Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1319/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-02-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6330 Status  bezrobotnego
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c; art. 134
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 71 ust. 1 pkt 1, 2 lit. a
journal: Dz.U. 2017 poz 1065
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska (spr.), Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, Protokolant referent stażysta Monika Duma-Szymczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2019 r. sprawy ze skargi Z.G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r., a także decyzję Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. oraz decyzję Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2017 r.; 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz Z. G. kwotę 579,40 (słownie: pięćset siedemdziesiąt dziewięć 40/100) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] w dniu [...] czerwca 2018 r. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.), art. 10 ust. 2 pkt 4 i ust. 7 pkt 2 w związku z art. 71 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 76 ust. 3, art. 76 ust. 5 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2017 r., poz. 1065 z późn. zm.), wydał decyzję nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta [...] z [...] kwietnia 2018 r. nr [...], mocą której uchylono decyzję z [...] grudnia 2012 r. nr [...] orzekającą o uznaniu Z. G. z dniem [...] października 2012 r. za osobę bezrobotną i odmowie przyznania prawa do zasiłku od dnia [...] października 2012 r. oraz orzeczono o uznaniu ww. z dniem [...] października 2012 r. za osobę bezrobotną i odmowie przyznania prawa do zasiłku od dnia [...] października 2012 r. w związku z przedawnieniem roszczenia.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż Z. G. został zarejestrowany [...] października 2012 r. w Urzędzie Pracy [...] W. jako osoba bezrobotna. Prezydent [...] decyzją nr [...] z [...] października 2012 r. orzekł o uznaniu z dniem [...] października 2012 r. za osobę bezrobotną oraz o odmowie przyznania prawa do zasiłku.

Strona złożyła w dniu [...] listopada 2012 r. w Urzędzie Pracy [...] W. podanie o ponowne przeliczenie stażu pracy.

Prezydent [...] postanowieniem z [...] grudnia 2012 r. wznowił z urzędu postępowanie zakończone decyzją ostateczną z [...] października 2012 r. nr [...]. Decyzją nr [...] z [...] grudnia 2012 r. Prezydent [...] uchylił decyzję z [...] października 2012 r. nr [...] orzekającą o uznaniu z dniem [...] października 2012 r. za osobę bezrobotną i odmowie przyznania prawa do zasiłku oraz orzekł o uznaniu ww. za osobę bezrobotną z dniem [...] października 2012 r. i odmowie przyznania prawa do zasiłku od [...] października 2012 r.

Następnie Prezydent [...] decyzją nr [...] z [...] kwietnia 2013 r. orzekł o przyznaniu Z. G. prawa do zasiłku dla bezrobotnych od [...] kwietnia 2013 r. w wysokości 953,10 zł brutto miesięcznie w okresie pierwszych trzech miesięcy posiadania prawa do zasiłku oraz w okresie od [...] lipca 2013 r. do [...] października 2013 r. w wysokości 748,40 zł brutto miesięcznie. W związku ze złożeniem oświadczenia o rezygnacji z rejestracji w Urzędzie Pracy, z powodu przyznania prawa do emerytury od [...] kwietnia 2014 r., Prezydent [...] decyzją nr [...] z [...] czerwca 2014 r. orzekł o utracie statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] czerwca 2014 r.

W dniu [...] maja 2016 r. strona złożyła do Urzędu Pracy [...] W. podanie, w którym zwraca się z prośbą o wypłacenie wyrównania zasiłku w związku z weryfikacją świadectwa pracy. Do podania dołączono świadectwo pracy z [...] kwietnia 2016 r., wystawione przez [...] Fundację [...] w W.

Z. G. sprecyzował, że podanie złożone [...] maja 2016 r. należy traktować jako podanie o wznowienie postępowania w sprawie zasiłku związku z wyjściem na jaw nowych okoliczności.

Prezydent [...] postanowieniem z [...] czerwca 2016 r. wznowił na wniosek postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną nr [...] z [...] kwietnia 2013 r., a następnie decyzją nr [...] z [...] czerwca 2016 r. orzekł o odmowie uchylenia decyzji z [...] kwietnia 2013 r. nr [...] orzekającej o przyznaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych od [...] kwietnia 2013 r. w wysokości 953,10 zł brutto miesięcznie w okresie pierwszych trzech miesięcy posiadania prawa do zasiłku oraz w okresie od [...] lipca 2013 r. do [...] października 2013 r. w wysokości 748,40 zł brutto miesięcznie.

