Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 233/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2015-06-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 21, art. 30
journal: Dz.U. 2007 nr 64 poz 427
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65 art. 73
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady  (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów  wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007  w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda, Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, , Protokolant specjalista– Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2015 roku sprawy ze skargi A. J. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Na podstawie art. 138 § l pkt l ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 267) - dalej k.p.a., art. 15 ust. l, art. 17, art. 23, art. 24 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE z 31 stycznia 2009 r., Nr L 030, str. 16-99) art. 26, art. 28, art. 32, art. 34, art. 35, art. 54, art. 71, art. 73 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. (WE) z 02 grudnia 2009 r., Nr L 316, str. 65-112, ze zm.), art. 4 ust. l, art. 7, art. 10 ust. l, art. 11 ust. l i 2, art. 13, art. 18 ust. l lit. b, art. 19 ust. 2, art. 22 Rozporządzenia Komisji (UE) NR 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UEL.2011. Nr 25 str.8) art. 21 ust. 1-3, art. 30 ust. 1-2, art. 31 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2007 r. Nr 64, poz. 427, ze zm.), § 2, § 3, § 4 ust. l pkt 4 i ust. 2-3, § 10 pkt 2-3, § 11 pkt l, § 12 ust. 2-4, § 18, § 20, § 23 ust. 2, § 26 ust. 2, § 38 ust. l pkt l i ust. 4 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r. póz. 361 ze zm.), § 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2014 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2014 r., póz. 324), § l, § 2, § 4 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U. z 2010 r., Nr 39, poz. 211), § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia l kwietnia 2010 r. w sprawie liczby punktów, jaką przypisuje się stwierdzonej niezgodności oraz procentowej wielkości zmniejszenia płatności bezpośredniej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów lub wsparcia specjalnego (Dz. U. Nr 67, poz. 434 ze zm.) Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] utrzymał w mocy decyzję Nr [...] z dnia [...] o odmowie przyznania A.J. płatności rolnośrodowiskowej, wydaną przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...].

Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o następujący stan faktyczny:

W dniu 15 maja 2013 r. A.J. złożył w Biurze Powiatowym ARiMR w [...] wniosek o przyznanie płatności na rok 2013, w którym wystąpił o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej w pakiecie 4 ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000, w wariancie 4.1 ochrona siedlisk lęgowych ptaków. Do wniosku strona dołączyła materiał graficzny, na którym wskazała położenie zadeklarowanych do płatności gruntów rolnych.

W dniu 24 lipca 2013 r. A.J. złożył wniosek o sprostowanie mapki sporządzonej dla działki Nr 147 uzasadniając to niezgodnością tej mapki ze stanem faktycznym.

W dniach 13-19 listopada 2013 r. w gospodarstwie rolnym wnioskodawcy przeprowadzono zasadniczą kontrolę na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni, dotyczącą całego gospodarstwa. Kontrola została przeprowadzona przez inspektorów terenowych Biura Kontroli na Miejscu [...] Oddziału Regionalnego ARiMR, którzy wykorzystali metodę inspekcji terenowej. Przeprowadzono również kontrolę w zakresie programu rolnośrodowiskowego.

W dniu 7 stycznia 2014 r. A.J. złożył zastrzeżenia do raportu z czynności kontrolnych w ramach programu rolnośrodowiskowego.

W odpowiedzi na powyższe Biuro Kontroli na Miejscu [...] Oddziału Regionalnego ARiMR pismem z dnia 20 lutego 2014 r. poinformowało stronę o nieuwzględnieniu zastrzeżeń z powodu braku ich zasadności.

W dniu 7 marca 2014 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR udzielił odpowiedzi na pismo strony z dnia 23 lipca 2013 r.

W dniu 16 kwietnia 2014 r. A.J. złożył pismo, którym wycofał wniosek z dnia 15 maja 2013 r. co do działki Nr 147.

