Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 210/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2021-06-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 35 ust. 3 pkt 1, art. 267, art. 268 ust. 1, art. 270 ust. 1, art. 298 pkt 1, art. 272 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 310
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - t.j.
article: art. 145 par 1 pkt 1 lit. c, art. 141 par 4, art. 200, art. 209, art. 205 par 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska,, Sędzia WSA Bolesław Stachura, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi P. [...] M. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia opłaty zmiennej za okres III kwartału 2018 r. za pobór wód podziemnych I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie na rzecz strony skarżącej P. [...] M. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 273 ust. 6 w związku z art. 272 ust. 1, art. 14 ust. 2 i ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2020 r. poz. 310 ze zm.); dalej: "u.p.w.", oraz art. 104 k.p.a., Inne określił P. M. za okres III kwartału 2018 r. opłatę zmienną w wysokości [...] zł za pobór wód podziemnych na potrzeby Leśniczówki [...], gm. B..

W uzasadnieniu ww. decyzji organ przedstawił następujące ustalenia stanu faktycznego sprawy.

Pismem z dnia [...] grudnia 2020 r. organ, na podstawie art. 272 ust. 17 p.w., ustalił Nadleśnictwu w formie informacji kwartalnej za okres III kwartału 2018 r. opłatę zmienną w wysokości [...] zł za pobór wód podziemnych, na potrzeby

ww. Leśniczówki. Informację została doręczona Nadleśnictwu [...] grudnia 2020 r.

W dniu [...] grudnia 2020 r. Nadleśnictwo złożyło reklamację do ww. informacji. Nadleśnictwo podniosło, że w sprawie nie dochodzi do szczególnego korzystania z wód, lecz do zwykłego korzystania z wód na zasadach wynikających z art. 33 u.p.w., które przysługuje właścicielowi gruntu i nie wymaga uzyskania pozwolenia wodnoprawnego. Dodatkowo, Nadleśnictwo wskazało, że z wypisu z ewidencji gruntów, które dotyczy Leśniczówki, wynika, że budynek ten ma charakter mieszkalny, a leśniczy wraz z rodziną korzysta z wód na zasadzie zwykłego korzystania.

Organ wezwał Nadleśnictwo do złożenia wyjaśnień dotyczących: lokalizacji ujęcia wody, właściciela gruntu, na którym znajduje się ujęcie wody, osób zamieszkujących

w Leśniczówce (czy są pracownikami [...]), do jakich celów jest pobierana woda oraz czy w Leśniczówce jest prowadzona inna działalność niż mieszkaniowa. W dniu [...] stycznia 2021 r. wpłynęła odpowiedź Nadleśnictwa do ww. zadanych pytań organu, w której wskazano, że woda jest wykorzystywana wyłącznie na cele socjalno-bytowe przez pracowników Nadleśnictwa i ich rodziny, a w ewidencji budynków figurują jako budynki mieszkalne i mają wyłącznie charakter mieszkalny, chociaż znajduje się w niej kancelaria.

Powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] stycznia 2021 r. organ przyjął, że pobór wody na potrzeby Leśniczówki zamieszkiwanej przez pracowników [...] wraz z rodzinami nie spełnia wymogów zwykłego korzystania z wód na zasadach określonych w art. 33 u.p.w. i wymaga uzyskania pozwolenia wodnoprawnego.

Według organu, przyjmując, że [...] nie mają statusu przedsiębiorcy i nie posiadają osobowości prawnej, to i tak są podmiotem korzystającym ze środowiska w rozumieniu przepisów prawa ochrony środowiska, a co za tym idzie - podmiotem korzystającym z usług wodnych w rozumieniu przepisów u.p.w.

Organ argumentował dalej, że przepis z art. 33 ust. 3 u.p.w. wyraźnie wskazuje na pobór wody potrzeby własnego gospodarstwa domowego lub własnego gospodarstwa rolnego. Każde inne korzystanie, w tym na cele statutowe jednostki organizacyjnej, niebędącej osobą prawną, nie będzie się mieściło w zakresie dyspozycji normy wynikającej z art. 33 u.p.w., a więc nie można go zakwalifikować jako zwykłe korzystanie z wód. [...] są podmiotem korzystającym ze środowiska, a w konsekwencji podmiotem korzystającym z usług wodnych. Wszelkie korzystanie z wód w celu realizacji zadań ustawowych lub statutowych, czy jego innej działalności będzie skutkowało obowiązkiem, w tym obowiązkiem ponoszenia opłat za usługi wodne.

