Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 300/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2017-07-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 28 ust. 3, art. 28 ust. 3a
journal: Dz.U. 2013 poz 1442
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 5 lipca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik Sędziowie WSA Marzenna Kosewska WSA Mirella Ławniczak (spr) Protokolant: ref. staż. Marta Chocianowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lipca 2017 roku przy udziale sprawy ze skargi K. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy wcześniejszą decyzję tego organu z dnia [...].07.2014 r. Nr [...] odmawiającą K. J. umorzenia należności z tytułu składek w łącznej kwocie 48.473,75zł.

W motywach decyzji ZUS wyjaśnił, że w dniu 03.06.2014 r. K. J. wystąpiła z wnioskiem o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne za okres od 01.10.2007 r. do 15.11.2010 r. w kwocie 8.815,50 zł, na ubezpieczenie zdrowotne za okres od 01.09.2009 r. do 15.11.2010 r. w kwocie 2.800,40 zł, na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od 01.07.2007 r. do 15.11.2010 r. w kwocie 672,90 zł.

Decyzją z dnia [...].07.2014 r. wydaną na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3, art. 28 ust. 1, 2, 3, 3a oraz 32 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych ZUS odmówił uwzględnienia wniosku i umorzenia powyższych należności.

W uzasadnieniu przedstawił ustalenia, z których wynikało, że do ubezpieczenia z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej K. J. zgłosiła się 01.01.2006 roku. Działalność tę zawiesiła 01.11.2010 roku, a następnie zlikwidowała z dniem 10.08.2012 roku. W rocznych zeznaniach podatkowych K. J. wykazywała przychody: w 2012 r, w kwocie 24.602,44 zł a w 2013 r. w kwocie 25.430,90 zł. Jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w K. jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku od dnia 09.01.2014 r. natomiast od 30.04.2014 r. do 31.07.2014 r. otrzymywała zasiłek w wysokości ok. 769 zł miesięcznie. K. J. uzyskuje dochód z prac dorywczych w wysokości 400 zł miesięcznie. Na utrzymaniu ma córkę, na rzecz której zasądzone zostały alimenty w kwocie 450 zł miesięcznie. Średniomiesięczny dochód przypadający na jednego członka w rodzinie K. J. wynosi ok. 810 zł. Z oświadczenia zainteresowanej wynika, że miesięczne koszty utrzymania rodziny wynoszą 800 zł, koszty leczenia 200 zł oraz koszty związane z opłatą za przedszkole 150 zł.

Z ustaleń poczynionych przez ZUS wynika nadto, że w lokalu zajmowanym przez wnioskodawczynię i jej córkę zameldowane są jeszcze dwie osoby: P. J. i Z. T. Wnioskodawczyni nie korzysta z pomocy Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w K.

K. J. jest natomiast współwłaścicielką trzech nieruchomości oraz właścicielem pojazdu marki [...] wyprodukowanego w 2008 r. i współwłaścicielem samochodu marki [...] wyprodukowanego w 1998 r.

W świetle powyższych ustaleń ZUS stwierdził, że w sprawie nie mają zastosowania przepisy zawarte w art. 28 ust. 3 pkt 1,2 i 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1442 ze zm. t.j.). Uznał, że nie została spełniona przesłanka do umorzenia należności składkowych zawarta w art. 28 ust. 3 pkt 3 tej ustawy. Nastąpiło wprawdzie zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej ale istnieje majątek, z którego można egzekwować należności. W omawianej sprawie nie zachodzą też przesłanki do umorzenia należności określone w art. 28 ust. 3 pkt 4a, 5 i 6 cyt. ustawy. Wysokość nieopłaconej składki przekracza kwotę kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym. Organ egzekucyjny nie umorzył postępowania z uwagi na brak składników majątkowych podlegających zajęciu. W obecnym stanie faktycznym nie można stwierdzić, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

Ponadto stwierdzono, że brak możliwości umorzenia należności na podstawie art. 28 ust. 3a cyt. ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych bowiem nie zachodzą przesłanki określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31.07.2003 r. (Dz. U. Nr 141, poz. 1365) dające możliwość umarzania należności z tytułu składek ubezpieczonych będących płatnikami składek pomimo braku ich nieściągalności.