Pismem z dnia 6 maja 2014 r. organ I instancji wezwał wnioskodawcę, na podstawie art. 50 § l k.p.a. do złożenia wyjaśnień w sprawie. Nieścisłości dotyczyły działki ewidencyjnej Nr 147.

W dniu 22 maja 2014 r. A.J. złożył korektę wniosku oraz zapoznał się z aktami przedmiotowej sprawy.

Na podstawie tak zgromadzonego materiału dowodowego Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] wydał decyzję o odmowie przyznania płatności rolnośrodowiskowej.

W dniu 26 czerwca 2014 r. A.J., od powyższej decyzji złożył odwołanie. Kwestionując treść wydanego przez organ I instancji rozstrzygnięcia skarżący wskazał, iż "(...) Wydana decyzja jest niesłuszna i krzywdząca w istniejącym stanie faktycznym sprawy. Kontrolę w moim gospodarstwie w 2013 roku przeprowadzały osoby, które nie posiadają kwalifikacji ani uprawnień z zakresu rolnictwa. Sporna działka 147, kontrolowana wówczas przez panią A.S. i pana B.P., była przyczyną dla której raport kontrolny nie został przeze mnie podpisany. Podczas kontroli kontrolujący przyznali, iż na działce poczynione zostały znaczne nakłady związane z jej utrzymaniem według wymogów programu rolnośrodowiskowego, tj. łąka została prawidłowo wg wymogów skoszona z zachowaniem wszelkiej staranności. Kontrolujący mieli wątpliwości co do przepisów zawartych w programie rolnośrodowiskowym, wynikających z nieposiadania przez nich uprawnień rolniczych i sami zasugerowali aby raportu kontrolnego nie podpisywać a złożyć do niego zastrzeżenia, które rozpatrzone zostaną przez osobę uprawnioną. W dniu 07.01.2014 r. wniosłem zastrzeżenia do powyższego raportu. W dniu 20.02.2014 r. Kierownik Biura Kontroli na Miejscu wystosował do mnie informację o nieuwzględnieniu zastrzeżeń do raportu kontrolnego. Po otrzymaniu powyższego skontaktowałem się telefonicznie z panem W.W., który potwierdził, że osoby kontrolujące nie posiadały kwalifikacji ani uprawnień rolniczych, a rozpatrzenia złożonych przez mnie zastrzeżeń do raportu dokonano na podstawie raportu kontrolnego, sporządzonego przez osoby bez uprawnień. Pan W. oświadczył, że rozpatrując zastrzeżenia nie był na kontroli na miejscu, aby uwiarygodnić zawartość protokołu kontrolnego. Składając zastrzeżenia liczyłem na rzetelne rozpoznanie sprawy. Na powołanie przez Oddział Regionalny biegłego z zakresu rolnictwa, który sporządzi wiążącą dla obu stron opinię. Tak rozpatrzenie złożonego przez mnie odwołania świadczy o braku profesjonalizmu ze strony Agencji i braku przygotowania zawodowego. Łąka na działce 147 to łąka ekologiczna. Pkt l programu rolnośrodowiskowego zabrania mi jakiejkolwiek ingerencji w zabiegi przez cały rok. Kontrolujący zbadawszy sporządzoną dokumentację ornitologiczną wraz z załącznikami fotograficznymi przyznali, iż w pełni zastosowałem się do powyższych wymogów. Stąd niepodpisany przeze mnie, jak wspomniałem wcześniej raport kontrolny. Tak rozpatrzone przez Oddział Regionalny złożone przeze mnie zastrzeżenia do raportu kontrolnego nie mogą stanowić podstawy i mieć wpływ na całokształt wydanej przez Biuro Powiatowe decyzji. Organ rozpatrujący zastrzeżenia wykonał swoją pracę nierzetelnie, a jego zachowanie w stosunku do petenta, jako organu państwowego jest wysoce niedopuszczalne."