Od powyższej decyzji Z. G., złożył odwołanie do Wojewody [...], który decyzją nr [...] z [...] sierpnia 2016 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Z. G. złożył skargę na decyzję Wojewody [...] nr [...] z [...] sierpnia 2016 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 30 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 1845/16, uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta [...] z [...] czerwca 2016 r. nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku wskazał, że "Rozpatrując ponownie sprawę organ pierwszej instancji zobowiązany jest jednoznacznie ustalić jaki jest zakres żądania skarżącego (w jakim trybie i którego postępowania wniosek dotyczy) i dopiero wtedy podjąć odpowiednie czynności procesowe.".

Prezydent [...], mając na uwadze pismo Z. G. z [...] maja 2016 r. oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 30 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 1845/16, pismem z [...] września 2017 r. znak [...] wezwał stronę do uzupełnienia braków formalnych poprzez sprecyzowania żądania, tj. wskazania w jakim trybie i którego postępowania pismo dotyczy. Z. G. podał, że "W związku z treścią wezwania datowanego na [...] września 2017 r., które otrzymałem [...] października 2017 r. wskazuję, co następuje:

1. Postępowanie wznowieniowe dotyczy decyzji ostatecznej z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] orzekającej o uznaniu Z. G. z dniem [...] października 2012 r. za osobę bezrobotną oraz odmawiającej przyznania prawa do zasiłku od dnia [...] października 2012 r.

2. podstawę do wznowienia postępowania i do uzyskania zasiłku dla bezrobotnych za okres 6 miesięcy upatruję w treści art. 145 § 1 pkt 5 lub pkt 8 k.p.a. w związku z art. 71 ust 1 i ust. 2 oraz art. 76 ust. 3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

3. Został dotrzymany termin jednego miesiąca wynikający z treści art. 148. Podkreślam, że korzystny dla mnie wyrok z dnia [...] kwietnia 2016 r. Sądu Okręgowego [...][...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych sygn. akt [...] wraz z uzasadnieniem znajdującym się w aktach sprawy otrzymałem [...] sierpnia 2016 r., natomiast sam wniosek złożyłem w dniu [...] maja 2016 r. Już po wyroku, ale przed otrzymaniem uzasadnienia, a więc przed upływem ustawowo określonego jednego miesiąca. Odnośnie kwestii przedawnienia należy wskazać, że w wyroku z dnia 18 marca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w sprawie o sygn. akt III SA/Łd 55/09 w treści uzasadnienia wyraził pogląd, że ze skutecznym zarzutem przedawnienia mielibyśmy do czynienia w przypadku, gdyby organy nie prowadziły postępowania w przedmiocie przyznania danej osobie statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych w określonej wysokości i nie wydały decyzji. Orzeczenie w tej materii zostało uznane za prawidłowe wyrokiem z dnia 22 grudnia 2009 r. Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie o sygn. akt I OSK 1001/09. W mojej sprawie postępowanie w przedmiocie statusu bezrobotnego i odmowy przyznania zasiłku dla bezrobotnych było prowadzone i była wydana decyzja ostateczna, co oznacza bezzasadność zarzutu przedawnienia".

Prezydent [...] postanowieniem nr [...] z [...] października 2017 r., w związku z wyjściem nowych okoliczności faktycznych nieznanych organowi w dniu wydania decyzji, wznowił na wniosek postępowanie w sprawie decyzji ostatecznej wydanej przez Prezydenta [...] z [...] grudnia 2012 r. nr [...]. Następnie Prezydent [...] decyzją nr [...] z [...] listopada 2017 r. odmówił uchylenia decyzji z [...] grudnia 2012 r. nr [...] uchylającą decyzję z [...] października 2012 r. nr [...] orzekającą o uznaniu ww. z dniem [...] października 2012 r. za osobę bezrobotną i odmowie przyznania prawa do zasiłku oraz orzekającej o uznaniu z dniem [...] października 2012 r. za osobę bezrobotną i odmowie przyznania prawa do zasiłku od dnia [...] października 2012 r.

Od powyższej decyzji Z. G. złożył odwołanie do Wojewody [...]. Wojewoda [...] po zapoznaniu się z aktami sprawy i rozpatrzeniu odwołania decyzją nr [...] z [...] stycznia 2018 r. postanowił uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji, jednakże z innych względów, niż argumenty zawarte w odwołaniu.

Prezydent [...] po ponownym rozpoznaniu sprawy, decyzją nr [...] z [...] kwietnia 2018 r. uchylił decyzję z [...] grudnia 2012 r. nr [...] orzekającą o uznaniu ww. z dniem [...] października 2012 r. za osobę bezrobotną i odmowie przyznania prawa do zasiłku od dnia [...] października 2012 r. oraz orzekł o uznaniu ww. z dniem [...] października 2012 r. za osobę bezrobotną i odmowie przyznania prawa do zasiłku od dnia [...] października 2012 r. w związku z przedawnieniem roszczenia. Od powyższej decyzji Z. G. złożył odwołanie do Wojewody [...].

