Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 395/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-09-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 35 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Przewodniczący: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędziowie: Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (sprawozdawca) Protokolant: specjalista Izabela Szczerbińska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 września 2015 r. sprawy ze skargi U. Sp. z o.o. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na realizację farmy wiatrowej oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 17 października 2014 r., uzupełnionym w dniu 12 grudnia 2014 r., U. Sp. z o.o. wniosła o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na realizację inwestycji pn. "Farma Wiatrowa G. - część G6", przewidzianej do realizacji na działkach nr: 384/1 i 384/2, obręb R., gmina G..

Decyzją z dnia [...] r. Nr [...], podjętą na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 21960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 267, ze zm.), zwanej dalej "k.p.a.", oraz art. art. 33 ust. 2, art. 34 i art. 35 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm.), zwanej dalej "Prawem budowlanym", Starosta B. odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla wnioskowanego przedsięwzięcia.

W uzasadnieniu organ I instancji, powołując się na przepisy art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, wskazał, że z załączonej do wniosku o pozwolenie na budowę dokumentacji projektowej wynika, iż inwestor planuje budowę jednej elektrowni wiatrowej (oznaczonej jako G4.4) wraz z wewnętrzną drogą dojazdową oraz placem manewrowym na działkach nr 384/1 i 384/2 w obrębie R., gmina G.. Elektrownia zlokalizowana jest na działce nr 384/1. Część nadziemna elektrowni składa się z wieży hybrydowej, w dolnej części o konstrukcji żelbetowej, a w górnej stalowej. Wysokość wieży wynosi 123 m, średnica u podstawy 7,7 m. Na wieży zamocowana zostanie obrotowa gondola o długości 13,0 m wraz z wirnikiem o trzech śmigłach, każde o długości 57,0 m. Z części konstrukcyjnej projektu architektoniczno-budowlanego (rys. DW_140916_PBD_K_6104) wynika, że wysokość całkowita elektrowni wynosi 180 m. Dojazd do elektrowni projektuje się poprzez zjazdy z drogi gminnej (działka nr 385) drogą wewnętrzną zlokalizowaną na działkach nr 384/1 i 384/2. Obok elektrowni zaprojektowano plac montażowy o wymiarach 40,0 m x 45,0 m. Elektrownia będzie służyła do wytwarzania odnawialnej energii elektrycznej poprzez wykorzystanie siły wiatru. Inwestor zaplanował również, w celu zasilania farmy wiatrowej, budowę tras kablowych oraz stacji GPO, które nie stanowią przedmiotu powyższego opracowania.

W wyniku analizy uzupełnionej dokumentacji projektowej, Starosta stwierdził, że inwestor uchybił realizacji nałożonych nań obowiązków, które wynikały z wydanego postanowienia z dnia [...] r., a mianowicie:

– nie przedłożono oryginału mapy do celów projektowych, która była podstawą do sporządzenia projektu zagospodarowania terenu. Na złączonej mapie miejsce posadowienia elektrowni znajduje się poza obszarem opracowania. Nie został zatem spełniony § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2012 r. poz. 462 ze zm.),

– na stronie tytułowej projektu budowlanego nie wskazano jednoznacznie obrębu ewidencyjnego działek nr 384/1 i 384/2 - wpisując trzy obręby. Powyższe działki znajdują się w obrębie R., gmina G.. Ponadto na stronie tytułowej nie zamieszczono wszystkich imion i nazwisk projektantów opracowujących poszczególne części projektu budowlanego, co jest niezgodne z § 3 wyżej opisanego rozporządzenia. W trakcie korekty projektów budowlanych projektanci połączyli jego poszczególne części, zszywając całą dokumentację. W takiej sytuacji należało na stronie tytułowej zamieścić imiona i nazwiska wszystkich projektantów opracowujących poszczególne części projektu budowlanego, wraz z określeniem zakresu ich opracowania, specjalności i numeru posiadanych uprawnień budowlanych,

– na projekcie zagospodarowania terenu nie naniesiono linii rozgraniczających teren oraz nieprzekraczalnych linii zabudowy. Powoduje to brak możliwości sprawdzenia projektu zagospodarowania z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - zgodnie z § 8 ust. 1 w/w rozporządzenia,

– nie przedłożono oświadczenia o zapewnieniu przyłączenia obiektu na działce nr 384/1 do sieci elektroenergetycznej zgodnie z art. 34 ust. 3 pkt 3 lit. a Prawa budowanego,

– projekt budowlany nie został sporządzony zgodnie z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, tj. uchwały Nr [...]. Zgodnie z przedłożonym przez inwestora wypisem z dnia 28 maja 2014 r. Urzędu Gminy G. oraz decyzją Wójta Gminy G. o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia 6 grudnia 2013 r. działka nr [...] oznaczona jest symbolem PBS/5/1.

Zgodnie z § 5 uchwały – Przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenów, w pkt III dotyczącym obszaru zainwestowania LSSE - Obszar K., przeznaczenie podstawowe terenów o symbolu PBS/6/(1-7) to tereny obiektów produkcyjnych, baz, składów i magazynów:

1) dopuszczalne kierunki przekształceń zabudowy:

a) dopuszcza się lokalizację urządzeń towarzyszących funkcji podstawowej, w tym związanych z obsługą techniczną i transportową, z zastrzeżeniem niedopuszczalności powodowania uciążliwości w zakresie hałasu i zanieczyszczenia powietrza poza granicami terenów,

b) w przypadku podjęcia decyzji o podziale dotychczas funkcjonującej jednostki gospodarczej na różne podmioty ustala się obowiązek uwzględnienia w projekcie podziału obsługi transportowej i dojazdów do poszczególnych jednostek w aspekcie ochrony przeciwpożarowej oraz dostępności właściwych służb do obiektów i urządzeń infrastruktury technicznej obsługującej teren,

2) lokalne warunki, zasady i standardy kształtowania zabudowy i urządzania terenu:

a) dopuszcza się lokalizację hal, wiat i magazynów o wysokościach nie przekraczających 14 m licząc od powierzchni terenu do okapu,

b) dopuszcza się odstępstwa w wysokości obiektów technologicznych jak: kominy, wieże, maszty, silosy, gdzie wierzchołki nie powinny przekraczać rzędnej 168 m,

c) dopuszcza się lokalizację związanych trwale z terenem obiektów reklamowych,

d) ustala się obowiązek zagospodarowania terenu zielenią ozdobną i izolacyjną.

Analizując treść w/w uchwały w sprawie miejscowego planu gminy G., dla obszaru zainwestowania LSSE - obszar K., na terenie którym inwestor planuje powyższą inwestycję, Starosta stwierdził, że uchwała nie zawiera definicji "obiektu produkcyjnego" oraz "obiektu technologicznego", o których mowa w § 5 część III pkt 1 uchwały. Wobec powyższego, organ I instancji, w celu ustalenia rodzaju obiektu budowlanego do jakiego należy zaliczyć powyższą inwestycję, posiłkował się innymi dostępnymi materiałami, m.in. pismem Urzędu Gminy G. z dnia 4 września 2014 r. w sprawie interpretacji zapisów planu miejscowego oraz zapoznano się z wyrokami sądów, na które powołano się w powyższym piśmie.

Zgodnie z uzasadnieniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 11 lutego 2010 r. (sygn. akt II SA/Rz 225/09) turbiny wiatrowe (zwane siłowniami wiatracznymi) obok elektrowni wodnych wraz z generatorami energii elektrycznej, ze względu na funkcję wytwarzana energii elektrycznej należy uznać za obiekty produkcyjne. Także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 9 maja 2012 r. (sygn. akt II SA/Gd 604/11) stwierdził, że "siłownia wiatrowa jest obiektem budowlanym, a konkretnie budowlą stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami (art. 3 pkt 1 lit. b Pb). Siłownia wiatrowa składa się z różnych elementów, np. takich jak wieża, fundament, śmigła. Elementy te są pomiędzy sobą powiązane technicznie i użytkowo. Żaden z tych elementów nie mógłby funkcjonować samodzielnie. Stanowią więc całość techniczno-użytkową i jako takie mogą być wykorzystywane do wytworzenia energii elektrycznej".

Powyżej stwierdzono, że obiekt budowlany, jakim jest elektrownia wiatrowa, ze względu na jej konstrukcję oraz przeznaczenie (prowadzenie działalności produkcyjnej) jest obiektem produkcyjnym. W związku z powyższym, trudno zgodzić się – zdaniem Starosty - ze stanowiskiem inwestora zawartym w piśmie z dnia 12 grudnia 2014 r., że ze względu na to, że planowany obiekt nie przekracza rzędnej 168 m, inwestycja jest zgodna z planem miejscowym. Zgodnie z wyżej cytowanym wyrokiem turbina wiatrowa stanowi całość techniczno-użytkową, a jej rzeczywista wysokość wynosi 180 m, a nie 123 m jak wskazano w opracowaniu projektowym (123 m to wysokość samej wieży, która - jak opisano wyżej - jest jednym z elementów całego obiektu). Stanowisko Urzędu znajduje potwierdzenie w piśmie Szefostwa Służby Ruchu Lotniczego Sił Zbrojnych z dnia 24 października 2014 r., w którym nazwano powyższe elektrownie wiatrowe jako cyt. "turbiny o wysokości całkowitej 180,00 m n.p.t.".

Organ zaznaczył również, że odstępstwo w wysokości obiektów zawarte w § 5 część III pkt 2 ppkt 2b cytowanej uchwały, w której dopuszcza się odstępstwa w wysokości obiektów technologicznych jak: kominy, wieże, maszty, silosy, gdzie wierzchołki nie powinny przekraczać rzędnej 168 m, dotyczy jedynie obiektów technologicznych, natomiast - jak wyżej wykazano - elektrownia wiatrowa nie jest obiektem technologicznym, lecz została zakwalifikowana jako obiekt produkcyjny

Ponadto, miejscowy plan nie przewiduje na terenie oznaczonym symbolem PBS/6/2 zagospodarowania terenu poprzez budowę elektrowni wiatrowych. Dopuszczalność sytuowania na danym terenie elektrowni wiatrowych została jednoznacznie wskazana w uchwale Rady Gminy G.. W związku z tym organ posiłkując się w/w uchwałą, stwierdził, że na terenie oznaczonym symbolem PBS/6/2 przedmiotowa inwestycja nie może zostać zrealizowana.