W związku z zastrzeżeniami co do prawidłowości czynności kontrolnych, zgłoszonymi w toku prowadzonego postępowania odwoławczego zwrócono się z prośbą o weryfikację prawidłowości ustaleń stwierdzonych w toku kontroli na miejscu, przeprowadzonej w gospodarstwie rolnym wnioskodawcy w dniach 13-19 listopada 2013 r.

W odpowiedzi na powyższe Biuro Kontroli na Miejscu [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wyjaśniło, iż brak jest podstaw do podważenia wyników kontroli na miejscu, przeprowadzonej w gospodarstwie rolnym Pana A.J. Z treści złożonego pisma wynika, iż po przeprowadzeniu ponownej analizy dokumentacji pokontrolnej ustalono, że kody pokontrolne zostały zastosowane prawidłowo.

Następnie organ odwoławczy w dniu [...] wydał decyzję utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji. Wskazał, iż w niniejszej sprawie zastosowanie znajdują przepisy Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013. Zgodnie z § 2 ust. l Rozporządzenia z 2013 r. płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli

spełnia wymogi określone w tym przepisie. Zgodnie z § 3 Rozporządzenia z 2013 r. "Podstawowymi wymaganiami, o których mowa w § 2 ust. l pkt 3, są:

1) wymogi i normy określone w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego;

minimalne wymogi dotyczące stosowania nawozów i środków ochrony roślin, o których mowa w art. 39 ust. 3 akapit pierwszy rozporządzenia wymienionego w § 2 ust. l pkt 3, zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1698/2005", wymienione w załączniku nr 2 do rozporządzenia;

inne odpowiednie wymogi obowiązkowe, o których mowa w art. 39 ust. 3 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1698/2005, wymienione w załączniku nr 2 do rozporządzenia."

W myśl § 4 ust. l pkt 4 Rozporządzenia z 2013 r. zobowiązanie rolnośrodowiskowe jest realizowane w ramach pakietu ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000.

Stosownie do § 4 ust. 2 i ust. 3 Rozporządzenia stanowi "Rolnik realizujący zobowiązanie rolnośrodowiskowe:

zachowuje występujące w gospodarstwie rolnym i określone w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałe użytki zielone w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) nr 1120/2009 z dnia 29 października 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania systemu płatności jednolitej przewidzianego w tytule III rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009, str. l, z późn. zm.), zwane dalej "trwałymi użytkami zielonymi", oraz elementy krajobrazu rolniczego nieużytkowane rolniczo, tworzące ostoje dzikiej przyrody;

prowadzi na formularzu udostępnionym przez Agencję rejestr działalności rolnośrodowiskowej zawierający wykaz wypasów zwierząt oraz działań agrotechnicznych, w tym zastosowania nawozów i wykonania zabiegów przy użyciu środków ochrony roślin, przy czym rejestr ten w zakresie zastosowania nawozów prowadzi się dla całego gospodarstwa rolnego;

przestrzega innych wymogów określonych dla danego pakietu lub wariantu.

3. Wymogi dla poszczególnych pakietów i ich wariantów są określone w załączniku nr 3 do rozporządzenia."

Zgodnie z § 10 ust. 3 Rozporządzenia płatność rolnośrodowiskowa w ramach pakietu ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000 i na obszarach Natura 2000 jest przyznawana, jeżeli rolnik posiada dokumentację przyrodniczą stanowiącą szczegółową charakterystykę danego siedliska przyrodniczego lub siedliska lęgowego ptaków, sporządzoną na formularzu udostępnionym przez Agencję przez podmiot, o którym mowa w § 2 ust. 2, w roku poprzedzającym rok rozpoczęcia lub w roku rozpoczęcia realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego w ramach określonych wariantów tych pakietów.

