Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 797/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-11-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 28, art. 138 par. 1 pkt. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, Protokolant st. sekr. sąd. Magdalena Banaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2014 r. sprawy ze skargi [...] S.A. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2014 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego [...] S.A. z siedzibą w [...] kwotę 460 zł (czterysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] listopada 2013 r., Nr [...] Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia, na wniosek [...] S.A. z siedzibą w [...] nieważności decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] maja 2003 r., Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej G. K. pozwolenia na budowę budynku produkcyjnego – [...] - na działkach nr ewid. [...] i [...] w miejscowości [...].

Od decyzji z dnia [...] listopada 2013 r odwołanie wniosła spółka: [...] S.A. z siedzibą w [...].

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. znak: [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. - uchylił w całości zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji.

W ocenie organu odwoławczego [...] S.A. nie wykazały interesu prawnego w kwestionowaniu decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] maja 2003 r., Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej G. K. pozwolenia na budowę budynku produkcyjnego.

Powołując się na orzecznictwo sądowo-administracyjne organ odwoławczy wskazał, że zarówno w sprawie o pozwolenie na budowę prowadzone w zwykłym trybie, jak i trybach nadzwyczajnych krąg podmiotów uznanych za stronę powinien być identycznie ustalony na podstawie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, będącego normą szczególną w stosunku do art. 28 k.p.a.

W postępowaniu w sprawie dotyczącej decyzji o pozwoleniu na budowę, interes prawny ustala się w oparciu o przepis art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity - Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.), który jako przepis szczególny względem art. 28 k.p.a. i ogranicza pojęcie strony w sprawach dotyczących pozwolenia na budowę do następujących osób: inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przez obszar oddziaływania obiektu należy natomiast rozumieć, zgodnie z unormowaniem art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu.

Mając na uwadze powyższe, Główny Urząd Nadzoru Budowlanego pismem z dnia [...] stycznia 2014r wezwał skarżącą spółkę do wykazania interesu prawnego w kwestionowaniu decyzji w szczególności poprzez złożenie dokumentu potwierdzającego tytuł prawny przysługujący skarżącej do nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji.

[...] S.A. odpowiedziały na ww. wezwanie pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. Do powyższego pisma nie dołączono jednak żadnego dokumentu, który potwierdzałby tytuł prawny spółki do działki inwestycyjnej o nr ewid. [...] i [...], ani też do jakiejkolwiek innej nieruchomości.

Skarżąca nie wykazała przysługującego jej tytułu prawnego do którejkolwiek z nieruchomości położonych w otoczeniu projektowanego przedsięwzięcia. Tym samym nie sposób uznać, że skarżąca spółka jest stroną postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] maja 2003 r., Nr [...].

Z akt sprawy nie wynika również, aby nieruchomość objęta inwestycją była obciążona na rzecz skarżącej jakimkolwiek ograniczonym prawem rzeczowym. W prowadzonej dla nieruchomości księdze wieczystej nr [...], w dziale [...] "Prawa, roszczenia i ograniczenia" wpisane jest jedynie ostrzeżenie o toczącym się przed Sądem Rejonowym w [...] postępowaniu w sprawie ustanowienia służebności przesyłu. Zdaniem organu odwoławczego ewentualne ustanowienie służebności przesyłu na działkach znajdujących się w zasięgu oddziaływania spornego przedsięwzięcia lub ewentualne ustanowienie służebności przesyłu na działce inwestycyjnej nr ewid. [...] nie wpływa na przyznanie spółce przymiotu strony w niniejszym postępowaniu.

Odnosząc się do argumentacji skarżącej spółki, która wywodzi legitymację procesową do udziału w przedmiotowym postępowaniu nieważnościowym z faktu bycia właścicielem dwutorowej napowietrznej linii elektroenergetycznej 400kV, znajdującej się na działce nr ewid. [...] na której został posadowiony słup ww. napowietrznych linii elektroenergetycznych organ odwoławczy wyjaśnił, że pomimo, iż skarżąca jest właścicielem linii energetycznej wchodzącej w skład przedsiębiorstwa to z tego faktu nie może wywodzić legitymacji procesowej do udziału jako strona w sprawach dotyczących pozwolenia na budowę. Podkreślił, że aby być stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego należy posiadać określony tytuł prawny (własność, użytkowanie wieczyste) do nieruchomości.

Natomiast fakt bycia właścicielem linii energetycznej, która nie należy do części składowej nieruchomości ( jest rzeczą ruchomą wchodzącą w skład przedsiębiorstwa ) pozostaje bez znaczenia z punktu widzenia przywołanych przepisów.

Krąg stron w postępowaniu nieważnościowym ogranicza się do inwestora, właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.

