Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 85/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2014-04-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: art. 55, art. 60, art. 64
journal: Dz.U. 2013 poz 885
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jednolity
article: art. 145 par 1 pkt 1 lit a, art.200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

|Sygn. akt I SA/Kr 85/14 | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 kwietnia 2014 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Inga Gołowska (spr.), Sędzia: WSA Grażyna Firek, Sędzia: WSA Agnieszka Jakimowicz, Protokolant: st. ref. Justyna Owczarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2014 r., sprawy ze skargi W.T., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 14 listopada 2013 r. Nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie umorzenia opłaty za zajęcie pasa drogowego, I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych).


UZASADNIENIE

I.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 14 listopada 2013r. znak: [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z 26 sierpnia 2013r. nr [...] orzekającą o umorzeniu jako bezprzedmiotowego postępowania w sprawie umorzenia W.T. opłaty naliczonej decyzją Dyrektora Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu (ZIKiT) z 4 sierpnia 2010r. nr [...] w kwocie 9.214,00 zł za zajęcie pasa drogowego w ulicy L.. oraz Al S. J. w K. w celu wykonania: "remontu konserwatorskiego elewacji budynku nr 14".

W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołano art. 60 pkt 7, art. 64 ust. 2 ustawy z 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2013r., 885 ze zm. dalej-u.f.p.) art. 104, art. 105§1 ustawy z 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U z 2013r. poz. 267 ze zm. dalej-k.p.a), oraz art. 107 k.p.a. w zw z oraz art. 138§1 pkt 1 k.p.a.

Powyższa decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

W dniu 9 sierpnia 2010r. do Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu wpłynął wniosek W. T. o umorzenie należności w kwocie 9.214,00 zł z tytułu zajęcie pasa drogowego ulicy L.. oraz Al. S., w K. w celu wykonania remontu konserwatorskiego elewacji budynku nr 14. Kwota ta została ustalona decyzją z 4 sierpnia 2010r. wydaną przez Zastępcę Dyrektora ZIKiT działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta K.

Decyzją z 19 kwietnia 2011r. organ odmówił na podstawie uchwały Nr CXIV/1535/10 Rady Miasta Krakowa z 20 października 2010r. umorzenia postępowania. Decyzja ta została uchylona przez Samorządowego Kolegium Odwoławcze decyzją z 28 listopada 2011r., a sprawa przekazana organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Organ I instancji wydał w przedmiotowej sprawie kolejno jeszcze trzy decyzje, które były następnie uchylane przez Kolegium. Organ stwierdził, że naliczona kwota naliczona kwota 9.214,00 zł należna z tytułu zajęcia pasa drogowego jest nieopodatkowaną należnością budżetową o charakterze publiczno-prawnym, o którym mowa w art. 60 pkt 7 u.f.p. Przepis art. 64 ust. 2 u.f.p. zezwala na zastosowanie ulgi w spłacie tylko takich należności, które są rodzajowo wymienione w art. 60 pkt 1-6. Z uwagi na to, że art. 64 ust. 2 u.f.p. nie przewiduje możliwości przyznania przedsiębiorcy pomocy w spłacie należności z tytułu zajęcia pasa drogowego, organ stwierdził, że postępowanie w przedmiotowej w sprawie jest bezprzedmiotowe. Organ zaznaczył przy tym, że bezprzedmiotowość postępowania w niniejszej sprawie ma charakter przedmiotowy - brak podstawy prawnej do działania administracji publicznej w formie władczej. Na poparcie zajętego stanowiska organ powołał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 9 lutego 2012r. sygn. akt: V SA/Wa 2443/11.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł W. T. zarzucając naruszenie art. 64 ust. 2 w związku z art. 60 pkt 7 u.f.p. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie; naruszenie art. 40 ust. 3 ustawy o drogach publicznych poprzez błędną wykładnię; naruszenie art. 67a§1 i nast. ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U z 2012r. poz. 749 ze zm. dalej-O.p.) poprzez brak zastosowania i wreszcie naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez brak uwzględnienia przy rozpatrzeniu wniosku o umorzenie wszystkich istotnych okoliczności sprawy. W oparciu o powyższe odwołujący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Rozpoznając powyższe odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło stanowisko organu I instancji.