W odwołaniu Z. G. zarzucił rażące naruszenie prawa w postaci art. 7 k.p.a. w związku z 97 § 4 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, błędne przyjęcie, że w sprawie doszło do przedawnienia na mocy art. 76 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, naruszenie art. 123 Kodeksu cywilnego poprzez wadliwe ustalenie, że prowadzenie sprawy przed sądem pracy celem uznania, że brak było podstaw do rozwiązania stosunku pracy bez wypowiedzenia, nie pozostawało w bezpośrednim związku ze sprawą. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i rozstrzygnięcie co do istoty sprawy poprzez uznanie strony skarżącej za osobę bezrobotną z dniem [...] października 2012 r. i przyznaniu prawa do zasiłku po 7 dniach od daty rejestracji.

Wojewoda [...] w treści decyzji z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] stwierdził, że odwołanie nie jest zasadne i nie może być uwzględnione.

Organ ustalił, że Z. G., rejestrując się [...] października 2012 r. w Urzędzie Pracy [...] W. przedłożył świadectwo pracy z [...] października 2012 r. wydane przez [...] Fundację [...] z siedzibą w W. Z powyższego świadectwa pracy wynikało, że stosunek pracy został rozwiązany bez wypowiedzenia z winy pracownika (art. 52 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy). Strona w dniu rejestracji nie spełniła ściśle określonych warunków przewidzianych ustawą o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy do przyznania prawa do zasiłku. Wobec powyższego Prezydent [...] decyzją nr [...] z [...] października 2012 r. orzekł o uznaniu Z. G. za osobę bezrobotną oraz odmówił przyznania prawa do zasiłku.

Ze zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie nie wynika, aby Z. G. wskazywał w dniu rejestracji, iż nie zgadza się ze sposobem rozwiązania stosunku pracy i występuje z pozwem do sądu pracy.

Strona przedłożyła [...] maja 2016 r. w Urzędzie Pracy [...] W. sprostowane świadectwo pracy z [...] kwietnia 2016 r. wystawione przez [...] Fundację [...] i jednocześnie wniosła o wyrównanie zasiłku dla bezrobotnych.

Prezydent [...] W wezwał stronę do uzupełnienia braków formalnych poprzez sprecyzowanie żądania, tj. wskazanie w jakim trybie i którego postępowania pismo dotyczy.

Z. G. w odpowiedzi na powyższe wezwanie w swoich wyjaśnieniach jako podstawę wznowienia postępowania wskazał art. 145 § 1 pkt 5 lub pkt 8 Kodeksu postępowania administracyjnego. Prezydent [...] postanowieniem nr [...] z [...] października 2017 r., w związku z wyjściem nowych okoliczności faktycznych nieznanych organowi w dniu wydania decyzji, wznowił na wniosek postępowanie w sprawie decyzji ostatecznej wydanej przez Prezydenta [...] z [...] grudnia 2012 r. nr [...].

Decyzją nr [...] z [...] kwietnia 2018 r. uchylił decyzję z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] orzekającą o uznaniu ww. z dniem [...] października 2012 r. za osobę bezrobotną i odmowie przyznania prawa do zasiłku od dnia [...] października 2012 r. oraz orzekł o uznaniu ww. z dniem [...] października 2012 r. za osobę bezrobotną i odmowie przyznania prawa do zasiłku od dnia [...] października 2012 r. w związku z przedawnieniem roszczenia.

Prezydent [...] w zaskarżonej decyzji wskazał, że art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. odnosi się do takich aktów jak decyzja lub orzeczenie sądu, a zatem nie może mieć zastosowania w sytuacji, kiedy dochodzi do zmiany dokumentu, jakim jest świadectwo pracy, a tym samym nie zachodzi ta przesłanka. W uzasadnieniu tej decyzji, Prezydent [...] wskazał również, że za nową okoliczność istotną dla sprawy o zasiłek dla bezrobotnych należy uznać sprostowane świadectwo pracy w części dotyczącej trybu rozwiązania umowy o pracę na mocy korzystnego wyroku. Prezydent [...] uznał, że wniosek został złożony w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym Z. G. dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia decyzji. Okolicznością tą jest złożenie [...] maja 2016 r. w Urzędzie Pracy [...] W. podania oraz skorygowanego świadectwa pracy wydanego [...] kwietnia 2016 r.

