Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 817/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-04-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 10 ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2015 poz 114
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 8, art. 9, art. 64 par. 2, art. 105
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski, Sędziowie Sędzia WSA Lidia Serwiniowska, Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków (spr.), Protokolant Aleksandra Markiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi A.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą; II. nie orzeka, w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z 15 maja 2014 r. A. K. (zwana dalej stroną, wnioskodawczynią lub skarżącą) wystąpiła do Ośrodka Pomocy Społecznej w B. o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego na córki: N. i N.. Jednocześnie strona wniosła o przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego.

Decyzją z [...] maja 2014 r., nr [...], Burmistrz Miasta B., przyznał stronie zasiłek rodzinny w kwocie 77,00 złotych miesięcznie na każde z dzieci oraz dodatek do zasiłku rodzinnego w związku z opieką sprawowaną nad więcej niż jednym dzieckiem urodzonym w trakcie jednego porodu w kwocie 400,00 złotych miesięcznie.

W uzasadnieniu organ pomocy społecznej wskazał, że pomimo przyznania dodatku z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego na jedno dziecko, dodatek ten jest świadczenie przyznanym na dwoje dzieci skarżącej, gdyż stosownie do obowiązujących w tym zakresie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych dodatek w kwocie 400,00 złotych miesięcznie przysługuje niezależnie od liczby dzieci, na które został udzielony urlop wychowawczy.

Wskazane rozstrzygnięcie nie zostało zaskarżone do organu wyższego stopnia i stało się ostateczne z dniem 27 czerwca 2014 r.

Następnie kolejnym wnioskiem z 2 lipca 2014 r., sporządzonym na urzędowym formularzu, strona skarżąca wystąpiła o przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad córką Nadią w okresie korzystania z urlopu wychowawczego.

Decyzją z 9 lipca 2014 r., Burmistrz Miasta B., działając na podstawie art. 3 – 6, art. 8, art. 10, art. 24 – 25, art. 28, art. 30, art. 32 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2015 r., poz. 114 ze zm., zwanej dalej w skrócie u.ś.r.), § 2 - 3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 3 stycznia 2013 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. z 2013 r., poz. 3), § 1 – 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 sierpnia 2012 r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny oraz wysokości świadczeń rodzinnych (Dz. U. z 2012 r., poz. 959) oraz art. 105 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., zwanej dalej w skrócie k.p.a.), umorzył postępowanie administracyjne.

W uzasadnieniu organ pierwszej instancji zauważył, że opisaną na wstępie decyzją z 28 maja 2014 r. przyznano skarżącej zasiłek rodzinny na obie córki. Równocześnie przyznano dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, który wyniósł 400,00 złotych miesięcznie i obejmował dwoje dzieci skarżącej urodzonych podczas jednego porodu – córki N. i N.. Organ podkreślił, że wysokość dodatku jest niezależna od liczby dzieci na które został udzielony urlop bezpłatny.

Oceniając złożony wniosek, który został zakwalifikowany jako żądanie ustalenia prawa do dodatku z tytułu opieki na córka Nadią w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, organ pomocy społecznej stwierdził, że sytuacja skarżącej w porównaniu do uprzednio wszczętego postępowania, zakończonego decyzją ostateczną, nie uległa zmianie.

Stąd też organ pierwszej instancji uznał, że prowadzone postępowanie okazało się bezprzedmiotowe, gdyż żądanie przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego w związku z opieką nad córka N. zostało już ostatecznie rozpatrzone decyzją z 28 maja 2014 r. Wskazana okoliczność – zdaniem organu – musiała skutkować umorzeniem postępowania administracyjnego.

Odwołując się od powyższego rozstrzygnięcia wnioskodawczyni podniosła zarzut naruszenia przepisów postępowania poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz naruszenie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym w szczególności na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 czerwca 2014 r., sygn. akt I OPS 15/13, strona zauważyła, że dodatek z tytułu opieki nad dziećmi w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, winien zostać przyznany osobno na każde dziecko urodzone z ciąży mnogiej. Zdaniem skarżącej ustawa nie wprowadza w tym zakresie żadnych ograniczeń.

