Wyrok NSA, sygn. akt I SA 1192/88
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1989-05-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 621  Sprawy mieszkaniowe, w tym dodatki mieszkaniowe
Powołane przepisy: article: art. 44
journal: Dz.U. 1987 nr 30 poz. 165
law: Obwieszczenie Ministra Budownictwa, Gospodarki Przestrzennej i Komunalnej z dnia 2 października 1987 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe.
article: par. 9 ust. 3
journal: Dz.U. 1987 nr 40 poz. 230
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 grudnia 1987 r. w sprawie czynszów najmu za lokale mieszkalne i użytkowe.
Teza: Definicja "nadwyżki powierzchni mieszkalnej", zawarta w par. 9 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 grudnia 1987 r. w sprawie czynszów najmu za lokale mieszkalne i użytkowe /Dz.U. nr 40 poz. 230 ze zm./, jest wiążąca we wszystkich wypadkach, w których używa się tego określenia w przepisach ustawy - Prawo lokalowe lub w aktach wykonawczych do tej ustawy.

TEZY

Definicja "nadwyżki powierzchni mieszkalnej", zawarta w par. 9 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 grudnia 1987 r. w sprawie czynszów najmu za lokale mieszkalne i użytkowe /Dz.U. nr 40 poz. 230 ze zm./, jest wiążąca we wszystkich wypadkach, w których używa się tego określenia w przepisach ustawy - Prawo lokalowe lub w aktach wykonawczych do tej ustawy.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił na podstawie art. 207 par. 5 Kpa skargę Włodzimierza K. na decyzję Dyrektora Wydziału Spraw Lokalowych Urzędu Miasta Społecznego Warszawy z dnia 5 września 1988 r. w przedmiocie części lokalu.


UZASADNIENIE

Dyrektor Wydziału Spraw Lokalowych Urzędu Miasta Społecznego Warszawy decyzją z dnia 5 września 1988 r. (...) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Wydziału Spraw Lokalowych Urzędu Dzielnicowego w W. z dnia 18 czerwca 1988 r. (...) o odmowie uwzględnienia wniosku Włodzimierza K. dotyczącego ograniczenia powierzchni mieszkalnej, zajmowanej przez Teodozję i Mieczysława małżonków K. w lokalu nr 1 w domu nr 39 przy ul. S. Jako podstawę prawną wymienionych decyzji powołano art. 44 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. 1987 nr 30 poz. 165 ze zm./. W ich uzasadnieniach zaś podano, że Teodozja i Mieczysław małżonkowie K. są najemcami lokalu mieszkalnego, obejmującego 2 pokoje o powierzchni łącznej 33,36 m2 /16,66 m2 i 16,70 m2/, kuchnię oraz 3 przedpokoje, w domu nr 39 przy ul. S. w W. na podstawie decyzji o przydziale z dnia 9 października 1969 r. (...). Zajmowane pokoje są usytuowane w układzie amfiladowym. W lokalu tym zamieszkują obecnie tylko małżonkowie K. /2 osoby/.

Postępowanie administracyjne o ograniczenie powierzchni przez nich zajmowanej wszczęte zostało na wniosek Włodzimierza K. z dnia 18 stycznia 1988 r., będącego od 1978 r. właścicielem lokalu nr 1 w domu nr 39 przy ul. S., składającego się z 4 pokoi, kuchni, w.c., czterech przedpokoi oraz schowka, o łącznej powierzchni użytkowej 104,85 m2. Odmawiając uwzględnienie tego wniosku, organy administracji państwowej wskazały, że norma powierzchni mieszkalnej przysługującej jednej osobie wynosi 7-10 m2. Przy obliczaniu, czy w lokalu występuje nadwyżka powierzchni mieszkalnej, przyjmuje się górną granicę normy zaludnienia. W takim zaś wypadku w części lokalu zajmowanej przez małżonków K. nie występuje nadwyżka powierzchni mieszkalnej w rozumieniu obowiązujących przepisów i z tych względów wniosek nie mógł być uwzględniony.

Na decyzję organu odwoławczego skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł pełnomocnik Włodzimierza K. W skardze zarzucił naruszenie art. 44 ust. 3 i 4 prawa lokalowego oraz nierozpatrzenie tej części wniosku skarżącego, w której domagał się on przekazania do jego dyspozycji przedpokoju o powierzchni 5,05 m2, przez co - jak podano w skardze - naruszony został także art. 7 Kpa.