Kolegium wskazało, że należność z tytułu zajęcia pasa drogowego jest nieopodatkowaną należnością budżetową o charakterze publiczno-prawnym, o której mowa w art. 60 pkt 7 u.f.p. Ponieważ przepis art. 64 ust. 2 ww. ustawy nie przewiduje możliwości przyznania stronie pomocy w spłacie należności z tytułu zajęcia pasa drogowego, to postępowanie administracyjne wszczęte na wniosek W.T. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Firma Remontowo-Budowlana W. T. w K. należało umorzyć na podstawie art. 105§1 k.p.a. z uwagi na brak podstaw prawnych do udzielenia ulgi w spłacie należności. Kolegium zaznaczyło, że wzmiankowana bezprzedmiotowość ma charakter przedmiotowy z uwagi na brak przepisu prawnego pozwalającego na działanie organu administracji publicznej w sposób władczy, czyli zezwalający na umorzenie należności z tytułu opłaty za zajęcie pasa drogowego.

II.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł W.T. zarzucając naruszenie art. 64 ust. 2 w związku z art. 60 pkt 7 u.f.p. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie; naruszenie art. 40 ust. 3 ustawy o drogach publicznych poprzez błędną wykładnię; naruszenie art. 67a § 1 i nast. O.p. poprzez brak zastosowania przy rozpatrzeniu wniosku o umorzenie z 9 sierpnia 2010r.; naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez brak uwzględnienia wszystkich istotnych okoliczności w sprawie; naruszenie art. 156§1 pkt 1 k.p.a. poprzez wydanie decyzji przez podmiot nie posiadający do tego umocowania.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji jak i decyzji ją poprzedzającej oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Skarżący wniósł o zwrócenie się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem o zgodność art. 64 ust. 2 w zw z art. 55 w związku z art. 60 pkt 1 do 6 u.f.p. w zakresie, w jakim przewiduje brak możliwości udzielenia ulgi w spłacie niepodatkowych należności publicznoprawnych osobom prowadzącym działalność gospodarczą, z wyrażoną w art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą równości wobec prawa i niedyskryminacji.

Uzasadniając wniosek o zwrócenie się przez Sąd do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem opisanym na początku skargi, skarżący podniósł, że unormowania art. 64 ust. 2 zw z art. 55 w związku z art. 60 pkt 1 do 6 u.f.p. zakresie, w jakim przewidują in genere brak możliwości udzielenia ulgi w spłacie nieopodatkowanych należności publicznoprawnych osobom prowadzącym działalność gospodarczą, pozostają w sprzeczności z wyrażoną w art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP. Skarżący zwrócił uwagę, że zarówno orzecznictwo, jak i doktryna w sposób jednoznaczny opowiedziały się za obowiązywaniem w polskim porządku prawnym zasady równości materialnej. W tym kontekście skarżący wskazał na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z 9 marca 1988r. (U 7/87, OTK 1988, Nr 1, poz. 1) oraz z 23 lutego 2010 r. (OTK-A 2010/2/13).

Skarżący wskazał, że w polskich warunkach osoby prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą, niejednokrotnie w swym działaniu nieznacznie tylko różnią się od osób fizycznych wykonujących powierzone prace na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło. Ponadto, z punktu widzenia ulg w spłacie niepodatkowych należności publicznoprawnych nie ma właściwie znaczenia, czy dana osoba prowadzi, czy też nie działalność gospodarczą, gdyż przesłankami udzielenia ulgi są z reguły nadzwyczajne okoliczności o charakterze obiektywnym, które wpłynęły na niemożność spełnienia świadczenia lub jego zaspokojenia w przewidzianym prawem terminie. Nie istniała tym samym jakakolwiek racjonalna przesłanka zróżnicowania sytuacji przedsiębiorców i osób fizycznych w zakresie regulacji związanej z udzielaniem ulg w spłacie niepodatkowych należności publicznoprawnych.