Porównując zapisy planu z zapisami na terenie o symbolu R/(1-94) - tereny rolnicze, w punkcie 2 dopuszcza się prowadzenie sieci napowietrznej i podziemnej infrastruktury technicznej, stacji transformatorowych, masztów telekomunikacyjnych i elektrowni wiatrowej, zgodnie z obowiązującymi przepisami szczególnymi. Wynika z tego, że Rada Gminy G. nie wprowadzając podobnego zapisu na terenie o symbolach PBS/5/4 i PBS/5/6 nie przewidywała w tym miejscu budowy elektrowni wiatrowych. Brak jest zatem podstaw prawnych do udzielenia pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowych, zgodnie z wnioskiem inwestora. Działanie takie zmierzałoby do zmiany przeznaczenia terenu, wbrew treści obowiązującego planu miejscowego.

Opierając się na powyższych ustaleniach, wobec niedostosowania projektu budowlanego do zapisów postanowienia z dnia [...] r., organ uznał, że projekt budowlany nie spełnia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, co stanowi przesłankę do odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Ponadto, brak zgodności projektu budowlanego z miejscowym planem stanowi naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, ponieważ podstawowym celem postępowania w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę jest kontrola zgodności planowanej inwestycji m.in. z założeniami ładu przestrzennego, które to z kolei są wyrażone w obowiązującym planie miejscowym. Podkreślono przy tym, że organ orzekający obowiązany jest m.in. zbadać zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Oznacza to, że projekt budowlany musi być bezwzględnie zgodny z zapisami planu miejscowego w zakresie przeznaczenia terenu, sposobu zagospodarowania oraz warunków zabudowy.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyła U. Sp. z o.o. celem wydania przez Wojewodę D. decyzji utrzymującej w mocy zaskarżoną decyzję z uzasadnieniem odmiennym w zakresie zastosowania art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego. Jak wskazała strona odwołująca w sytuacji, w której organ administracji jest związany własną decyzją, a ponadto gdy stanie się ona ostateczna to jest ona także wiążąca dla innych organów, niniejsze odwołanie jest szczególnie uzasadnione, albowiem utrwalenie w takiej postaci decyzji stwierdzającej nieusuwalną niezgodność zamierzenia inwestycyjnego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego uniemożliwi późniejsze uzyskanie pozwolenia na jego budowę w następstwie złożenia kompletnego wniosku, tj. do którego zostanie załączony wymagany przepisami projekt budowlany, w warunkach gdy zamierzenie to wypełnia podstawowe przeznaczenie terenu ustalone w planie. W tym stanie rzeczy koniecznym jest wydanie przez Wojewodę decyzji utrzymującej skarżoną decyzję w mocy, w której to uzasadnieniu podane będą przesłanki obecnie słusznej odmowy - z uwagi na brak właściwej mapy do celów projektowych i właściwie opracowanej strony tytułowej projektu oraz zostanie zamieszczone stwierdzenie dokonania przez Starostę nieprawidłowej oceny planowanego zamierzenia - co do jego zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

W odwołaniu podniesiono, iż stronie postępowania przysługuje prawo odwołania zarówno od rozstrzygnięcia decyzji, jak też od jej uzasadnienia. W przypadku takim jak ten, gdzie rozstrzygnięcie jest prawidłowe, a jego przesłanki tylko w części prawidłowo zostały (przez organ administracji) ustalone i gdy nieprawidłowa część ustaleń kształtuje na przyszłość sytuację prawną w sposób dla strony niekorzystny, ma ona prawo domagać się ochrony w tym względzie. Ochrona taka, w takim przypadku, polega na wydaniu (w następstwie pełnego postępowania kontrolnego) drugoinstancyjnej decyzji utrzymującej w mocy decyzję pierwszoinstancyjną, lecz o odmiennym, w pełni prawidłowym uzasadnieniu. Brak wydania takiej decyzji skutkować będzie utrwaleniem stanu niemożności zainwestowania w sposób ustalony w prawie miejscowym - dojdzie do odebrania zagwarantowanego art. 4 Prawa budowlanego prawa.

Produkcyjny i jednocześnie technologiczny obiekt wieży elektrowni wiatrowych o całkowitej, własnej wysokości 123 m został zaprojektowany na terenie (obszarze zainwestowania LSSE – Obszar K.) o przeznaczeniu podstawowym - tereny obiektów produkcyjnych, baz, składów i magazynów. Zestawienie rodzaju i charakteru zamierzenia inwestycyjnego z tak sformułowanym przez miejscowego prawodawcę przeznaczeniem terenu nie pozostawia żadnych wątpliwości, co do jego zgodności z tym przeznaczeniem. Wieże służą do produkcji energii elektrycznej, utrzymują bowiem na odpowiedniej wysokości generatory, które energię tą produkują. Każdy obiekt produkcyjny jest jednocześnie obiektem technologicznym (chociaż nie każdy obiekt technologiczny jest obiektem produkcyjnym), albowiem technologia jest elementem procesu produkcyjnego - produkcja bez technologii nie ma miejsca (nie występuje, nie odbywa się). Technologia to metoda przygotowania i prowadzenia procesu wytwarzania lub przetwarzania - w niniejszym przypadku procesu wytwarzania energii z odnawialnych źródeł. Montaż na wieżach generatorów (wirników z łopatami), które to nie są obiektami budowlanym, ani jego częściami - nie prowadzi do ich rozbudowy (nadbudowy), nie powoduje zatem zwiększenia całkowitej wysokości tych obiektów. Zaznaczyć także należy, że planistyczne wysokościowe dopuszczenie dotyczy tylko i wyłącznie wierzchołka obiektu wieży, a nie obiektu wieży wraz z jej wyposażeniem. Literalny wyraz tego dopuszczenia jest w tym względzie jednoznaczny (dopuszcza się odstępstwa w wysokości obiektów technologicznych jak: kominy, wieże, maszty, silosy, gdzie wierzchołki nie powinny przekraczać rzędnej 168 m). W tym stanie rzeczy niezrozumiałym jest – zdaniem strony odwołującej - stwierdzenie organu I instancji, że przedmiotowe zamierzenie jest niezgodne z przeznaczeniem terenu, na którym zostało ono zaprojektowane i warunkami jego zabudowy i zagospodarowania.

Wskazano przy tym, że kwestia braku prawnej możliwości zaliczenia generatora prądu do obiektu budowlanego lub jego części została szeroko omówiona w utrwalonym orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Kierunkowe w tym względzie wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 lipca 2009 r. (sygn. akt II FSK 202/ 08, z dnia z 16 grudnia 2009 r. (sygn. akt II FSK 1184/08), z dnia 5 stycznia 2010 r. (sygn. akt II FSK 1101/08), z dnia 25 listopada 2010 r. (sygn. akt II FSK 1382/09), z dnia 15 maja 2012 r. (sygn. akt II FSK 2320/10) różnicując - w rozumieniu definicji legalnej budowli (art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego) - poszczególne elementy elektrowni wiatrowej, nie dają cienia wątpliwości co do tego, że generator prądu nie jest instalacją ani urządzeniem wchodzącym w skład obiektu budowlanego (art. 3 pkt 1 lit. b Prawa budowlanego) ani też urządzeniem budowlanym (art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego), a w związku z czym wirnik z łopatami nie zwiększa charakterystycznego parametru obiektu budowlanego jakim jest jego wysokość.

Zdaniem skarżącej Spółki, z powyższego wynika, że Starosta wydając zaskarżoną decyzję nieprawidłowo zastosował przepisy art. 35 Prawa budowlanego w części określonej w ust. 1 pkt 1 i w dalszej kolejności nadużył w tym zakresie sankcji z ust. 3 tego artykułu. W świetle tych uchybień (nieprawidłowości w ocenie funkcji i gabarytów objętych wnioskiem obiektów budowlanych w zestawieniu z ustaleniami miejscowego planu) koniecznym jest wydanie decyzji drugoinstancyjnej uniemożliwiającej utrwalenie tej nieprawidłowej oceny, by zabezpieczyć kolejne w tym względzie postępowanie administracyjne przed zagrożeniem płynącym z treści art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.

Po rozpatrzeniu złożonego odwołania, Wojewoda D. wydał na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. decyzję z dnia [...] r. Nr [...], którą utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że postanowieniem z dnia [...] r. organ I instancji nałożył na inwestora, w trybie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w terminie do dnia 12 grudnia 2014 r. Nieprawidłowości te związane były z naruszeniem § 3 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego. Porównując treść tego przepisu z zawartością przedłożonej przez inwestora dokumentacji, organ odwoławczy zauważył, że projekt budowlany nie posiada strony tytułowej sporządzonej zgodnie z przepisami. Przedłożony projekt posiada bowiem w istocie trzy różne wersje strony tytułowej, oznaczone tym samym numerem porządkowym. Jednocześnie żadna ze stron tytułowych nie określa odpowiednio jednostki ewidencyjnej oraz obrębu i numeru działek ewidencyjnych wchodzących w skład obszaru zainwestowania, jak również - pełnego wykazu imion i nazwisk projektantów opracowujących dokumentację geologiczno-inżynierską projektu budowlanego oraz projekt zagospodarowania terenu wraz z określeniem zakresu ich opracowania, specjalności i numeru posiadanych uprawnień budowlanych oraz daty opracowania projektu i podpisów autorów. Ponadto, zgodnie z przepisem § 6 wyżej wymienionego rozporządzenia, wyniki badań geologiczno-inżynierskich oraz ustalenie geotechnicznych warunków posadowienia obiektów budowlanych powinny znajdować się w części projektu wraz z projektem architektoniczno-budowlanym. W przedmiotowym projekcie budowlanym opracowanie geologiczno-inżynierskie znajduje się w tomie 1 - projekt zagospodarowania terenu wraz z częścią opisową oraz dokumentacją formalno-prawną i oświadczeniami projektantów. Jak wskazał Wojewoda, forma w jakiej projekt budowlany został sporządzony stanowi mało czytelne opracowanie. Na przedmiotowy projekt budowlany składa się kilka oddzielnych opracowań, które nie posiadają kompletnego i jednolitego spisu zawartości oraz wykazu przedłożonych wraz z projektem dokumentów, opinii, pozwoleń i uzgodnień.

