Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1465/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Hasła tematyczne: Broń i materiały wybuchowe
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 190
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 18 ust. 1 pkt 2, art. 15 ust. 1 pkt 6
journal: Dz.U. 2004 nr 52 poz 525
law: Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 12 grudnia 2012 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz (spr.) sędzia NSA Jerzy Bujko sędzia del. WSA Wanda Zielińska-Baran Protokolant asystent sędziego Katarzyna Ślizak po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2012 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 marca 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 119/11 w sprawie ze skargi K. P. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od K. P. na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 marca 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 119/11, oddalił skargę K. P. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską.

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy:

Komendant Wojewódzki Policji w S. decyzją z dnia [...] listopada 2008r. nr [...], działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), cofnął skarżącemu K. P. pozwolenie na broń palną myśliwską.

W wyniku odwołania się skarżącego w dniu 25 listopada 2008 r. od powyższej decyzji, Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...], mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. W uzasadnieniu podał, że w dniu 5 marca 2008 r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie w niniejszej sprawie, a przeciwko skarżącemu toczyło się postępowanie przygotowawcze w sprawie groźby pozbawienia życia jego konkubiny i zniszczenia jej mienia. Postępowanie to zostało przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w S. umorzone postanowieniem z dnia [...] maja 2008 r. wobec braku danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia przestępstwa z art. 190 k.k. i wobec niewykrycia sprawcy przestępstwa z art. 288 § 1 k.k. Z kolei w dniu [...] maja 2008 r. Sąd Rejonowy w S. Zamiejscowy Wydział Grodzki z siedzibą w P., skazał skarżącego za wykroczenie przewidziane w art. 119 § 1 k.w. (kradzieży po uprzednim wyrębie drzewa brzozowego – wyrok prawomocny). Natomiast Sąd Grodzki w S. ukarał go mandatem w wysokości 100 zł za popełnienie wykroczenia w ruchu drogowym. Niezależnie od powyższego przeciwko K. P. toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstwa z art. 286 § 1 k.k., tj. o przestępstwo przeciwko mieniu polegające na usiłowaniu wyłudzenia dopłaty bezpośredniej do produkcji rolnej. Nadto w miejscu zamieszkania K. P. miały miejsce liczne interwencje Policji związane z jego nagannym zachowaniem. W dniu 5 lutego 2008 r. Zarząd Koła Łowieckiego "[...]" w S. skreślił K. P. z listy członków i Koło to wydało negatywną opinię o skarżącym. W tej sytuacji – zdaniem organu – zachodzi uzasadniona obawa, że posiadana przez skarżącego broń palna myśliwska może być przez niego użyta w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W szczególności za takim stwierdzeniem przemawia przytoczony już wyżej fakt toczenia się przeciwko niemu postępowania o popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu i z tego powodu stanowi to dla organu obowiązek zastosowania art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Organ podkreślił, iż ustawodawca jako szczególne okoliczności uzasadniające w takich przypadkach cofnięcie pozwolenia na broń uznał fakt toczenia się przeciwko danej osobie postępowania karnego o popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu, co zostało przez ustawodawcę potraktowane jako taka sama przesłanka, jak prawomocne skazanie za popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu. Zatem powyższy fakt w powiązaniu z uprzednią karalnością skarżącego za wykroczenie przeciwko mieniu (kradzież drzewa z lasu) oraz wykroczeniem drogowym i negatywną opinią, uzasadnia trafność decyzji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, ewentualnie o uchylenie również decyzji organu pierwszej instancji i zarzucił jej naruszenie przepisów art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, polegające na nieuwzględnieniu okoliczności, iż Sąd Rejonowy w S. postanowieniem z dnia [...] lipca 2008 r. zwrócił Prokuratorowi, w celu uzupełnienia istotnych braków postępowania, sprawę K. P. oskarżonego o czyn z art. 13 § 1 w zw. z art. 286 § 1 k.k., a Sąd Okręgowy w S. postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2008 r. utrzymał w mocy postanowienie Sądu pierwszej instancji.

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne.

