Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 859/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2008-02-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne: Ulgi podatkowe
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 67 a,  art. 67 b,  art. 168,  art. 169
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Randak, Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Asesor WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek (spr.), Protokolant Milena Olczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2008 r. sprawy ze skargi I. B. i D. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ulgi płatniczej - umorzenie zaległości podatkowej. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] ([...] złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 9 lutego 2007 r. I. i D. B., działający poprzez pełnomocnika będącego radcą prawnym złożyli do Prezydenta Miasta P. wniosek o umorzenie zadłużenia z tytułu podatku od nieruchomości położonej na terenie Miasta P. w rejonie ulicy [...] stanowiącej działkę o numerze geodezyjnym [...] za lata 2001 – 2005 (w podanych kwotach), nakazanie wnioskodawcom przeznaczenia umorzonych kwot podatku na rekultywację terenu nieruchomości, której podatek dotyczył oraz o zmniejszenie o 50 % wymiaru podatku do czasu zakończenia rekultywacji nieruchomości.

W uzasadnieniu wnioskodawcy wskazali, że prawo użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości nabyli na cele prowadzenia działalności gospodarczej. Teren ten, wg obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego posiadał oznaczenie 47P – teren przemysłu Zakładu A, zlikwidowanego m.in. z uwagi na wysoką uciążliwość i zaliczony jest do piątej kategorii terenów górniczych (tj. obszarów, które nie nadają się pod zabudowę). Z informacji uzyskanych od Wydziału Ochrony Środowiska Urzędu Miejskiego w P. wynika natomiast, że kopalnia zlikwidowała filar ochronny dla tego terenu, przygotowywana jest ugoda dotycząca naprawy ulic uszkodzonych ruchem zakładu górniczego (w tym ul. [...]), a uspokojenie się wpływów eksploatacji górniczej przewidywane jest po 2008 r. Aktualnie jest on przeznaczony na cele przemysłu nieuciążliwego, bazy magazyny itp., a wspomniane okoliczności wskazują, że bez przeprowadzenia rekultywacji teren ten nie może być wykorzystany zgodnie z zamiarem podatników (którzy z jego posiadania nie odnieśli żadnych korzyści, gdyż nie mogli tam wybudować bazy dla firmy D. B.). Wobec powyższego stwierdzono, że zachodzą przesłanki z art. 67 Ordynacji podatkowej, tj. ważny interes podatnika (umożliwienie zrealizowania zamierzeń związanych z rozpoczęciem działalności gospodarczej) oraz interes publiczny (związany z przeprowadzeniem na koszt podatników terenu o znacznej degradacji poprzemysłowej).

Wezwaniem z dnia 14 marca 2007 r. Prezydent Miasta P. wezwał pełnomocnika podatników w trybie art. 169 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) do uzupełniania wniosku o umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości o następujące dokumenty: zaświadczenie z Urzędu Skarbowego o dochodach osiągniętych przez I. B., D. B. oraz osoby pozostające z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym za 2005 r. i 2006 r., rachunek wyników za 2005 r., zaświadczenia o wysokości pomocy publicznej otrzymanej w ciągu ostatnich 3 lat przed dniem złożenia wniosku (ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej – Dz.U. nr 123 poz. 1291), inne dokumenty mogące mieć, zdaniem podatnika, wpływ na podjęcie decyzji przez organ podatkowy. Wezwanie opatrzono rygorem, zgodnie z którym "niewypełnienie tego warunku" w terminie 7 dni od daty otrzymania pisma spowoduje pozostawienie pisma bez rozpatrzenia.