W skardze na powyższą decyzję, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, K. J. wniosła o jej uchylenie i zarzuciła naruszenie art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 K.p.a. oraz § 3 ust. 1 pkt 1 i 3 cyt. rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 roku. Zakwestionowała trafność oceny jej sytuacji materialnej dokonanej w zaskarżonej decyzji. Stwierdziła, że nie przeprowadzono w niej rzetelnej oceny dowodów a argumentacja pozbawiona jest logiki. Z jednej strony uznano bowiem, że skarżąca żyje w ubóstwie, a z drugiej uznano, że nie jest to przesłanka do umorzenia składek. Skarżąca zarzuciła nadto, że ZUS nie zastosował przepisów ustawy z dnia 9 listopada 2014 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność (Dz. U. z 2012 r., poz. 1551) zwaną "ustawą abolicyjną", mimo że skarżąca kwalifikuje się do objęcia przepisami tej ustawy.

Wyrokiem z dnia 9 kwietnia 2015 r, o sygn. akt III SA/Po 127/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżone decyzje i nakazał organom ocenę przesłanek umorzenia składek na podstawie ustawy z dnia 9 listopada 2012r – o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność , zwaną dalej "ustawą abolicyjną".

Jeszcze przed uzyskaniem powyższego wyroku, strona w dniu 13 stycznia 2015r. zwróciła się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wnioskiem o umorzenie nieopłaconych należności z tytułu składek na ubezpieczenie emerytalne, rentowe i wypadkowe w związku z prowadzoną działalnością za okres podlegający przepisom ustawy abolicyjnej. Decyzje takie uzyskała w dniu [...] marca 2015 roku. W jednej z nich o sygn. [...] ZUS umorzył część należności na podstawie ustawy abolicyjnej, zaznaczając jednocześnie, które należności nie podlegają umorzeniu. Natomiast w sprawie o sygn. [...], również z dnia [...] marca 2015 r. ZUS umorzył postępowanie z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Strona skorzystała z prawa zaskarżenia w/w decyzji do Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych.

Z uwagi na powyższe postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 roku ZUS Oddział w O. zawiesił postępowanie prowadzone na wniosek skarżącej z dnia 29 maja 2014 r dot. umorzenia należności na podstawie ustawy – O systemie ubezpieczeń społecznych – do czasu uprawomocnienia się decyzji ZUS o umorzeniu postępowania na podstawie ustawy abolicyjnej.

Po oddaleniu przez Sąd Okręgowy [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych odwołania skarżącej od decyzji z dnia [...] marca 2015 r., postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r podjęto zawieszone postępowanie w sprawie umorzenia należności składkowych.

W toku podjętego postępowania uzyskano informacje z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, Urzędu Skarbowego [...], Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności [...], Powiatowego Urzędu Pracy [...], dane ewidencyjne pojazdu [...], informację o stanie należności. Załączono też oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym oraz sytuacji materialnej osoby fizycznej, umowę pożyczki pieniężnej, umowę kredytu gotówkowego.

Decyzją z dnia [...] września 2016 r., o nr [...] ZUS Oddział w O. odmówił skarżącej umorzenia należności w kwocie 43 419,43 zł z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne w części finansowanej przez płatnika, na ubezpieczenia zdrowotne w części finansowanej przez płatnika oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Ustalono następujący stan faktyczny.

K. S. (przedtem J.) zatrudniona jest na podstawie umowy o pracę w firmie [...]; od 28 lipca 2015 do 25 lipca 2016 r korzystała z zasiłku macierzyńskiego. Uzyskuje też świadczenie w formie zasiłku rodzinnego na dwoje dzieci w łącznej kwocie 120,02 zł oraz świadczenie wychowawcze na dwoje dzieci w kwocie 1 000 zł miesięcznie. Mąż skarżącej uzyskuje wynagrodzenie w kwocie 1 277,00 zł. Wydatki łączne rodziny to zdaniem skarżącej 1300 zł, ale nie zostały udokumentowane. Posiada zobowiązania pieniężne z tytułu zaciągniętych kredytów w kwocie 4000 zł miesięcznie, zaś mąż zobowiązanej w kwocie 28 776, 00 zł, które spłaca w miesięcznych ratach po 536,41 zł. Skarżąca nie jest objęta pomocą społeczną Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej [...], jest właścicielem pojazdu marki [...] rok prod. 2008, a także współwłaścicielem samochodu osobowego marki [...], rok prod. 2002. W Centralnej Bazie Danych Ksiąg Wieczystych figuruje jako współwłaściciel nieruchomości położonych w P. w gminie B. zapisanych w trzech księgach wieczystych. Organ uznał, że w świetle powyższego nie zaistniały warunki niewypłacalności, a strona dysponuje wolnym dochodem, który pozwoli jej na spłatę należności, która nie musi nastąpić jednorazowo. Ponadto w ocenie organu K. S. nie jest objęta pomocą społeczną MOPS [...], co może potwierdzać, że sytuacja finansowa w jakiej się obecnie znajduje nie uzasadnia przyznania pomocy szczególnej. Podkreślono, że wysokość niepłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym, organ egzekucyjny nie umorzył postępowania egzekucyjnego i nie stwierdził braku majątku, z którego można było prowadzić egzekucję.

Strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zarzuciła organowi, że należy wyłączyć spod egzekucji niektóre składniki jej majątku, a już całkowicie niedopuszczalnym jest egzekucja świadczeń w oparciu o świadczenie 500+ jako całkowicie przeznaczone na potrzeby dzieci. Uznała, że decyzja organu nie jest dostatecznie uzasadniona w ramach tzw. uznania administracyjnego. Pojazd [...] nie jest jej własnością, na dowód czego przedłożyła umowę kupna-sprzedaży. Nie ma możliwości przedstawienia dowodów na wydatki bieżące, bo ich nie dokumentuje, nie jest właścicielką mieszkania, w którym mieszka, więc również nie są na nią zarejestrowane media i jest zobowiązana do ich pokrywania w formie gotówkowej.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r, o nr [...] Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] września 2016 r. Podtrzymano ustalenia organu I instancji. Oceniając całokształt materiału dowodowego Zakład uznał, że nie zostały spełnione przesłanki całkowitej nieściągalności w rozumieniu art. 28 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i nie zostały wyczerpane wszystkie możliwości prawne odzyskania przez Zakład należności w dłuższym czasie. Dalej wskazano, że nie zaistniały również przesłanki uzasadniające umorzenie na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. Nr 141,poz.1365 ze zm.). W ocenie organu strona nie wykazała okoliczności pozwalających na umorzenie należności pomimo braku całkowitej nieściągalności ze względu na ważny interes osoby zobowiązanej. Uznał bowiem, że łączny dochód rodziny to 3 831, 40 zł, zaś wydatki z tytułu opłat, kosztów leczenia, innych wydatków i spłaty zobowiązań wynoszą 1 951,91 zł. Tym samym dochód ten daje realną szanse na spłatę zadłużenia w drodze przymusowego dochodzenia lub układu ratalnego na zasadach dostosowanych do sytuacji finansowej rodziny. Nie ma więc przesłanek do umorzenia należności przy zastosowaniu art. 28 ust.3 a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Kontynuowała spór z organem odnośnie obowiązku przechowywania i przedkładania dowodów na ponoszone wydatki, zakwestionowała zarówno wysokość wynagrodzenia jak i fakt podejmowania pracy. Podkreśliła, że nadal przebywa na zasiłku macierzyńskim. Podtrzymuje twierdzenia odnośnie sprzedania pojazdu marki [...]. Zaakcentowała, że w postępowaniu egzekucyjnym od lipca 2016 r. nie uzyskano żadnej kwoty zaległości, a sprzedaż majątku nie jest możliwa. Uznała, że w sposób wystarczający udowodniła, że nie jest w stanie spłacić zobowiązania, nie jest też w stanie go płacić w systemie ratalnym.

Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2016 r., poz. 1066 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2016 r., poz. 718 ze zmianami, zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.").

Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a.), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. "b"), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. "c").

Zasady podlegania ubezpieczeniu społecznemu określają przepisy u.s.u.s., które w sposób ścisły regulują sytuację pozwalające ubiegać się o umorzenie należności z tytułu ubezpieczenia społecznego. Zgodnie z art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, z uwzględnieniem ust. 2-4 (ust. 1).

Oznacza to, że należności z tytułu składek, co do zasady, mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności (ust. 2), z zastrzeżeniem ust. 3a.

Całkowita nieściągalność, w rozumieniu powołanego przepisu zachodzi, gdy:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze;

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne (ust. 3).

Stosownie do art. 28 ust. 3a powołanej ustawy, należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia, mogą być w uzasadnionych przypadkach, określonych w § 3 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z 2003 r. Nr 141, poz. 1365), umarzane, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Zgodnie z § 3 ust. 1 tego rozporządzenia, ZUS może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Zauważyć trzeba, że umorzenie należności składkowych, na podstawie art. 28 ust. 1 u.s.u.s. oraz ust. 2 i 3 tej ustawy, ustawodawca oparł na konstrukcji swobodnego aktu administracyjnego tzw. uznania administracyjnego. Taka forma działania organu administracji oznacza, że organ ten nie jest obowiązany do wydania jednoznacznej w treści decyzji w razie spełnienia czy zaistnienia ściśle określonych warunków (por. J. Boć, T. Kuta, Prawo administracyjne, PWN, Warszawa 1984). Podjęcie rozstrzygnięcia w oparciu o uznanie administracyjne (dyspozycja przepisu stanowiącego podstawę aktu swobodnego skonstruowana m.in. poprzez użycie zwrotu "organ może") stanowi skorzystanie z uprawnienia administracji do ukształtowania w danej sprawie i w danym stanie faktycznym oraz w ramach obowiązujących reguł procesowych skutków prawnych w ramach pewnej swobody zakreślonej przepisami prawa materialnego. Innymi słowy, działając w ramach swobodnego uznania, organ administracji ma możliwość wyboru rozstrzygnięcia w określonym stanie faktycznym.