W ocenie organu, zajmowanie mieszkania służbowego jest związane

z zatrudnieniem przez [...], a więc nie tylko są zaspokajane potrzeby mieszkaniowe osób tam zamieszkujących, ale również potrzeby [...], jako podmiotu prowadzącego swoją działalność statutową, która może być wykonywana poprzez rozlokowanie odpowiedniej liczby pracowników w ramach poszczególnych jednostek organizacyjnych, jakimi są również poszczególne leśnictwa. W związku z tym, że pobór wód podziemnych w rozpatrywanym przypadku nie spełnia warunków zwykłego korzystania z wód, to według organu, Nadleśnictwo jest obowiązane ponosić opłatę zmienną (art. 298 pkt 1 u.p.w.). Z tych względów, nie uznając zasadności wniesionej reklamacji, organ obliczył Nadleśnictwu wysokość opłaty zmiennej za korzystanie z wód podziemnych za okres III kwartału 2018 r. w wysokości [...] zł.

Wysokość opłaty zmiennej została ustalona na podstawie art. 272 ust. 1 u.p.w. jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty i ilości pobranych wód podziemnych lub powierzchniowych , wyrażonej w m3, do innych celów niż wymienione w pkt 1-35 w PKD, tj. [...] zł za 1m3 pobranych wód podziemnych, pomnożonej przez współczynnik różnicujący([...]) i ilość pobranych wód ([...] m3).

Nadleśnictwo M., reprezentowane przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, wniosło do sądu skargę na ww. decyzję organu, podnosząc zarzuty naruszenia:

1. przepisów proceduralnych, tj. art. 6, art. 7, art. 77 § 1, art. 78 art. 107 § 3 k.p.a., polegające na zaniechaniu poczynienia dokładnych ustaleń faktycznych odnośnie do celu korzystania z wody podziemnej pobieranej ze spornego ujęcia wody oraz wielkości dobowego poboru wody pod kątem zbadania, czy nie dochodzi do zwykłego korzystania z wody, a tym samym pominięcie dowodu z oględzin na gruncie przedmiotowej studni

w celu ustalenia faktycznego sposobu korzystania z niej;

2. art. 7a k.p.a. polegające na zaniechaniu zastosowania tego przepisu w sytuacji wątpliwości co do znaczenia pojęcia "zwykłego korzystania z wody" i "dostarczania wody ludności";

3. art. 33 w zw. z art. 35 ust. 1 u.p.w. polegające na błędnym uznaniu, że zwykłe korzystanie z wody nie może dotyczyć podmiotu instytucjonalnego, takiego jakim jest Nadleśnictwo reprezentujące Skarb Państwa, bez szczegółowego odniesienia się do faktycznego sposobu korzystania z wody podziemnej, podczas gdy dokonanie oceny stanu faktycznego, pod kątem występowania przesłanki z art. 33 ust. 3 u.p.w., powinno przede wszystkim uwzględniać cele, dla których pobierana jest woda podziemna, a ujęcie powstało w 2013 r. i obecnie służy do zaopatrzenia w wodę budynku mieszkalnego Leśniczówki, stanowiącej mieszkanie leśniczego;

4. art. 272 ust. 1, art. 14 ust. 2 i ust. 6 pkt 2 u.p.w. przez nieuzasadnione naliczenia opłaty zmiennej za pobór wód podziemnych stanowiący konsekwencje błędnej wykładni przepisów i błędnego ustalenia, że Nadleśnictwo dokonało poboru wód podziemnych bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego lub pozwolenia zintegrowanego;

5. art. 120 pkt 1 u.p.w. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie oraz przyjęcie przez organ, że konieczne jest w przedmiotowym stanie uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego lub zintegrowanego, pomimo że dostarczanie wody nie dotyczy zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi ani zaopatrzenia zakładów wymagających wody wysokiej jakości, ani także nie służy w tym stanie ochronie zasobów wodnych;

6. art. 121 ust. 3 u.p.w. polegające na błędnym uznaniu, że przedmiotowe ujęcie służy zaopatrzeniu ludności w wodę i nie jest ujęciem służącym zwykłemu korzystaniu z wód.