Prezydent [...] powołując się na art. 71 ust. 1 (w brzmieniu obowiązującym podczas rejestracji skarżącego w Urzędzie Pracy [...] W.) ustawy o promocji zatrudnienia (...), wskazał, że prawo do zasiłku w przypadku rozwiązania umowy o pracę za wypowiedzeniem dokonanym przez pracodawcę przysługiwało po okresie 7 dni od dnia zarejestrowania. Rozpatrując niniejszą sprawę, Prezydent [...] wziął pod uwagę art. 76 ust. 3 ustawy o promocji, zgodnie z którym roszczenia z tytułu zasiłków, stypendiów i innych świadczeń pieniężnych finansowanych z Funduszu Pracy ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od spełnienia warunków do ich nabycia przez uprawnioną osobę. Okres ten zaczyna biec od dnia spełnienia warunków do nabycia prawa do tych świadczeń. Prezydent [...] uznał, że w sprawie Z. G. nie doszło do przerwania biegu przedawnienia, ponieważ postępowanie przed Sądem Okręgowym dotyczyło zmiany trybu rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, a nie przyznania prawa do zasiłku. Zatem czynność przed Sądem Okręgowym nie może być uznana za przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia. Prezydent [...] wskazał, że postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało zainicjowane wskutek złożonego [...] maja 2016 r. przez Z. G. podania, w którym wnosił o wypłacenie wyrównania zasiłku dla bezrobotnych, w związku z weryfikacją świadectwa pracy. Prezydent [...] wskazał, że postępowanie dotyczy decyzji ostatecznej z [...] grudnia 2012 r. nr [...] (doręczonej [...] grudnia 2012 r.) i uległo przedawnieniu.

Wojewoda [...] wyjaśnił, że zgodnie z art. 76 ust. 3 ustawy o promocji roszczenia z tytułu zasiłków, stypendiów i innych świadczeń pieniężnych finansowanych z Funduszu Pracy ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia spełnienia warunków do ich nabycia przez uprawnioną osobę, a roszczenia powiatowego urzędu pracy ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia ich wypłaty. Biorąc pod uwagę, że postępowanie dotyczy decyzji Prezydenta [...] nr [...] z [...] grudnia 2012 r., a sprostowane świadectwo pracy Z. G. przedstawił w dniu [...] maja 2016 r., tym samym, zdaniem Wojewody [...], w niniejszej sprawie, zgodnie z ww. artykułem nastąpiło przedawnienie roszczeń. W związku z powyższym słusznym było wydanie przez Prezydenta [...] decyzji nr [...] z [...] kwietnia 2018 r. uchylającej decyzję z [...] grudnia 2012 r. nr [...] orzekającą o uznaniu ww. z dniem [...] października 2012 r. za osobę bezrobotną i odmowie przyznania prawa do zasiłku od dnia [...] października 2012 r. oraz orzekającą o uznaniu ww. z dniem [...] października 2012 r. za osobę bezrobotną i odmowie przyznania prawa do zasiłku od dnia [...] października 2012 r. w związku z przedawnieniem roszczenia. Tym samym zarzut dotyczący naruszenia art. 76 ust. 3 ustawy o promocji jest bezzasadny.

Wojewoda [...] wskazał też, że zarzut Z. G. dotyczący naruszenia art. 7 k.p.a. w związku z 97 § 4 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie jest niezasadny, bowiem – jak już powyżej zostało wskazane – ze zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie nie wynika, aby Z. G. wskazywał w dniu rejestracji, iż nie zgadza się ze sposobem rozwiązania stosunku pracy i występuje z pozwem do sądu pracy.

Prezydent [...]. nie mając wiedzy w zakresie wystąpienia przez Z. G. z pozwem do sądu pracy, nie miał żadnych podstaw do zawieszenia postępowania i zastosowania art. 97 § 4 k.p.a. Wojewoda [...] wskazuje, że było prowadzone postępowanie przed Sądem Rejonowym [...] w W. [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z powództwa Z. G. przeciwko [...] Fundacji [...] w W., które dotyczyło przywrócenia do pracy, wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy (sygn. akt [...]). Ponadto na skutek apelacji od powyższego wyroku, wniesionej przez Z. G. przeciwko [...] Fundacji [...] w W., toczyło się postępowanie przed Sądem Okręgowym [...] w W. [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych i dotyczyło również przywrócenia do pracy, wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy (sygn. akt [...]). Wojewoda [...] wskazuje również, że prowadzone było także postępowanie przed Sądem Najwyższym w przedmiocie skargi kasacyjnej Z. G. od wyroku Sądu Okręgowego [...] w W. [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, sygn. akt [...]. Ponadto prowadzone było postępowanie przed Sądem Okręgowym [...] w W. [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z powództwa Z. G. przeciwko [...] Fundacji [...] w W. o odszkodowanie za nieuzasadnione rozwiązanie umowy pracę. Mając na uwadze powyższe, Wojewoda [...] podkreśla, że toczące się postępowania przed sądami nie dotyczyły bezpośrednio przyznania prawa do zasiłku, w związku z powyższym, zdaniem Wojewody [...], nie doszło do przerwania biegu przedawnienia. Czynności przed Sądami (wyżej wskazane postępowania) nie mogą być uznane za przedsięwzięte bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia. Zarzut Z. G. dotyczący naruszenia art. 123 Kodeksu cywilnego jest bezzasadny.