W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik wnioskodawców w piśmie z dnia 21 marca 2007 r. poinformował, że jego mocodawcy wystąpili do Urzędu Skarbowego o wydanie żądanych zaświadczeń, które zostaną niezwłocznie po ich otrzymaniu przesłane do Wydziału Finansowego Urzędu Miasta P.. Wskazując, że uzupełnienie wniosku o umorzenie zaległości podatkowych w tym zakresie uzależnione jest czasowo od przysłania przedmiotowych zaświadczeń z Urzędu Skarbowego wniesiono o przedłużenie terminu wyznaczonego w wezwaniu o trzy tygodnie. W piśmie z dnia 21 marca 2007 r. zawarto także informację, że I. i D. B. twierdzą, iż nie otrzymali w ciągu ostatnich trzech lat żadnej pomocy publicznej w rozumieniu ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej. Pełnomocnik stron nadmienił także, iż badając stosowną dokumentację natknął się na dowody zapłaty podatku od nieruchomości za poszczególne okresy, co nasuwa przypuszczenie, że kwota objęta wnioskiem o umorzenie (dotycząca lat 2001 – 2003, odnośnie których wniosek obejmował pełną należność z tytułu podatku od nieruchomości) jest niższa niż podana we wniosku. Reprezentujący podatników pełnomocnik wskazał również na uchwałę Rady Miejskiej w P. z dnia [...] ustalającą wymiar podatku od nieruchomości w wysokości 0,045 zł za m 2 gruntów pozostałych zdegradowanych na skutek szkód wyrządzonych ruchem zakładu górniczego oraz decyzję organu I instancji, zmieniającą wymiar podatku od nieruchomości za 2002 r., wydaną w oparciu o przywołaną uchwałę. W tym stanie rzeczy pełnomocnik I. i D. B. wniósł o ustalenie czy nieruchomość, związany z którą podatek objęty jest wnioskiem inicjującym postępowanie w niniejszej sprawie korzysta z obniżenia podatku jako teren zdegradowany przez szkody górnicze, a także zakwalifikowany do zalesienia oraz podanie jaka jest obecnie sytuacja podatników dot. należnych podatków i opłat, tj. jaki jest stan ich obecnych zaległości (przy uwzględnieniu kwot ściąganych w ramach egzekucji administracyjnej i sądowej). Do pisma dołączono dokumenty potwierdzające całkowite zdewastowanie terenu przedmiotowej nieruchomości, a także dotyczące projektu jego rekultywacji oraz uzgadniające warunki zagospodarowania terenu dla budowy warsztatu D. B. i prowadzenia działalności gospodarczej.

Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Prezydent Miasta P., działając na podstawie art. 169 § 1 i § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) pozostawił wniosek I. i D. B. z dnia 14 lutego 2007 r. w sprawie umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości bez rozpatrzenia.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że wnioskiem z dnia 14 lutego 2007 r. podatnicy zwrócili się umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości. Organ podatkowy skierował do nich w trybie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej wezwanie do uzupełnienia wniosku o zaświadczenie z Urzędu Skarbowego o dochodach osiągniętych przez I. B., D. B. oraz osoby pozostające z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym za 2005 r. i 2006 r., rachunek wyników za 2005 r., zaświadczenia o wysokości pomocy publicznej otrzymanej w ciągu ostatnich 3 lat przed dniem złożenia wniosku oraz inne dokumenty mogące mieć, zdaniem podatnika, wpływ na podjęcie decyzji przez organ podatkowy. W odpowiedzi na to wezwanie wpłynął wniosek pełnomocnika stron o wydłużenie siedmiodniowego terminu. Termin ten upłynął w dniu 16 kwietnia 2007 r.

