Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SAB/Łd 132/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2021-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
659
Hasła tematyczne: Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: Zobowiązano organ do załatwienia wniosku
Powołane przepisy: article: art. 149 par. 1, par. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda Asesor WSA Tomasz Porczyński po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 listopada 2021 r. sprawy ze skargi Z.N. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy S. w sprawie wniosku o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji 1. zobowiązuje Wójta Gminy S. do załatwienia wniosku Z. N. z dnia 23 maja 2019 r. w terminie 60 dni od dnia doręczenia organowi akt administracyjnych wraz z odpisem prawomocnego wyroku; 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy S. nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Wójta Gminy S. na rzecz skarżącego Z. N. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. dc


UZASADNIENIE

Z.N. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi przewlekłe prowadzenie przez Wójta Gminy S. postępowania o wydanie warunków zabudowy w sprawie [...] i zarzucił organowi administracji naruszenie art. 7, art. 12 § 1, art. 35 § 1 i 2, art. 36 § 1 i 2, art. 77 § 1 oraz art. 104 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.) - w skrócie: "k.p.a." - przez ich nie zastosowanie.

W związku z powyższym skarżący wniósł o:

1) nakazanie Wójtowi Gminy S. wydania decyzji kończącej postępowanie w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy w terminie 30-tu dni od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem ze stwierdzeniem prawomocności;

2) stwierdzenie, że przewlekłość postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;

3) przyznanie na zasadzie art. 154 § 7 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) - powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." - od Wójta Gminy S. na rzecz skarżącego sumę pieniężną w wysokości 20000 złotych;

4) zasądzenie od Wójta Gminy S. na kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Skarżący wyjaśnił, że 23 maja 2019 r. wystąpił z wnioskiem do Wójta Gminy S. o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie trzech budynków wielorodzinnych o wysokości II kondygnacji, niepodpiwniczonych w układzie atrialnym, zagospodarowaniu terenu elementami małej architektury: śmietnikami, ogrodzeniem, wjazdem/zjazdem istniejącym przebudowanym z ulicy, układem dróg wewnętrznych, chodników, miejscami parkingowymi, sieciami i przyłączami wody, kanalizacji sanitarnej, energii elektrycznej i oświetleniem terenu, sieci teletechnicznej, na działkach nr ewid.700 i 852 obręb [...] gmina [...].

Decyzją z [...] r., nr [...] Wójt Gminy S. odmówił wydania

decyzji o warunkach zabudowy, od której skarżący złożył odwołanie. Decyzją z [...] r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. uchyliło ww. decyzję organu I instancji.

Dalej skarżący wskazał, że 23 lutego 2021 r. złożył ponaglenie do SKO w P. Postanowieniem z [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. uznało ponaglenie za zasadne.

Skarżący podkreślił, że pomimo upływu bardzo długiego okresu czasu (ponad 2 lata) postępowanie nie zostało zakończone. W Gminie S. nie ma planu zagospodarowania przestrzennego. Każda inicjatywa skarżącego, mająca na celu rozwój, jest blokowana przez Wójta, który wydaje decyzje odmawiające wydania warunków zabudowy. Decyzje Wójta odmawiające wydania warunków zabudowy są uchylane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. z powodu ich wydania z naruszeniem prawa. W przypadku skarżącego 4 decyzje wójta odmawiające wydania warunków zabudowy zostały uchylone i przekazane do ponownego rozpoznania. Wszystkie postępowania poprzedzające wydanie decyzji są prowadzone z naruszeniem przepisów k.p.a. Organ nie informuje o przedłużeniu terminu zakończenia postępowania i przyczynach przekroczenia terminu. Zdaniem skarżącego przepisy art. 35 § 1-3 i art. 36 § 1 i § 2 k.p.a. zostały naruszone w niniejszej sprawie. Nadto, w ocenie skarżącego, niezałatwienie sprawy w terminie oraz niepoinformowanie strony o przyczynach zwłoki i przewidywanym terminie rozpatrzenia wniosku narusza podstawową zasadę pogłębiania zaufania przewidzianą w art. 8 k.p.a.

