Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 30/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2007-07-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Guziński Sędziowie Sędzia NSA Anna Moskała Sędzia WSA Marcin Miemiec (sprawozdawca) Protokolant Monika Mikołajczyk po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 17 lipca 2007 r. sprawy ze skargi A sp. z o.o. w Z. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego drogi wojewódzkiej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., decyzją z dnia [...], nr [...], po rozpatrzeniu odwołania A Sp. z o.o. z siedzibą w Z. G., od decyzji Zastępcy Dyrektora ds. Zarządzania Drogami i Mostami D. Zarządu Dróg Wojewódzkich we W., z dnia [...], nr [...], nakładającej na A Sp. z o.o. w Z. G. karę pieniężną w wysokości [...] za zajęcie bez zezwolenia pasa drogowego drogi wojewódzkiej nr [...] na odcinku Ż. – G. przez umieszczenie na wiadukcie kolejowym w km 21 + 810 i w km 21 + 820, dwóch jednostronnych tablic reklamowych o powierzchni 36,00 m2 w terminie od dnia [...] do dnia [...], tj. przez 51 dni, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Organ II instancji przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania, które organ I instancji wszczął z urzędu i decyzją z dnia [...] nałożył karę pieniężną na A. Po rozpatrzeniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Po rozpatrzeniu skargi na decyzję organu II instancji, Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 25 maja 2005 r. stwierdził nieważność decyzji organów obydwu instancji. Jako podstawę prawną decyzji przyjęto bowiem m.in. komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, dotyczący kwartalnego wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych, który nie jest źródłem prawa powszechnie obowiązującego w rozumieniu art. 87 Konstytucji.

Organ I instancji po ponownym wszczęciu postępowania, dnia [...] wydał decyzję w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w trakcie postępowania zakończonego wydaniem decyzji z dnia [...] Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ II instancji stwierdził, że zaskarżona decyzja organu I instancji jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego oraz wydana z poszanowaniem przepisów proceduralnych. Jeśli idzie o zarzuty odwołania co do istnienia przedmiotu sprawy oraz podstawy prawnej rozstrzygnięcia, organ II instancji stwierdził, że organ administracji publicznej orzeka w indywidualnej sprawie administracyjnej opierając się na stanie normatywnym (tj. przepisach procesowych i materialnoprawnych) obowiązującym w dniu wydania decyzji. Orzekanie w oparciu o przepisy nieobowiązujące, uchylone bądź które nie weszły w życie, stanowiłoby rażące naruszenie przepisów prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności decyzji, stosownie do art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W rozpatrywanej sprawie nie było zatem żadnych podstaw do stosowania prawa obowiązującego w 2000 r., które zostało uchylone lub zmienione.

Organ II instancji nie podzielił też twierdzenia strony, że w sprawie ma zastosowanie norma art. 40d ust. 3 ustawy o drogach publicznych. Zgodnie z treścią tego przepisu, obowiązek uiszczenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym opłaty lub kary powinny zostać uiszczone. W rozpatrywanej sprawie obowiązek uiszczenia opłaty nie został jeszcze skutecznie nałożony. Wskutek powołanego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 25 maja 2005 r., poprzednia decyzja z dnia [...] - jako nieważna - została usunięta z obrotu prawnego. Zatem wszelkie jej skutki, w tym nałożenie obowiązku uiszczenia kary, należy uznać za nieobowiązujące i nie uznane przez prawo. W związku z tym chybione jest twierdzenie strony, że obowiązek uiszczenia kary przedawnił się z dniem [...]. Do sprawy nie mają też zastosowania - co do kar pieniężnych nakładanych w postępowaniu administracyjnym - przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa.

Organ II instancji podniósł też, że uchybienie przepisom art. 35 § 3 i art. 36 § 1 kpa, czyli zwłoka organu administracji publicznej w podjęciu rozstrzygnięcia, mogło być przedmiotem postępowania zainicjowanego zażaleniem strony na bezczynność organu w trybie art. 37 kpa. Takiego postępowania strona jednak nie uruchomiła.

