Postanowienie NSA, sygn. akt I OZ 447/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-06-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 270, art. 86 § 1, art. 87, art. 184 w zw. z art. 197
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia C. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 20 kwietnia 2010 r., sygn. akt II SA/Bk 597/09 odrzucające wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 26 maja 2009 r., sygn. akt II SA/Bk 127/09 oddalającym skargę C. J. na decyzję Wojewody P. z dnia (...) stycznia 2009 r., nr (...) w przedmiocie zwrotu nieruchomości i ustalenia odszkodowania. postanawia: oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 26 maja 2009r., sygn. akt II SA/Bk 127/09, oddalił skargę C. J. na decyzję Wojewody P. z dnia (...) stycznia 2009 r., nr (...), w przedmiocie zwrotu nieruchomości i ustalenia odszkodowania.

Od tego wyroku skarżąca złożyła osobiście sporządzoną skargę kasacyjną, którą to skargę tenże Sąd – jako złożoną bez zachowania przymusu adwokackiego określonego w art. 175 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – odrzucił postanowieniem z dnia 3 września 2009 r.

W dniu 16 września 2009 r. skarżąca złożyła skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem tegoż Sądu, wskazanym powyżej. Wskazała, że w dniu 12 czerwca 2009 r. uzyskała wiedzę o dokumentach, które mają znaczenie w sprawie.

W dniu 19 stycznia 2010 r. (data stempla pocztowego) skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku postanowieniem z dnia 26 stycznia 2010 r., sygn. akt II SA/Bk 597/09, przyznał C. J. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W dniu 9 marca 2010 r. skarżąca podpisała pełnomocnictwo dla adwokata T. Ś. do prowadzenia sprawy w sprawie z jej skargi na wymienioną wyżej decyzję Wojewody P.

Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Białymstoku w dniu 20 kwietnia 2010 r. sygn. akt II SA/Bk 597/09, pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2010 r., sygn. akt II SA/Bk 597/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem z dnia 26 maja 2009 r. II SA/ BK 127/09, wskazując, że został wniesiony po terminie.

Sąd pierwszej instancji uznał, że przyczyna uchybienia terminu, o której mowa w art. 87 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ustała najpóźniej w dniu, w którym strona wniosła przedmiotową skargę o wznowienie do sądu, to jest w dniu 16 września 2009 r. W tej sytuacji 7-dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do jej złożenia upływał z dniem 23 września 2009 r. Natomiast wniosek w tym przedmiocie został złożony dopiero na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2010 r.

Na to postanowienie zażalenie złożyła skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika z urzędu adwokata T. Ś., wskazując, że Sąd niezasadnie przyjął, iż wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi o wznowienie został złożony po terminie. Powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego podniesiono, że "przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia kasacji przez pełnomocnika ustanowionego przez Sąd ustaje w dniu, w którym miał on rzeczywistą możliwość wniesienia kasacji, a nie w dniu dowiedzenia się przez niego o wyznaczeniu go pełnomocnikiem".

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), stanowi, iż w przypadkach przewidzianych w dziale VII tej ustawy możliwe jest żądanie wznowienia postępowania sadowego, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem, przy czym prawomocność nie wynika z żadnego dodatkowego orzeczenia i następuje z mocy prawa.

Stosownie natomiast do treści art. 86 § 1 powołanej ustawy, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W myśl zaś postanowień art. 87 § 1 i § 2 tej ustawy, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym, wnoszący o przywrócenie terminu, jest obowiązany uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4)

W związku z powyższym stwierdzić należy, że przywrócenie terminu do dokonania czynności sądowej uzależnione jest od dwóch przesłanek, po pierwsze: od zachowania stosownego terminu do złożenia wniosku, po drugie: od uprawdopodobnienia przez wnoszącego wniosek braku winy po jego stronie w uchybieniu terminu.

W niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji uznał, że nie został zachowany siedmiodniowy termin, o którym mowa w art. 87 § 1 powołanej wyżej ustawy i odrzucił wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do złożenia skargi o wznowienie postępowania, wskazując, że termin zakreślony dla dokonania tej czynności upłynął w dniu 23 września 2009 r. Natomiast wniosek w tym przedmiocie został złożony dopiero na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2010 r., a więc po terminie.

Zauważyć należy, że w niniejszej sprawie prawo pomocy zostało przyznane skarżącej postanowieniem Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 26 stycznia 2010 r., a pełnomocnictwa udzieliła pełnomocnikowi w dniu 9 marca 2010 r. Nawet zatem, gdyby – jak podnosi pełnomocnik w niniejszym zażaleniu – siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu liczyć od daty, od której mógł on dokonać tej czynności (czyli od dnia 9 marca 2010 r.), to ostatnim dniem dla dokonania tej czynności był dzień 16 marca 2010 r. Zatem wniosek złożony w dniu 20 kwietnia 2010 r. uznać należy za spóźniony. Zaznaczyć przy tym należy, że do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi o wznowienie postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym nie jest przewidziany przymus adwokacko – radcowski, jak w przypadku wnoszenia skargi kasacyjnej, czy też skargi o wznowienie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Zatem orzeczenie Sądu Najwyższego, na które powołała się skarżąca w niniejszym zażaleniu nie ma tu zastosowania.

Odnosząc się do podniesionej w zażaleniu możliwości zastosowania w niniejszej sprawie art. 87 § 5 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uznać należy, że rozwiązanie przewidziane w tym przepisie nie ma zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Przepis ten stanowi bowiem, że po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych. Oznacza to, że co do zasady możliwość przywrócenia terminu została ograniczona rocznym terminem, zaś po jego upływie przywrócenie terminu może nastąpić tylko w wyjątkowym przypadku. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z akt niniejszej sprawy nie wynika, aby zaistniała sytuacja wyjątkowego przypadku określona w tym przepisie.

W związku z tym uznać należy, że zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 20 kwietnia 2010 r., nie narusza przepisów obowiązującego prawa.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił, jak w sentencji