Zdaniem organu decyzja Prezydenta [...] z [...] kwietnia 2018 r. nr [...] nie narusza prawa i nie może być zmieniona.

Z. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Wojewody [...] z [...] czerwca 2018 r. nr [...], żądając jej uchylenia.

Skarżący zarzucił naruszenie art. 7 k.p.a. w związku z art. 97 § 4 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia kwestii wniesienia powództwa do sądu powszechnego w sprawie ze stosunku pracy i zawieszenia postępowania. Podniósł, iż organ wadliwie ustalił zaistnienie przedawnienia roszczenia z tytułu zasiłku. Skarżący zażądał też zasądzenia od organu kosztów zastępstwa procesowego.

Skarżący podniósł, iż przedawnienie rozpoczęło bieg dopiero od daty wydania świadectwa pracy odpowiadającego treści orzeczenia sądu powszechnego. Sprostowane świadectwo pracy skarżący przedstawił organowi [...] maja 2016 r. Wbrew stanowisku organu termin spełnienia warunków do nabycia roszczenia przez uprawnioną osobę to data wystawienia nowego, poprawionego świadectwa pracy, a nie data zakończenia stosunku pracy ujawniona w tym dokumencie. Wykładnia przepisów winna być prokonstytucyjna, taka jaką zaprezentowała strona, bowiem przy długości trwania sporów pracowniczych przekraczających niejednokrotnie 3 lata, w istocie po ich upływie bezrobotny byłby pozbawiony możliwości wystąpienia z roszczeniem do urzędu pracy o wypłatę zasiłku z Funduszu Pracy.

Skarżący wyjaśnił, iż nie wystąpił na drogę sądową celem dokonania zmiany świadectwa pracy w punkcie dotyczącym sposobu rozwiązania stosunku pracy, ale wystąpił z powództwem kwestionującym rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia skutkującym w efekcie finalnym otrzymaniem świadectwa pracy o treści uniemożliwiającej otrzymania zasiłku dla bezrobotnych.

Strona negowała wskazany na świadectwie pracy sposób rozwiązania stosunku pracy, gdyż był on dla strony niekorzystny także dlatego, że skutkował krótszym okresem pobierania zasiłku dla bezrobotnych. W rozpatrywanej sprawie strona składając wniosek o wpisanie na listę bezrobotnych, zainicjowała postępowanie administracyjne. W jego toku, po myśli art. 7 k.p.a., miała prawo oczekiwać od profesjonalnego aparatu administracyjnego, że urzędnik przy rejestracji zasięgnie od strony wszystkich informacji niezbędnych dla zachowania uprawnień na przyszłość. Skarżący jest osobą ze średnim wykształceniem technicznym, który nie jest obyty z kwestiami prawniczymi. Zgłosił się do urzędu pracy i miał prawo oczekiwać wyjaśnienia jego sytuacji prawnej w przypadku wystąpienia do sądu powszechnego z roszczeniem ze stosunku pracy i jego ewentualnego wpływu na kwestie przedawnienia, a przeciwdziałać temu można poprzez zawieszenie postępowania. Dobra praktyka organów zatrudnieniowych, ich znajomość kwestii proceduralnych powinna była skutkować należytym wyjaśnieniem stanu faktycznego. Tak podnoszony przez organy obu instancji brak poinformowania ich przez stronę o wniesieniu powództwa miałyby istotne znaczenie wyłącznie w przypadku zaistnienia takiego obowiązku nałożonego na bezrobotnego ustawą, ewentualnie aktem podustawowym. Ustawodawca nie nałożył jednak takiego obowiązku na bezrobotnych, a skoro strona zainicjowała postępowanie przed sądem pracy, które – także z racji występowania przed Sądem Najwyższym – trwało z przyczyn niezależnych od niej powyżej trzech lat, to nie powinno to skutkować niekorzystnym dla niej rozstrzygnięciem dotyczącym przedawnienia.

Rejestrując bezrobotną stronę, organ orzekający w niniejszej sprawie naruszył zasadę wynikającą z art. 7 k.p.a., bowiem powinien podjąć wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

Strona dokonując rejestracji jako osoba bezrobotna w urzędzie pracy, przedłożyła świadectwo pracy, jednocześnie wskazując, że nie zgadza się ze wskazanym w nim sposobem rozwiązania stosunku pracy, że występuje z pozwem do sądu pracy. Organ wydający decyzję, w zaistniałej sytuacji winien był, czyniąc zadość ciążącemu na nim obowiązkowi wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, orzec jedynie w zakresie przyznania stronie statusu osoby bezrobotnej, natomiast na podstawie art. 97 § 4 k.p.a. winien był zawiesić postępowanie w sprawie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W ten sposób organ nie narażałby strony skarżącej na ryzyko, tak akcentowanego obecnie przez siebie, przedawnienia, a interes jednostki zgodny z zasadami współżycia społecznego pozostawałby zabezpieczony na czas toczącego się postępowania sądowego. Organ I instancji miał zatem możliwość wyboru konsekwencji stosowanej przez siebie normy prawnej, lecz wybrał tę niekorzystną dla strony.