Zasady i tryb zajęcia pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową remontem, utrzymaniem i ochroną dróg regulują natomiast szczegółowo przepisy art. 40 ust. 1 - 16 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2086 ze zm.). Zgodnie z ust. 1 tego przepisu, zajęcie pasa drogowego na takie cele wymaga uzyskania zezwolenia zarządcy drogi. Według ust. 2 pkt 4), takie zezwolenie dotyczy także umieszczania reklam w pasie drogowym. W myśl ust. 3 oraz ust. 6 tego przepisu, za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę. W przypadku reklamy ustala się ją jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni reklamy, liczby dni zajmowania pasa drogowego i stawki opłaty za zajęcie 1m2 pasa drogowego. Zgodnie z art. 40 ust. 12 pkt 1) ustawy o drogach publicznych, za zajęcie pasa drogowego bez wymaganego zezwolenia zarządcy drogi, wymierza on, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości dziesięciokrotności opłaty ustalonej zgodnie z art. 40 ust. 4-6 ustawy o drogach publicznych. Niekwestionowany przez stronę fakt umieszczenia na wiadukcie kolejowym w km 21 + 810 i w km 21 + 820 drogi wojewódzkiej nr [...] na odcinku Ż. – G., dwóch jednostronnych tablic reklamowych o powierzchni 36,00 m2 w terminie od [...] do [...] wynikał z materiału zgromadzonego przez organ I instancji.

Wbrew stanowisku strony zawartym w odwołaniu, usunięcie reklam w 2000 r. nie spowodowało braku przedmiotu sprawy. W ustawie o drogach publicznych nie ma bowiem przepisu, który wprowadzałby niedopuszczalność wszczęcia postępowania w przedmiocie wymierzenia kary za zajęcie pasa drogowego, ze względu na upływ czasu od wystąpienia warunkującego je zdarzenia. Organ I instancji umożliwił stronie czynny udział w każdym stadium postępowania, w tym także wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

Wysokość kary nałożonej decyzją organu I instancji ustalono zgodnie z art. 40 ust. 12 w związku z art. 40 ust. 4-6 ustawy o drogach publicznych, jako dziesięciokrotność iloczynu liczby metrów kwadratowych powierzchni reklamy, liczby dni zajmowania pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi i stawki opłaty za zajęcie 1m2 pasa drogi (14.688,00 zł = 10 x 36 m2 x 51 dni x 0,8 zł). Stawki opłaty za zajęcie 1m2 pasa drogi wojewódzkiej w kwocie 0,80 zł wynikały z § 2 ust. 6 uchwały nr XVII/226/2004 Sejmiku Województwa D. z dnia 30 stycznia 2004 r. w sprawie opłat za zajęcie pasa drogowego dróg wojewódzkich oraz stawek opłat czynszu najmu lub dzierżawy pasa drogowego i obiektów umieszczonych w pasie drogowym, będących w zarządzie D. Zarządu Dróg Wojewódzkich we W. (Dz. Urz. Województwa D. Nr 47, poz. 888 ze zm.).

A Sp. z o.o. w skardze do Sądu zarzuciło decyzji organu II instancji rażące naruszenie prawa materialnego, mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie, przez wydanie zaskarżonej decyzji sprzecznie z zasadą niedziałania prawa wstecz, z pominięciem przepisów obowiązujących skutecznie w dacie zaistnienia stanu faktycznego z [...] do [...], to jest art. 39 ust 3 oraz art. 40 ust. 4 i 7 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 71, poz. 838 ze zm.), przepisów wykonawczych rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych (Dz. U. Nr 6, poz. 33 ze zm.), a także nieprawidłowe wydanie zaskarżonej decyzji o nałożeniu kary pieniężnej na podstawie przepisów obowiązujących po dniu 8 listopada 2000 r., w tym określających stawki opłat za 1 m² zajętej powierzchni. Skarżący zarzucił ponadto nieuwzględnienie upływu terminu pięcioletniego przedawnienia roszczenia w sprawie nałożenia kary pieniężnej, określonego art. 40 ust. 3 powołanej ustawy według stanu na styczeń 2006 r., w następstwie nieuprawnionego przyjęcia, że przedmiotowe roszczenie nie przedawniło się z dniem [...], ponieważ w tej dacie kara pieniężna nie była jeszcze nałożona.