Zgodnie z § 12 ust. 4 Rozporządzenia z 2013 r. "W przypadku pakietów wymienionych w § 4 ust. l pkt 4 i 5 płatność rolnośrodowiskowa jest przyznawana do działek rolnych: 1) użytkowanych jako trwałe użytki zielone, na których występują:

a) siedliska lęgowe ptaków z gatunków wymienionych w ust. 2 pkt l załącznika nr 4 do rozporządzenia - w przypadku wariantu pierwszego tych pakietów, (...) 3) położonych: a) poza obszarem Natura 2000 - w przypadku pakietu wymienionego w § 4 ust. l pkt 4 (...)."

Zgodnie z § 23 ust. 2 Rozporządzenia z 2013 r. "Wniosek o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej i kolejnych płatności rolnośrodowiskowych składa się do kierownika biura powiatowego Agencji, właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę rolnika, w terminie określonym do składania wniosków o przyznanie płatności bezpośredniej w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego."

Zgodnie z § 26 ust. 2 Rozporządzenia z 2013 r. "Kierownik biura powiatowego Agencji wydaje decyzje w sprawie przyznania pierwszej i kolejnych płatności rolnośrodowiskowych do dnia l marca roku następującego po roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności.".

Organ odwoławczy wskazuje, iż w przedmiotowej sprawie strona zadeklarowała do płatności w pakiecie 4 w wariancie 4.1 ochrona siedlisk lęgowych ptaków działkę rolną F o powierzchni 8,10 ha. Istotnym jest, iż zgodnie w ust. 4 przywołanego powyżej § 12 Rozporządzenia z 2013 r. w przypadku pakietów wymienionych w § 4 ust. l pkt 4 i 5 płatność rolnośrodowiskowa jest przyznawana do działek rolnych użytkowanych jako trwałe użytki zielone, na których występują siedliska lęgowe ptaków z gatunków wymienionych w ust. 2 pkt l załącznika nr 4 do rozporządzenia. W wyniku prowadzonego postępowania organ I instancji ustalił, że w ramach tego pakietu w wariancie 4.1 powierzchnia zadeklarowana przez beneficjenta nie spełnia tego wymogu. Powyższe organ ustalił na podstawie raportu z czynności kontrolnych, przeprowadzonych w gospodarstwie rolnym producenta w ramach programu rolnośrodowiskowego w dniach 13-19 listopada 2013 r. Podczas kontroli stwierdzono bowiem, że na zadeklarowanej działce rolnej F, położonej na działce ewidencyjnej Nr 147 znajduje się odłóg, wobec czego zastosowano kod pokontrolny DR 18, który oznacza, iż na całej działce zaniechano prowadzenia działalności rolniczej. Mając na uwadze zgromadzony w sprawie materiał dowodowy stwierdzić trzeba, iż zdjęcia oznaczone numerami od 5 do 19 przedstawią obszar porośnięty nieodchwaszczoną roślinność trawiastą, na którym występują liczne pnie po ściętych drzewach oraz fragmenty nieporośnięte żadną roślinnością, co bezspornie potwierdza, iż na działce tej zaniechano prowadzenia działalności rolniczej. Mając na uwadze treść odwołania wypada podkreślić, iż argumenty skarżącego nie znajdują poparcia w tak zgromadzonym materiale dowodowym, wobec czego nie można uznać je za słuszne. W opinii organu odwoławczego wykonana w toku kontroli dokumentacja fotograficzna bezspornie potwierdza, iż zadeklarowany grunt rolny nie spełnia wymogów, warunkujących przyznanie płatności. Nie zgodził się także z argumentem skarżącego, iż kontrola została przeprowadzona przez osoby nie posiadające uprawnień.

