Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1652/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-07-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6102 Nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego
Skarżony organ: Minister Rozwoju
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Sawa Sędziowie WSA Bożena Marciniak (spr.) WSA Iwona Kosińska po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skarg Z. C. i D. C. na decyzję Ministra Rozwoju z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości oddala skargi.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] czerwca 2020 r., nr [...], Minister Rozwoju, po rozpatrzeniu odwołań Z. C. oraz D. C., utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] września 2019 r., nr [...], o stwierdzeniu nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości.

Skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Ministra Rozwoju złożyły D. C. i Z. C.

Skargi zostały złożone w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Decyzją z [...] maja 2014 r., nr [...], sprostowaną postanowieniem z [...] maja 2014 r., Wojewoda [...], działając na podstawie art. 73 ustawy z 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, stwierdził nabycie z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy prawa przez Gminę [...] prawa własności nieruchomości położonej w jedn. ewid. [...], obręb R., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...], zajętej pod fragment drogi gminnej nr [...] R. – O.

Decyzją z [...] sierpnia 2015 r., nr [...], Minister Infrastruktury i Rozwoju utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] maja 2014 r.

Wyrokiem z 9 lutego 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1791/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z [...] sierpnia 2015 r. oraz decyzję Wojewody [...] z [...] maja 2014 r. wskazując w uzasadnieniu, że zebranej w sprawie dokumentacji nie wynika aby działka nr [...] w dniu [...] grudnia 1998 r. była zajęta pod drogę publiczną.

Wyrokiem z 29 maja 2018 r., sygn. akt I OSK 1548/16, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Ministra Infrastruktury i Budownictwa od powyższego wyroku.

Decyzją z [...] września 2019 r. Wojewoda [...] stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę [...] prawa własności przedmiotowej nieruchomości.

Odwołania od powyższej decyzji złożyły Z. C. oraz D. C.

Decyzją z [...] czerwca 2020 r. Minister Rozwoju utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] września 2019 r.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, że nabycie własności nieruchomości z mocy prawa na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. zajętej pod drogę publiczną uwarunkowane jest łącznym spełnieniem następujących przesłanek: 1) nieruchomość nie była własnością Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, 2) nieruchomość była zajęta pod drogę publiczną oraz 3) nieruchomość pozostawała we władaniu Skarbu Państwa bądź jednostek samorządu terytorialnego.

Minister wskazał, że pierwsza przesłanka została w niniejszej sprawie spełniona. Jak bowiem wynika z akt sprawy, w dniu 31 grudnia 1998 r. sporna nieruchomość stanowiła własność osoby fizycznej (A. C.) na podstawie aktu własności ziemi [...] nr [...]. Na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w K. O. z [...] września 2011 r., sygn. Akt [...] spadek po A. C. nabyły Z. C. i D. C. Natomiast obecnie właścicielem nieruchomości na mocy umowy darowizny z [...] maja 2000 r., Rep. A nr [...], jest D. C., co wynika z księgi wieczystej nr [...].

Minister ustalił również, że dacie [...] grudnia 1998 r. przedmiotowa nieruchomość została zaliczona do kategorii dróg publicznych, co wynika z uchwały Wojewódzkiej Rady Narodowej w N. S. Nr [...] z [...] grudnia 1998 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych na terenie województwa n., na mocy której droga nr [...] relacji R. – O. została zaliczona do kategorii dróg gminnych.

