Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 689/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2018 poz 1330
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1330 - tekst jedn.
article: art. 149 par 1 pkt 1, par 1a
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Werpachowska (spr.), Sędzia WSA Janusz Walawski, Asesor WSA Karolina Kisielewicz, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] na bezczynność Totalizatora Sportowego sp. z.o.o. z siedzibą w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Totalizator Sportowy sp. z.o.o. z siedzibą w [...] do rozpoznania wniosku Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] z dnia [...] czerwca 2018 r. o udostępnienie informacji publicznej, z wyłączeniem informacji związanych z dotacjami, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Totalizatora Sportowego sp. z.o.o. z siedzibą w [...] na rzecz Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] kwotę 100 zł (słownie: sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 25 czerwca 2018 r., złożonym za pośrednictwem poczty elektronicznej Stowarzyszenie [...] z siedzibą w [...], dalej "Stowarzyszenie", zwróciło się do Totalizatora Sportowego Sp. z o.o. z siedzibą w [...], dalej "Totalizator Sportowy" lub "Spółka", o udostępnienie informacji publicznej w postaci:

- listy podmiotów, którym Totalizator Sportowy przekazał środki finansowe na podstawie umowy sponsorskiej, umowy darowizny, partnerstwa lub w formie dotacji w latach 2013-2017;

- kwot poszczególnych płatności na podstawie umowy sponsorskiej, umowy darowizny, partnerstwa lub przekazanych w formie dotacji w latach 2013-2017;

- informacji na temat powodów, dla których Spółka wsparła finansowo te konkretne podmioty.

Pismem z dnia 9 lipca 2018 r. Totalizator Sportowego poinformował Stowarzyszenie, że udzielenie odpowiedzi w ustawowym 14-dniowym terminie nie jest możliwe oraz że odpowiedź zostanie udzielona do dnia 25 sierpnia 2018 r. Jako przyczyny opóźnienia Spółka wskazała, że udzielenie odpowiedzi na pytanie wymaga analizy dokumentów z okresu ostatnich 5 lat będących we właściwości kilku departamentów Spółki, z których znaczna część może znajdować się w archiwum. W tym niezbędny jest dodatkowy czas na przygotowanie kompleksowej odpowiedzi.

Następnie pismem z dnia 29 sierpnia 2018 r. Spółka poinformowała Stowarzyszenie, że informacja o zawartych przez Totalizator Sportowy umowach partnerstwa nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2016 r. poz. 1764), dalej "u.d.i.p.", gdyż realizacja tych umów nie jest związana z szeroko pojętą realizacją zadań publicznych czy też zadań władzy publicznej.

Jednocześnie Spółka wskazała, że informacja o udzielonych przez nią darowiznach i zawartych umowach sponsoringowych ujawniona została w Sprawozdaniach Zarządu z działalności Spółki Totalizator Sportowy Sp. z o.o. za lata 2013-2017 roku. Przedmiotowe dokumenty znajdują się w aktach rejestrowych Spółki przechowywanych w Sądzie Rejonowym [...] [...] Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego. Zgodnie zaś z art. 8 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 roku o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2018 r. poz. 986) rejestr jest jawny oraz każdy ma prawo dostępu do danych w nim zawartych, a także każdy ma prawo otrzymać, również drogą elektroniczną, poświadczone odpisy, wyciągi, zaświadczenia i informacje z rejestru. Informacje o przekazanych darowiznach i umowach sponsoringowych zawartych przez Totalizator Sportowy wiatach 2013 - 2017 można zatem uzyskać z Krajowego Rejestru Sądowego w trybie przewidzianym ustawą o Krajowym Rejestrze Sądowym z powołaniem się na numer KRS:[...]). Ponadto Spółka poinformowała, że Totalizator Sportowy we wskazanym we wniosku okresie nie udzielał dotacji.

Stowarzyszenie pismem z dnia 10 października 2018 r. wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze tej zarzuciło Totalizatorowi Sportowemu naruszenie:

1) art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim stanowi normatywną podstawę do udostępniania informacji o działalności jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania o charakterze publicznym i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa;

2) art. 13 ust. u.d.i.p. w zakresie, w którym organ jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej na wniosek bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, poprzez brak udostępnienia informacji publicznej przez skarżony organ;

3) art. 6 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi, iż katalog informacji publicznej ma charakter otwarty, poprzez błędne stwierdzenie podmiotu zobowiązanego, iż nie wykonuje zadań publicznych w związku z czym nie podlega rygorowi ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Stowarzyszenie wniosło o:

1) zobowiązanie Totalizatora Sportowego do rozpatrzenia wniosku z dnia 25 czerwca 2018 r. o udostępnienie informacji publicznej;

2) zwrot kosztów postępowania oraz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych;

3) orzeczenie, iż bezczynność Spółki miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;

4) wymierzenie Totalizatorowi Sportowemu grzywny.

