Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2784/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-02-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6152 Lokalizacja innej inwestycji celu publicznego
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Minister Insfrastruktury i Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Szymańska, Sędziowie sędzia WSA Anna Sękowska, sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant ref. staż. Magdalena Dębska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi P. S.A. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] września 2016r. znak [...] Minister Infrastruktury i Budownictwa działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r. poz. 23, z późn. zm.), zwanej dalej "kpa", oraz art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1265, z późn. zm.), zwanej dalej "specustawą przesyłową", po rozpatrzeniu odwołań Pani B. B. oraz Pani M. T. od decyzji Wojewody [...] NR [...] z dnia [...] maja 2016 r" znak: [...], o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowych dla realizacji inwestycji pod nazwą: Budowa odcinków linii 400 kV [...], na terenie gmin: W., D., W., w powiecie s., w województwie [...],

I. Uchylił w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji, znajdujący się na stronie 14, zapis stanowiący dotychczasową treść pkt 8 dotyczącego terminu wydania nieruchomości, i orzekam w tym zakresie poprzez ustalenie, w miejsce uchylenia, nowego zapisu:

"8. Termin wydania nieruchomości lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń:

Działając na podstawie art. 8 ust. 1 pkt 9 ustawy o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych, określam termin wydania nieruchomości na 120 dzień od dnia, w którym przedmiotowa decyzja stała się ostateczna".

II. W pozostałej części zaskarżoną decyzję utrzymuję w mocy

W uzasadnieniu organ wskazał, że wnioskiem z dnia 18 marca 2016 r. spółka [...] S.A. z siedzibą w K., zwana dalej "inwestorem", wystąpiła do Wojewody [...] o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowych dla inwestycji polegającej na budowie odcinków linii elektroenergetycznej 400 kV [...] na terenie gmin: W., D., W., w powiecie s., w województwie [...].

Po przeprowadzeniu postępowania w sprawie ww. wniosku, Wojewoda [...] wydał w dniu [...] maja 2016 r., wskazano w sentencji decyzję.

Od decyzji Wojewody [...] odwołania do Ministra Infrastruktury i Budownictwa, zwanym dalej "Ministrem", za pośrednictwem organu pierwszej instancji, wnieśli: Pani A. K. i Pan T. K., Pani B. B. oraz Pani M. T.

W związku z tym, że Pani A. K. i Pan T. K. cofnęli wniesione odwołanie, organ odwoławczy odrębną decyzją umorzył postępowanie odwoławcze w zakresie wniesionego przez nich odwołania.

Z kolei Pani B. B. oraz Pani M. T. wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody [...] i umorzenie postępowania.

Odwołujące w tożsamych co do treści odwołaniach wskazały, że decyzja Wojewody [...], dotycząca m.in. działki nr [...], z obrębu [...], jest niezgodna z prawem, w tym z Konstytucją RP. Skarżące podniosły, iż równocześnie toczy się postępowanie prowadzone przez Starostę S. dotyczące tej samej nieruchomości, w trybie przewidzianym w art. 124 i nast. ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r. poz. 1774, z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o gospodarce nieruchomościami'. W związku z tym, w przekonaniu skarżących, inwestor w stosunku do tych samej działki nie może składać dwóch wykluczających się wniosków i powinien zdecydować się na jakiej podstawie prawnej pragnie uzyskać tytuł prawny do korzystania z nieruchomości, na których ma być realizowana przedmiotowa inwestycja.

Pani B. B. i Pani M. T. podniosły również, że "autorowi zaskarżonej decyzji" nie zależało na wyjaśnieniu sprawy, do czego obligują go przepisy kpa. W ocenie skarżących "całe postępowanie sprowadza się do zupełnie zbędnej formalności, gdyż jego wynik jest z góry przesądzony. Ponadto zdaniem skarżących mogą jedynie w przyszłości "liczyć na Sąd Administracyjny".

Dalej skarżące podniosły, że pełnomocnik inwestora nie posiada umocowania do zaciągania zobowiązań finansowych w imieniu spółki [...] S.A. z siedzibą w K., zaś decyzja Wojewody [...] bezspornie powoduje zaciąganie tego rodzaju zobowiązań. Według skarżących, ograniczenie prawa własności wbrew Konstytucji RP oraz przepisom prawa materialnego powoduje, iż Skarb Państwa narażony jest na odszkodowanie.

Pani B. B. i Pani M. B. odniosły się także do prawa własności, które jest prawem chronionym na mocy Konstytucji RP, a co za tym idzie nie może być ograniczane pod pozorem bliżej nieokreślonych partykularnych interesów inwestora. W ocenie skarżących niedopuszczalne jest, aby Wojewoda [...] w zaskarżonej decyzji, jednym zdaniem uzasadniał ograniczenie prawa własności stron tego postępowania, bowiem o planowanej inwestycji było wiadomo już 5 lat temu i od tego czasu nic nie zrobiono, aby rzetelnie porozmawiać z właścicielami nieruchomości, przez które przebiegać ma planowana inwestycja.

Rozpoznając sprawę Minister wskazał, że w trakcie przeprowadzonego postępowania odwoławczego rozpatrzył ponownie wniosek inwestora o wydanie przedmiotowej decyzji, przeanalizował materiał dowodowy zgromadzony przez Wojewodę [...], w tym zbadał poprawność postępowania organu pierwszej instancji oraz poprawność wydanej przez niego decyzji Wojewody [...] oraz rozpatrzył zarzuty podniesione w odwołaniach.

Z wnioskiem o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, wystąpiła do Wojewody [...] spółka [...] S.A. z siedzibą w K.

Zgodnie z art. 4 ust. 1 specustawy przesyłowej wniosek o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej zawierał:

1) określenie linii rozgraniczających teren objęty wnioskiem, opracowanych geodezyjnie i przedstawionych na kopii mapy zasadniczej w skali co najmniej 1:1000, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego,

2) określenie zmian w dotychczasowym sposobie zagospodarowania i uzbrojeniu terenu,

3) charakterystykę planowanej inwestycji obejmującą określenie:

a) zapotrzebowania na wodę, energię oraz sposobu odprowadzania lub oczyszczania ścieków, a także innych potrzeb w zakresie uzbrojenia terenu, a w razie potrzeby również sposobu zagospodarowywania odpadów,

b) planowanego sposobu zagospodarowania terenu oraz charakterystyki zabudowy i zagospodarowania terenu, w tym przeznaczenia i gabarytów projektowanych obiektów budowlanych, przedstawione w formie opisowej i graficznej,

c) charakterystycznych parametrów technicznych inwestycji,

4) decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. z dnia [...] października 2015 r., znak: [...], ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla planowanego przedsięwzięcia pn. "Budowa napowietrznej dwutorowej linii elektroenergetycznej 400 kV [...]" realizowanego w wariancie 1 (W1) uchyloną w części, co do której orzeczono co do istoty sprawy a w pozostałym zakresie utrzymaną w mocy decyzją Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lutego 2016 r., znak: [...],

5) wskazanie nieruchomości lub ich części, według katastru nieruchomości oraz księgi wieczystej, jeżeli jest prowadzona dla nieruchomości, w stosunku do których decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej ma wywołać skutek, o którym mowa w art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej,

6) wskazanie gruntów pokrytych powierzchniowymi wodami płynącymi.

Przed złożeniem wniosku inwestor, zgodnie z art. 4 ust. 2 specustawy przesyłowej, uzyskał również wymagane prawem opinie.