Rozstrzyganie podjęte w ramach uznania wymaga jednak od organu poczynienia ustaleń dokonanych w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.), tj. przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku wydania decyzji o przekonującej treści (art. 11 k.p.a.). Tymczasem w ocenie Sądu organ II instancji naruszył zasadę prawdy obiektywnej w kwestiach związanych z sytuacją majatkową skarżącej poprzez dokonanie ustaleń niepełnych i sprzecznych, co w konsekwencji doprowadziło do niedostatecznego uzasadnienia przesłanki umorzenia wskazanej w art. 28 ust. 3a u.s.u.s, w szczególności w § 3 w ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. Dokonując ustaleń w pierwszej instancji Zakład stwierdził, że skarżąca wspólnie zamieszkuje oraz gospodaruje z mężem, który uzyskuje dochód w kwocie 1277,00 zł miesięcznie. Ponadto skarżąca pobiera zasiłek rodzinny i dodatki do zasiłku rodzinnego w łącznej kwocie 120,00 zł oraz świadczenie wychowawcze w kwocie 1000 zł miesięcznie. W ocenie organu- ta łączna kwota dochodu tj. ok. 2400 zł pozwala na spłatę zaległości wobec ZUS w dłuższym czasie. Rozpatrując sprawę ponownie – organ utrzymał w mocy decyzję organu I instancji stwierdzając jednocześnie ,że strona ma możliwości płatnicze, bowiem łączny dochód na rodzinę to ok. 3831,40 zł czyli ponad 1400 zł więcej niż ustalił to organ pierwszej instancji. Skoro organ rozpoznając sprawę od początku wyraża pogląd, że strona jest w stanie bez uszczerbku dla siebie i swojej rodziny dokonać spłaty zaległości, bowiem pracuje i uzyskuje dochód, a z materiału dowodowego wynika, że przebywa na urlopie wychowawczym i nie zarobkuje to ustalenie takie pozbawione jest podstaw faktycznych. Organ uznając, że strona dysponuje dochodem w łącznej kwocie 3 841,40 zł przesądził o tym, że opłacenie należności nie pozbawi strony i jej rodziny zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Tymczasem winien dokonać takich twierdzeń, ale w oparciu o ustalenia mające odzwierciedlenie w materiale dowodowym, bo w istocie nie jest jasne, do których ustaleń odnosi wniosek o możliwej spłacie zaległości. Organ zaniechał sprawdzenia faktycznego dochodu skarżącej i dokonał dowolnych ustaleń, jednocześnie utrzymując w mocy decyzję pierwszoinstancyjną, która odnosiła się do niższej kwoty dochodu. W konsekwencji stanowi to o sprzeczności ustaleń w obu decyzjach i wymaga wyjaśnienia. Twierdzenie organu w zaskarżonej decyzji, że po przeznaczeniu świadczeń z programu 500 plus na wychowanie dzieci pozostają stronie środki finansowe z uzyskiwanych wynagrodzeń za pracę nie jest poparte materiałem dowodowym. W zaskarżonej decyzji organ z jednej strony stwierdza, że stan faktyczny nie uległ zmianie, by następnie w analizie "obecnego stanu faktycznego" wpisać kwotę dochodu skarżącej z tytułu wynagrodzenia 1. 355,69 zł. Wprawdzie identyczna kwota wynagrodzenia męża mogłaby sugerować oczywistą omyłkę, lecz organ dalej jednoznacznie stwierdza, że małżonek "również" uzyskuje dochód i w części rozważań przesłanek z § 3 ust.1 pkt 1 rozporządzenia jednoznacznie stwierdza, że łączny dochód rodziny to 3.831.40 zł oraz wskazuje na uzyskiwane przez skarżącą i małżonka dochody z wynagrodzenia. Jednak żadna z tych kwot nie ma odzwierciedlenia w aktach sprawy. Zaistniała więc ewidentna sprzeczność pomiędzy ustaleniami organów. Ustalenia te mogłyby być różne na skutek ponownego rozpoznania sprawy, ale winno to wynikać ze środków dowodowych zebranych przez organ lub przedłożonych przez stronę i znajdować odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.

