Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 41/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2018-02-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek od środków transportowych
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 8 pkt 1 art. 10 ust. 1
journal: Dz.U. 1991 nr 9 poz 31
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski Sędziowie: Sędzia NSA Anna Świderska Sędzia WSA Tomasz Adamczyk (spr.) Protokolant: St. sekretarz sądowy Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2018 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za 2015 rok oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] roku w sprawie określenia J. W. wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za 2015 rok w kwocie 1.082, 00 zł.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, że decyzją z dnia [...] roku Prezydent Miasta Ł. określił J. W. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za 2015 rok w kwocie 1.082,00 zł za samochód ciężarowy marki Star o nr rej. [...].

Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] roku uchyliło decyzję organu I instancji w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Decyzją z dnia [...] roku Miasta Ł. ponownie określił J. W. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za 2015 rok w kwocie 1.082,00 zł.

Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie.

Wydając zaskarżoną decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uznało, że wniesione przez J. W. odwołanie nie jest zasadne.

Organ odwoławczy powołując się na art. 8 pkt 1 i art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. 1991 Nr 9 póz. 31, dalej również: u.p.o.l ) podkreślił, że poza sporem pozostaje kwestia, że w 2015 roku J. W. był właścicielem samochodu ciężarowego marki Star o nr rej. [...] o dopuszczalnej masie całkowitej 10,8 tony. Brak we wcześniejszym postępowaniu ustalenia kto był właścicielem tego samochodu w całym 2015 roku i na kogo ten pojazd był zarejestrowany - został naprawiony w ponownie prowadzonym postępowaniu przez organ podatkowy pierwszej instancji (w wyniku, którego ustalono to skarżący był właścicielem samochodu ciężarowego marki Star o numerze rejestracyjnym [...] w całym 2015 roku i na niego ten pojazd był zarejestrowany).

Następnie wskazując na treść art. 9 ust. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz art. 21 § 1 pkt 1 i art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej organ odwoławczy podkreślił, że za 2015 rok J. W. nie złożył deklaracji podatkowej w podatku od środków transportowych (również po wezwaniu z dnia 30 września 2015 roku). W związku z powyższym organ pierwszej instancji był uprawniony do wszczęcia z urzędu postępowania i prowadzenia dalej postępowania podatkowego w tej sprawie.

Wyjaśniono następnie, że spór w tej sprawie ma związek z tym, że Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] roku na wniosek J. W. orzekł decyzji o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu tzn. samochodu ciężarowego marki Star o nr rej. [...] na okres od dnia 18 kwietnia 2014 roku do dnia 18 kwietnia 2015 roku. Wówczas zgodnie z przepisem art. art. 9 ust. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych wygasł na okres od maja 2014 roku. W ocenie strony m.in. zgodnie z przepisem art. 9 ust. 4a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych w stosunku do samochodu ciężarowego marki Star o nr rej. [...] nie powstał na nowo, mimo upływu czasu na który ten pojazd został wycofany z ruchu, ponieważ ten środek transportowy nie został dopuszczony ponownie do ruchu z uwagi na brak aktualnego (wpisu) przeglądu technicznego w dowodzie rejestracyjnym i brak tablic rejestracyjnych, przez co nie mógł się on poruszać po drogach publicznych.

Organ II instancji, powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazał, że art. 9 ust. 4a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie odsyła do pozapodatkowych norm prawnych, a więc w jego interpretacji są one traktowane jedynie posiłkowe. Mając na uwadze powyższe wyjaśniono, że obowiązek podatkowy w zakresie podatku od środków transportowych powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został dopuszczony ponownie do ruchu po upływie okresu, na jaki została wydana decyzja organu rejestrującego o czasowym wycofaniu tego pojazdu z ruchu. Natomiast zdaniem strony nie jest wystarczające samo wygaśnięcie decyzji o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu. Do ponownego powstania obowiązku podatkowego, konieczne jest ponowne dopuszczenie do ruchu.