Zdaniem organu, zebrany materiał dowodowy potwierdza również, że działka nr [...] była w dniu [...] grudnia 1998 r. zajęta pod drogę publiczną. Minister wskazał, że w wykonaniu wytycznych zawartych w wyroku WSA w Warszawie z 9 lutego 2016 r. w sprawie uzupełniono materiał dowodowy o operat techniczny wraz z mapą do celów prawnych, przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, prowadzonego przez Starostę N., w dniu [...] lipca 2019 r. pod nr [...], sporządzony przez geodetę uprawnionego Z. G. Z ww. operatu wynika, że przedmiotowa nieruchomość w dniu [...] grudnia 1998 r. była zajęta pod drogę publiczną. W protokole określenia pasa drogowego geodeta wskazał, że ustalenie tego pasa nastąpiło w oparciu, między innymi, o materiały z Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjno-Kartograficznej z 1989 r. Organ podniósł, że mapa sytuacyjna do celów prawnych sporządzona przez geodetę uprawnionego zgodnie z rozporządzeniem z [...] listopada 2011 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjno-wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego, włączona do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego wraz z adnotacją, że przedstawia stan urządzenia drogi i pasa drogowego na dzień [...] grudnia 1998 r. jest jednym z podstawowych i najpewniejszych dowodów na okoliczność, czy dana nieruchomość w dniu [...] grudnia 1998 r. była zajęta pod drogę publiczną.

Zdaniem Ministra, zebrana dokumentacja potwierdza również, że w dniu [...] grudnia 1998 r. sporna nieruchomość pozostawała we władaniu publicznoprawnym. Świadczy o tym znajdująca się aktach sprawy umowa nr [...] z [...] maja 1984 r. zawarta pomiędzy Urzędem Miasta i Gminy R. a K. Przedsiębiorstwem Robót Drogowych w przedmiocie wykonania nawierzchni na drodze R. – O., faktury nr [...] z [...] maja 1984 r. i nr [...] z [...] maja 1984 r. wraz z protokołami odbioru wykonywanych robót i kosztorysami wykonawczymi oraz protokół z [...] października 1984 r. dotyczący odbioru pogwarancyjnego drogi R. – O.

Skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Ministra Rozwoju wniosły D. C. oraz Z. C. zaskarżając tę decyzję w całości.

W skardze D. C. zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

1) przepisów postępowania, to jest:

a) art. 7 k.p.a. poprzez niezbadanie w sposób rzetelny i wyczerpujący całego materiału dowodowego i niepodjęcie wszelkich niezbędnych kroków celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy,

b) art. 8 § 1 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób nieobiektywny i niebudzący zaufania, będący efektem braku analizy wskazanych przez skarżącą istotnych okoliczności takich jak brak zgody A. C. na wyznaczone granice drogi w 1989 r. czy też uzasadnione wątpliwości skarżącej co do prawidłowego wskazania przebiegu drogi w dniu [...] grudnia 1998 r.,

c) art. 9 k.p.a. poprzez niepoinformowanie właściciela działki ewidencyjnej nr [...] o rzekomym zebraniu dotyczącym ustalenia granic drogi [...], a także o terminie do złożenia wniosku o odszkodowanie, o którym mowa w art. 73 ust. 4 ustawy z 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną wobec niewydania przez organ decyzji wywłaszczeniowej,

d) art. 77 § 1 k.p.a. poprzez dowolną i wybiórczą ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, co skutkowało błędnym przyjęciem, że Gmina [...] nabyła własność nieruchomości oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...],

e) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez wadliwe ustalenie stanu faktycznego, wynikające z błędnej oceny opinii geodety w zakresie ustalenia, że opinia z [...] lipca 2019 r. stanowi rzetelne źródło dowodowe odzwierciedlające stan faktyczny na nieruchomości mający miejsce 20 lat temu, tj. na dzień 1 stycznia 1999 r., podczas gdy stoi ona w sprzeczności z pozostałym materiałem dowodowym znajdującym się w aktach sprawy;

f) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na pominięcie istotnych faktów wskazanych przez stronę oraz niewyjaśnienie przyczyn odmowy im mocy dowodowej, między innymi, wobec podnoszonej kwestii braku zajętości działki pod drogę publiczną i znajdowania się jej we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego,

2) przepisów prawa materialnego, tj. art. 21 ust 1 i 2 Konstytucji RP w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną poprzez rażące naruszenie konstytucyjnych praw skarżącej do swobodnego korzystania z jej własności wynikającej z dziedziczenia oraz bezpodstawne pozbawienie skarżącej posiadania działek o numerach ewidencyjnych [...] oraz [...], a także wywłaszczenie bez odszkodowania i możliwości jego uzyskania poprzez błędne uznanie, że Gmina [...] była podmiotem władającym nieruchomością zajętą pod drogę relacji R. – O. od dnia [...] stycznia 1999 r.