Na rozprawie przed Sądem pełnomocnik skarżącego złożył pismo procesowe wraz z odpisem prawomocnego (jak oświadczył) postanowienia Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] czerwca 2009 r. umarzającego, na podstawie art. 17 § 1 pkt 1 i4 k.p.k., postępowanie karne wobec K. P., oskarżonego o czyn z art. 13 § 1 w zw. z art. 286 § 1 k.k. oraz odpisem pisma Zarządu Koła Łowieckiego "[...]" w S. wycofującym z treści opinii o skarżącym sformułowanie o jego konfliktowości. Natomiast skarżący wyjaśnił, że skreślenie go z listy członków Koła Łowieckiego nastąpiło w wyniku jego własnego wniosku i skreślono go jedynie z listy członków tego Koła, ale nadal pozostaje członkiem niestowarzyszonym Polskiego Związku Łowieckiego.

Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 września 2009 r. sygn. akt II SA/Wa 487/09, uchylono zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wyroku podano m.in. że organ opierając się na stanie faktycznym istniejącym w chwili wydawania decyzji, prawidłowo zastosował przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), cofając K. P. pozwolenie na posiadanie broni palnej w związku z toczącym się przeciwko niemu postępowaniem karnym o przestępstwo przeciwko mieniu i nie zmieniało tego faktu postanowienie o zwrocie sprawy do Prokuratury w celu uzupełnienia istotnych braków postępowania, w niczym nie zmieniało faktu, iż nadal przeciwko skarżącemu toczyło się postępowanie karne o przestępstwo przeciwko mieniu. Natomiast – jak wynika z treści postanowienia Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] czerwca 2009 r. umarzającego postępowanie karne na podstawie art. 17 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k. oskarżonego o czyn z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. o usiłowanie dopłaty bezpośredniej do produkcji rolnej – w sprawie brak jest dowodów uzasadniających popełnienie przez skarżącego zarzucanego mu czynu i w związku z tym orzeczenie to ma istotne znaczenie dla sprawy, bowiem odpadła istotna i decydująca przesłanka, stanowiąca w postępowaniu administracyjnym o cofnięciu skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską. Podkreślono, że właśnie ta okoliczność została wskazana przez organ, jako przesądzająca o treści podjętej decyzji, zaś pozostałe okoliczności sprawy stanowiły tu jedynie, co dobitnie wynika z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, przesłanki wzmacniające argumentację rozstrzygnięcia. Stąd też nie stanowiły bezpośrednich przesłanek warunkujących cofnięcie pozwolenia. Ponadto nie ma istotnego znaczenia fakt sprostowania niekorzystnej dla skarżącego opinii przez Zarząd Koła Łowieckiego "[...]" w S. W dalszej części Sąd wskazał, że postanowienie Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] czerwca 2009r. stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego w oparciu o treść art. 145 § 1 pkt 5 albo pkt 8 k.p.a. i zaistnienie takiej przesłanki stanowi z kolei podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 ppkt b ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem brak jest racjonalnego uzasadnienia dla pozostawania w obrocie prawnym decyzji administracyjnej, sprzecznej co do samej istoty sprawy z prawomocnie ustalonym przez sąd powszechny stanem faktycznym.

W wyniku skargi kasacyjnej wniesionej przez organ, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 10 grudnia 2010 r. sygn. akt II OSK 1894/09, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W jego uzasadnieniu stwierdzono m.in., że