Skarżący dodał również, że w toku niniejszego postępowania Wójt Gminy S. wydał [...] r. bezzasadne postanowienie o zawieszeniu postępowania w niniejszej sprawie, które zostało uchylone postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z [...] r., nr [...]. Organ II instancji szczegółowo uzasadnił swoją decyzję. Między innym wskazał, że organ I instancji błędnie w piśmie z 19 lutego 2021 r. wezwał skarżącego do ustalenia i wskazania stron postępowania po zmarłej E.R., pod rygorem zawieszenia postępowania. Obowiązek ustalenia stron postępowania należy do organu administracji i to organ powinien wszelkimi dostępnymi sposobami rozwiązać tę kwestię. Dlatego też organ nie może przerzucać na wnioskodawcę postępowania obowiązku ustalenia kręgu stron postępowania. Jak słusznie stwierdził organ II instancji w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] r. organ nie może poprzestać jedynie na jednym piśmie do córki zmarłej o dostarczenie oświadczenia o spadkobiercach, lecz winien dążyć do ustalenia czy istnieją inni ustawowi spadkobiercy, sprawdzić kto opłaca podatki lokalne, czy jest zarządca nieruchomości.

Skarżący podkreślił, że od 2006 r. jest właścicielem nieruchomości o łącznej powierzchni 8 ha, jednakże Wójt blokuje wszystkie jego inicjatywy. Organ II instancji na skutek odwołań skarżącego uchylił cztery decyzje Wójta, w których odmówiono skarcemu wydania warunków zabudowy. Przewodnicząca Rady Gminy, Radni Rady Gminy (Komisje w tym Komisja Rewizyjna) nie reagują na łamanie prawa przez Wójta i wydawanie decyzji administracyjnych z rażącym naruszeniem prawa. W okresie ostatnich 5 lat Wójt wydał ponad 154 orzeczeń administracyjnych, z których jedynie 13 zostało utrzymanych w mocy przez organ II instancji, (dane z SKO w P. za lata 2017- 2021). Opisana sytuacja i swoistego rodzaju nadużywanie władzy przez Wójta uzasadnia zastosowanie w niniejszej sprawie art. 154 § 7 p.p.s.a. p.p.s.a.

Uzasadniając wysokość wskazanej w pkt 3 skargi kwoty, o jakiej przyznanie od Wójta skarżący wnosi, z jednej strony skarżący wskazał, że jej wysokość mieści się w przepisach ustawy (przeciętne miesięczne wynagrodzenie w l kwartale 2021 r. wyniosło 5681,56 zł), a z drugiej strony nie jest ona w stanie zrekompensować skarżącemu strat i utraconych korzyści w związku z utrudnianiem realizacji inwestycji. Miedzy innym utracił możliwość współpracy ze znanym inwestorem z Ł., który buduje osiedla i był zainteresowany wybudowaniem na terenie wielorodzinnych budynków mieszkalnych. W ocenie skarżącego w interesie kierowanej przez Wójta Gminy winna być realizacja wskazanej we wniosku skarżącego inwestycji także z względów społecznych.

W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy S. podkreślił, że w niniejszej sprawie organ dwukrotnie wydawał decyzję o odmowie ustalenia warunków zabudowy z uwagi na brak łącznego spełnienia warunków z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a aktualnie przy ponownym rozpatrywaniu sprawy wnioskodawca nie uzupełnił braków formalnych wniosku o wydanie decyzji, a w terminie otwartym do ich uzupełnienia wniósł o zawieszenie tego postępowania.