W ocenie skarżącej skoro zasiłek rodzinny jest przyznawany osobno na każde z dzieci urodzonych podczas jednego porodu to tym samym dodatek do takiego zasiłku również przysługuje na każde z takich dzieci osobno. Przyznanie jednego dodatku łącznie na wszystkie urodzone dzieci – podczas gdy na każe z nich przysługuje osobne prawo do zasiłku rodzinnego – nie spełnia swojej zaopatrzeniowej funkcji. Z tej też przyczyny strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.

Decyzją z [...] sierpnia 2014 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., działając na podstawie art. 105 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 5 u.ś.r., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu Kolegium podkreśliło, że zakres żądania strony skarżącej rozpoznany ostateczną decyzją z 28 maja 2014 r. oraz zakres żądania wynikający z jej wniosku z 2 lipca 2014 r. są tożsame. Zatem z uwagi na zasadę trwałości decyzji ostatecznych, uregulowaną w art. 16 § 1 k.p.a., orzeczenie po raz drugi co do tej samej istoty sprawy dotknięte byłoby wadą nieważności wynikającą z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Mając na względzie, że oba żądania pozostają identyczne zaś stan prawny regulujący zakres zastosowania przepisu ustanawiającego przesłanki przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków do niego nie uległ zmianie, jedynym prawidłowym rozstrzygnięciem było umorzenie postępowania administracyjnego.

Odnosząc się do kwestii wydania przez Naczelny Sąd Administracyjny uchwały z 26 czerwca 2014 r., sygn. akt I OPS 15/13, Kolegium zauważyło, że wskazane rozstrzygnięcie nie stanowi źródła prawa, a jego moc wiążąca obowiązuje w sposób bezpośredni jedynie sądy administracyjne nie zaś organy administracji publicznej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wnioskodawczyni zarzuciła zaskarżonej decyzji:

1) naruszenie prawa materialnego tj. art. 8 pkt 2 w zw. z art. 10 ust 1 i 2 u.ś.r. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego przysługuje w stałej wysokości, niezależnie od liczby dzieci urodzonych w czasie jednego porodu w sytuacji, gdy prawidłowa interpretacja przepisu winna prowadzić do uznania, że dodatek ten przysługuje do każdego z przyznanych zasiłków rodzinnych, a więc na każde z dzieci;

2) naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy:

- art.7 k.p.a., poprzez wydanie decyzji pomimo nieustalenia dokładnego stanu faktycznego sprawy oraz załatwienia sprawy z pokrzywdzeniem słusznego interesu strony;

- art. 8 k.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie jego uczestników do władzy publicznej;

- art. 11 k.p.a., poprzez niedostateczne wyjaśnienie zasadności przesłanek jakimi kierował się organ wydający decyzję;

- art. 77 § 1 k.p.a., poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący i wszechstronny całokształtu materiału dowodowego.

Uzasadniając swoje stanowisko strona skarżąca – powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 czerwca 2014 r., sygn. akt I OPS 15/13, oraz Trybunału Konstytucyjnego – stwierdziła, że w świetle obowiązujących przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych rozumianych nie tylko przez pryzmat wykładni językowej ale również i wykładni systemowej, celowościowej oraz funkcjonalnej, dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego przysługiwać powinien na każde dziecko urodzone podczas jednego porodu. Przyznanie zatem przez organy orzekające w niniejszej sprawie jednego dodatku w kwocie 400,00 złotych na dwójkę dzieci stanowi naruszenie przepisów prawa materialnego.

W związku z powyższym strona skarżąca wniosła o zmianę zakwestionowanej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, względnie jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcie, wnosząc o oddalenie skargi.

Podczas rozprawy przeprowadzonej w dniu 23 kwietnia 2015 r. pełnomocnik skarżącej wskazał, że w dniu 2 lipca 2014 r. strona złożyła wniosek o zmianę decyzji z [...] maja 2014 r. w zakresie w jakim organ pierwszej instancji nie przyznał jej drugiego dodatku do zasiłku rodzinnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy).

Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – jednolity tekst: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej, w skrócie, "p.p.s.a.").

Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego każdego rozstrzygnięcia, względem którego stwierdzone zostanie co najmniej jedno z naruszeń prawa wskazanych w art. 145 § 1 p.p.s.a. Z drugiej jednak strony, jeśli okaże się, że skontrolowany akt administracyjny odpowiada prawu, sąd jest zobowiązany skargę oddalić, stosownie do art. 151 p.p.s.a.

Biorąc pod uwagę przytoczone zasady oceny dokonywanej przez sądy administracyjne stwierdzić należy, że skarga okazała się zasadna, aczkolwiek częściowo z innych powodów niż zostały w niej wskazane.

W pierwszej kolejności zwrócić należy uwagę, że przedmiotem sporu w niniejszej sprawie było uprawnienie strony skarżącej do otrzymania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z zasiłku rodzinnego na każdą z dwóch córek urodzonych w trakcie jednego porodu.

Zasady przyznawania wskazanego dodatku uregulowane zostały w art. 10 u.ś.r., który w ust. 1 i 2 stanowi, że dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego – w wysokości 400,00 złotych miesięcznie – przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka lub opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli dziecko pozostaje pod jego faktyczną opieką, uprawnionemu do urlopu wychowawczego, nie dłużej jednak niż przez okres:

1) 24 miesięcy kalendarzowych;

2) 36 miesięcy kalendarzowych, jeżeli sprawuje opiekę nad więcej niż jednym dzieckiem urodzonym podczas jednego porodu;

3) 72 miesięcy kalendarzowych, jeżeli sprawuje opiekę nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności lub o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Organ pomocy społecznej, działając m.in. na podstawie zacytowanego przepisu, decyzją z [...] maja 2014 r. przyznał skarżącej zasiłek rodzinny na każdą z jej córek po 77,00 złotych miesięcznie wraz z dodatkiem do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad więcej niż jednym dzieckiem urodzonym w trakcie jednego porodu w kwocie 400,00 złotych miesięcznie. Wskazany dodatek – jak uzasadniał organ – obejmował dwoje dzieci skarżącej, albowiem jego wysokość była niezależna od liczby dzieci, w związku z opieką nad którymi został udzielony urlop wychowawczy. Opisana decyzja została odebrana przez wnioskodawczynię w dniu 12 czerwca 2014 r. Wobec niewniesienia od niej odwołania, nabyła ona przymiot ostateczności z dniem 27 czerwca 2014 r.

Kolejnym wnioskiem złożonym w dniu 2 lipca 2014 r. skarżąca wystąpiła o przyznanie jej dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki na córką N. w okresie korzystania z urlopu wychowawczego. Z treści późniejszych pism strony wniesionych w toku postępowania (odwołania oraz skargi) wynika, że wnioskodawczyni oczekiwała przyznania jej dodatku do zasiłku rodzinnego na każdą z córek oddzielnie.

Na taki stan rzeczy miało wpływ wydanie przez Naczelny Sąd Administracyjny uchwały z dnia 26 czerwca 2014 r., sygn. akt I OPS 15/13, zgodnie z którą dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, o którym mowa w art. 10 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych w przypadku korzystania z urlopu wychowawczego w celu sprawowania opieki nad więcej niż jednym dzieckiem urodzonym podczas jednego porodu, przysługuje do zasiłku rodzinnego na każde z tych dzieci.

Rozpoznając wskazany wniosek organ pierwszej instancji, którego stanowisko podzielił również organ odwoławczy, zakwalifikował go jako żądanie wydania decyzji w przedmiocie tożsamym z żądaniem rozpoznanym już ostateczną decyzją z [...] maja 2014 r. Zdaniem organów obu instancji prowadzone postępowanie okazało się zatem bezprzedmiotowe, gdyż żądanie skarżącej zostało już rozpoznane. Działając więc na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., w myśl którego gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części, organy umorzyły postępowanie w niniejszej sprawie.