"Nie ulega wątpliwości, iż miarodajny dla ustalania treści podejmowanej decyzji administracyjnej jest stan faktyczny, ustalony w dacie jej podejmowania.(...) W dacie podejmowania decyzji pierwszoinstancyjnej a także decyzji odwoławczej, która jest decydująca dla sądowej oceny legalności postępowania administracyjnego i decyzji w nim podejmowanych, postępowanie sądowe wobec skarżącego się toczyło i postanowienia, o których była mowa wyżej, nie były podjęte. Dostrzega to Sąd I instancji wskazując, iż do czasu uprawomocnienia się postanowienia Sądu Rejonowego o umorzeniu postępowania karnego (w dniu [...] lipca 2009 r.) zaskarżona decyzja była prawidłowa. (...) Argumenty podniesione w skardze kasacyjnej, zwłaszcza w świetle podniesionego wyżej braku odpowiedniej argumentacji Sądu I instancji co do podstaw uwzględnienia obu przesłanek z art. 145 § 1 k.p.a., należy uznać za trafne. Nie wystąpiły bowiem w ramach kontrolowanego przez Sąd I instancji postępowania administracyjnego ani określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. przesłanka wyjścia na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, istniejących w dacie wydania decyzji a nieznanych organowi, ani określona w pkt 8 tego przepisu przesłanka wydania decyzji w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Postanowienie Sądu Rejonowego umarzające postępowanie karne (z dnia [...] czerwca 2009 r.) nie jest bowiem okolicznością faktyczną lub dowodem, który istniał a nie był znany organom w datach wydawania decyzji (odpowiednio – [...] listopada 2008 r. oraz [...] lutego 2009 r. jako daty wydania decyzji ostatecznej). Podobnie, postanowienie to nie jest decyzją czy orzeczeniem sądu, w oparciu o które wydane zostały wcześniejsze w stosunku do niego decyzje dotyczące cofnięcia pozwolenia na broń, nie mówiąc już o tym, że nie zostało ono uchylone lub zmienione. (...) Na gruncie argumentacji wskazanej przez Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku, nie można było uznać za zgodne z prawem rozstrzygnięcia, opierającego się na stwierdzeniu alternatywnego wystąpienia przesłanki wznowieniowej, uzasadniającej na gruncie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. uchylenie decyzji administracyjnej odwoławczej oraz decyzji utrzymanej tą decyzją w mocy. Zwłaszcza, że na gruncie tego przepisu, uchylenie przez sąd decyzji administracyjnej winno wynikać ze stwierdzenia naruszenia prawa przez organ administracji, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, do którego to naruszenia prawa przez organ Sąd I instancji się nie odniósł w uzasadnieniu wyroku. Tym samym powyższy przepis został poprzez wydanie zaskarżonego wyroku naruszony. Sąd I instancji ponownie rozpatrując skargę dokona wyczerpującej analizy możliwości zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. w świetle wystąpienia w ramach postępowania administracyjnego przesłanek 145 § 1 pkt 5 oraz pkt 8 k.p.a. oraz podejmie rozstrzygnięcie, biorąc pod uwagę argumentację przedstawioną w niniejszym uzasadnieniu."

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że stosownie do postanowień art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., sąd któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Sąd I instancji stwierdził, że skarga podlega oddaleniu, bowiem zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem. Stosownie do treści art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t. j. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 6. Zgodnie zaś z brzmieniem art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.

Jak wynika z powyższego, przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy wskazuje przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu jako te, których sprawca zalicza się, w ocenie ustawodawcy, do kategorii osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Również fakt prowadzenia w stosunku do danej osoby postępowania karnego o popełnienie takich przestępstw powoduje, że zachodzi w stosunku do niej uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 18 listopada 2009 r. o sygn. akt. II OPS 4/09, odnosząc się do przesłanki skazania za wymienione przestępstwa: stwierdzić zatem należy, iż użycie słów "w szczególności", poprzedzające wymienienie osób, które zostały skazane za popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oznacza, że co do tych osób ustawodawca sam rozstrzygnął, iż co do nich istnieje obawa sprzecznego z prawem użycia broni. Organ nie musi więc wobec tych osób przeprowadzać oceny, czy obawa rzeczywiście istnieje, gdyż oceny tej dokonał już ustawodawca w sposób wiążący.

Z wyżej przytoczonych przepisów i odnoszącej się do nich uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r. w żaden sposób jednak nie da się wywieść wniosku, że organ cofa pozwolenie na broń jedynie osobom skazanym za przestępstwa wyszczególnione w art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy. Organ jest bowiem zobowiązany cofnąć pozwolenie na posiadanie broni także innym osobom, które nie były wprawdzie skazane za wymienione tam przestępstwa, ale co do których z innych powodów organ ustali okoliczności wskazujące na istnienie uzasadnionej obawy, że mogą użyć broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.