Z taką interpretacją organ odwoławczy się nie zgodził i podniósł, że wygaśnięcie decyzji o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu następuje w dniu ściśle określonym w decyzji. Właściciel pojazdu ma od tego momentu możliwość odebrania dowodu rejestracyjnego i tablic rejestracyjnych od organu rejestrującego - zgodnie z § 7 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 grudnia 2004 r. w sprawie czasowego wycofania pojazdów z ruchu i użytkowania pojazdu.

W ocenie organu nie ma żadnych podstaw prawnych, aby sądzić, że po wygaśnięciu decyzji o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu, zaistniałaby konieczność podjęcia jakichkolwiek dodatkowych działań ze strony organu rejestrującego np. wydania kolejnej decyzji o dopuszczeniu do ruchu na podstawie przepisów Prawa o ruchu drogowym. Właściciel pojazdu wyrażając wolę skorzystania z takiej instytucji z góry zakłada, że wycofanie pojazdu z ruchu ma być jedynie przejściową sytuacją, co więcej organ rejestrujący w decyzji ściśle określa datę ustania tego tymczasowego stanu rzeczy. Sam fakt wygaśnięcia decyzji nie spowoduje co prawda automatycznego zwrotu tablic i dowodu rejestracyjnego, konieczne jest bowiem złożenie pisemnego wniosku właściciela pojazdu oraz dołączenie decyzji o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu. Nie ma zaś wymogu dokonywania innych czynności organu rejestrującego czy składania dodatkowych wniosków przez właściciela pojazdu.

Zgodzono się z tezą, że przez ponowne dopuszczenie do ruchu należy rozumieć potencjalną możliwość wykorzystywania przez właściciela pojazdu na drogach publicznych. Zdaniem organu datą ponownego dopuszczenia będzie zatem pierwszy dzień, w którym może on odebrać w siedzibie organu rejestrującego dowód i tablice. Od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym przypada ten dzień, bez względu na to, czy właściciel stawił się w starostwie i odebrał dokumenty, w stosunku do danego pojazdu powstanie obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych. W związku z tym stwierdzono, że data ponownego dopuszczenia pojazdu do ruchu jest tożsama z datą wygaśnięcia decyzji o czasowym wycofaniu, która wynika z samej decyzji. Decyzja ta wygasa po upływie ostatniego dnia czasowego wycofania pojazdu z ruchu

Wobec powyższego obowiązek podatkowy J. W. w podatku od środków transportowych w stosunku do samochodu ciężarowego marki Star o nr rej. [...] powstał na nowo od maja 2015 roku, a więc zasadne było określenie mu zaskarżoną decyzją przez Prezydenta Miasta wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za 2015 rok od maja do grudnia w kwocie 1.082,00 zł po zaokrągleniu, stanowiącej iloczyn okresu 8 miesięcy tego roku i stawki tj. kwoty 1.623,28 zł wynikającej z § 1 pkt 1 oraz z załącznika nr 1 uchwały Rady Miejskiej Nr LI/1047/12 z dnia 7 listopada 2012 roku w sprawie określenia wysokości stawek podatku od środków transportowych.

W związku z tym stwierdzono, iż wobec niezłożenia przez J. W. deklaracji na podatek od środków transportowych, do czego był on zobligowany ( na podstawie art. 9 ust. 6 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych) i braku zapłaty podatku od środków transportowych (art. 9 ust. 6 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych), organ podatkowy pierwszej instancji był zobligowany do wydana decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, na podstawie art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej.

Kolegium wskazało również, iż w sprawie zapewniono stronie czynny udział w postępowaniu (art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej), doręczając też postanowienie o wszczęciu z urzędu postępowania (art. 165 § 2 i § 4 Ordynacji podatkowej). Strona miała możliwość przy tym wypowiedzieć się co do zebranych materiałów dowodowych, bowiem przed wydaniem decyzji organ pierwszej instancji wyznaczył stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie materiału dowodowego (art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej). Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa (art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej), a zatem organ pierwszej instancji wyjaśnił stronie zasadność przesłanek, którymi kierował się przy załatwianiu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania przez stronę decyzji bez stosowania środków przymusu (art. 124 Ordynacji podatkowej).

Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] roku wniesiono skargę do Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego.

Zaskarżonej decyzji zarzucono: naruszenie prawa materialnego tj. art. 9 ust. 4a ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy poprzez błędną wykładnię tego artykułu prowadzącą do wniosku, że moment ponownego wprowadzenia pojazdu do ruchu oznacza potencjalną możliwość wprowadzenia pojazdu do ruchu, a nie jego faktyczne wprowadzenie. Wobec powyższego wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasadzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalanie podnosząc argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje:

Skarga nie jest zasadna . Spór w niniejszej sprawie w niekwestionowanym stanie faktycznym sprowadza się do wykładani przepisu prawa materialnego stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia organów podatkowych, tj. art. 9 ust. 4a u.p.o.l.

Przypomnieć należy ,że strony różni rozumienie sformułowania użytego przez ustawodawcę w powołanym art. 9 ust. 4a u.p.o.l. pomieszczonego w pojęciu " ponowne dopuszczenie do ruchu" , co w okolicznościach niniejszej spraw w ocenie strony nie miało miejsca albowiem dopuszczony do ruchu nie może być pojazd , który nie posiada ważnych badan technicznych. Badaniami takimi – zaświadczeniem o pozytywnym badaniu technicznym pojazdu w chwili wyekspirowania decyzji organu rejestrującego o czasowym wycofaniu pojazdu podatnika z ruchu, samochód ten się nie legitymował, a to oznaczało ,że nie mógł faktycznie poruszać się po drogach publicznych , a co za tym idzie jak twierdzi skarżący , nie zostały mu wydane tablice i dowód rejestracyjny. Dla wsparcie prezentowanego poglądu prawnego strona powołała się na prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 5 listopada 2009 r. sygn. akt I SA/GL 597/09. Słuszności tego stanowiska strona upatruje także w regulacjach innych ustaw , m.in. Prawa o ruchu drogowym oraz rozporządzenia wykonawczego do tej ustawy albowiem podnosi ,że ustawa podatkowa nie definiuje czym jest " dopuszczenie do ruchu".

Zdaniem sądu rozpoznającego niniejszą sprawę nie sposób podzielić słuszności wyrażanych ocen przez autora skargi na gruncie regulacji ustawy o podatkach i opłatach lokalnych mających w sprawie zastosowanie. Na tle rozpoznawanego zagadnienia dotyczącego powstania obowiązku podatkowego w podatku od środków transportowych w związku z wygaśnięciem decyzji o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu można mówić już o utrwalonym stanowisku judykatury wyrażonym m.in. w wyroku NSA z 21.04.2017 r. sygn. akt II FSK 690/15 , czy też wyrokach WSA w Łodzi z 23.09.2014 r sygn. akt I SA/Łd 335/14 , WSA w Szczecinie z 22 listopada 2017 r. sygn. akt I SA/SZ 658/17 , a poglądy tam zaprezentowane sąd w niniejszym składzie podziela.

