Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 824/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2014-10-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 12 ust. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 1548
law: Ustawa z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw
article: art. 3 pkt 22, art. 16a ust. 8 pkt 1 lit. b), art. 17 ust. 1 i ust. 1b
journal: Dz.U. 2013 poz 1456
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity
article: art. 6 ust. 2a i ust. 2b
journal: Dz.U. 2009 nr 205 poz 1585
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jednolity.
article: art. 3 ust. 1 pkt 1 i 2
journal: Dz.U. 2014 poz 567
law: Ustawa z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów
article: art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a)
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 2, art. 32 ust. 1, art. 71 ust. 1
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Dnia 23 października 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot – Szustowska Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2014 roku sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia w formie dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy B. z dnia [...], nr [...]. LS


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy B. z dnia [...], odmawiającą przyznania J. K.prawa do świadczenia w formie dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego.

Z akt sprawy wynika, że Burmistrz Miasta i Gminy B decyzją z dnia [...] przyznał J. K. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem – J. K., na okres od dnia 1 marca 2012r. do dnia 30 kwietnia 2014r. Syn zainteresowanej – J. K. - legitymuje się orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w R.z dnia [...] o zaliczeniu do dnia 30 kwietnia 2014r. do osób niepełnosprawnych, ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Niepełnosprawność datuje się od urodzenia

Zgodnie z zaświadczeniem KRUS z dnia 22 lutego 2013r. wnioskodawczyni podlega z mocy ustawy ubezpieczeniu społecznemu rolników w zakresie emerytalno-rentowym oraz wypadkowym, chorobowym i macierzyńskim jako małżonka rolnika od dnia 9 czerwca 2007r. Mąż zainteresowanej, S. K., posiada na terenie miasta i gminy B. opodatkowane gospodarstwo rolne o pow. 10,1181 ha fizycznych tj. 12,5927 ha przeliczeniowych, natomiast zainteresowana nie jest właścicielką ani posiadaczką opodatkowanego gospodarstwa rolnego.

Organ I instancji uznał, iż z faktu ubezpieczenia wnioskodawczyni w KRUS wywieść należy, że jest ona rolnikiem. Praca w gospodarstwie rolnym jest formą aktywności zarobkowej. To przesądza, iż J. K. nie spełnia jednej z przesłanek do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego a tym samym i spornego dodatku.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję podkreśliło, że dodatek do świadczenia pielęgnacyjnego, zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw, przysługuje osobom spełniającym warunki określone w art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą. Przepis ten określa przesłanki niezbędne do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z pracy zarobkowej w celu opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny.

W ocenie Kolegium wnioskodawczyni, mimo spełnienia wielu przesłanek określonych w art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, nie kwalifikuje się do prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Decyduje o tym posiadany przez zainteresowaną status rolnika w rozumieniu obowiązujących przepisów. Ustawa o świadczeniach rodzinnych nie definiuje pojęcia "rolnik", taką definicję zawiera ustawa z dnia 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz.U. z 2008r., Nr 50, poz. 291 ze zm.). Zgodnie z art. 6 pkt 1 tej ustawy ilekroć w ustawie jest mowa o rolniku, rozumie się przez to pełnoletnią osobę fizyczną, zamieszkująca i prowadzącą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej osobiście i na własny rachunek działalność rolniczą w pozostającym w jej posiadaniu gospodarstwie rolnym. Jednocześnie, zgodnie z art. 5 tej ustawy przepisy ustawy dotyczące ubezpieczenia rolnika i świadczeń przysługujących rolnikowi stosuje się także do małżonka rolnika, chyba że ten małżonek nie pracuje w gospodarstwie rolnika, ani w gospodarstwie domowym bezpośrednio związanym z tym gospodarstwem rolnym.