W uzasadnieniu skargi zarzuty zostały uzasadnione.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Sprawa podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym na podstawie przepisu art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.), zgodnie z którym przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Przewodnicząca Wydziału I zarządzeniem z dnia [...] maja 2021 r. skierowała sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Przedmiotem sporu pomiędzy stroną skarżącą, a organem jest kwestia samej zasadności ustalenia Nadleśnictwu opłaty zmiennej, w sytuacji, gdy według skarżącej brak było podstaw do jej naliczania z uwagi na to, że pobór wód podziemnych stanowi zwykłe korzystanie z wód, które nie podlega obowiązkowi ponoszenia opłaty za usługi wodne, natomiast - w ocenie organu - zwykłe korzystanie z wód nie dotyczy leśniczówek, w których prowadzona jest działalność gospodarcza związana z działalnością leśną, co oznacza, że korzystanie z wód na potrzeby takich budynków wymaga uzyskania pozwolenia wodnoprawnego i ponoszenia opłat za usługi wodne.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2020 r. poz. 310 ze zm.); dalej: "u.p.w.", oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz. U. z 2017 r. poz. 2502 ze zm.).

Zgodnie z brzmieniem art. 35 ust. 3 pkt 1 u.p.w., usługi wodne obejmują pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych. Przepis art. 267 u.p.w. stanowi natomiast, że instrumenty ekonomiczne służące gospodarowaniu wodami stanowią m.in. opłaty za usługi wodne (pkt 1). Stosownie także do art. 268 ust. 1 u.p.w., opłaty za usługi wodne uiszcza się m.in. za pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych (ust. 1 pkt 1). Zgodnie z art. 270 ust. 1 u.p.w., opłata za usługi wodne za pobór wód składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej uzależnionej od ilości wód pobranych, przy czym opłaty stałej nie ponosi się za pobór wód do celów rolniczych lub leśnych na potrzeby nawadniania gruntów i upraw, na potrzeby chowu i hodowli ryb oraz do celów elektrowni wodnych (ust. 2), a także za pobór wód do celów ochrony przyrody w lasach lub ochrony przeciwpożarowej lasu (ust. 2a). Stosownie do brzmienia art. 33 ust. 1 u.p.w., właścicielowi gruntu przysługuje prawo do zwykłego korzystania z wód stanowiących jego własność oraz z wód podziemnych znajdujących się na jego gruncie. Zwykłe korzystanie z wód służy zaspokojeniu potrzeb własnego gospodarstwa domowego oraz gospodarstwa rolnego (art. 33 ust. 3 u.p.w.). Definicję zwykłego korzystania z wód wprowadza natomiast art. 33 ust. 4 u.p.w. stanowiąc, że zwykłe korzystanie z wód obejmuje: 1) pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych w ilości średniorocznie nieprzekraczającej 5 m3 na dobę, 2) wprowadzenie ścieków do wód lub do ziemi w ilości nieprzekraczającej łącznie 5 m3 na dobę. Szczególnym korzystaniem z wód jest natomiast korzystanie wykraczające poza powszechne korzystanie z wód (dotyczące wód powierzchniowych) oraz zwykłe korzystanie z wód, obejmujące czynności wymienione w art. 34 u.p.w. Stosownie natomiast do art. 35 ust. 1 u.p.w., usługi wodne polegają na zapewnieniu gospodarstwom domowym, podmiotom publicznym oraz podmiotom prowadzącym działalność gospodarczą możliwości korzystania z wód w zakresie wykraczającym poza zakres powszechnego korzystania z wód, zwykłego korzystania z wód oraz szczególnego korzystania z wód.

Z przywołanej regulacji prawnej wynika, że usługami wodnymi podlegającymi - zgodnie art. 268 u.p.w. - opłatom są zatem usługi wodne polegające na zapewnieniu gospodarstwom domowym, podmiotom publicznym oraz podmiotom prowadzącym działalność gospodarczą możliwości korzystania z wód w zakresie wykraczającym poza zakres powszechnego korzystania z wód, zwykłego korzystania z wód oraz szczegółowego korzystania z wód. Wynika z tej regulacji także, że - tak rozumiane usługi wodne - obejmują m.in. pobór wód podziemnych (art. 35 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 pkt 1 u.p.w.) przez gospodarstwa domowe, ale wyłącznie w zakresie wykraczającym poza zwykłe korzystanie z wód. Przesłanką odróżniającą zwykłe korzystanie z wód od korzystania stanowiącego usługę wodną jest - na gruncie art. 33 ust. 4 u.p.w. - ilość pobieranych wód podziemnych (średniorocznie nieprzekraczająca łącznie 5 m3 na dobę) przez gospodarstwo domowe.