Ponadto inwestor zwrócił się pismami z dnia 3 listopada 2015 r., do Wójta Gminy D., Wójta Gminy W., Wójta Gminy W., Zarządu Powiatu S., Zarządu Dróg Powiatowych w S., z prośbą o wydanie opinii do wniosku w przedmiocie ustalenia lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej. Wobec niewydania opinii w terminie 21 dni od dnia zwrócenia się o nią przez inwestora, zgodnie z treścią art. 4 ust. 3 specustawy przesyłowej uznano że brak jest zastrzeżeń do wniosku.

Organ wskazał, że planowana inwestycja - w części objęta niniejszym wnioskiem - nie przebiega przez obszary, którym został nadany status uzdrowiska albo status obszaru ochrony uzdrowiskowej, przez obszary morskie, nie przebiega przez obszary pasa technicznego, pasa ochronnego, morskich portów i przestani, przez tereny zagrożone osuwaniem się mas ziemnych, nie dotyczy nieruchomości wchodzących w skład obszaru kolejowego, nie obejmuje budowy obiektów budowanych w otoczeniu lotnisk lub stanowiących przeszkody lotnicze, nie przebiega przez obszary położone w granicach parku i jego otuliny, nie przebiega przez tereny górnicze, co powoduje, że w przedmiotowej sprawie nie są wymagane opinie ministra właściwego do spraw zdrowia, ministra właściwego do spraw gospodarki morskiej, ministra właściwego do spraw energii, ministra właściwego do spraw kultury i dziedzictwa narodowego, ministra właściwego do spraw rybołówstwa, ministra właściwego do spraw wewnętrznych, dyrektora właściwego urzędu morskiego, właściwego organu administracji geologicznej, Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego, dyrektora parku narodowego oraz właściwego organu nadzoru górniczego.

Mając na uwadze, iż w ramach inwestycji objętej ww. wnioskiem nie jest przewidziana budowa stacji elektroenergetycznej, w ocenie organu inwestor nie był zobowiązany przedłożyć map z projektem podziału nieruchomości sporządzonych zgodnie z przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 7 specustawy przesyłowej, jak również nie był zobowiązany do wskazania nieruchomości lub ich części, według katastru nieruchomości oraz księgi wieczystej, jeżeli jest prowadzona dla nieruchomości, na których jest planowana budowa stacji elektroenergetycznej, w stosunku do których decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej ma wywołać skutek, o którym mowa w art. 19 ust. 3 specustawy przesyłowej (art. 4 ust.1 pkt 8 specustawy przesyłowej).

Wobec powyższego, inwestor we wniosku nie wskazał ograniczonych praw rzeczowych obciążających nieruchomości, o których mowa w 4 ust.1 pkt 8 specustawy przesyłowej.

Po zapoznaniu się ze zgromadzonym materiałem dowodowym organ drugiej instancji stwierdził, iż wydana decyzja wymaga dokonania korekty merytoryczno - reformacyjnej.

Analizując decyzję Wojewody [...] pod kątem spełnienia warunku określonego w art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy przesyłowej, organ odwoławczy stwierdził, iż rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji w sposób błędny określa termin wydania nieruchomości. Zgodnie z brzmieniem art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy przesyłowej decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej zawiera termin wydania nieruchomości lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń, nie krótszy niż 120 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej stała się ostateczna.

Z analizy zawartego w pkt 8 zaskarżonej decyzji zapisu określającego termin wydania nieruchomości wynika, że nie wskazuje on konkretnego terminu wydania tych nieruchomości, a jedynie okres, w jakim nieruchomości mają zostać wydane, określony na 120 dni, co należy w ocenie organu niewątpliwie uznać za określenie błędne, naruszające zasadę ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. Z powyższego zapisu decyzji nie wynika bowiem, w którym dniu konkretyzuje się dla właścicieli bądź użytkowników wieczystych tych nieruchomości obowiązek ich wydania.

Poza tym stwierdził, iż użyte w art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy przesyłowej sformułowanie "termin wydania nieruchomości lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń, nie krótszy niż 120 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej stała się ostateczna" oznacza, iż organ orzekający zobligowany jest do wskazania konkretnego terminu, o którym mowa w tym przepisie poprzez wskazanie liczby oznaczającej dzień wydania nieruchomości, większej lub równej 120.

W związku w powyższym, Minister wprowadził do zaskarżonej decyzji zapisy prawidłowo określające termin wydania nieruchomości objętych zakresem tej decyzji, co znalazło swoje potwierdzenie w pkt I niniejszej decyzji.

Organ odwoławczy dokonując powyższego rozstrzygnięcia uznał, że nie narusza ono zasady dwuinstancyjności postępowania, o której mowa w art. 15 kpa, ponieważ zasadniczym rozstrzygnięciem decyzji Wojewody [...] było ograniczenie sposobu korzystania z wskazanych w tej decyzji działek, przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, a to pozostaje zgodne z wnioskiem inwestora oraz z decyzją organu pierwszej instancji.

Badając zgodność z prawem pozostałej części zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy stwierdził, że czyni ona zadość innym wymogom specustawy przesyłowej oraz, że brak było podstaw do zakwestionowania decyzji poza częścią uchyloną i ustaloną w niniejszej decyzji.

Odnosząc się zaś do zarzutów podniesionych przez skarżące, organ odwoławczy wyjaśnił dlaczego uznał, że nie zasługują one na uwzględnienie, odnosząc się do poszczególnych zarzutów zawartych w odwołaniach.

Na powyższą decyzję, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wniosła spółka [...] S.A. z siedzibą w K. wskazując, że decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa zaskarża w części dotyczącej jej punktu I.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisu prawa materialnego tj.:

1. art. 8 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 8 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej oraz art. 222 w zw. z art. 348 i art. 337 Kodeksu cywilnego (dalej: KC),

2. art. 8 ust. 1 pkt. 8 w zw. z art. 22 ust. 1 w zw. z art. 19 ust. 6 oraz z art. 21 ust. 8 specustawy przesyłowej, poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie wobec:

a) nieuprawnionego przyjęcia, że specustawa przesyłowa wymaga ustalenia terminu dla wydania nieruchomości, wskazanych w art. 8 ust. 1 pkt 8 specustawy przesyłowej, pomimo że:

- ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w trybie art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej nie polega na wydaniu nieruchomości w rozumieniu przeniesienia posiadania, jak ma to miejsce w sytuacjach wskazanych w art. 19 ust. 3-5 specustawy przesyłowej, lecz na uprawnieniu inwestora celu publicznego do korzystania z nieruchomości pozostającej w posiadaniu właściciela, ograniczając jedynie uprawnienie właściciela z zakresu korzystania z nieruchomości poprzez nałożenie obowiązku znoszenia wykonywanych robót budowlanych, do czego nie jest wymagane wydanie nieruchomości,

