Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SAB/Kr 91/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2021-07-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Skarżony organ: Prezes Sądu
Treść wyniku: zobowiązano do wydania aktu lub dokonania czynności
stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności, a bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Irla (spr.) Sędzia WSA Mirosław Bator Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 lipca 2021 r. sprawy ze skargi P. D. na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w T. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Prezesa Sądu Okręgowego w T. do wydania aktu lub dokonania czynności w przedmiocie wniosku skarżącego P. D. z dnia [...] marca 2021 r. w zakresie pytania dotyczącego liczby sędziów (pracowników) Sądu Okręgowego w T. przebywających na kwarantannie oraz dotyczącego pomiaru temperatury przed wejściem do budynku sądu – w terminie 14 dni od otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że Prezesa Sądu Okręgowego w T. dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezesa Sądu Okręgowego w T. na rzecz skarżącego P. D. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Skarżący P. D. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w T w zakresie udostępnienia informacji publicznej. Zarzucana bezczynność polegać miała na braku udzielenia informacji żądanej wnioskiem skarżącego z dnia 29.03.2021 r., w częsci dotyczącej podania liczby sędziów oraz pracowników Sądu Okręgowego w T. przebywających na kwarantannie, zarówno w chwili składania wniosku, jak też w przeszłości. Nadto, skarżący zarzucał brak podania oczekiwanej informacji odnośnie tego, czy przed wejściem do sądu sędziowie (a także pracownicy sądu) poddawani są pomiarowi temperatury. W ocenie skarżącego, wskazana informacja stanowi informację publiczną. Skarga zawierała żądanie zobowiązania Prezesa Sądu Okręgowego w T do załatwienia wniosku skarżącego.

W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Okręgowego w T domagał się jej oddalenia. Wskazał, że skarżący pismem z dnia 13.04.2021 r. uzyskał odpowiedź na złożony wniosek. W piśmie tym udzielono wszelkich koniecznych informacji odnośnie interesujących skarżącego kwestii. Wg Prezesa Sądu Okręgowego w T objęte złożonym wnioskiem żądanie podania informacji odnośnie liczby sędziów i pracowników sądu przebywających na kwarantannie, jak też dotyczące pomiaru temperatury przed wejściem do budynku sądu - nie stanowi informacji o sprawach publicznych, i tym samym wykracza poza zakres przedmiotowy ustawy z dnia 6.09.2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2020 r., poz. 2176) określony w jej art. 1 ust. 1. Wg odpowiedzi na skargę, prawo do uzyskania informacji publicznej – dotyczy spraw publicznych, tj. przejawów działalności danego podmiotu ukierunkowanej na wypełnianie zadań publicznych. Nie przyznaje jednak uprawnienia do otrzymania każdej informacji będącej w posiadaniu adresata wniosku. Wskazane wyżej żądanie wniosku, w ocenie Prezesa Sąd Okręgowego w T, wykracza poza granice działalności publicznej i nie stanowi informacji publicznej, o czym skarżący został prawidłowo poinformowany.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Skarga była zasadna i podlegała uwzględnieniu.

W kontrolowanej sprawie poza sporem pozostawało to, że Prezes Sądu Okręgowego w T jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji mającej walor informacji publicznej, a będącej w jego posiadaniu. Stosownie bowiem do art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6.09.2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2020 r., poz. 2176; dalej u.d.i.p.) obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są w szczególności organy władzy publicznej. Podmiotem mieszczącym się w pojęciu "władzy publicznej", w skład której wchodzi także "władza sądownicza", jest niewątpliwe prezes właściwego sądu. Jest on bowiem tym organem, którym kieruje sądem i reprezentuje sąd na zewnątrz (por. art. 21 par. 1 pkt 2 oraz art. 22 par. 1 ustawy z dnia 27.07.2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych; Dz. U. 2020 r., poz. 2072). Prezes sądu konkretyzuje zatem władzę sądowniczą poprzez podejmowanie względem danego sądu czynności organizacyjnych i zarządczych.

Sporną kwestią pozostawało w sprawie natomiast to, czy pomimo czynności podjętych przez Prezesa Sądu Okręgowego w T w celu realizacji wniosku skarżącego z dnia 29.03.2021 r., można temu organowi przypisać pozostawanie w stanie bezczynności. Z bezczynnością mamy bowiem do czynienia wówczas, gdy określony organ (podmiot), będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do podjęcia czynności, nie podejmuje ich w terminie określonym w przepisach prawa. Na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej, stan bezczynności oznacza więc brak podjęcia przez zobowiązany podmiot, w terminie wskazanym w art. 13 u.d.i.p., czynności polegających na udostępnieniu informacji publicznej lub brak wydania decyzji o odmowie udostępnienia takiej informacji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Z akt sprawy wynika, że część informacji objętych żądaniem skarżącego z dnia 29.03.2021 r. została udostępniona przez Prezesa Sądu Okręgowego w T. Te zaś żądania, które dotyczyły wskazania liczby sędziów (pracowników) przebywających na kwarantannie, jak też odnoszące się do pomiaru temperatury przed wejściem do budynku sądu – zostały zakwalifikowane przez organ jako niestanowiące informacji publicznej, a zatem niepodlegające udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.

W ocenie sądu, zaprezentowane stanowisko nie jest prawidłowe i świadczy o bezczynności Prezesa Sądu Okręgowego w T w realizacji wniosku skarżącego z dnia 29.03.2021 r. we wskazanej (objętej skargą) części.

