ("Wp"). Działki te powstały z połączenia działek o nr: 161, 439, 443, 479 i części działki nr 41, które zgodnie z instrukcją Ministra Rolnictwa z dnia 21 kwietnia 1955 r. stanowiły wodocieki. Pod tym pojęciem stosownie do § 8 ust. 1 pkt 3 należało rozumieć: rzeki, strumienie, potoki, kanały i rowy.

Zgodnie z mapą dostępną na stronie internetowej RZGW, działki nr 161/1 i 161/2 położone w obrębie W. stanowią ciek naturalny, bez nazwy, mający początek na pograniczu miejscowości W. i W. z ujściem do rzeki P. Ponadto, z pisma RZGW z dnia 5 września 2016 r. wynika, że wg stanu na dzień 2 września 2016 r., przedmiotowe cieki zgodnie z art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. a UPw należy zaliczyć do kategorii śródlądowych wód powierzchniowych płynących. Oględziny przeprowadzone w dniu 14 października 2014 r. wykazały zaś, że woda płynie przez ww. działki w sposób ciągły.

W ocenie Sądu, powyższe okoliczności ustalone przez organ I instancji uprawniały do przyjęcia, że działki nr 161/1 i 161/2 stanowią wody powierzchniowe płynące, wymienione w art. 5 ust. 3 pkt 1 lit a UPw.

W tym miejscu, odnosząc się do zarzutów skargi, należy wskazać, że Dyrektor RZGW jest zgodnie z art. 92 ust. 1 UPw organem administracji rządowej (niezespolonej, w regionie wodnym). Stosownie zaś do art. 268a Kpa, organ administracji publicznej może w formie pisemnej upoważniać pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń. W niniejszej sprawie działający z upoważnienia dyrektora RZGW jego zastępca udzielił informacji mającej istotne znaczenie dla wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Przepis art. 75 § 1 Kpa stanowi bowiem, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W ocenie Sądu, biorąc pod uwagę zadania i kompetencje dyrektorów regionalnych zarządów gospodarki wodnej, którzy jako właściwi w sprawach gospodarowania wodami w regionie wodnym, zobowiązani są m.in. do prowadzenia katastru wodnego dla regionu wodnego (art. 92 ust. 2 pkt 8 UPw), nie budzi wątpliwości, że właśnie do tego organu wystąpił o udzielenie informacji organ ewidencyjny.

Wbrew twierdzeniom skarżącego, brak podstaw do uznania, że na spornych działkach znajdują się grunty pod rowami. Odnosząc się do żądania zmiany dotychczasowego oznaczenia w ewidencji użytku gruntowego Wp - grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi na użytek gruntowy W – rowy, wyjaśnić należy, że w załączniku nr 6 do cyt. rozporządzenia zatytułowanym: "Zaliczanie gruntów do poszczególnych użytków gruntowych" zaliczono: do gruntów pod rowami "W" - grunty zajęte pod otwarte rowy pełniące funkcje urządzeń melioracji wodnych szczegółowych dla gruntów wykorzystywanych do produkcji rolniczej (poz. 8); do gruntów pod wodami powierzchniowymi płynącymi "Wp" - grunty pokryte wodami powierzchniowymi płynącymi, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo wodne (poz. 24). Z kolei, jak wynika z art. 5 ust. 3 pkt 1 UPw, śródlądowe wody powierzchniowe dzielą się na płynące i stojące. Do wód płynących zalicza się wody: a) w ciekach naturalnych, kanałach oraz w źródłach, z których cieki biorą początek; b) znajdujące się w jeziorach oraz innych naturalnych zbiornikach wodnych o ciągłym bądź okresowym naturalnym dopływie lub odpływie wód powierzchniowych; c) znajdujące się w sztucznych zbiornikach wodnych usytuowanych na wodach płynących.

