Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2436/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-04-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 149
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 28 ust. 2
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), , Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Renata Nawrot, Protokolant ref. staż. Julia Murawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi "A.[...]" sp. z o.o. w [...] na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania skargę oddala


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego /tekst jednolity: Dz. U. Nr 98, z 2000 r., poz. 1071 ze zm. dalej: k.p.a.) - po rozpatrzeniu zażalenia G. [...] Sp. z o.o. – uchylił postanowienie Nr [...] z dnia [...]maja 2012 r. Starosty [...] odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną własną decyzją Nr [...]z dnia [...] grudnia 2008 r., dotyczącą zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego budowy obiektu Centrum Handlowego na działce nr ew. [...]w obrębie [...] w [...]przy ul. [...]wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną projektowaną na terenie posesji, tj. sieciami: wody pitnej, wody pożarowej, kanalizacji sanitarnej, kanalizacji deszczowej, a także wewnętrznymi drogami dojazdowymi i parkingami do obsługi i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał na następujące ustalenia faktyczne i prawne:

Postanowieniem Nr [...]z dnia [...]maja 2012 r. Starosta [...] odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną własną decyzją Nr [...]z dnia [...]grudnia 2008 r., dotyczącą zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego budowy obiektu Centrum Handlowego na działce nr ew.: [...]w obrębie [...]w [...]przy ul. [...]wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną projektowaną na terenie posesji, tj. sieciami: wody pitnej, wody pożarowej kanalizacji sanitarnej, kanalizacji deszczowej, a także wewnętrznymi drogami dojazdowymi i parkingami do obsługi.

W uzasadnieniu ww. postanowienia organ I instancji podał, że w dniu [...]marca 2012 r. G. [...] Sp. z o.o. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem decyzji z dnia [...]grudnia 2008 r., wskazując, że Spółka jako właściciel działki sąsiadującej z działką, której dotyczy decyzja Nr [...], bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym, a jej nieruchomość znajduje się w bezpośrednim oddziaływaniu ww. inwestycji. Ponadto, organ orzekł nie mając wiedzy o istotnej dla sprawy okoliczności faktycznej istniejącej w dniu wydania decyzji Nr [...], to jest, że na działce nr ew. [...], na której prowadzona jest inwestycja istniało komunalne składowisko odpadów, zlikwidowane z dniem [...]sierpnia 1993 r., oraz że ww. decyzja została wydana, gdy brak było wymaganej prawem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia objętego decyzją. Z kopii załączonych do wniosku dokumentów wynika data [...]lutego 2012 r. i [...]lutego 2012 r., kiedy to wnioskodawca wystąpił o wgląd do akt sprawy zakończonej decyzją Nr [...]. Przywołana jako dowód kopia tablicy informacyjnej budowy, z której rzekomo reprezentant wnioskodawcy dowiedział się o decyzji z dnia [...]kwietnia 2005 r. Starosty [...]nie zawiera żadnych danych ani dat, na które powołuje się pełnomocnik wnioskodawcy. Informuje ona jedynie o trwającej budowie. Załączona kopia decyzji Starosty [...]Nr [...]z dnia [...]kwietnia 2005 r. przywołana jako dowód nie zawiera jednoznacznych znamion wydruku ze strony internetowej z np. widoczną datą wydruku. Pełnomocnik stwierdził, że przedstawiciele wnioskodawcy podjęli informację o wydaniu ostatecznej decyzji z dnia [...]grudnia 2008 r. w dniu [...]lutego 2012 r. Z odpisu księgi wieczystej wynika, że wnioskodawca wszedł w posiadanie działki sąsiadującej z działką, której dotyczy decyzja z dnia [...]grudnia 2008 r., w dniu [...]maja 2008 r. W aktach sprawy znajduje się kopia dziennika budowy, z której wynika, że w latach 2005 - 2008 były prowadzone roboty budowlane. Fakt prowadzenia robót budowlanych przez tak dużego inwestora jak A. [...] Sp. z o.o. nie pozwała dać wiary obecnym twierdzeniom wnioskodawcy, że w dacie zakupu nieruchomości i po objęciu w posiadanie, nie posiadał wiedzy o tym, jaka inwestycja jest realizowana na działce sąsiedniej objętej ww. decyzją.