Dalej organ odwoławczy wskazał, że w orzecznictwie sądowym ukształtował się pogląd, że uregulowanie zawarte w art. 5 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników odnosi się do małżonka rolnika, który nie jest właścicielem lub posiadaczem gospodarstwa rolnego, ale pracuje w tym gospodarstwie lub gospodarstwie domowym bezpośrednio związanym z tym gospodarstwem. Tymczasem, jak wynika z przedłożonych w sprawie dokumentów J. K. chociaż nie jest właścicielem gospodarstwa rolnego jednak podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu rolników jako rolnik (małżonka). Gospodarstwo rolne stanowi źródło dochodu dla rodziny prowadzącej wspólne gospodarstwo domowe. Jako rolnik zainteresowana nie należy więc do osób rezygnujących z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w rozumieniu art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Przepis art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych wymaga rezygnacji z aktywności zawodowej przynoszącej określony dochód, gdyż świadczenie pielęgnacyjne ma choćby częściowo zrekompensować jego utratę. Praca we własnym gospodarstwie rolnym jest formą aktywności zawodowej uprawianą dla celów zarobkowych i przy jej wykonywaniu nie jest możliwe uzyskanie ww. świadczenia. Pogląd wyrażony wyżej przedstawiony został w podjętej w dniu 11 grudnia 2012r. w składzie siedmiu sędziów uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. akt I OPS 5/12. Co prawda uchwała ta dotyczy świadczenia pielęgnacyjnego, o jakim stanowi art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2012r., jednakże w uznaniu Kolegium miała ona również pełne zastosowanie do świadczenia pielęgnacyjnego określonego w art. 17 tej ustawy w nowym, obowiązującym od dnia 1 stycznia 2013r. brzmieniu, ponieważ odnosi się do tożsamego w obu przepisach pojęcia "rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej" w aspekcie przepisu art. 3 pkt 22 ustaw o świadczeniach rodzinnych.

Organ odwoławczy stwierdził, że skoro zainteresowana nie spełniała warunku rezygnacji z zatrudnienia, zatem spełnienie innych przesłanek określonych w obowiązującym od dnia 1 stycznia 2013r. przepisie art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych nie ma istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.

Na ostateczną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. skargę do sądu administracyjnego wniosła J. K., wskazując na konieczność sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem, który urodził się z głębokim niedosłuchem zmysłowo-nerwowym, co spowodowało opóźniony rozwój mowy. Skarżąca wyjaśniła, że mimo wszczepionego implantu słuchowego syn potrzebuje stałej opieki i rehabilitacji, zarówno poprzez codzienne systematyczne ćwiczenia mowy i słuchu, jak i dowóz dwa razy w tygodniu na zajęcia z logopedą i codziennie do przedszkola. Z tych względów skarżąca nie pracuje w gospodarstwie rolnym, w gospodarstwie pracuje mąż a sezonowo zatrudniani są pracownicy lub pomaga ktoś z dalszej rodziny. Skarżąca podniosła również, że składki KRUS opłaca ponieważ taki jest obowiązek, a ponadto w przyszłości będzie mogła uzyskać świadczenia emerytalne.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. podtrzymało stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w związku z tym wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji, w oparciu o kryterium legalności w rozumieniu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.), Sąd uznał skargę za uzasadnioną. Stosownie do treści powołanego przepisu sąd administracyjny dokonuje w jej ramach oceny prawidłowości zastosowania przez organy przepisów prawa procesowego w odniesieniu do ustalonego stanu faktycznego oraz bada, czy organy dokonały właściwej subsumcji, a także, czy prawidłowo zinterpretowały zostały zastosowane przepisy prawa materialnego.

Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz.270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd, kontrolując w tak zakreślonych granicach legalność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., którą utrzymano w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy B. o odmowie przyznania dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego za okres od dnia 1 stycznia 2013 r. do dnia 30 kwietnia 2013r. stwierdził, że zostały one wydane z naruszeniem prawa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Sporny dodatek doświadczenia pielęgnacyjnego został wprowadzony w art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (dalej powoływanej jako ustawa zmieniająca). Stosownie do wskazanego przepisu osobom, uprawnionym do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów dotychczasowych, które spełniają warunki określone w art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą, za każdy miesiąc w okresie od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy do dnia 30 czerwca 2013r., w którym przysługuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, przysługuje dodatek do świadczenia pielęgnacyjnego. W przypadku skarżącej okres ten zamyka się datą 30 kwietnia 2013 roku, gdyż do tego dnia przyznano jej świadczenie pielęgnacyjne.

Należało zatem wyjaśnić, czy skarżąca, otrzymująca świadczenie na podstawie ostatecznej decyzji organu pomocowego, spełnia przesłanki do otrzymania takiego samego świadczenia w myśl nowej regulacji. Ustawą zmieniającą bowiem dokonano nowelizacji przepisu art.17 u.ś.r. w zakresie przesłanek uprawniających doświadczenia pielęgnacyjnego.