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, Prezydent [...] wydając decyzję, posiadał wiedzę, że sposób rozwiązania stosunku pracy wskazany na świadectwie pracy przedłożonym przez stronę skarżącą jest sporny i w tym wypadku istotnie determinuje treść rozstrzygnięcia. Pomimo tej wiedzy, organ administracji, a tym samym podmiot "silniejszy", winien w odpowiedni sposób zabezpieczyć słuszny interes strony skarżącej, w tym wypadku "podmiotu słabszego". Prezydent [...] wydając decyzję zarówno w przedmiocie uznania za osobę bezrobotną jak i przyznania prawa do zasiłku, ignorując fakt spornego rozwiązania stosunku pracy, naruszył zasadę poszanowania słusznego interesu strony. Organ administracji winien wybrać taki tok postępowania, aby w pełni odzwierciedlić zasady ogólne postępowania administracyjnego.

Organy administracji zaprezentowały pogląd, że toczące się przed sądem powszechnym postępowanie sądowe (wyrok z dnia [...] maja 2013 r. Sądu Rejonowego [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, sygn. akt [...] oddalający powództwo, wyrok z dnia [...] marca 2014 r. Sądu Okręgowego [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, sygn. akt [...] oddalający apelację, wyrok Sądu Najwyższego z dnia [...] sierpnia 2015 r., sygn. akt [...] uchylający wyrok sądu II instancji, wyrok z dnia [...] kwietnia 2016 r. Sądu Okręgowego [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, sygn. akt [...]) zakończone ostatecznie korzystnym dla skarżącego rozstrzygnięciem, nie dotyczyło przyznania prawa do zasiłku, co skutkowało brakiem przerwania biegu przedawnienia.

Organy być może miałyby rację, gdyby skarżący nie wystąpił i nie został zarejestrowany w Urzędzie Pracy [...] W. jako osoba bezrobotna w dniu [...] października 2012 r. W takim przypadku braku aktywności bezrobotnego faktycznie mogłaby zaistnieć przesłanka, że w październiku 2012 r. rozpoczął bieg termin przedawnienia, a skoro skutecznie zgłoszenie zostało dokonane, to nie można dowodzić uchybienia terminu.

Decyzja o uznaniu Z. G. z dniem [...] października 2012 r. za osobę bezrobotną oraz odmawiająca przyznania prawa do zasiłku od dnia [...] października 2012 r. weszła do obrotu prawnego. Z tego powodu skarżący był uprawniony do wznowienia postępowania i do uzyskania zasiłku dla bezrobotnych za okres 6 miesięcy na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. w związku z art. 71 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 76 ust. 3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Należy podkreślić, że wyrok z dnia [...] kwietnia 2016 r. Sądu Okręgowego [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, sygn. akt [...] skarżący otrzymał [...] sierpnia 2016 r.

W rozpatrywanej sprawie postępowanie w przedmiocie statusu bezrobotnego i przyznania zasiłku dla bezrobotnych było prowadzone i była wydana decyzja ostateczna, co oznacza bezzasadność zarzutu przedawnienia.

W treści odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał twierdzenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do przepisu art. 71 ust. 1 pkt 1 i 2 lit. a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia w instytucjach rynku pracy (j.t. Dz. U z 2017 r. poz. 1065 ze zm.), zwanej dalej "ustawą", prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem art. 75, jeżeli:

1) nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, propozycji stażu, przygotowania zawodowego dorosłych, szkolenia, prac interwencyjnych lub robót publicznych oraz

2) w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 265 dni:

a. był zatrudniony i osiągnął wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, z zastrzeżeniem art. 104a-105; w okresie tym nie uwzględnia się okresów urlopów bezpłatnych trwających łącznie dłużej niż 30 dni.

Natomiast w myśl art. 71 ust. 6 ustawy, w przypadku udokumentowania przez bezrobotnego okresu uprawniającego do zasiłku po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy, jednak w okresie posiadania statusu bezrobotnego, prawo do zasiłku przysługuje od dnia udokumentowania tego prawa na okres, o którym mowa w art. 73 ust. 1.