Po analizie wniosku mającej na celu sprawdzenie, czy wniosek wpłynął w terminie, organ I instancji stwierdził, że termin nie został dostatecznie uprawdopodobniony. Uchybienie terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania jest podstawą do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania.

Spółka G. [...]złożyła zażalenie na ww. postanowienie.

Rozpoznając ponownie sprawę na skutek złożonego zażalenia organ odwoławczy stwierdził, że Starosta [...]naruszył przepisy postępowania administracyjnego, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Wydanie postanowienia na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. czyli odmowy wznowienia postępowania może mieć miejsce wówczas, gdy wznowienie postępowania jest niedopuszczalne z przyczyn podmiotowych, np. z wnioskiem wystąpiła osoba nie będąca stroną postępowania zakończonego decyzją, co do której żąda wznowienia postępowania lub nie mająca zdolności do czynności prawnych, lub z przyczyn przedmiotowych, gdy np. decyzja jest nieostateczna, lub gdy wniosek o wznowienie postępowania został złożony przez stronę z uchybieniem terminów określonych w art. w art. 148 k.p.a.

Cytując stanowisko prezentowane w orzecznictwie sądowo-administracyjnym organ odwoławczy podkreślił, że zachowanie terminu musi być przez stronę udowodnione. W niniejszej sprawie, we wniosku z dnia [...]marca 2012 r. wnioskodawca stwierdził, ze informacje o ostatecznej decyzji powziął w dniu [...]lutego 2012 r. bowiem inwestor Centrum Handlowego skutecznie uczestniczy w postępowaniu dotyczącym inwestycji planowanej przez wnioskodawcę. Z tablicy informacyjnej wnioskodawca dowiedział się, że budowa Centrum Handlowego prowadzona jest na podstawie decyzji Nr [...]z dnia [...]kwietnia 2005 r.

W dniu [...] kwietnia 2012 r., Starosta [...]wezwał G. [...] Spółkę z o.o. do uzupełnienia dokumentów jednakże nie zażądał od wnioskodawcy udowodnienia, że nie nastąpiło uchybienie terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania natomiast uchybienie terminu stanowi podstawę postanowienia organu pierwszej instancji. Ponadto pismem z dnia [...]kwietnia 2012 r. Starosta [...]poinformował G. [...] Spółkę z o.o. o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania z powodu niewykazania interesu prawnego co byłoby działaniem nieuprawnionym jednakże po złożeniu przez Spółkę pisma w dniu [...]maja 2012 r. zawierającego argumentacje co do przysługiwania wnioskodawcy przymiotu strony organ pierwszej instancji wydał zaskarżone postanowienie.

W ocenie organu odwoławczego organ pierwszej instancji nie wykazał w sposób jednoznaczny, iż nastąpiło uchybienie terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania czym niewątpliwie został naruszony art. 7, 8 i 9 k.p.a.

Dywagacje zawarte w zaskarżonym postanowieniu na temat oczywistej omyłki pełnomocnika ("we wtorek, czyli [...]lutego 2008 roku") są zupełnie nieistotne, bowiem ewidentnie dotyczyło to 2012 r. Natomiast stwierdzenie organu I instancji iż, "Fakt prowadzenia robót budowlanych przez tak dużego inwestora jak A. [...] Sp. z o.o. nie pozwała dać wiary obecnym twierdzeniom wnioskodawcy, że w dacie zakupu nieruchomości i po objęciu w posiadanie, nie posiadał wiedzy o tym, jaka inwestycja jest realizowana na działce sąsiedniej objętej ww. decyzją" nie zostało zupełnie uzasadnione. Wnioskodawca mógł bowiem być przekonany, że budowa jest prowadzona w dalszym ciągu na podstawie decyzji z dnia [...]kwietnia 2005 r. tym bardziej, że jak twierdzi organ pierwszej instancji G. [...] Spółka z o.o. weszła w posiadanie działki nr ew. [...]w dniu [...]maja 2008 r. a decyzja której dotyczy wznowienie została wydana dnia [...]grudnia 2008 r.

Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy skutkowało uznaniem przez organ odwoławczy, że Starosta [...]naruszył art. 7, 8, 9, 77 i 148 § 2 k.p.a., co niewątpliwie miało wpływ na podjęte rozstrzygnięcie i obligowało organ odwoławczy do uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Odnosząc się do zarzutów wskazanych w zażaleniu organ odwoławczy stwierdził, że nie jest zrozumiałe dla organu odwoławczego i nie może się do niego ustosunkować - sformułowanie: "(...) poprzez odmowę wznowienia postępowania ze względu na niezachowanie terminu do złożenia wniosku, o którym mowa w treści art. 145 § 2 k.p.a. skoro treść tego przepisu nie odwołuje się do terminu złożenia wniosku". Natomiast odnosząc się do kolejnych zarzutów organ wskazał, powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne, że jeżeli wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia może nastąpić wyłącznie w formie postanowienia, to czynności podjęte przed wydaniem takiego postanowienia nie są czynnościami procesowymi postępowania administracyjnego. W konsekwencji - złożenie wniosku o wznowienie postępowania nie oznacza, że zostało wszczęte postępowanie wznowieniowe. Organ nie mógł zatem zawiesić postępowania, które nie zostało wszczęte. Ponadto organ wskazał, że od dnia [...]kwietnia 2011 r. odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze postanowienia.

W ponownym postępowaniu organ I instancji, biorąc pod uwagę powyższe zastrzeżenia organu odwoławczego winien wezwać wnioskodawcę do udowodnienia zachowania terminu, zweryfikować je wyjaśniając wszelkie wątpliwości i wydać stosowne orzeczenie.

A. [...]Spółka z o.o. w [...]złożyła skargę na postanowienie Wojewody [...]z dnia [...]sierpnia 2012 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o jego uchylenie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Zaskarżonemu postanowieniu Spółka zarzuciła naruszenie art. 149 § 3 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 i 147 k.p.a. oraz art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane poprzez wydanie postanowienia o uchyleniu postanowienia organu pierwszej instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, mimo że z zebranego materiału dowodowego wynikało, że wnioskodawcy nie przysługiwał status strony postępowania, co uzasadniało utrzymanie w mocy postanowienia organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu skargi Skarżąca podniosła, że G. [...] nie była stroną postępowania w sprawie wydania decyzji Starosty [...]z dnia [...]grudnia 2008 r. w rozumieniu art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane i w konsekwencji nie może być stroną w postępowaniu dotyczącym wznowienia postępowania w sprawie powyższej decyzji. Powyższe skutkuje tym, że organ pierwszej instancji słusznie odmówił wszczęcia postępowania wznowieniowego, pomimo niepełnego uzasadnienia postanowienia a Wojewoda bezzasadnie uchylił rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Skarżąca podkreśliła także, że Spółka G. [...] nie wykazała na czym miałyby polegać ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, której jest właścicielem ani z jakiego przepisu prawa te ograniczenia miałyby wynikać. Dodatkowo skarżący podkreślił, że zgodnie z najnowszą linią orzecznictwa dopuszczalne jest zbadanie statusu strony przed wszczęciem postępowania wznowieniowego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Uczestnik postępowania – G. [...] Spółka z o.o. na rozprawie dnia 18 kwietnia 2013 r. wniosła o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. Natomiast zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012, poz. 1270, ze zm. dalej: p.p.s.a.) sąd uchyla rozstrzygnięcie jedynie w sytuacji gdy stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

Przedmiotem skargi do Sądu jest postanowienie Wojewody [...]o charakterze kasacyjnym, wydane w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a. Zgodnie z treścią tego przepisu organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję (postanowienie) w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta (postanowienie) została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Trafnie organ administracji ocenił, że postanowienie Starosty [...] z dnia [...]maja 2012 r. narusza szereg przepisów postępowania co powoduje konieczność wyeliminowania go z obrotu prawnego i ponownego rozpoznania sprawy. Analiza uzasadnienia rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji prowadzi do wniosku iż Starosta odmówił wznowienia postępowania zakończonego wydaniem decyzji z dnia [...]grudnia 2008 r. wskazując, iż wnioskująca Spółka nie zachowała terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a. Racje ma organ odwoławczy co do tego, ze organ pierwszej instancji nie wykazał w bezsporny i jednoznaczny sposób, iż Spółka G. [...] uchybiła ww. terminowi.