W uzasadnieniu skargi Stowarzyszenie podniosło, że Totalizator Sportowy ma jasno uregulowany status podmiotu realizującego zadania o charakterze publicznym. Zgodnie z § 2 ust. 2 umowy założenia spółki z 23 grudnia 2002 r.: "Spółka jest jednoosobową spółką Skarbu Państwa utworzoną w celu wykonywania monopolu państwa w zakresie gier hazardowych". Natomiast w myśl § 3 powyższej umowy: "Spółka powstała w wyniku komercjalizacji przedsiębiorstwa państwowego o szczególnym znaczeniu dla gospodarki państwa pod nazwą: "Totalizator Sportowy" z siedzibą w [...]". Podstawą prawną funkcjonowania podmiotu zobowiązanego jest art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych ("Prowadzenie działalności w zakresie gier liczbowych, loterii pieniężnych, gry telebingo oraz gier na automatach poza kasynem gry jest objęte monopolem państwa".). Monopol ten wykonuje właśnie Totalizator Sportowy. Stowarzyszenie wskazało także, że działalność Totalizatora Sportowego była przedmiotem kontroli przeprowadzonej przez Najwyższą Izbę Kontroli. Kontrola została przeprowadzona m.in. pomiędzy 1 lipca 2011 r. a 30 listopada 2011 r. (nr seryjny: [...] oraz [...]).

W ocenie Stowarzyszenia nie ulega wątpliwości, że informacje, o których udostępnienie wnosiło, mają funkcjonalne powiązanie z dysponowaniem majątkiem jednoosobowej spółki Skarbu Państwa, ponieważ dotyczą zarządzania środkami publicznymi będącymi w dyspozycji Totalizatora Sportowego.

Stowarzyszenie podniosło również, że za niewłaściwe należy uznać odesłanie wnioskodawcy do akt rejestrowych znajdujących się w Sądzie Rejonowym w [...] [...] Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego. Zgodnie bowiem z art. 10 ust. 1 u.d.i.p., informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek. Natomiast w myśl art. 11 u.d.i.p.: Informacja publiczna może być udostępniana:

1) w drodze wyłożenia lub wywieszenia w miejscach ogólnie dostępnych;

2) przez zainstalowane w miejscach, o których mowa w pkt 1, urządzenia umożliwiające zapoznanie się z tą informacją.

Sposoby udostępnienia informacji publicznej zostały określone w ramach katalogu zamkniętego. Odesłanie do akt spółki znajdujących się w Sądzie Rejonowym w [...] nie może być rozumiane jako miejsce ogólnie dostępne.

Dodatkowo Stowarzyszenie podało, że termin do udostępnienia przedmiotowych informacji upłynął 9 lipca 2018 r. Pomimo upływu terminu, podmiot, do którego został skierowany wniosek, nie udostępnił informacji publicznej. Natomiast sama odpowiedź została udzielona ponad 2 miesiące po złożeniu wniosku. Tym samym, w ocenie Stowarzyszenia, zasadnym jest orzeczenie, że bezczynność miała miejsce ż rażącym naruszeniem prawa i wymierzenie grzywny.

W odpowiedzi na skargę Totalizator Sportowy wniósł o jej oddalenie.

W uzasadnieniu organ wskazał, że postawiony w skardze zarzut bezczynności jest nieuzasadniony, albowiem udzielił on odpowiedzi na zadane pytania zgodnie ze stanem posiadanej wiedzy w zakresie jakim żądane informacje stały się jawne - to znaczy zostały ujawnione w publiczne dostępnych rejestrach (Krajowym Rejestrze Sądowym prowadzonym na podstawie ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 roku o Krajowym Rejestrze Sądowym). W pozostałym zakresie (czyli odnośnie informacji, które nie zostały podane do publicznej wiadomości) Spółka uznała, że żądane informacje nie stanowią informacji publicznej i poinformowała o tym fakcie Stowarzyszenie.