Zgodnie zaś z § 8 ust. 1 w/w rozporządzenia, projekt zagospodarowania działki lub terenu powinien zawierać część opisową oraz część rysunkową sporządzoną na mapie do celów projektowych, o której mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.). Ponadto, treść przepisu § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 21 lutego 1995 r. w sprawie rodzaju i zakresu opracowań geodezyjno-kartograficznych oraz czynności geodezyjnych obowiązujących w budownictwie stanowi, że projekt zagospodarowania działki lub terenu należy sporządzić na kopii aktualnej mapy zasadniczej. Dopuszcza się dwukrotne pomniejszenie lub powiększenie tej mapy. Mapą zasadniczą w rozumieniu art. 2 pkt 7 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, jest wielkoskalowe opracowanie kartograficzne, zawierające informacje o przestrzennym usytuowaniu: punktów osnowy geodezyjnej, działek ewidencyjnych, budynków, konturów użytków gruntowych, konturów klasyfikacyjnych, sieci uzbrojenia terenu, budowli i urządzeń budowlanych oraz innych obiektów topograficznych, a także wybrane informacje opisowe dotyczące tych obiektów. Przenosząc przywołaną treść przepisów na grunt przedmiotowej sprawy Wojewoda wskazał, że inwestor w załączeniu do pisma z dnia 12 grudnia 2014 r. nie przedłożył oryginału mapy do celów projektowych, która była podstawą do sporządzenia projektu zagospodarowania terenu. Na załączonej mapie zasadniczej miejsce posadowienia elektrowni wiatrowej oznaczonej symbolem EW G4 4 znajduje się poza obszarem opracowania. A zatem, także w tym zakresie dokumentacja projektowa nie odpowiada wymogom określonym w § 8 ust. 1 przywołanego rozporządzenia.

Organ II instancji podniósł, że stosownie do § 6 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 21 lutego 1995 r., treść mapy do celów projektowych, poza elementami stanowiącymi treść mapy zasadniczej łącznie z granicami władania (własności) nieruchomości (działek), powinna zawierać: 1) opracowane geodezyjnie linie rozgraniczające tereny o różnym przeznaczeniu, linie zabudowy oraz osie ulic, dróg itp., jeżeli zostały ustalone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego lub w decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. W związku z przywołaną treścią przepisu organ uznał, że na rysunkowej części projektu zagospodarowania terenu nie naniesiono linii rozgraniczających tereny oraz nieprzekraczalnych linii zabudowy, które to zostały wyznaczone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Uniemożliwia to weryfikację zgodności inwestycji z normami planu miejscowego Gminy G. ustalonymi w tym zakresie.

Wojewoda zaznaczył, że zgodnie z treścią art. 34 ust. 3 pkt 3 lit. a Prawa budowlanego przedmiotowy projekt budowlany powinien zawierać m.in., warunki przyłączenia do sieci. Ponadto, rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 4 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego (Dz. U. Nr 93, poz. 623 z późn. zm.) określa warunki przyłączenia do sieci, w tym wymagania techniczne w zakresie przyłączania do sieci, określone dla urządzeń wytwórczych, w zależności od przynależności urządzenia do odpowiedniej grupy przyłączeniowej, w tym dla farm wiatrowych. Jak stanowi treść § 8 ust. 7 w/w rozporządzenia warunki przyłączenia są ważne dwa lata od dnia ich określenia. Przedłożone przez inwestora Warunki Przyłączenia Nr [...], zostały wydane przez T. S.A., z/s w K., dnia 28 września 2012 r. (załącznik nr 8), w związku z tym należy uznać je za nieważne. Biorąc pod uwagę treść przepisu art. 35 ust 1 pkt 3 w/w ustawy Wojewoda stwierdził, że inwestor nie posiada aktualnego uzgodnienia wymaganego w zakresie warunków przyłączenia farmy wiatrowej do sieci elektroenergetycznej. Ponadto, oznaczenie działek dokonane w Warunkach Przyłączenia NR [...] nie pokrywa się z oznaczeniem działek wchodzących w obszar zainwestowania wskazany w projekcie.

Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z § 8 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r., część opisowa projektu zagospodarowania terenu powinna określać m.in. przedmiot inwestycji, natomiast w przypadku zamierzenia budowlanego obejmującego więcej niż jeden obiekt budowlany - zakres całego zamierzenia, a w razie potrzeby kolejność realizacji obiektów. Ponadto, przepis § 8 ust. 3 pkt 6 i 7 w/w rozporządzenia stanowi, że cześć rysunkowa projektu zagospodarowania terenu powinna określać m.in. układ sieci i instalacji uzbrojenia terenu, przedstawiony z przyłączami do odpowiednich sieci zewnętrznych i wewnętrznych oraz urządzeń budowlanych oraz układ linii lub przewodów elektrycznych i telekomunikacyjnych oraz związanych z nim urządzeń technicznych, przedstawiony w powiązaniu z sieciami zewnętrznymi, z oznaczeniem miejsca i rzędnych w miarę potrzeby, przyłączenia do sieci zewnętrznych i złączy z instalacją obiektów budowlanych oraz charakterystycznych elementów, punktów pomiarowych, symboli i wymiarów. Z przedłożonej przez inwestora dokumentacji projektowej wynika, że trasy kablowe służące jako przekaźniki energii elektryczne zostały szczegółowo opisane w części projektu elektrycznego. Rzeczony projekt elektryczny danej inwestycji nie został dołączony do projektu budowlanego Farma Wiatrowa G. - część G6. Z treści części opisowej projektu zagospodarowania terenu wynika, że przyłączenie do sieci elektroenergetycznej będzie realizowane na następujących warunkach: zasilanie w energię elektryczną - przyłącze energetyczne SN dla elektrowni wiatrowej - według odrębnego opracowania. Włączenie projektowanej linii elektroenergetycznej do istniejącej sieci przesyłowej - według odrębnego opracowania. Pomimo, że planowana budowa sieci elektroenergetycznej objęta został przez inwestora odrębnym opracowaniem - co jest zgodne z przepisami Prawa budowlanego - to jednak dotyczy ona przedmiotowego zamierzenia budowlanego i jest z nim funkcjonalnie, a także użytkowo powiązana. W związku z tym, linie elektroenergetyczne (trasy kablowe), które stanowią instalację elektryczną wewnętrzną, a także przyłącze i sieć elektroenergetyczną zewnętrzną należało zaznaczyć i opisać w projekcie zagospodarowania terenu w sposób zgodny z w/w przepisami.

Wojewoda wskazał także, że zgodnie z decyzją Wójta Gminy G. z dnia [...] r. znak: [...], ustalającą środowiskowe uwarunkowania przedsięwzięcia pn. "Budowa farmy elektrowni wiatrowych wraz z infrastrukturą towarzyszącą o łącznej maksymalnej mocy 12,8 MW w obrębie miejscowości R., gmina G. (Farma Wiatrowa R. 2 G 4)", a także wypisem z dnia 28 maja 2014 r. znak: [...], działka nr 384/1 w obręb R., na której planowane jest posadowienie turbiny wiatrowej EW G4 4, zlokalizowana jest w obszarze oznaczonym w planie miejscowym Gminy G. symbolem PBS/5/1. Z analizy przedłożonego materiału dowodowego oraz planu wynika jednak, że działka nr 384/1 w rzeczywistości położona jest w obszarze oznaczonym w miejscowym planie jako PBS/6/2 - co w tym stanie rzeczy jest sprzeczne z ustaleniami dokonanymi w powołanej wyżej decyzji Wójta Gminy G. z dnia [...] r.

Wobec wyżej opisanych uchybień projektu budowlanego organ odwoławczy stwierdził, że zaskarżona decyzja organu I instancji została wydana zgodnie z przepisami procedury administracyjnej oraz przepisami Prawa budowlanego. W szczególności inwestor nie doprowadził dokumentacji projektowej do zgodności z obowiązującymi przepisami, do czego został zobowiązany przez organ we właściwym trybie. Niewykonanie przez inwestora tego obowiązku obligowało organ do wydania decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 3 lipca 2013 r., sygn. akt: II SA/Po 378/13, publ. LEX nr 1348221).

Zdaniem Wojewody, niezależnie od powyższego należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Na przedmiotowym obszarze zainwestowania obowiązują zapisy uchwały Rady Gminy w G. z dnia 31 marca 2005 r. Nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy (Dz. Woj. D.. Nr [...], poz. [...]). Zgodnie z tym planem, działki ewidencyjne ujęte jako obszar zainwestowania wskazany przez inwestora oznaczone jako 384/1, 384/2 ujęte zostały jako teren obiektów produkcyjnych, baz, składów i magazynów oznaczony symbolem PBS/6/2. Zgodnie z § 5 (Przeznaczenie i zagospodarowanie ternu, część III) ust. 2 pkt 1 i pkt 2 planu, dla obszaru zainwestowania LSSE - Obszar K. wyznacza dla terenów oznaczonych jako PBS/6/(1-7) - przeznaczenie podstawowe - tereny obiektów produkcyjnych, baz, składów i magazynów, następujące przeznaczenie: 1) dopuszczalne kierunki przekształceń zabudowy: a) dopuszcza się lokalizację urządzeń towarzyszących funkcji podstawowej, w tym związanych z obsługą techniczną i transportową, z zastrzeżeniem niedopuszczalności powodowania uciążliwości w zakresie hałasu i zanieczyszczenia powietrza poza granicami terenów, b) w przypadku podjęcia decyzji o podziale dotychczas funkcjonującej jednostki gospodarczej na różne podmioty ustala się obowiązek uwzględnienia w projekcie podziału obsługi transportowej i dojazdów do poszczególnych jednostek w aspekcie ochrony przeciwpożarowej oraz dostępności właściwych służb do obiektów i urządzeń infrastruktury technicznej obsługującej teren, 2) lokalne warunki, zasady i standardy kształtowania zabudowy i urządzania terenu: a) dopuszcza się lokalizację hal, wiat i magazynów o wysokościach nieprzekraczających 14 m, licząc od powierzchni terenu do okapu, b) dopuszcza się odstępstwa w wysokości obiektów technologicznych jak: kominy, wieże, maszty, silosy, gdzie wierzchołki nie powinny przekraczać rzędnej 168 m, c) dopuszcza się lokalizację związanych trwale z terenem obiektów reklamowych, d) ustala się obowiązek zagospodarowania terenu zielenią ozdobną i izolacyjną.