Taka sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. Organy w toku postępowania ustaliły bowiem, że skarżący prawomocnym wyrokiem nakazowym wydanym przez Sąd Rejonowy w S. [...] Zamiejscowy Wydział Grodzki z siedzibą w P. z dnia [...] maja 2008 r. sygn. akt [...] został uznany winnym popełnienia czynu stanowiącego wykroczenie na podstawie art. 119 § 1 k.w. polegającego na tym, że w okresie od kwietnia 2007 r. do 28 maja 2007 r. w miejscowości U. z obrębu leśnego na terenie działki nr [...] po uprzednim wyrębie bez wymaganego zezwolenia, dokonał kradzieży 10 sztuk drzewa brzozowego w ilości 3,38 m³ o wartości ogólnej 239,60 zł, czym działał na szkodę Agencji Nieruchomości Rolnych w G. W ocenie Sądu Komendant Główny Policji prawidłowo uznał, że wyżej wskazana kradzież, jakiej dopuścił się skarżący nie jest wprawdzie przestępstwem z art. 7 k.k., ale godzi bezpośrednio w mienie, bowiem czyn ten jest zakwalifikowany w Rozdziale XIV Kodeksu Wykroczeń jako wykroczenie przeciwko mieniu i ta właśnie okoliczność powoduje zaliczenie skarżącego do grupy osób wymienionych w art. 15 ust 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, a więc stwarzających obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Organ słusznie zauważył, że wyżej wskazane wykroczenie ma charakter kierunkowy, mianowicie sprawca działa w ściśle określonym celu – przywłaszczenia cudzej rzeczy. Nie ma zatem racji skarżący zarzucając organom, iż te ograniczyły się jedynie do stwierdzenia faktu skazania go za opisane wyżej wykroczenie, nie wykazując jednocześnie istnienia uzasadnionej obawy, że może on użyć broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.

W tym miejscu należy przypomnieć, że prawo do broni stanowi szczególne uprawnienie, przysługujące osobom, które spełniają określone ustawą warunki. Prawo to pozostaje w ścisłym związku z ochroną bezpieczeństwa i porządku publicznego, co z kolei warunkuje, że osoba uzyskująca pozwolenie na broń musi pozostawać poza wszelkim podejrzeniem, co do prawdopodobieństwa popełnienia przez nią czynu mogącego naruszyć bezpieczeństwo i porządek publiczny. W związku z powyższym ustawodawca wykluczył możliwość posiadania prawa do broni przez osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 7 stycznia 2010 r. sygn. II SA/Wa 1473/09, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Skarżący przywłaszczając sobie cudzą rzecz – drewno spowodował, że organy policyjne zakwalifikowały go, w ocenie Sądu zasadnie, do grona osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co z kolei obligowało do cofnięcia mu pozwolenia na broń. Brak szacunku dla prawa własności świadczy o negatywnych cechach charakteru skarżącego i uzasadnia wątpliwości, co do jego stosunku do zasad bezpieczeństwa i porządku publicznego.

Sąd podkreślił również, że chociaż bezsporne jest, wobec przedstawionego przez skarżącego przy piśmie procesowym z dnia 7 września 2009 r. orzeczenia, że Sąd Rejonowy [...] w S. [...] Wydział Grodzki w sprawie o sygn. [...] w dniu [...] czerwca 2009 r. na podstawie art. 17 § 1 pkt 1 i 4 k.p.k. umorzył toczące się przeciwko skarżącemu postępowanie karne o popełnienie przez niego czynu z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. (przestępstwo przeciwko mieniu), to przestała zachodzić tylko jedna z istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji podstaw pozbawienia go pozwolenia na broń, wyszczególniona przez ustawodawcę w cytowanym wyżej przepisie ustawy o broni i amunicji. Nie zmienia to natomiast faktu, że skarżący dopuścił się kradzieży mienia należącego do Agencji Nieruchomości Rolnych w G. i czyn ten, do którego oceny Sąd odniósł się już wyżej, stanowi wystarczającą przesłankę pozbawienia skarżącego broni palnej myśliwskiej.