Organ wskazał, że narzędziem służącym weryfikacji podanych przez stronę w treści wniosku informacji są kontrole administracyjne i kontrole na miejscu. Zgodnie z art. 31 Ustawy "1. Czynności w ramach kontroli na miejscu oraz czynności w ramach wizytacji w miejscu, zwane dalej "czynnościami kontrolnymi", są wykonywane przez osoby posiadające imienne upoważnienie do ich wykonywania wydane przez organ agencji płatniczej lub przez właściwy organ podmiotu wdrażającego. Przed rozpoczęciem czynności kontrolnych osoba upoważniona do ich wykonywania jest obowiązana okazać imienne upoważnienie, o którym mowa w ust. l. Imienne upoważnienie, o którym mowa w ust. l, zawiera wskazanie osoby upoważnionej do wykonywania czynności kontrolnych, miejsce i zakres oraz podstawę prawną do ich wykonania. Osoby wykonujące czynności kontrolne mają prawo do wstępu na grunty i do obiektów związanych z działalnością, której dotyczy pomoc lub pomoc techniczna; żądania pisemnych lub ustnych informacji związanych z przedmiotem kontroli na miejscu lub wizytacji w miejscu; wglądu do dokumentów związanych z przedmiotem kontroli na miejscu lub wizytacji w miejscu, sporządzania z nich odpisów, wyciągów lub kserokopii oraz zabezpieczania tych dokumentów; sporządzania dokumentacji fotograficznej z przeprowadzonej kontroli na miejscu lub wizytacji w miejscu; pobierania próbek do badań. Osoba wykonująca czynności kontrolne sporządza z tych czynności raport. Raport podpisuje osoba wykonująca czynności kontrolne oraz podmiot kontrolowany. W przypadku odmowy podpisania raportu przez podmiot kontrolowany raport podpisuje tylko osoba wykonująca czynności kontrolne, dokonując w raporcie stosownej adnotacji o odmowie podpisania raportu przez podmiot kontrolowany. W przypadku gdy podmiot kontrolowany nie zgadza się z ustaleniami zawartymi w raporcie, może zgłosić umotywowane zastrzeżenia co do tych ustaleń osobie, która sporządziła raport.

Zgodnie z art. 13 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011 "Kontrole na miejscu na mocy niniejszej podsekcji są przedmiotem sprawozdania z kontroli, które sporządza się zgodnie z art. 32 rozporządzenia (WE) nr 1122/2009."

W ocenie organu odwoławczego kontrole zostały przeprowadzone z zachowaniem wymogów formalnych. Kontrola w zakresie programów rolnośrodowiskowych wykonywana była przez inspektorów terenowych Biura Kontroli na Miejscu ARiMR dysponujących odpowiednią wiedzą i doświadczeniem w zakresie przeprowadzania przedmiotowych kontroli, legitymujących się upoważnieniami o Nr [...] i Nr [...], po uprzednim powiadomieniu strony o zamiarze jej przeprowadzenia. Wyniki kontroli przedstawiono w raporcie spełniającym wymagania art. 32 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009.

Organ zauważył, że strona co prawda odmówiła podpisania raportu z kontroli rolnośrodowiskowej, ponieważ nie zgadzała się z wynikami kontroli, ale skorzystała z prawa do wniesienia w dniu 7 stycznia 2014 r. zastrzeżeń do raportu z czynności kontrolnych. Kierownik Biura Kontroli na Miejscu po ponownym przeanalizowaniu materiałów z kontroli nie podzielił zastrzeżeń strony. Ponadto w postępowaniu odwoławczym organ wziął pod uwagę zarzuty strony z odwołania dotyczące powierzchni stwierdzonych działek rolnych i sposobu ich użytkowania. W związku z prośbą o weryfikację treści raportów z kontroli na miejscu Kierownik Biura Kontroli na Miejscu ARiMR na nowo przeanalizował ustalenia kontrolne, w konsekwencji czego podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Do pisma dołączono notatkę inspektorów terenowych, która potwierdza dotychczasowe stanowisko.