Powołując się na powyższe skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania.

W obszernym uzasadnieniu skargi przedstawiono argumentację na poparcie podniesionych w niej zarzutów.

W skardze Z. C. zaskarżonej decyzji zarzucono:

1) niezbadanie w sposób rzetelny i wyczerpujący całego materiału dowodowego i nie podjęcie wszelkich niezbędnych kroków celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy,

2) prowadzenie postępowania w sposób nieobiektywny i nie budzący zaufania, będący efektem braku analizy wskazanych przez skarżącą w odwołaniu istotnych okoliczności takich jak brak zgody i zawiadomienia matki skarżącej – A. C. na wyznaczony przebieg granic drogi w 1989 r.,

3) brak poinformowania właściciela działki o nr ewidencyjnym [...] o rzekomym zebraniu dotyczącym ustalenia granic drogi [...],

4) dowolną i wybiórczą ocenę materiału dowodowego co skutkowało wadliwym przyjęciem, że Gmina [...] nabyła własność nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...],

5) błędną ocenę opinii geodety w zakresie ustalenie, że opinia sporządzona w dniu [...] lipca 2019 r. stanowi rzetelne źródło dowodowe odzwierciedlające stan faktyczny na spornej nieruchomości mające miejsce 20 lat temu, a ponadto przyznanie tej opinii większego waloru dowodowego niż inne dowody w sprawie,

6) błędne uznanie, że opinia uprawnionego geodety ma większe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy niż inne dowody złożone przez stronę do akt sprawy, np. mapy satelitarne, podczas gdy każdy dowód powinien posiadać taki sam (równy) walor dowodowy, tym bardziej że geodeta w tej sprawie w sposób nieuprawniony i bez żadnej podstawy wytyczył granice działki w sposób sprzeczny z jej rzeczywistym dotychczasowym przebiegiem,

7) nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na pominięcie istotnych faktów, między innymi, podnoszonej kwestii braku decyzji wywłaszczeniowej w sprawie spornej działki.

Powołując się na powyższe skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi przedstawiono argumentację na poparcie podniesionych w niej zarzutów.

W odpowiedziach na skargi Minister Rozwoju wniósł o ich oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skargi okazały się niezasadne.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. z 1998 r., Nr 133, poz. 872, ze zm.), zwanej dalej "ustawą z 13 października 1998 r."

Zgodnie z powołanym przepisem nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem.

Z powyższej normy wynika, że do przesłanek, od spełnienia których uzależnione jest nabycie przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości należą: (i) nieprzysługiwanie Skarbowi Państwa lub jednostce samorządu terytorialnego prawa własności do nieruchomości, (ii) zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną, (iii) władanie nieruchomością przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego w dniu 31 grudnia 1998 r.

Podkreślić przy tym trzeba, że przesłanki określone w art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. muszą być spełnione łącznie. Niespełnienie bowiem choćby jednej z nich wyklucza możliwość stwierdzenia nabycia przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości na podstawie powołanego przepisu.

W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostaje, że droga nr [...] relacji "[...]" stanowi drogę publiczną oraz, że taki status ma ona już od 1988 r., kiedy opublikowano uchwałę Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] nr [...] z [...] grudnia 1988 r. w sprawie zaliczenia dróg publicznych do kategorii dróg gminnych na terenie województwa n. (Dz. U. z 1989 r. nr 3, poz. 25), zaliczającą ją do kategorii dróg gminnych. Nie jest również sporne, że działka nr [...] w dacie [...] grudnia 1998 r. stanowiła własność osoby fizycznej. Okoliczności te nie budzą również wątpliwości Sądu i znajdują potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym.