Zatem, zwykłe korzystanie z wód przysługuje nie tylko osobom fizycznym, ale także osobom prawnym. Potwierdza to brzmienie przepisu art. 33 ust. 1 u.p.w., który w sposób wyraźny przyznaje prawo zwykłego korzystania z wód każdemu właścicielowi gruntu, a nie tylko takim właścicielom gruntów, którzy są osobami fizycznymi. Inne brzmienie tego przepisu prowadziłoby do oczywistej sprzeczności z art. 64 ust. 2 Konstytucji RP, który nakazuje tak samo traktować prawo własności należne różnym podmiotom prawa. Sformułowanie "potrzeby własnego gospodarstwa domowego", jakim posługuje się ustawodawca, obejmuje również potrzeby własne osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, w takim rozmiarze, który nie narusza ograniczeń dostępu do wód, wynikających z art. 33 ust. 4 u.p.w., tj. poboru wód podziemnych lub wód powierzchniowych w ilości średniorocznie nieprzekraczającej 5 m3 na dobę, czy wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi w ilości nieprzekraczającej łącznie 5 m3 na dobę. Wykładnia wykluczająca zwykłe korzystanie z wód przez jednostki organizacyjne posiadające jak i nieposiadające osobowości prawnej oznaczałaby, że wszelkie postaci korzystania z własności do wód tych podmiotów, stanowiłyby postać szczególnego korzystania z wód. Szczególne korzystanie z wód nie tylko wiąże się z obowiązkiem ponoszenia opłat, ale także z obowiązkiem posiadania pozwolenia wodnoprawnego, czyli zgody właściwego organu na niestandardową postać dostępu do wód. Brak jest jednak racjonalnych powodów, które pozwalałyby na tak istotne różnicowanie podmiotów prawa w korzystaniu z podlegającego równej ochronie prawa własności. Na pogorszenie sytuacji administracyjnoprawnej osób prawnych, w tym Skarbu Państwa, nie pozwala organom władzy publicznej konstytucyjna zasada równości ustanowiona w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia [...] lutego 2019 r. sygn. akt II SA/Rz [...]).

Sąd orzekający w tej sprawie aprobuje zaprezentowaną w ww. wyroku wykładnię "zwykłego korzystania z wód", zauważając dodatkowo, że termin ten był tak samo rozumiany również w poprzednim stanie prawnym, tj. pod rządami ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r. poz. 1121 ze zm.), w której odpowiednikiem obecnego art. 33 był art. 36 (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] września 2017 r. sygn. akt II OSK [...]).

Ponadto należy wskazać, że Skarb Państwa jest właścicielem nieruchomości stanowiących [...], zaś zarząd tym mieniem wykonuje specjalistyczna jednostka organizacyjna jaką jest Państwowe Gospodarstwo Leśne "[...]". Skarżąca działa więc w ramach osobowości prawnej Skarbu Państwa, a to oznacza, że jej działania są działaniami tej osoby prawnej. Przepisy ustawy o lasach, powierzając [...] zarząd składnikami mienia państwowego, przesądzają o możliwości wykonywania przez tę jednostkę organizacyjną uprawnień właścicielskich, w tym - co oczywiste - czerpania z uprawnień wypływających z przepisów u.p.w., przewidujących zwykłe korzystanie z wód. Skarbowi Państwa przysługują te uprawnienia, które w jego imieniu wykonuje podmiot publiczny, jakim są jednostki organizacyjne [...]. Brak jest zatem prawnej możliwości wyłączenia z zarządu lasami państwowymi prawa do zwykłego korzystania z wód. Nadleśnictwo, wykonując swoje ustawowe zadania, zobligowane jest zachowywać się jak właściciel, w imieniu którego zarządza nieruchomościami stanowiącymi [...]. Dlatego Nadleśnictwo, pomimo że nie posiada osobowości prawnej, z racji wykonywania czynności zarządu składnikami leśnymi mienia Skarbu Państwa, może być adresatem przepisów definiujących korzystanie zwykłe z wód, tj. art. 33 ust. 1 u.p.w. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia [...] lipca 2017 r. sygn. akt II SA/Rz [...]).

