Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 657/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2021-04-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 28, art. 77, art. 145, art. 145a, art. 148 par. 1, art. 149 par. 2
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 234
journal: Dz.U. 2021 poz 624
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi B. W., S. W. i M. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego dotyczącego zmiany stanu wody na gruncie oddala skargę.


UZASADNIENIE

We wniosku z dnia [...] lutego 2017r. S. W. domagał się od Prezydenta Miasta L. wydania E. P. decyzji zabraniającej odprowadzenia wody opadowej z dachu jej budynku na ulicę, stanowiącą sąsiednią działkę. Wyjaśnił, że woda z dachu budynku nr [...] jest odprowadzana rynną przy jego domu nr [...], a następnie rurą o długości 80-100 cm wzdłuż granicy działek po utwardzonym wewnątrz działki podjeździe do garażu, na pas drogowy. Dalej biegnie ulicą do wpustu oddalonego o około 100 m. Budynki są położone w zabudowie szeregowej. Według zawiadamiającego spływająca woda powoduje gołoledź na zjeździe do jego posesji oraz na chodniku przebiegającym na przeciwko posesji. Może to powodować jego odpowiedzialność jako właściciela posesji. Decyzją z dnia [...] r. Burmistrz Miasta Ś., po wyznaczeniu go do rozpoznania sprawy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, postępowanie w sprawie umorzył. W motywach rozstrzygnięcia organ podał, że podczas przeprowadzonych oględzin oraz na podstawie zebranego materiału dowodowego nie stwierdzono szkodliwego oddziaływania zmiany stanu wody na gruncie przez właścicielkę nieruchomości nr [...] na grunty sąsiednie. Ponadto Zarząd Dróg i Mostów w dniu 22 maja 2018 r. wykonał odkryty ciek wodny na wysokości podjazdu do budynku nr [...] oraz zieleniec rozgraniczający wjazdy na posesje nr [...], co miało zapobiegać napływowi dodatkowych wód z posesji [...] na chodnik. W dniu 25 marca 2019 r. S. W. wniósł o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji. Postanowieniem z dnia [...] r. Burmistrz Miasta Ś. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności, a kolejnym postanowieniem z dnia [...]. utrzymał swoje wcześniejsze postanowienie z dnia [...] r. Z kolei wyrokiem z dnia 4 grudnia 2019r. (sygn. akt II SA/Lu 540/19) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę S. W.. W tej sytuacji S. W. w dniu [...] marca 2020 r., na podstawie art. 145 § 1 k.p.a., złożył do Burmistrza Miasta Ś. wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] r. Postanowieniem z dnia [...] r. Burmistrz Miasta Ś. odmówił wznowienia postępowania, przyjmując na podstawie argumentacji przedstawionej w treści wniosku, że podstawą żądania wznowienia postępowania był art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Postanowieniem z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu zażalenia S. W., utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Miasta Ś. z dnia [...] r. Z kolei wyrokiem z dnia 18 lutego 2021 r. sygn. akt II SA/Lu 536/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę S. W., B. W. i M. W. na postanowienie Kolegium z dnia [...] r.

W dniu [...] czerwca 2020 r. do Burmistrza Miasta Ś. wpłynął kolejny wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją tego organu a dnia [...] r., tym razem złożony wspólnie przez S. W., B. W. i M. W.. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawcy powołali się na nowy dowód w sprawie w postaci pisma Sekretarza Miasta L. z dnia [...] r., doręczonego im w dniu 28 maja 2020 r., z treści którego – jak podnieśli wnioskodawcy – wynika, że Gmina L., na podstawie art. 35 i art. 268 ustawy Prawo wodne, ponosi znaczące opłaty za wprowadzanie wód deszczowych z pasów drogowych do rzek przepływających przez teren miasta, przez co wszelkie ograniczenia kierowania wód opadowych do kanalizacji deszczowej pasów drogowych, a szczególnie wprowadzanie jej do systemu niezgodnie z prawem, mają istotne znaczenie gospodarcze dla Gminy L., gdyż powiązane jest z wielkością ponoszonych opłat. Ponadto, zdaniem wnioskodawców, istotne dla sprawy jest również stanowisko Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, wyrażone w pismach z dnia [...] marca 2020 r. oraz z dnia [...] października 2019 r., albowiem jest dowodem na to, że Burmistrz Miasta Ś. dokonał błędnych ustaleń co do braku zmiany stanu wody na gruncie nieruchomości nr [...] po wybudowaniu domu mieszkalnego i utwardzeniu dojazdu do garażu.