W związku z przedstawionymi zarzutami skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji II instancji oraz utrzymanej przez nią w mocy decyzji organu I instancji, z powodu istotnego i rażącego naruszenia prawa - nie uwzględnienia przedawnienia roszczenia o nałożenie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego, a także rażącego naruszenia zasady nie działania prawa wstecz. Wniósł także o orzeczenie, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonywane oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W szczegółowym wywodzie skarżący określił przedmiot postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, wszczętego w [...], zakończonego w I instancji dnia [...], z przekroczeniem ustawowego terminu załatwienia sprawy, określonego art. 35 § 1 i § 3 kpa. Strona nie była informowana o przyczynach przekroczenia terminu. Nie wskazano też kolejnego terminu na załatwienie sprawy. Skarżący przyjmuje, że sprawa w ustawowym terminie powinna być załatwiona najpóźniej do połowy grudnia 2000 r. Pierwsza decyzja I instancji oraz utrzymująca ją w mocy decyzja II instancji z dnia [...] zostały uznane za nieważne prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 25 maja 2005 roku, sygn. akt 4 II SA/Wr 498/02. Dotychczasowe postępowania administracyjne nie wywołują zatem żadnych skutków prawnych.

Organ I instancji wszczął dnia [...] ponownie postępowanie administracyjne w tej samej, rozstrzygniętej już sprawie o nałożenie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego na wiadukcie kolejowym w okresie 51 dni, od [...] do [...]. Skarżący rozważa zatem, czy możliwe jest powtórne wszczęcie postępowania "o to samo", gdy brak jest przedmiotu sprawy - zajęcia pasa drogowego tablicą reklamową, a zwłaszcza, gdy już prowadzono postępowanie zakończone prawomocnym orzeczeniem Sądu. Jednocześnie kpa nakazuje zakończyć postępowanie w określonym czasie. Skarżący podkreślił, że poprzednie postępowanie administracyjne wszczęto, gdy tablice reklamowe jeszcze wisiały na wiadukcie. Zostały one zdjęte w trakcie postępowania. Przy ponownym postępowaniu tablic nie ma tam już od ponad 6 lat. W konkluzji skarżący stwierdził, że dla ponownego wszczęcia postępowania co do tego samego przedmiotu sprawy brak jest uzasadnienia prawnego.

Ponowne postępowanie administracyjne zostało zakończone wydaniem decyzji z dnia [...], czyli ponad pięć lat od daty zdjęcia tablic reklamowych i ustania zajęcia pasa drogowego. Kara pieniężna została wyliczona w mniejszej kwocie niż poprzednio – [...]. Do wyliczenia zastosowano jednak przepisy i stawki obowiązujące od daty późniejszej niż data zdarzenia będącego przedmiotem nałożenia kary pieniężnej. Poza sporem jest natomiast, zdaniem skarżącego, że należało zastosować przepisy prawa, obowiązujące w dacie 7 listopada 2000 r., zgodnie z zasadą "lex retro non agit". Przyjęto błędnie stawkę opłaty za 1 m² zajętej powierzchni reklamy w wysokości 0,80 zł, wynikającą z uchwały Sejmiku D. Nr XVI//226/2004 z dnia 30 stycznia 2004 r., gdy ta sama stawka obowiązująca na dzień 8 listopada 2000 r. wynosiła 0,20 zł dla terenu niezabudowanego, którego dotyczy sprawa. Wynika to z tabeli z § 10a ust. 3 rozporządzenia z dnia 24 stycznia 1986 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych (Dz. U. Nr 6, poz. 33 ze zm.). Skarżący zaznaczył, że z tej tabeli wynika, że stawka dotyczy wyłącznie umieszczenia reklamy w obszarze zabudowanym. Nie ma tam natomiast stawki dla reklamy w obszarze niezabudowanym. Nie jest więc możliwe wyliczenie na podstawie tych przepisów kary pieniężnej za reklamę w obszarze niezabudowanym. Na to organy I i II instancji nie zwróciły uwagi.