Przechodząc na grunt regulacji prawa materialnego wskazać należy ,że stosownie do art. 9 ust. 4a u.p.o.l. obowiązek podatkowy w zakresie podatku od środków transportowych powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został dopuszczony ponownie do ruchu po upływie okresu, na jaki została wydana decyzja organu rejestrującego o czasowym wycofaniu tego pojazdu z ruchu. Jak wskazał NSA w cytowanym wyroku na tle przytoczonej normy prawnej - wygaśnięcie decyzji o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu następuje w dniu ściśle określonym w decyzji. Właściciel pojazdu ma od tego momentu możliwość odebrania dowodu rejestracyjnego i tablic rejestracyjnych od organu rejestrującego - zgodnie z § 7 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 grudnia 2004 r. w sprawie czasowego wycofania pojazdów z ruchu i użytkowania pojazdu. Nie ma żadnych podstaw prawnych, aby sądzić, że po wygaśnięciu decyzji o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu, zaistniałaby konieczność podjęcia jakichkolwiek dodatkowych działań ze strony organu rejestrującego np. wydania kolejnej decyzji o dopuszczeniu do ruchu na podstawie przepisów Prawa o ruchu drogowym. Skoro zgodnie z art. 71 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym dokumentem stwierdzającym dopuszczenie do ruchu pojazdu samochodowego, ciągnika rolniczego, pojazdu wolnobieżnego wchodzącego w skład kolejki turystycznej, motoroweru lub przyczepy jest dowód rejestracyjny albo pozwolenie czasowe, to oznacza, że pojazd – co do którego wygasła decyzja o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu – wciąż jest dopuszczony do ruchu drogowego, bowiem jego dowód rejestracyjny nie stracił automatycznie ważności, ale istnieje i jest od tego momentu do odebrania od organu. W świetle art. 71 ust. 2 Prawa o ruchu drogowym pojazdy określone w ust. 1 są dopuszczone do ruchu, jeżeli odpowiadają warunkom określonym w art. 66 oraz są zarejestrowane i zaopatrzone w zalegalizowane tablice (tablicę) rejestracyjne, a w przypadku pojazdów samochodowych, z wyłączeniem motocykli, w nalepkę kontrolną. Przepis ten potwierdza, że pojazd dopuszczony do ruchu musi być zarejestrowany. W okolicznościach kontrolowanej sprawy wycofanie pojazdu ma charakter czasowy i zostało podjęte na podstawie art. 78 a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Strona zakładała zatem ,że wycofanie pojazdu z ruchu ma być jedynie przejściową sytuacją, co więcej organ rejestrujący w decyzji ściśle określa datę ustania tego tymczasowego stanu rzeczy. Jaki bowiem wynika z akt administracyjnych decyzja Prezydenta Miasta Ł. o czasowym wyłączeniu pojazdu z ruchu obejmowała okres od 18 kwietnia 2014 r. do 18 kwietnia 2015 r. W tym czasie pojazd cały czas był zarejestrowany lecz wycofany jedynie z ruchu za wolą skarżącego na czas określony , w oparciu o decyzję organu I instancji. Dowód rejestracyjny oraz tablice rejestracyjne w tym czasie deponowane były w organie rejestracyjnym . W takiej sytuacji sam fakt wygaśnięcia decyzji nie spowoduje co prawda automatycznego zwrotu tablic i dowodu rejestracyjnego, konieczne jest bowiem złożenie pisemnego wniosku właściciela pojazdu oraz dołączenie decyzji o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu. Nie ma zaś wymogu dokonywania innych czynności organu rejestrującego .

Zgodzić należy się zatem z poglądem NSA ,że przez ponowne dopuszczenie do ruchu na gruncie art. 9 ust. 4a u.p.o.l. należy rozumieć potencjalną możliwość wykorzystywania przez właściciela pojazdu na drogach publicznych. Datą ponownego dopuszczenia będzie zatem pierwszy dzień, w którym może on odebrać w siedzibie organu rejestrującego dowód i tablice. Od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym przypada ten dzień, bez względu na to, czy właściciel stawił się w starostwie i odebrał dokumenty, w stosunku do danego pojazdu powstanie obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych. Można w związku z tym stwierdzić, że data ponownego dopuszczenia pojazdu do ruchu jest tożsama z datą wygaśnięcia decyzji o czasowym wycofaniu, która wynika z samej decyzji. Decyzja ta wygasa po upływie ostatniego dnia czasowego wycofania pojazdu z ruchu ( por. Rafał Dowgier (vide R. Dowgier, L. Etel, B. Pahl, M. Popławski, Leksykon podatków i opłat lokalnych, ABC 2010).Tymczasem skarżący upatruje powstanie ponownego obowiązku opłacania podatku od środków transportowych z momentem faktycznego wprowadzenia pojazdu do ruchu , a więc możliwości jego użytkowania lecz temu na przeszkodzie stoi , jak dowodzi, brak dysponowania zaświadczeniem o pozytywnym badaniu technicznym pojazdu, albowiem termin następnego badanie technicznego wyznaczony w dowodzie rejestracyjnym upłynął w okresie czasowego wycofania pojazdu z ruchu.