Postanowieniem z dnia [...] r. Burmistrz Miasta Ś., po rozpatrzeniu wniosku z dnia 30 czerwca 2020 r. (data wpływu), odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją tego organu z dnia [...] r. Organ pierwszej instancji stwierdził, że kolejny wniosek o wznowienie postępowania również został oparty na przesłance z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., dotyczącej istnienia nowego dowodu nieznanego organowi, który wydał decyzję. Wskazał, że z treści wniosku wynika, iż wnioskodawcy dowiedzieli się o nowym dowodzie w sprawie w dniu 28 maja 2020 r. Zgodnie więc z art. 148 § 1 k.p.a. wniosek o wznowienie postępowania na tej podstawie, wpłynął w terminie. Mimo zachowania terminu do złożenia wniosku organ uznał, że odmowę wznowienia postępowania uzasadnia brak przymiotu strony wnioskodawców. Uzasadniając swoje stanowisko organ powołał się na odmowę wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji, w których właśnie brak legitymacji strony uznano za decydujący. Powyższą ocenę potwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 4 grudnia 2019r. ( II SA/Lu 540/19 ). Niezależnie od powyższego organ stwierdził, że wnioskodawcy nie przedstawili żadnego z warunków wznowienia postępowania określonych w art. 145 k.p.a. Powołany we wniosku załącznik nr 4. tj. wniosek z dnia 4 maja 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej oraz załącznik nr 1, tj. odpowiedź Urzędu Miasta L. z dnia 25 maja 2020 r., dotyczą ponoszonych przez Gminę L. opłat za odprowadzanie wód opadowych do rzek oraz wskazują Wydział Gospodarki Komunalnej Urzędu Miasta L. jako komórkę odpowiedzialną za eksploatację kanalizacji deszczowej w pasie drogowym ul. [...]. Przedstawione informacje nie mają żadnego związku ze sprawą rozstrzygniętą kwestionowaną decyzją. Z kolei załącznik nr 2 oraz załącznik nr 3 zawierają dokonaną przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie interpretację przepisów ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, które są znane organowi i zostały prawidłowe zinterpretowane przy wydawaniu ww. decyzji. Wniosek nie przedstawia zatem żadnych okoliczności faktycznych ani dowodów, które mogłyby mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