Organ w ponownym rozpoznaniu sprawy odnosząc się do przesłanek z art. 28 ust 3a, a konkretnie zawartych w § 3 ust.1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003 r.- w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne winien ustalić kwotę dochodu osób pozostających we wspólnym gospodarstwie i na gruncie tych ustaleń ocenić przesłanki umorzenia. Różnica dochodu w kwocie 1400 zł przy stanie zadłużenia skarżącej jest kwotą istotną dla oceny możliwości zaspokajania bieżących potrzeb rodziny. Powyższe rozbieżności w ustaleniach faktycznych mają istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem weryfikacji ulec może twierdzenie organu zawarte w zaskarżonej decyzji, że wysokość dochodu, daje realną szansę na spłatę zadłużenia w drodze przymusowego dochodzenia lub układu ratalnego na zasadach dostosowanych do sytuacji finansowej rodziny. Wobec sporu co do tej kwestii i zarzutu skargi ocena przesłanek umorzenia na gruncie § 3 ust.1 pkt 1 rozporządzenia winna podlegać ponownej ocenie.

W pozostałym zakresie sąd uznał zarzuty skargi za niezasadne. To na stronie bowiem ciąży obowiązek wykazania przesłanek uzasadniających umorzenie należności z tytułu składek Organ winien generalnie przeprowadzać niezbędne dowody z urzędu (zasada oficjalności postępowania) oraz wnioskowane przez stronę (zob. m.in., B. Adamiak, J. Borkowski), ale może to zrobić tylko w sytuacji, gdy strona takie przedłoży.

Twierdzenie, że strona nie ma obowiązku przechowywania dokumentów potwierdzających jej bieżące wydatki jest błędne, a przede wszystkim rodzi konsekwencje dla samej strony, która od początku trwania postępowania, czyli od roku 2014 r. miała świadomość potrzeby ich gromadzenia i przedkładania organowi. Już bowiem 5 września 2014 r. poinformowano Skarżącą, że w interesie zobowiązanej jest przedstawienie nowych faktów i okoliczności , które miałyby istotny wpływ na podjęcie decyzji przez ZUS. Skoro skarżąca miała świadomość, że dla wykazania jej sytuacji należy przedłożyć dokumenty związane ze spłatą kredytów, to pozbawionym racji jest twierdzenie, że nie musi dokumentować bieżących wydatków. Na marginesie zaznaczyć należy, że dokumenty kredytowe zostały uwzględnione i ocenione przez organ prawidłowo. Decydując się na prowadzenie sporu z organem administracyjnym, w tym także egzekucyjnym winna sobie zdawać sprawę, że wszelkie dochody, aby zostały uwzględnione muszą być udokumentowane. Skarżąca jest w trakcie postępowania od roku 2014 r. i do chwili obecnej nie przedłożyła jakichkolwiek środków dowodowych na poparcie własnej wersji ponoszonych wydatków. W tym zakresie identyczny zarzut należy postawić skarżącej w kwestii pojazdu marki [...]. Spierając się z organem K. S. nie przedstawiła dowodu sprzedaży czy wyrejestrowania pojazdu. Poza gołosłownym twierdzeniem, że nie jest jego posiadaczem, nie uczyniła nic, by okoliczności tej dowieść, co jest stosunkowo prostą czynnością poprzez przedłożenie dokumentu np. sprzedaży. Przedłożyła za to dowód sprzedaży innego pojazdu, nie objętego w ogóle ustaleniami faktycznymi w niniejszym postępowaniu. Również stanowisko zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy jest niewiarygodne w części, jakiej usprawiedliwia brak dokumentacji opłat za media. Nawet jeśli bowiem gotówką przekazuje koszty opłat za media innej osobie, to nie tylko może ,ale powinna uzyskać dowody takiego rozliczenia. Ich brak czyni prawidłowymi wnioski organu, że w tej części twierdzenia skarżącej są nieudokumentowane i nie mogą być brane pod uwagę.

Rozpatrując ponownie sprawę organ powinien wyeliminować wskazane przez Sąd wadliwości i sprzeczności oraz wnikliwie odnieść przesłanki umorzenia zawarte w §3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003 r., do konkretnej sytuacji skarżącej, na którą składa się jej sytuacja finansowa oraz ocenić możliwości spłaty zaległości przez skarżącą.

Mając powyższe na względzie, działając na podstawie art. 145 § 1. pkt 1 lit. "c" p.p.s.a Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.