Zagadnieniem spornym jest natomiast to, czy w dniu [...] grudnia 1998 r. wskazana wyżej droga posadowiona była na ww. działce i czy znajdowała się ona w faktycznym władaniu jednostki samorządu terytorialnego. Skarżące kwestionują bowiem stanowisko organów o lokalizacji pasa drogowego w granicach działki nr [...] podnosząc, że w aktach sprawy brak jest dowodów potwierdzających tę okoliczność, są natomiast dowody przeciwne. Wskazują również na brak publicznoprawnego władania nieruchomością na spornym terenie.

Odnosząc się do powyższego wskazać trzeba, że w niniejszej sprawie istotne znaczenie ma okoliczność że jest ona rozpoznawana po raz kolejny przez organy administracji. Poprzednie decyzje organów zostały bowiem uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 9 lutego 2016 r., I SA/Wa 1791/15, zaś wyrokiem z 29 maja 2018 r., I OSK 1548/16, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Ministra Infrastruktury i Budownictwa na powyższe rozstrzygnięcie. W powołanym wyroku z 9 lutego 2016 r. Sąd zarzucił organom, że dokumenty, na których oparto poprzednio wydane w sprawie decyzje nie obrazują stanu zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną na dzień [...] grudnia 1998 r. Sąd uznał, że w aktach sprawy brak jest dokumentu geodezyjnego (sporządzonego przez osobę uprawnioną) ukazującego jednoznacznie przynależność spornej części nieruchomości do drogi publicznej w dniu [...] grudnia 1998 r.

Analiza akt administracyjnych potwierdza, że w wykonaniu wytycznych Sądu zawartych w powołanym wyroku Wojewoda [...] uzupełnił materiał dowodowy o operat techniczny wraz z mapą do celów prawnych wykonany w dniu [...] lipca 2019 r. przez geodetę uprawnionego Z. G. i przyjęty w dniu [...] lipca 2019 r. do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr ewid. [...] (k. 189 akt administracyjnych). Wskazany operat techniczny został wykonany do postępowania prowadzonego w trybie art. 73 ustawy z 13 października 1998 r. Składa się on z mapy do celów prawnych wskazującej, że granice podziału nieruchomości ustalono według jej zajętości pod drogę publiczną na dzień 31 grudnia 1998 r. oraz protokołu określenia pasa drogowego zajęcia gruntów pod drogę na dzień 31 grudnia 1998 r. W protokole tym geodeta uprawniony wskazał, że granice pasa drogowego - według stanu zajętości na dzień [...] grudnia 1998 r. - ustalił w oparciu, między innymi, o materiały z Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjno-Kartograficznej, w tym "Operat Wywłaszczenia drogi R. – O. – [...] z [...] września 1989 r., operat [...] ustalenia punktów granicznych z ww. operatu z 1989 r., oświadczenie stron obecnych przy sporządzaniu protokołu, mapy zasadniczej oraz map sytuacyjno – wysokościowych.

W treści powyższego opracowania geodezyjnego jednoznacznie zatem odzwierciedlono, a oparciu o analizę wskazanej przez geodetę uprawnionego dokumentacji z Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjno-Kartograficznej, stan zajęcia spornej nieruchomości drogą publiczną na dzień [...] grudnia 1998 r. W tej sytuacji nie można podzielić zarzutów skarżących o nieprzydatności wskazanej dokumentacji geodezyjnej dla celów ustalenia stanu zajętości nieruchomości pod drogę publiczną na wspomnianą datę. Podkreślić trzeba, że przedmiotowe opracowanie geodezyjne wraz z mapą do celów prawnych geodeta uprawniony sporządził zgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjno-wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego (Dz. U. z 2011 r., Nr 263, poz. 1572). Ponadto, opisany dokument geodezyjny został włączony do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Nie bez znaczenia pozostaje również, że obowiązkiem geodety było sporządzenie powyższej dokumentacji geodezyjnej z należytą starannością, zgodnie z zasadami współczesnej wiedzy technicznej i obowiązującymi przepisami prawa, co wynika bezpośrednio z art. 42 ust. 3 ustawy z 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2016, poz. 1629), pod rygorem odpowiedzialności wskazanej w art. 46 powołanej ustawy.

