Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 282/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2019-08-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6063 Opłaty eksploatacyjne
Hasła tematyczne: Prawo geologiczne i górnicze
Skarżony organ: Urząd Górniczy
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 140 ust. 1 i art. 140 ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 2126
law: Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Iwona Wiesner, Protokolant St. sekr. sąd. Joanna Spadek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 sierpnia 2019 r. sprawy ze skargi C. K. na decyzję Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty podwyższonej za wydobycie kopaliny bez wymaganej koncesji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Prezes Wyższego Urzędu Górniczego w Katowicach decyzją z [...] r. nr [...], po rozP. odwołania C.K. (dalej: strona, skarżący) utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w P. z [...] r. nr [...], w sprawie ustalenia C. K., opłaty podwyższonej za wydobycie bez wymaganej koncesji kopaliny w ilości 969,41 m2, w tym - kruszywa naturalnego (piasku) w ilości 331,64 m2 oraz kopaliny ilastej (gliny) w ilości 637,77 m2 w okresie od 2013 r. do 2016 r., na działce o numerze [...] w mieście P. przy ulicy [...], powiat [...], województwo [...], w wysokości [...] zł oraz zobowiązania do wniesienia naliczonej opłaty; w wysokości 60 % na konto Gminy P. i w wysokości 40% na konto Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie,

W podstawie prawnej organ powołał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, dalej: K.p.a.), w związku z art. 140 ust. 1 i art. 140 ust. 2 pkt 2 ustawy z 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2017 r. poz. 2126 ze zm., dalej: P.g.g.).

Z akt administracyjnych wynika, że 25 lutego 2016 r. Okręgowy Urząd Górniczy w P., został zawiadomiony przez p.o. Zastępcę Dyrektora Państwowego Instytutu Geologicznego - Państwowego Instytutu Badawczego o wydobywaniu piasków i żwirów z terenu działek przylegających do cmentarza komunalnego w P.. W związku z powyższym pracownicy OUG przeprowadzili 2 marca 2016 r. wizję w terenie celem ustalenia stanu faktycznego. W jej trakcie określono, że w obrębie przylegającym do cmentarza znajdują się dwa oddzielne wyrobiska. Pierwsze na wschód, a drugie na północ od cmentarza. Północne wyrobisko znajdowało się na działce nr [...] w mieście P.. Wyrobisko odkrywkowe typu stokowego miało powierzchnię wynoszącą 913 m2 i ścianę o wysokości od 3 m do 5 m. Eksploatacja prowadzona była w kierunku północnym z jednoczesnym zasypywaniem wyrobiska poeksploatacyjnego od strony południowej. Ze względu na zimową porę i leżący śnieg trudno było ustalić materiał służący do zasypania wyrobiska. Stwierdzono, że w przeważającej ilości jest to gruz i ziemia niewiadomego pochodzenia. Na podstawie analizy mapy topograficznej z serwisu geoportal.gov.pl stwierdzono, że teren ten nie był wcześniej przekształcany robotami ziemnymi. Teren przekształcony wcześniejszymi robotami ziemnymi znajdował się zaś na południowy wschód od prowadzonych obmiarów i częściowo się z nimi łączył. Podczas oględzin inspektor OUG ds. miernictwa z uprawnieniami mierniczego górniczego wykonał pomiar geodezyjny urządzeniem GPS-GRS-1 klasy GIS. Pomiar ten wykazał kubaturę wyeksploatowaną z wyrobiska w ilości 1959,13 m2.

Z informacji Starosty [...]ego wynika, że właścicielem działki nr [...], obręb Miasto P., powiat [...], województwo [...] jest małżeństwo C. i E. K., a dzierżawcą D. K. (syn). Osoby te zostały zawiadomione o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie wydobywania kruszywa naturalnego bez wymaganej koncesji oraz wezwane do osobistego stawienia się celem złożenia wyjaśnień w sprawie wydobywania na ww. działce kopaliny - kruszywa naturalnego (piasku) bez wymaganej koncesji.