Z przedłożonej dokumentacji projektowej wynika, że przedmiotem inwestycji objętej wnioskiem inwestora jest budowa pojedynczej elektrowni wiatrowej (oznaczonej symbolem EW G4_4) z drogami wewnętrznymi stanowiącymi dojazd do elektrowni wiatrowych oraz placami manewrowymi. Elektrownia wiatrowa będzie służyć do wytwarzania odnawialnej energii elektrycznej poprzez wykorzystywanie siły wiatru. Część nadziemna elektrowni składa się z wieży hybrydowej, w dolnej części o konstrukcji żelbetonowej, a w górnej stalowej o wysokości całkowitej Hw = 123 m. Całkowita wysokość elektrowni wynosi 180 m. Na topie wieży umiejscowiona jest centralnie gondola z obrotową siłownią wiatrową wyposażoną w trójramienny rotor o średnicy Dr = 114 m. Do każdej elektrowni zaprojektowana została droga dojazdowa według wytycznych producenta turbiny oraz place manewrowe.

Odnosząc się do podnoszonej przez inwestora argumentacji Wojewoda podzielił stanowisko Starosty B., który w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przywołał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 9 maja 2012 r. (sygn. akt II SA/ Gd 604/11, publ. LEX nr 967732), stanowiący, że siłownia wiatrowa jest obiektem budowlanym, a konkretnie budowlą stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami (art. 3 pkt 1 lit. b Prawa budowlanego). Siłownia wiatrowa składa się z różnych elementów np. takich, jak wieża, fundament, śmigła. Elementy te są pomiędzy sobą powiązane technicznie i użytkowo. Żaden z tych elementów nie mógłby funkcjonować samodzielnie. Stanowią więc całość techniczno-użytkową i jako takie mogą być wykorzystywane do wytworzenia energii elektrycznej. Jednocześnie wskazał, że na gruncie orzecznictwa sądów administracyjnych w zakresie prawa podatkowego, dominuje pogląd odrębny. W sprawach podatkowych, zdaniem Sądów - elektrownia jako całość nie jest budowlą lecz tylko urządzeniem technicznym, a jako budowlę należy traktować jedynie części budowlane jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową, czyli wyłącznie fundament i masz (por. w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2010 r. sygn. akt II FSK 1101/08; z dnia 16 grudnia 2009 r., sygn. akt II FSK 1184/08; z dnia 30 lipca 2009 r., sygn. akt II FSK 202/08 oraz wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 7 listopada 2007 r., sygn. akt I SA/Sz 171/07 i z dnia 28 stycznia 2010 r., sygn. akt I SA/Sz 726/09). Powyższe stanowisko, oparte na zawężającym rozumieniu budowli jako obiektu budowlanego, ma na celu, rozstrzygnięcie, w sposób możliwie najmniej dolegliwy dla podatnika, kwestii, czy w przypadku elektrowni wiatrowych opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlega cały obiekt (wraz z kosztowną aparaturą prądotwórczą) czy też wyłącznie części budowlane tego obiektu (czyli fundamenty i wieża). Pogląd ten nie może być jednak – jak stwierdził organ - bezrefleksyjnie zastosowany w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej.

Zgodnie z art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, ilekroć w tej ustawie jest mowa o budowli, należy przez to rozumieć każdy obiekt budowlany nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń). Jednakże zgodnie z art. 3 pkt 1 lit. b Prawa budowlanego, ilekroć w ustawie jest mowa o obiekcie budowlanym należy przez to rozumieć, między innymi, budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. Pomimo że elementy budowlane, nie są tożsame z urządzeniami, to jednak tworzą z nimi całość użytkową (budowlę), bo jedynie całość techniczno-użytkowa stanowi budowlę w rozumieniu przepisów ustawy - Prawo budowlane (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 4 stycznia 2006 r., sygn. akt I SA/Sz 882/04, publ. LEX nr 518039).

Należy zatem uznać, w ocenie Wojewody, że charakterystyczne parametry i konstrukcja turbiny wiatrowej sprawiają, że niemożliwe jest realizowanie podstawowej funkcji tego typu inwestycji produkcyjnej bez wieży i bez umieszczonych na niej urządzeń. Poszczególne elementy składające się na elektrownię wiatrową nie mogą być użytkowane samodzielnie - zgodnie z przeznaczeniem. Brak zatem podstaw do wyodrębnienia, jako budowli, części elektrowni wiatrowej, a tym samym - przedmiotem postępowania w sprawie pozwolenia na budowę nie może być jedynie wieża, postrzegana w oderwaniu od jej przeznaczenia. Elektrownie wiatrowe są to inwestycje produkcyjne służące do wytwarzania energii, a nadto obiekty budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane. Należy wskazać także, że siłownia wiatrowa jest elektrownią czyli budowlą wykorzystywaną bezpośrednio do wytwarzania energii elektrycznej (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 2 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/ Wr 298/14, publ. LEX nr 1495413; z dnia 21 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/ Wr 152/14, publ. LEX nr 1495399; z dnia 9 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/Wr 251/14, publ. LEX nr 1495408; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 4 stycznia 2006 r., sygn. akt I SA/Sz 882/04, publ. LEX nr 518039).

Elektrownia wiatrowa, jako budowla składa się z części budowlanej i niebudowlanej, jednakże w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę organ administracji architektoniczno-budowlanej zobowiązany jest do zbadania zgodności z przepisami inwestycji, rozumianej jako całość. Zgodnie bowiem z dyspozycją art. 33 Prawa budowlanego, pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego. W szczególnym wypadku pozwolenie na budowę może dotyczyć wybranych obiektów (będących częścią zamierzenia), pod warunkiem wszakże, że mogą funkcjonować samodzielnie zgodnie z przeznaczeniem. Niewątpliwie wieża, wzniesiona jako element elektrowni wiatrowej, nie mogłaby funkcjonować samodzielnie - zgodnie ze swoim przeznaczeniem.

Wojewoda podniósł, że niezależnie od powyższego, w postępowaniu prowadzonym na wniosek strony, przedmiot postępowania zostaje wyznaczony przez treść żądania strony. Oznacza to, że w takim wypadku organ nie może dowolnie kształtować przedmiotu postępowania, nawet jeżeli wniosek strony uważa się za niezasadny. W przedmiotowej sprawie inwestor wystąpił z wnioskiem o pozwolenie na budowę zespołu elektrowni wiatrowych, traktowanych przezeń jako obiekty budowlane stanowiące całość użytkową z urządzeniami i instalacjami. Organ I instancji nie mógł zatem uczynić przedmiotem swojego postępowania wyłącznie części budowlanej tych elektrowni. W tym miejscu odnosząc się do argumentu odwołującego dotyczącego podobieństwa między elektrowniami wiatrowymi w zakresie ich części budowlanych, a fundamentami pod maszyny i urządzenia, Wojewoda wskazał, że w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, fundamenty pod maszyny i urządzenia zostały wymienione jako stricte odrębne budowle. Oznacza to, że inwestor występuje w takim wypadku o pozwolenie na budowę fundamentu (pod maszynę lub urządzenie). Ponadto, w myśl art. 32 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę może być wydane po uprzednim przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000, jeżeli jest ona wymagana przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku, jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 1235 z późn. zm.). Z powyższym przepisem koresponduje art. 35 ust. 1 pkt 1 tej samej ustawy, w którym ustawodawca zobowiązał organ właściwy do udzielenia pozwolenia na budowę do zbadania, między innymi, zgodności projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Zgodność wnioskowanej inwestycji z ustaleniami decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (jeżeli decyzja ta jest w danym wypadku wymagana) stanowi nieodzowny warunek udzielenia pozwolenia na budowę.

Organ II instancji wskazał, że inwestor, występując z wnioskiem o pozwolenie na budowę przedmiotowej inwestycji, przedłożył uzyskaną uprzednio decyzję Wójta Gminy G. z dnia [...] r. Treść tej decyzji określa środowiskowe uwarunkowania elektrowni wiatrowych analizowanych jako całość przedsięwzięcia bez rozgraniczenia na części budowlane i niebudowlane. Wójt Gminy G. przed wydaniem przedmiotowej decyzji badał zgodność całości przedsięwzięcia z przepisami ochrony środowiska. Hipotetyczne założenie, że przedmiotem postępowania w sprawie pozwolenia na budowę jest wyłącznie budowla rozumiana jako część budowlana elektrowni wiatrowej (wieża i fundamenty), prowadziłoby wprost do, z gruntu niedopuszczalnego, wniosku, że organ właściwy do udzielenia pozwolenia na budowę nie ma podstaw do badania zgodności elektrowni wiatrowej jako przedsięwzięcia oddziaływującego na środowisko z ustaleniami decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla tego samego przedsięwzięcia. Tymczasem w świetle przytoczonych wyżej przepisów prawa, taki właśnie obowiązek ciąży na organie administracji architektoniczno-budowlanej, a co więcej - stwierdzenie odstąpienia w projekcie budowlanym od ustaleń decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach skutkuje koniecznością przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko w toku postępowania w sprawie pozwolenia na budowę.

W kontekście powyższego Wojewoda zwrócił także uwagę na fakt, że właściwy organ jest zobowiązany do ustalenia kręgu podmiotów będących stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Z kolei obszar oddziaływania obiektu to, w myśl art. 3 pkt 20 tej samej ustawy, teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Jak wynika z powyższego, podstawą do ustalenia stron postępowania w sprawie pozwolenia na budowę jest wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu objętego wnioskiem o pozwolenie na budowę. Obszar ten wyznacza się w każdej sprawie indywidualnie, uwzględniając rodzaj i zakres danej inwestycji, jej usytuowanie, program użytkowy, wielkość i rodzaj immisji. Mając na uwadze te dane, właściwy organ jest zobowiązany ustalić, czy i jakie ograniczenia w zagospodarowaniu otoczenia spowoduje analizowana inwestycja - w świetle wymagań określonych obowiązującymi przepisami. Jeżeli inwestycja stanowiąca przedmiot postępowania w sprawie pozwolenia na budowę jest przedsięwzięciem oddziaływującym na środowisko, właściwy organ, wyznaczając obszar jej oddziaływania, jest zobowiązany wziąć pod uwagę wymagania określone przepisami z zakresu ochrony środowiska, a na tym tle treść oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz zalecenia wynikające z decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Gdyby przedmiotem analizy organu w tym zakresie były jedynie części budowlane elektrowni wiatrowej (wieża i fundamenty), które postrzegane jako samodzielny obiekt nie stanowiłyby przedsięwzięcia oddziaływującego na środowisko, wyznaczony przez organ obszar oddziaływania obiektu nie odpowiadałby nawet w przybliżeniu rzeczywistemu obszarowi oddziaływania elektrowni wiatrowej.