Organ wyjaśnił, iż jako podstawę podjętego rozstrzygnięcia przyjęto zapis art. 18 ust. l lit. b, zgodnie z którym pomoc objęta wnioskiem ulega zmniejszeniu lub nie jest przyznawana, jeżeli nie spełniono następujących obowiązków i kryteriów kwalifikowalności innych niż kryteria związane z wielkością obszaru lub liczbą zwierząt zadeklarowanych. Skoro strona zadeklarowała do płatności działkę rolną F, która bezspornie nie spełnia kryterium kwalifikowalności, bowiem nie jest trwałym użytkiem zielonym należało jej odmówić przyznania wnioskowanej płatności. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż zgodnie z art. 2 pkt c Rozporządzenia 1120/2009 "trwałe użytki zielone" oznaczają grunty zajęte pod uprawę traw lub innych pasz z roślin zielonych naturalnych (samosiewnych) lub powstałych w wyniku działalności rolniczej (wysiewanych), niepodlegające płodozmianowi w gospodarstwie przez okres pięciu lat lub dłużej, z wyłączeniem obszarów odłogowanych (...). Zwrócenia uwagi wymaga, iż organ I instancji dokonał analizy postępowania w przedmiocie przyznania płatności do gruntów rolnych za rok 2012 oraz porównania danych z rokiem 2013 r., w kontekście wartości PEG dla zakwestionowanych gruntów, ustalonych w kampanii 2012 roku, do których producent się nie zastosował. Organ prawidłowo wskazał, iż roku 2012 na spornej działce również został stwierdzony odłóg.

Organ wskazał, iż skarżący w dniu 16 kwietnia 2014 r. złożył pismo, w którym wycofał wniosek z dnia 15 maja 2013 r. co do działki Nr 147. W ocenie organu zatem ww. miał świadomość, iż działka ta nie kwalifikowała się do płatności. Organ podkreślił, iż wycofanie to nie mogło odnieść skutku, ponieważ zostało dokonane wbrew dyspozycji art. 25 Rozporządzenia Nr 1122/2009 w związku z art. 7 Rozporządzenia 65/2011. Z akt sprawy wynika, iż skarżący dokonał ww. czynności po poinformowaniu przez organ I instancji o stwierdzonych nieprawidłowościach, a zatem czynność ta nie może wywołać skutku prawnego w postaci skutecznego wycofania wniosku w żądanej przez stronę części. Organ podkreślił, iż organ I instancji uchybił obowiązkowi wezwania beneficjenta w trybie art. 64 § 2 k.p.a., do złożenia wycofania części wniosku na odpowiednim formularzu, co zresztą sam dostrzega, jednakże z uwagi na fakt, że uchybienie to nie ma wpływu na podjęte rozstrzygnięcie brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji w oparciu o taką podstawę. Ponadto organ wskazał, iż skarżący nie przedstawił żadnych dowodów na poparcie swoich argumentów. Ustalenia kontrolne strona kwestionowała zarówno składając zastrzeżenia co do raportu z czynności kontrolnych, jak i też ponownie w treści odwołania, nie zgadzając się z konsekwencjami wynikającymi ze stwierdzonych nieprawidłowości. Jednak sporządzona w toku kontroli dokumentacja fotograficzna potwierdza fakt nieużytkowania przez wnioskodawcę części spornych gruntów, a w konsekwencji brak zgodności złożonego wniosku ze stanem faktycznym. Ponadto strona nie skorzystała z uprawnienia wynikającego z art. 73 ust 2 Rozporządzenia Nr 1122/2009. Z treści niniejszego przepisu wynika, iż w sytuacji, gdy producent rolny poinformował organ na piśmie, iż wniosek jest nieprawidłowy lub zdezaktualizował się od czasu złożenia, wówczas informacje podane przez producenta rolnego powodują, że wniosek jest dostosowywany do rzeczywistej sytuacji. Organ zaś nie może na tej podstawie odmówić przyznania płatności. Wyjątek w tym zakresie stanowią przypadki, gdy organ powiadomił już producenta rolnego o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu lub gdy organ stwierdził nieprawidłowości we wniosku. W analizowanym stanie faktycznym brak jest dowodów potwierdzających okoliczność dokonania zmian we wniosku w zakresie spornej działki rolnej, w stosunku do której stwierdzono nieprawidłowości w toku przeprowadzonej kontroli. Natomiast, z uwagi na podniesione wcześniej okoliczności wycofanie wniosku co do konfliktowej działki Nr 147 nie mogło odnieść pożądanego skutku. Podkreślić należy, iż złożony przez rolnika wniosek o przyznanie płatności na 2013 rok nie był zgodny ze stanem faktycznym, na co wskazuje raport z czynności kontrolnych w zakresie kwalifikowalności powierzchni, przeprowadzonych w dniach 13-19 listopada 2013 r. Z jego treści jednoznacznie wynika, iż zakwestionowane przez organ I instancji grunty rolne nie kwalifikowały się do przyznania wnioskowanej płatności.