W świetle powyższych rozważań również fakt, iż Koło Łowieckie "[...]" ze S. zweryfikowało swoją wcześniejszą negatywną opinię o skarżącym, wycofując się z określenia go jako osoby konfliktowej, nie może spowodować uchylenia zaskarżonej decyzji, bowiem Sąd kontroluje ją według stanu z daty jej wydania, a poza tym, o czym już była mowa wyżej, organy wystarczająco wykazały, że uznanie skarżącego winnym omówionego wyżej wykroczenia z art. 119 § 1 kw powoduje, iż przestał on dawać rękojmię, że nie użyje broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.

Podobnie fakt ukarania skarżącego mandatem karnym w wysokości 100 zł, choć oczywiście w żadnej mierze nie mógłby stanowić przesłanki pozbawienia skarżącego broni, to jednak w zestawieniu ze wskazanym wyżej postępowaniem skarżącego, również świadczy o jego lekceważącym podejściu do zasad bezpieczeństwa i porządku publicznego.

Jednocześnie realizując wytyczne Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 10 grudnia 2010 r. sygn. II OSK 1894/09, dotyczące dokonania analizy możliwości zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. w świetle wystąpienia w ramach postępowania administracyjnego przesłanek art. 145 § 1 pkt 5 oraz pkt 8 k.p.a. Sąd uznał, iż w niniejszej sprawie brak jest podstaw do uchylenia na podstawie wyżej przytoczonych przepisów zaskarżonych decyzji. Sąd przy tym w pełni aprobuje poglądy wyrażone w skardze kasacyjnej od wyroku tut. Sądu z dnia 10 września 2009 r. sygn. II SA/Wa 487/09, że nie wystąpiły w niniejszej sprawie ani określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. przesłanka wyjścia na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, istniejących w dacie wydania decyzji a nieznanych organowi, ani określona w pkt 8 tego przepisu przesłanka wydania decyzji w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Postanowienie Sądu Rejonowego umarzające postępowanie karne (z dnia [...] czerwca 2009 r.) nie jest bowiem okolicznością faktyczną lub dowodem, który istniał a nie był znany organom w datach wydawania decyzji (odpowiednio – [...] listopada 2008 r. oraz [...] lutego 2009 r. jako daty wydania decyzji ostatecznej). Podobnie, postanowienie to nie jest decyzją czy orzeczeniem sądu, w oparciu o które wydane zostały wcześniejsze w stosunku do niego decyzje dotyczące cofnięcia pozwolenia na broń, nie mówiąc już o tym, że nie zostało ono uchylone lub zmienione.

W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd oddalił skargę.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył K. P., zaskarżając wyrok w całości, zarzucając:

1. Naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

• art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji poprzez uznanie, iż wystąpiły przesłanki do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń;

• art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a., poprzez błędną wykładnię i akceptację postępowania prowadzonego przez organy administracji, w sposób niebudzący zaufania do organów administracji, niepodjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a także braku wnikliwości przy wyjaśnianiu sprawy przez organ II instancji.

2. Naruszenie przepisów postępowania, tj.:

• art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., polegającym na nieuwzględnieniu skargi mimo naruszenia przez organy I i II instancji przepisów prawa materialnego, tj. w szczególności przepisów art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji;

• art. 141 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a., poprzez uznanie, że nie zaszła podstawa do wznowienia postępowania;

• art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., polegającym na nieuwzględnieniu skargi mimo naruszenia przez organy I i II instancji przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. przepisów art. 7, 77 § 1 k.p.a. oraz art. 147 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 5 lub 8 k.p.a. bądź też przepisu art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a.;

• błędne ustalenie, jakoby w miejscu zamieszkania skarżącego miały miejsce "liczne interwencje Policji związane z jego nagannym zachowaniem".

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o:

1. uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie;

2. zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych;

3. w przypadku wystąpienia zagadnienia prawnego wymagającego rozstrzygnięcia przez poszerzony skład Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o wydanie stosownego postanowienia przez skład orzekający w trybie przepisu art. 264 § 2 in fine p.p.s.a.