W ocenie Sądu, zakwestionowanie tego rodzaju dokumentacji geodezyjnej mogło się w tej sytuacji odbyć wyłącznie przez przedstawienie innego przeciwdowodu z dokumentów. Takiego jednak przeciwdowodu, który wskazywałby na inny stan faktyczny w dacie [...] grudnia 1998 r. niż ustalony przez uprawnionego geodetę, skarżące w niniejszej sprawie nie przedłożyły. Wskazały natomiast na brak prawidłowego ustalenia przez organ przebiegu drogi R. – O. w dniu [...] grudnia 1998 r., a w szczególności nieustalenia czy przebiegała ona w tej dacie przez działkę nr [...], a także na nieprawidłowości związane ze sporządzeniem operatu wywłaszczenia przedmiotowej drogi z 1989 r., na który powołał się geodeta w operacie geodezyjnym z [...] lipca 2019 r. Okoliczności te nie pozwalają jednak, zdaniem Sądu, na dyskwalifikację wartości dowodowej wskazanego opracowania geodezyjnego z 2019 r. W sytuacji bowiem gdy droga w sporządzonym przez uprawnionego geodetę i włączonym do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego dokumencie geodezyjnym została precyzyjnie oznaczona samo subiektywne przekonanie skarżących o wadliwym wytyczeniu jej przebiegu nie może podważyć przydatności wskazanego dowodu. Ponadto, w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. badaniu podlega jedynie spełnienie przesłanek określonych w tym przepisie. Poza zakresem kontroli organu pozostaje natomiast ocena prawidłowości dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej.

W tej sytuacji Sąd podzielił ocenę organów obu instancji, że sporządzona w niniejszej sprawie, w wykonaniu wytycznych zawartych w wyroku WSA w Warszawie z 9 lutego 2016 r., dokumentacja geodezyjna w sposób wystarczający potwierdza zajętość spornej nieruchomości na koniec 1998 r. w ramach normatywnie zdefiniowanego w art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy 1 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. Nr 14, poz. 60 ze zm.) pasa drogowego. Przesłanka zajęcia przedmiotowej nieruchomości drogą publiczną została zatem spełniona, a tym samym podnoszone w tym zakresie w obu skargach zarzuty okazały się bezzasadne.

Prawidłowo również oceniły organy, że w niniejszej sprawie doszło do spełnienia przesłanki władania gruntem w dniu 31 grudnia 1981 r. przez jednostkę samorządu terytorialnego. Dla spełnienia tej przesłanki istotne jest jedynie to aby jednostka samorządu terytorialnego wykonywała faktyczne czynności w odniesieniu do nieruchomości zajętej pod drogę publiczną związane, między innymi, z utrzymaniem jej nawierzchni, zapewnieniem przejezdności, naprawami, remontami. Przy czym, w przypadku urządzenia drogi na gruncie prywatnym, który to grunt nie został jednocześnie zagospodarowany przez właściciela w sposób uniemożliwiający realizację czynności związanych z zarządem drogi istnieje domniemanie, że zarządca drogi wykonywał nad nią władztwo w formach określonych w ustawie o drogach publicznych.