- wymóg oznaczenia terminu w decyzji lokalizacyjnej odnosi się wyłącznie do nieruchomości, co do których decyzja lokalizacyjna ma wywołać skutek, o którym mowa w art. 19 ust. 3-5 specustawy przesyłowej (art. 8 ust. 1 pkt 7 specustawy przesyłowej), co znajduje oparcie w treści art. 21 ust. 8 specustawy przesyłowej albowiem tylko w stosunku do nieruchomości, podlegających wydaniu przez właściciela wobec zaistnienia skutku z art. 19 ust. 3-5 specustawy przesyłowej ustawodawca przewiduje możliwość ustalenia odszkodowania o którym mowa w powołanym przepisie, wynikającego z terminowego wydania takich nieruchomości;

b) nieuprawnionego przyjęcia, że do wykonywania robót budowlanych jest wymagane wydanie nieruchomości, skoro z treści art. 19 ust. 6 specustawy przesyłowej wynika, iż zajęcie nieruchomości w celu prowadzenia robót - do czego zmierza decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości w zakresie skutków z art. 22 ust. 1 specustawy - może nastąpić z chwilą ostateczności decyzji lokalizacyjnej i w żaden sposób nie jest to powiązane z wydaniem nieruchomości;

c) przyjęcia wykładni przepisu art. 8 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 8 ust. 1 pkt 8 specustawy przesyłowej w zakresie pojęcia "terminu wydania nieruchomości" w sposób sprzeczny z wykładnią funkcjonalno-celowościową powołanych przepisów oraz całości regulacji omawianej specustawy, pomijając akcentowany przez ustawodawcę aspekt szybkości i efektywności postępowania,

d) nieuprawnionego ustalenia, że do egzekucji decyzji lokalizacyjnej w zakresie skutków z art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej zastosowanie ma przepis art. 141 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 24 poz. 151 ze zm., dalej: UPEA), regulujący egzekucję administracyjną obowiązku wydania nieruchomości, podczas gdy w odniesieniu do egzekucji obowiązku znoszenia przez właściciela nieruchomości wykonywania przez inwestora jego praw na mocy ww. decyzji ij. realizacji robót budowlanych, bez pozbawienia właściciela władztwa nad rzeczą, zastosowanie ma przepis art. 148 UPEA, przewidujący tryb przymusu bezpośredniego w przypadku egzekwowania obowiązku nieprzeszkadzania innej osobie w realizacji jej praw;

e) bezpodstawne przyjęcie, że brak jest możliwości wydawania decyzji częściowej na tle specustawy przesyłowej, w oparciu o okoliczność, że decyzja lokalizacyjna łączy w sobie kilka rozstrzygnięć, które z uwagi na ich zintegrowany charakter nie mogą funkcjonować odrębnie, podczas gdy wniosek taki jest nieuprawniony, jako że nie znajduje oparcia w przepisach prawa i przeczy wykładni celowościowo-funkcjonalnej ww. przepisów;

3. Naruszenie przepisu postępowania art. 25 ust. 5 specustawy przesyłowej poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji, pomimo że wobec jednoznacznej treści tego przepisu nie jest dopuszczalne takie działanie organu w sytuacji, w której uzna on, że decyzja dotknięta jest wadą w części.

Skarżąca wniosła o rozpoznanie skargi w ustawowym terminie 30 dni od dnia wpływu skargi do Sądu, wynikającym z art. 26 ust. 1 pkt 2 specustawy przesyłowej, uchylenie decyzji w zaskarżonej części i zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa radcy prawnego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi strona skarżąca wskazała, że w jej ocenie, organ dokonał błędnej wykładni powołanych w punkcie 1 zarzutów skargi przepisów prawa materialnego, a w konsekwencji niewłaściwie je zastosował przyjmując, że obowiązek oznaczenia terminu wydania nieruchomości, wskazany w art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy przesyłowej, odnosi się również do nieruchomości, w stosunku do których decyzja lokalizacyjna ma wywoływać skutki z art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej tj. skutki w zakresie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Prawidłowe stanowisko zajął Organ I instancji - Wojewoda [...] - uznając że obowiązek wskazania terminu wydania nieruchomości, określony w art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy przesyłowej ma zastosowanie wyłącznie w sytuacji oznaczenia w decyzji nieruchomości, objętych skutkiem wywłaszczeniowym z art. 19 ust. 3-5 specustawy przesyłowej, o którym mowa w art. 8 ust. 1 pkt 7 ww. ustawy.

Omawiane przepisy specustawy przesyłowej nie są bowiem jasne i oczywiste w swej treści, w związku z czym winny zostać poddane wykładni systemowej i funkcjonalno- celowościowej, gdyż jedynie w taki sposób możliwe jest ustalenie relacji pomiędzy treścią przepisu art. 8 ust. 1 pkt 7, 8 i 9 a treścią przepisu art. 19 ust. 3 oraz art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej. Potrzeba stosowania zabiegów interpretacyjnych nawet w odniesieniu do jednoznacznych na pierwszy rzut oka przepisów została powszechnie przyjęta w doktrynie, dla przykładu skarżąca przywołała fragment publikacji pn. " Wykładnia w prawie administracyjnym. System Prawa Administracyjnego. Tom 4." pod red. prof. dr hab. Romana Hausera. W związku z powyższym, Skarżąca zwróciła uwagę na uchybienia organu II instancji w procesie wykładni treści zastosowanych przepisów specustawy przesyłowej, polegające na tym, że analizując pojęcie "wydania nieruchomości" konieczne jest zwrócenie się do instytucji prawa cywilnego, gdyż jedynie przepisy tej gałęzi prawa są adekwatne do określenia znaczenia zastosowanego przez ustawodawcę zwrotu. Przepisy prawa administracyjnego regulują bowiem jedynie tryb wydawania nieruchomości, w sposób dorozumiany odwołując się do przyjętego w systemie prawa rozumienia samej treści tegoż pojęcia.

Zgodnie z przepisem art. 348 KC, wydanie rzeczy następuje przez przeniesienie jej posiadania. W tym kontekście wskazać należy, że w przypadku zaistnienia skutków, o których mowa w art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej nie dochodzi do przeniesienia posiadania, albowiem w świetle art. 337 KC właściciel nieruchomości, będący posiadaczem samoistnym, nie traci swojego posiadania (władztwa), pomimo że podmiot uprawniony z decyzji lokalizacyjnej sam staje się posiadaczem nieruchomości tyle, że zależnym. Skoro zaś powstanie stanu posiadania zależnego po stronie Inwestora nie wyzbywa właściciela nieruchomości z jego uprawnienia do posiadania nieruchomości (dalej nim jest), to nie sposób jest twierdzić aby zobowiązany był on do wydania swojej nieruchomości. Prawnorzeczowe skutki art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej ograniczają się bowiem wyłącznie do sfery ius utendi, fruendi, abutendi (prawa korzystania i pobierania pożytków, zużycia rzeczy), która obok ius possidendi (prawa posiadania) oraz ius disponendi (prawa rozporządzania), tworzy triadę uprawnień właściciela. W wyniku ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości powstaje jedynie uprawnienie po stronie inwestora celu publicznego do korzystania z nieruchomości w sposób w decyzji określony, powodujący jednocześnie po stronie właściciela obowiązek znoszenia tego stanu (ograniczenia go w korzystaniu z jego nieruchomości), a zatem nie występuje w takim przypadku obowiązek wydania nieruchomości, tj. przeniesienia władztwa nad rzeczą (przeniesienia posiadania), bo takiego skutku ustawodawca nie przewiduje. Innymi słowy uprawnienie Inwestora (posiadacza zależnego) wynikające z art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej wpływa na uprawnienia właściciela (posiadacza samoistnego) jedynie w zakresie korzystania z nieruchomości, a to z kolei wymaga po stronie tego drugiego określonych zachowań (art. 344 § 1 KC), do których nie zalicza się z pewnością przeniesienia posiadania - bo z tego uprawnienia nie zostaje wyzbyty - a zatem i wydania nieruchomości.

Odmiennie sytuacja wygląda w przypadku nieruchomości, objętej skutkiem wywłaszczeniowym z art. 19 ust. 3 specustawy przesyłowej - tutaj z chwilą ostateczności decyzji lokalizacyjnej dotychczasowy właściciel zostaje pozbawiony prawa własności, z tą samą chwilą zobowiązany jest on do udostępnienia nieruchomości - pozostając posiadaczem nieruchomości (art. 19 ust. 6 specustawy przesyłowej). Dodatkowy termin, oznaczany w decyzji lokalizacyjnej w myśl art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy przesyłowej, jest terminem na wyzbycie się posiadania przez dotychczasowego właściciela nieruchomości - do czego w sytuacji, opisanej w art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej, w ogóle nie dochodzi. Tylko w przypadku wystąpienia skutku wywłaszczeniowego osoba, która utraciła władztwo nad rzeczą w wyniku odebrania jej prawa własności (lub innego prawa rzeczowego) zobowiązana jest - w świetle art. 222 w zw. z art. 348 KC - do wydania nieruchomości nowemu właścicielowi (Skarbowi Państwa) poprzez przeniesienie posiadania tej nieruchomości.