Organ przedstawił stan faktyczny sprawy, z którego wynikało, że wnioskiem z 23 maja 2019 r. Z.N. wystąpił do Wójta Gminy S. w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie trzech budynków wielorodzinnych o wysokości II kondygnacji, niepodpiwniczonych w układzie atrialnym, zagospodarowanie terenu elementami małej architektury: śmietnikami, ogrodzeniem, wjazdem/zjazdem istniejącym przebudowanymi z ulicy, układem dróg wewnętrznych, chodników, miejscami parkingowymi, sieciami i przyłączami wody, kanalizacji sanitarnej, energii elektrycznej i oświetleniem terenu, sieci teletechnicznej na działkach nr ewid. 700 i 852, obręb [...] gm. [...].

Pismem z 3 czerwca 2019 r. wezwano inwestora do uzupełnienia wniosku. Wniosek został uzupełniony 13 czerwca 2019 r. i w następnym dniu przesłano uzupełnienie do urbanisty, który na zlecenie gminy przygotowuje projekty decyzji o warunkach zabudowy. W dniu 10 lipca 2019 r. otrzymano projekt o odmowie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Zawiadomieniem z 15 lipca 2019 r. zawiadomiono strony postępowania o wszczęciu postępowania oraz o zebranych dokumentach i materiałach przed wydaniem decyzji, a następnie [...] r. wydano w sprawie decyzję Nr [...] o odmowie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania.

Decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z [...] r. uchylono ww. decyzję organu I instancji w całości i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po przesłaniu 25 października 2019 r. decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. urbanista przygotował wezwanie (wezwanie z 29 października 2019 r.), w którym organ wezwał Z.N. do: określenia trybu w jakim inwestor zamierza procedować planowaną inwestycję tj. na zasadach ogólnych wynikających z ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym czy na podstawie ustawy o ułatwieniach w przygotowaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących, dalej "specustawa". W przypadku wybrania trybu specustawy, należy złożyć poprawne wypełniony wniosek wraz z załącznikami, o których mowa w ww. specustawie. W przypadku chęci procedowania sprawy na zasadach ogólnych wniosek należy uzupełnić zgodnie z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego poprzez:

1. określenie kąta nachylenia dachu i kierunku głównej kalenicy dla każdego z projektowanych budynków;

2. scharakteryzowanie planowanego parkingu, dróg wewnętrznych (np. długość, powierzchnia);

3. przedstawienie w formie graficznej sposobu zagospodarowania terenu, zgodnie z częścią opisową (należy przedstawić wszystkie planowane elementy), określenie na załączniku graficznym granic oddziaływania inwestycji.

Następnie organ wskazał, że uzupełnienie z 22 listopada 2019 r. zostało przesłane do urbanisty 3 grudnia 2019 r. i 20 grudnia 2019 r. został przygotowany projekt decyzji o odmowie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.

Pismem z dnia 23 grudnia 2019 r. zawiadomiono strony o zebranych dokumentach i materiałach przed wydaniem decyzji, a następnie [...] r. została wydana decyzja nr [...] o odmowie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie trzech budynków wielorodzinnych o wysokości II kondygnacji, niepodpiwniczonych w układzie atrialnym, zagospodarowanie terenu elementami małej architektury: śmietnikami, ogrodzeniem, wjazdem/zjazdem istniejącym przebudowanymi z ulicy, układem dróg wewnętrznych, chodników, miejscami parkingowymi, sieciami i przyłączami wody, kanalizacji sanitarnej, energii elektrycznej i oświetleniem terenu, sieci teletechnicznej na działkach nr ewid. 700 i 852, obręb [...] gm. [...] z uwagi na nie spełnienie art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2020 r., poz. 293 ze zm.).

Decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z [...] r., nr [...], uchylono decyzję w całości i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia.

W związku z powyższym 23 kwietnia 2020 r. wezwano wnioskodawcę o uzupełnienie braków wskazanych w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. w terminie 14 dni. Ostatniego dnia uzupełnienia wniosku Z.N. nadał za pośrednictwem operatora pocztowego wniosek o zawieszenie postępowania (data wpływu: 21 maja 2020 r.).