W realiach rozpoznawanej sprawy wykonywanie przez zarządcę drogi czynności potwierdzających publicznoprawne władanie sporną nieruchomością potwierdza zebrany materiał dowodowy, w tym znajdująca się w aktach sprawy umowa nr [...] z [...] maja 1984 r. pomiędzy Urzędem Miasta i Gminy R., a K. Przedsiębiorstwem Robót Drogowych na wykonanie nawierzchni na drodze [...], protokół odbioru wykonanych robót na drodze R. – O. z [...] maja 1984 r., faktury nr [...] z [...] maja 1984 r. oraz nr [...] z [...] maja 1984 r. wraz z protokołami odbioru wykonanych robót i kosztorysami wykonawczymi oraz protokół odbioru pogwarancyjnego drogi R. – O. z [...] października 1984 r. Podzielić trzeba ocenę organu odwoławczego, że powołane dokumenty świadczą o tym, że zarządca drogi wykonywał czynności, jakie należą do tego podmiotu na podstawie ustawy o drogach publicznych. Nie ulega zatem wątpliwości, że to podmiot publiczny, a nie były właściciel nieruchomości, był odpowiedzialny i zobowiązany - w myśl ustawy o drogach publicznych - za prawidłowe utrzymywanie drogi.

Skoro zatem sporna nieruchomość, stanowiąca w dniu [...] grudnia 1998 r. własność osoby fizycznej, zajęta była w tej dacie pod drogę publiczną (gminną) i pozostawała we władaniu publicznoprawnym, to stosownie do art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. stała się ona z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własnością gminy, na obszarze której jest położona. Niezasadny okazał się zatem zarzut naruszenia art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r.

Sąd nie podzielił również zarzutów naruszenia przez organy przepisów postępowania. Analiza akt sprawy potwierdza, że organy podjęły wszelkie niezbędne czynności dla wyjaśnienia, czy w niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki uprawniające do wydania decyzji stwierdzającej nabycie nieruchomości zajętej pod drogę publiczną. W szczególności, zgodnie z wytycznymi zawartymi w wiążącym w sprawie wyroku Sądu z 9 lutego 2016 r. uzupełniły zebrany materiał dowodowy o dokumentację geodezyjną jednoznacznie potwierdzającą zajętość spornej nieruchomości drogą publiczną w dacie [...] grudnia 1998 r. Przeprowadzona przez organy ocena zebranego materiału dowodowego nie nosi cech dowolności, a przyjęte stanowisko zostało należycie uzasadnione poprzez wskazanie dowodów, na których oparto zaskarżone rozstrzygnięcia oraz przyczyn, dla których organy nie podzieliły argumentacji skarżących.

Niezasadny okazał się również zarzut naruszenia art. 21 ust. 1 i 2 Konstytucji w związku z art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. Sąd zauważa, że Trybunał Konstytucyjny wypowiadał się już obszernie na temat konstytucyjności art. 73 ustawy w odniesieniu do różnych jego aspektów. W wyroku z 14 marca 2000 r., sygn. akt P 5/99, Trybunał uznał, że art. 73 ust. 1 i ust. 5 ustawy jest zgodny z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP oraz z art. 1 Protokołu Nr 1 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1995 r. Nr 36, poz. 175 ze zm.) i nie jest niezgodny z art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP. Z kolei w wyroku z 20 lipca 2004 r., sygn. akt SK 11/02, Trybunał stwierdził, że art. 73 ust. 4 ustawy jest zgodny z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP. W wyroku tym TK uznał, że związana z wywłaszczeniem szczególna konstrukcja odszkodowania spełnia konstytucyjne wymogi słusznego odszkodowania, mimo że odszkodowanie jest wypłacane nie z urzędu, lecz wyłącznie na wniosek byłego właściciela. W ocenie Trybunału, nie narusza również Konstytucji ograniczenie w czasie możliwości zgłaszania wniosków o odszkodowanie za wywłaszczone nieruchomości do [...] grudnia 2005 r. Trybunał zauważył, że osoby wywłaszczone miały, w czasie faktycznego odjęcia własności, możliwość dochodzenia swoich praw, czego jednak w odpowiednim czasie nie uczyniły, a powinny wykazać się dbałością o swoje prawa.

Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), orzekł jak w sentencji. Rozpoznanie w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 2 w związku z art. 120 powołanej ustawy.