Specustawa przesyłowa rozróżnia chwilę przejścia własności na podstawie art. 19 ust. 3 (chwila w której decyzja lokalizacyjna stała się ostateczna), chwilę powstania obowiązku udostępnienia nieruchomości (chwila w której decyzja lokalizacyjna stała się ostateczna) oraz chwilę wykonania obowiązku wydania nieruchomości (termin oznaczony w decyzji, nie krótszy niż 120 dni od dnia kiedy decyzja lokalizacyjna stała się ostateczna). Dopiero bowiem z chwilą nadejścia oznaczonego w decyzji terminu wydania nieruchomości aktualizuje się po stronie nowego właściciela (Skarbu Państwa) uprawnienie do objęcia jej w posiadanie (władanie), a zatem do żądania jej wydania, w tym również przy zastosowaniu środków przewidzianych w art. 141 UPEA. W tej sytuacji wydanie nieruchomości jest niezbędne dla wykonywania uprawnień właścicielskich przez Skarb Państwa. Niezależnie od powyższego, dotychczasowy właściciel jest zobowiązany do udostępnienia nieruchomości w celu rozpoczęcia przez inwestora robót budowlanych, w myśl art. 19 ust. 6 specustawy przesyłowej, już z chwilą uzyskania przez decyzję lokalizacyjną przymiotu ostateczności. Rado legis dla powyższego rozwiązania legislacyjnego jest fakt, że skutki wywłaszczeniowe w zakresie przeniesienia lub wygaśnięcia praw rzeczowych do nieruchomości co do zasady powstają ex lege. W takiej sytuacji, konieczność natychmiastowego wydania wywłaszczanej nieruchomości mogłaby zagrażać słusznym interesom dotychczasowych właścicieli lub osób uprawnionych do nieruchomości. Dotychczasowy właściciel ma co prawda obowiązek udostępnienia inwestorowi nieruchomości dla celów robót budowlanych już z chwilą przejścia własności nieruchomości - jednakże pozostaje on posiadaczem nieruchomości do chwili upływu terminu, wyznaczonego w decyzji lokalizacyjnej na mocy przepisu art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy przesyłowej. Zasadny jest zatem wniosek, że celem ustawodawcy przy wprowadzaniu terminu wydania nieruchomości, o którym mowa w art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy przesyłowej, było zminimalizowanie negatywnych skutków ww. decyzji i pozostawienie dotychczasowym właścicielom czasu na dobrowolne przeniesienie posiadania nieruchomości.

W przedstawionym kontekście przyjęcie, jakoby ustawodawca dążył do obligatoryjnego oznaczania terminu wydania nieruchomości, objętych skutkami "ograniczającymi" w trybie art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej, w sytuacji gdy nieruchomość taka podlega obowiązkowi udostępnienia dla prowadzenia robót budowlanych już z chwilą ostateczności decyzji lokalizacyjnej (art. 19 ust. 6 specustawy przesyłowej) pozbawione jest jakiegokolwiek uzasadnienia. Skoro bowiem właściciele nieruchomości, objętych skutkami z art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej, nie są pozbawiani ich praw do nieruchomości (posiadania), a jedynie zobowiązani do znoszenia przez określony czas ograniczeń w związku z prowadzonymi robotami, to nie ma podstaw do przyjęcia, że ustawodawca zamierzał rozciągnąć i na takie sytuacje obowiązek ustalania terminu wydania nieruchomości, w tym zakresie bowiem przepis art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy przesyłowej byłby przepisem "martwym". Innymi słowy jaki byłby cel wydania takich nieruchomości, w sytuacji w której roboty budowlane zostałyby wykonane po uzyskaniu przez decyzję lokalizacyjną przymiotu ostateczności ale przed upływem terminu do ich wydania. Powyższe musi przemawiać za zasadnością wskazywania terminu wydania nieruchomości tylko w przypadku nieruchomości objętych przeniesieniem lub wygaśnięciem praw rzeczowych.

Strona skarżąca wskazała, że w uzasadnieniu projektu specustawy przesyłowej ustawodawca wskazywał, że: w projekcie ustawy założono daleko idące ułatwienia w nabywaniu nieruchomości pod strategiczne inwestycje w zakresie sieci przesyłowych. W tym zakresie rozwiązania prawne zaczerpnięte zostały z regulacji ustaw szczególnych, w tym m.in. z ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Potrzeba zastosowania takich wyjątkowych regulacji wynika z liniowego charakteru inwestycji w zakresie sieci przesyłowych powodującego m.in. konieczność ingerencji inwestycji jednocześnie w obszar dużej liczby nieruchomości, będących przedmiotem prawa własności lub użytkowania wieczystego wielu podmiotów.

Powołana w uzasadnieniu projektu specustawy przesyłowej specustawa drogowa w art. 16 ust. 2 przewiduje identyczny do treści art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy przesyłowej obowiązek określenia w decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej terminu wydania nieruchomości lub opróżnienia lokali, nie krótszy niż 120 dni. Termin ten w omawianej, wzorcowej specustawie odnosi się wyłącznie do nieruchomości, co do których osoby uprawnione tracą swoje prawa rzeczowe do nieruchomości.

Zdaniem skarżącej, Organ jest w błędzie co do trybu egzekucji decyzji lokalizacyjnej w zakresie skutków z art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej. Zastosowanie będzie miał bowiem m.in. środek egzekucyjny, o którym mowa w art. 148 § 2 UPEA, wskazujący na egzekucję niepieniężnego obowiązku nieprzeszkadzania innej osobie w wykonywaniu jej praw (tj. obowiązku znoszenia przez właściciela prowadzenia przez inwestora prac budowlanych na nieruchomości, stanowiącej jego własność) w drodze przymusu bezpośredniego, nie zaś tryb, o którym mowa w art. 141 tej ustawy. W ocenie Skarżącej, do egzekucji obowiązku znoszenia realizacji uprawnienia inwestora - bez względu na to, czy obowiązek znoszenia działań inwestora wynika z uprawnienia do poszukiwania kopalin jak w omawianym fragmencie komentarza czy do prowadzenia robót budowlanych w ramach realizacji celu publicznego, jak w przedmiotowej sprawie - zastosowanie winien mieć właśnie przepis art. 148 § 2 UPEA, nie zaś art. 141 UPEA.

Ponadto Skarżąca zwróciła uwagę, że decyzja lokalizacyjna ma charakter decyzji związanej, nie zaś uznaniowej, w związku z czym w sytuacji złożenia przez inwestora wniosku, spełniającego wymogi ustawowe, organ zobowiązany jest wydać decyzję o treści zgodnej z wnioskiem. Organ zatem ma obowiązek orzekać w granicach złożonego wniosku i nie jest uprawniony do kreowania dodatkowych elementów wydawanej decyzji.

Skarżąca wskazała, że odniesienie pojęcia "terminu wydania nieruchomości" wyłącznie do nieruchomości, objętych skutkiem wywłaszczeniowym znajduje także oparcie w treści dalszych przepisów specustawy przesyłowej - w ramach przykładu wskazać można art. 19 ust. 6 specustawy przesyłowej, zgodnie z którym rozpoczęcie robót budowlanych może nastąpić z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowych stała się ostateczna. Wskazany termin rozpoczęcia robót budowlanych odnosi się do wszystkich nieruchomości, objętych decyzją lokalizacyjną, w tym i nieruchomości objętych skutkami z art. 19 ust. 3 lub art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej.