W piśmie z dnia 22 maja 2007 r. pełnomocnik podatników rozszerzył wniosek I. i D. B. z dnia 9 lutego 2007 r. o umorzenie zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości poprzez dopisanie do wnioskodawców Firmy D. B. B z siedzibą w P. jako inwestora – wykonawcy inwestycji rekultywacji przedmiotowego terenu. Jednocześnie wniósł o podjęcie postępowania w sprawie pozostawionego bez rozpoznania wniosku, zwolnienie z podatku od nieruchomości należnego w przyszłych latach z uwagi na realizację inwestycji obejmującej rekultywację wskazanego we wniosku terenu, połączenie zwolnienia od podatku z unijnym wsparciem (dotacją) z zachowaniem unijnych limitów oraz udzielenie odpowiedzi na pytania zawarte w piśmie z dnia 21 marca 2007 r. W tym samym piśmie pełnomocnik podatników wskazał, że w razie nieuwzględnienia opisanych powyżej żądań jego wniosek należy potraktować jako zażalenie na postanowienie organu I instancji. W zażaleniu pełnomocnik I. i D. B. podniósł, że nie uwzględniono rozszerzenia wniosku po stronie wnioskodawców i zmiany jego treści. Wskazał jednocześnie, że firma D. B. B powinna być wnioskodawcą, gdyż rekultywacja zdegradowanego terenu będzie prowadzona i w dużej mierze wykonywana przez tę firmę. Rozszerzenie podmiotów ubiegających się o umorzenie zaległości podatkowych skutkuje również tym, jak dalej stwierdzono w zażaleniu, że D. B. może być potraktowany jako przedsiębiorca ubiegający się o dotację unijną w postaci zwolnienia podatkowego (pomoc de minimis). Wnioski o pomoc tego rodzaju nie wymagają załączenia zaświadczenia z Urzędu Skarbowego o dochodach osiąganych przez wnioskodawców i osoby pozostające z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym ani też przedłożenia rachunku wyników. Wystarczające jest bowiem zaświadczenie o pomocy publicznej uzyskanej w ciągu ostatnich trzech lat, które powinien wydać m.in. Wydział Finansowy Urzędu Miasta P. W zażaleniu wskazano także, że wniosek wynika ze znacznych kosztów planowanej rekultywacji, nie jest on natomiast związany z trudną sytuacją materialną wnioskodawców, uzasadniającą doręczenie zaświadczeń z Urzędu Skarbowego o dochodach.

Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta P. W uzasadnieniu decyzji opisano stan faktyczny sprawy, akcentując, że prośba pełnomocnika podatników o wydłużenie terminu do uzupełnienia braków wniosku o umorzenie zaległości podatkowej została uwzględniona. Zagadnienie ustalenia faktycznego zadłużenia podatników, a także kwestia zastosowania uchwały Rady Miejskiej w P. dot. obniżenia stawki podatku od niektórych gruntów poruszona przez pełnomocnika podatników w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia braków wniosku nie miały, w ocenie organu odwoławczego, bezpośredniego wpływu na wykonanie czynności, do których wnioskodawcy zostali zobowiązani pismem Prezydenta Miasta P. z dnia 14 marca 2007 r. Organ II instancji zaakcentował, że wnioskodawcy do dnia wydania zaskarżonego postanowienia nie uzupełnili swojego podania, nie uczynili tego także po złożeniu zażalenia na postanowienie organu I instancji. Nadmieniono także, iż wydane w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie nie wyklucza ponownego zawnioskowania o umorzenie zaległości podatkowych, poprzedzonego ustaleniem właściwych kwot objętych wnioskiem, a także zapoznaniem się ze stosownymi uchwałami Rady Miejskiej w P.

W skardze na powyższą decyzję, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, pełnomocnik I. i D. B. podniósł, że nie wyjaśniono wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, gdyż nie odniesiono się do wniosków skarżących zawartych w piśmie z dnia 22 maja 2007 r., rozszerzającym pierwotny wniosek o kolejnego wnioskodawcę oraz o kwestie związane z dotacjami unijnymi. W skardze sformułowano również zarzut naruszenia art. 67 Ordynacji podatkowej poprzez nieuwzględnienie oczywistego interesu podatnika i ważnego interesu publicznego wynikającego z innych niż wysokość dochodów wnioskodawców okoliczności.