Istotnym jest to, że J. K. jest osobą ubezpieczoną w KRUS jako małżonka rolnika. Problematyka uprawnień rolników i członków ich rodzin do świadczeń pielęgnacyjnych przyznawanych w trybie ustawy o świadczeniach rodzinnych nie była jednolicie rozstrzygana w orzecznictwie administracyjnym i sądowoadministracyjnym. W dniu 11 grudnia 2012 roku w sprawie I OPS 5/12 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie 7 sędziów podjął uchwałę, w której przesądził, że rolnik nie jest osobą uprawnioną do świadczenia pielęgnacyjnego z art. 17 u.ś.r. (Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov)

Dokonana przez organy orzekające ocena możliwości zastosowania powyższej tezy w rozpoznawanej sprawie jest jednak nietrafna.

Stosownie do art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych – w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2013r., świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: (1) matce albo ojcu, (2) opiekunowi faktycznemu dziecka, (3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, (4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności – jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Stosownie do art. 17 ust.1b, świadczenie przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia

Przy tym w przypadku skarżącej ograniczenie podmiotowe z art. 17 ust.1b u.ś.r. nie ma znaczenia, bowiem bezspornie niepełnosprawność małoletniego J.K. istnieje od urodzenia. To kryterium zatem skarżąca spełnia.

Na marginesie jedynie zatem można przypomnieć, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 8 lipca 2014r., w sprawie o sygn. akt P 33/13 stwierdził, że uzależnienie prawa do dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego (art. 12 ust.1 ustawy zmieniającej) od spełnienia warunku określonego w art. 17 ust. 1b jest zgodny z art. 2, art. 32 ust. 1 oraz art. 71 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Dla oceny zasadności decyzji istotne znaczenie ma fakt, że wśród obowiązujących od 1 stycznia 2013 roku kryteriów uprawniających do świadczenia pielęgnacyjnego ustawodawca nie zawarł kryterium niepodlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu z innych tytułów. Z tego należy wyprowadzić wniosek, że w stanie prawnym obowiązującym po dniu 1 stycznia 2013r. podleganie przez osobę sprawującą opiekę obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu stało się odnośnie ustalania jej uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego okolicznością pozbawioną znaczenia prawnego(tak też WSA w Poznaniu w wyrokach: z dnia 28 stycznia 2014r. w sprawie II SA/Po 967/13, z dnia 8 maja 2014r. w sprawie II SA/Po 494/14). Co ważne, wymóg niepodlegania ubezpieczeniu społecznemu z innych tytułów wprowadzono jako kryterium uprawniające do specjalnego zasiłku opiekuńczego, przyznawanego także osobom rezygnującym z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny (zgodnie z art. 16a ust. 8 pkt 1 lit. b ustawy specjalny zasiłek opiekuńczy nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z innych tytułów). Zgodzić się należy z poglądem zawartym w powołanych orzeczeniach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, że skoro racjonalny prawodawca w regulacji dotyczącej specjalnego zasiłku opiekuńczego zamieszcza tego rodzaju przesłankę negatywną, a jednocześnie pomija ją w kolejnym artykule ustawy, wskazującym przesłanki świadczenia o bliźniaczym charakterze, to wyraźnie daje wyraz temu, iż okoliczność ta nie jest istotna na gruncie ustalania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.

Trzeba przy tym zauważyć, że choć pobieranie świadczenia pielęgnacyjnego wiąże się zgodnie z art. 6 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. nr 205 poz. 1585 z późn. zm.) z objęciem ubezpieczeniem społecznym, to jednak wedle art. 6 ust. 2b cytowanej ustawy wójt, burmistrz lub prezydent miasta nie opłaca składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe za osobę pobierającą świadczenie pielęgnacyjne, jeżeli podlega ona obowiązkowi ubezpieczenia społecznego z innego tytułu na podstawie ustawy lub na podstawie odrębnych przepisów.