Podsumowując, organ II instancji stwierdził, że w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę zgodność z prawem całości inwestycji, a nie jej wybranych elementów. Weryfikacji pod względem zgodności z obowiązującymi przepisami w toku postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę podlegają zarówno części budowlane, jak również części niebudowlane inwestycji, które to składają się na całość obiektu. W przedmiotowym postępowaniu wnioskiem inwestora objęta została budowa farmy wiatrowej. Z projektu budowlanego wynika, że całkowita wysokość projektowanych siłowni wiatrowych wynosi 180 m. Jak już wskazano wyżej ustalenia planu miejscowego Gminy G. "w drodze odstępstwa" dopuszczają na przedmiotowym terenie sytuowanie "obiektów technologicznych", takich, jak: kominy, wieże, maszty, silosy, z zastrzeżeniem, że wierzchołki tych obiektów nie przekroczą rzędnej 168 m. Parametrem charakteryzującym wszystkie z wymienionych obiektów technologicznych jest ich wysokość. Lokalny prawodawca, w celu ograniczenia wysokości zabudowy przyjął, że wierzchołek rozumiany, jako najwyżej położony punkt obiektu nie przekroczy wysokości 168 m. Tymczasem wysokość elektrowni wiatrowej zostanie powiększona o jej ruchome części, tj. łopaty rotora. Zatem najwyższą dopuszczalną rzędną wysokości będzie maksymalna wysokość skrajnego punktu łopaty rotora w pozycji pionowej ponad poziom terenu, na którym stoi elektrownia wiatrowa, tj. 180 m n.p.t. Jest to wysokość przekraczająca maksymalną dopuszczalną wysokość przyjętą w treści § 5 części III ust. 2 pkt 2 planu. W powstałej sytuacji stanowisko organu I instancji w tym zakresie należy uznać – zdaniem Wojewody - za słuszne.

Skargę na powyższą decyzję wniosła U. Sp. z o.o., zarzucając naruszenie przepisów:

1. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:

– art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez błędne ustalenie przez organ, że przedsięwzięcie planowane przez stronę skarżącą jest niezgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego;

– art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego poprzez niewłaściwe jego zastosowanie polegające na nieprecyzyjnym wezwaniu do usunięcia naruszeń, przez co strona skarżąca nie miała możliwość zadośćuczynić wymogom postawionym przez organ;

2. postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

– art. 8 k.p.a. poprzez podważenie zaufania strony skarżącej do organu administracji przejawiające się w nieprecyzyjnym nałożeniu i wyliczeniu obowiązków nałożonych na stronę skarżącą w trybie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego przez organ I instancji i niewskazanie przez organ II instancji w swojej decyzji tego uchybienia organu I instancji, co postawiło tym samym stronę skarżącą w sytuacji niepewności co do żądania organu,

– art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a. poprzez zaniechanie prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, niedokonania wszechstronnej oceny okoliczności na podstawie analizy całego materiału dowodowego, niedostateczne wyjaśnienie sprawy.

Wskazując na powyższe strona skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, rozważenie uchylenia decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że takie sformułowanie, jakie zostało zapisane w § 5 planie miejscowym, pozwala twierdzić, iż na wskazanym terenie można bez przeszkód zrealizować przedmiotową inwestycję, ponieważ wysokość masztu elektrowni nie przekracza dozwolonej wysokości. W pierwszym rzędzie strona zauważyła, że uznanie przedmiotowej inwestycji za budowlę każe stosować do niej regulację zawartą w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, z której wynika jednoznacznie, że elektrownia wiatrowa jako całość nie jest budowlą, lecz tylko urządzeniem technicznym, a jako budowle należy traktować jedynie części budowlane elektrowni jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkowa, czyli wyłącznie fundament i maszt. Za przyjęciem, że elektrownie wiatrowe jako całość nie są budowlami przemawia to, iż nie zostały w sposób wyraźny wymienione w przywołanym powyżej art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Siłownia (elektrownia) wiatrowa jako całość nie stanowi budowli. Ustawodawca rozróżnia bowiem części budowlane urządzeń technicznych od samych urządzeń, uznając za budowlę jedynie pierwsze z nich. Urządzenia, jak generator, rotor z gondolą, wirnik, generator, skrzynia biegów, komputer sterujący, transformator, rozdzielnia energetyczna, instalacja alarmowa zdalnego sterowania, nie są częściami budowlanymi urządzeń technicznych elektrowni wiatrowych. Są odrębnymi pod względem technicznym częściami przedmiotów składających się na całość użytkową w zakresie urządzeń wytwórczych energii elektrycznej, a nie budowli. Urządzenia te bez uszczerbku dla budowli można wymieniać na inne, zamieniać, zmieniać ich parametry techniczne, wymontowywać i zastępować innymi urządzeniami prądotwórczymi bez zmiany całości użytkowej budowli, która pozostaje ta sama.

Elektrownia wiatrowa nie jest również urządzeniem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego. W zakres pojęcia budowli nie wchodzą bowiem urządzenia techniczne, które się w nim znajdują. Nie są one budowlą, gdyż nie są związane z obiektem budowlanym zapewniającym możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Nie można ich bowiem porównać do przyłączy, przejazdów, ogrodzenia, lub innych urządzeń budowlanych wymienionych w tym przepisie. Nie są więc urządzeniami budowlanymi elementy techniczne służące bezpośrednio wytwarzaniu energii elektrycznej, takie jak zespoły wiatrowe, czyli generator (turbina), rotor z gondolą, wirnik, skrzynia biegów, a także komputer sterujący, transformator, rozdzielnia energetyczna, czy instalacja alarmowa zdalnego sterowania. Jak z powyższego wynika, elektrownie wiatrowe umieszczone na wieży lub maszcie, bądź stalowym słupie wspartym na fundamencie i powiązane z innymi częściami budowlanymi urządzeń technicznych oraz urządzeniami budowlanymi nie mają nic wspólnego z zapewnieniem możliwości użytkowania tego rodzaju budowli zgodnie z przeznaczeniem. W istocie to elektrownie wiatrowe są głównym urządzeniem, w którym dla prawidłowego funkcjonowania niezbędna jest odpowiednia konstrukcja wieży, masztu, słupa stalowego i innych obiektów budowlanych, a także części budowlanych urządzeń technicznych i urządzeń budowlanych. Wieża, maszt, czy słup stalowy jest jednym z elementów potrzebnych do wytwarzania energii elektrycznej za pomocą elektrowni wiatrowych i ich turbin, lecz podobnie jak inne budowle nie pełni w tym urządzeniu roli zasadniczej. Do budowli nie należą zatem urządzenia służące wytwarzaniu energii elektrycznej.

Reasumując, w ocenie strony skarżącej, nie powinno być wątpliwości co do tego, że elektrownia (siłownia) wiatrowa jest obiektem przetwarzającym energię wiatru oraz że składa się ona z fundamentu, masztu, gondoli wraz z generatorem, wirnikiem, skrzynią biegów, komputerem sterującym, transformatorem, rozdzielnią energetyczną, instalacją alarmową i instalacją zdalnego sterowania, to jednak w świetle art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego uznać należy, iż elektrownia wiatrowa jako całość nie jest budowlą, tylko urządzeniem technicznym. Jako budowlę należy traktować jedynie części budowlane elektrowni jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową, czyli fundament i maszt. Tylko tych elementów dotyczą ograniczenia wprowadzone w § 5 obowiązującego na terenie gminy G. planu miejscowego, a co za tym idzie wobec ustalenia, iż wysokość masztów przedmiotowej inwestycji wynosić ma 123 m, uznać należy, iż udzielenie pozwolenia na budowę nie narusza w tym zakresie prawa miejscowego.

Zdaniem strony skarżącej, istotny jest ponadto fakt, że Starosta stwierdzając niekompletność przedłożonej przez inwestora dokumentacji projektowej, postanowieniem z dnia [...] r. nałożył na niego obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Strona skarżąca stosując się do poszczególnych punktów wskazanych w postanowieniu uzupełniła projekt w przewidzianym terminie. Niemniej w decyzjach organów obu instancji pojawiły się zarzuty dotyczące niezgodności projektu budowlanego z przepisami, o których organ wcześniej nie wspominał, bądź wskazywał je nieprecyzyjnie. Postanowieniem z dnia [...] r. Starosta stwierdził, że winien zostać przedłożony oryginał mapy do celów projektowych zawierający obszar terenu inwestycji w pasie co najmniej 30 m, a także ustalenie strefy ochronnej i opracowane geodezyjnie linie rozgraniczające teren oraz nieprzekraczalnych linii zabudowy. Twierdzenie zawarte w decyzji organu I instancji, które zostało powtórzone przez organ II instancji, odnosi się natomiast do tego, że miejsce posadowienia elektrowni wiatrowej na załączonej mapie znajduje się poza obszarem opracowania. Wobec tego wypada zauważyć, że zobowiązanie w zakresie mapy wyznaczone w/w postanowieniem zostało wykonane, niemniej w decyzjach organu obydwu instancji pojawiają się zastrzeżenia co do nieprawidłowości projektu, które wcześniej nie były przedmiotem wezwania (miejsce posadowienia elektrowni wiatrowej poza obszarem opracowania). Ponadto, Wojewoda mając do dyspozycji całą dokumentację sprawy, a w szczególności okoliczność, że organ I instancji postanowieniem nałożył obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, przy czym ich dostatecznie nie sprecyzował i mimo tego w decyzji z dnia [...] r. zarzucił stronie skarżącej nieusunięcie nieprawidłowości, winien przekazać sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania. Tymczasem organ II instancji nie tylko nie podjął działań w tym zakresie, ale podążając za ustaleniami organu I instancji wskazywał kolejne nieprawidłowości, do których uzupełnienia strona nie była zobowiązana. Tymczasem pozostałe kierowane pod adresem dokumentacji projektowej zarzuty są ogólnikowe i wcześniej, to jest w postępowaniu przed organem I instancji, nie były poruszane m.in. nieprawidłowo sporządzona strona tytułowa, mało czytelna forma sporządzenia projektu itp.