Organ odwoławczy podkreślił, że obowiązkiem osoby ubiegającej się o przyznanie przedmiotowej płatności jest zaznajomienie się z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa oraz złożenie wniosku, w którym wykazane zostaną dane zgodne ze stanem faktycznym na gruncie.

Na powyższą decyzję A.J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi zaskarżając ją w całości i wnosząc o uchylenie jej w całości oraz o uwzględnienie jego wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2013 r. oraz o zobowiązanie Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] do przedłożenia uprawnień zawodowych (dokumentów potwierdzających posiadanie wykształcenia rolniczego) osób przeprowadzających kontrolę w jego gospodarstwie. W jego ocenie decyzja została wydana z naruszeniem ustawy o kwalifikacjach zawodowych pracowników.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powtarzając stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2015 r. referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. nr 270 t.j.dalej p.p.s.a.), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola aktu administracyjnego we wskazanym wyżej aspekcie nie wykazała, aby zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do jej wyeliminowania z obrotu prawnego.

Przedmiotem skargi jest decyzja [...] utrzymująca w mocy decyzję odmawiającą A.J. przyznania płatności rolnośrodowiskowej.

Strona zadeklarowała do płatności w pakiecie 4 w wariancie 4.1 ochrona siedlisk lęgowych ptaków działkę rolną F o powierzchni 8,10 ha. Zgodnie w ust. 4 przywołanego powyżej § 12 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r. póz. 361 ze zm.), w przypadku pakietów wymienionych w § 4 ust. l pkt 4 i 5 płatność rolnośrodowiskowa jest przyznawana do działek rolnych użytkowanych jako trwałe użytki zielone, na których występują siedliska lęgowe ptaków z gatunków wymienionych w ust. 2 pkt l załącznika nr 4 do rozporządzenia.

Organ odmówił płatności z uwagi na wyniki przeprowadzonych kontroli na miejscu w dniach 13 – 19 listopada 2013 r., Podczas kontroli stwierdzono, że na zadeklarowanej działce rolnej F, położonej na działce ewidencyjnej Nr 147 znajduje się odłóg, wobec czego zastosowano kod pokontrolny DR 18, który oznacza, iż na całej działce zaniechano prowadzenia działalności rolniczej. Stwierdzono ugór, nie zaś trwałe użytki zielone.

Skarżący kwestionuje ustalenia co do działki nr 147, na której położona jest działka rolna F. Z protokołu kontroli wynika, że jest ona porośnięta nieodchwaszczoną roślinnością trawiastą, występują na niej liczne pieńki po ściętych drzewach, oraz fragment piaszczysty, nieporośnięty żadną roślinnością. Skarżący twierdzi, że jest to łąka ekologiczna, na której ma zakaz dokonywania określonych czynności rolniczych w ciągu roku, organ – że jest to obszar, na którym zaniechano prowadzenia działalności rolniczej.

