Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 185/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2016-04-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 3a
journal: Dz.U. 2013 poz 1442
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jednolity.
article: par. 3 ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ryszard Maliszewski, Sędziowie sędzia WSA Wojciech Czajkowski,, sędzia del. SO Beata Grzybek (sprawozdawca), Protokolant specjalista Paweł Guziur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2016r. sprawy ze skargi R. W. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek oddala skargę.


UZASADNIENIE

Z akt administracyjnych przedstawionych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie wynika, że zaskarżoną decyzją Nr "[...]" z dnia "[...]" Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. postanowił utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję z dnia 02 listopada 2015 r., nr "[...]" w sprawie odmowy umorzenia należności z tytułu składek.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w okresie prowadzenia działalności gospodarczej R. W. był zobowiązany do opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy. Z obowiązku tego nie wywiązał się, czym doprowadził do powstania zadłużenia wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

W dniu 04 września 2015 r. do Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w O. wpłynął wniosek R. W. o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek, który uzasadnił swoją trudną sytuacją materialną. Wnoszący nadmienił nadto, że z uwagi na swój wiek, nie ma on możliwości podniesienia kwalifikacji zawodowych, stąd opłacenie należności wobec ZUS jest nierealne.

Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, Zakład Ubezpieczeń Społecznych w dniu 02 listopada 2015r. wydał decyzję nr "[...]" o odmowie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i FP za okres październik 2011r. - luty 2013r.

Dnia 17 listopada 2015r. do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. wpłynął kolejny wniosek R. W. o ponowne rozpatrzenie sprawy. Podniósł on we wniosku, iż znajduje się w bardzo złej sytuacji materialnej i konieczność spłaty jakiejkolwiek kwoty z tytułu zobowiązań wobec ZUS, spowoduje znaczny uszczerbek dla jego rodziny. Do wniosku nie dołączył żadnych dokumentów.

W dniu 20 listopada 2015 r. organ skierował do R. W. pismo, informujące o możliwości uzupełnienia wniosku o dodatkowe dokumenty oraz potwierdzające sytuację rodzinną, majątkową i zdrowotną.

Dnia 07 grudnia 2015 r. R. W. poinformował o zaistnieniu istotnej zmiany w jego sytuacji rodzinnej i zdrowotnej. Wyjaśnił, że jego żona w dniu 11 listopada 2015 r. została zabrana przez pogotowanie ratunkowe do szpitala "[...]" w O., ponieważ istniało realne zagrożenie utraty życia. Dodał, że małżonka od 12 lat uzależniona jest "[...]". Nadmienił także, że jego żona jest zarejestrowana w Miejskim Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna. Wskazał, że zadłużenie względem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych spowodowane było nie wyrejestrowaniem działalności. Wyjaśnił, iż próbował przebranżowić się na inną działalność gospodarczą, ale próby zarobkowania w innych branżach nie udały się.

Po przeprowadzonej przez organ ponownej analizy sprawy ustalono, że R. W. jest współwłaścicielem na prawach wspólności ustawowej małżeńskiej lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość opisanego w księdze wieczystej o numerze "[...]". Z informacji uzyskanej z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców nie figuruje w ewidencji jako właściciel bądź współwłaściciel pojazdów. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w O. poinformował, iż nie korzysta ze świadczeń pomocy społecznej, ani ze świadczeń rodzinnych Ośrodka. ARiMR "[...]" Oddział Regionalny powiadomił, że nie znajduje się w krajowym systemie ewidencji producentów. Nie figuruje w kartotece emerytalno- rentowej w KRUS w O. Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. poinformował, że nie figuruje w ewidencji osób prowadzących działalność gospodarczą i złożył zeznania roczne za lata 2012,2013,2014. Naczelnik US w O. podał również, że nie posiada informacji odnośnie otrzymanych przez wymienionego pożyczek, spadków i darowizn w okresie trzech ostatnich lat, brak też informacji o uzyskanym dochodzie ze sprzedaży nieruchomości i rzeczy ruchomych. Ustalono również, że nie figuruje w kartotece emerytalno-rentowej ani nie pobiera zasiłków w ZUS O/O. Z danych będących w posiadaniu Zakładu wynika, iż jest zgłoszony od 03 sierpnia 2015r. do ubezpieczenia z tytułu umowy zlecenia. Z ustaleń Zakładu wynika, że na dzień wydania niniejszej decyzji nadal figuruje jako osoba zgłoszona do ubezpieczeń przez płatnika "A".