W ocenie organu, po złożeniu wniosku o zawieszenie skarżący nie był zainteresowany postępowaniem, gdyż jak sam uzasadnił wniosek o zawieszenie postępowania z 21 maja 2020 r. otrzymał dla działki nr ewid. 700, obręb [...] pozytywny projekt decyzji oraz 25 czerwca 2020r. otrzymał decyzję ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na wybudowaniu domu spokojnej jesieni o wysokości dwóch kondygnacji nadziemnych, podpiwniczonego z możliwością rozbudowy, zagospodarowania terenu elementami małej architektury: śmietnikami, ogrodzeniem, wjazdem/zjazdem istniejącym przebudowanym z ulicy, układem dróg wewnętrznych, chodników, miejscami parkingowymi, sieciami i przyłączami wody, kanalizacji sanitarnej, energii elektrycznej i oświetleniem terenu, sieci teletechnicznej, na działkę nr ewid. 700, obręb [...] gm. [...].

Jednocześnie organ wyjaśnił, że 28 kwietnia 2020 r. do Urzędu wpłynęło pismo H.S. informujące o śmierci jej mamy E.R. (strony w omawianym postępowaniu), z treści jego wynikało, iż zmarła ona przed wszczęciem postępowania administracyjnego. Po uzyskaniu tej informacji organ nie miał możliwości zawieszenia postępowania na wniosek strony (pismem z 26 czerwca 2020 r. Z.N. został poinformowany o nowych okolicznościach, w związku z powzięciem informacji o śmierci jednej ze stron postępowania) ze względu na brak możliwości uzyskania zgody od nieżyjącej strony postępowania na jego zawieszenie. Organ podjął działania z urzędu w celu ustaleniu spadkobierców po zmarłej stronie. Pismem z 26 czerwca 2020 r. wystąpiono do H.S. o dostarczenie oświadczenia o spadkobiercach prawnych po zmarłej, jednak nie otrzymano odpowiedzi. W związku z tym 14 lipca 2020 r. wystąpiono do Urzędu Stanu Cywilnego w S. o informację czy E.R. posiadała dzieci. Pismem z 22 lipca 2020r. uzyskano odpowiedź, iż Urząd Stanu Cywilnego nie jest w stanie wskazać, czy zmarła miała dzieci gdyż pod aktami stanu cywilnego nie są gromadzone dane o dzieciach osoby.

Po ponownym przeanalizowaniu stanu faktycznego sprawy, z uwagi na dążenie wnioskodawcy do zawieszenia postępowania organ postanowił zawiesić postępowanie z urzędu na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Zawieszenie postępowania na wniosek nie było możliwym, gdyż z uwagi na śmierć jednej ze stron postępowania nie zostałaby spełniona przesłanka z art. 98 k.p.a. Obowiązkiem organu jest bowiem poinformowanie pozostałych stron postępowania o złożeniu takiego wniosku oraz o prawie zgłoszenia sprzeciwu wobec niego. Obok żądania strony, organ ma obowiązek zbadać wystąpienie także innych przesłanek zawieszenia wymienionych w przepisie art. 98 § 1 k.p.a.

Mając powyższe na uwadze, a także okoliczność, że wnioskodawca nie uzupełnił braków formalnych wniosku, licząc na zawieszenie postępowania - organ [...] r. wydał postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego, na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a, w celu wystąpienia do sądu o ustalenie kuratora na podstawie art. 30 ust. 5 k.p.a., gdyż dotychczasowe czynności w celu ustalenia stron postępowania w miejsce zmarłej E.R., nie przyniosły ustaleń co do spadkobierców bądź osoby sprawującej zarząd masą spadkową.

