Postanowienie WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 371/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2010-04-26 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych

SENTENCJA

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 23.12.2009r., nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej o odpowiedzialności Z.K. za zaległości podatkowe "B" Sp. z o.o. w podatku od towarów i usług postanawia: wniosek oddalić


UZASADNIENIE

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek Z. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 23.12.2009r., nr [...], w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej o odpowiedzialności Z. K. za zaległości podatkowe "B" Sp. z o.o. w podatku od towarów i usług.

Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia

o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów Z.K. prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z córką A.K. ur. w 1989r. Wraz z nimi mieszka też jego żona E.K., z którą jednak Z.K. od 1997r. pozostaje w rozdzielności majątkowej. Małżonkowie prowadzą dwa niezależne gospodarstwa domowe. Cała trójka mieszka w domu będącym własnością matki Z.K. - J.K.. Z.K. jest zatrudniony w firmie "P" sp. z o.o. na stanowisku inżyniera budowy i osiąga z tego tytułu wynagrodzenie w wysokości 1 317 zł. miesięcznie , brutto. W roku 2008r. jego dochód wyniósł 9 767, 50 zł. a w 2009r. 9 758,57 zł.

Jego miesięczne wydatki obejmują : wyżywienie – 500 zł. , ubranie i środki higieniczne – 100 zł. , media – 80 zł. , koszty utrzymania córki – 300 zł.

Nie posiada on kont bankowych i lokat. Jest natomiast właścicielem 140 udziałów

w spółce z o.o. o wartości nominalnej 140 000 zł.

Zdaniem orzekającego wniosek strony skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r.

Nr 153, poz. 1270 z p. zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy

w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub

w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).

Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje osobie fizycznej , gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).

Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa

i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.

Należy podkreślić, iż zwolnienie od kosztów sądowych w ramach prawa pomocy stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku

w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa.(por. postan. SN. z dnia 24.09.1984r. sygn. II CZ 104/84)

Warto zauważyć ponadto, iż zwolnienie od kosztów sądowych jest odstępstwem od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 w/w ustawy

zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem

w sprawie (...)

Sytuacja finansowa strony skarżącej nie ma znamion wyjątkowości.

Nie daje też w ocenie orzecznika podstaw do przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Strona skarżąca uzyskuje wprawdzie niewysokie wynagrodzenie , które wydatkowane jest na bieżące potrzeby, jednak analizując jej zdolności płatnicze nie sposób pominąć fakt, iż posiada ona udziały w spółce z o.o. o wartości nominalnej 140 000 zł.

Okoliczność ta stanowi przeszkodę w udzieleniu pomocy finansowej z budżetu Państwa. Nie można bowiem uznać w tej sytuacji , iż Z.K. jest osobą na tyle ubogą, iż nie może ponieść obciążeń związanych z kosztami sądowymi.

Koszty te na obecnym etapie postępowania sądowoadministyracyjnego w niniejszej sprawie obejmują wpis od skargi w wysokości 100 zł. W sprawach o sygn. akt I SA/Kr 367-376/10 , I SA/Kr 292-295/10, łączna suma wpisów wynosi natomiast 1400 zł.

Warto więc zauważyć , iż suma ta stanowi wartość stukrotnie niższą , niż wartość posiadanych przez stronę skarżącą udziałów w spółce z o.o. !

Z.K. dysponuję zatem aktywami, które po upłynnieniu mogą przynieść mu środki finansowe na opłacenie kosztów sądowych. Sama natomiast relacja wartości posiadanych udziałów w stosunku do wysokości kosztów sądowych we wszystkich sprawach wskazuje , iż sprzedaż nawet niedużej części udziałów pozwoli już pokryć koszty wpisów.

Nie można bowiem zapominać, iż w przypadku ubogiego społeczeństwa, jakim jest społeczeństwo polskie, prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku. Nie można, stosując prawo pomocy, chronić czy też wzbogacać majątku osób prywatnych, gdyż celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie dostępu do sądu osobom, którym brak środków finansowych ten dostęp uniemożliwia. [por. Hanna Knysiak – Molczyk,( w : ) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis , Warszawa 2005 , s.628)

Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art.244§1, art.245§3,

art. 246§1 pkt. 2, w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm. ) orzeczono jak w sentencji.