Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1027/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-02-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 58, art. 149 § 3
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek, Sędzia NSA Maciej Dybowski (spr.), Sędzia del. WSA Arkadiusz Blewązka, Protokolant starszy asystent sędziego Marcin Rączka, po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2019 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Kr 1447/16 w sprawie ze skargi A. F. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania oraz odmowy wznowienia postępowania oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 24 stycznia 2017 r. II SA/Kr 1447/16 (dalej wyrok II SA/Kr 1447/16) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę A. F. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] września 2016 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania oraz odmowy wznowienia postępowania.

Wyrok ów zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. znak [...] (dalej decyzja z [...] lutego 2013 r.), Prezydent Miasta [...] (dalej Prezydent) odmówił zwrotu części dz. nr [...] objętej [księgą wieczystą nr] [...] i części dz. nr [...], obr. [...], jedn. ewid. [...], w granicach byłej parceli [...]. kat. [...], b. gm. kat. [...] na rzecz J. F., z uwagi na niewystąpienie z wnioskiem o zwrot przez wszystkie uprawnione osoby. W uzasadnieniu decyzji podano, że parcela [...]. kat. [...], gm. kat. [...], stanowiąca współwłasność P. K. w 1/2 cz. i A. K. w 1/2 cz., została wywłaszczona orzeczeniem Prezydium Rady Narodowej m. [...] z dnia [...] listopada "1970" [winno być "1960"; k. 5 - uwierzytelniony odpis z akt Księgi wieczystej nr [...] t. I – w aktach Prezydenta] r. nr [...], na rzecz Skarbu Państwa, na cele realizacji narodowych planów gospodarczych pod budowę ośrodka szkoleniowego Komendy Miejskiej Terenowej Obrony Przeciwlotniczej. Na podstawie załączonych do akt sprawy postanowień spadkowych ustalono, że do kręgu spadkobierców po współwłaścicielach parceli [...]. kat. [...], b. gm. kat. [...], w chwili wydania ww. decyzji, należeli J. F. i M. K. (lub jego spadkobiercy). Organ podkreślił, że zgodnie z art. 136 ust. 3 ugn i ugruntowanymi na jego tle poglądami judykatury i doktryny, brak zgody wszystkich poprzednich właścicieli lub ich spadkobierców na zwrot nieruchomości stanowił negatywną przesłankę jej zwrotu i wobec jej zaistnienia Prezydent Miasta [...] odmówił zwrotu części dz. nr [...] i nr [...], obr. [...], jedn. ewid. [...] w granicach b. parceli [...]. kat. [...], b. gm. kat. [...].

Wyrokiem z dnia 14 lipca 2015 r. SK 26/14 (dalej wyrok SK 26/14), Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art. 136 ust. 3 zdanie pierwsze ugn w zakresie, w jakim uzależnia przewidziane w nim żądanie byłego współwłaściciela wywłaszczonej nieruchomości lub jego spadkobierców od zgody pozostałych byłych współwłaścicieli nieruchomości lub ich spadkobierców, jest niezgodny z art. 64 ust. 1 i 2 w zw. z art. 21 ust. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP.

Dnia 9 lutego 2016 r. A. F. (dalej wnioskodawca bądź skarżący) złożył do organu I instancji wniosek, w którym powołując art. 145a kpa w zw. z art. 58 kpa zwrócił się o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2013 r., z jednoczesną prośbą o przywrócenie terminu do złożenia ww. wniosku. Do wniosku załączono akt poświadczenia dziedziczenia z [...] czerwca 2013 r. Rep. A Nr [...], z którego wynika, że spadkobiercą J. F. jest A. F.

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2016 r. znak [...] (dalej postanowienie z [...] lutego 2016 r.) Prezydent Miasta [...] odmówił: 1. przywrócenia terminu dla wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2013 r., orzekającą o odmowie zwrotu części dz. nr [...] i nr [...], obr. [...], jedn. ewid. [...], w granicach parceli [...]. kat. [...], b. gm. kat. [...] na rzecz J. F.; 2. wznowienia na wniosek A. F. postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2013 r.

W uzasadnieniu "decyzji" [winno być "postanowienia"] Prezydent wskazał, że określony w art. 145a kpa termin miesięczny od publikacji wyroku SK 26/14 Trybunału Konstytucyjnego w Dzienniku Ustaw upłynął w dniu 24 sierpnia 2015 r. Prezydent podkreślił, że strona uchybiła ww. terminowi do złożenia wniosku o wznowienie postępowania nie o kilka dni, ale o ponad 5 miesięcy, a okoliczność, na którą wskazywał wnioskodawca - opieka nad chorą matką małżonki A. F. i brak wiedzy o treści i rozstrzygnięciu Trybunału Konstytucyjnego - nie pozwala na przyjęcie, że uchybienie terminowi miało charakter niezawiniony.