W uzasadnieniu skargi jej autor wskazał, że treść art. 60 ust. 7 u.f.p. nie obejmuje swym zakresem należności przypadających z tytułu opłat pobieranych za zajecie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymanie i ochroną dróg. Zgodnie z ww. przepisem środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno-prawnym są w szczególności dochody budżetu państwa albo budżetu jednostki samorządu terytorialnego pobierane przez państwowe lub samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustawy. Zgodnie z kolei z art. 40 ust. 1 ustawy z 21 marca 1985r. o drogach publicznych o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2007r. Nr 19, poz. 115 ze zm. dalej-u.d.p.) zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenie zarządcy drogi w formie decyzji administracyjnej, zaś na mocy ust. 4 ww. artykułu za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę. Ustawa o drogach publicznych w wielu swych zapisach określa sytuacje, w których to zarząd dróg dokonuje poboru opłat (m.in. art. 13b ust. 7, art. 13d ust. 10, art. 13e ust. 10, art. 22 ust. 2 u.d.p.). Tego rodzaju regulacji nie zawarto jednak w odniesieniu do opłaty za zajęcie pasa drogowego. Zatem, a contrario, to zarządca drogi ustala i pobiera przedmiotowe należności. Tym samy kwota, która była objęta wnioskiem o umorzenie nie jest pobierana przez samorządową jednostkę organizacyjną, którą pozostaje zarząd dróg, co implikuje, zdaniem skarżącego, brak możliwości zastosowania w rozpoznawanej sprawie art. 64 ust. 2 w zw. z art. 60 pkt 7 u.f.p. Organ dokonał zatem wadliwej wykładni i niewłaściwie zastosował uregulowania ustawy o finansach publicznych, winien bowiem rozpatrzyć wniosek skarżącego w oparciu o art. 67a § 1 i nast. O.p.

Skarżący podniósł, że uznanie, iż opłaty za zajęcie pasa drogowego są obejmowane analizowanym zapisem ustawy o finansach publicznych prowadziłoby do ustanowienia nieracjonalnego rozwiązania, sprowadzającego się do sytuacji, w której gdy zadania zarządcy drogi wykonuje zarząd dróg, wówczas podmiot prowadzący działalność gospodarczą nie ma możliwości skutecznego wystąpienia o umorzenie opłat za zajęcie pasa, zaś gdy organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego realizuje zadania zarządcy drogi samodzielnie, a zatem gdy opłata nie byłaby pobierana przez samorządowe jednostki organizacyjne, mogłoby dojść do umorzenia naliczonej kwoty za zajęcie.

Niezależnie od powyższego, skarżący podniósł, że zachodzą spory co do charakteru opłat określonych w art. 40 ust. 3 u.d.p. gdyż wykazują one cechy należności o charakterze podatkowym. W związku z tym art. 64 ust. 2 w związku z art. 60 pkt 7 u.f.p. nie znajdowałby zastosowania. Ponadto, skarżący zarzucił, że organ nie ustalił, czy zajęcie pasa drogowego pozostawało w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, co stanowi naruszenie dyspozycji art. 7 k.p.a. W niniejszej sprawie istotnym jest bowiem, czy skarżący zajmował pas drogowy w wykonywaniu prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Opłata naliczona decyzją z 4 sierpnia 2010r. za zajęcie pasa drogowego obejmowała okres, w którym nie prowadzono prac budowlanych. Pozostawienie rusztowania w tym czasie związane było z jego użyczeniem właścicielowi obiektu, tj. przede wszystkim Gminie Miejskiej K., na umieszczenie reklamy. Zatem do zajęcia nie doszło w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej przez skarżącego. Pomimo podnoszenia tej okoliczności w dotychczasowym postępowaniu, organy nie rozważyły jej wpływu na możliwość umorzenia opłaty.