Postanowieniem z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu zażalenia S. W., B. W. i M. W., utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Miasta Ś. z dnia [...] r. Organ wskazał, że wznowienie postępowania administracyjnego jest szczególnym rodzajem procedury umożliwiającej, w przypadkach prawem przewidzianych (art. 145 § 1 i art. 145a § 1 k.p.a.), wzruszenie ostatecznych indywidualnych aktów administracyjnych. Składa się z dwóch etapów, z których w pierwszym bada się, czy inicjatywa w sprawie wznowienia postępowania pochodzi od osoby mającej czynną legitymację procesową, czy wniosek złożono z zachowaniem terminów określonych w art. 148 i art. 145a § 2 k.p.a., a także, czy wskazano przyczynę wznowienia postępowania z katalogu ujętego w art. 145 § 1 i art. 145a § 1 kpa. Jeżeli wstępne postępowanie wyjaśniające wykaże, że żądanie wznowienia postępowania pochodzi bezspornie (w sposób niebudzący wątpliwości) od osoby niemającej (nie mogącej mieć) przymiotu strony w danym postępowaniu, albo że wniosek został złożony po upływie ustawowych terminów, lub też wnioskodawca - mimo stosownego wezwania przez organ administracji - nie podał ustawowej przyczyny wznowienia postępowania, właściwy organ wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego (art. 149 § 3 k.p.a.). Gdy w danej sprawie nie zaistnieje żadna z wymienionych okoliczności, organ ten wznawia postępowanie administracyjne w drodze postanowienia (art. 149 § 1 k.p.a.), które stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.). Organ zaznaczył, że wydanie postanowienia o odmowie wznowienia postępowania z uwagi na to, że wnioskodawca nie posiada przymiotu strony jest możliwe wyjątkowo i to wyłącznie w przypadku oczywistego braku legitymacji procesowej. Odmowa wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych może zatem nastąpić wówczas, gdy oczywistym jest, że wniosek o wznowienie postępowania złożony został przez podmiot, który nie jest stroną tego postępowania i okoliczność ta nie wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego. Taki przypadek zachodzi w szczególności, gdy wnioskodawca nie powołuje się na swój interes prawny, lecz na potrzebę ochrony sprawiedliwości, praworządności, interes społeczny lub niezadowolenie ze sposobu funkcjonowania administracji publicznej bądź też gdy wnioskodawca w czasie wydania decyzji ostatecznej niewątpliwie nie był właścicielem nieruchomości sąsiedniej. Podobnie jak organ pierwszej instancji, Kolegium wskazało, że w świetle decyzji Kolegium oraz wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 4 grudnia 2019 r. (II SA/Lu 540/19) jest oczywiste, że wnioskodawca nie posiadał i nie posiada w dalszym ciągu przymiotu strony postępowania zakończonego w/w decyzją ostateczną. Zatem nie ulega wątpliwości, że wykluczone jest skuteczne zainicjowanie postępowania nadzwyczajnego na podstawie przepisu art. 147 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Stroną postępowania prowadzonego w trybie art. 234 ust. 3 prawa wodnego jest właściciel (a także posiadacz samoistny lub użytkownik wieczysty - art. 17 ust. 1 pkt 1 ) nieruchomości oddziałującej negatywnie na grunt sąsiedni, właściciele oraz osoby, którym przysługują ewentualne inne prawa rzeczowe do nieruchomości, na którą zmiana stosunków wodnych wywiera negatywne oddziaływanie. Skoro nic nie wskazywało, aby przedmiotem sprawy było jakiekolwiek negatywne oddziaływanie zmiany stosunków wodnych na nieruchomość będącą) własnością S. W. nie był on stroną postępowania. W czasie trwania postępowań administracyjnych i gromadzenia, materiału dowodowego, twierdzenia skarżącego odnosiły się do negatywnego oddziaływania na pas drogowy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S. W., B. W. i M. W. wnieśli o uchylenie postanowień organów obu instancji, nakazanie wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt. 4, 5 i 6 k.p.a. oraz wydania decyzji co do istoty sprawy (decyzji merytorycznej), przeprowadzenie dowodu z innej zakończonej sprawy sądowoadministracyjnej o sygn. akt: SA/Lu 27/20 na okoliczność spowodowanych skutków decyzji ostatecznej Burmistrza Ś. w postaci bezwzględnego zwalczania prawidłowo zagospodarowanej wody opadowej na własnej działce z wykorzystaniem dołu chłonnego (studni chłonnej) na sąsiedniej nieruchomości 44, której właścicielami są skarżący. Ponadto skarżący domagali się stwierdzenia faktu usunięcia ich istotnych pism z akt sprawy oraz wskazania przepisów art. 234 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy Prawo wodne za właściwe do rozwiązania sprawy. Nadto z ostrożności procesowej wnieśli o rozpatrzenie ich wniosku o wznowienie postępowania z urzędu, na podstawie art. 147 k.p.a., zarzucając, że do wniosku tego nie odniósł się organ odwoławczy. Zaskarżonemu postanowieniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz decyzji ostatecznej Burmistrza Miasta Ś. z dnia [...] r. skarżący zarzucili naruszenie:

- art. 19 i art 20 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. 1994 Nr 122 poz. 593) w taki sposób, że chcąc nie dopuścić do rozwiązywania lub utrudnić rozwiązanie spraw odprowadzania wody opadowej w terenach miejskich na podstawie przepisów Prawa wodnego, Kolegium nie wywiązuje się ze swoich obowiązków, lekceważy i nie reaguje na sposób przedstawienia dokumentów przez Wydział Ochrony Środowiska UM w L., numerowanie akt sprawy ołówkiem, potem wycieranie i poprawiania tych numerów, w części akt numerowanie tylko kart, a innej również ich rewersów, zezwalanie na usuwanie lub ukrywanie istotnych dokumentów z akt sprawy, co umożliwia sposób ich numerowania, brak wyjaśnienia przyczyn usunięcia i zarejestrowanego przez SKO pod pozycją L.dz. [...] pisma przewodniego mówiącego o przesłaniu odwołania K. P. oraz pisma S. W. z dnia 5.03.2018 r. wraz z załącznikami, pozwala na dostarczanie kopii odwołań, a nie oryginałów Krzysztofa, M. i E. P. bez kopert, co uniemożliwia weryfikację dochowania terminów;