W odniesieniu do akcentowanej przez organ kwestii "prowadzenia działalności gospodarczej" przez skarżącą, należy stwierdzić, że w rozpoznawanej sprawie podmiotem obciążonym opłatą jest Państwowe Gospodarstwo Leśne [...], które - zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia [...] września 1991 r. o lasach (Dz. U z 2020 r. poz. 1463 ze zm.); dalej: "u.o.l." - zarządza lasami stanowiącymi własność Skarbu Państwa. Zgodnie z art. 4 ust. 4 u.o.l., w ramach sprawowanego zarządu, [...] prowadzą gospodarkę leśną, gospodarują gruntami, innymi nieruchomościami oraz ruchomościami związanymi z gospodarką leśną, a także prowadzą ewidencję majątku Skarbu Państwa oraz ustalają jego wartość. Na podstawie natomiast art. 32 ust. 1 u.o.l., [...], jako państwowa jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, reprezentują Skarb Państwa w zakresie zarządzanego mienia, a nadleśnictwo jest jednostką organizacyjną wchodzącą w skład [...] (art. 32 ust. 2 pkt 3 u.o.l.). Nadleśniczy samodzielnie prowadzi gospodarkę leśną oraz odpowiada za stan lasu, a w szczególności reprezentuje Skarb Państwa w stosunkach cywilnoprawnych, kieruje nadleśnictwem, bezpośrednio zarządza lasami, gruntami i innymi nieruchomościami Skarbu Państwa pozostającymi w zarządzie [...], inicjuje, koordynuje oraz nadzoruje działalność pracowników nadleśnictwa (art. 35 ust. 1 u.o.l.).

W orzecznictwie zauważa się, że z powyższych uregulowań prawnych wynikają, z jednej strony - uprawnienia [...] do prowadzenia działalności gospodarczej i występowania w roli przedsiębiorców, z drugiej jednak strony - szereg kompetencji o charakterze władczym, nakazujące uznawać jednostki [...] jako elementy ustroju administracji publicznej. Organy administracji leśnej są terenowymi organami rządowej administracji specjalnej, łączącymi funkcje z zakresu administracji państwowej ze specjalistycznymi zadaniami spoza obszaru stosunków administracyjnych. Taki status prawny [...] nie pozwala zatem ujmować ich działalności wyłącznie jako nastawionej na działalność gospodarczą - zarobkową. W szczególności, nie przesądza o tym, że wszelka aktywność [...] jest działalnością gospodarczą. Na podstawie art. 4 ust. 3 u.o.l. nie można bowiem stawiać kategorycznego wniosku o wyłącznie zarobkowym charakterze czynności zarządczych, których przedmiotem są lasy należące do Skarbu Państwa. Poza tym, jak wynika z powołanych regulacji, do [...] nie należą tylko i wyłącznie zadania z zakresu, o jakim jest mowa w art. 4 ust. 3 u.o.l. (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia [...] stycznia 2020 r. sygn. akt II SA/Rz [...] oraz z dnia [...] lutego 2019 r. sygn. akt II SA/Rz [...]).

Sąd w składzie orzekającym w sprawie - odnosząc się do argumentacji organu przedstawionej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji - w pełni aprobuje stanowisko przedstawione w powołanych wyrokach, zauważając jednocześnie, że powołane orzeczenia sądów administracyjnych dotyczyły także przypadków, w których pobór wód przez nadleśnictwa następował w sytuacji braku pozwolenia wodnoprawnego. Jednak, w orzecznictwie przyjmuje się, że pozwolenie wodnoprawne stanowi źródło danych niezbędnych do ustalenia wysokości opłaty, lecz sam fakt jego wydania nie przesądza także o obowiązku uiszczenia opłaty przez jego adresata, gdyż w pierwszej kolejności organ winien wziąć pod uwagę zasadność określenia takiej opłaty (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia [...] września 2018 r. sygn. akt II SA/Wr [...] oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia [...] października 2018 r. sygn. akt II SA/Rz [...]).