Niezależnie od powyższego skarżący podniósł, że w sprawie zachodzą wątpliwości, czy kwestionowaną decyzją wydał organ uprawniony. W podstawie prawnej powołano się na upoważnienie udzielone na rzecz Dyrektora ZIKiT uchwałą Nr CXIV/1535/10 Rady Miasta Krakowa z 20 października 2010r. w sprawie upoważnienia Dyrektora Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu do udzielania ulg w spłacie nieopodatkowanych należności budżetowych o charakterze publiczno-prawnym. Zgodnie z §1 powołanego aktu, upoważnia się Dyrektora Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej w zakresie stosowania ulg w spłacie niepodatkowych należności pieniężnych o charakterze publicznoprawnym, o których mowa w art. 67a i 67b O.p. jeżeli kwota wierzytelności nie przekracza 10.000,00 zł, w tym umarzania należności dotyczących zadań realizowanych przez Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu. W ocenie skarżącego, z literalnego brzmienia przytoczonego zapisu, kształtującego zakres umocowania udzielonego na rzecz Dyrektora ZIKiT, nie wynika możliwość wydania decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie z wniosku o umorzenie należności publicznoprawnej.

Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

III.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 184 Konstytucji w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.-Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zm. dalej- p.p.s.a.), kontrola zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3§2 p.p.s.a. sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Kontrola zgodności z prawem dotyczy właściwości organu administracyjnego w sprawie, jego kompetencji do załatwienia spraw decyzjami administracyjnymi, poprawnego zastosowania przepisów postępowania administracyjnego oraz załatwienia sprawy na podstawie prawidłowo stosowanych, pod względem zakresu obowiązywania i treści, przepisów prawa materialnego. Sąd zwraca również uwagę na treść art. 134§1 p.p.s.a., który stanowi, iż Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Cytowany przepis daje podstawę do uwzględnienia skargi także wtedy, gdy strona nie podniosła w trakcie toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego zarzutów będących podstawą wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego indywidualnego aktu administracyjnego.

Analiza akt postępowania oraz zarzutów skargi doprowadziły Sąd do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności, należało się odnieść do zarzutu naruszenia art. 156§1 pkt 1 k.p.a., którego naruszenia skarżący upatruje w wydaniu decyzji przez podmiot nie posiadający do tego umocowania. Zdaniem autora skargi, organ I instancji tj. Dyrektor Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu zgodnie z §1 uchwały Nr CXIV/1535/10 Rady Miasta Krakowa z 20 października 2010r. w sprawie upoważnienia do udzielania ulg w spłacie nieopodatkowanych należności budżetowych o charakterze publicznoprawnym (Dz. Urz. Woj. Małop. Z 2010r. Nr 647, poz. 5334) był upoważniony do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej w zakresie stosowania ulg w spłacie niepodatkowych należności pieniężnych o charakterze publicznoprawnym, o których mowa w art. 67a i 67b O.p. jeżeli kwota wierzytelności nie przekracza 10.000,00 zł, w tym umarzania należności dotyczących zadań realizowanych przez Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu ale nie miał możliwość wydania decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie z wniosku o umorzenie należności publicznoprawnej.

Sąd nie podziela tego stanowiska.

Po pierwsze-z treści §1 cyt. uchwały, nie wynika, by Dyrektor ZIKiT w ramach przyznanych kompetencji mógł podejmować tylko dwa rodzaje rozstrzygnięć tj. umarzać lub omawiać umarzania należności pieniężnych o charakterze publicznoprawnym, o których mowa w art. 67a i art. 67b O.p. Po wtóre-na mocy powyższej uchwały Dyrektor ZIKiT, uzyskał uprawnienie do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej, co należy rozumieć, że jako organ ma możliwość podejmowania rozstrzygnięć w sprawie-wydawania decyzji administracyjnych- ale także gdy wydanie tego aktu nie jest możliwe może on w inny sposób zakończyć postępowanie przez siebie prowadzone, np. poprzez wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie, gdy staje się ono bezprzedmiotowe (np. w przypadku śmierci strony). Odczytanie uprawnień Dyrektora ZIKiT w ten sposób, że nie może on umarzać postępowania administracyjnego, podważałoby sens upoważniania go do załatwiania indywidulanych spraw i czyniłoby jego uprawnienia iluzorycznymi.