Nakładając na inwestora obowiązki w trybie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego organ musi – zdaniem strony skarżącej – nałożone obowiązki jasno wyliczyć i powiązać z konkretnymi przepisami prawa, których wymogów wniosek inwestora nie spełnia. Nałożenie określonych obowiązków na inwestora winno następować w sposób na tyle precyzyjny, aby zakres wymaganych czynności nie budził wątpliwości, a inwestor miał możliwość takiemu wezwaniu zadośćuczynić.

Działanie organu I instancji, który nie wzywając do uzupełnienia konkretnych elementów projektu, których następnie brak podnosi w decyzji, stawia inwestora – w ocenie strony skarżącej - w sytuacji niepewności co do żądania organu, a tym samym podważa zaufanie do organu administracji, czym narusza art. 8 k.p.a.. Nadto, w związku z treścią art. 7 k.p.a. zarzuty kierowane pod adresem inwestora w postanowieniu powinny zostać sformułowane w sposób jasny i niebudzący wątpliwości. Obowiązkiem organu jest także określenie podstawy prawnej każdej wskazanej w postanowieniu nieprawidłowości. Wskazanie przepisów, których zachowanie przez stronę skarżącą będzie warunkowało zgodność projektu z obowiązującymi w tym zakresie przepisami, ułatwi bowiem inwestorowi doprowadzenie projektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. Ze względu na to, że na postanowienie dotyczące uzupełnienia zgłoszenia nie przysługuje zażalenie i można je zaskarżyć jedynie w odwołaniu od decyzji, istotne znaczenie ma precyzyjne określenie wymagań organu co do braków i sposobu ich uzupełnienia.

W ocenie strony skarżącej w przedmiotowej sprawie należy stwierdzić, że sformułowane w sposób ogólnikowy postanowienie z dnia [...] r. obarczone jest wadliwością powodującą jego niewykonalność, mającą istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Jednocześnie zastrzeżono, że jedynie nieprawidłowości, które wyartykułowane zostały w sposób jednoznaczny w postanowieniu właściwego organu administracji, mogą następnie, w przypadku braku odpowiedzi ze strony inwestora, stać się podstawą odmowy udzielenia pozwolenia na budowę. Organ II instancji winien zatem w niniejszym przypadku przeanalizować zebrany w sprawie materiał dowodowy, a następnie wskazać organowi I instancji, aby ten wezwał inwestora do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, i określić wszystkie zarzuty wobec przedłożonej dokumentacji.

W odpowiedzi na skargi Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Na rozprawie w dniu 10 września 2015 r. pełnomocnik strony skarżącej został zobowiązany do wyjaśnienia kwestii rozbieżności w numerach działek wskazanych w "decyzji środowiskowej" w stosunku do decyzji odmawiającej zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik wskazał w piśmie z dnia 16 września 2015 r., że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach została wydana dla działek nr 314, 304/5, 304/10. 384/1, gdyż na tych działkach miały zostać wybudowane turbiny wiatrowe. Natomiast decyzja ta nie obejmuje swoim zakresem działek, na których miałyby zostać wybudowane drogi dojazdowe, place manewrowe, linie kablowe średniego napięcia. Obszar określony "decyzją środowiskową" nie pokrywa się z obszarem określonym we wniosku o pozwolenie na budowę, ponieważ wnioskiem tym objęto oprócz elektrowni wiatrowej również inne obiekty budowlane, które nie wymagały uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (drogi dojazdowe, place manewrowe, linie kablowe średniego napięcia).

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.jedn. Dz.U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.) sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Po myśli zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Uchylenie decyzji administracyjnej przez sąd następuje tylko w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 ust. 1 lit. a) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) i naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Badając pod tym kątem podjęte w niniejszej sprawie decyzje, Sąd doszedł do przekonania, że nie zostały naruszone przepisy prawa w sposób o jakim mowa w art. 145 § 1 w/w ustawy.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm.), w brzmieniu obowiązującym w czasie podejmowania zaskarżonej decyzji.

Zgodnie z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:

1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;

2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;

3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, oraz dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 6;

4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.

Z powyższych przepisów wynika, że organ zarówno I jak i II instancji przed wydaniem decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę dla planowanej inwestycji winien szczegółowo sprawdzić w pierwszej kolejności zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Taką też ocenę organy orzekające przeprowadziły w niniejszej sprawie, wykazując jednoznacznie, że projekt budowlany nie jest zgodny z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Zgodnie z wnioskiem inwestora z dnia 17 października 2014 r. inwestycja pod nazwą "Farma Wiatrowa G. – część G6" jest przewidziana do realizacji na działkach nr 384/1 i 384/2, obręb R., gmina G.. Planowana inwestycja położona jest na terenie objętym ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przyjętego uchwałą Rady Gminy G. z dnia 31 marca 2005 r. Nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy G. (Dz. Woj. D.. Nr [...], poz. [...]). Zgodnie z tą uchwałą działki, na których zaprojektowano przedmiotową inwestycję, należą do obszaru zainwestowania LSSE - Obszar K.. Działki nr 384/1 i 384/2 znajdują się na terenie oznaczonym symbolem PBS/6/2.

Stosownie do § 5 część III ust. 2 pkt 1 i pkt 2 wyżej wymienionej uchwały, dla obszaru zainwestowania LSSE - Obszar K. wyznacza się dla terenów oznaczonych jako PBS/6/(1-7) - przeznaczenie podstawowe - tereny obiektów produkcyjnych, baz, składów i magazynów,

1) dopuszczalne kierunki przekształceń zabudowy:

a) dopuszcza się lokalizację urządzeń towarzyszących funkcji podstawowej, w tym związanych z obsługą techniczną i transportową, z zastrzeżeniem niedopuszczalności powodowania uciążliwości w zakresie hałasu i zanieczyszczenia powietrza poza granicami terenów,

b) w przypadku podjęcia decyzji o podziale dotychczas funkcjonującej jednostki gospodarczej na różne podmioty ustala się obowiązek uwzględnienia w projekcie podziału obsługi transportowej i dojazdów do poszczególnych jednostek w aspekcie ochrony przeciwpożarowej oraz dostępności właściwych służb do obiektów i urządzeń infrastruktury technicznej obsługującej teren,

2) lokalne warunki, zasady i standardy kształtowania zabudowy i urządzania terenu:

a) dopuszcza się lokalizację hal, wiat i magazynów o wysokościach nieprzekraczających 14 m, licząc od powierzchni terenu do okapu,

b) dopuszcza się odstępstwa w wysokości obiektów technologicznych jak: kominy, wieże, maszty, silosy, gdzie wierzchołki nie powinny przekraczać rzędnej 168 m,

c) dopuszcza się lokalizację związanych trwale z terenem obiektów reklamowych,

d) ustala się obowiązek zagospodarowania terenu zielenią ozdobną i izolacyjną.

Co do tego, że w sprawie mamy do czynienia z obiektem produkcyjnym nie ma wątpliwości. Wskazuje na to jednoznacznie pismo Urzędu Gminy G. z dnia 4 września 2014 r. (w aktach sprawy II SA/Wr 394/15) w sprawie interpretacji zapisów planu miejscowego, jak również orzecznictwo sądowoadministracyjne.

Planowana w niniejszej sprawie inwestycja obejmuje budowę pojedynczej elektrowni wiatrowej wraz z infrastrukturą towarzyszącą w postaci dróg dojazdowych i tras kablowych. Przy czym podkreślić wypada, że pojęciem "elektrownia wiatrowa" inwestor określił planowany "wiatrak". Nie wskazał on bowiem, że przedmiotem inwestycji jest budowa fundamentu, masztu i elektrowni wiatrowej wraz z drogami wewnętrznymi stanowiącymi dojazd do elektrowni wiatrowych wraz z placami manewrowymi, ale określił go jako budowa "pojedynczej elektrowni wiatrowej typu RePower (Senvion) 3,2M114 każda, z drogami wewnętrznymi stanowiącymi dojazd do elektrowni wiatrowych wraz z placami manewrowymi". Ponadto wskazał, że część nadziemna elektrowni składa się z wieży hybrydowej, w dolnej części o konstrukcji żelbetonowej, a w górnej stalowej o wysokości Hw = 123 m oraz że na topie wieży umiejscowiona jest centralnie gondola z obrotową siłownią wiatrową wyposażoną w trójramienny rotor o średnicy Dr = 114 m. Jak wynika z projektu budowlanego, całkowita wysokość elektrowni wiatrowej mierzona wraz z łopatami rotora wynosi 180 m.

Trudno zatem uznać za prawidłowe stwierdzenie strony skarżącej zawarte w odwołaniu, że obiekt produkcyjny jakim jest elektrownia wiatrowa ma wysokość 123 m, skoro taką wysokość ma wieża, która takim obiektem nie jest, bowiem samodzielnie nie służy – wbrew temu co wywodzi strona skarżąca w odwołaniu - do produkcji energii elektrycznej. Wieża ta utrzymuje na odpowiedniej wysokości generator, który tą energię produkuje.

Planowana inwestycja nie obejmuje budowy samej wieży. Jeśli by tak było, to posadowienie wieży o wysokości 123 m byłoby zgodne z zapisem § 5 ust. 1 pkt 2 lit. b planu miejscowego. Słusznie zatem zauważył organ I instancji, że odstępstwo w wysokości obiektów zawarte w wyżej przytoczonym przepisie planu dotyczy jedynie obiektów technologicznych, natomiast elektrownia wiatrowa jako całość nie jest obiektem technologicznym, lecz została zakwalifikowana jako obiekt produkcyjny. Wprawdzie można zgodzić się z twierdzeniem strony skarżącej zawartym w odwołaniu, że obiekt produkcyjny jest jednocześnie obiektem technologicznym (chociaż nie każdy obiekt technologiczny jest obiektem produkcyjnym), jednakże w planie miejscowym w niniejszej sprawie wskazano, że obiekt technologiczny to kominy, wieże, maszty, silosy, a nie elektrownie wiatrowe.