Przesłuchany 28.06.2016 r. skarżący oświadczył m.in., że jest współwłaścicielem (wraz z żoną) działki nr [...] w mieście P.. Podkreślił ponadto, że w jej granicach i przylegającej do niej działki [...] znajdowały się stare wyrobiska poeksploatacyjne gliny na potrzeby cegielni, która już w [...] r. nie istniała. W związku z zaniżeniem oraz chęcią prowadzenia uprawy roli na w/w działce systematycznie wypełniał wyrobiska ziemią i materiałem przywożonym z robót drogowych lub innych prac. Ponieważ brakowało mas ziemnych do wypełnienia wyrobisk postanowił wykorzystać materiał z części środkowej działki, tj. znajdującego się tam wzniesienia. Dzięki tym pracom cała działka zostałaby wyrównana. Prace ziemne prowadził przy użyciu koparki kołowej, którą obsługiwał jego sąsiad, właściciel koparki. Sąsiad prace prowadził nieodpłatnie w ramach starej przyjaźni, a strona opłacała jedynie paliwo. Przewoził materiał swoim traktorem z przyczepą. Ziemię (materiał z nielegalnej eksploatacji) później rozprowadzał po działce przy użyciu traktora i agregatu. Wyjaśnił również, że prace te prowadził przez ostatnie 2 lata wywożąc ok. 100 ton gliny. Na pytanie czy inne osoby mogły eksploatować piasek z jego działki odpowiedział, że taka ewentualność mogła być wiele lat temu, ale w ostatnim czasie raczej nie. Jednocześnie stwierdził, że nie zgłaszał organom ścigania nielegalnego poboru kruszywa z tych działek, gdyż nie było takiej potrzeby.

E. K. odmówiła składania wyjaśnień.

D. K. wyjaśnił, że: jest dzierżawcą działki nr [...] oraz dz. nr [...]. Od października- listopada 2015 r. starali się systematycznie wypełniać wyrobiska celem przywrócenia terenu na cele rolnicze. Stwierdził, że nie wydobywał niczego z powyższych działek i nie ma wiedzy na ten temat.

Strony zostały skutecznie powiadomione o planowanym obmiarze geodezyjnym miejsca nielegalnego wydobywania kopaliny na działkach nr [...] i [...] w dniu 19.07.2016 r. Obmiar odbył się w planowanym terminie i brał w nim udział D. K.. Po wykonanej wizji i obmiarze została sporządzona notatka służbowa oraz mapka. Podczas wizji lokalnej uprawniony geolog wykonał profil geologiczny występujących warstw m. in. gliny i piasku.

Słuchany w charakterze świadka D. G. (sąsiad) zeznał, że swoją koparką eksploatował skarpę piaskową w rejonie północnym działki. Prace te prowadził dorywczo przez ok. 4 lata, czyli od ok. 2011 r. W sumie kopał tam ok. 6-7 razy. Oszacował ilość wykopanego surowca na ok. 50 ton. Piasek był wykorzystywany do zasypywania zaniżenia przy cmentarzu. W ocenie świadka tylko on kopał na działce.

W dniu 29.03.2017 r. wpłynęło stanowisko D. K. w sprawie umorzenia postępowania z uwagi na to, że na działkach objętych postępowaniem wydobycie żwiru miało miejsce już w okresie przedwojennym. W późniejszym czasie, wg strony, żwir i piasek pobierany był także w 1980 r. na cele związane z prowadzonymi robotami wodociągowymi oraz przez okolicznych mieszkańców. Do pisma dołączono kserokopie map Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa służące do naliczania dopłat dla rolników za lata 2006 - 2014, na potwierdzenie faktu sukcesywnego zmniejszania znajdującego się na terenie jeszcze od czasów międzywojennych wyrobiska oraz prowadzonej systematycznie rekultywacji przez C. K..

W dniu 17.10.2018 r. sporządzony został aneks do dokumentacji ustalającej ilość kopaliny wydobytej bez koncesji z działki nr [...], uwzględniający kserokopie map dostarczonych przez D. K..

Decyzją z [...] r. nr [...], Dyrektor Okręgowego Urzędu Górniczego w P. ustalił skarżącemu opłatę podwyższoną za wydobycie bez wymaganej koncesji kopaliny w ilości 969,41 m2, w tym - kruszywa naturalnego (piasku) w ilości 331,64 m2 oraz kopaliny ilastej (gliny) w ilości 637,77 m2 w okresie od 2013 r. do 2016 r., na działce o numerze [...] w mieście P. przy ulicy [...], powiat [...], województwo [...], w wysokości [...] zł oraz zobowiązania do wniesienia naliczonej opłaty; w wysokości 60 % na konto Gminy P. i w wysokości 40% na konto Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie.