W wyniku przeprowadzonego postępowania organ ustalił, nadto że R. W. jest współwłaścicielem nieruchomości oraz osiąga dochód z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy zlecenia, a właściwy organ egzekucyjny nie stwierdził całkowitej nieściągalności należności z tytułu składek.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyjął, że nie wystąpiły przesłanki zawarte w art. 28 ust. 2 i ust. 3 pkt 3 i pkt 5 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, a tym samym brak jest podstaw dla uznania całkowitej nieściągalności zadłużenia.

Organ poddał ponownej analizie sytuację finansową R. W. oraz oparł się na materiale dowodowym zebranym w poprzednim postępowaniu oraz wyjaśnieniach złożonych wraz z wnioskiem o ponowne rozpatrzenia sprawy o umorzenie pod kątem zastosowania umorzenia należności z tytułu składek w oparciu o art. 28 ust. 3a cytowanej ustawy. Stosownie do zapisów w/w przepisu prawnego, należności z tytułu składek mogą być umorzone pomimo braku ich całkowitej nieściągalności, na zasadach określonych w Rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. (Dz. U. Nr 141, poz. 1365) w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Zgodnie z postanowieniami wymienionego rozporządzenia Zakład może umorzyć przedmiotowe należności, jeżeli osoba zobowiązana wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest ona w stanie spłacić ciążących na niej należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny. W takim przypadku na zobowiązanym ciąży jednak obowiązek przedstawienia dowodów świadczących o trudnej sytuacji materialnej i rodzinnej uniemożliwiającej uregulowanie zadłużenia.

Poddając badaniu materiał dowodowy organ ustalił, iż R. W. prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną L. W., która nie pracuje od 09 czerwca 2014 r., jest zarejestrowana w MUP w O. jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Źródło utrzymania rodziny stanowi dochód otrzymywany przez R. W. z tytułu umowy zlecenia w wysokości 600,00 zł brutto. Organ zauważył, że wnioskujący nie wskazał żadnych wydatków związanych z utrzymaniem (np. rachunków za energię, gaz, czynsz i innych), a jedynie oznajmił, że posiada zobowiązania pieniężne z tytułu kredytu hipotecznego zaciągniętego na zakup mieszkania o nr "[...]". Na spłatę powyższych należności bank udzielił jemu prolongaty. Oświadczył również, że posiada zadłużenie z tytułu kredytu udzielonego na zakup samochodu, co do którego "w chwili obecnej istnieją zaległości w spłacie tego zobowiązania". Pomimo wezwań Zakładu, nie przedstawił jednak dokumentów potwierdzających, że posiada zaległości w opłaceniu powyższych zobowiązań. Organ podkreślił, iż fakt posiadania zobowiązań w innych instytucjach nie może stanowić przesłanki przemawiającej za umorzeniem należności względem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, gdyż prowadziłoby to do uprzywilejowania innych wierzycieli kosztem Zakładu.

Zakład zaznaczył, że dla uznania wystąpienia przesłanek do podjęcia decyzji umorzeniu należności, niezbędne jest udowodnienie ich wystąpienia, poprzez złożenie stosownych dokumentów (o przedstawienie, których wymieniony został wezwany). Z uwagi na nie dostarczenie dowodów, Zakład z urzędu podjął czynności zmierzające do ustalenia aktualnej sytuacji majątkowej R. W.

Organ uznał, że nie można potwierdzić, iż wymieniony znalazł się w tego rodzaju trudnej sytuacji majątkowej, która uzasadniałaby umorzenie należności z tytułu składek (z uwagi na ubóstwo i zagrożenie egzystencji), a trudności te miałby charakter stały i pogłębiający się.

W związku z powyższym, organ uznał, iż w sprawie nie zaistniały przesłanki uzasadniające umorzenie należności określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r.

Wobec faktu, iż R. W. nie prowadzi działalności gospodarczej, nie stwierdzono wystąpienia przesłanek określonych w § 3 ust. 1 pkt 2 w/w rozporządzenia.

