Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 959/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2005-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA W. Jarzębowski, Sędzia NSA B. Klimowicz (spr.), Asesor C. Koziński, Protokolant T. Naraziński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2005 r. sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie przyznania wynagrodzenia za dozór pojazdu uchyla zaskarżone postanowienie


UZASADNIENIE

I SA/Łd 959/05

U Z A S A D N I E N I E

Pismem z dnia 23 września 2004 roku A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł. o zapłatę kwoty 22.805,90 złotych tytułem zwrotu kosztów parkowania samochodu marki Fiat 125p, numer rejestracyjny [...], przez okres 331 dni, przy zastosowaniu stawki 68,90 złotych za dobę. Samochód ten, w trybie art. 130 a ustawy Prawo o ruchu drogowym, na polecenie policji, w dniu 8 marca 2003 roku, został usunięty z drogi i umieszczony na parkingu prowadzonym przez Spółkę. Właściciel pojazdu, powiadomiony o miejscu parkowania samochodu i o konsekwencjach nieodebrania go w ciągu sześciu miesięcy od dnia usunięcia, nie zgłosił się po pojazd. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego Ł. (właściwego ze względu na miejsce zamieszkania właściciela pojazdu), decyzją z dnia [...], orzekł o przejściu własności pojazdu na rzecz Skarbu Państwa. W dniu 10 września 2004 roku pojazd został odebrany z parkingu przez organ likwidacyjny.

Nie zgadzając się z żądaniem Spółki, tak co do podstawy obliczenia wynagrodzenia za parkowanie pojazdu, jak i co do zastosowanej stawki za parkowanie, organ likwidacyjny – Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł. postanowieniem z dnia [...] przyznał A Sp. z o.o. wynagrodzenie w kwocie 164,14 złotych.

Po rozpoznaniu zażalenia strony Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., postanowieniem z dnia [...], uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie w całości i orzekł o przyznaniu wynagrodzenia w kwocie 14.450 złotych za dozór pojazdu za okres od dnia 27 listopada 2003 roku, to jest od dnia zawiadomienia przez A Sp. z o.o. o nieodebraniu pojazdu przez właściciela, do dnia 10 września 2004 roku, to jest do chwili odebrania pojazdu z parkingu przez organ likwidacyjny. Przy obliczeniu wynagrodzenia zastosowana została stawka w wysokości 50 złotych za dobę określona uchwałą Rady Miejskiej w Ł. Nr [...] z dnia [...].

A sp. z o.o. wniósł skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi zarzucając, że organ obliczając należność za parkowanie nie uwzględnił całego okresu, w którym pojazd był już własnością Skarbu Państwa.

Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. działając na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił w całości swoje postanowienie będące przedmiotem skargi oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł. z dnia [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. stwierdził, że przyczyną uchylenia obu postanowień w przedmiocie przyznania wynagrodzeń za parkowanie było naruszenie przez organy obu instancji przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 124 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) oraz art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Przed przyznaniem wynagrodzenia nie ustalono bowiem ponad wszelką wątpliwość momentu przejęcia własności pojazdu na rzecz Skarbu Państwa, a w szczególności faktycznej daty wpływu do organu likwidacyjnego dokumentów pozwalających na podjęcie procedur likwidacyjnych, a przekazanych przez Komendę Miejską Policji w Ł.. W ocenie organu podatkowego, w związku z treścią art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zbadania wymaga ponadto zasadność roszczenia strony. Należy ustalić czy wydatki, o których zwrot wnosi A Sp. z o.o. mają charakter wydatków koniecznych. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. uwzględnienie skargi w sposób umożliwiający wszechstronne wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy było zgodne z intencją i interesem strony skarżącej i nie został przekroczony zakres przyznanego organowi uprawnienia do samokontroli, określony w art. 54 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Powyższe postanowienie stało się przedmiotem, rozpoznawanej w tym postępowaniu, skargi A Sp. z o.o. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Spółka zarzuciła zaskarżonemu aktowi administracyjnemu rażące naruszenie art. 54 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 16 § 1 i art. 110 k.p.a. oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 roku w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 50, poz. 449). W ocenie strony skarżącej uprawnienie do samokontroli wynikające z wyżej wymienionego art. 54 § 3 nie może wykraczać poza zakres zaskarżenia aktu administracyjnego, a przepis ten nie może być interpretowany bez uwzględnienia przyjętych w k.p.a. zasad trwałości decyzji administracyjnych i związania organu administracji publicznej wydaną przez siebie decyzją od chwili jej ogłoszenia lub doręczenia. Naruszenie wskazanych w skardze przepisów polega na tym, że organ w trybie samokontroli uchylił własne postanowienie, które w części niezaskarżonej uprawomocniło się. Postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] było bowiem zaskarżone tylko w części nieuwzględniającej wynagrodzenia za dozór pojazdu, to jest w okresie od 9 września do 26 listopada 2003 roku. Powołując się na pogląd wyrażony doktrynie prawa skarżąca Spółka stwierdziła, że w toku postępowania samokontrolnego organ odwoławczy w ogóle nie może wydać decyzji (postanowienia) przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. Według strony skarżącej w przedmiotowej sprawie nie można także stosować przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 roku w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, na które powołał się Dyrektor Izby Skarbowej w Ł..