Podnieść w tym miejscu należy, że "obiektem budowlanym" w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego jest budowla stanowiąca całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami (art. 3 pkt 1 lit. b). Z przepisu art. 3 pkt 1 lit. b Prawa budowlanego wynika, że na "obiekt budowlany" mogą składać się budowla, instalacje i urządzenia. Z pewnością obiektem budowlanym jest elektrownia wiatrowa (taka jak planowana w niniejszej sprawie) jako całość. Obejmuje ona bowiem m.in. fundament, wieżę i gondolę z obrotową siłownią wiatrową wyposażoną w trójramienny rotor.

Zgodnie zaś z art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, ilekroć w tej ustawie jest mowa o "budowli" należy przez to rozumieć każdy obiekt budowlany nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak m.in. części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń).

Z przepisu powyższego wynika, że elektrownia wiatrowa rozumiana jako część umieszczona na wieży, ponieważ jest urządzeniem technicznym, nie jest budowlą. Jako budowlę należy natomiast traktować części budowlane elektrowni wiatrowej jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową, tj. fundament i maszt/wieżę. Nie wyklucza to jednak traktowania elektrowni wiatrowej jako całości jak "budowli" w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, która jest obiektem budowlanym nie będący budynkiem ani obiektem małej architektury, i stanowi całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. Nie wyklucza tego również fakt, że w skład elektrowni wiatrowej jako całości wchodzi inna budowla, tj. wieża, fundament.

Sąd w całości podziela stanowisko organu odwoławczego, że elementy, z których składa się elektrownia wiatrowa, są pomiędzy sobą tak powiązane technicznie i użytkowo, że żaden z tych elementów nie mógłby – celem wytwarzania energii elektrycznej - funkcjonować samodzielnie. Stanowią więc one całość techniczno-użytkową i jako takie mogą być wykorzystywane do wytworzenia energii elektrycznej. Niemożliwe jest zatem realizowanie podstawowej funkcji tego typu inwestycji produkcyjnej bez wieży i bez umieszczonych na niej urządzeń. Poszczególne elementy składające się na elektrownię wiatrową nie mogą być użytkowane samodzielnie zgodnie z przeznaczeniem. Brak zatem podstaw do wyodrębnienia, jako budowli, poszczególnych części elektrowni wiatrowej, a tym samym czynienia z nich przedmiotu postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, postrzeganych w oderwaniu od przeznaczenia elektrowni wiatrowej jako całości.

Jak słusznie wskazał w powołanym w skardze wyroku z dnia 16 lipca 2010 r. (sygn. akt II SA/Po 124/10) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, z zawartych w art. 3 pkt 2, 3 i 4 ustawy Prawo budowlane definicji budynku, budowli i obiektu małej architektury wynika, iż przedmiotowa inwestycja (elektrownia wiatrowa wraz z urządzeniami i linią kablową) nie może zostać zaliczona do kategorii budynków bądź obiektów małej architektury i w świetle definicji ustawowej stanowiącej, że budowlą jest każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, musi być uznana za budowlę. Powyższe stanowisko nie kłóci się z twierdzeniem wyżej wymienionego Sądu, że z przepisu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego wynika jednoznacznie, iż elektrownia wiatrowa jest tylko urządzeniem technicznym, a jako budowlę należy traktować jedynie części budowlane elektrowni jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową, czyli wyłącznie fundament i maszt.

Sąd podziela w pełni stanowisko, że to elektrownie wiatrowe umieszczone na wieży lub maszcie, bądź stalowym słupie wspartym na fundamencie, są głównym urządzeniem, w którym dla prawidłowego funkcjonowania niezbędna jest odpowiednia konstrukcja wieży, masztu, słupa stalowego i innych obiektów budowlanych, a także części budowlanych urządzeń technicznych i urządzeń budowlanych. Wieża, maszt, czy słup stalowy jest jednym z elementów potrzebnych do wytwarzania energii elektrycznej za pomocą elektrowni wiatrowych i ich turbin i pełni – wbrew temu co twierdzi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu – w tym urządzeniu rolę zasadniczą. Bez umiejscowienia elektrowni wiatrowej na wieży nie mielibyśmy do czynienia z elektrownią wiatrową, która wytwarza energię elektryczną siłą wiatru, gdyż do tego potrzebna jest odpowiednia wysokość. Ponadto, urządzenia, jak generator, rotor z gondolą, wirnik, generator, skrzynia biegów, komputer sterujący, transformator, rozdzielnia energetyczna, instalacja alarmowa zdalnego sterowania, tak jak fundament i wieża, są odrębnymi pod względem technicznym częściami przedmiotów składających się na całość użytkową w zakresie urządzeń wytwórczych energii elektrycznej. Usunięcie tych urządzeń powoduje, że elektrownia wiatrowa nie wytwarza tej energii.

Fakt, że elektrownie wiatrowe nie zostały w sposób wyraźny wymienione w przywołanym powyżej art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, nie przemawia za tym, aby przyjąć, iż elektrownie wiatrowe jako całość nie są budowlami. Ustawodawca wymienia w art. 3 pkt 3 obiekty budowlane, które są budowlami, ale wskazuje jednocześnie, że budowlą jest każdy obiekt budowlany nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury. Nie jest to zatem wyliczenie ostateczne.

Za powyższym przemawia również fakt, że inwestor wystąpił z wnioskiem o pozwolenie na budowę elektrowni wiatrowej składającej się z wieży hybrydowej i umiejscowionej centralnie na topie wieży gondoli z obrotową siłownią wiatrową. Trudno zatem wymagać – jak tego domaga się strona skarżąca – aby organy uczyniły przedmiotem swojego postępowania wyłącznie części budowlane tych elektrowni, np. samą wieżę.

Ponadto należy zwrócić uwagę, że dla inwestora została wydana przez Wójta Gminy G. decyzja z dnia [...] r. znak: [...], którą ustalono środowiskowe uwarunkowania przedsięwzięcia pn.: "Budowa farmy elektrowni wiatrowych wraz z infrastrukturą towarzyszącą o łącznej maksymalnej mocy 12,8 MW w obrębie miejscowości R., gmina gromadka (Farma Wiatrowa R. 2G4)", nie zaś wieży, turbiny, czy samych fundamentów.

Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd stwierdził, że słusznie organy administracyjne przyjęły, iż całkowita wysokość projektowanych siłowni wiatrowych wynosi 180 m, co przekracza maksymalną dopuszczalną wysokość przyjętą w treści § 5 części III ust. 1 pkt 2 lit. b planu miejscowego, to jest 168 m.

Sąd nie podziela stanowiska strony skarżącej, że montaż na wieżach generatorów (wirników z łopatami) nie prowadzi do ich rozbudowy (nadbudowy). Wbrew temu, co strona wskazuje, montaż taki właśnie powoduje zwiększenie całkowitej wysokości tych obiektów. Zaznaczyć w tym miejscu trzeba, że według słownika języka polskiego "wierzchołek" to najwyżej położona część czegoś (http://sjp.pwn.pl/slowniki/wierzcho%C5%82ek.html). Skoro zatem generator, jak i wirniki z łopatami sięgają ponad wieżę, na której są umieszczane, to trudno uznać, aby wierzchołek wieży znajdujący się kilkanaście metrów poniżej tego generatora i łopat był punktem najwyższym. Skoro zaś miejscowy ustawodawca określił maksymalną wysokość określonych obiektów, to wynika z tego, że na danym obszarze nie mogą powstać obiekty przekraczające tę wysokość.

Niezależnie od powyższego należy zauważyć, jak słusznie wskazał organ I instancji, że dopuszczalność usytuowania na danym terenie elektrowni wiatrowych została jednoznacznie wskazana w uchwale Rady Gminy G., chociaż wyrokiem w sprawie II SA/Wr 298/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził nieważność tych zapisów. Nie zmienia to jednak faktu, że miejscowy plan nie przewiduje na terenie oznaczonym symbolem PBS/6/2 zagospodarowania terenu poprzez budowę elektrowni wiatrowych. Wynika z tego, że Rada nie wprowadzając podobnego zapisu na terenie o symbolu PBS/6/2 nie przewidywała w tym miejscu budowy elektrowni wiatrowych. Brak jest zatem podstaw prawnych do udzielenia pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowych, zgodnie z wnioskiem inwestora.

Uwzględniając powyższe należało stwierdzić, że Wojewoda słusznie i zgodnie z prawem wydał zaskarżoną decyzję utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji o odmowie udzielenia pozwolenia na budowę dla planowanej inwestycji jako niezgodnej z zapisami planu miejscowego. Tym samym Sąd nie podzielił zarzutu skargi naruszenia art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego.

Niezależnie od powyższego należy wskazać w odniesieniu do powołanej wyżej decyzji środowiskowej, że zgodnie z art. 86 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 1235 z późn. zm.), zwanej dalej "u.o.o.ś.", decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wiąże organ wydający decyzje, o których mowa w art. 72 ust. 1. Zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, taką decyzją jest m.in. decyzja o pozwoleniu na budowę i decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego.

Jak trafnie podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny, prawnym następstwem takiego rozwiązania jest pełne związanie organu wydającego jedną z decyzji wymienionych w art. 72 ust. 1 ustawy postanowieniami wynikającymi z decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Stanowisko to znalazło swoje potwierdzenie w orzecznictwie, w którym przyjmuje się, że "Następstwem prawnym rozwiązania przyjętego w art. 86 ustawy z 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku jest pełne związanie organu wydającego decyzję o warunkach zabudowy" (wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2012 r., II OSK 710/11, LEX nr 1217447). Oczywiście taki sam skutek decyzja środowiskowa będzie wywierała także na inne decyzje zezwalające na realizację przedsięwzięcia. Oznacza to, że organ wydający takie orzeczenie nie może pominąć żadnych obowiązków i uprawnień wynikających z decyzji środowiskowej, gdyż "decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach ma charakter sui generis «rozstrzygnięcia wstępnego» względem przyszłego zezwolenia na realizację konkretnego przedsięwzięcia i pełni względem niego w istocie funkcję prejudycjalną" (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 2 marca 2011 r., II SA/Po 785/10, LEX nr 993622). Jeżeli zatem w przekonaniu organu, któryś z elementów rozstrzygnięcia narusza prawo – nie może tego zignorować, ale musi – w celu doprowadzenia stanu istniejącego do stanu do zgodnego z prawem – zawiadomić organ właściwy do wszczęcia postępowania weryfikującego (wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 k.p.a. lub stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 k.p.a.) i w przypadku jego wszczęcia w oparciu o art. 97 § 1 k.p.a. zawiesić postępowanie do czasu zakończenia postępowania, w którym oceniana jest prawidłowość decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Jeżeli natomiast pomiędzy wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach a wystąpieniem o wydanie decyzji z art. 72 ust. 1 ustawy zmieniły się założenia inwestycyjne, podmiot zainteresowany realizacją przedsięwzięcia powinien wystąpić o zmianę decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na podstawie art. 155 k.p.a. w związku z art. 87 ustawy, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny bądź słuszny interes strony" (zob. K. Gruszecki, Komentarz do art. 86 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, publ. Lex).