Jednocześnie Zakład wskazał, iż R. W. nie wykazał zaistnienia przesłanki wynikającej z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia. Organ zauważył, że dołączona kserokopia karty informacyjnej z leczenia szpitalnego żony R. W. nie spełnia wymaganej przesłanki. Zauważył, że wnioskujący nie załączył dokumentacji potwierdzającej zarówno niepełnosprawność małżonki, jak również konieczności sprawowania nad nią opieki. Nie udowodnił również, że została uznana przez organy uprawnione do wydawania takich rozstrzygnięć, za osobę niepełnosprawną, bądź niezdolną do pracy, w stopniu uniemożliwiającym podjęcie pracy. Zakład dodał, iż R. W. osiąga dochód niezależny od stanu zdrowia żony tj. dochód z umowy zlecenia. Zatem stwierdził, iż stan zdrowia żony całkowicie, nie pozbawia jego możliwości uzyskiwania dochodu, umożliwiającego opłacenie należności.

W związku z powyższym, zdaniem organu, nie możne stwierdzić, iż w sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, przemawiające za umorzeniem należności z tytułu składek.

Rozpatrując wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy Zakład uznał, iż niewystarczającym jest dążenie strony do innej oceny przez organ tego samego stanu faktycznego sprawy, który był już przedmiotem rozpoznawania przez ten organ w postępowaniu zakończonym decyzją. W ocenie Zakładu, brak jest też podstaw do twierdzenia, że za uchyleniem decyzji przemawiają okoliczności wskazane przez wnioskodawcę we wniosku. Organ podkreślił, że rolą państwa jest zapewnienie, by pod względem obciążeń zobowiązaniami publicznymi stworzyć równe dla wszystkich warunki i zasady prowadzenia działalności gospodarczej. Natomiast o istnieniu którejkolwiek z wymienionych przesłanek warunkujących umorzenie zadłużenia, zawsze decydują kryteria obiektywne.

Dodatkowo organ wskazał, iż zadłużenie z tytułu składek jest wynikiem uprzednio prowadzonej przez R. W. działalności gospodarczej, której celem co do zasady, było osiągnięcie zysku finansowego. Powstałe w wyniku prowadzonej działalności negatywne konsekwencje finansowe, nie zwalniają jego z odpowiedzialności za powstałe zobowiązania. Negatywne skutki działalności gospodarczej, choć mają niewątpliwie charakter okoliczności obiektywnie istniejących, nie są okolicznościami, na które R. W. nie miał wpływu. Mieszczą się one, bowiem w sferze działań objętych ryzykiem gospodarczym. Skutków tego ryzyka gospodarczego, nie można przerzucać bezpośrednio na Skarb Państwa, a pośrednio na całe społeczeństwo.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych podkreślił, że inne rozstrzygnięcie oznaczałoby uprzywilejowanie Wnioskującego względem innych podmiotów, które regulują zobowiązania wynikające z nieopłaconych w terminie składek. Zasada sprawiedliwości społecznej i równości obywateli wobec prawa (poza brakiem przesłanek przemawiających za umorzeniem) nie pozwoliła Zakładowi na wydanie decyzji o umorzeniu w przedmiotowej sprawie.

We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skardze na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 15 stycznia 2016 r. nr "[...]" utrzymującej w mocy zaskarżoną decyzję z dnia 2 listopada 2015 r. nr "[...]" w sprawie odmowy umorzenia należności z tytułu składek, R. W. wniósł o jej uchylenie w całości i umorzenie przez Sąd zobowiązań skarżącego względem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, co miało wpływ na wydanie orzeczenia rażąco niekorzystnego dla skarżącego oraz nie uwzględnienie szeregu istotnych okoliczności, mających znaczący wpływ na prawidłowe rozpatrzenie przedmiotowej sprawy, a ponadto nie uwzględnienie nowych okoliczności, które zostały przedstawione przez skarżącego.