Skarżący oparł zarzut przedawnienia nałożenia kary pieniężnej na art. 40d ust. 3 ustawy o drogach publicznych, obowiązującym od dnia 9 grudnia 2003 r., zgodnie z art. 1 i 13 ustawy z dnia 14 listopada 2001 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie innych ustaw (Dz. U. z 2003 r., Nr 200, ze zm.). Jego zdaniem, z ustawy zmieniającej z 2003 r. wynika, że przepis o przedawnieniu stosuje się bez żadnych ograniczeń, a okres 5 lat przedawnienia dotyczy jego upłynięcia w dniu wydania decyzji. Artykuł 10 ustawy zmieniającej nie ma natomiast zastosowania. Zgodnie z art. 40d ust. 3 ustawy, obowiązek zapłacenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego przedawnia się po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powinna zostać uiszczona. Według skarżącego, początek biegu przedawnienia należy liczyć od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek zapłacenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego. Ustawa o drogach publicznych nie precyzuje natomiast, czy obowiązek ten ma wynikać ze stanu faktycznego - terminu zajęcia pasa drogowego, czy też z decyzji administracyjnej o nałożeniu takiej kary; a nadto, czy taka decyzja ma obowiązywać z datą jej wydania, czy też ma to być decyzja ostateczna, czy ewentualnie decyzja prawomocna, po wydaniu wyroku przez sąd administracyjny. Zdaniem skarżącego, w rozpatrywanej sprawie, zwrot "kara powinna być uiszczona" należy oceniać zgodnie z przepisami kpa o terminie załatwienia sprawy. Według art. 35 § 1-3 kpa wynosi on miesiąc. Skoro czynności w sprawie reklamy na wiadukcie zostały podjęte przez zarządcę drogi w [...], skutkujące zdjęciem reklamy [...], sprawa powinna zostać załatwiona nie później niż do [...]. Początkowy bieg przedawnienia z art. 40d ust. 3 rozpoczyna się zatem [...]. Stąd termin pięcioletni przedawnienia upłynął z dniem [...]. Organy I instancji oraz II instancji nie uznały natomiast zarzutu przedawnienia. Wyraziły pogląd, że nie ma przedawnienia, ponieważ obowiązek zapłaty kary pieniężnej nie został jeszcze skutecznie nałożony. Jest to zdaniem skarżącego pogląd rażąco sprzeczny z prawem materialnym, czyli z powołanym art. 40d ust. 3 ustawy o drogach publicznych w zw. z art. 35 i art. 36 kpa. Przepis art. 40d ust. 3 o przedawnieniu jednoznacznie wskazuje jego termin początkowy. Jest to data, kiedy sprawa winna była zostać załatwiona zgodnie z przepisami kpa, czyli praktycznie termin jednego miesiąca. Data wydania decyzji nie ma zatem znaczenia (art. 35 kpa). Organ I instancji nigdy nie zawiadomił skarżącego o niezałatwieniu sprawy w ustawowym terminie, nigdy nie wyjaśniał przyczyn zwłoki i nie wskazał, w jakim nowym terminie sprawa zostanie załatwiona. Tym samym rażąco złamał wytyczne przepisu art.36 § 1 kpa, nakładające na organ administracji obowiązek takiego właśnie zachowania.

Skarżący zarzucił organowi II instancji niedopuszczalną interpretację art. 36 kpa. Organ zdając sobie sprawę z następstw prawnych opisanej sytuacji wynikającej z naruszenia art. 36 kpa, próbuje wmówić skarżącemu, że to on powinien był wystąpić z zażaleniem na zwłokę organu I instancji. Korzystanie ze środków odwoławczych przez stronę postępowania administracyjnego jest natomiast jej prawem, przywilejem, a nie obowiązkiem. Załatwianie sprawy w terminie, a także wyjaśnianie przyczyn zwłoki, jest natomiast obowiązkiem organu administracji.

Skarżący podkreślił, że do dnia 9 grudnia 2003 r. ustawa o drogach publicznych nie zawierała uregulowań dotyczących przedawnienia przedmiotowego roszczenia o zapłatę kary pieniężnej. Nie oznacza to jednak, że z przedawnienia nie można było skorzystać. Stanowi ono bowiem ważną przesłankę działania organów administracji w ramach państwa prawa. Wynika to także z ogólnych zasad ochrony praw człowieka, w tym prawa do załatwienia sprawy w rozsądnym czasie. Brak przedawnienia tę zasadę wyklucza, zgodnie z art. 6 rzymskiej Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności z 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1993 r., Nr 61, poz. 284) oraz zgodnie z art. 45 ust. 1 Konstytucji.