Przechodząc do oceny legalności wydanej decyzji należy podkreślić, że dokonując kontroli rozstrzygnięcia o charakterze procesowym sąd administracyjny nie może odnosić się do kwestii merytorycznych, które niewątpliwie mają związek ze sprawą, jednakże nie były one przedmiotem wydanej decyzji. Organy skoncentrowały bowiem uwagę na kwestii proceduralnej związanej z bezprzedmiotowością prowadzonego postępowania, nie odnosząc się jednocześnie do materialnej podstawy zgłoszonego żądania. Z tej też przyczyny podniesione przez skarżącą zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 8 pkt 2 w zw. z art. 10 ust. 1 i 2 u.ś.r.) nie mogły zostać poddane ocenie Sądu albowiem organy orzekające w sprawie w istocie wskazanych przepisów nie stosowały.

Zdaniem Sądu czynności procesowe organów administracji publicznej, które doprowadziły do wydania decyzji w zaskarżonym kształcie okazały się wadliwe z następujących przyczyn.

Wniosek skarżącej z 2 lipca 2014 r. został bowiem zakwalifikowany jako nowe żądanie w kwestii przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, w sytuacji w której takie żądanie zostało rozpatrzone blisko miesiąc wcześniej. Organ w żaden sposób nie podjął starań zmierzających do wyjaśnienia motywów, którymi kierowała się skarżąca występując z przedmiotowym żądaniem, do czego był zresztą zobowiązany na podstawie art. 9 k.p.a. stanowiącego, że organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Co więcej organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek.

Zauważyć przy tym należy, że wniosek skarżącej został złożony na urzędowym formularzu, który nie zawierał miejsca na dodatkowe wyjaśnienie treści przedkładanego żądania i nie usuwał powstałych wątpliwości co do charakteru inicjatywy podjętej przez stronę. Dowodem zaś na istnienie takich wątpliwości, leżących nawet po stronie osoby składającej wniosek, były liczne przekreślenia i dopiski na dokumencie.

Z powyższej zasady ogólnej postępowania administracyjnego, określanej jako zasada informowania stron wynika więc, że to na organie administracji ciąży obowiązek wyjaśnienia rzeczywistej woli osoby, jeżeli charakter pisma wniesionego przez nią może budzić wątpliwości. Strony postępowania winny być informowane w takim zakresie, w jakim konieczne jest, by z powodu nieznajomości prawa nie poniosły szkody oraz z uwzględnieniem jej słusznego interesu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 lipca 2012 r., sygn. akt II GSK 1018/11 oraz z 12 września 2013 r., sygn. akt II OSK 919/12, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 6 maja 2014 r., sygn. akt IV SA/Gl 591/13).

Nie bez znaczenia dla okoliczności faktycznych niniejszej sprawy pozostaje również doprecyzowanie przez pełnomocnika strony skarżącej jej rzeczywistych intencji, którymi kierować się miała przy składaniu przedmiotowego wniosku. Zamiarem wnioskodawczyni było bowiem wszczęcie postępowania w celu zmiany decyzji z 28 maja 2014 r. w zakresie przyznania drugiego dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego.

Zważyć bowiem należy, że zgodnie z treścią art. 155 k.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony.

Organy administracji publicznej nie oceniły złożonego wniosku w świetle powyższego przepisu, kwalifikując go automatycznie jako nowe żądanie, co doprowadziło do istotnego naruszenia przepisów postępowania gwarantujących stronie swoistą ochronę ze strony organów orzekających w sprawie w postaci zapewnienia jej prawa do rzetelnego rozpoznania podania zgodnie z intencją osoby je wnoszącej.

Podkreślenia wymaga, że organy dysponowały możliwością zapoznania się ze stanowiskiem strony, choćby poprzez zastosowanie art. 64 § 2 k.p.a. i wezwanie jej do sprecyzowania treści swojego żądania, szczególnie w kontekście wydanej uprzednio decyzji z [...] maja 2014 r.