W uzasadnieniu skargi, skarżący wskazał, że znajduje się w bardzo złej sytuacji materialnej i konieczność spłaty jakiejkolwiek kwoty z tytułu zobowiązań wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, spowodowałaby znaczny uszczerbek dla niego i jego rodziny oraz pozbawiłoby go możliwości egzystencji. Nadmienił, że w ostatnim okresie czasu jego małżonka L. W. doznała "[...]", na skutek czego stała się osobą całkowicie niezdolną do pracy i wymagającą stałej opieki ze strony osoby trzeciej, którą w chwili obecnej może jej zapewnić wyłącznie skarżący, co ogranicza jego możliwości zarobkowe. Firma windykacyjna odebrała mi samochód osoby marki "[...]", w związku z brakiem zapłaty kolejnych rat kredytowych zaciągniętych na poczet zakupu przedmiotowego pojazdu, który służył do prowadzenia działalności gospodarczej. Powołał się na swój wiek, brak możliwości podniesienia swoich kwalifikacji zawodowych oraz chorobę żony. Stwierdził, że jego sytuacja jest sytuacją drastyczną na skutek której nie ma on realnej możliwości spłaty zobowiązań względem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu nadmienił, że dokonał oceny sytuacji skarżącego w oparciu o przedłożone przez niego dowody. Skarżący we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, nie przedstawił nowych dowodów na okoliczność stanu zdrowia małżonki i związanej z tym konieczności sprawowania nad nią stałej opieki oraz braku możliwości zarobkowania, spowodowanej pozbawieniem posiadania samochodu "[...]". Uczynił to dopiero w skardze. W tej sytuacji, w ocenie organu, biorąc pod uwagę zebrany stan faktyczny na dzień wydania zaskarżonej decyzji, jest ona prawidłowa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje :

Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji , dokonywana zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( j.t. Dz. U z 2014 r. poz. 1647) i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (j.t. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) obejmuje badanie decyzji co do jej zgodności z przepisami proceduralnymi oraz z prawem materialnym. Uchylenie decyzji lub postanowienia, może nastąpić jedynie w sytuacji, gdy ich wydanie nastąpiło w wyniku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika z treści art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i lit.c ustawy p.p.s.a.

Tylko na podstawie prawidłowo poczynionych ustaleń faktycznych, istnieje możliwość dokonania prawidłowej subsumcji stanu faktycznego, w odniesieniu do przepisów materialnoprawnych i oceny decyzji, co do zastosowania i wykładni prawa materialnego. Podkreślenia wymaga przy tym, że zadaniem sądu nie jest dokonywanie ustaleń faktycznych stanowiących podstawę zastosowania prawa materialnego. Rolą sądu jest kontrola prawidłowości działania organu administracji w zaskarżonej decyzji.

Podstawą materialnoprawną rozstrzygnięcia w sprawie jest art. 28 ust. 1-4 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz.1442 z póź.zm.). Zgodnie z ust. 1 tego artykułu, należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, z uwzględnieniem ust. 2-4. Ustęp 2 stanowi, że należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a. W ust. 3 określono katalog zamknięty przypadków całkowitej nieściągalności. Natomiast w ust. 3a ustanowiono, że należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Oznacza to, iż w przypadku stwierdzenia, że w sprawie nie występuje wymieniona przesłanka, organ rentowy może pomimo tego, w uzasadnionych przypadkach umorzyć należności. Szczegółowe zasady umarzania, o którym mowa w ust. 3a omawianej regulacji prawnej, zostały określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. ( Dz.U. z 13 sierpnia 2003r. poz. 1365), wydanym na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 28 ust. 3b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Zgodnie z dyspozycją § 3 ust. 1 tego rozporządzenia, ZUS może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku gdy:

- opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych,

- poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodującego, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności,

- przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Jak wynika z treści powołanego przepisu, wystąpienie sytuacji faktycznej, mieszczącej się w kategorii przypadków w nim przewidzianych, daje ZUS jedynie możliwość umorzenia zaległości w opłacaniu składek, skorzystanie z której pozostawione zostało, z woli ustawodawcy, uznaniu administracyjnemu organu. Problematyka uznania administracyjnego została szeroko omówiona w dotychczasowym orzecznictwie. Powszechnie przyjmuje się, że nie powinno i nie może ono oznaczać dowolności. Ograniczeniami swobody uznania są określone przez ustawodawcę dyrektywy wyboru. Organ przy wydawaniu decyzji o charakterze uznaniowym, obowiązany jest do rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy w celu stwierdzenia, czy zostały spełnione określone w przepisach przesłanki. Dopiero w ten sposób przeprowadzona, gruntowna analiza stanu faktycznego sprawy, stanowi materiał będący podstawą do wydania decyzji o charakterze uznaniowym (por. wyrok NSA z dnia 20 marca 2007 r., sygn. akt II GSK 345/06 (publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Kontrola sądu administracyjnego dotyczy w istocie przestrzegania przez organ podejmujący decyzję, dyrektyw wyboru między możliwościami zawartymi w powołanej w decyzji normy uznaniowej, w szczególności w zakresie norm zawartych w art. 28 ust. 1 – 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, jak i w przepisie § 3 ust.1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. W wyroku z dnia 28 kwietnia 2003 r., sygn. akt II SA 2486/01, LEX nr 149543, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż: "Podejmując decyzję uznaniową organ administracji stosownie do art. 7 k.p.a. ma obowiązek kierowania się słusznym interesem obywatela, jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny ani nie przekracza to możliwości organu administracji publicznej wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków prawnych". Dodać przy tym należy, że uznaniowość decyzji o umorzeniu należności z tytułu składek, nie wyklucza szeroko rozumianej kontroli prawidłowości jej podjęcia. Kontrola ta musi przebiegać z uwzględnieniem prawnych przesłanek określających granice luzu administracyjnego dopuszczalnego przy podjęciu decyzji uznaniowej. Sąd ma obowiązek skontrolować zarówno prawidłowość przeprowadzonego postępowania dowodowego, jak i ocenę zgromadzonych dowodów oraz ustaleń poczynionych na ich podstawie.

Dokonując na tle powyższych uwag oceny zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami prawa, stwierdzić należy, że została ona wydana w zgodzie z art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w zw. z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r.

Wstępnie stwierdzić należy, że prawidłowo organ ocenił, że w stanie faktycznym sprawy nie zachodzi przesłanka całkowitej nieściągalności, skoro z akt wynika, że skarżący na dzień wydania skarżonej decyzji osiągał dochody z umowy zlecenia w wysokości 600 zł brutto oraz jest współwłaścicielem nieruchomości lokalowej, położonej w O. przy ul. "[...]" o powierzchni 74 m2. Nie stwierdzono tym samym braku majątku podlegającego egzekucji. Nie zachodzą przesłanki określone w art. 28 ust. 3 pkt 1-6 u.s.u.s.

Również prawidłowo Zakład uznał, iż wobec skarżącego nie zachodzą przesłanki zawarte w art. 28 ust. 3a i pkt § 3 ust. 1 pkt 1 - 3 rozporządzenia j.w., co do których –wskazanych w pkt 1 i 3, koncentrował się główny spór. Dla oceny trafności stanowiska organu, że skarżący nie wykazał istnienia przesłanek, które warunkują umorzenie zaległości, należy porównać przedstawione przez skarżącego okoliczności, w zestawieniu z przesłankami opisanymi w pkt 1 lub pkt 3, § 3 powołanego Rozporządzenia. Ocena zdarzeń wypełniających treść obu przesłanek musi mieć charakter zobiektywizowany, oparty na powszechnie akceptowanym systemie wartości; nie wystarczy do ich zaistnienia subiektywne odczucie wnioskodawcy, że sytuacja, w jakiej się znalazł, spełnia takie warunki. Odnosząc się do zebranego w tym zakresie materiału dowodowego, organ ustalił, że skarżący w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą w okresie 2003-2010 w zakresie pośrednictwa kredytowego, wobec zaniechania opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy, doprowadził do powstania zadłużenia wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną, która nie pracuje od 09 czerwca 2014 r., jest zarejestrowana w MUP w O. jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Źródło utrzymania rodziny na dzień wydania skarżonej decyzji stanowił dochód otrzymywany przez R. W. z tytułu umowy zlecenia w wysokości 600,00 zł brutto. Podkreślić należy, że skarżący, nie wskazał żadnych wydatków związanych z utrzymaniem rodziny (np. rachunków za energię, gaz, czynsz i innych), wzmiankował jedynie, że posiada zobowiązania pieniężne z tytułu kredytu hipotecznego zaciągniętego na zakup mieszkania oraz samochodu, jednak na wezwanie Zakładu, nie przedstawił dokumentów potwierdzających posiadanie zaległości w opłaceniu powyższych zobowiązań.