W odwołaniu od tej decyzji skarżący wniósł o jej uchylenie i umorzenie postępowania, zarzucając:

I. naruszenie przepisów postępowania, tj.:

1) art. 7 K.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego,

2) art. 8 § 1 K.p.a. poprzez wprowadzenie w błąd przez pracownika organu I instancji podczas przesłuchania, dokonanie przekształceń słów i zaprotokołowania ich wedle uznania organu I instancji,

3) art. 10 § 1 w zw. z art. 79 K.p.a. poprzez dokonanie pierwszej wizji bez zawiadomienia odwołującego się, a przez to pozbawienia strony prawa do czynnego udziału w postępowaniu,

4) art. 12 K.p.a. poprzez przewlekłe prowadzenie postępowania,

5) art. 68 § 1 K.p.a. poprzez nieprawidłowe sporządzenie protokołu przesłuchania,

6) art. 77 § 1 K.p.a. poprzez niezebranie materiału dowodowego w sposób wyczerpujący oraz błędne ustalenie okoliczności faktycznych sprawy, a przez to przyjęcie, że doszło do nielegalnej eksploatacji kopalin i wydobywania przez odwołującego się bez wymaganej koncesji piasku i gliny na działce o numerze [...] położonej w P.,

7) art. 80 K.p.a. poprzez dokonanie ustaleń w sposób sprzeczny z zasadami logiki.

II. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 140 ust. 1 i 2 P.g.g. poprzez bezpodstawne przyjęcie, że odwołujący się dokonał wydobycia kopaliny skutkującej ustaleniem opłaty podwyższonej w sytuacji, gdy wyrobisko nie powiększało się, ale zmniejszało na skutek nawiezienia innych kopalin w celu wyrównania terenu.

W uzasadnieniu odwołania odwołujący zaprzeczył, że prowadził nielegalną eksploatację, argumentując to złym stanem zdrowia, skutkującym niemożliwością wydobywania przez niego kopalin w sposób ciągły i zorganizowany. Nadmienił, że nigdy nie osiągnął zysku z rzekomego wydobycia. Wyjaśnił, że prace ziemne, które prowadził z sąsiadem dotyczyły wyłącznie wyrównywania terenu, polegającego na przeniesieniu kopalin pochodzących z innych robót, z wzniesienia znajdującego się na działce do dołku, którym było wyrobisko. Nadmienił, że nabył przedmiotową działkę w 1985 r., zaś wydobycie kopalin na tej działce miało miejsce już w okresie przedwojennym na potrzeby cegielni, a w roku 1980 był pobierany piasek i glina dla celów budowlanych i prywatnych. Ponadto ze zdjęć pochodzących z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wynika, że wyrobisko nie uległo zwiększeniu, a prace na działce dotyczyły przede wszystkim procesu rekultywacji. Nie można też wykluczyć, że wydobycia mogły dokonać osoby trzecie, bowiem działka nie jest ogrodzona. Ponadto wątpliwym jest, że pobrana próbka gliny pochodzi z tego wyrobiska, co skutkuje nieprawidłowym naliczeniem opłaty podwyższonej. Cytując treść punktu 5 protokołu przesłuchania w charakterze strony z 28 czerwca 2016 r., skarżący stwierdził, że jego słowa zostały całkowicie zniekształcone, co wpłynęło na zmianę sensu składanej odpowiedzi, przez co organ oparł swoje rozstrzygnięcie na wyjaśnieniach, które zostały udokumentowane w sposób nieprawidłowy. Zdaniem odwołującego, dokonanie wizji 2 marca 2016 r. bez udziału stron, narusza zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu.

Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne.

W uzasadnieniu organ przywołując przepisy art. 6 ust. 1 pkt 3, art. 21 ust. 1 pkt 2, art. 140 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i pkt 2, ust. 3 pkt 3, art. 4 ust. 1 i ust. 2 P.g.g. wskazał, że

przesłankami do wydania decyzji dotyczącej naliczenia opłaty podwyższonej jest prowadzenie wydobycia przez podmiot, który nie posiada koncesji i nie zgłosił zamiaru wydobywania kopaliny dla zaspokojenia potrzeb własnych, organowi nadzoru górniczego.