Wobec powyższych zarzutów pełnomocnik podatników wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, względnie stwierdzenie jej niezgodności z prawem oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji stwierdzając, że skarżący nie dostarczyli organowi podatkowemu zaświadczenia z Urzędu Skarbowego o osiąganych przez nich dochodach w 2005 i 2006. Stanowisko takie jest, w ocenie pełnomocnika skarżących błędne, gdyż w pierwszej kolejności organ powinien rozpatrzyć wniosek zgodnie z jego rozszerzona i uzupełnioną treścią, wynikającą z pisma z dnia 22 maja 2007 r., a dopiero później zadecydować o dalszym prowadzeniu postępowania lub pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. Podkreślono, że uzupełnienie wniosku było istotne, gdyż poszerzało liczbę wnioskodawców o firmę B, a także zawierało nowe punkty dotyczące przeprowadzenia rekultywacji terenu i możliwości uzyskania pomocy (dotacji) unijnej, w tym również (ale nie tylko) poprzez zwolnienie z podatków. Pełnomocnik strony skarżącej zaakcentował, że jego mocodawcy nie domagali się zwolnienia z podatków i opłat z uwagi na małe dochody, co uzasadniałoby konieczność przedłożenia wspomnianego powyżej zaświadczenia o dochodach. Wnioskując, w oparciu o art. 67 Ordynacji podatkowej o umorzenie zaległości podatkowych wskazywali oni na interes podatnika oraz interes publiczny, domagając się pomocy w przeprowadzeniu rekultywacji zdegradowanego w najwyższym stopniu terenu. W skardze nadmieniono także decyzja Prezydenta Miasta P. z dnia [...], utrzymana w mocy decyzją Wojewody S. z dnia [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na prowadzenie robót budowlanych dla inwestycji pod nazwą "Rekultywacja terenu byłej Huty [...] w P. dzielnicy B. na potrzeby wykorzystania go do działalności gospodarczej została wyeliminowana z obrotu prawnego decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], który stwierdził nieważność rozstrzygnięć organów obu instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa.

Istota niniejszej sprawy dotyczy prawidłowości zastosowania dyspozycji art. 169 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) w odniesieniu do wniosku skarżących o umorzenie zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości. Wspomniany przepis, który daje podatnikowi szansę uzupełnienia dotkniętego brakami pisma, stanowi, iż jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Organ podatkowy wydaje postanowienie o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia, na które przysługuje zażalenie (§ 4). Tryb usuwania braków podań przewidziany w art. 169 Ordynacji podatkowej ma zastosowanie niezależnie do tego, czy strona jest reprezentowana w postępowaniu przez profesjonalnego pełnomocnika, czy też uczestniczy w nim sama (por. wyrok NSA z dnia 28 listopada 2003 r., sygn. akt III RN 139/02, publ. Glosa 2004, nr 4, s. 42).

Wymogi, o których mowa w przywołanym przepisie obejmują w szczególności wymagania formalne określone w art. 168 § 2 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym podanie powinno zawierać co najmniej treść żądania, wskazanie osoby, od której pochodzi, oraz jej adresu (miejsca zamieszkania lub pobytu, siedziby albo miejsca prowadzenia działalności), a także czynić zadość innym wymogom ustalonym w przepisach szczególnych. Niespełnienie przez pismo wymogów przewidzianych przepisami prawa nie ogranicza się jedynie do przepisów Ordynacji podatkowej (por. uchwała NSA z dnia 26 maja 2003 r., sygn. akt FPK 3/03, publ. ONSA 2003, nr 4, poz. 125, dotycząca zasad uzupełniania braków wniosku o wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego, prowadzonego w oparciu o ustawę z dnia 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców (Dz. U. Nr 155, poz. 1287 ze zm.).