Zdaniem organu odwoławczego mając na uwadze art. 28 ust 2 Prawa budowlanego nie sposób uznać, ze właściciel linii energetycznej, nieuprawniony do nieruchomości inwestycyjnej ani też nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania obiektu jest stroną postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę tylko z tego powodu, że na działce inwestycyjnej znajduje się ta linia energetyczna.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2014 r. wniosła spółka: [...] S.A. z siedzibą w [...] domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

1. Naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez jego zastosowanie i przyjęcie, że skarżącej spółce nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, podczas gdy w dacie wydania decyzji objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności przepis art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego nie obowiązywał, a zatem nie mógł on również znajdować zastosowania w postępowaniu prowadzonym w przedmiocie o stwierdzenie nieważności tej decyzji.

2. Naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 28 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że skarżącej spółce nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, podczas gdy skarżąca wykazała fakt posiadania interesu prawnego w żądaniu stwierdzenia nieważności tej decyzji, a zatem jest uprawniona do żądania wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności tej decyzji w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 157 § 2 k.p.a., co w konsekwencji spowodowało również istotne naruszenie zasad wyrażonych w art. 7 k.p.a.

3. Naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj: art. 107 § 3 w zw. z art. art. 11 k.p.a. poprzez wadliwe i niewyczerpujące uzasadnienie zaskarżonej decyzji, a w szczególności brak szczegółowego odniesienia się podniesionych w toku postępowania twierdzeń skarżącej wskazujących na istnienie po jej stronie konkretnego interesu prawnego uzasadniającego żądanie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę oraz przesłanek do stwierdzenia nieważności tej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) sąd administracyjny, sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.

W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli sądu jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2014 r. znak: [...], wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. którą organ odwoławczy uchylił w całości zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji. Powodem takiego rozstrzygnięcia było ustalenie, że skarżąca spółka nie posiadała przymiotu strony w związku z czym nie mogła skutecznie zainicjować wszczętego na jej wniosek postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] maja 2003 r., Nr [...] o pozwoleniu na budowę.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przymiot strony ustalał w oparciu o art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, nie biorąc pod uwagę tego, że przepis ten wszedł w życie dopiero 11 lipca 2003 r. Tymczasem kwestionowana decyzja Burmistrza Miasta [...]Nr [...] została wydana w dniu [...] maja 2003 r. Nie można więc było w tej sprawie stosować przepisów, które weszły w życie później niż kwestionowana decyzja ( por. wyrok NSA z dnia 21 stycznia 2011r, sygn. akt. II OSK 147/10 ).

Przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji, wydanej przed nowelizacją Prawa budowlanego z 2003 r., winien być analizowany na podstawie art. 28 k.p.a. w oparciu o stan prawny sprzed 11 lipca 2003 r. A zatem w takich sprawach przymiot strony organ nadzorczy winien ustalić przede wszystkim w kontekście przepisów prawa materialnego, które były podstawą decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym. Badania takiego należy dokonać szczególnie wówczas, kiedy żądanie składa podmiot, który nie brał udziału w postępowaniu zwykłym, lecz uważa się za uprawnionego do kwestionowania decyzji, tak jak to ma miejsce w niniejszej sprawie.

Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądowym, stroną postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest nie tylko strona postępowania zwykłego zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji, lecz również każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności decyzji (zob. wyrok NSA z dnia 12 stycznia 1994 r., sygn. akt II SA 2164/92, publ. ONSA 1995/1/32, wyrok NSA z dnia 15 września 2000 r. sygn. akt IV SA 2328/99, niepubl.; por. też wyrok NSA z dnia 10 listopada 2004 r., sygn. akt OSK 802/04, publ. ONSAiWSA 2005, Nr 3, poz. 53).

W judykaturze przyjmuje się, że pojęcie strony wiąże się wyraźnie z posiadaniem interesu prawnego, zaś interes prawny wyprowadza się z przepisów prawa materialnego.

Interes prawny powinien się więc wyrażać w możliwości zastosowania określonej normy prawa materialnego w konkretnej sytuacji w odniesieniu do ściśle określonego podmiotu.

Źródłem interesu prawnego może być norma prawa materialnego nie tylko administracyjnego, ale należąca do każdej gałęzi prawa, w tym do prawa cywilnego.

Skarżąca spółka swój interes prawny wywodzi z regulacji art. 49 § 1 k.c. w związku z art. 140 k.c. oraz art. 32 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Wskazuje na kolizję pomiędzy zaprojektowanym budynkiem na działce nr ew [...] w pasie technologicznym napowietrznej linii elektroenergetycznej, a uprawnieniami skarżącej do prawidłowej, niezakłóconej eksploatacji tej linii. Skarżąca powołuje się na uprawnienia wynikające z ustanowienia służebności przesyłu oraz wskazuje na przepisy prawa materialnego z zakresu ochrony środowiska i dopuszczalności emitowania do środowiska pól elektromagnetycznych oraz hałasu.

Sąd uznał skargę za zasadną, gdyż jak trafnie zarzuca skarżąca organ odwoławczy nie przeprowadził prawidłowego postępowania wyjaśniającego w zakresie jej przymiotu strony.

Rozpoznając ponownie odwołanie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zbada interes prawny skarżącej w świetle art. 28 k.p.a. z uwzględnieniem wskazanych przez nią przepisów.

W świetle przytoczonych okoliczności Sąd uznał, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy.

[pic]