W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie, uznając, że podniesione zarzuty są nietrafne.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Powołane w decyzjach organów administracji państwowej przepisy art. 44 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. 1987 nr 30 poz. 165 ze zm./ dotyczą bez wątpienia takich sytuacji, w których najemca lokalu mieszkalnego zajmuje lokal o powierzchni większej, niż mu przysługuje na podstawie norm zaludnienia, a nadwyżka ta obejmuje co najmniej 1 pokój. Wynika to zarówno z powołanych przepisów ustawy, jak i z jej art. 44 ust. 1, uzależniającego możliwość zastosowania dalszych ustępów tego artykułu od występowania w lokalu nadwyżki powierzchni mieszkalnej stanowiącej co najmniej jeden pokój. Ocena zatem zgodności z prawem decyzji zaskarżonej oraz utrzymanej przez nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji sprowadza się w istocie do oceny trafności stanowiska wyrażonego w tych decyzjach, według którego w lokalu zajmowanym przez Teodozję i Mieczysława małżonków K. na podstawie decyzji administracyjnej nie występuje nadwyżka powierzchni mieszkalnej, o jakiej mowa w powoływanych przepisach.

Rozważając tę kwestię należało stwierdzić, że ustawa - Prawo lokalowe, używając określenia "nadwyżka powierzchni mieszkalnej", poza wskazaniem, iż musi ona obejmować co najmniej jeden pokój, nie definiuje tego określenia ani nie podaje, czy przy jej ustalaniu bierze się pod uwagę dolną, czy też górną granicę normy określonej w par. 10 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 1987 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów prawa lokalowego /Dz.U. nr 36 poz. 203/, wynoszącej od 7 do 10 m2 powierzchni mieszkalnej na jedną osobę. Dlatego w skardze zawarto wywód, iż ograniczenie powierzchni mieszkalnej małżonków K. do zajmowania jednego pokoju o powierzchni 16,66 m2 byłoby zgodne z przysługującą im powierzchnią w granicach norm zaludnienia. Zwrócono przy tym uwagę, iż najemcy zajmują ponadto samodzielnie kuchnię oraz 3 przedpokoje.

Wywód ten jednak pomija przepis par. 9 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 grudnia 1987 r. w sprawie czynszów najmu za lokale mieszkalne i użytkowe /Dz.U. nr 40 poz. 230 ze zm./. Rozporządzenie to, aczkolwiek dotyczy czynszów najmu, posługuje się określeniem nadwyżki powierzchni mieszkalnej. W powołanym par. 9 ust. 3 stwierdza ono, iż pokój stanowi nadwyżkę, o której mowa, jeżeli w pozostałych pokojach najemca ma zapewnioną powierzchnię według normy 10 m2 na osobę. Wspomniane rozporządzenie zostało wydane na podstawie upoważnienia zawartego w art. 15 ust. 4 i art. 17 ust. 5 prawa lokalowego, a zatem podana w nim definicja "nadwyżki powierzchni mieszkalnej" jest wiążąca we wszystkich wypadkach, w których bądź w przepisach prawa lokalowego, bądź w aktach wykonawczych używa się tego określenia. Biorąc więc pod uwagę, iż przy dokonywaniu ustaleń w przedmiocie występowania przesłanek do ograniczenia powierzchni mieszkalnej zajmowanej przez małżonków K. w lokalu nr 1 w domu nr 39 przy ul. S. w W. organy administracji państwowej zastosowały górną granicę normy zaludnienia, to jest 10 m2 na osobę, to zarzut skargi, dotyczący naruszenia art. 44 ust. 3 i 4 prawa lokalowego, należało uznać za chybiony.

W tej sytuacji zasadnie przyjęto w decyzjach, iż małżonkom K. przysługuje 20 m2 powierzchni mieszkalnej, której nie zapewnia żaden z zajmowanych pokoi.

Sąd nie podzielił także zarzutu skargi dotyczącego naruszenia art. 7 Kpa na skutek nierozpatrzenia wniosku skarżącego o przekazanie na jego rzecz jednego z trzech przedpokoi zajmowanych przez najemcę. Zarówno argumenty merytoryczne, jak i powołanie się we wniosku z dnia 18 stycznia 1988 r. na przepis art. 44 ust. 4 prawa lokalowego wskazują, iż żądanie udostępnienia także przedpokoju o powierzchni 5,03 m2 /pakamery/ stanowiło integralną część żądania dotyczącego ograniczenia małżonkom K. powierzchni mieszkalnej o pokój o powierzchni 16,70 m2, który jakoby stanowił nadwyżkę tej powierzchni. Skoro jednak - jak to już wykazano - pokój objęty wnioskiem nie mógł być przekazany Włodzimierzowi K. na zasadzie art. 44 ust. 4 prawa lokalowego, to tym samym nie zachodziła potrzeba rozstrzygania na tej podstawie kwestii omawianego przedpokoju /pakamery/.

W tym stanie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 207 par. 5 Kpa orzekł jak w sentencji.