Informacja bowiem odnosząca się do liczby sędziów (oraz pracowników) przebywających na kwarantannie – w istocie odnosi się do zagadnienia okresu nieobecności w pracy personelu sądu, pośród którego część stanowią osoby pełniące funkcje publiczne. Podkreślenia wymaga, że absencja pracowników sądu, w tym sędziów, wywiera istotny wpływ na funkcjonowanie tego organu, a to zaś determinuje organizację jego pracy i wpływa bezpośrednio na szybkość załatwiania rozpoznawanych spraw. Mając powyższe na uwadze uznać więc należało, że żądana przez skarżącego informacja ma oczywisty związek ze sposobem i zasadami organizacji pracy organu (sądu), jak też z wypełnianiem funkcji publicznych przez zatrudnionych w tym sądzie funkcjonariuszy publicznych czy urzędników. Dostrzec przy tym należy, że stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p. podlegającą udostępnieniu informację publiczną stanowią informacje o zasadach na jakich oparte jest funkcjonowanie organów władzy publicznej, w tym – co wyżej podkreślono – sądowniczej. Należy zwrócić uwagę, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wypowiedziano trafny pogląd, iż obywatele mają prawo wiedzieć, czy i w których dniach dany funkcjonariusz publiczny przebywał w pracy oraz w jakich dniach i z jakiego powodu (urlop, w tym jego rodzaj, zwolnienie lekarskie itp.) był w niej nieobecny. Tego typu informacja ma związek ze sprawowaniem funkcji publicznych i dotyczy ich wykonywania, a nawet funkcjonowania jednostki organizacyjnej, w której tę funkcję sprawuje (por. WSA w Bydgoszczy w wyroku z dnia z dnia 19 marca 2014 r.; sygn. akt II SAB/Bd 18/14). W kontekście powyższego nie było zatem trafne stanowisko Prezesa Sądu Okręgowego w T, iż informacji publicznej nie stanowi taka informacja, która dotyczy liczby sędziów przebywających (aktualnie i w przeszłości) na kwarantannie. Skoro bowiem sędzia jest funkcjonariuszem publicznym, to informacja o jego nieobecności w pracy i pobycie na kwarantannie, dotyczy w istocie tego, czy pełniona przez sędziego funkcja publiczna była, w określonym czasie, realizowana. Zatem, żądana informacja dotyczy osób, które z istoty przypisanych im kompetencji pełnią funkcje publiczne, a przy tym odnosi się ona do sposobu realizowania tych funkcji. W konsekwencji powyższego informacja taka winna być kwalifikowana jako informacja publiczna.

W realiach ocenianej sprawy powyższe rozważania odnieść należy także do innych niż sędziowie pracowników Sądu Okręgowego. Zauważyć bowiem należy, że pytanie skarżącego odnosiło się wyłącznie do podania "liczby" pracowników, którzy przebywają (lub przebywali) na kwarantannie. Podanie powyższej informacji niewątpliwie odnosi się do funkcjonowania podmiotu władzy publicznej, gdyż - co wyżej wskazano - absencja pracowników determinuje sprawność działania danej jednostki organizacyjnej, a to rzutuje na kwalifikację spornej informacji jako publicznej. Z uwagi na ogólność sformułowanego pytania (podanie wyłącznie "liczby" pracowników), informacja taka nie powoduje możliwości naruszenia jakiejkolwiek wartości mogącej odnosić się do prywatności konkretnych osób fizycznych. Nie powinna podlegać zatem ograniczeniu z przyczyn o których mowa w art. 5 u.d.i.p.

Cytowany powyżej art. 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p. uznający za informację publiczną zasady na jakich opiera się funkcjonowanie organów władzy publicznej (sądowniczej) stanowi także podstawę prawną domagania się przez skarżącego informacji o tym, czy pracownicy sądu poddawani byli (są) pomiarowi temperatury. Podkreślić należy, że sposób walki organu władzy publicznej (sądu) z pandemią, polegający na dokonywaniu pomiaru temperatury wśród pracowników, stanowi właśnie o trybie organizacji (działania) władzy w obliczu rozprzestrzeniającego się wirusa. Brak było więc podstaw do wykluczania udzielenia takiej informacji z powołaniem się na argumenty przedstawione przez Prezesa Sądu Okręgowego w T.

Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019 r., poz. 2325; dalej p.p.s.a.) zobowiązał Prezesa Sądu Okręgowego w T do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 29 marca 2021 r. w zakresie wskazanym w pkt 1 sentencji wyroku, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Jednocześnie sąd uznając, że organ dopuścił się bezczynności stwierdził, że nie miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2 sentencji). Rażącym naruszeniem prawa jest bowiem stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy można powiedzieć, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Powstałe w kontrolowanej sprawie zagadnienie mogło powodować różnice ocen w zakresie poprawnej kwalifikacji prawnej żądania skarżącego. Skoro tak, to brak było więc podstaw do przyjmowania, że w ocenianej sprawie prawo zostało w oczywisty sposób naruszone. O zwrocie skarżącemu uiszczonego wpisu od skargi (pkt 3 sentencji) orzeczono na zasadzie art. 210 par. 2 w zw. z art. 200 p.p.s.a. Pierwszy ze wskazanych przepisów przewiduje obowiązek orzeczenia przez sąd z urzędu o kosztach należnych stronie w sytuacji rozstrzygania sprawy na posiedzeniu niejawnym, gdy strona nie jest reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika. Z kolei art. 200 p.p.s.a. stanowi, że w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.