W myśli art. 40 ust. 1-3 u.d.p., zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, wydawanego w drodze decyzji (art. 40 ust. 1 u.d.p.). Zezwolenie to dotyczy:

1) prowadzenia robót w pasie drogowym,

2) umieszczania w pasie drogowym urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego,

3) umieszczania w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam,

4) zajęcia pasa drogowego na prawach wyłączności w celach innych niż wymienione w pkt 1-3.

Zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z potrzebami ruchu i potrzebami zarządzania drogami jest związane z obowiązkiem ponoszenia opłat. Stanowi o tym art. 40 ust. 3 ustawy o drogach publicznych. Upoważnienie do ustalania stawek za zajęcie pasa drogowego dla organu uchwałodawczego gminy zawarte jest w art. 40 ust. 8 u.d.p., zgodnie z którym "organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, w drodze uchwały, ustala dla dróg, których zarządcą jest jednostka samorządu terytorialnego, wysokość stawek opłaty za zajęcie 1 m² pasa drogowego, z tym że stawki opłaty, o których mowa w ust. 4 i 6, nie mogą przekroczyć 10,00 zł za jeden dzień zajmowania pasa drogowego, a stawka opłaty, o której mowa w ust. 5, nie może przekroczyć 200,00 zł".

Opłaty za zajęcie pasa drogowego są bowiem przekazywane do budżetów jednostek samorządu terytorialnego. Stanowią więc m.in. dochód gminy. Uwzględniając zasady samorządności i samodzielności jednostek samorządowych ustawodawca w art. 40 ust. 8 u.d.p. upoważnił radę do określania wysokości stawek opłaty za zajęcie pasa drogowego. Upoważnienie to miało na celu zapewnienie gminie realnych dochodów z tych opłat, w celu niewątpliwie zapewnienia możliwości realizacji postawionych przed nią zadań w zakresie drogownictwa. Jednostki samorządowe, jako realizujące zadania publiczne, nie mogą dowolnie dysponować przydzielonymi im dochodami, a w szczególności rezygnować z przydzielonych im w drodze ustawy źródeł dochodu, ponieważ w ten sposób i to bez uzasadnionej przyczyny, zmniejszają swoje potencjalne możliwości realizacji zadań (zob. wyrok NSA w Warszawie z 14 stycznia 2003r. sygn. akt: I SA 2293/02/, LEX nr 126802).

Wobec powyższego, organy zasadnie przyjęły, że opłata za zajęcie pasa drogowego stanowi dochód pobierany przez samorządową jednostkę budżetową w rozumieniu art. 60 pkt 7 u.f.p. Okoliczność, że niniejsza opłata pobierana jest przez Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu, nie zmienia jej charakteru, bowiem podmiot ten jest niczym innym jak jednostką działającą w strukturze Gminy Miejskiej Kraków zatem pobierana opłaty stanowią dochód gminy.

Nieprawidłowo natomiast stwierdzono, że skoro opłata ta mieści się w pojęciu dochodów pobieranych przez samorządową jednostkę budżetową w oparciu o art. 60 pkt 7 u.f.p. to wyłączona zostaje możliwość zastosowania ulgi w spłacie tej opłaty na podstawie art. 64 ust. 2 u.f.p., który dotyczy ulg dla zobowiązanych prowadzących działalność gospodarczą.