Organ prawidłowo przeprowadził kontrolę, a z materiału dowodowego sprawy można wywnioskować, że część zadeklarowanych przez skarżącego gruntów nie kwalifikuje się do przyznania płatności.

Drugim zarzutem skarżącego jest to, że kontroli dokonały osoby do tego nieuprawnione oraz, że organ powinien był powołać biegłego z zakresu rolnictwa. Ustalenia kontrolne organu przeprowadzone zostały w sposób narzucony przez przepisy prawa przez osoby uprawnione do kontroli, dysponujące wiedzą fachową w tym zakresie i co ważne posługujące się przy pomiarach sprzętem dopuszczonym przez przepisy prawa. Wyniki tej kontroli zostały zatwierdzone przez osoby sprawujące bezpośredni nadzór i mające odpowiednie uprawnienia. Kontrola została przeprowadzona w sposób prawidłowy przez osoby posiadające imienne upoważnienie wydane przez Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (w protokole kontroli wskazane są numery upoważnień i daty ich wystawienia) z czynności kontrolnych sporządzony został raport spełniający wymogi formalne zawarte w art. 32 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009.

Organ nie ma obowiązku powoływać biegłych z zakresu rolnictwa. Nie ma podstaw do poddania w wątpliwość poczynionych przez organy ustaleń w zakresie powierzchni kontrolowanych działek, stanu kultury rolnej i ich wykorzystania rolniczego. Kontrola została przeprowadzona przez osoby upoważnione, posiadające odpowiednie kwalifikacje, a przeprowadzone czynności i ich wyniki zostały potwierdzone wykonaniem dokumentacji zdjęciowej skontrolowanych działek w taki sposób, który umożliwia identyfikację kontrolowanej działki i obrazuje stan upraw.

Ze zgromadzonego w aktach materiału dowodowego można wyprowadzić wniosek, że przez skarżącego nie była prowadzona działalność rolnicza. Szczegółowo organ odniósł się do tego w odpowiedzi na zastrzeżenia do protokołu kontroli, złożone przez rolnika (pismo z dnia 20 lutego 2014 r.).

Należy zauważyć, że argumenty wszystkich skarg dotyczą głównie braku kompetencji osób, które przeprowadziły kontrolę. Natomiast kwestie merytoryczne w każdej sprawie dotyczą tak naprawdę ściśle płatności rolnośrodowiskowej, bo w skardze A.J. podnosi, że działka nie jest nieużytkiem, tylko łąką ekologiczną. Organ wprawdzie w zaskarżonej decyzji nie odniósł się do argumentacji skarżącego, że sporna działka stanowi łąkę ekologiczną, jednak wobec stwierdzonych uchybień nie ma to znaczenia. Strona zadeklarowała do płatności działkę rolną F, która bezspornie nie spełnia kryterium kwalifikowalności, bowiem nie jest trwałym użytkiem zielonym.

Odnośnie innych ewentualnych uchybień organu, typu nieokazanie imiennych upoważnień, należy podzielić argumentację wskazaną w dwóch wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, które są załączone do akt administracyjnych, a dotyczą płatności ONW,JPO i UPO za 2012 r.

Rację ma organ odnośnie wycofania przez skarżącego wniosku co do działki nr 147. Skarżący miał świadomość, że działka nie kwalifikuje się do płatności. Ponadto dokonał tej czynności będąc już poinformowanym o stwierdzonych nieprawidłowościach. Faktycznie wniosek powinien być cofnięty na odpowiednim formularzu, o czym skarżący nie był pouczony, ale wobec stanu faktycznego sprawy to uchybienie nie ma znaczenia.

Skarżący nie wykazywał również inicjatywy dowodowej. Skoro skarżący podpisał oświadczenie określonej treści, zawarte na formularzu wniosku, wskazujące na wiedzę w zakresie przyznawania płatności to uznać należy, że godził się z konsekwencjami wynikającymi z niedotrzymania warunków.

W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

D.Cz.