Odpowiadając na ten niesłuszny zarzut , odwołujący się do regulacji art. 71 ust. 2 Prawa o ruchu drogowym i § 9a Instrukcji w sprawie rejestracji pojazdów stanowiącej załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 27 września 2003 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz. U. Dz. U. t.j. z 2016 r., poz. 1088) wskazać należy ,że w § 9a tej Instrukcji uregulowano, że w przypadku gdy w okresie czasowego wycofania pojazdu z ruchu upłynął termin następnego badania technicznego pojazdu wyznaczony w dowodzie rejestracyjnym, to organ rejestrujący przed ponownym dopuszczeniem pojazdu do ruchu zamieszcza w dowodzie rejestracyjnym termin następnego badania technicznego na podstawie zaświadczenia o pozytywnym wyniku badania technicznego pojazdu. Jest to więc jedynie informacja, jakie dane mają być umieszczone w dowodzie rejestracyjnym pojazdu czasowo wycofanego z ruchu w przypadku upływu terminu badania technicznego, który był w tym dowodzie wyznaczony. Instrukcja ta w żaden sposób nie zmienia interpretacji art. 9 ust. 4a u.p.o.l., jak chciałaby strona. Z uzasadnienia skargi wynika ,że skoro samochód skarżącego nie przeszedł badan technicznych , tym samym nie zostały wydane mu tablice oraz dowód rejestracyjny ( str. 4 in fine). Stanowisko to forsowano także na etapie odwołania z dnia 22.03.2017 r. od decyzji Prezydenta M. Ł. określającej zobowiązanie podatkowe za 2015 r. Nie sposób uznać za trafny ten pogląd także z tego punktu widzenia by bierność właściciela pojazdu mogła prowadzić do sytuacji , że obowiązek podatkowy ponownie nie powstanie po upływie wygaśnięcia decyzji o czasowym wyłączeniu pojazdu z ruchu. Dla wsparcia powyższej argumentacji można też podnieść ,że obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych nie wygasa po upływie ważności badan technicznych pojazdu , nawet jeśli po tym terminie badanie techniczne nie zostaną przeprowadzone. Podobnie o wygaśnięciu tego obowiązku nie świadczy zły stan techniczny pojazdu, ani jego fizyczna likwidacja ani brak możliwości korzystania z niego. Podsumowując, fakt nieodebrania z depozytu dowodu rejestracyjnego i tablic z uwagi na brak ważnych badan technicznych pojazdu nie ma w ocenie Sądu, wpływu na datę ponownego powstania obowiązku podatkowego w omawianym podatku w odniesieniu do przedmiotowego pojazdu. Wbrew stanowisku autora skargi konieczność opłacania podatku od środków transportowych na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie jest uzależniona od użytkowania pojazdu ani od jego faktycznego posiadania. W świetle przedłożonych rozważań sądu wykładając normę zawartą w art. 9 ust. 4a u.p.o.l. stwierdzić należy ,że obowiązek podatkowy w zakresie podatku od środków transportowych powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został ponownie dopuszczony do ruchu w związku z wygaśnięciem wydanej na podstawie art. 78a ust. 1 Prawa o ruchu drogowym decyzji o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu. Decyzja ta wygasa zaś z dniem, który był w niej ściśle określony. Powyższe oznacza ,że nie są trafne zarzuty skargi a wydana zaskarżona decyzji SKO w Ł. określająca stronie zobowiązanie podatkowe w przyjętej wysokości w podatku od środków transportowych za 2015 r. odpowiada prawu.

Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia podniesionych w skardze zarzutów ani nie stwierdzając innego rodzaju naruszenia prawa prowadzącego do konieczności wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego, sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, jako bezzasadną.

E.B.