Zgodnie z art. 64 u.f.p. właściwy organ, na wniosek zobowiązanego, może udzielać określonych w art. 55 ulg w spłacie zobowiązań z tytułu należności o których mowa w art. 60. Właściwy organ, na wniosek zobowiązanego prowadzącego działalność gospodarczą, może udzielać określonych w art. 55 ulg w spłacie zobowiązań z tytułu należności, o których mowa w art. 60 pkt 1-6 które:

1) nie stanowią pomocy publicznej;

2) stanowią pomoc de minimis – w zakresie i na zasadach określonych w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa Wspólnot Europejskich dotyczących pomocy w ramach zasady de minimis;

3) stanowią pomoc publiczną:

a) udzielaną w celu naprawienia szkód wyrządzonych przez klęski żywiołowe lub inne nadzwyczajne zdarzenia,

b) udzielaną w celu zapobieżenia poważnym zakłóceniom w gospodarce o charakterze ponadsektorowym lub ich likwidacji,

c) udzielaną w celu wsparcia krajowych przedsiębiorców działających w ramach przedsięwzięcia gospodarczego podejmowanego w interesie europejskim,

d) udzielaną w celu promowania i wspierania kultury i dziedzictwa narodowego, nauki oraz oświaty,

e) będącą rekompensatą za świadczenie usług w ogólnym interesie gospodarczym powierzonych na podstawie odrębnych przepisów,

f) na szkolenia,

g) na zatrudnienie,

h) na rozwój małych i średnich przedsiębiorstw,

i) na restrukturyzację,

j) na ochronę środowiska,

k) na prace badawczo-rozwojowe,

l) regionalną,

Ulgi w spłacie zobowiązań, określone w art. 55 u.p.f. w przypadku wymienionym w ust. 2 pkt 3 lit. "a" mogą być udzielane jako pomoc indywidualna albo w ramach programów pomocowych określonych w odrębnych przepisach. UIgi w spłacie zobowiązań, określone w art. 55 u.f.p., w przypadku wymienionym w ust 2 pkt 3 lit. b-e, lit. "j" oraz lit. "k" mogą być udzielane jako pomoc indywidualna zgodna z programami rządowymi lub samorządowymi albo pomoc udzielana w ramach programów pomocowych określonych w odrębnych przepisach.

Art. 64 u.f.p. stanowi podstawę prawną ulg w spłacie nieopodatkowanych należności budżetowych o charakterze publiczno-prawnym. Ust. 1 zawiera zasadę ogólną bowiem dotyczy zobowiązanych, którzy złożyli wniosek i domagają się ulg w spłacie zobowiązań o których mowa w art. 60 u.f.p., czyli odnosi się do wszystkich środków publiczno-prawnych o których mowa w pkt od 1 do 8 bez wyjątków. W ust. 2 art. 64 u.f.p., stwierdzono natomiast, że można udzielać na wniosek podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, ulg w zakresie zobowiązań z tytułu należności o których mowa w art. 60 pkt 1-6 u.f.p., które spełniają warunki z pkt od 1 do 3, a w ramach pkt 3 także lit. od a do l.

Z powyższej regulacji wynika zatem, że w przypadku podmiotów gospodarczych przyznanie ulgi jest możliwe jeżeli zobowiązanie jest jednym z tych wymienionych w pkt od 1 do 6 art. 60, jednocześnie w jednym z pkt od 1 do 3 art. 60 ust. 2 a ramach pkt 3 w jednej z lite od a do l. Oznacza to zatem, że ust. 2 art. 64 nie reguluje kwestii zobowiązań o których mowa art. 60 pkt 7 u.f.p. bowiem nie odnosi się ani do pkt 7 ani do pkt 8 art. 60 u.f.p.

Zgodnie z art. 55 u.f.p. należności pieniężne mające charakter cywilnoprawny, przypadające organom administracji rządowej, państwowym jednostkom budżetowym i państwowym funduszom celowym, mogą być umarzane w całości albo w części lub ich spłata może być odraczana lub rozkładana na raty.