W skardze od tej decyzji strona wniosła o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji pierwszoinstancyjnej, zarzucając:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie:

a) art. 143 w zw. z art. 142 ust. 1 i 2 P.g.g. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji gdy jak wynika ze zgromadzonego i niekwestionowanego przez organ administracji materiału dowodowego (zdjęcia i dokumentacja z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa), w okresie rzekomego wydobycia kopalin, wyrobisko ulegało sukcesywnemu umniejszeniu, zaś powstanie wyrobiska datowane jest na okres przedwojenny (wydobycie gliny do cegielni), zatem na czas kiedy skarżący nie był właścicielem nieruchomości;

b) art. 142 ust. 3 P.g.g. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji błędne naliczenie opłaty;

2) naruszenie przepisów prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

a) art. 84 K.p.a. polegające na jego niewłaściwym zastosowaniu i nieprzeprowadzeniu dowodu z opinii uzupełniającej biegłego geodety oraz miernika, w sytuacji gdy:

• uczestnicy postępowania zarzucali niewłaściwe przeprowadzenie opinii dotyczącej ustalenia okresu i ilości wydobytej kopaliny oraz jakiego rodzaju kopalina miała zostać wydobyta;

• ze zdjęć i dokumentacji z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wynika, że w okresie rzekomego wydobycia kopalin zarzuconego skarżącemu, wyrobisko ulegało sukcesywnemu umniejszeniu, zaś powstanie wyrobiska datowane jest na okres przedwojenny, zatem na czas kiedy skarżący nie był właścicielem nieruchomości;

• opinia w zakresie ustalenia przedmiotu i zakresu wydobycia była aneksowana już po wykonaniu pomiarów i biegli bez dokonania kolejnych pomiarów zmienili oszacowanie kubatury wyrobiska o prawie 50%, zatem trudnym jest przyjęcie rzetelności wykonanej opinii, skoro sami biegli po wykonaniu pomiarów dokonali zmiany wyliczonej kubatury o 50%;

• opinia w zakresie ustalenia przedmiotu wydobycia kopaliny została przeprowadzona na podstawie próbki gleby nawiezionej wskutek likwidacji wyrobiska, zatem nie mogła przedmiotowa próbka służyć rzetelnemu określeniu charakteru ewentualnego wydobycia;

c) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 § 1 K.p.a., polegające na:

• niewyczerpującym zebraniu rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, polegającym na niewyjaśnieniu czasookresu ewentualnego wydobywania kopaliny, rodzaju wydobytej kopaliny oraz skali wydobycia, albowiem jak wynika z niekwestionowanego przez organ administracji materiału dowodowego (zdjęcia i dokumentacja z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa), w okresie rzekomego wydobycia kopalin zarzuconego skarżącemu, wyrobisko ulegało sukcesywnemu umniejszeniu, zaś powstanie wyrobiska datowane jest na okres przedwojenny, zatem na czas kiedy skarżący nie był właścicielem nieruchomości;

• pominięciu zeznań D. K. oraz pisemnych wyjaśnień złożonych w trakcie postępowania, z których to zeznań i wyjaśnień wynika, że w okresie objętym postępowaniem nie następowało wydobycie kopaliny, ale sukcesywne zmniejszanie wyrobiska;

• błędnej ocenie zeznań skarżącego i nieuzasadnione przyjęcie, że skarżący przyznał się do wydobywania kopaliny, podczas gdy skarżący zeznał, że ze względu na udokumentowany stan zdrowia nie mógł dokonać zarzucanego mu wydobycia, z tego samego względu nie był w stanie doglądać nieruchomości, a także zeznał, że w trakcie wydobycia kopalina stanowiła mieszaninę i gliny i piasku, nie zaś jak ustalił organ w większości samego piasku;

• błędnej ocenie zeznań skarżącego, podczas gdy jak zeznał skarżący wszelkie wykonywane prace miały na celu dokonanie rekultywacji terenu, w celu ponownego włączenia gruntów do terenów produkcji rolnej, do czego skarżący był zobowiązany;

b) naruszenie art. 10 § 1 w zw. z art. 79 K.p.a. poprzez niezawiadomienie strony o wszczęciu postępowania i dokonaniu oględzin nieruchomości podczas, których to oględzin dokonano pomiarów kubatury wyrobiska, co uniemożliwiło stronie wzięcie czynnego udziału w sprawie;

c) naruszenie art. 68 § 1 K.p.a. poprzez sporządzenie protokołu przesłuchania C. K. w taki sposób, który nie odzwierciedlał złożonych zeznań, w szczególności w zakresie wydobycia, ilości i rodzaju kopaliny;

d) naruszenie art. 8 K.p.a. poprzez brak pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji, polegający na przekazaniu skarżącemu informacji, według oświadczenia skarżącego, że w przypadku przyznania się do wydobycia kopaliny zostanie ukarany niską grzywną oraz sporządzeniu protokołu przesłuchania w sposób nie odzwierciedlający zeznań skarżącego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

Sąd administracyjny, zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.), sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz.718 ze zm. – dalej zwana p.p.s.a.), uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Badając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą, ale rozstrzyga w granicach danej sprawy, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a.