W ocenie Spółki za właściwe należy uznać odesłanie Stowarzyszenia do akt rejestrowych znajdujących się w Sądzie Rejonowym w [...], [...] Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, z uwagi na fakt, że rejestr jest jawny i swobodnie można przeglądać zawarte w nim dokumenty, co w konsekwencji wyłącza konieczność stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej. Spółka podniosła, że na poparcie powyższego należy wskazać art. 1 ust. 2 u.d.i.p., zgodnie z którym: przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi, pod warunkiem że nie ograniczają obowiązków przekazywania informacji publicznej do centralnego repozytorium Informacji publicznej, o którym mowa w art. 9b ust. 1, zwanym dalej "centralnym repozytorium". Jeden z takich szczególnych trybów przewiduje ustawa z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym, która w art. 8 ust. 1 stanowi, że Krajowy Rejestr Sądowy jest jawny. Prawo dostępu do danych zawartych w rejestrze za pośrednictwem Centralnej Informacji ma każdy. Zaś ust. 3 tego artykułu otwiera możliwość uzyskania informacji drogą elektroniczną: poświadczone odpisy, wyciągi, zaświadczenia i informacje z Rejestru. Spółka wskazała, że powyższa teza została potwierdzona przez WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 20 stycznia 2016 r., sygn. akt IV SAB/Gl 133/15.

Ponadto Totalizator Sportowy podniósł, że okoliczność, iż Skarb Państwa jest jedynym udziałowcem Spółki nie oznacza, że majątek Spółki jest majątkiem publicznym. Spółka i jej udziałowcy, w tym przypadku Skarb Państwa, występują w obrocie prawnym jako dwie różne kategorie podmiotów. Totalizator Sportowy jest spółką, która w relacjach zewnętrznych występuje jako odrębny względem Skarbu Państwa podmiot gospodarczy. Oznacza to, że majątek Spółki nie może być utożsamiany z majątkiem jej udziałowca - Skarbu Państwa. Skarb Państwa jest jedynie właścicielem wszystkich udziałów Totalizatora Sportowego, natomiast majątek będący w posiadaniu Spółki jest bezsprzecznie jej wyłączną własnością. Podkreślił, że Totalizator Sportowy jest spółką prawa handlowego działającą w oparciu o przepisy ustawy Kodeks spółek handlowych oraz ustawy o komercjalizacji i niektórych uprawnieniach pracowników oraz ustawy o zasadach zarządzania mieniem państwowym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz.1302), dalej: P.p.s.a., odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy.

W sprawie niniejszej, z uwagi na przedmiot zaskarżenia, należy mieć na uwadze przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1330),dalej u.d.i.p., która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania (art. 1 - 2 u.d.i.p). Kognicja sądów administracyjnych do rozpoznania skarg na bezczynność w takich sprawach wynika z art. 3 § 2 pkt 4 i 8 P.p.s.a., zaś potwierdza ją dodatkowo brzmienie art. 21 u.d.i.p.

Stosownie do treści art. 149 § 1 P.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności, lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W myśl art. 149 § 2 P.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a.

Wniosek o udostępnienie informacji publicznej podlega rozpatrzeniu w drodze czynności materialno-technicznej, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. lub decyzji administracyjnej (art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a.). Oczywistym zatem jest, że w przypadku niepodjęcia przez adresata wniosku takich prawnych form działania, strona może zwalczać stan jego opieszałości w drodze skargi na bezczynność w trybie art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. Strona ma prawo kwestionowania bezczynności organu zawsze, gdy uznaje, że żądane przez nią informacje są informacjami publicznymi i powinny być jej udostępnione w trybie u.d.i.p.

W przypadku takiej skargi, sąd dokonuje kwalifikacji żądanych informacji, tj. bada, czy przedmiot żądania strony stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 u.d.i.p, i w zależności od ich charakteru, podejmuje stosowne rozstrzygnięcie. Stwierdzając lub nie stwierdzając bezczynności organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, ocenia wówczas prawidłowość dokonania przez organ kwalifikacji wniosku, zapewniając stronie niezbędną ochronę sądową w zakresie dostępu do informacji publicznej. Oznacza to, że ustalenie czy dana informacja stanowi informację publiczną jest merytorycznym rozpoznaniem sprawy przez Sąd. W przypadku, gdy Sąd stwierdzi, że żądana informacja nie stanowi informacji, skargę oddala, bowiem podmiot, do którego skierowano wniosek nie jest zobowiązany do jej udostępnienia w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Używając w art. 2 ust. 1 u.d.i.p. pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji RP obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Ustawa ta reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy.