Dalej organ wyjaśnił, że skarżący złożył zażalenie na to postanowienie, w wyniku jego rozpatrzenia SKO postanowieniem nr [...] z [...] r. (doręczonym organowi: 10 maja 2021 r.) uchyliło postanowienie Wójta o zawieszeniu postępowania, dając wytyczne co dalszego poszukiwania przez organ ustawowych spadkobierców zmarłej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało zawieszenie postępowania za przedwczesne i poleciło organowi kontynuacje obowiązków w zakresie ustalenia spadkobierców po zmarłej stronie, ustalenie danych adresowych potencjalnych spadkobierców, ustalenie osób opłacających podatek od nieruchomości nr ewid. 851. Informacje w tym zakresie organ posiadał z urzędu, jednak na potrzeby postępowania pozyskał je na piśmie, tj.:

- z Referatu Finansowo-Księgowego informację pisemną z 1 czerwca 2021 r., że grunty są

zwolnione z opodatkowania, brak więc osób zobowiązanych do opłacania podatków;

- z Referatu Spraw Obywatelskich informację, że zgodnie z rejestrem mieszkańców nie

ma osób zameldowanych pod adresem pod, którym zamieszkiwała zmarła E.R.

Następnie wobec braku informacji co do innego potencjalnego kręgu spadkobierców, organ uznał zgodnie z wytycznymi zwartymi w postanowieniu SKO z [...] r., że status strony przysługiwać będzie H.S., córce zmarłej E.R. która jako jedyna przejawiła zainteresowanie sprawami dotyczącymi majątku po zmarłej mamie, uznając ją za sprawującą zarząd majątkiem po zmarłej.

Dalej pismem z 9 czerwca 2021 r. organ wystąpił do skarżącego, w którym poprosił o zajęcie stanowiska, jakiego rodzaju rozstrzygnięcia oczekuje, czy zawieszenia postępowania na jego wniosek z 21 maja 2020 r., czy też merytorycznego rozpatrzenia sprawy, co wymaga uzupełnienia braków formalnych wniosku. Pismem tym organ przedłużył termin do załatwienia sprawy do 16 lipca 2021 r.

Zdaniem organu przedstawione przez skarżącego zarzuty na przewlekłość postępowania, nie mogą zostać ocenione bez analizy całego stanu faktycznego sprawy. Nie bez znaczenia pozostają okoliczności, że wnioskodawca sam złożył w sprawie wniosek o zawieszenie postępowania, unikając tym samym uzupełnienia braków formalnych wniosku. Skarżący przejawia daleko idące niezadowolenie z działań podejmowanych przez organ, zapomina jednak że dalsze procedowanie jego wniosku zależy od uzupełnienia przez niego, jego braków formalnych.

W treści skargi skarżący akcentuje stan sprawy po wydaniu przez organ drugiej decyzji odmawiającej ustalenia warunków zabudowy, tj. decyzji nr [...] z [...] r. i jej uchyleniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z [...] r., znak: [...]. Wskazuje, że 23 lutego 2021 r. złożył ponaglenie do SKO. Przemilcza jednak fakt, że 21 maja 2020 r. złożył wniosek o zawieszenie tego postępowania. Jak wyżej wskazano, organ nie mając kręgu stron postępowania nie mógł procedować zawieszenia postępowania na wniosek strony, uczynił to jednak z urzędu. Spotkało się to jednak z dezaprobatą skarżącego, który ciężar odpowiedzialności za przebieg tego postępowania w całości przerzuca na organ. Tymczasem to skarżący ma decydujące narzędzie w ręku umożliwiające dalsze merytoryczne procedowanie sprawy - uzupełnienie braków formalnych wniosku, które w dalszym ciągu są w sprawie do uzupełnienia mimo, że sprawa toczy się dwa lata.

Organ podniósł także, że skarżący o przebiegu postępowania administracyjnego, na którego przewlekłość skarży się w niniejszym postępowaniu, wielokrotnie osobiście był informowany w siedzibie urzędu.

W ocenie organu na długotrwałość postępowania administracyjnego w sprawie złożyło się wiele czynników. Począwszy od skomplikowanego charakteru sprawy, wymagającej specjalistycznej wiedzy urbanistycznej, po liczne braki formalne wniosku, po niezwykle trudny czas epidemii wywołanej przez koronawirusa SARS-CoV-2, po wolę wnioskodawcy zawieszenia tego postępowania, czy wreszcie konieczność poszukiwania stron postępowania w miejsce zmarłej.