- art 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w taki sposób, że strona (skarżący) bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu - nie została zawiadomiona właściwie o uchyleniu decyzji Prezydenta L. i usunięciu jej z grona osób biorących udział w postępowaniu bez żadnego uzasadnienia;

- art 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w taki sposób, że wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który ją wydał. Infrastrukturą miejskiej kanalizacji wody deszczowej w pasie drogowym zarządza bowiem Wydział Gospodarki Komunalnej Urzędu Miasta w L. (fakt znany skarżącemu od dnia 28 maja 2020 r)., który nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym. Nowymi dowodami są też usunięte dokumenty z akt sprawy wraz z załącznikami w formie kolorowych zdjęć (teczka występująca przy aktach sprawy sygn. II SA/Lu 536/20);

- art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a. w taki sposób, że decyzja została wydana bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu, gdy przepis wskazuje konieczność uzyskania przez organ zgody wydanej przez inny organ. Prowadzący postępowanie Burmistrz nie wystąpił o stanowisko dotyczące możliwości i spełnienia warunków wprowadzania wód opadowych i roztopowych z nieruchomości 46 sąsiadujących z pasem drogowym do miejskiej instalacji kanalizacji deszczowej. W wyniku funkcjonującej decyzji Burmistrza właściciele nieruchomości 46 otrzymali prawo do wprowadzania wód opadowych i roztopowych do miejskiej instalacji kanalizacji deszczowej, bez występowania z taką potrzebą i prośbą o zgodę oraz dostosowania się do otrzymanych określonych warunków technicznych na jakich mogą to czynić;

- art. 28 i art. 29 w zw. z art. 15 k.p.a. w taki sposób, że obecny wniosek dotyczy postępowania wznowieniowego, który jednocześnie wymaga przeprowadzenia dowodu z zakresu art. 28 k.p.a. ustalającego wszystkie strony postępowania. Skarżący podkreślili, że art. 15 k.p.a. gwarantuje prawo wnioskodawcy ubiegającego się o przymiot strony do rozpatrzenia jego wniosku w postępowaniu odwoławczym. Takiej możliwości skarżący (właściciele nieruchomości 44) nie otrzymali po uchyleniu decyzji Prezydenta Miasta L. przez organ drugiej instancji.

- art. 144 i art. 140 k.c. w taki sposób, że decyzja Burmistrza rozszerza zakres przepisu dla właścicieli posesji 46, natomiast art. 144 k.c. nie pozwala na ingerowanie w sferę cudzej własności, czym jest kierowanie wody opadowej i roztopowej na ogrodzenie właścicieli nieruchomości 44 i jego niszczenie.

- art. 85 k.p.a. w taki sposób, że oględziny nie zawierały czynności dowodowych określających negatywny wpływ kierowanej wody opadowej i roztopowej na ogrodzenie sąsiedniej nieruchomości 44 (skarżących) oraz nie zostały podjęte czynności ustalające zarządcę miejskiej instalacji kanalizacji deszczowej, do której woda opadowa i roztopowa jest wprowadzana z nieruchomości 46. Jednocześnie skutkowało to brakiem istotnych stanowisk wszystkich uczestników postępowania, mających wpływ na wynik końcowy sprawy;

- art. 104 k.p.a. w taki sposób, że organ pierwszej instancji winien wydać decyzję merytoryczną, rozstrzygającą o istocie sprawy, co sam przyznał organ nadrzędny w swoim postanowieniu z dnia [...] r. nr [...], wydanym z wniosku Prokuratora.