Wniosek, którego uzupełnienie braków stanowi przedmiot niniejszej sprawy dotyczy umorzenia zaległości podatkowych, w którym podatnicy domagają się zastosowania uprawnienia organu podatkowego określonego w nieobowiązującym art. 67 Ordynacji podatkowej, nie wskazują natomiast ani art. 67a ani też art. 67 b Ordynacji podatkowej. Abstrahując od kwestii, że żądanie strony oparto na przepisie, który nie obowiązywał w dacie złożenia wniosku, wskazać należy, że zgodnie z art. 67 a pkt 3 Ordynacji podatkowej organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Spełnienie chociaż jednej z przesłanek wskazanych w tym przepisie jest nieodzownym warunkiem zastosowania ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych, a ich zaistnienie rozpatrywane jest w ramach merytorycznego rozpoznania wniosku, które wymaga podjęcia czynności procesowych określonych w art. 121, 122, 123, 124, 180, 187 § 1, art. 188 i 191 Ordynacji podatkowej. Niewykazanie przez podatnika konkretnych okoliczności uzasadniających jego żądanie zastosowania ulgi płatniczej, nieprzedłożenie danych, do których przedstawienia strona była wzywana w toku postępowania zainicjowanego wnioskiem o umorzenie zaległości podatkowej może zatem stanowić przesłankę odmowy uwzględnienia wniosku uzasadnionej konstatacją, że bierność podatnika uniemożliwiła zbadanie przesłanek decydujących o możliwości zastosowania ulgi płatniczej. Nie ulega bowiem wątpliwości, że wnioskodawca powinien wskazać okoliczności, które w jego ocenie uzasadniają ważny interes podatnika lub interes publiczny, a ustalenie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych przez organ podatkowy bez czynnego udziału podatnika jest w praktyce znacznie utrudnione. Nie umniejszając specyficznej i istotnej roli podatnika w omawianym postępowaniu, w którym jednakże "organ podatkowy nie może się jednak ograniczyć jedynie do analizy podniesionych przez podatnika we wniosku argumentów" (por. wyrok NSA z dnia 28 października 2003 r., sygn. akt SA/Bd 1830/03, publ POP 2004, z. 1, poz. 3) wskazać należy, że zaniechanie przedstawienia przez stronę istotnych okoliczności uzasadniających zastosowanie ulgi płatniczej nie może być obwarowane sankcją pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia na podstawie art. 169 § 4. Konkludując tę część rozważań, które pozostają aktualne w odniesieniu do ulg płatniczych stosowanych w oparciu o art. 67 b Ordynacji podatkowej wskazać należy, że wszelkie dokumenty i informacje dotyczące np. sytuacji osobistej, majątkowej podatnika, kondycji ekonomicznej prowadzonej przez niego firmy itd. stanowią element postępowania dowodowego zainicjowanego wnioskiem o zastosowanie ulgi płatniczej, a ich nieprzedłożenie nie może być traktowane jako brak formalny wniosku, podlegający uzupełnieniu w trybie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej. Tylko zatem w przypadku, gdy "wniosek podatnika, (który) z reguły wszczyna postępowanie w sprawie ulg w spłacie podatków nie spełnia wymogów stawianych przed podaniem w rozumieniu art. 168 o.p. stosuje się tryb przewidziany w art. 169 o.p." (por. R. Dowgier, L. Etel, C. Kosikowski, P. Pietrasz, S. Presnarowicz, Ordynacja podatkowa. Komentarz, Dom Wydawniczy ABC, 2006).

Odnosząc powyższe rozważania do okoliczności niniejszej sprawy odnotować trzeba na wstępie, że organ I instancji wezwał podatników w trybie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej do uzupełnienia braków wniosku o umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości poprzez przedłożenie następujących dokumentów: zaświadczenia z Urzędu Skarbowego o dochodach osiągniętych przez I. B., D. B. oraz osoby pozostające z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym za 2005 r. i 2006 r., rachunek wyników za 2005 r., inne dokumenty mogące mieć, zdaniem podatnika, wpływ na podjęcie decyzji przez organ podatkowy. Wezwano również wnioskodawców do złożenia zaświadczenia o wysokości pomocy publicznej otrzymanej w ciągu ostatnich 3 lat przed dniem złożenia wniosku (ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej – Dz.U. nr 123 poz. 1291).

Jak wykazano powyżej załączenie zaświadczeń dotyczących dochodów osiągniętych przez wnioskodawców i osoby pozostające z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym oraz rachunku wyników nie stanowi braku formalnego wniosku o umorzenie zaległości podatkowych, a zatem nie może podlegać uzupełnieniu w trybie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej. Podobna konstatacja dotyczy "innych dokumentów mogących mieć zdaniem podatnika wpływ na podjęcie decyzji przez organ podatkowy", gdyż jak wykazano powyżej etap czynności organu podatkowego umożliwiających stronie uzupełnienie podania, co warunkuje skuteczność prawną złożonego przez nią wniosku, nie jest okresem, w którym można wyznaczać nieprzekraczalne terminy na przedłożenie dokumentów uzasadniających żądanie umorzenia zaległości podatkowej. Oczywiste zastrzeżenia budzi też nadawanie rygoru pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia w razie nieprzedłożenia dokumentów określonych w wezwaniu jako uznawane przez podatnika za "dokumenty mogące mieć wpływ na podjęcie decyzji przez organ podatkowy". Wskazując na niedopuszczalny w wezwaniu dokonywanym w trybie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej brak precyzji w określeniu żądania kierowanego do podatnika zauważyć także trzeba, że zweryfikowanie czy strona zastosowała się do wymogów wezwania w tym zakresie jest z natury rzeczy niemożliwe.