Organ podniósł także, że podnoszone przez skarżącego argumenty "swoistego nadużywania władzy" są gołosłowne i nie mają pokrycia w stanie faktycznym sprawy, ani też w jakiejkolwiek innej sprawie, co może sugerować skarżący. Nie mają pokrycia w faktach twierdzenia skargi o wydanych "ponad 154 orzeczeniach administracyjnych z których jedynie 13 zostało utrzymanych w mocy przez organ II instancji". W latach 2017 - 2021 organ wydał znacznie więcej decyzji, samych decyzji o warunkach zabudowy 390, z czego procedurze odwoławczej poddane zostało 12 z nich.

Według organu, w świetle stanu faktycznego sprawy, argumentowana przez wnioskodawcę "szkoda" jest iluzoryczna, podnoszona na użytek niniejszej sprawy. Skarżący sam wnosił o zawieszenie postępowania, bo uzyskał inną decyzję o warunkach zabudowy na tą samą nieruchomość, a braków formalnych wniosku nie uzupełnił do dziś. Nie jest tajemnicą, że skarżący wielokrotnie przy różnych okazjach wyraża niezadowolenie z działań organów gminy, w tym Wójta. Ostatnio z powodu odmowy zbycia na jego rzecz nieruchomości gminnej.

W związku z powyższym nie można w sprawie dopatrzeć się rażącego naruszenia prawa po stronie organu, niewątpliwie oceny takiej nie można poczynić w stanie faktycznym niniejszej sprawy, gdzie o zawieszenie postępowania wystąpił sam skarżący. Postępowanie prowadzone było w oparciu o obowiązujące przepisy prawa, a o wszelkich podejmowanych w sprawie czynnościach wnioskodawca był informowany.

Na tej podstawie organ wniósł o oddalenie skargi w całości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga jest częściowo zasadna.

Na wstępie wyjaśnić należy, że sprawa niniejsza została rozpoznana przez tutejszy Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na zasadzie art. 119 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wedle którego sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej i obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (art. 3 § 2 pkt 8 ustawy p.p.s.a.).

Należy przy tym wyjaśnić, że stosownie do treści art. 52 § 1 i 2 ustawy p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. W przypadku skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy administracji publicznej takim środkiem jest obecnie ponaglenie, o którym mowa w art. 37 k.p.a.

Nie ulega wątpliwości, że skarżący przed wniesieniem skargi złożył ponaglenie do organu wyższego stopnia, a więc wyczerpał przysługujący mu środek zaskarżenia, o którym mowa w art. 52 § 1 ustawy p.p.s.a.

Przechodząc natomiast do rozważań merytorycznych należy przypomnieć, że organy administracji publicznej zobowiązane są do przestrzegania zasad ogólnych postępowania administracyjnego, a w szczególności organy powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (art. 12 § 1 k.p.a.). Realizacji tej zasady służy m. in. przepis art. 35 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 2 k.p.a.). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.).

Powołane regulacje jednoznacznie wskazują zasady prawne, ramy czasowe i procedurę rozpoznawania wniosku strony. Nie ma tu miejsca na jakiekolwiek uznanie, ocena dochowania terminu jest uwarunkowana okolicznościami podanymi w powołanych przepisach, z uwzględnieniem art. 35 § 5 k.p.a., w myśl którego do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów doręczania z wykorzystaniem publicznej usługi hybrydowej, o której mowa w art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (Dz. U. poz. 2320), okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, określonym w art. 35 k.p.a., organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Dotyczy to również przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 1 i § 2 k.p.a.).