Prawo dostępu do informacji publicznej oznacza bowiem dostęp do informacji będącej faktycznie informacją publiczną, a z przepisów ustawy o dostępnie do informacji publicznej jednoznacznie wynika, że udostępnieniu w trybie ustawy podlega tylko informacja publiczna (art. 6 ust. 1 ustawy). Zatem tylko w sytuacji ustalenia, że dana informacja stanowi informację publiczną, jak też że wniosek o jej udostępnienie skierowany jest do podmiotu zobowiązanego do jej udzielenia, można rozpatrywać ewentualną bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej.

Przystępując do rozpoznania sprawy, w pierwszej kolejności należało ustalić, czy wskazana we wniosku Stowarzyszenia z dnia 25 czerwca 2018 r. informacja stanowi informację publiczną, a w związku z tym, czy Totalizator Sportowy sp. z o.o. zobowiązany był, na mocy cytowanych przepisów, do jej udostępnienia.

Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązek udostępnienia informacji publicznej nałożony został na władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Jak natomiast wynika z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., podmiotami takimi są podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Totalizator Sportowy jest jednoosobową spółką Skarbu Państwa utworzoną w celu wykonywania monopolu państwa w zakresie gier hazardowych - § 2 ust. 2 aktu założycielskiego spółki z 23 grudnia 2002 r. Spółka ta zobowiązana jest zatem do udostępnienia informacji publicznej w myśl art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., ponieważ jej jedynym wspólnikiem jest Skarb Państwa. W tej sytuacji została spełniona przesłanka podmiotowa.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w ustawie, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Chodzi o informacje publiczne objęte jednolitą definicją, która taki charakter nadaje wszelkim informacjom, które zostały wytworzone przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują, bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, w zakresie tych kompetencji. Informacja publiczna (co należy podkreślić) dotyczy strefy faktów. Jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej, treść wystąpień i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Informację publiczną stanowi więc treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej, związanych z organem bądź w jakikolwiek sposób dotyczący organu, bez względu na to, co jest ich przedmiotem. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio wytworzonych przez organ, jak i te, których organ używa przy realizacji przewidzianych prawem zadań, a także te, które tylko w części dotyczą organu, nawet gdy nie pochodzą wprost od niego.

Sąd uznał, że dane zawarte we wniosku stanowią informację publiczną, bowiem dotyczą informacji (podmiotów i kwot) wynikających z umów, na podstawie których Spółka przekazała środki finansowe innym podmiotom. Chodzi zatem o informacje o dysponowaniu majątkiem publicznym, które stosownie do art. 6 u.d.i.p. podlegają udostępnieniu (por. Wyrok NSA z 16 marca 2018 r. sygn. akt I OSK 1932/16 udostępniony w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. określa jakie informacje o majątku publicznym należy zakwalifikować jako informacje publiczne. Zgodnie z treścią art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d u.d.i.p. informacją publiczną jest informacja o majątku podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5, pochodzących z zadysponowania majątkiem o którym mowa w lit. a)-c) oraz o pożytkach z tego majątku i jego obciążeniach. Oznacza to, że lista podmiotów, którym Totalizator Sportowy przekazał środki finansowe i ich kwoty na podstawie umowy sponsorskiej, darowizny, partnerstwa za lata 2013 – 2017 stanowią informację publiczną. Sąd stwierdza też, że tylko w odniesieniu do podmiotów i kwot przekazanych przez Spółkę na podstawie umowy partnerstwa, za wyżej wskazany okres, kwestia ta była sporna.

Zdaniem Spółki charakteru takiego nie ma umowa partnerstwa, gdyż realizacja tej umowy nie jest związana z szeroko pojętą realizacją zadań publicznych czy też zadań władzy publicznej. W odpowiedzi na skargę dodatkowo podniesiono, że umowy te dotyczyły szeroko pojętej działalności biznesowej spółki (usługi reklamowe promujące produkty spółki), jako podmiotu działającego w warunkach rynkowych, a środki finansowe na ich realizację uzyskiwane są z bieżącej działalności, nie zaś ze środków przekazywanych z budżetu państwa czy jednostek samorządu terytorialnego.