Analizując przepisy prawne regulujące kwestię wydobycia kopalin oraz sankcji za ich nieprzestrzeganie, zauważyć przyjdzie, że stosownie do treści art. 140 ust. 1 P.g.g., działalność wykonywana bez wymaganej koncesji albo bez zatwierdzonego albo podlegającego zgłoszeniu projektu robót geologicznych podlega opłacie podwyższonej. Organem właściwym w tego rodzaju sprawach, poza wyjątkami wynikającymi z art. 140 ust 2 pkt 1 P.g.g., jest właściwy organ nadzoru górniczego (art. 140 ust. 2 pkt 2 P.g.g.). Zgodnie z art. 143 ust. 2 pkt 2 P.g.g., w sprawach określonych Działem VII. Opłaty, stroną postępowania jest podmiot, który prowadzi działalność bez wymaganej koncesji.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 P.g.g. ustawa ta określa zasady i warunki podejmowania, wykonywania oraz zakończenia działalności w zakresie:

1) prac geologicznych;

2) wydobywania kopalin ze złóż;

3) podziemnego bezzbiornikowego magazynowania substancji;

4) podziemnego składowania odpadów;

5) podziemnego składowania dwutlenku węgla w celu przeprowadzenia projektu demonstracyjnego wychwytu i składowania dwutlenku węgla.

W rozumieniu P.g.g. (art. 6 ust. 1 pkt 3) kopaliną wydobytą-jest całość kopaliny odłączonej od złoża, zaś złożem kopaliny jest naturalne nagromadzenie minerałów, skał oraz innych substancji, których wydobywanie może przynieść korzyść gospodarczą (art. 6 ust. 1 pkt 19 P.g.g.). Z kolei działalność w zakresie wydobywania kopalin ze złóż może być, w świetle art. 21 ust. 1 pkt 2 P.g.g., wykonywana na podstawie udzielonej koncesji.

Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że pracownicy Okręgowego Urzędu Górniczego w P. przeprowadzili 2 marca 2016 r. oględziny działki [...] i dokonali pomiaru geodezyjnego wyrobiska istniejącego w obrębie tej działki. Stwierdzili, że miejscem wydobywania kruszywa naturalnego (piasku) jest wyrobisko odkrywkowe typu stokowego o powierzchni wynoszącej 913 m2 i ścianie o wysokości od 3 m do 5 m. Eksploatacja prowadzona była w kierunku północnym z jednoczesnym zasypywaniem wyrobiska poeksploatacyjnego od strony południowej. Na podstawie analizy mapy topograficznej z serwisu geoportal.gov.pl stwierdzono, że teren ten nie był wcześniej przekształcany robotami ziemnymi. Teren przekształcony wcześniejszymi robotami ziemnymi znajdował się zaś na południowy wschód od prowadzonych obmiarów i częściowo się z nimi łączył. Inspektor Okręgowego Urzędu Górniczego w P. ds. miernictwa z uprawnieniami mierniczego górniczego wykonał pomiar geodezyjny urządzeniem GPS-GRS-1 klasy GIS. Pomiar ten wykazał kubaturę wyeksploatowaną z wyrobiska w ilości 1959,13 m2.

W tym miejscu zauważyć przyjdzie, że bezspornym jest, że właścicielem tej działki jest strona skarżąca, która nie posiada koncesji na wydobywanie z niej kopalin na podstawie ustawy P.g.g., ani też na inną jej eksploatację. Tymczasem z działki tej wydobywano kopalinę.

Słusznie zatem organy stwierdziły, że czynności wykonywane przez skarżącą stanowiły działalność górniczą, polegającą na wydobyciu kopaliny w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 3 P.g.g. Sama skarżąca nie przeczyła tym ustaleniom, twierdząc jednakże w trakcie przesłuchania 28 czerwca 2016 r., że prowadziła prace ziemne celem wyrównania terenu.