Ustawową definicję przewlekłości postępowania administracyjnego wyraża natomiast art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a., który stanowi, że przewlekle jest prowadzone postępowanie jeżeli trwa dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). W orzecznictwie podkreśla się, że przewlekłość postępowania zachodzi w sytuacji, gdy jest ono długotrwałe, prowadzone rozwlekle i trwa ponad konieczność wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych niezbędnych do końcowego załatwienia sprawy w sposób prawem przewidziany. Za postępowanie prowadzone przewlekle uznać należy postępowanie, w którym organ formalnie nie przekroczył terminu załatwienia sprawy, ale wydawał wadliwe decyzje, które były eliminowane przez organ odwoławczy, a sprawa za każdym razem była przekazywana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia, a więc finalnie nie została załatwiona.

Ocena czy postępowanie trwa dłużej niż jest to niezbędne, dokonywana musi być przy tym na podstawie analizy charakteru podejmowanych czynności, jak i stanu faktycznego sprawy, z uwzględnieniem indywidualnego charakteru danej sprawy. Dla oceny czy w sprawie doszło do przewlekłości istotne jest zbadanie nie tylko czy organ załatwia sprawę w terminie, ale także czy podejmowane przez niego działania charakteryzują się koncentracją, względnie czy nie mają charakteru czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. Przewlekłe prowadzenie postępowania jest stanem obiektywnym, istniejącym niezależnie od ostatecznego załatwienia sprawy.

W świetle art. 149 § 1 ustawy p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a ustawy p.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 ustawy p.p.s.a. (art. 149 § 2 ustawy p.p.s.a.).

W ocenie sądu w niniejszej sprawie za zasadny należy uznać zarzut przewlekłego prowadzenia postępowania przez Wójta Gminy S. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie trzech budynków wielorodzinnych o wysokości II kondygnacji, niepodpiwniczonych w układzie atrialnym, zagospodarowanie terenu elementami małej architektury: śmietnikami, ogrodzeniem, wjazdem/zjazdem istniejącym przebudowanymi z ulicy, układem dróg wewnętrznych, chodników, miejscami parkingowymi, sieciami i przyłączami wody, kanalizacji sanitarnej, energii elektrycznej i oświetleniem terenu, sieci teletechnicznej na działkach nr ewid. 700 i 852, obręb [...] gm. [...].

Postępowanie zostało bowiem wszczęte wnioskiem skarżącego z 23 maja 2019 r., w myśl przepisu art. 61 § 3 k.p.a., ale do dnia wniesienia skargi nadal nie zostało zakończone. Decyzje wydawane przez Wójta Gminy S. były bowiem dwukrotnie uchylane przez organ odwoławczy, a sprawa za każdym razem wracała do organu I instancji do ponownego rozpatrzenia. Również postanowienie o zawieszeniu postępowania zostało uznane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. za wydane z naruszeniem przepisów postępowania. Z tego też względu Sąd zobowiązał organ do wydania aktu kończącego postępowanie.

Sąd jednak nie uwzględnił zarzutu skargi w zakresie stwierdzenia, że przewlekłość postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Trzeba mieć bowiem na uwadze, że pomimo braku finalnego rozpatrzenia sprawy poprzez wydanie ostatecznej decyzji, organ I instancji podejmował poszczególne czynności procesowe w krótkich odstępach czasu. Dotyczy to w szczególności przekazywania niezbędnych dokumentów urbaniście, doręczania stronom projektu decyzji wraz z wynikami analizy urbanistycznej, informowania stron o zebranym materiale dowodowym, przystępowanie do wykonania zaleceń i wskazań organu odwoławczego, co do okoliczności jakie należało wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Dokładna analiza chronologii podejmowanych czynności, wynikająca z załączonych akt administracyjnych nie potwierdza zatem zarzutu rażącego charakteru przewlekłości, rozumianego jako poważne opóźnienia w podejmowanych czynnościach, pozbawione racjonalnego usprawiedliwienia.

Nie można przy tym pominąć okoliczności, że w toku postępowania przed organem I instancji pojawiły się obiektywne przeszkody w zakresie dalszego procedowania, a które wynikały z informacji o śmierci osoby dotychczas uznawanej przez organ za stronę postępowania. Pomimo podjęcia próby ustalenia następców prawnych tej osoby, działania organu nie przyniosły zamierzonego rezultatu.