W przypadku uznania przez Naczelny Sad Administracyjny, iż w niniejszej sprawie nie zachodzi naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi.

Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył Komendant Główny Policji, wnosząc o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że zaskarżony wyrok zapadł w następstwie ponownego rozpoznania niniejszej sprawy w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1894/09, uchylającym poprzedni wyrok Sądu I instancji.

Mając to na uwadze, wskazać należy, że zgodnie z art. 190 zd. 1 p.p.s.a., sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Istotne jest również, że stosownie do art. 190 zd. 2 p.p.s.a., nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Powyższe oznacza, że Sąd I instancji, rozpoznając sprawę ponownie, nie może dokonać interpretacji przepisów w sposób odmienny niż wynikająca z orzeczenia wydanego w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej, a wnoszący skargę kasacyjną nie może kwestionować prawidłowości tego rozstrzygnięcia, opierając skargę na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną przez Naczelny Sąd Administracyjny.

W wyroku z dnia 10 grudnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1894/09, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że organy Policji w ramach ustalonego stanu faktycznego prawidłowo zastosowały przepisy art. 15 ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji. NSA orzekł, że "miarodajny dla ustalania treści podejmowanej decyzji administracyjnej jest stan faktyczny, ustalony w dacie jej podejmowania. Organ odwoławczy, utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji, na mocy której cofnięto K. P. pozwolenie na broń palną myśliwską, stwierdził, że toczy się przeciwko posiadaczowi pozwolenia na broń postępowanie karne w związku z podejrzeniem o popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu (usiłowanie wyłudzenia dopłaty bezpośredniej)." Dalej NSA wskazał, że w dacie podejmowania decyzji pierwszoinstancyjnej a także decyzji odwoławczej, postępowanie sądowe wobec skarżącego toczyło się, a postanowienie Sądu Rejonowego w S. umarzające postępowanie karne w prowadzonej wobec skarżącego sprawie, nie było podjęte. NSA wskazując na art. 15 ust. 1 pkt 6 in fine w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, stosownie do którego organ Policji cofa pozwolenie na broń osobom, wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie m.in. przestępstwa przeciwko mieniu stwierdził, że "nie ma żadnych podstaw, aby nie zastosować w przypadku wykładni tego przepisu reguły językowej wykładni terminu "toczy się" i odnieść czasowy zakres zastosowania tego przepisu do aktualnego w chwili podejmowania decyzji momentu, w którym to postępowanie ma się toczyć".

Mając na względzie powyższe uznać należy, że w niniejszej sprawie Sąd I instancji, uwzględniając wykładnię prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 grudnia 2010 r. zasadnie wskazał, że fakt prowadzenia w stosunku do danej osoby postępowania karnego o popełnienia przestępstwa m.in. przeciwko mieniu powoduje, że zachodzi w stosunku do niej uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Należy bowiem zwrócić uwagę, że w uchwale z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że użycie słów w "szczególności", poprzedzające wymienienie osób, które zostały skazane za popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oznacza, że ustawodawca sam rozstrzygnął, iż w stosunku do tych osób istnieje obawa sprzecznego z prawem użycia broni.

Wobec powyższego stwierdzić należy, że w każdym przypadku popełnienia wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji przestępstw lub toczenia się postępowania o ich popełnienie, obawa zachodzi niejako automatycznie i nie wymaga odrębnego badania. Oznacza to, że w przypadkach nie wymienionych, takie badanie jest konieczne. Podkreślenia wymaga, że już sam fakt toczenia się postępowania o popełnienie wymienionych we wskazanym przepisie przestępstw jest traktowany przez ustawodawcę w ten sposób, że dana osoba stwarza zagrożenie dla bezpieczeństwa lub porządku publicznego, wobec istnienia wobec niej uzasadnionej obawy użycia broni. Prowadzi to do wniosku, że nie tylko indywidualne cechy danego podmiotu, ale sam charakter czynu, okoliczności jego popełnienia mogą być wystarczającą przesłanką do cofnięcia pozwolenia, gdyż dany podmiot może być w takim przypadku traktowany jako wzbudzający obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego (por. wyrok NSA z dnia 24 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 356/11).