Sąd nie dał wiary tym twierdzeniom. Słusznie wskazał organ, że skarżący nie zawiadomił Dyrektora UOG o zamiarze wydobycia ze spornej działki piasku na własne potrzeby.

W tym stanie rzeczy wymierzenie opłaty podwyższonej było – zdaniem Sądu - uzasadnione. Zgodnie z art. 140 ust. 3 pkt 3 P.g.g. opłatę podwyższoną za wydobywanie kopaliny ustala się w wysokości czterdziestokrotnej stawki opłaty eksploatacyjnej dla danego rodzaju kopaliny, pomnożonej przez ilość wydobytej bez koncesji kopaliny.

Odnosząc się do pozostałych zrzutów skargi, wskazać przyjdzie, że koncentrują się one w zasadzie wokół naruszenia przepisów prawa procesowego.

Zdaniem Sądu w sprawie nie można dopatrzeć się naruszenia wskazanych w skardze przepisów art. 8, art. 9, art. 10, art. 11, art. 80 K.p.a. gdyż organ przeprowadził postępowanie dowodowe w niezbędnym do wydania decyzji zakresie, a skarżący miał zapewnione prawo czynnego udziału w tym postępowaniu. Dokonując oceny materiału dowodowego w sposób odmienny od stanowiska strony organ nie przekroczył granic swobodnej oceny dowodów.

W szczególności bezzasadny okazał się zarzut niewyjaśnienia stanu faktycznego w kwestii ilości wydobytej kopaliny.

Prawidłowo organ przeanalizował mapy z naniesionymi granicami wyrobiska i stwierdził, że na podstawie profilu geologicznego wykonanego przez uprawnionego geologa podczas wizji w terenie 19.07.2016 r. określono procentowy udział poszczególnych kopalin w wyeksploatowanym wyrobisku. I tak nadkład stanowił 5% tj. 51,02 m2, piasek stanowił 32,5 %, tj. 331,64 m2, a glina 62,5 % tj. 637,77 m2.

Do obliczenia ilości wydobytej kopaliny - kruszywa naturalnego (piasku) w tonach przyjęto najmniejszy możliwy ciężar objętościowy przedmiotowej kopaliny, tj. 1,60 tony/m2 a dla surowców ilastych zgodnie z rozporządzaniem (M.P. z 2015 r. poz. 817) przyjęto do obliczeń m2.

Z powyższych obliczeń wynika zatem, że wydobyto nielegalnie bez koncesji: 331,64 m2 X 1,60 tony/m2 = 530,62 ton kopaliny - kruszywa naturalnego (piasku) oraz 637,77 m2 glin zaklasyfikowanych jako kopalina ilasta pozostała.

Do naliczenia opłaty podwyższonej zastosowano stawki określone w obwieszczeniu Ministra Środowiska z dnia 25 sierpnia 2015 r. w sprawie stawek opłat na rok 2016 z zakresu przepisów Prawa geologicznego i górniczego (M.P. z 2015 r. poz. 817), tj. stawki obowiązujące w dniu wszczęcia postępowania (art. 140 ust. 5 P.g.g.). Zatem podwyższona opłata eksploatacyjna wynosi: 530,62 Mg x (0,58 zł/Mg x 40) = 530,62 Mg x 23,20 zł/Mg = 12 310,38 PLN (słownie: dwanaście tysięcy trzysta dziesięć 38/100 PLN) za wyeksploatowane kruszywo naturalne (piasek) oraz 637,77 x (2,42 zł/m2 x 40) = 637,77 x 96,80 zł\m2 = 61 736,14 PLN (słownie: sześćdziesiąt jeden tysięcy siedemset trzydzieści sześć 14/100 PLN).