Prawidłowe jest stanowisko obu orzekających w sprawie organów, że udowodnienie zachowania terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania spoczywa na wnioskodawcy. Pełnomocnik wnioskującej Spółka we wniosku z dnia [...]marca 2012 r. wskazał, że informacje o wydaniu ostatecznej decyzji powziął w dniu [...]lutego 2012 r. Wbrew twierdzeniom organu pierwszej instancji brak było podstaw do kwestionowania podanej daty z przyczyn zawartych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Starosty. Z treści wniosku jednoznacznie wynika, że wskazując daty wnioskodawca popełnił oczywistą omyłkę pisarską wskazując na 2008 rok zamiast 2012 r. O powyższym świadczy choćby fakt, że ponad wszelką wątpliwość wniosek dotyczy wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...]grudnia 2008 r. Gdyby zatem odczytywać wniosek literalnie - jak uczynił to Starosta [...] to wnioskodawca musiałby dowiedzieć się o wydaniu decyzji ok. 10 miesięcy przed jej wydaniem co w oczywisty sposób oznacza, że podanie 2008 zamiast 2012 roku stanowi oczywistą omyłkę pisarską.

Racje ma również organ odwoławczy co do tego że nieuprawnione jest twierdzenie organu, iż wnioskodawca winien znacznie wcześniej dowiedzieć się o wydaniu decyzji gdyż – biorąc pod uwagę rozmiary inwestycji nie mogła ona nie być zauważona przez właściciela sąsiedniej nieruchomości. Nie można skutecznie zarzucić spółce G. [...] braku wiarygodności oświadczenia o dacie powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji skoro decyzja z dnia [...]grudnia 2008 r. była kolejna decyzją zmieniającą "pierwotne" pozwolenie na budowę a powyższa zmiana nie została naniesiona na tablicy informacyjnej.

W tym stanie rzeczy rację ma organ odwoławczy wskazując, że twierdzenie organu pierwszej instancji, iż podanie o wznowienie postępowania zostało złożone po upływie terminu jest nieuprawnione co skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania.

Jednocześnie wymaga podkreślenia – odnosząc się do zarzutów skarżącej Spółki - iż odmawiając wznowienia postępowania organ pierwszej instancji odniósł się tylko do jednej przesłanki, której zaistnienie musiałoby skutkować odmową wznowienia postępowania – zachowania terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. Żadną miarą zatem organ drugiej instancji nie mógł ocenić czy wnioskująca o wznowienie postępowania spółka posiadała legitymację do tego ażeby skutecznie złożyć taki wniosek. Dokonanie takiej oceny dopiero przez organ odwoławczy niewątpliwie stanowiłoby naruszenie zasady dwuinstancyjności wyrażonej w art. 15 i 138 k.p.a. Nie może natomiast budzić wątpliwości, że skoro G. [...] Spółka z o.o. była adresatką postanowienia z dnia [...]maja 2012 r. to tym samym posiadała interes prawny uprawniający ją do złożenia zażalenia na to postanowienie. Kwestia zatem przymiotu strony wnioskującej spółki będzie musiała być przedmiotem oceny przez Starostę [...]przy ponownym rozpoznaniu podania o wznowienie postępowania.

Powyższe czyni przedwczesnym zarzuty zawarte w skardze.

I wreszcie mając na uwadze, że sąd nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi jak też wskazaną podstawą prawną (art. 134 § 1 k.p.a.) należało zauważyć, że z uzasadnienia postanowień organów obu instancji wynika, że organy badały warunki formalne (termin) zachowania wniosku jedynie co do przesłanki wymienionej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Tymczasem wniosek G. [...] oparty był dodatkowo o przesłanki wymienione w art. 145 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a., co do których początek biegu terminu ustawodawca określił jako dzień, w którym wnioskodawca dowiedział się o zaistnieniu tej przesłanki. Oczywiście ocena warunków formalnych co do każdej z tych przesłanek mogła być dokonana odrębnie i co więcej zakończyć się odmiennymi rozstrzygnięciami jednakże w okolicznościach niniejszej sprawy brak jest informacji czy organy rozpoznały wniosek o wznowienie również w zakresie pozostałych, wskazanych wyżej przesłanek. W przeciwnym razie mogłyby zaistnieć przesłanki do uznania, że organ pozostaje w bezczynności.

Wskazane okoliczności wskazują, że prawidłowo organ uznał, że postanowienie organu pierwszej instancji zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygniecie.

Z tych wszystkich względów Sąd uznał, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa a biorąc dodatkowo pod uwagę, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy – skargę należało oddalić.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.