Przepisy § 45 ust. 1 i 2 w zw. z § 35 pkt 4 rozporządzenia jasno wskazują, że źródłami danych ewidencyjnych niezbędnych do założenia ewidencji (bądź aktualizacji operatu ewidencyjnego) są dane zawarte w innych ewidencjach i rejestrach. Wprawdzie w aktach sprawy znajduje się oświadczenie Dyrektora ZMiUW A. K., z którego wynika, że zgodnie z ewidencją wód, urządzeń melioracji wodnych oraz zmeliorowanych gruntów prowadzoną w oparciu o art. 70 ust. 3 UPw, rów melioracyjny szczegółowy R – D, stanowiący działki nr ew. 161/1 i 161/2, obręb W. został wykonany w ramach zadań inwestycyjnych "P. A-1" i "W.", jednakże materiał dowodowy mający uwiarygodnić to oświadczenie budzi wątpliwości. Przede wszystkim wskazać należy, że z dokumentu pod nazwą: Wykaz urządzeń i budowli – melioracje szczegółowe" z adnotacją: "Sporządziła A. W. VIII.1985 r." w ogóle nie wynika, na jakich działkach znajdują się rowy RD i RD-1. A zatem nie można stwierdzić, czy grunty pod działkami 161/1 i 161/2 są zajęte pod rowy, a jeżeli tak to czy w całości czy też w częśći. Po drugie stoi w sprzeczności z informacjami zgromadzonymi w katastrze wodnym na podstawie Mapy Podziału Hydrograficznego Polski w skali 1:10 000 sporządzonej przez Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej oraz dostępnych materiałów kartograficznych. Również oględziny przeprowadzone w dniu 14 października 2016 r. nie potwierdziły, aby sporne działki były rowami melioracyjnymi. W ich trakcie ustalono jedynie, że przez działki nr 161/1 i 161/2 płynie woda w sposób ciągły, na terenach rolnych woda płynie naturalnym korytem, natomiast dolny odcinek cieku został zasypany, dlatego woda płynie sztucznym korytem. Trudno więc twierdzić, że skarżący udokumentował zmianę charakteru spornych wód, co wpłynęłoby na sposób określenia w ewidencji gruntów użytku gruntowego.

Mając powyższe na uwadze nie sposób uznać, że na spornych działkach znajdują się grunty pod rowami w rozumieniu poz. 8 załącznika nr 6 do rozporządzenia.

Zgodnie art. 11 ust. 1 UPw, prawa właścicielskie w stosunku do wód publicznych stanowiących własność Skarbu Państwa, z zastrzeżeniem art. 13, wykonują: 1) minister właściwy do spraw gospodarki morskiej - w stosunku do wód morza terytorialnego oraz morskich wód wewnętrznych wraz z wodami Zatoki Gdańskiej; 2) Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej - w stosunku do wód istotnych dla kształtowania zasobów wodnych oraz ochrony przeciwpowodziowej, w szczególności wód podziemnych oraz śródlądowych wód powierzchniowych (...): 3) dyrektor parku narodowego - w stosunku do wód znajdujących się w granicach parku, z wyłączeniem wód, o których mowa w pkt 2 lit. d oraz lit. e, które są sklasyfikowane w klasie wyższej niż klasa I, na podstawie Ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o żegludze śródlądowej; 4) marszałek województwa, jako zadanie z zakresu administracji rządowej wykonywane przez samorząd województwa - w stosunku do wód istotnych dla regulacji stosunków wodnych na potrzeby rolnictwa, służących polepszeniu zdolności produkcyjnej gleby i ułatwieniu jej uprawy, oraz w stosunku do pozostałych wód niewymienionych w pkt 1-3.

Przepis art. 11 ust. 1 pkt 4 UPw ustanawia więc swoiste domniemanie kompetencji na rzecz marszałka województwa – w stosunku do pozostałych wód niewymienionych w pkt 1-3. W niniejszej sprawie w odniesieniu do "zarządu" spornych działek to nie Marszałek Województwa został ujawniony jako podmiot wykonujący prawa właścicielskie Skarbu Państwa – tylko skarżący, jednak taki wpis odpowiada stanowi prawnemu. Zgodnie bowiem ze statutem ZMiUW (dostępnym na stronie BIP Urzędu Marszałkowskiego Województwa), do zadań z zakresu administracji rządowej powierzonych ZMiUW należą w szczególność wykonywanie praw właścicielskich w stosunku do wód publicznych stanowiących własność Skarbu Państwa, do wód istotnych dla regulacji stosunków wodnych na potrzeby rolnictwa, służących polepszeniu zdolności produkcyjnej gleby i ułatwieniu jej uprawy oraz w stosunku do pozostałych wód dla których praw właścicielskich nie wykonuje: minister właściwy do spraw gospodarki morskiej, Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej, dyrektor parku narodowego (§ 5 pkt f), gospodarowanie gruntami pokrytymi płynącymi wodami powierzchniowymi, o których mowa w art.14 ust. 3 w odniesieniu do wód określonych w art. 11 ust. 1 pkt 4 Prawa wodnego (§ 5 pkt g statutu), a także gospodarowanie innym mieniem związanym z gospodarka wodną, stanowiącym własność Skarbu Państwa, które zostało powierzone marszałkowi województwa (§ 5 pkt 7).