Według skarżącego, zasadne jest stosowanie w tym przypadku przepisów art. 59 pkt 9 w zw. z art. 68 § 1 i art. 70 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Odpowiednie stosowanie przepisów tej ustawy o przedawnieniu jest dopuszczalne z mocy jej art. 2 § 2. Na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej przedawnienie nastąpiło [...]. Biorąc to pod uwagę, zaskarżona decyzja organu I instancji oraz decyzja II instancji zostały wydane ponad 2 lata od upływu daty przedawnienia. Zarzut przedawnienia na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej skarżący podniósł jednak tylko z ostrożności procesowej jako zarzut ewentualny.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie. Powołał się na ustalony stan faktyczny sprawy oraz na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i z przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej czy stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko po stwierdzeniu istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie zasługiwała na uwzględnienie.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2086 ze zm.) oraz normatywne, powszechnie obowiązujące akty wykonawcze do tej ustawy, według stanu prawnego obowiązującego na dzień wydania zaskarżonej decyzji organu II instancji. Nietrafne są zatem żądania skargi co do obowiązku stosowania prawa obowiązującego w 2000 r., kiedy to miał miejsce stan faktyczny, polegający na zajęciu przez skarżącego pasa drogowego bez wymaganego zezwolenia zarządcy drogi. Tak jak słusznie podkreślił organ II instancji, stosowanie jako podstawy prawnej decyzji administracyjnej prawa nieobowiązującego stanowiłoby rażące naruszenie przepisów prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności decyzji, stosownie do art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Stanowisko takie jest również przyjęte w ustalonym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, według którego, jeżeli w toku postępowania administracyjnego wejdą w życie nowe przepisy, to organ prowadzący postępowanie obowiązany jest się do nich zastosować, chyba że przepisy intertemporalne stanowią inaczej. Brak takich przepisów oznacza, że z dniem wejścia w życie nowej ustawy stosuje się jej przepisy także w sprawach, w których postępowanie zostało wszczęte i nie zakończone pod rządami starej ustawy (I SA 1844/00, LEX nr 55293). W rozpatrywanej sprawie takich przepisów intertemporalnych nie wydano.

W sprawie nie ma też zastosowania przepis art. 40d ust. 3 ustawy o drogach publicznych, zgodnie z którym obowiązek uiszczenia kary pieniężnej za zajęcie pasa przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym opłaty lub kary powinny zostać uiszczone. Według tego przepisu termin przedawnienia zaczyna biec od dnia, w którym nałożono obowiązek uiszczenia opłaty. W rozpatrywanej sprawie będzie to termin, dla którego punktem odniesienia jest termin wykonalności zaskarżonej decyzji organu II instancji z dnia [...].

Organ II instancji słusznie podniósł, że w wyniku wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 25 maja 2005 r., poprzednia decyzja z dnia [...], a także poprzedzająca ją decyzja organu I instancji - jako nieważne - zostały całkowicie wyeliminowane z obrotu prawnego, ze skutkiem wstecznym (ex tunc). Sprawia to, że bezzasadne jest twierdzenie skarżącego, że obowiązek uiszczenia kary przedawnił się z dniem [...]. Podniesione przez skarżącego uchybienie przepisom art. 35 § 3 i art. 36 § 1 kpa w pierwszym postępowaniu administracyjnym z 2001 r., polegające na zwłoce w podjęciu rozstrzygnięcia, jest w tej sytuacji bezprzedmiotowe. Jak słusznie podniósł organ II instancji, uchybienie to mogło być przedmiotem postępowania zainicjowanego zażaleniem strony na bezczynność organu w trybie art. 37 kpa, którego skarżący jednak nie uruchomił. W świetle powyższego bezzasadny jest także zarzut prowadzenia postępowania w tej samej sprawie. Po eliminacji z obrotu prawnego powołanych decyzji z 2001 r. postępowanie w sprawie rozpoczęło się bowiem od nowa.