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu, wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy zaznaczyć, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny wyposażony został w funkcje kontrolne, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, Sąd ogranicza się do zbadania zgodności zaskarżonego rozstrzygnięcia z przepisami prawa (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./).

Przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] wydane w trybie autokontroli, na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w związku ze skargą strony na wcześniejsze, reformatoryjne postanowienie podatkowego organu odwoławczego w przedmiocie przyznania A Sp. z o.o. wynagrodzenia za parkowanie pojazdu usuniętego z drogi publicznej.

Z treści art. 54 § 1 i § 2 wskazanej ustawy wynika, że na skutek wniesienia skargi uruchomione zostaje postępowanie przed sądem administracyjnym. Z tą chwilą pomiędzy skarżącym a organem, którego działanie lub bezczynność zostały zaskarżone zaczyna się spór o legalność zaskarżonego aktu. Spór ten powinien się zakończyć orzeczeniem sądu administracyjnego. Od chwili wniesienia skargi to sąd administracyjny jest "gospodarzem" postępowania.

Ustawodawca przewidział jednakże wyjątkową możliwość weryfikacji własnego działania lub braku działania przez organ administracji już po wniesieniu skargi do sądu. Stosownie do treści art. 54 § 3 organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Podstawowym warunkiem zastosowania tego przepisu jest wydanie przez organ administracji takiego rozstrzygnięcia, które w całości będzie zgodne z żądaniem strony skarżącej. Ważne jest bowiem, aby korzystanie z tej wyjątkowej możliwości przez organ nie naruszało praw strony skarżącej.

Zaskarżone postanowienie narusza art. 54 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, chociaż nie w sposób określony w skardze. Postanowienie to bowiem nie uwzględnia w całości skargi strony wniesionej na wcześniejsze postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]. Z treści skargi wniesionej na to postanowienie wynika jasno, że skarżący nie zakwestionował stawki za jedną dobę parkowania przyjętej przez organ odwoławczy do obliczenia wynagrodzenia za parkowanie. Uznał jednak, że organ nie obliczył należnego wynagrodzenia za cały okres parkowania, w czasie którego pojazd był już własnością Skarbu Państwa. Skarżący wskazał, że pojazd nieodebrany przez właściciela w ciągu 6 miesięcy od dnia usunięcia z drogi publicznej z upływem tego okresu z mocy prawa przechodził na własność Skarbu Państwa, a zatem po tej dacie skarżącemu należało się od Skarbu Państwa wynagrodzenie za parkowanie pojazdu.

W związku z tak sformułowaną skargą Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. mógł ją uwzględnić w trybie autokontroli tylko wtedy, gdyby przyznał również wynagrodzenie według zastosowanej przez siebie stawki za pełny okres, to jest od dnia, w którym upłynęło 6 miesięcy od usunięcia pojazdu z drogi publicznej.

Błędny jest natomiast zarzut naruszenia art. 54 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez uchylenie decyzji w części, w jakiej się uprawomocniła. Należy bowiem zauważyć, że organ administracji dokonujący autokontroli zaskarżonej decyzji działa niejako w zastępstwie sądu administracyjnego. Skoro zaś sąd rozpatrujący skargę, stosownie do art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, to należy uznać, że także organ administracji jest uprawniony skontrolować własną decyzję w takim samym zakresie. Oznacza to, że nie jest on związany granicami skargi, a w związku z tym wniesienie skargi na akt administracyjny powoduje, że istnieje możliwość kontroli legalności całego tego aktu niezależnie od zakresu w jakim został zaskarżony. Należy mieć jedynie na uwadze, iż w wyniku tej kontroli nie można wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba, że stwierdzi się naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności – art. 134 § 2.

Pozostałe zarzuty podniesione w rozpatrywanej obecnie skardze nie miały istotnego znaczenia dla oceny zaskarżonego postanowienia, ale będą rozważane w zawieszonym obecnie postępowaniu ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...].

Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd obowiązany był uchylić zaskarżone postanowienie.