Biorąc pod uwagę treść art. 55 u.f.p., który statuuje generalną możliwość umarzania należności pieniężnych, a do którego odwołał się ustawodawca w art. 64 u.f.p., stwierdzić należy, że w rozpatrywanym przypadku zastosowanie winna mieć reguła umarzania wynikająca z art. 64 ust. 1 u.f.p. bowiem przepis ten nie może być interpretowany w oderwaniu od cyt. art. 55 u.f.p. Do przypadków o których mowa w pkt 7 i 8 art. 60 u.f.p. będzie miała zastosowanie ogólna reguła udzielania ulg przewidziana w art. 64 ust. 1 u.f.p. Uwzględniając art. 55 u.f.p. należy stwierdzić, że dochodów przewidzianych w pkt 7 i 8 art. 60 u.f.p. nie można sytuować poza systemem dopuszczalnych ulg, gdy podmiot o nie wnioskujący prowadzi działalność gospodarczą.

Tym samym organy dokonały wadliwej interpretacji art. 60 pkt 7 u.f.p. w zw z art. 64 ust. 1 i 2 u.f.p.

Rozważenie wymagał wniosek o wystąpienie do Trybunału Konstytucyjnego. Odnosząc się w pierwszej kolejności do złożonego wniosku o skierowanie pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego w tym także w celu dokonania powszechnie obowiązującej wykładni przepisów prawa należy podkreślić, że zgodnie z art. 188 pkt 1-5 Konstytucji RP Trybunał Konstytucyjny orzeka w sprawach: zgodności ustaw i umów międzynarodowych z Konstytucją, zgodności ustaw z ratyfikowanymi umowami międzynarodowym, których ratyfikacja wymagała uprzedniej zgody wyprażonej w ustawie, zgodności przepisów prawa, wydawanych przez centralne organy państwowe, z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi i ustawami, zgodności z Konstytucją celów lub działalności partii politycznych, skargi konstytucyjnej, o której mowa w art. 79 ust. 1. Ponadto zgodnie z art. 189 Konstytucji Trybunał Konstytucyjny rozstrzyga spory kompetencyjne pomiędzy centralnymi konstytucyjnymi organami państwa. Na podstawie art. 3 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997r. o Trybunale Konstytucyjnym, (Dz. U. Nr 102, poz. 643 ze zm.), każdy sąd może przedstawić Trybunałowi pytanie prawne co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. W orzecznictwie tak Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok NSA z 28 września 2004r. sygn. akt: GSK 746/04, Lex nr 162438) jak i Sądu Najwyższego (wyrok z 24 czerwca 2004r. sygn. akt: III CK 536/02, Lex nr 172784) nie budzi wątpliwości to, że sąd nie może odmówić zastosowania obowiązującego przepisu ustawy, uznając go za niezgodny z Konstytucją. Jeżeli zaś ma przekonanie co do niezgodności przepisu ustawy z Konstytucją lub ma wątpliwości w tym względzie, to na podstawie art. 193 Konstytucji i art. 3 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym - ma obowiązek zwrócić się do Trybunału Konstytucyjnego z odpowiednim pytaniem prawnym. Dopiero stwierdzenie przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności przepisu ustawy z Konstytucją otwiera możliwość niezastosowania przez sąd tego przepisu. Poza tym wyłącznie wątpliwości sądu, a nie skarżącego mogą uzasadnić przedstawienie Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego, od odpowiedzi na które zależy rozstrzygnięcie sprawy sądowoadministracyjnej. Z treści art. 3 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym wynika, że skarżący nie ma uprawnienia do skutecznego domagania się przedłożenia przez sąd pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu. W piśmiennictwie poza tym podkreśla się, że art. 193 Konstytucji i art. 3 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym przyznają sądowi orzekającemu kompetencję, a ta sama przez się nie nakłada na nikogo obowiązku (chyba że mimo to inna norma nakładająca obowiązek wykonania kompetencji). Przy braku stosownej normy nakazu, o wykonaniu kompetencji decyduje ocena samego podmiotu kompetencji, a więc względy racjonalności