Wbrew twierdzeniom skarżącego, do kar pieniężnych nakładanych w postępowaniu administracyjnym nie mają zastosowania przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.). Ordynacja podatkowa stanowi bowiem w art. 2 § 1 pkt 4, że jej przepisy stosuje się między innymi do spraw z zakresu prawa podatkowego innych niż wymienione w pkt 1 tego przepisu, należących do właściwości organów podatkowych. Według art. 13 § 1 pkt 1 tej ustawy, organem podatkowym, stosownie do swojej właściwości, jest naczelnik urzędu skarbowego, naczelnik urzędu celnego, wójt, burmistrz (prezydent miasta), starosta albo marszałek województwa, jako organ pierwszej instancji. W rozpatrywanej sprawie decyzja I instancji została wydana z upoważnienia zarządu województwa, który nie jest organem podatkowym stosownie do powołanych przepisów. Także z tego wynika, że w niniejszej sprawie nie mają zastosowania przepisy Ordynacji podatkowej. Nie można zatem na tej ustawie opierać zarzutu przedawnienia.

Reguły zajmowania pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową remontem, utrzymaniem i ochroną dróg regulowane są przepisami art. 40 ust.1 - 16 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2086 ze zm.). Zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga uzyskania zezwolenia zarządcy drogi, wydanego w formie decyzji administracyjnej (art. 40 ust. 1). Dotyczy to także umieszczania reklam (art. 40 ust. 2 pkt 4). Za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę, którą w przypadku reklamy ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni reklamy, liczby dni zajmowania pasa drogowego i stawki opłaty za zajęcie 1m2 pasa drogowego (art. 40 ust. 3 oraz ust. 6). Za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi - zarządca drogi w drodze decyzji administracyjnej wymierza natomiast karę pieniężną w wysokości dziesięciokrotności opłaty obliczonej zgodnie z art. 40 ust. 4-6 ustawy o drogach publicznych (art. 40 ust. 12 pkt 1).

Ustalone w pierwszym postępowaniu administracyjnym umieszczenie na wiadukcie kolejowym w km 21 + 810 i w km 21 + 820 drogi wojewódzkiej nr [...] na odcinku Ż. – G., dwóch jednostronnych tablic reklamowych o powierzchni 36,00 m2 w terminie od [...] do [...] nie było kwestionowane przez skarżącego. Usunięcie reklam w 2000 r. nie spowodowało braku przedmiotu sprawy, którym jest dokonane naruszenie prawa, polegające na zajęciu pasa drogi publicznej na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg bez wymaganego zezwolenia. Organ II instancji zatem słusznie podkreślił, że w ustawie o drogach publicznych brak jest przepisu o niedopuszczalności wszczęcia postępowania w przedmiocie wymierzenia kary za zajęcie pasa drogowego, ze względu na usunięcie naruszenia czy ze względu na upływ czasu od wystąpienia warunkującego je zdarzenia.

Kara za zajęcie pasa drogowego bez wymaganego zezwolenia, nałożona decyzją organu I instancji, została obliczona prawidłowo, zgodnie z obowiązującymi przepisami art. 40 ust. 12 w związku z art. 40 ust. 4-6 ustawy o drogach publicznych, jako dziesięciokrotność iloczynu liczby metrów kwadratowych powierzchni reklamy, liczby dni zajmowania pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi i stawki opłaty za zajęcie 1m2 pasa drogi (14.688,00 zł = 10 x 36 m2 x 51 dni x 0,8 zł). Stawki opłaty za zajęcie 1m2 pasa drogi wojewódzkiej, w kwocie 0,80 zł, wynikały z § 2 ust. 6 obowiązującej w chwili orzekania uchwały nr XVII/226/2004 Sejmiku Województwa D. z dnia [...] w sprawie opłat za zajęcie pasa drogowego dróg wojewódzkich oraz stawek opłat czynszu najmu lub dzierżawy pasa drogowego i obiektów umieszczonych w pasie drogowym, będących w zarządzie D. Zarządu Dróg Wojewódzkich we W. (Dz. Urz. Województwa D. Nr 47, poz. 888 ze zm.).

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd stwierdza, że organ II instancji zaskarżoną decyzją z dnia [...] zasadnie utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, natomiast skarga nie jest uzasadniona i nie podlega uwzględnieniu.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.