Z taką argumentacją nie można się zgodzić. To, że Totalizator Sportowy prowadzi działalność biznesową nie oznacza, że majątek spółki nie zachował charakteru "majątku publicznego", w sytuacji gdy Skarb Państwa zaangażował w Spółce 100% kapitału. Sposób wykorzystania tego majątku nie może zostać wyłączony spod kontroli społecznej. Ze względów celowościowych konieczne jest traktowanie w ten sam sposób wszystkich spółek, które dysponują mieniem publicznym. Majątek tych podmiotów, jeśli chodzi o informację publiczną musi podlegać takim samym zasadom transparentności i społecznego nadzoru jak majątek będący własnością podmiotów określonych w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Na podkreślenie zasługuje także, że wyraźną tendencją charakterystyczną dla orzecznictwa i regulacji europejskiej jest, w tym względzie, dążenie do zagwarantowania możliwie szerokiego dostępu do informacji publicznych, ponieważ stanowi on istotną gwarancję transparentności życia publicznego w demokratycznym państwie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 listopada 2014 r., sygn. akt I OSK 937/14).

Sąd wskazuje też, że udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje tylko wtedy, gdy wnioskodawca nie może zapoznać się z tą informacją w inny dostępny publicznie lub powszechnie sposób. Wniosek ten wynika z treści art. 1 ust. 2 u.d.i.p., stanowiącego, że jej przepisy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest stanowisko, zgodnie z którym jeżeli obowiązują odmienne regulacje ich udostępniania, będą one miały pierwszeństwo przed ustawą o dostępie do informacji publicznej. Istota odesłania, o którym jest mowa w art. 1 ust. 2 u.d.i.p., dotyczy zaś takiej sytuacji, że to odrębna ustawa precyzuje zarówno zasady, jak i tryb dostępu do informacji publicznej, których zastosowanie wyłączać będzie zasadność ich realizacji na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej (zob. wyrok NSA z dnia 16 stycznia 2013 r., sygn. akt I OSK 2718/12).

Totalizator Sportowy jako taki publicznie dostępny sposób wskazuje ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym i wywodzi, że informacja o udzielonych darowiznach i zawartych umowach sponsoringowych ujawniona została w sprawozdaniach zarządu z działalności spółki, zaś przedmiotowe dokumenty znajdują się w aktach rejestrowych Spółki przechowywanych w Sądzie Rejonowym dla [...] [...] Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, zatem Stowarzyszenie może uzyskać te informacje w trybie przewidzianym tą ustawą.

Co do zasady Sąd zgadza się z przedstawioną tezą, z tym zastrzeżeniem, że dotyczy to przypadków, gdy podmiot uprawniony w trybie dostępu do informacji publicznej, żąda dokumentów znajdujących się w aktach rejestrowych podmiotu zobowiązanego. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Stowarzyszenie wnosiło bowiem o udostępnienie listy podmiotów i kwot wynikających ze wskazanych umów, na podstawie których Spółka przekazała środki finansowe innym podmiotom w latach 2013 -2017. Takiego dokumentu akta rejestrowe Spółki nie zawierają, co wynika wprost z art. 8a ust. 1 pkt 1-6 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz.U. z 2018 r. poz. 986). Stowarzyszenie nie żądało udostępnienia sprawozdań finansowych za określone we wniosku lata a listy podmiotów, na rzecz których wskazanymi umowami Spółka przekazała środki finansowe i ich wysokość. To, że, jak twierdzi Spółka, informacja o udzielonych darowiznach i umowach sponsorskich ujawniona została w sprawozdaniach finansowych złożonych w aktach rejestrowych, nie zwalnia podmiotu zobowiązanego do rozpoznania wniosku w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Informacja, o którą wnosi Stowarzyszenie ma charakter obszerny, dotyczy bowiem okresu 5 lat. Nawet jeżeli wszystkie te dane ujawnione sią w rocznych sprawozdaniach to wyodrębnienie ich wymaga wyszukania. Natomiast zgodnie z art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem. Stowarzyszenie we wniosku z 25 czerwca 2018 r. określiło formę żądanej informacji i sposób jej udostępnienia. Niewątpliwie podmiot zobowiązany posiada żądaną informację publiczną i to na nim spoczywa obowiązek jej udostępnienia w formie wskazanej we wniosku tj. w postaci listy podmiotów i kwot poszczególnych płatności we wskazanym okresie.

Powołany przez Spółkę wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 20 stycznia 2016 r. sygn. akt IV SAB/GI 133/15 wydany został w odmiennym stanie faktycznym, dotyczył bowiem udostępnienia dokumentów znajdujących się w aktach rejestrowych spółki – treści aktu założycielskiego, sprawozdań zarządu z działalności spółki za wskazane lata, uchwał o zmianie wysokości kapitału zakładowego, zatem dotyczył dokumentów dostępnych publicznie w Krajowym Rejestrze Sądowym.