lub po prostu zdrowy rozsądek (A. Bator, Bezpośrednie stosowanie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, PiP 2006, nr 10, poz. 96, A. Bień-Kacała, glosa do wyroku TK z 28 listopada 2001r. sygn. akt: K 36/01, Kwartalnik Prawa Publicznego 2001, nr 4, s. 237). Tylko realne wątpliwości prawne dotyczące wykładni konkretnego przepisu prawa stanowiącego poza tym podstawę prawną wyroku mogą być przedmiotem pytania prawnego sądu orzekającego skierowanego do Trybunału Konstytucyjnego (A. Bajończyk, glosa do postanowienia SN z 7 czerwca 2002r. sygn. akt: I KZP 17/02, Przegląd Sądowy 2003, nr 1, s. 154). Co więcej, instytucja pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego regulowana m.in. przez przepisy art. 3, art. 32 ust. 1 i ust. 3 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym ma bowiem na celu nie usunięcie wątpliwości co do stanu prawnego, lecz usunięcie z systemu prawnego przepisu niezgodnego z Konstytucją, ratyfikowana umową międzynarodową, czy ustawą. Oznacza to, że sąd zobowiązany jest sformułować w pytaniu ,,zarzut" niezgodności określonego aktu normatywnego z Konstytucją, umową, czy ustawą. Ocena konstytucyjności przepisu prawnego lub normy prawnej, nie jest więc dopuszczalna, jeśli sądowi nie jest ona potrzebna do rozstrzygnięcia sprawy, a próba podważenia wiążącej wykładni miałaby na celu w takiej sytuacji naruszenia ładu prawnego (por. analogicznie postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z 16 grudnia 2008r. sygn. akt: P 53/07, publ. OTK-A 2008/10/192). Wobec tego sąd nie może stawiać pytania prawnego w trybie art. 193 Konstytucji RP dopóty, dopóki sam nie wyrobi sobie poglądu prawnego w kwestii niezgodności aktu normatywnego z konstytucją. W przeciwnym razie należałoby stanąć na stanowisku, że w danej sprawie sąd de facto uchyla się od dokonania autonomicznej (samodzielnej) wykładni i zastosowania prawa ad casum. Oznaczałoby to równocześnie także i to, że sąd zwraca się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym nie po to, aby przedstawić umotywowany zarzut niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ale po to by uzyskać od Trybunału Konstytucyjnego stanowisko w kwestii prawidłowej wykładni wskazanych norm prawnych, które mają stanowić podstawę prawna rozstrzygnięcie sądowego, co oczywiście nie należy do kompetencji Trybunału Konstytucyjnego ( A. Wasilewski, Przestawianie Pytań prawnych Trybunałowi Konstytucyjnemu przez sądy, PiP 1999, z 8, str. 25-29; A. Mączyński Bezpośrednie stosowanie Konstytucji przez sądy, PiP 2000, z 5, str. 3-14; A. Wasilewski, Pytanie prawne do Trybunału Konstytucyjnego, Przegląd Sądowy 2000, nr 5, str. 3-11). Sąd rozpoznający skargę w niniejszej sprawie nie dostrzega takich realnych wątpliwości prawnych zatem wniosek o skierowanie pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego nie zasługiwał na uwzględnienie.

Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni wykładnię przepisów mających zastosowanie w sprawie, przedstawioną w pisemnych motywach tegoż wyroku. Oznacza to również konieczność rozpatrzenia wniosku W.T. o umorzenie kwoty 9.214,00 zł z tytułu zajęcie pasa drogowego ulicy L.. oraz Al. S., w K. w celu wykonania remontu konserwatorskiego elewacji budynku nr 14.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art.145§1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.

O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez Sąd I instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw-tj. zwrot uiszczonego wpisu w kwocie 200,00 zł, opłaty od pełnomocnictwa 17,00 zł oraz wynagrodzenia pełnomocnika skarżącego określono na podstawie §14 ust. 1 pkt 1 lit. c (240,00 zł) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu. (tekst jedn. Dz. U. z 2013r. poz. 490 z zm.).