Powyższe oznacza, że warunki realizacji przedsięwzięcia określone w decyzji środowiskowej nie mogą być na dalszych etapach procesu inwestycyjnego modyfikowane, zmieniane, bowiem wiążą organy wydające decyzję o pozwoleniu na realizację inwestycji. Należy jednak zwrócić uwagę, że związanie organów udzielających pozwolenia na budowę nie odnosi się do przyjętej interpretacji ustaleń planu miejscowego, a z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. W decyzji środowiskowej organ wskazał, że planowane przedsięwzięcie jest zgodne z ustaleniami miejscowego planu (uchwała Nr [...]), ale swoje stwierdzenie oparł na odmiennej niż organy orzekające w niniejszej sprawie interpretacji zapisów planu o maksymalnej wysokość budowli, takich jak kominy, wieże, maszty oraz liczenia wysokości planowanej inwestycji.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego oraz art. 8, art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., polegającego na nieprecyzyjnym określeniu w postanowieniu z dnia [...] r. znak [...] obowiązków nałożonych na inwestora, należy zwrócić uwagę, że wyżej wskazanym postanowieniem Starosta zobowiązał wnioskodawcę do usunięcia nieprawidłowości poprzez:

– przedłożenie projektu budowlanego sporządzonego zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. poz. 462 z późn. zm.), to jest:

a) przedłożyć opracowanie projektowe sporządzone zgodnie z § 6 ust. 2 rozporządzenia. Dopuszcza się oprawę projektu budowlanego w tomy obejmujące projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany. Do opracowania dołączyć wszystkie dodatkowe uzgodnienia i inne dokumenty, które nie stanowią załączników do wniosku o pozwolenie na budowę,

b) przedłożyć oryginał mapy do celów projektowych (§ 8 ust. 1) sporządzony na podstawie przepisów, o których mowa w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 21 lutego 1995 r. w sprawie rodzaju i zakresu opracowań geodezyjno-kartograficznych oraz czynności geodezyjnych obowiązujących w budownictwie (Dz.U. Nr 25, poz. 133), tj. mapa powinna zawierać: obszar otaczający teren inwestycji w pasie co najmniej 30 m, a także ustalenie strefy ochronnej - § 5; opracowane geodezyjnie linie rozgraniczające tereny o różnym przeznaczeniu oraz nieprzekraczalne linie zabudowy - § 6 ust. 1, w celu sprawdzenia zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,

c) na stronie tytułowej projektów budowlanych zamieścić jednostkę ewidencyjną, obręb i numery działek ewidencyjnych, które inwestor wskazał we wniosku o pozwoleniu na budowę - § 3 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia,

d) część rysunkową projektu zagospodarowania terenu sporządzić na mapie do celów projektowych, która winna zawierać: wskazanie wszystkich granic działek budowlanych wraz z charakterystycznymi odległościami projektowanych obiektów budowlanych od granic - § 8 ust. 3 pkt 2; rodzaj i zasięg uciążliwości (należy wskazać obszary, na których przewiduje się, w związku z planowaną inwestycją, zwiększenie poziomu hałasu do 40dB, 45dB, 50dB i 55dB które są wartościami granicznymi dla budownictwa mieszkaniowego jednorodzinnego, zabudowy zagrodowej i mieszkaniowo - usługowej) - § 8 ust. 3 pkt 2; zasięg obszaru ograniczonego użytkowania terenu w zakresie omiatania wirnika - § 8 ust. 3 pkt 2. Należy przedłożyć oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomościami na cele budowlane na wszystkie działki będące w zasięgu powyższego obszaru;

– sporządzenie projektu budowlanego zgodnie z zapisami uchwały Rady Gminy w G. z dnia 31 marca 2005 r. Nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy G. w zakresie przeznaczenia terenów. Zgodnie z zapisami planu turbinę G4.4 zlokalizowano na terenie o podstawowym przeznaczeniu - tereny obiektów produkcyjnych, baz, składów i magazynów, brak jest dopuszczenia budowy elektrowni wiatrowych,

– uzupełnienie dokumentacji projektowej o opinię geotechniczną zgodnie z § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie ustalenia geotechnicznych warunków posadowienia obiektów budowlanych (Dz.U. poz. 463) oraz ze względu na budowę obiektu budowlanego drugiej kategorii geotechnicznej dołączyć dokumentację badań podłoża wraz z projektem geotechnicznym - § 7 ust. 2 rozporządzenia.

– przedłożenie oświadczenia o zapewnieniu przyłączenia obiektów na działce nr 384/1 do sieci elektroenergetycznej zgodnie z art. 34 ust. 3 pkt 3 lit. a Prawa budowanego, gdyż w dołączonych do wniosku warunkach przyłączenia z dnia 28 września 2012 r. brak jest powyższej działki.

Jednocześnie poinformowano wnioskodawcę, że ze względu na przewidywaną korektę projektu budowlanego należy dołączyć również zaświadczenie projektantów o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego - aktualne na dzień wprowadzenia korekty projektu.

Przedkładając pismo z dnia 12 grudnia 2014 r. – wbrew twierdzeniom zawartym w skardze – strona skarżąca nie uzupełniła braków dokumentacji projektowej, bowiem nie przedłożono oryginału mapy do celów projektowych, która była podstawą do sporządzenia projektu zagospodarowania terenu, zaś na załączonej mapie zasadniczej miejsce posadowienia elektrowni wiatrowej znajduje się poza obszarem opracowania; projekt budowlany nie posiada strony tytułowej sporządzonej zgodnie z przepisami, lecz zawiera w istocie trzy różne wersje strony tytułowej, oznaczone tym samym numerem porządkowym, przy czym żadna ze stron tytułowych nie określa odpowiednio jednostki ewidencyjnej oraz obrębu i numeru działek ewidencyjnych wchodzących w skład obszaru zainwestowania, pełnego wykazu imion i nazwisk projektantów opracowujących dokumentację geologiczno-inżynierską projektu budowlanego oraz projekt zagospodarowania terenu wraz z określeniem zakresu ich opracowania, specjalności i numeru posiadanych uprawnień budowlanych, daty opracowania projektu i podpisów autorów, a projekt budowlany składa się kilka oddzielnych opracowań, które nie posiadają kompletnego i jednolitego spisu zawartości oraz wykazu przedłożonych wraz z projektem dokumentów, opinii, pozwoleń i uzgodnień; na projekcie zagospodarowania terenu nie naniesiono linii rozgraniczających teren oraz nieprzekraczalnych linii zabudowy; nie przedłożono też oświadczenia o zapewnieniu przyłączenia obiektu na działce nr 384/1 do sieci elektroenergetycznej.

Ponadto strona skarżąca zarzuciła w skardze, że w decyzji organu I jak i II instancji pojawiły się zarzuty dotyczące niezgodności projektu budowlanego z przepisami, o których organ wcześniej nie wspominał, bez wskazania jednak o jakie zarzuty chodzi. To uniemożliwia odniesienie się przez Sąd w pełni do tego stwierdzenia.

Za całkowicie zaś bezpodstawny należy uznać zarzut, że w postępowaniu przed organem I instancji nie były poruszane m.in. kwestie nieprawidłowości sporządzenia strony tytułowej i małej czytelności projektu.

Słusznie strona skarżąca wskazała w skardze, że nakładając na inwestora obowiązki w trybie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego organ musi nałożone obowiązki jasno wyliczyć i powiązać z konkretnymi przepisami prawa, których wymogów wniosek inwestora nie spełnia, zaś nałożenie określonych obowiązków na inwestora winno następować w sposób na tyle precyzyjny, aby zakres wymaganych czynności nie budził wątpliwości, a inwestor miał możliwość takiemu wezwaniu zadośćuczynić. W rozpoznawanej sprawie wymogi powyższe zostały spełnione. Organ I instancji wskazał przepisy, które winien wypełnić inwestor. Wbrew twierdzeniu strony skarżącej postanowienie Starosty z dnia [...] r. zostało sformułowane w sposób szczegółowy i nie jest obarczone wadliwością powodującą jego niewykonalność.

Biorąc powyższe pod uwagę, prawidłowo Wojewoda stwierdził, że inwestor nie doprowadził dokumentacji projektowej do zgodności z obowiązującymi przepisami, do czego został zobowiązany przez organ I instancji we właściwym trybie. Tym samym Sąd uznał zarzuty naruszenia art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego oraz art. 8, art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. za nieuzasadnione.

Niezależnie od powyższego należy również zauważyć, że – jak wskazał pełnomocnik w piśmie z dnia 16 września 2015 r. – zgodnie z zamierzeniem strony skarżącej miały zostać wybudowane 4 turbiny wiatrowe, każda na jednej z działek nr: 314, 304/5, 304/10, 384/1. Zgodnie zaś z art. 33 Prawa budowlanego w przypadku zamierzenia budowlanego obejmującego więcej niż jeden obiekt, pozwolenie na budowę może, na wniosek inwestora, dotyczyć wybranych obiektów lub zespołu obiektów, mogących samodzielnie funkcjonować zgodnie z przeznaczeniem. Jeżeli pozwolenie na budowę dotyczy wybranych obiektów lub zespołu obiektów, inwestor jest obowiązany przedstawić projekt zagospodarowania działki lub terenu, o którym mowa w art. 34 ust. 3 pkt 1, dla całego zamierzenia budowlanego. W aktach sprawy brak jest takiego projektu zagospodarowania terenu dla całego zamierzenia budowlanego.

Uwzględniając powyższe, skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Stąd orzeczono jak w sentencji.