- art. 105 § 1 k.p.a. w taki sposób, że nastąpiło umorzenie postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości w sytuacji, kiedy zaistniały podstawy do rozstrzygnięcia sprawy co do istoty, co dodatkowo uzasadnia interes skarżącego oraz interes społeczny. Okoliczności powodujące bezprzedmiotowość muszą być stwierdzone i wykazane w decyzji o umorzeniu postępowania. Organ Burmistrza uzasadniając decyzję skwitował jednym krótkim zdaniem - z powodu bezprzedmiotowości. W prowadzonej sprawie nie zaistniały żadne okoliczności obligatoryjne (przeszkody o charakterze trwałym § 1) ani fakultatywne (§ 2), powodujące bezprzedmiotowość postępowania;

- art. 234 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo Wodne w taki sposób, że nie ustalono poprawnie zmiany stanu wody na gruncie po wybudowaniu domu mieszkalnego na działce, utwardzeniu dojazdu do garażu oraz po zmianie rzędnych wysokości (zostały podwyższone), oraz zlekceważono znaczenie szkodliwości kierowania wody opadowej i roztopowej na ulice po powierzchniach utwardzonych. Skarżący zakwestionowali przy tym twierdzenie, jakoby to z ich powodu nastąpiła zmiana stanu wody na gruncie na nieruchomości 46;

- art. 84 k.p.a. w taki sposób, że organ pierwszej instancji nie powołał biegłego z zakresu hydrologii w celu określenia skutków wpływu na zmianę stanu wody na gruncie przez sam fakt wybudowania domu mieszkalnego na działce, utwardzenia dojazdu do garażu oraz po zmianie rzędnych wysokości (zostały podwyższone);

- art. 106 w zw. z art. 7b k.p.a. w taki sposób, że w ramach współdziałania organów wymagane było uzyskanie stanowiska dotyczące możliwości i sposobu (po powierzchniach utwardzonych) wprowadzania wód opadowych i roztopowych do miejskiej sieci kanalizacji deszczowej, którą zarządza Wydział Gospodarki Komunalnej Urzędu Miasta L. (fakt znany skarżącemu od dnia 28 maja 2020 r.);

- art. 10 § 1 k.p.a. w taki sposób, że skarżący (właściciele nieruchomości 44) nie zostali właściwie powiadomieni o decyzji kasatoryjnej organu drugiej instancji i sposobie odebrania przymiotu strony w postępowaniu zwyczajnym, natomiast w obecnie prowadzonym postępowaniu w trybie nadzwyczajnym wznowieniowym organy stopnia nie zawiadomiły Prokuratora o wydawanych postanowieniach, na które niezadowolonym stronom przysługuje zaskarżenie. W ocenie skarżących Prokurator składając sprzeciw w trybie nadzwyczajnym nieważnościowym przystąpił do sprawy administracyjnej i od tamtej pory przysługuje mu status strony w postępowaniu;

Dodatkowo skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania w ten sposób, że organ drugiej instancji był związany treścią postanowienia przez siebie wydanego z dnia [...] r. nr [...] W postanowieniu tym zakreślono natomiast sprawę jako dotyczącą niewłaściwego odprowadzania wód opadowych na pas drogowy z nieruchomości położonej przy ul. [...] ze szkodą dla nieruchomości położonej przy ul. [...] w L.. W ocenie skarżących budzi także wątpliwość, czy nie doszło do naruszenia art. 24 k.p.a. w taki sposób, że organ nadrzędny odebrał rozwiązanie sprawy Prezydentowi Miasta L. i wyznaczył Burmistrza Ś., którego referat d/s ochrony środowiska wydaje się, że jest niewystarczająco przygotowany organizacyjnie i merytorycznie do rozwiązywania takich spraw. Nadto, w ocenie skarżących nie jest oczywiste, czy nie doszło do naruszenia art. 138 § 2 k.p.a. w taki sposób, że rozpatrując odwołanie właścicieli nieruchomości [...] od decyzji Prezydenta L. (z dnia [...] r. znak: [...]), organ drugiej instancji również był zobowiązany do rozpatrzenia odwołania właścicieli nieruchomości 44, złożonego pismem z dnia 5 marca 2018 r. za pośrednictwem organu I instancji, z dotrzymaniem terminu 2 tygodni od otrzymania decyzji, które potem z nieznanych powodów zostało usunięte z akt sprawy.

Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko i wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Należy zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 2325 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W świetle tego przepisu sąd administracyjny nie jest wprawdzie związany granicami skargi, ale zawsze jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 3 lutego 1997 r., OPS 12/96 (publ. ONSA 1997/3, poz. 104), obowiązująca w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasada niezwiązania sądu granicami nie oznacza, że sąd nie jest związany granicami przedmiotu zaskarżenia, którym jest konkretny akt lub czynność, kwestionowane przez uprawniony podmiot. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Burmistrza Miasta Ś. z dnia [...] r. w przedmiocie umorzenia postępowania w zakresie zmiany stanu wody na gruncie przy ul. [...] w L.. Postanowienie to ma charakter procesowy i rozstrzyga jedynie o tym, czy spełnione zostały formalne warunki wznowienia postępowania we wskazanej sprawie. Wyłącznie te kwestie mogą być zatem przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu. W ramach kontroli zaskarżonego postanowienia przedmiotem oceny Sądu nie mogą być natomiast podniesione w skardze zarzuty pod adresem samej decyzji z dnia [...] r.

Obowiązkiem organu, do którego wpływa wniosek o wznowienie postępowania, jest zbadanie w pierwszej kolejności, czy wniosek ten został złożony w ustawowym terminie oraz czy wnoszący go podmiot powołuje się na okoliczności wymienione w art. 145 § 1 lub 145a i b k.p.a. Pozytywna weryfikacja wniosku pod względem wspomnianych przesłanek powinna skutkować wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania na podstawie art. 149 § 2 k.p.a., a dalej przeprowadzeniem przez organ postępowania co do przyczyn wznowienia i co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Natomiast jeżeli wznowienie postępowania jest z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych niedopuszczalne albo gdy strona złożyła wniosek o wznowienie postępowania z uchybieniem terminu, organ, na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania. Zgodnie z art. 149 § 2 k.p.a. postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Zgodzić należy się z poglądem, że orzekanie o interesie prawnym wnioskodawcy ma w tym wypadku charakter merytoryczny i powinno następować w "postępowaniu co do przyczyn wznowienia". W związku z tym, że przed formalnym wszczęciem postępowania wznowieniowego nie obowiązują reguły procesowe ustanowione przepisami kodeksu postępowania administracyjnego w celu ochrony praw jednostki, organ nie ma prawnych możliwości przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego kwestię posiadania przez wnioskodawcę przymiotu strony postępowania, ani zapewnienia mu w tym postępowaniu czynnego udziału (wyrok NSA z dnia 12 października 2010 r. II OSK 1556/09 i powołane tam orzecznictwo, opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych ). Wydaje się oczywiste, że odmowa wszczęcia postępowania nie może dotyczyć sytuacji, w których istotą żądania strony jest dokonanie przez organ oceny zaistnienia lub braku podstaw do wznowienia postępowania, tak jak ma to miejsce w wypadku niniejszej sprawy, gdzie skarżący żądał dokonania oceny zasadności pozbawienia go bez własnej winy udziału w postępowaniu. W takiej sytuacji niezbędne jest bowiem przeprowadzenie postępowania i wydanie decyzji, merytorycznie rozstrzygającej sprawę. W orzecznictwie dopuszcza się jednak odmowę wznowienia postępowania w razie stwierdzenia, że wniosek pochodzi od podmiotu, który nie posiada interesu prawnego w żądaniu wznowienia postępowania. W tym zakresie funkcjonuje jednak jednolity pogląd, który podziela również Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, zgodnie z którym odmowa wznowienia postępowania z powodu braku legitymacji po stronie wnioskodawcy może nastąpić tylko wówczas, gdy ma on charakter oczywisty, niewymagający prowadzenia jakiegokolwiek postępowania wyjaśniającego w tym zakresie (tak NSA w wyroku z dnia 25 lutego 2016r. II OSK 1612/14 opubl. w CBOSA ). Zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że związek normatywny między interesem prawnym lub obowiązkiem danego podmiotu a postępowaniem administracyjnym wyraża się w tym, że postępowanie "dotyczy" interesu prawnego lub obowiązku tego podmiotu. Postępowanie dotyczy interesu prawnego lub obowiązku konkretnego podmiotu w tym sensie, że w wyniku takiego postępowania wydaje się decyzję, która rozstrzyga o prawach lub obowiązkach tej osoby lub rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach jednego podmiotu wpływa na prawa i obowiązki innego podmiotu. W pierwszym wypadku postępowanie dotyczy interesu prawnego lub obowiązku danego podmiotu w sposób bezpośredni w tym znaczeniu, że decyzja administracyjna rozstrzyga o jego prawach i obowiązkach, w drugim – postępowanie dotyczy interesu prawnego lub obowiązku innego podmiotu w sposób pośredni, decyzja nie rozstrzyga bowiem wprost o jego prawach i obowiązkach, lecz jedynie oddziaływa na jego prawa i obowiązki wskutek powiązania sytuacji prawnej adresata decyzji z tym podmiotem (A. Wróbel (w:) M. Jaśkowska, M. Wibrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego LEX/el. 2020, uwaga 10 do art. 28). Uzasadniając podstawę podania o wznowienie postępowania przez pryzmat art. 28 k.p.a. skarżący wskazał, że zbieranie wody deszczowej z dachu budynku znajdującego się na posesji nr [...] systemem rynien i rur spustowych oraz odprowadzenie jej na ulicę po powierzchni uszczelnionej, którym jest utwardzony dojazd do garażu, powoduje szkody dla pasa drogowego i jego nieruchomości. Podkreślić jednak trzeba, że tak określony interes prawny skarżącego S. W. był już przedmiotem wcześniejszego postępowania zainicjowanego jego wnioskiem z dnia 25 marca 2019r. i 8 kwietnia 2019r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta Ś. z dnia [...] r., którą umorzono postępowanie w sprawie zmian stosunków wodnych na sąsiedniej nieruchomości nr [...], mających szkodliwie oddziaływać na jego nieruchomość. Postanowieniem z dnia [...]. Burmistrz Miasta Ś. wskazując właśnie na niewykazanie przez skarżącego interesu prawnego w przedmiotowej sprawie odmówił wszczęcia postępowania, a powyższą ocenę podzielił również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 4 grudnia 2019r. ( II SA/Lu 540/19 ) oddalając jego skargę. Sąd uznał wówczas, że brak legitymacji skarżącego do żądania stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza nie wynika z tego, że nie był adresatem decyzji, ale z tego, że nie ma interesu prawnego w sprawie dotyczącej potencjalnego oddziaływania w zakresie stosunków wodnych na działkę, co do której nie ma żadnego tytułu prawnego (pas drogowy). W art. 234 Prawa wodnego ustawodawca wskazał jednoznacznie, iż chodzi o oddziaływanie na grunty, a nie na całą sferę prawną danego podmiotu, który twierdzi, że jest stroną w tym postępowaniu. Zdaniem sądu skoro przedmiotem postępowania prowadzonego przez Burmistrza nie było negatywne oddziaływanie na grunt (nieruchomość skarżącego), nie sposób przyznać mu statusu strony w tym postępowaniu, o specyficznym przedmiocie, odnoszonym wyłącznie do stosunków wodnych. Nie sposób uznać, że skarżący jest uprawniony do żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wydanej w sprawie o tak określonym przedmiocie. Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ma istotne znaczenie także w niniejszej sprawie, jak bowiem wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 grudnia 2020 r. ( II OSK 1394/18 opubl. w CBOSA ) okoliczność wykazania interesu prawnego właściciela nieruchomości w postępowaniu o stwierdzenie nieważności powinna zostać uwzględniona również przez organy wznowieniowe. Zdaniem NSA postępowanie nieważnościowe powinno implikować dla organów prowadzących postępowanie wznowieniowe określone działania procesowe z uwagi na dalej idące skutki (ex tunc) ewentualnego stwierdzenia nieważności decyzji, niż uchylenia decyzji w trybie wznowienia postępowania (ex nunc). Uzasadnione jest zatem przekonanie, że odmowa przyznania skarżącemu interesu prawnego w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji z [...]., oznacza oczywisty brak interesu prawnego w postępowaniu wznowieniowym, co z kolei usprawiedliwia odmowę wszczęcia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. W tym sensie interesu prawnego we wznowieniu postępowania zakończonego decyzją z dnia [...]. nie posiadają także pozostali skarżący, skoro przedmiotowe postępowanie nie dotyczyło oddziaływania spływu wód na ich nieruchomość. Powyższe okoliczności nie pozbawiają natomiast skarżących uprawnienia do wystąpienia z wnioskiem o wszczęcie odrębnego postępowania w przedmiocie zmiany stanu wody na gruncie przy ul. [...] w L. w zakresie jej oddziaływania na nieruchomość stanowiącą ich własność, skoro ta kwestia nie była objęta zakresem przedmiotowym postępowania zakończonego wspomnianą decyzją Burmistrza Miasta Ś. z dnia [...] r.

Z tych względów skargę należało oddalić, o czym orzeczono na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.