Powyższe niewątpliwie dowodzi jednoznacznemu oddzieleniu przez ustawodawcę terminu wykonania obowiązku wydania nieruchomości (przeniesienia posiadania), o którym mowa w art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy przesyłowej - jako terminu chroniącego dotychczasowych właścicieli - od terminu rozpoczęcia przez Inwestora wykonywania swoich uprawnień, w tym również uprawnień wynikających ze skutku ograniczającego decyzji lokalizacyjnej (art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej).

Za przedstawionym powyżej sposobem rozumienia pojęcia "wydania nieruchomości", w tym zakresu Stosowania obowiązku jego oznaczania w decyzji lokalizacyjnej, przemawia również treść art. 21 ust. 8 specustawy przesyłowej, zgodnie z którym jeżeli dotychczasowy właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości objętej decyzją lokalizacyjną wyda tę nieruchomość lub wyda nieruchomość i opróżni lokal oraz inne pomieszczenia nie później, niż w terminie 28 dni od dnia otrzymania od inwestora wezwania do wydania nieruchomości, wysokość odszkodowania powiększa się o kwotę równą 5% wartości nieruchomości lub wartości prawa użytkowania wieczystego. Należy zauważyć, że przepis ten został umieszczony w art. 21 specustawy przesyłowej, który to dotyczy odszkodowania za przejęcie własności nieruchomości z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa, tj. nieruchomości, co do których decyzja lokalizacyjna wywołuje skutek wywłaszczeniowy, o którym mowa w art. 19 ust. 3 specustawy przesyłowej. Nie ma on zatem zastosowania co do nieruchomości ograniczonych w sposobie korzystania z nieruchomości, względem których obowiązują inne zasady ustalenia odszkodowania (art. 22). Skoro tak, to nie sposób twierdzić, że termin wydania nieruchomości dotyczy wszystkich nieruchomości, zarówno "wywłaszczonych" jak i ograniczonych w sposobie korzystania z nieruchomości, skoro tylko w przypadku "wywłaszczenia" nieruchomości ustawodawca przewidział zastosowanie przepisu art. 21 ust. 8 specustawy przesyłowej.

Takie rozróżnienie sytuacji prawnej osób wywłaszczonych i ograniczonych w sposobie korzystania z nieruchomości, w której zarówno pierwszy jak i drugi zobowiązani byliby do wydania nieruchomości w oznaczonym terminie, a tylko osobom wywłaszczanym przysługiwałoby powiększone z tego tytułu odszkodowanie, nie znajduje żadnego racjonalnego uzasadnienia. Oczywisty jest zatem wniosek, że ustawodawca odrębnie potraktował wyłącznie nieruchomości, objęte skutkiem wywłaszczeniowym, nie tylko nakładając obowiązek oznaczenia w decyzji lokalizacyjnej dodatkowego elementu, jakim jest termin wydania nieruchomości, lecz również "nagradzając" dodatkowym odszkodowaniem tych właścicieli, którzy dobrowolnie, w terminie ustawowym przeniosą posiadanie nieruchomości, których własność przeszła z mocy prawa na Skarb Państwa.

Skarżąca wskazała również, że konstrukcja decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości (art. 22 ust. 1 w zw. art. 5 ust. 1 specustawy przesyłowej) w swoich założeniach opiera się na pierwowzorze dla regulacji ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, jakim jest art. 124 ust. 1 i 1a UGN. Przepisy te umożliwiają uzyskanie decyzji o treści przedmiotowo tożsamej, co decyzja lokalizacyjna w zakresie skutków z art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej.

W przepisach ustawy o gospodarce nieruchomościami nie ma zaś mowy o obowiązku oznaczenia w decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości terminu wydania nieruchomości.

Powyższy wniosek jest tym bardziej uzasadniony w świetle okoliczności, że rozwiązanie przewidziane w art. 124 UGN, jest w praktyce rozwiązaniem przewlekłym. Ustawodawca, przenosząc zapisy art. 124 ust. 1 UGN do specustawy przesyłowej, wprowadził szereg ułatwień i usprawnień w zakresie trybu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w stosunku do wzorcowego aktu prawnego poprzez m.in. likwidację obowiązku przeprowadzania rokowań z właścicielami nieruchomości czy zniesienie wymogu uzyskania odrębnej decyzji o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, w celu przyspieszenia realizacji inwestycji. W takim kontekście nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem co do konieczności wskazywania terminu wydania nieruchomości w decyzji lokalizacyjnej w odniesieniu do nieruchomości, objętych skutkiem ograniczającym, gdyż prowadziłoby to do absurdalnego wniosku, że ustawodawca zastosował w rozpatrywanym stanie prawnym nadzwyczajne środki dla przyspieszenia realizacji inwestycji, wprowadzając jednocześnie dodatkowy w stosunku do pierwowzoru wymóg oznaczenia terminu wydania nieruchomości, godząc tym samym w cel regulacji.

W ocenie Skarżącej brak jest zatem podstaw do przyjęcia w kontekście literalnej treści przepisu art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy przesyłowej, w kontekście treści przepisów art. 8 ust. 1 pkt 7 i 8, art. 19 ust. 3 oraz art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej, że ustawodawca zamierzał wprowadzić novum do ustawy, ustanawiając dodatkowy obowiązek oznaczania w decyzji lokalizacyjnej terminu wydania nieruchomości, objętych skutkiem ograniczającym.

Zaprezentowana zatem w zaskarżonej decyzji wykładnia przepisu art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy przesyłowej, rozpatrywana w kontekście w kontekście treści przepisów art. 8 ust. 1 pkt 7 i 8, art. 19 ust. 3 oraz art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowe, jest nie do pogodzenia z wykładnią funkcjonalno- celowościową specustawy.

Skarżąca nie podzieliła także stanowiska Organu, który wskazywał, że charakter decyzji o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji z zakresu sieci przesyłowych nie pozwala na przyjęcie możliwości wydawania decyzji, obejmujących część rozstrzygnięć w niej zawartych, ze względu na zintegrowany charakter decyzji lokalizacyjnej. Wskazała, że istotą decyzji o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej jest przede wszystkim lokalizacja i określenie warunków prowadzenia inwestycji (art. 8 ust. 1 pkt 1-4 specustawy przesyłowej) i te elementy decyzji lokalizacyjnej są obligatoryjne. Pozostałe elementy decyzji lokalizacyjnej (art. 8 ust. 1 pkt 5-9 specustawy przesyłowej) stanowią rozstrzygnięcia fakultatywne, zamieszczane w treści decyzji w zależności od potrzeby inwestora, wyrażonej we wniosku. Rozstrzygnięciem takim jest m.in. rozstrzygnięcie w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, o którym mowa w art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej, na podstawie którego inwestor uzyskuje trwały tytuł prawny do nieruchomości, obejmujący również prawo do dysponowania nieruchomościami na cele budowlane.

W tym kontekście przyjęcie, że inwestor nie ma możliwości uzyskać częściowej decyzji o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, ograniczonej wyłącznie do skutków, o których mowa w art. 22 ust. 1 ustawy przesyłowej, w oparciu o stanowisko że rozstrzygnięcie takie może być zawarte jedynie w decyzji lokalizacyjnej, jest niedopuszczalne, jako sprzeczne z literalnym brzmieniem i ratio legis ustawy. W sytuacji bowiem, gdy decyzja lokalizacyjna nie rozstrzyga o ograniczeniu w sposobie korzystania z nieruchomości w odniesieniu do wszystkich lub niektórych nieruchomości, objętych jej zakresem, to nie sposób przyjąć, że inwestor nie pozostaje w dalszym ciągu uprawniony do wystąpienia w tym zakresie o wydanie decyzji lokalizacyjnej, ograniczonej jedynie do skutków z art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej.