Dodatkowo zauważyć należy, że w toku spornego postępowania administracyjnego również skarżący nie podjął współpracy z organem i nie ustosunkował się do wezwania w zakresie sprecyzowania wniosku i jego uzupełnienia, a zamiast tego sam wniósł o zawieszenie postępowania. Tym samym skarżący powinien liczyć się z tym, że postępowanie przedłuży się w czasie i to nie z winy organu.

Wreszcie wskazać należy, że organowi nie można zarzucić przewlekłości postępowania w okresie pomiędzy 14 marca 2020 r. i 23 maja 2020 r. Wniosek taki wynika z tego, że zgodnie z art. 15zzs ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.), w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, bieg terminów procesowych i sądowych w postępowaniach administracyjnych nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Natomiast stan zagrożenia epidemicznego na terenie Rzeczypospolitej Polskiej obowiązywał na mocy rozporządzenia Ministra Zdrowia od 14 marca 2020 r. (Dz. U. z 2020 r., poz. 433 ze zm. oraz Dz. U. z 2020 r., poz. 490) od 14 marca 2020 r., a z upływem czasu od 20 marca 2020 r. uległ przekształceniu w stan epidemii (Dz. U. z 2020 r., poz. 491 ze zm.). Co więcej, na mocy art. 15zzs ust. 10 w okresie, o którym mowa w ust. 1 przepisów o bezczynności organów oraz o obowiązku organu i podmiotu, prowadzących odpowiednio postępowanie lub kontrolę, do powiadamiania strony lub uczestnika postępowania o niezałatwieniu sprawy w terminie nie stosuje się, zaś organom lub podmiotom prowadzącym odpowiednio postępowanie lub kontrolę nie wymierza się kar, grzywien ani nie zasądza się od nich sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa. Zaprzestanie czynności przez sąd, organ lub podmiot, prowadzące odpowiednio postępowanie lub kontrolę, w okresie, o którym mowa w ust. 1, nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 15zzs ust. 11).

Dopiero na mocy art. 46 pkt 20 ustawy z 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r. poz. 875), uchylono art. 15zzs i na podstawie art. 68 ust. 7 tej ustawy zmieniającej bieg terminów w postępowaniach, o których mowa w art. 15zzs ustawy o szczególnych rozwiązaniach w zwalczaniu COVID-19 biegły dalej po upływie 7 dni od dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej, co nastąpiło w dniu 16 maja 2020 r. W związku z tym, bieg terminów procesowych w postępowaniu administracyjnym, który został zawieszony na podstawie art. 15zzs ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach w zwalczaniu COVID-19 został rozpoczęty z dniem 24 maja 2020 r.

Reasumując, z uwagi na powyższe okoliczności, wobec niezakończenia postępowania w dacie orzekania przez sąd, zobowiązano Wójta Gminy S., na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., do załatwienia wniosku Z.N. z 23 maja 2019 r. w terminie 60 dni od dnia doręczenia organowi akt administracyjnych wraz z odpisem prawomocnego wyroku (pkt 1 sentencji wyroku). Jednocześnie sąd nie stwierdził, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy S. miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa przewlekłością (pkt 2 sentencji wyroku). Natomiast z przyczyn wskazanych wcześniej sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę w zakresie żądania zasądzenia sumy pieniężnej na rzecz skarżącego w trybie art. 149 § 2 p.p.s.a. uznając, że żądanie to z uwagi nie tylko na brak cech rażącego naruszenia prawa przez organ, ale także na działanie samego skarżącego, które nie przyczyniało się do sprawnego zakończenia sprawy nie znajduje uzasadnienia (pkt 3 sentencji wyroku).

O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 i art. 205 ustawy p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącego ich zwrot, obejmujący wpis sądowy w kwocie 100 zł.

is