Autor skargi kasacyjnej konstruując zarzuty nie uwzględnił przepisu art. 190 p.p.s.a., który w niniejszej sprawie ma zastosowanie. Adresatami tego przepisu są wojewódzki sąd administracyjny, któremu w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej została sprawa przekazana do ponownego rozpoznania (art. 185 § 1 p.p.s.a.), jak i wnoszący skargę kasacyjną od orzeczenia wydanego przez sąd pierwszej instancji po ponownym rozpoznaniu sprawy. Jak już wyżej wskazano, wojewódzki sąd administracyjny ponownie rozpoznając sprawę, jest związany wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w tej sprawie, nie może też wykraczać poza zakres kontroli i orzekania tego Sądu, który był związany granicami skargi kasacyjnej (z wyjątkiem wad określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a.).

Należy mieć na względzie, że Naczelny Sąd Administracyjny w orzeczeniu kasacyjnym, nie może dokonywać wykładni w zakresie niezaskarżonych części orzeczenia sądu pierwszej instancji, wykraczając tym samym poza granice skargi kasacyjnej. W konsekwencji tego, przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez wojewódzki sąd administracyjny, "granice sprawy", o których mowa w art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a. podlegają zawężeniu do granic w jakich rozpoznał skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny i wydał orzeczenie na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a.

Tak więc Wojewódzki Sąd Administracyjny ponownie rozpoznając sprawę, która została mu przekazana przez Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o powyższy przepis, nie może stosować postanowień art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a. bez uwzględnienia brzmienia przepisów art. 168 § 3, art. 183 § 1 oraz art. 190 p.p.s.a. W stosunku do wnoszącego skargę kasacyjną od orzeczenia wydanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny po ponownym rozpoznaniu sprawy, przepis art. 190 (zdanie drugie) p.p.s.a. nakłada także ograniczenia, gdyż nie można takiej skargi kasacyjnej oprzeć na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny (zob. wyrok NSA z 20.08.2010 r., II OSK 1237/10).

Za niezasadny należało uznać zatem zarzut naruszenia art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji poprzez uznanie, iż wystąpiły przesłanki do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń, a w konsekwencji także zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. polegającego na nieuwzględnieniu skargi mimo naruszenia przez organy I i II instancji przepisów prawa materialnego, tj. w szczególności przepisów art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, gdyż sformułowane zostały one w oparciu o odmienną wykładnię niż przyjęta w wyroku NSA z dnia 10 grudnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1894/09.

Prawidłowo również Sąd I instancji realizując wytyczne zawarte w wyroku NSA z dnia 10 grudnia 2010 r., uznał, że brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonych decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 oraz pkt 8 k.p.a. Postanowienie Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] czerwca 2009 r. umarzające postępowanie karne nie jest bowiem okolicznością faktyczną lub dowodem, który istniał, a nie był znany organom w datach wydawania decyzji (odpowiednio – [...] listopada 2008 r. oraz [...] lutego 2009 r. jako daty wydania decyzji ostatecznej). Postanowienie to nie jest także decyzją czy orzeczeniem sądu, w oparciu o które wydane zostały wcześniejsze w stosunku do niego decyzje dotyczące cofnięcia pozwolenia na broń, nie mówiąc już o tym, że nie zostało ono uchylone lub zmienione. W rozpoznawanej sprawie nie zaistniały zatem przesłanki wznowienia postępowania na podstawie art. 147 k.p.a. Mając na względzie powyżej przedstawioną wykładnię przepisów art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, uznać również należy, że brak było także podstaw do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji w oparciu o art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a.

Nieusprawiedliwiony jest zatem zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., polegającego na nieuwzględnieniu skargi mimo naruszenia przez organy I i II instancji przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. przepisów art. 7, 77 § 1 k.p.a. oraz art. 147 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 5 lub 8 k.p.a. bądź też przepisu art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. Zarzuty te także nie uwzględniają faktu związania Sądu I instancji, stosownie do art. 190 p.p.s.a.

Mając na względzie powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.