Nie doszło zatem do naruszenia art. 143 w zw. z art. 142 ust. 1 i 2 P.g.g., gdyż opłata podwyższona w przedmiotowej sprawie naliczona została za wydobycie kopaliny (glina i piasek) prowadzonej w okresie 2013-2016 tj. w okresie kiedy skarżący był właścicielem działki objętej postępowaniem. Organ obrys wyrobiska, z powierzchni którego prowadzono wydobycie kopaliny w tym okresie, ustalił na podstawie dokumentacji z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, na którą powołuje się skarżący. Zgodnie z ortofotomapą ze stanem na 25 marca 2013 r. powierzchnia terenu, z której naliczono opłatę podwyższoną, była nienaruszona robotami ziemnymi (oznaczona jako uprawa żyta). Kubatura mas ziemnych (kopalina z nadkładem) wydobyta z przedmiotowego fragmentu działki nr [...], określona została jako różnica pierwotnego nienaruszonego model terenu (przyjęto rzędne terenu na podstawie pikiet pomierzonych na górnej krawędzi skarpy) oraz stanem (ukształtowaniem) terenu w dniu wykonania pomiaru tj. 2 marca 2016 r. Wobec powyższego słusznie wskazał organ w odpowiedzi na skargę, że argument skarżącego, że wyrobisko powstało w wyniku eksploatacji gliny w okresie przedwojennym jest chybiony. Z powyżej wskazanych powodów nie miały znaczenia dla sprawy zeznania D. K. z 28 czerwca 2016 r. oraz jego stanowisko z 28 marca 2017 r., w których wskazuje na wydobycie w latach nie objętych przedmiotowym postępowaniem. Ponadto na działce [...] usytuowane jest wyrobisko poeksploatacyjne, przy czym znajduje się ono w południowej części działki poza terenem, z którego naliczona została opłata podwyższona. Eksploatacja w okresie 2013-2016 prowadzona była w kierunku północnym w terenie nienaruszonym z jednoczesnym zasypywaniem starego wyrobiska poeksploatacyjnego od strony południowej stąd jego zmniejszanie.

Niezasadny okazał się także zarzut nierzetelnego wykonania opinii biegłych. Sąd za logiczne uznał stanowisko organu, że objętość wyrobiska, które powstało w okresie 2013-2016 na działce nr ew. [...], obliczona została w "Dokumentacji ustalającej ilość kopaliny wydobytej bez koncesji " wykonanej w 17 października 2018 r. przez pracownika organu I instancji (mierniczego górniczego). Słusznie opłata podwyższona naliczona została tylko za kopalinę wydobytą z powierzchni "nienaruszonej", której obrys ustalony został na podstawie dostarczonych przez skarżącego dokumentów (kserokopii map) z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Przeliczenie (zmniejszenie) ilości kopaliny wyeksploatowanej z terenu działki [...] spowodowane zostało uwzględnieniem dostarczonych przez skarżącego w toku postępowania dowodów, tj. dokumentacji Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, na podstawie których ustalony został obrys terenu nieprzekształconego w dniu wykonania ortofotomapy (25 marca 2013 r.), co pozwoliło określić w sposób jednoznaczny zakres eksploatacji do 2 marca 2016 r., tj. do dnia wykonania pomiarów przez pracowników organu I instancji. Przeliczenie nie wymagało wykonywania kolejnych pomiarów, gdyż ilość kopaliny, za którą naliczono opłatę podwyższoną ustalona została jako różnica terenu modelu nieprzekształconego (ortofotomapa ze stanem na dzień 25 marca 2013 r.) oraz modelu terenu utworzonego na podstawie pomiarów wykonanych w dniu 2 marca 2016 r. Ustalenie opłaty podwyższonej ograniczone zostało jedynie do fragmentu działki nr [...], nienaruszonego przed dniem 2 marca 2013 r. Pomiar geodezyjny i obliczenia ilości wydobytego z tego fragmentu działki kruszywa zostały przeprowadzone w sposób prawidłowy przez uprawnionego mierniczego i geologa górniczego.

Reasumując w rozpoznawanej sprawie, wbrew zarzutom skargi, organy administracji publicznej, rozstrzygając sprawę, nie naruszyły przepisów prawa materialnego. Organy dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych i procedowały w zgodzie z przepisami postępowania administracyjnego. W toku prowadzonego postępowania organy obu instancji podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 K.p.a.). Jednocześnie w sposób właściwy wywiązały się z wymogu dążenia do wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy (art. 77 § 1 K.p.a.), a zebrany materiał dowodowy oceniły stosownie do reguł wskazanych w art. 80 K.p.a. W konsekwencji zgromadzony w aktach administracyjnych materiał dowodowy był wystarczający do wydania zaskarżonej decyzji. Motywy podjęcia kwestionowanych rozstrzygnięć, treść zastosowanych przepisów, ich wykładnia zostały przedstawione w szczegółowych uzasadnieniach decyzji obu instancji, stosownie do wymogów art. 107 § 3 K.p.a.

Biorąc pod uwagę powyższe Sąd w oparciu i art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.