Skoro w zakresie rozpoznania wniosku Stowarzyszenia z 25 czerwca 2018 r. ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym nie wyłącza zastosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej, to oznacza, że Spółka pozostaje w bezczynności w udostępnieniu żądanej informacji publicznej.

Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie definiują pojęcia bezczynności. W piśmiennictwie przyjmuje się jednak, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a. (T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109).

Żądanie Stowarzyszenia obejmowało udostępnienie informacji publicznej, zatem obowiązkiem Totalizatora Sportowego było udostępnienie informacji, o ile nie zachodziły okoliczności wyłączające możliwość jej udzielenia. Niezałatwienie zaś przez Spółkę wniosku Stowarzyszenia z 25 czerwca 2018 r. w prawem przewidziany sposób, w zastrzeżonym do tego terminie (art. 13 ust. 1 ustawy), stanowi o jej bezczynności. Z tego względu Sąd zobowiązał Totalizator Sportowy sp. z o.o. z siedzibą w [...] do rozpoznania wniosku Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] z dnia 25 czerwca 2018 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy – na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. – pkt 1 sentencji wyroku.

Sąd stwierdził jednocześnie, że w stanie faktycznym tej sprawy bezczynności Spółki nie można przypisać charakteru rażącego naruszenia prawa. Oceniając tę kwestę Sąd miał na uwadze, że rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego lekceważenia wniosku skarżącego i jawnego braku woli do załatwienia sprawy, jak też w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa, czy opóźnienia w podejmowanych czynnościach pozbawionego jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. W niniejszej sprawie, zdaniem Sądu, nie sposób dopatrzyć się w działaniu Spółki rażącego naruszenia prawa. Brak jest bowiem podstaw do stwierdzenia, że zaniechanie organu było zamierzone, czy też miało na celu utrudnienie Stowarzyszeniu dostępu do informacji publicznej. Wynikało ono z błędnej interpretacji przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej - art. 1 ust. 2 i przepisów ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym.

W tym stanie sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w pkt 2 sentencji wyroku na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a.

Oddalenie skargi w pozostałym zakresie (pkt 3 wyroku) obejmuje udostępnienie listy podmiotów, którym Totalizator Sportowy przekazał środki finansowe w formie dotacji i kwot poszczególnych płatności w latach 2013-2017, bowiem w tym zakresie Spółka udostępniła informację. W piśmie z dnia 29 sierpnia 2018 r. poinformowała Stowarzyszenie, że w tym okresie nie udzielała dotacji.

Natomiast zawarte we wniosku Stowarzyszenia z 25 czerwca 2018 r. żądanie informacji na temat powodów, dla których Spółka wsparła finansowo te konkretne podmioty, nie jest informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. i nie podlega udostępnieniu w trybie tej ustawy. Wniosek odnosi się bowiem do motywów działania Spółki a nie do sfery faktów. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że wniosek w przedmiocie dostępu do informacji publicznej nie może zmierzać do oceny prawidłowości i motywów działania organu. W takim przypadku organ powinien tylko powiadomić pismem podmiot wnioskujący o udostępnienie informacji publicznej, że jego wniosek nie znajduje podstaw w przepisach u.d.i.p. Spółka w żaden sposób nie odniosła się do tego żądania. Jednakże skoro żądana w omawianym zakresie informacja nie stanowi informacji publicznej, to już z tej przyczyny Spółka nie pozostaje w bezczynności w jej rozpoznaniu w trybie u.d.i.p., co powodowało oddalenie skargi w tej części. Natomiast Sąd ocenić powinien czy podmiot zobowiązany wypełnił obowiązek informacyjny zawiadomienia, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej i czy w tym zakresie dopuścił się bezczynności i czy bezczynność ta miała lub nie miała postaci kwalifikowanej. Sąd stwierdza, że w zakresie obowiązku informacyjnego Spółka dopuściła się bezczynności, bowiem nie poinformowała, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, jednakże nie miała ona postaci kwalifikowanej, z argumentacją przedstawioną w niniejszym uzasadnieniu a dotyczącą pkt. 2 wyroku.

Powyższa ocena skutkowała też oddaleniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny. - pkt 3 wyroku.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w 3 wyroku.

O kosztach orzeczono jak w pkt 4 wyroku, na podstawie art. 200 P.p.s.a. W skład kosztów postępowania wchodzi wpis od skargi.

Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym, gdyż w świetle art. 119 pkt 4 P.p.s.a., w tym trybie mogą być rozpoznawane sprawy, których przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.