Prawo do zasiłku dla bezrobotnych nie przysługuje bezrobotnemu, który w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem się w powiatowym urzędzie pracy spowodował rozwiązanie ze swojej winy stosunku pracy lub stosunku służbowego bez wypowiedzenia (art. 75 ust 1 pkt 3 ustawy). Z kolei, jak stanowi art. 76 ust. 3 ustawy, roszczenia z tytułu zasiłków, stypendiów i innych świadczeń pieniężnych finansowanych z Funduszu Pracy ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia spełnienia warunków do jej nabycia przez uprawnioną osobę.

W niniejszej sprawie skarżący zarejestrował się w Urzędzie Pracy [...] W. jako osoba bezrobotna w dniu [...] października 2012 r. Podczas rejestracji skarżący przedstawił świadectwo pracy z dnia [...] października 2012 r. sporządzone przez [...] Fundację [...], z której wynikało, iż stosunek pracy został rozwiązany bez wypowiedzenia z winy pracownika na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy.

Następnie przy piśmie z dnia [...] maja 2016 r., stanowiącym jak wynika z kolejnych pism, wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. skarżący przedstawił świadectwo pracy wystawione przez [...] Fundację [...] w dniu [...] kwietnia 2016 r., potwierdzające, iż stosunek pracy został rozwiązany za wypowiedzeniem dokonanym przez pracodawcę (art. 30 § 1 pkt 2 w zw. z art. 97 § 3 Kodeksu pracy). Sprostowanie świadectwa pracy nastąpiło, jak wynika z wyjaśnień pełnomocnika skarżącego, w wyniku zakończenia sporu sądowego pomiędzy skarżącym a [...] Fundacją [...] w W. o przywrócenie do pracy, wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy, odszkodowanie za nieuzasadnione rozwiązanie umowy o pracę. Spór ten zakończył wyrok Sądu Okręgowego [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wydany w dniu [...] kwietnia 2016 r. w sprawie sygn. akt [...].

W postępowaniu wznowieniowym skarżący dążył do przyznania mu ("wyrównania") zasiłku dla bezrobotnych za okres od [...] października 2012 r. do [...] kwietnia 2013 r. Brak zasiłku dla bezrobotnych w tym okresie wynikał z zastosowani wobec skarżącego normy zawartej w art. 75 ust. 1 pkt. 3 ustawy. Skarżący uważa, że jeżeli doszło do sprostowania świadectwa pracy wskutek wygranego przez niego sporu sądowego z pracodawcą, to organ winien przyznać mu za ten okres zasiłek dla bezrobotnych.

Organy stoją natomiast na stanowisku, że przyznanie skarżącemu zasiłku dla bezrobotnych za sporny okres jest niedopuszczalne z uwagi na przedawnienie roszczenia wynikające z art. 76 ust.3 ustawy. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się zatem do ustalenia daty wymagalności roszczenia z tytułu zasiłku dla bezrobotnych. Ustawodawca określając datę wymagalności tego roszczenia, wskazał, iż jest nią dzień spełnienia warunków do jego nabycia przez uprawnioną osobę (art. 76 ust. 3 ustawy).

Analizując tę kwestię, podkreślić należy, iż Prezydent [...] orzekając kwestionowaną decyzją wobec skarżącego w przedmiocie zasiłku, musiał dokonać i dokonał oceny trybu (sposobu) rozwiązania przez skarżącego stosunku pracy. Przyjął bowiem, że rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło z winy pracownika (skarżącego), co w konsekwencji skutkowało odmową przyznania zasiłku. Brak takiej oceny, niewątpliwie uniemożliwiłby organowi rozstrzygnięcie sprawy. Dokonana przez organ ocena – w świetle istniejącego w sprawie stanu faktycznego (a w szczególności późniejszych zdarzeń prawnych) – okazała się być jednak niezgodna z ukształtowanym mocą orzeczenia sądu pracy stanem prawnym.

Mając to na uwadze, należy wskazać, że dla oceny daty wymagalności przedmiotowego roszczenia istotne jest, że sąd powszechny, tj. Sąd Okręgowy [...] w W. Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w prawomocnym wyroku dokonał odmiennej oceny trybu (sposobu) rozwiązania stosunku pracy ze skarżącym, aniżeli uczynił to organ w kwestionowanej decyzji ostatecznej z dnia [...] grudnia 2012 r. Rozwiązanie stosunku pracy nie nastąpiło z winy pracownika, lecz za wypowiedzeniem dokonanym przez pracodawcę, co znalazło odzwierciedlenie w sprostowanym świadectwie pracy z dnia [...] kwietnia 2016 r.