Tym samym fakt, że skarżąca, jak wskazała podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników, nie przekreśla jeszcze możliwości uzyskania przedmiotowego świadczenia. W myśl art. 5 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, przepisy tej ustawy dotyczące ubezpieczenia rolnika i świadczeń przysługujących rolnikowi stosuje się także do małżonka rolnika, chyba że ten małżonek nie pracuje w gospodarstwie rolnika ani w gospodarstwie domowym bezpośrednio związanym z tym gospodarstwem rolnym. Ustawodawca rozróżnia zatem wyraźnie pracę w "gospodarstwie rolnym" oraz pracę w "gospodarstwie domowym". Zatem podleganie ubezpieczeniu społecznemu może mieć swoje źródło w fakcie wykonywania pracy w którymkolwiek z tych "gospodarstw". Z tym, że tylko praca w gospodarstwie rolnym może prowadzić do nabycia statusu rolnika (zob. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2008 r., w sprawie o sygn. akt III AUa 839/08, Lex nr 509776), co wyłączałoby możliwość uznania, iż spełnione są warunki z art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a więc możliwość uzyskania dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego. Z powyższych uwag wynika wyraźnie, że małżonek rolnika, nie będący właścicielem ani posiadaczem gospodarstwa rolnego nie ma statusu rolnika.

Zatem nietrafny jest wywód Kolegium, że ubezpieczenie w KRUS przekreśla możliwość uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego przez małżonka rolnika.

Powyższe uwagi mają znaczenie dla oceny trafności odwołania się przez Kolegium do uchwały I OPS 5/12 dla ustalenia uprawnień skarżącej do świadczenia pielęgnacyjnego, a w konsekwencji do spornego dodatku do tego świadczenia.

Jako jedno z kryteriów decydujących o uprawnieniach rolników do konkretnych świadczeń pomocowych Naczelny Sąd Administracyjny wskazał w uzasadnieniu m.in. zróżnicowanie statusu ubezpieczonych i konieczność opłacania ze środków publicznych składek na ubezpieczenie społeczne beneficjentów świadczenia pielęgnacyjnego. Wobec przytoczonej wcześniej regulacji 17 u.ś.r. i art. 6 ust.2b ustawy o ubezpieczeniu społecznym rozważania te w sytuacji małżonka rolnika nie mogą mieć decydującego znaczenia.

Warto przy tym zwrócić uwagę, że uchwała NSA zapadła na tle odmiennego stanu faktycznego, gdy wnioskodawczyni była właścicielką gospodarstwa rolnego, która jedynie nie wykonywała osobiście prac związanych z prowadzeniem gospodarstwa, zatrudniając do tego inne osoby. W niniejszej sprawie o sporne świadczenie ubiega się osoba, nie posiadająca gospodarstwa rolnego, nie pracująca w nim, a będąca małżonką rolnika i z tego tytułu podlegająca obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu w KRUS. Sytuacja obydwu osób jest zatem różna.

Z uzasadnienia uchwały w sprawie I OPS 5/12 wynika też, że zasadniczą przesłankę przesądzającą o nieobjęciu rolników tym rodzajem pomocy społecznej (świadczenie pielęgnacyjne) należy wiązać z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, które nie jest ani rodzajem zatrudnienia, ani działalności zarobkowej, zdefiniowanych w art. 3 pkt 22 u.ś.r.. Definicja ustawowa odnosi się wprost m.in. do działalności gospodarczej o charakterze pozarolniczym, co wskazuje na celowy i świadomy zamiar nieobjęcia tym pojęciem działalności rolniczej. NSA wyjaśnił, iż istota świadczenia pielęgnacyjnego z art. 17 ust. 1 ustawy polega na tym, że jest ono adresowane wyłącznie do tych osób, których źródłem utrzymania jest wykonywanie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Nie jest więc osobą uprawnioną osoba, która nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w sytuacji, gdy ma inne źródła utrzymania i to bez względu na wielkość tych dochodów. Zatem rolnik nie należy do kręgu odbiorców świadczenia pielęgnacyjnego.

Jednocześnie w uzasadnieniu uchwały zaaprobowano pogląd prawny wyrażony w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 29 września 2005 r., sygn. akt I UK 16/05, (publ. OSNP 2006, nr 17-18, poz. 278), iż samo posiadanie lub własność gospodarstwa nie mogą być kwalifikowane, jako jego prowadzenie, jeżeli nie wiąże się z nimi wykonywanie określonej działalności rolniczej.