Postępowanie ewidencyjne jest swoistym postępowaniem rejestrowym. Rolą organu prowadzącego ewidencję gruntów jest utrzymywanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Dokumenty, którymi dysponuje organ ewidencyjny w tej sprawie świadczą o tym, że przez działki nr 161/1 i 161/2 przepływa ciek, którym woda płynie w sposób ciągły. Skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów, z których wynikałoby że po pierwsze, obecnie działki nr 161/1 i 161/2 nie znajdują się pod wodami powierzchniowymi płynącymi, a po drugie, że znajdują się na nich rowy melioracyjne, które nie są wodami wymienionymi w art. 11 ust. 1 pkt 4 UPw, w stosunku do której prawa właścicielskie wykonuje marszałek województwa.

W tym miejscu podkreślić należy, że skarżący został ujawniony w ewidencji jako jednostka sprawująca zarząd spornymi działkami nie z tytułu następstwa prawnego po Wojewódzkim Zarządzie Inwestycji Rolniczych Oddział Rejonowy, ale jako jednostka, której Marszałek Województwa powierzył realizację zadań z zakresu administracji rządowej wykonywanych przez ten organ – co wynika wprost z § 4 ust. 1 statutu ZMiUW.

Odnosząc się do zarzutu nieprzedstawienia danych w zakresie linii brzegu wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 15 UPw linię brzegu dla cieków naturalnych, jezior oraz innych naturalnych zbiorników wodnych stanowi krawędź lub linia stałego porostu traw albo linia, która ustala się według średniego stanu wody z okresu co najmniej ostatnich dziesięciu lat. Linię brzegu ustala, w drodze decyzji, na wniosek mającego interes prawny lub faktyczny - w odniesieniu do wód innych niż wody morskie i śródlądowe drogi wodne - właściwy starosta realizujący zadania z zakresu administracji rządowej. Podstawę ustalenia linii brzegu stanowi dostarczony przez wnioskodawcę projekt rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych, zawierający dokumentację szczegółowo opisaną w ust. 3 pkt 2 i 3 art. 15 UPw. W ocenie Sądu nie ma wątpliwości, że ustalenia na podstawie tych przepisów starosta dokonuje nie jako organ prowadzący ewidencję gruntów w ramach postępowania w sprawie aktualizacji ewidencji gruntów, lecz w odrębnym postępowaniu prowadzonym na wniosek podmiotu mającego interes prawny lub faktyczny. Z kolei w myśl art. 15a UPw rozgraniczenie gruntów, które były pokryte wodami przed wykonaniem urządzenia wodnego, od pozostałych gruntów dokonuje, na wniosek właściciela wody lub właściciela gruntu sąsiadującego, w drodze decyzji właściwy starosta realizujący zadania z zakresu administracji rządowej. Dokonując rozgraniczenia stosuje się odpowiednio przypisy art. 15 UPw. Tylko w przypadku modernizacji ewidencji gruntów i budynków decyzje, o których mowa w art. 15 ust. 2 wydaje się z urzędu.

Postępowanie w niniejszej sprawie, zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji, nie było prowadzone w przedmiocie modernizacji ewidencji gruntów lecz na wniosek skarżącego o dokonanie aktualizacji tej ewidencji. W postępowaniu tym organ nie był uprawniony do wydania z urzędu decyzji na podstawie art. 15 lub art. 15a UPw, która ewentualnie mogłaby następnie stanowić podstawę do dokonania zmiany w ewidencji gruntów.

W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę - Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 Ppsa.