W opisanej sytuacji – w ocenie Sądu rozpoznającego niniejsza sprawę – zasadnym jest uznanie, że w sprawie wystąpiła podstawa wznowieniowa, inna co prawda aniżeli powołana i rozważana przez organy. Chodzi o podstawę wznowieniową ustanowioną w art. 145 § 1 pkt 7 k.p.a. Przepis ten stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej w wydaniu decyzji (art. 100 § 2). W ocenie sądu w realiach niniejszej sprawy jako "zagadnienie wstępne" należy uznać wyrażoną przez sąd pracy ocenę prawną trybu (sposobu) rozwiązania umowy o pracę (a w konsekwencji sprostowane na podstawie art. 97 § 3 k.p. świadectwo pracy).

Nie może ulegać najmniejszej wątpliwości, że rozstrzygnięcie przez sąd pracy zagadnienia wstępnego dotyczącego oceny prawnej trybu (sposobu) rozwiązania stosunku pracy ze skarżącym miało wpływ na treść decyzji ostatecznej. Stosunek pracy w dniu [...] października 2012 r. ustał bowiem w wyniku rozwiązania za wypowiedzeniem dokonanym przez pracodawcę w związku z art. 97 § 3 k.p., a nie został rozwiązany z winy pracownika (art. 52 § 1 pkt 1 k.p.), tak jak przyjął organ, wydając kwestionowaną przez skarżącego decyzję.

W takiej sytuacji oczywistym jest, że skarżącemu przysługiwałoby prawo do zasiłku dla bezrobotnych, poczynając od [...] października 2012 r., tj. po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy (art. 71 ust. 1 ustawy). Pogląd ten koresponduje ze stanowiskiem wyrażonym przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 8 listopada 2012 r. (sygn. akt II PK 103/12, OSNP 2013/19-20/219), w którym wskazano, że "w rezultacie zamieszczenia przez pracodawcę w świadectwie pracy wymaganej przez art. 97 § 3 k.p. informacji (związanej z orzeczeniem sądu pracy, z którego wynika, że rozwiązanie z pracownikiem stosunku pracy bez wypowiedzenia z jego winy nastąpiło z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu w tym trybie umów o pracę), zgodnie, z którą rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło za wypowiedzeniem dokonanym przez pracodawcę, pracownik przy ustalaniu uprawnień zależnych od sposobu rozwiązania stosunku pracy powinien być traktowany tak, jakby rozwiązano z nim stosunek pracy za wypowiedzeniem i nie może ponosić ujemnych następstw wiązanych przez prawo z rozwiązaniem stosunku pracy bez wypowiedzenia z jego winy. Na przykład nie można mu z tego powodu odmówić zasiłku dla bezrobotnych (zob. art. 75 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, jednolity tekst: Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.). przyjęcie takiej wykładni art. 97 § 3 k.p. wynika przede wszystkim z funkcji świadectwa pracy, jako dokumentu zawierającego, zgodnie z art. 97 § 2 k.p., informacje niezbędne do ustalenia uprawnień pracowniczych i uprawnień z ubezpieczenia społecznego. Takiemu celowi służy również zamieszczenie informacji o wypowiedzeniu umowy o pracę za wypowiedzeniem dokonanym przez pracodawcę nakazane przez art. 97 § 3 k.p. informacje zamieszczane w świadectwie pracy powinny stanowić odzwierciedlenie faktów związanych z przebiegiem zatrudnienia pracownika u pracodawcy wystawiającego świadectwo. Skoro więc ustawodawca nakazuje zamieścić w świadectwie informacje o rozwiązaniu umowy o pracę za wypowiedzeniem przez pracodawcę, w miejsce wcześniejszej informacji wskazującej rzeczywisty tryb rozwiązania umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika, to znaczy, że nakazuje, aby pewne zdarzenie określone w ustawie (rozwiązanie umowy przez pracodawcę bez wypowiedzenia z winy pracownika) traktować z mocy prawa tak, jakby było ono innym zdarzeniem (wypowiedzeniem umowy przez pracodawcę) powodującym inne, oznaczone skutki prawne. Jest to klasyczny wypadek zastosowania fikcji prawnej".

Wobec powyższego przyjąć należy, zdaniem Sądu, iż datą wymagalności spornego roszczenia jest dzień sprostowania świadectwa pracy, tj. dzień [...] kwietnia 2016 r., bowiem to dopiero w tym dniu skarżący spełnił warunki do nabycia prawa do zasiłku dla bezrobotnych, gdyż z tym dniem zaczęła wywoływać skutki zamieszczona w sprostowanym świadectwie pracy informacja o sposobie rozwiązania umowy o pracę za wypowiedzeniem przez pracodawcę. W takiej sytuacji błędne jest stanowisko organów, iż w sprawie doszło do przedawnienia roszczenia. Skarżący przedstawił Prezydentowi [...] sprostowane świadectwo pracy w dniu [...] maja 2016 r. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy winny wziąć pod uwagę ocenę prawną wyrażoną w niniejszym orzeczeniu.

Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 134 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a.