Wskazując na naruszenie art. 25 ust. 5 specustawy przesyłowej skarżąca wyjaśniła, że przepis ten stanowi lex specialis w stosunku m.in. do art. 138 Kodeksu postępowania administracyjnego i ogranicza możliwość jego stosowania przez organ II instancji w zakresie oznaczonym w tej ustawie. W myśl bowiem art. 25 ust. 5 ustawy o przygotowaniu i realizacji Strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych w postępowaniu przed organem wyższego stopnia nie można uchylić decyzji, gdy wada dotknięta jest tylko cześć decyzji dotycząca strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, nieruchomości lub działki. W tym kontekście uchylenie przez Organ II instancji decyzji w zaskarżonej części uchybiało w stopniu rażącym przepisom postępowania, w sposób oczywisty naruszając dyrektywy z nich płynące.

W odpowiedzi na skargę organ odniósł się do podniesionych zarzutów i wniósł o jej oddalenie, wskazując dlaczego w jego ocenie nie zasługują one na uwzględnienie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.

Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

Przeprowadzona na płaszczyźnie zgodności z prawem kontrola zaskarżonej decyzji, w ramach wskazanych kryteriów, prowadzi do konstatacji, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Podstawę zaskarżonej w sprawie stanowi decyzja Ministra Infrastruktury i Budownictwa z [...] września 2016r. znak [...] wydana na podstawie ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1265, z późn. zm.), zwanej dalej "specustawą przesyłową", na mocy której Minister po rozpatrzeniu odwołań Pani B. B. oraz Pani M. T. od decyzji Wojewody [...] NR [...] z dnia [...] maja 2016 r znak: [...], o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowych dla realizacji inwestycji pod nazwą: Budowa odcinków linii 400 kV [...], na terenie gmin: W., D., W., w powiecie s., w województwie [...],

I. Uchylił w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji, znajdujący się na stronie 14, zapis stanowiący dotychczasową treść pkt 8 dotyczącego terminu wydania nieruchomości, i orzekam w tym zakresie poprzez ustalenie, w miejsce uchylenia, nowego zapisu:

"8. Termin wydania nieruchomości lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń:

Działając na podstawie art. 8 ust. 1 pkt 9 ustawy o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych, określam termin wydania nieruchomości na 120 dzień od dnia, w którym przedmiotowa decyzja stała się ostateczna".

II. W pozostałej części zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.

Na wstępie należy zatem wskazać, że skarżąca zaskarżyła przedmiotową decyzję jedynie w części tj. jej punkt I.

W ocenie bowiem skarżącej rozstrzygnięcie organu w powyższym zakresie narusza art. 8 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 8 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej oraz art. 222 w zw. z art. 348 i art. 337 Kodeksu cywilnego (dalej: KC), oraz art. 8 ust. 1 pkt. 8 w zw. z art. 22 ust. 1 w zw. z art. 19 ust. 6 oraz z art. 21 ust. 8 specustawy przesyłowej, poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Wskazać należy, że art. 8 specustawy określa co powinna zawierać decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej. W ust. 1 wskazuje on , że decyzji ta zawiera:

1) zatwierdzenie linii rozgraniczających teren strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, w tym linii rozgraniczających teren przeznaczony pod budowę stacji elektroenergetycznej;

2) warunki techniczne realizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej;

3) warunki wynikające z potrzeb ochrony środowiska i ochrony zabytków, w tym dotyczące przeciwdziałania poważnym awariom przemysłowym;

4) warunki ochrony przeciwpożarowej dla strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej;

5) wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich;

6) zatwierdzenie podziałów nieruchomości, o których mowa w art. 19 ust. 1;

7) oznaczenie nieruchomości, na których jest planowana budowa stacji elektroenergetycznej, w stosunku do których decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej ma wywołać skutek, o którym mowa w art. 19 ust. 3-5;

8) oznaczenie nieruchomości, w stosunku do których decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej ma wywołać skutek, o którym mowa w art. 22 ust. 1;

9) termin wydania nieruchomości lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń, nie krótszy niż 120 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej stała się ostateczna.

Z brzmienia powyższego zapisu wynika, że ustawodawca w przedmiotowym przepisie wskazał jakie konkretnie rozstrzygnięcia, tj. w jakim zakresie i w odniesieniu do czego musi zawierać w/w decyzja. Nie pozostawił w tym zakresie organowi możliwości uznaniowego rozstrzygania (brak w w/w przepisie sformułowania " może" czy też w "szczególności". Obowiązkiem organu jest zatem sporządzenie decyzji, która odnosić się będzie do wszystkich wskazanych w tym przepisie elementów.

I tak w pkt. 9 ustawy, nałożono na organ obowiązek określenia terminu wydania nieruchomości lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń, nie krótszy niż 120 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej stała się ostateczna.

Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do tego, czy termin ten winien być wyznaczony również w rozpoznawanej sprawie, w sytuacji gdy decyzja dotyczy jedynie nieruchomości o których mowa w art. 8 ust. 1 pkt. 8 tj. nieruchomości objętych decyzją o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, w celu zapewnienia prawa do wejścia na teren nieruchomości dla prowadzenia budowy strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, a także prac związanych z budową, przebudową, utrzymaniem, eksploatacją konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, co do których wojewoda ograniczy sposób korzystania z nich przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń.

Skarżąca spółka stoi na stanowisku, że ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości nie wymaga wydania lub opróżnienia lokali lub innych pomieszczeń tj. w przypadku nieruchomości o których mowa w art. 8 ust. 1 pkt 7 tj. nieruchomości w odniesieniu do których decyzja wywołać ma skutek o którym mowa w art. 19 ust. 3-5. Zgodnie z tymi przepisami z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej stała się ostateczna, nieruchomości znajdujące się w liniach rozgraniczających teren tej inwestycji w zakresie określonym w art. 8 ust. 1 pkt 7, stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa, za odszkodowaniem.(ust. 3). Jeżeli nieruchomości, o których mowa w ust. 3, zostały oddane w użytkowanie wieczyste, prawo to wygasa za odszkodowaniem z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej stała się ostateczna (ust. 4). Jeżeli nieruchomości, o których mowa w ust. 3, lub prawa użytkowania wieczystego tych nieruchomości są obciążone ograniczonymi prawami rzeczowymi z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej stała się ostateczna, prawa te wygasają za odszkodowaniem (ust. 5).

W ocenie Sądu, jak wskazano powyżej sporny termin wydania musi zostać obligatoryjnie wskazany w powyższej decyzji, podobnie jak i pozostałe warunki przewidziane w ustępie pierwszym tego przepisu. Ponadto ustawa w swoim brzmieniu nie uzależnia obowiązku spełnienia przez omawianą decyzję warunków wskazanych w przepisie art. 8 ust. 1 cyt ustawy, od sposobu przejęcia nieruchomości celem realizacji regulowanych ustawą inwestycji tj. od jej przejęcia w trybie art. 19 ust. 3-5 specustawy, czy też wywołującej skutki o jakich mowa wart. 22 ust. 1 specustawy, czyli ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, w swej treści odpowiadającej instytucji ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości uregulowanej art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, co do którego terminu takiego ustawodawca, w ocenie skarżącej, nie przewidział.