Jak wykazano powyżej organ podatkowy bezpodstawnie zażądał w trybie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej przedłożenia dokumentów dotyczących aspektów ekonomicznych, a także innych okoliczności, uważanych przez podatników za istotne przy rozpatrywaniu ich wniosku o umorzenie zaległości podatkowych. Konsekwencją niezastosowania się do tych wymogów wezwania (zasadnie przypuszczać można, że organy obu instancji uznały, że informacja, iż podatnicy w okresie ostatnich trzech lat nie otrzymali żadnej pomocy publicznej w rozumieniu ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej czyni zadość wezwaniu w tym zakresie, a zatem pominąć można szczegółowe rozważania w tym przedmiocie) stało się pozostawienie wniosku o umorzenie zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości bez rozpatrzenia. Skoro zatem zakres wezwania do uzupełnienia braków wniosku ustalono z naruszeniem art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej, to zastosowanie sankcji określonej w art. 169 § 4 tej ustawy nie było uprawnione. Nierespektowanie przez organy podatkowe zasady, zgodnie z którą "powołanie się przez organ administracji na art. 169 § 2 o.p. powinno służyć wyłącznie usunięciu braków formalnych wynikających ze ściśle określonych przepisów i nie może zmierzać do merytorycznej oceny przedstawionego wniosku oraz jego załączników (por. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 1996 r., sygn. akt II SA 1473/94, publ. ONSA 1997, nr 3, poz. 114) wyczerpuje przesłankę uchylenia zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponownie rozpoznając zażalenie organ odwoławczy uwzględni powyższe rozważania, weźmie pod uwagę konieczność rozróżnienia pomiędzy brakami formalnymi wniosku a dokumentami i danymi, do których przedstawienia można zobowiązać podatnika jest przedstawić w toku postępowania zmierzającego do zbadania zasadności jego wniosku. Konieczne jest również zaakcentowane w tym miejscu, że uzasadnienie rozstrzygnięcia o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia musi wskazywać podstawę prawną, z której wynika, iż skierowane do strony wezwanie zobowiązywało ja do uzupełnienia braków pisma w trybie art. 169 Ordynacji podatkowej. Zauważyć także trzeba, że odpowiednie stosowanie do zażaleń przepisów dotyczących odwołań (art. 239 Ordynacji podatkowej) nie przewiduje, aby organ odwoławczy rozpatrujący zażalenie na postanowienie organu I instancji wydane w oparciu o art. 169 § 4 Ordynacji podatkowej orzekał w formie decyzji (uchybienie to pozostaje jednakże bez wpływu na wynik sprawy).

Na marginesie Sąd zauważa, że dokonana przez niego kontrola zaskarżonej decyzji obejmowała w niniejszej sprawie wyłącznie legalność pozostawienia wniosku skarżących z dnia 9 lutego 2007 r. bez rozpatrzenia. Poza tą kontrola znalazły się zatem wszelkie kwestie merytoryczne związane z domaganiem się przez skarżących umorzenia podatku od nieruchomości, w tym m.in. dopuszczalność żądania weryfikacji wymiaru podatku objętego tym wnioskiem. Nawiązując do zarzutów skargi wskazać należy, że dopóki w obrocie prawnym znajduje się postanowienie o pozostawieniu wniosku podatnika bez rozpatrzenia, wniosek ten nie może być w jakimkolwiek zakresie skutecznie zmieniony, co nie wyklucza oczywiście możliwości złożenia kolejnego (inicjującego odrębne postępowanie) wniosku obejmujące tożsame żądanie.

Mając na uwadze powyższe Sąd, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 powołanej ustawy, za bezprzedmiotowe uznano natomiast orzekanie o wykonalności zaskarżonej decyzji, w czym mowa w art. 152 tejże ustawy.