Skarżący nie korzysta z żadnych form wsparcia dla osób, które znajdują się w trudnej sytuacji finansowej. Skarżący nie wykazał, aby w związku ze stanem zdrowia żony, miał ograniczone możliwości zarobkowania. Jakkolwiek zaległości, o umorzenie których wnioskuje nie są niskie w zestawieniu z deklarowanym stanem jego majątku, to stan taki sam w sobie nie jest wystarczającym powodem do umorzenia zaległości.

Oceniając przedstawioną wyżej sytuację w kontekście przesłanki Rozporządzenia, która nakazuje ocenić, czy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, zdaniem Sądu, organ zasadnie uznał, że okoliczności faktyczne sprawy nie uzasadniają wniosku, że takie przesłanki zaistniały. Nie chodzi w niej bowiem o subiektywne odczucie dolegliwości związanej z posiadaniem długów w ogóle, lecz o szczególne okoliczności, które taką sytuację czynią.

Słusznie także organ uznał, iż fakt posiadania zobowiązań w innych instytucjach, nie może stanowić przesłanki przemawiającej za umorzeniem należności względem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, gdyż prowadziłoby to do uprzywilejowania innych wierzycieli kosztem Zakładu.

Również zasadnie organ zwrócił uwagę na okoliczność, że zadłużenie z tytułu składek jest wynikiem uprzednio prowadzonej przez R. W. działalności gospodarczej, której celem, co do zasady, było osiągnięcie zysku finansowego. Powstałe w wyniku prowadzonej działalności negatywne konsekwencje finansowe, nie zwalniają jego z odpowiedzialności za powstałe zobowiązania. Negatywne skutki działalności gospodarczej, choć maja niewątpliwie charakter okoliczności obiektywnie istniejących, nie są okolicznościami, na które skarżący nie miał wpływu. Mieszczą się one, bowiem w sferze działań objętych ryzykiem gospodarczym. Skutków tego ryzyka gospodarczego, nie można przerzucać bezpośrednio na Skarb Państwa, a pośrednio na całe społeczeństwo.

Inne rozstrzygnięcie organu oznaczałoby uprzywilejowanie skarżącego względem tych podmiotów, które regulują swoje zobowiązania. Organ prawidłowo odwołał się do zasady sprawiedliwości społecznej i równości obywateli wobec prawa (poza brakiem przesłanek przemawiających za umorzeniem), które uzasadniały wydanie decyzji o odmowie umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek.

Zauważyć należy, że efektem dokonywania takich, a nie innych wyborów przez skarżącego, nie może być zwalnianie jego z ciążących na nim obowiązków publicznoprawnych, w zakresie odprowadzania należności ubezpieczeniowych. Stanowiłoby to bowiem nieuzasadnione uprzywilejowywanie skarżącego w stosunku do osób, które tak układają swoją aktywność, by wywiązywać się z ciążących na nich obowiązków publicznoprawnych. Tym samym organ zasadnie uznał, że w sprawie nie zachodziły przesłanki umorzenia postępowania.

Argumentacja skargi sprowadza się do wyrażenia stanowiska, że skarżący nie akceptuje oceny organu, że nie spełnia warunków do umorzenia zaległości, ponieważ jest osobą, która znalazła się w bardzo złej sytuacji materialnej. Twierdzenia te nie wnoszą niczego nowego do oceny sytuacji majątkowej skarżącego dokonanej wcześniej. Zasadnie, zdaniem Sądu, organ uznał, że nie ma przesłanek prawnych do ostatecznej rezygnacji z należności. Tym bardziej, iż z akt sprawy nie wynika, aby sytuacja skarżącego miała charakter stały, czy pogarszający się.

Reasumując, dokonana przez ZUS w oparciu o powyższe kryteria, ocena stanu faktycznego pod kątem zaistnienia przesłanek umorzenia należności z tytułu składek, nie narusza w ocenie Sądu opisanej powyżej zasady uznania administracyjnego, jak i nie wykracza poza reguły swobodnej oceny dowodów. Sąd nie dopatrzył się w niniejszej sprawie naruszenia przepisów prawa materialnego. Wbrew zarzutom skargi, organ prawidłowo dokonał subsumpcji ustalonego stanu faktycznego, pod właściwie zinterpretowany przepis.

W tych warunkach, na podstawie art. 151 p.p.s.a., należało skargę oddalić.