Zdaniem Sądu, gdyby zamiarem ustawodawcy było dokonanie zróżnicowania przedmiotowej regulacji to w powołanym przepisie art. 8 z pewnością zostałaby zamieszczona dyspozycja odnosząca się tylko do konkretnych sytuacji przejęcia nieruchomości, wskazująca w sposób nie budzący wątpliwości, iż termin wydania nieruchomości lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń odnosi się wyłącznie do nieruchomości, co do których decyzja lokalizacyjna ma wywołać skutek, o którym mowa wart. 19 ust. 3-5 specustawy przesyłowej, na co wskazuje skarżąca. Takie twierdzenie skarżącej jest nieuprawnione gdyż wynika jedynie z dowolnie przeprowadzonej przez skarżącą interpretacji ww przepisów ustawy.

Podkreślić także należy, iż wbrew stanowisku zaprezentowanemu przez stronę skarżącą na gruncie rozpoznawanej sprawy nie zachodzi konieczność dokonywania wykładni przepisów specustawy przesyłowej poprzez odnoszenie się do przepisów Kodeksu Cywilnego. Dyspozycje zawarte w przepisach analizowanej ustawy należy rozpatrywać przez pryzmat prawa administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 czerwca 2010 r., sygn. akt I OSK 717/10). Zarówno bowiem odjęcie prawa własności (art. 19 ust. 3 specustawy) jak i ograniczenie prawa własności (art. 22 specustawy) należy do sfery stosunków administracyjnoprawnych. Zastosowanie mają więc w tym zakresie przepisy dotyczące tej sfery stosunków. Powyższe wynika także z art. 16 ust. 3 ustawy, który wskazuje, że do egzekucji obowiązków wynikających z decyzji o zezwoleniu na wejście na teren nieruchomości stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Sąd nie podzielił przy tym stanowiska skarżącej co do błędnego powołania się przez Ministra w swojej argumentacji na art. 141 upea, zamiast art. 148 upea. Wskazać bowiem należy, w szczególności na zdanie drugie art. 141§ 1upea, zgodnie z którym jeżeli egzekwowany jest obowiązek wydania nieruchomości albo opróżnienia lokalu mieszkalnego lub użytkowego albo innego pomieszczenia, stosuje się środek egzekucyjny prowadzący do odebrania zobowiązanemu nieruchomości albo usunięcia zobowiązanego z zajmowanego lokalu lub pomieszczenia, w celu wydania tej nieruchomości lub opróżnionego lokalu (pomieszczenia) wierzycielowi. Dotyczy to również obowiązku wydania nieruchomości na oznaczony okres czasu.

W ocenie Sądu przepis ten znajduje ewentualnie zastosowanie do egzekwowania decyzji ograniczających sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości na cele wskazane w art. 124- 126 ugn. a tym samym w art. 22 ust. 1 specustawy.

Przywołany przez stronę skarżącą art. 148 upea, jak zresztą wynika wprost z § 2 tegoż przepisu może być stosowany jedynie wyjątkowo. Zgodnie z § 2 tegoż przepisu w szczególności przymus bezpośredni stosuje się w celu doprowadzenia do wykonania przez zobowiązanego opuszczenia nieruchomości, lokalu (pomieszczenia), wydania rzeczy, zaniechania czynności lub nieprzeszkadzania innej osobie w wykonywaniu jej praw, a także w przypadkach, gdy ze względu na charakter obowiązku stosowanie innych środków egzekucyjnych nie jest możliwe. Tym samym w ocenie Sądu za pozbawione podstaw należy uznać są wywody skarżącej, iż to odniesienie się do środka egzekucyjnego (przymusu bezpośredniego w formie nieprzeszkadzania innej osobie w wykonywaniu jej praw) wskazuje na to, iż w rozpoznawanej sprawie nie mamy do czynienia z wydaniem nieruchomości. Z analizy przytoczonych powyżej przepisów wynika bowiem, że sam środek egzekucyjny jest narzędziem egzekwowania obowiązków określonych w art. 141 upea (takich jak np. wydanie nieruchomości), czyli dotyczy stricte wydania nieruchomości w tym również na czas oznaczony ). Zdaniem zatem Sądu brak jest podstaw do uznania, aby w/w przepisy dot. czasowego zajęcia nieruchomości nie odnosić do decyzji w zakresie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości.

Błędne jest także stanowisko Spółki wskazujące, iż art. 19 ust. 6 specustawy dokonuje rozróżnienia obowiązku wydania nieruchomości z art. 19 ust 3 specustawy przesyłowej z uprawnienie w postaci ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Zgodnie z art. 19 ust. 6 specustawy z dniem wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej inwestor uzyskuje prawo do dysponowania nieruchomościami, o których mowa w art. 8 ust. 1 pkt 7 i 8, na cele budowlane w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, z tym że rozpoczęcie robót budowlanych może nastąpić z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej stała się ostateczna. Wskazać należy, że z brzmienia niniejszego przepisu w sposób nie budzący wątpliwości wynika, ze odnosi się on zarówno do nieruchomości, w stosu do których przewidziano skutek wywłaszczenia art. 8 ust.1 pkt 7), jak i do tych, co do których orzeczono wyłącznie ograniczenie sposobu korzystania (art. 8 ust.1 pkt 8). Z przepisu tego nie wynika także wprost uprawnienie inwestora do rozpoczęcie robót budowlanych z dniem ustatecznienia się decyzji. Przepis ten wskazuje bowiem, że rozpoczęcie robót może ( co oznacza, że nie musi) rozpocząć się z tym dniem. Zapis powyższy w ocenie Sądu jest zatem kompatybilny z kwestionowanym przez skarżącą art. 8 ust. 1 pkt 9 i 8 specustawy. Okoliczność bowiem, że ustawodawca zobligował organ do określenia w decyzji o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji zakresie sieci przesyłowej terminu nie krótszego niż 120 dni wydania nieruchomości określonych w art. 8, nie oznacza, że termin ten ogranicza działania inwestora. Może on bowiem podjąć czynności zmierzające do uzyskania pozwolenia budowlanego, jak również podjąć rokowania właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości w celu wcześniejszego udostępnienia mu nieruchomości. Termin określony w art. 8 ust. 1pkt 9 specustawy zakreśla więc jedynie termin po upływie którego inwestor może domagać się wszczęcia egzekucji. Chroni przy tym również pośrednio prawo właścicieli/użytkowników wieczystych w zakresie możliwości dysponowania nieruchomością i pobierania z niej ewentualnych pożytków. Skutki w zakresie przeniesienia lub wygaśnięcia praw rzeczowych do nieruchomości oraz ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości co do zasady powstają bowiem ex lege, z chwilą ostateczności decyzji Tym samym natychmiastowa jej wykonalność mogłaby zagrażać słusznym interesom dotychczasowych właścicieli lub osób uprawnionych do nieruchomości. Aby zminimalizować negatywne skutki ww. decyzji wyznaczono w specustawie, jak i zresztą w innych specustawach, obowiązek określenia terminu wydawania nieruchomości lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń, z założeniem w omawianej ustawie minimalnego 120-dniowego terminu. Umożliwia to podjęcie wszelkich niezbędnych przez właścicieli lub dotychczasowych właścicieli wywłaszczonych nieruchomości, czynności na przejętym gruncie. Na co słusznie zwróciła uwagę skarżąca, jednak w ocenie Sądu wbrew jej twierdzeniu, powyższy termin jak wskazano na wstępie dotyczy wszelkich form przejęcia nieruchomości zarówno w trybie art. 22 ust. 1 specustawy jak i art. 19 ust. 3-5 specustawy. Reasumując należy podkreślić, iż art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy przesyłowej stanowi o obowiązkowym wyznaczeniu w decyzji "terminu wydania nieruchomości lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń ... ", który odnosi się do wszystkich nieruchomości, zarówno co do skutku wynikającego z art. 19 ust. 3-5 tej ustawy jak i z art. 22 ust. 1. Pierwszy z nich polega na odjęciu prawa własności nieruchomości dotychczasowemu właścicielowi i przejściu tego prawa na Skarb Państwa. Jest to więc skutek odpowiadający wywłaszczeniu, choć nie jest to wywłaszczenie sensu stricte. Z kolei skutki decyzji wymienione wart. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej są analogiczne do skutków decyzji o ograniczeniu prawa własności nieruchomości, wydawanej na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Dodać należy, iż zdanie drugie art. 22 ust. 1 specustawy przesyłowej nakazuje stosować odpowiednio przepisy art. 124 ust. 2 i 5-8 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w tym odsyła do art. 24 specustawy przesyłowej, wskazując, iż w sprawach w niej nieuregulowanych stosuje się odpowiednio przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. Do skutków prawnych decyzji wynikających z ww art. 22 ust. 1 należy także odpowiednio stosować art. 124 ust. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w którym wprost mowa jest o wykonywaniu w drodze egzekucji administracyjnej obowiązku właściciela lub użytkownika wieczystego, wskazanego w decyzji o ograniczeniu prawa własności, udostępnienia nieruchomości. A skoro tak to przedmiotowa decyzja musi wskazywać na termin, od daty uchybienia którego możliwym by było wszczęcie postępowania egzekucyjnego.