Skarżąca tymczasem konsekwentnie wskazywała, że nie jest właścicielką czy też posiadaczką gospodarstwa rolnego, ale też w nim nie pracuje, co organy uznały za okoliczność niesporną.

W takim stanie faktycznym, wobec powyższych rozważań, odwołanie się przez organy wprost do tezy uchwały I OPS 5/12 dla uzasadnienia wniosku, iż skarżąca nie jest uprawniona do świadczenia pielęgnacyjnego według stanu prawnego po 1 stycznia 2013 roku jest nieuprawnione. Należy jeszcze raz podkreślić, że uchwała dotyczyła sytuacji osoby, która bez wątpienia była rolnikiem, prowadzącym gospodarstwo rolne.

Jednakże inna była i jest sytuacja małżonka rolnika, co wywiedziono wcześniej. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela pogląd prezentowany w orzecznictwo wojewódzkich sądów administracyjnych, iż powyższa uchwała NSA I OPS 5/12 z 11 grudnia 2012 roku nie dotyczy uprawnień małżonka rolnika, który nie jest właścicielem, współwłaścicielem, posiadaczem gospodarstwa rolnego i nie pracuje w nim ( vide orzeczenia w sprawach : II SA/Po 967/13, II SA/Rz 899/13, II SA/Po 494/14). Pogląd ten jest w pełni aktualny także w świetle rozwiązań przyjętych z dniem 1 stycznia 2013 roku.

Z akt sprawy bezspornie zaś wynika, że skarżąca nie jest posiadaczką gospodarstwa rolnego, konsekwentnie utrzymuje, że nie pracuje w nim właśnie z uwagi na konieczność sprawowania stałej opieki nad niepełnosprawnym synem. Bezsporny fakt, że skarżąca podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników jako małżonka rolnika, nie przekreśla jeszcze możliwości uzyskania przedmiotowego świadczenia w trybie znowelizowanej ustawy o świadczeniach rodzinnych, gdyż opłacanie składek na ubezpieczenie w KRUS nie jest równoznaczne z prowadzeniem gospodarstwa rolnego (por. wyrok WSA w Rzeszowie z 26 stycznia 2012 r., w sprawie o sygn. akt II SA/Rz 889/11, orzeczenia.nsa.gov.pl).

W świetle powyższego za błędny należy uznać odmienny pogląd przyjęty w niniejszej sprawie przez organy obu instancji.

Reasumując, skarżąca, jako niepracująca w gospodarstwie rolnym małżonka rolnika w świetle regulacji art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2013 roku nie utraciła uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego, tym samym jest uprawniona do spornego dodatku.

Dodatkowo wskazać należy, iż w dniu 15 maja 2014 r. weszła w życie ustawa z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2014 r., poz. 567), w której w art. 3 uregulowano zasady ustalania prawa do tego świadczenia dla osób będących rolnikami, małżonkami rolników lub domownikami sprawującymi opiekę nad niepełnosprawnymi członkami rodziny. W przepisie tym wskazano, że warunkiem przyznania rolnikowi świadczenia jest zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa rolnego, a w przypadku domownika lub małżonka rolnika, także zaprzestanie wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym (art. 3 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy).

Regulacja ta potwierdza trafność zaprezentowanych wcześniej rozważań rozumowanie co do rozróżnienia pracy "w gospodarstwie rolnym" i "w gospodarstwie domowym" i wskazuje na konsekwentność ustawodawcy, który umożliwia małżonkom rolnika pracującym w gospodarstwie domowym uzyskanie praw do świadczeń z tytułu opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny.

Rozpoznając sprawę ponownie, organ zobowiązany będzie uwzględnić bezspornie ustaloną okoliczność, że skarżąca w roku 2013 i wcześniej pracowała jedynie w gospodarstwie domowym i zajmowała się opieką nad niepełnosprawnym synem, nie zaistniały żadne fakty, które w zmienionym stanie prawnym podważałyby zasadność korzystania przez nią ze świadczenia pielęgnacyjnego, przyznanego do 30.04.2013 roku. Tym samym należy uznać, iż w tym zakresie spełnia przesłanki określone w art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, warunkujące przyznanie prawa do dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego w okresie od 1 stycznia do 30 kwietnia 2013 r.

Mając powyższe na uwadze, sąd orzekł jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" w związku z art. 135 p.p.s.a.

a.tp.