W związku z powyższym część z podniesionych w skardze zarzutów natury procesowej okazała się uzasadniona. W szczególności zauważyć należy, że poza – wynikającą z art. 9 k.p.a. – zasadą informowania stron, organy uchybiły również przepisom art. 7 w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności prowadzących do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w zakresie ustalenia charakteru żądania z 2 lipca 2014 r. Organ nie może bowiem dokonywać kwalifikacji danego żądania z pominięciem słusznego interesu obywateli, w sytuacji gdy z treści zasady prawnej wynika normatywny obowiązek załatwienia sprawy z uwzględnieniem tego interesu. Oczywiście nie zawsze oznacza to konieczność wydania decyzji po myśli strony danego postępowania, albowiem zgodnie z treścią zasady praworządności – wynikającej z art. 6 k.p.a. – obowiązkiem organu jest przede wszystkim konieczność działania na podstawie i w granicach prawa. Nie każda zaś sytuacja faktyczna w stosunku do której będą miały zastosowanie określone przepisy będzie dopuszczała możliwość wzięcia pod uwagę zarówno słusznego interesu strony jak i interesu społecznego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 1799/11).

Jednakże wszędzie tam gdzie słuszny interes obywateli jest zbieżny z obowiązującymi przepisami prawa, rolą organów administracji publicznej jest załatwienie spraw obywateli w sposób budzący ich zaufanie do władzy publicznej.

Ponadto należy również nadmienić, że organy winny wziąć pod uwagę także interes społeczny. Niewątpliwie do tej kategorii można zaliczyć jeden z celów przyjęcia ustawy o świadczeniach rodzinnych, który w jej projekcie został ujęty jako wspieranie rodziny w realizacji jej funkcji (Sejm IV kadencji, druk nr 1555).

Organy ponadto nie uczyniły także zadość dyspozycji art. 10 § 1 k.p.a., stanowiącego o obowiązku zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwienia im wypowiedzenie się co do zebranych materiałów i dowodów oraz zgłoszonych żądań. Należy podkreślić, że w sytuacji braku przekonania co do treści wniosku inicjującego postępowanie wskazana instytucja pozwoliłaby stronie na ostateczne wyrażenie stanowiska, o ile oczywiście zostałaby ona wcześniej poinformowana przez organ o okolicznościach prawnych mających wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków.

Wszystkie z wymienionych przepisów organy naruszyły w zakresie mającym istotny wpływ na wynik postępowania co obligowało Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., zaś decyzji organu pierwszej instancji na podstawie art. 135 k.p.a., o czym orzeczono w punkcie I sentencji wyroku.

Podkreślić w tym miejscu należy, że sąd dokonując kontroli działalności administracji publicznej z punktu widzenia jej legalności nie posiada kompetencji do merytorycznego rozpatrzenia sprawy i wydania rozstrzygnięcia odnoszącego się wprost do danego uprawnienia bądź obowiązku. Powyższe oznacza, że sąd w niniejszej sprawie nie mógł orzec o zmianie decyzji organów obu instancji administracyjnych poprzez przyznanie stronie skarżącej dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego po 400,00 złotych na każdą z dwójki córek skarżącej.

Wobec wydania przez organy administracji publicznej decyzji umarzającym postępowanie, a więc niepodlegających wykonaniu, na podstawie art. 152 p.p.s.a. orzeczono jak w punkcie II sentencji.

Czyniąc zadość wymaganiom określonym w art. 141 § 4 zdanie drugie p.p.s.a., Sąd wyjaśnia, że wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z zaprezentowanych wyżej rozważań. W szczególności rolą organu będzie pozyskanie – za pomocą dostępnych instrumentów prawnych – jednoznacznego oświadczenia się strony skarżącej co do charakteru żądania z 2 lipca 2014 r., z jednoczesnym poinformowaniem jej o możliwości zmiany ostatecznej decyzji z [...] maja 2014 r. wraz ze wskazaniem prawnych konsekwencji takiego wyboru. Następnie organ – zależności od uzyskanego stanowiska – winien rozpatrzyć podanie skarżącej z uwzględnieniem jej słusznego interesu, wydając stosowne rozstrzygnięcie w tym względzie.