Wbrew zarzutom skargi powyższego stanowiska, w ocenie Sądu, nie zmienia fakt, że na podstawie art. 25 ust. 1 specustawy decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowych podlega natychmiastowemu wykonaniu. Podobnie uregulowano powyższą materię w art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 (Dz. U. z 2010 r., Nr 26, poz. 133, z póżn, zm.), który stanowił, że wszystkie decyzje wydane w związku z realizacją przedsięwzięcia Euro 2012 podlegają natychmiastowemu wykonaniu. Jednocześnie wart. 24 ust 1 pkt 7 ww ustawy zobowiązano aby decyzja o lokalizacji ww przedsięwzięcia zawierała termin wydania nieruchomości lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń, którego odpowiednikiem na gruncie badanej sprawy, jest przepis art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy przesyłowej. W tym miejscu należy wskazać na treść wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 maja 2011 r. o sygn akt II OSK 579/11, z wywodów którego jednoznacznie wynika, iż brak określenia w ww decyzji lokalizacji celu publicznego terminu wydania nieruchomości narusza przepis art. 24 ustawy o EURO 2012. Oczywiście powyższy wyrok zapadł na kanwie wyżej powołanych przepisów ustawy o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012, to jednak należy mieć na uwadze, że Naczelny Sąd Administracyjny wypowiedział się za obowiązkiem określania w decyzji, o ustaleniu lokalizacji wskazanego przedsięwzięcia terminu wydania nieruchomości, pomimo przewidzianej art. 34 ww ustawy natychmiastowej wykonalności tej decyzji. Z powyższego zatem wywieść należy, że również w decyzji o lokalizacji sieci przesyłowej powyższy termin musi być ww decyzją wyraźnie wskazany.

Sąd nie podzielił także zarzutu naruszenia przez organ odwoławczy art. 25 ust. 5 specustawy. Zgodnie z tym przepisem w postępowaniu przed organem wyższego stopnia nie można uchylić decyzji, gdy wadą dotknięta jest tylko cześć decyzji dotycząca strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, nieruchomości lub działki.

Przypomnieć w tym miejscu należy, iż wbrew stanowisku zaprezentowanemu przez Skarżącą, organ I instancji zawarł rozstrzygnięcie w zakresie określenia terminu o którym mowa w art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy, tylko jak słusznie zauważył na str. 5 zaskarżonej decyzji Minister, rozstrzygnięcie to w sposób błędny określało termin wydania nieruchomości. Z analizy zawartego w pkt 8 decyzji Wojewody [...] zapisu określającego termin wydania nieruchomości wynikało, że nie wskazuje on konkretnego terminu wydania tych nieruchomości, a jedynie okres, w jakim nieruchomości mają zostać wydane, określony na 120 dni. Słusznie zatem wskazał Minister że użyte w art. 8 ust. 1 pkt 9 specustawy sformułowanie "termin wydania nieruchomości lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń, nie krótszy niż 120 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji zakresie sieci przesyłowej stała się ostateczna" oznacza, iż organ orzekający zobligowany jest do wskazania konkretnego terminu, o którym mowa w tym przepisie poprzez wskazanie liczby oznaczającej dzień wydania nieruchomości, większej lub równej 120.

Mając powyższe na uwadze, wskazać należy, iż bez wątpienia rozpoznając ponownie sprawę zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania określoną w art. 15 k.p.a, organ odwoławczy miał nie tylko obowiązek ale prawo ponownie rozpoznać sprawę w pełnym jej zakresie. Bez wątpienia art. 25 ust. 5 specustawy stanowi przepis szczególny (lex specialis) w odniesieniu do art. 138 k.p.a, jednak w ocenie Sądu uniemożliwia on organowi odwoławczemu jedynie uchylenie albo stwierdzenie nieważności decyzji o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej w całości w sytuacji, gdy wadą dotknięta jest tylko część tej decyzji w zakresie sieci przesyłowej, nieruchomości lub działki. W przypadku zatem gdy decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, tak jak w niniejszej sprawie dotknięta była jedynie w części wadą, Organ miał obowiązek doprowadzenia jej brzmienia do zgodności z prawem, w drodze jej uchylenia w części i orzeczenia w tym zakresie co do istoty sprawy, co też w niniejszej sprawie uczynił zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.

Sąd nie uwzględnił także zarzut skarżącej dotyczącego istnienia w sprawie przesłanek do wydania decyzji częściowej, na podstawie art. 104 § 2 k.p.a, co do nieruchomości względem których nie rozstrzygnięto o ograniczeniu w sposobie korzystania z nieruchomości. Sąd podziela stanowisko zawarte na str. 11 zaskarżonej decyzji Ministra dotyczące tego, że organ administracji wydaje decyzję częściową, gdy sprawa jest podzielna, można z niej wyodrębnić część nadającą się do samodzielnego rozstrzygnięcia. Art. 104 § 2 k.p.a przewiduje wprawdzie możliwość wydania decyzji częściowej, ale jest to dopuszczalne jedynie, gdy przedmiot postępowania może być podzielony w tym znaczeniu, że możliwe jest rozstrzyganie kolejno co do istoty o kilku elementach składających się na całe uprawnienie lub obowiązek. Charakter decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie sieci przesyłowych w trybie specustawy przesyłowej nie pozwala na przyjęcie, iż w takich sprawach można wydać decyzję częściową w stosunku do nieruchomości, względem których nie rozstrzygnięto o ograniczeniu w sposobie korzystania z nieruchomości. Decyzja wydawana w tym trybie wprawdzie łączy w sobie kilka rozstrzygnięć (takich jak ustalenie lokalizacji inwestycji, ograniczenie w korzystaniu z nieruchomości), jednakże z uwagi na zintegrowany charakter rozstrzygnięć wydawanych w trybie specustawy przesyłowej stwierdzić należy, iż nie mogą one funkcjonować odrębnie, tak jak miałoby to miejsce w przypadku decyzji częściowej. Odmienny pogląd przeczyłby w istocie idei specustaw, które zakładają - w celu przyspieszenia procedury uzyskiwania zezwoleń na realizacje inwestycji infrastrukturalnych - wydanie jednej decyzji w jednym postępowaniu jak również jest niezgodny z art. 8 specustawy, który jak już wskazano, wskazuje enumeratywnie wszystkie elementy, które musi zawierać łącznie decyzja.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. orzekł jak w sentencji orzeczenia.