Mając powyższe okoliczności na uwadze, należy uznać, że nałożenie na Nadleśnictwo obowiązku poniesienia opłaty zmiennej za pobór wód podziemnych dla potrzeb bytowych mieszkańców Leśniczówki, jest co najmniej przedwczesne, gdyż organ w toku postępowania nie wyjaśnił i nie poddał rozwadze wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności. Z akt sprawy nie wynika bowiem, aby woda w jakikolwiek sposób była wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej. Nie zbadano w istocie, na jaki cel i w jakiej ilości pobierana jest faktycznie woda z ujęcia będącego przedmiotem sprawy (czy pobór ten spełnia przesłanki zwykłego korzystania z wód). W zakresie tym w istocie nie przeprowadzono postępowania dowodowego, przyjmując a priori, że prowadzenie działalności gospodarczej przez właściciela gruntu wyklucza w każdej sytuacji korzystanie z wód na tym gruncie w ramach korzystania zwykłego. Tymczasem, jak już wskazano, Skarbowi Państwa jako właścicielowi, a w konsekwencji [...] jako państwowej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, reprezentującej Skarb Państwa w zakresie zarządzanego mienia (i w konsekwencji Nadleśnictwu, jako jednostce organizacyjnej wchodzącej w skład [...], przysługuje prawo właściciela gruntu do zwykłego korzystania z wód podziemnych znajdujących się w jego gruncie (art. 33 ust. 1 u.p.w.), zaś działalność [...] nie polega wyłącznie na podejmowaniu działalności gospodarczej, ale również na pełnieniu funkcji organów administracji, zaś mienie Lasów może służyć różnym celom, w tym mieszkalnym, związanym z zaspokajaniem potrzeb własnego gospodarstwa domowego (art. 33 ust. 3 u.p.w.), na co w istocie wskazywało Nadleśnictwo w piśmie wyjaśniającym z dnia 11 stycznia 2021 r., a co - z uwagi na błędną wykładnię art. 33 u.p.w. - organ zignorował jako okoliczność mającą znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

Brak zatem wyjaśnienia kluczowych dla sprawy kwestii - funkcjonowania budynku Leśniczówki, której mieszkańcy czy użytkownicy dokonują poboru wody podziemnej, celów, jakim służy pobierana woda, ale również średniorocznej ilości pobieranej wody - potwierdza podnoszone w skardze zarzuty naruszenia art. 7 i art. 77 k.p.a., które to przepisy obligują organy administracji publicznej do podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, w tym zgromadzenia i rozpatrzenia materiału dowodowego w taki sposób, aby ustalić niewątpliwy stan faktyczny sprawy, odpowiadający rzeczywistości.

Stwierdzone przez sąd uchybienia w zakresie stosowania przepisów k.p.a. dotyczących obowiązku dokładnego wyjaśniania stanu faktycznego sprawy

(art. 7 i art. 77 k.p.a.), mogły mieć wpływ na wynik sprawy, gdyż organ nie wykazał przesłanek pozwalających na zastosowanie w sprawie przepisów prawa materialnego w, tj. art. 298 pkt 1 i art. 272 ust. 1 p.w., a więc przepisów stanowiących podstawę wydania zaskarżonej decyzji.

W tej sytuacji, sąd - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.); dalej: "p.p.s.a." - orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku.

Na podstawie art. 141 § 4 p.p.s.a. sąd wskazuje, aby organ - ponownie rozpoznając sprawę - wyjaśnił, czy Nadleśnictwo pobiera wodę podziemną z ww. ujęcia w ramach zwykłego korzystania z wód.

O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie do art. 200, art. 209, art. 205 § 2 p.p.s.a. Na zasądzony zwrot kosztów postępowania składają się: wpis od skargi w wysokości [...] zł, pobrany od skarżącej na podstawie § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia [...] grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221 poz. 2193 ze zm.); koszty zastępstwa procesowego radcy prawnego w kwocie [...]zł, ustalone zgodnie z §14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265) oraz kwota [...]zł z tytułu opłaconego pełnomocnictwa (pkt IV załącznika do ustawy z dnia [...] listopada 2006 r. o opłacie skarbowej - Dz.U. Nr 225 poz. 1635 ze zm.).