Zażalenie wniósł A. F., zarzucając postanowieniu z [...] lutego 2016 r. naruszenie: art. 10 kpa przez zaniechanie przez organ I instancji podjęcia jakichkolwiek czynności celem zapewnienia wnioskodawcy czynnego udziału w postępowaniu, a przed wydaniem postanowienia umożliwienia wnioskodawcy wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów; art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 78 § 1 kpa przez pominięcie przez Prezydenta Miasta [...] wniosku o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka, a to żony i syna wnioskodawcy; art. 149 § 1 i 3 kpa przez przedwczesne merytoryczne rozstrzygnięcie o odmowie wznowienia postępowania mimo zaniechania przeprowadzenia jakichkolwiek ustaleń odnośnie merytorycznej oceny wniosku o wznowienie i przez przedwczesne merytoryczne rozstrzygnięcie o odmowie wznowienia, mimo niezakończenia postępowania o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania; art. 58 kpa przez bezpodstawną odmowę co do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2013 r.

Wnioskodawca wniósł o: uchylenie postanowienia z [...] lutego 2016 r., a następnie wydanie postanowienia o przywróceniu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją; przekazanie sprawy Prezydentowi Miasta [...] do merytorycznego rozpoznania wniosku o wydanie postanowienia o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2013 r. i rozpoznania sprawy co do istoty z uwzględnieniem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 14 lipca 2015 r. SK 26/14.

Wojewoda [...] (dalej Wojewoda) postanowieniem z dnia [...] września 2016 r. znak [...] (dalej postanowienie z [...] września 2016 r.), na podstawie art. 9a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r., poz. 1774 ze zm., dalej ugn), art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 oraz art. 149 § 3 i art. 148 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej kpa), po rozpatrzeniu zażalenia A. F. reprezentowanego przez adw. M. S. na postanowienie Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2016 r., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie I instancji.

W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że badając sprawę może on kontrolować i odnieść się tylko do tego, co było przedmiotem postanowienia I instancji, na które wniesiono zażalenie. W ocenie organu odwoławczego szersze rozpatrzenie sprawy oznaczałoby bowiem wkroczenie w kompetencje organu I instancji oraz pozbawienie strony prawa do dwukrotnego merytorycznego jej rozpoznania. W analizowanej sprawie, przedmiotem postanowienia z [...] lutego 2016 r. była kwestia przywrócenia terminu dla wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2013 r. Wznowienie postępowania stanowi nadzwyczajny tryb weryfikacji decyzji ostatecznych. Jedną z przesłanek wznowieniowych, jest uznanie przez Trybunał Konstytucyjny za sprzeczny z Konstytucją aktu normatywnego, na podstawie którego decyzja została wydana (art. 145a [§ 1] kpa). W przypadku powołania się na tę przesłankę, skargę o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego (art. 145 § 2 kpa), a więc od dnia ogłoszenia orzeczenia w organie publikacyjnym, nie zaś od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. W rozpoznawanej sprawie wyrok SK 26/14 Trybunału Konstytucyjnego, powołany jako przesłanka wznowieniowa, został wydany dnia 14 lipca 2015 r., a opublikowany dnia 24 lipca 2015 r. w Dzienniku Ustaw z 2015 r., poz. 1039. Terminy określone w miesiącach kończą się z upływem tego dnia w ostatnim miesiącu, który odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było - w ostatnim dniu tego miesiąca (art. 57 § 3 kpa). Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wchodzi w życie z dniem ogłoszenia, jednak Trybunał Konstytucyjny może określić inny termin utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego (art. 190 ust. 3 [zd. 1] Konstytucji RP). Tym samym, w ocenie Wojewody, z uwagi na fakt, że orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z 14 lipca 2015 r. SK 26/14 zostało ogłoszone w Dzienniku U[staw] dnia 24 lipca 2015 r. i nie określało odrębnego terminu utraty mocy obowiązującej kontrolowanego przepisu, termin do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie upłynął z dniem 24 sierpnia 2015 r.

Wojewoda wskazał, że skarżący wniósł dnia 9 lutego 2016 r. w Urzędzie Miasta [...] o wznowienie postępowania wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2013 r. Odnosząc się do drugiego z wniesionych wniosków, organ odwoławczy, przywołując art. 58 § 1 i 2 kpa wskazał, że aby można było przywrócić termin, zainteresowany winien, m.in. uprawdopodobnić, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że kryterium braku winy, jako przesłanka przywrócenia terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy prowadzeniu własnych spraw. Skarżący podał, że nie wiedział o postępowaniu przeprowadzonym i zakończonym decyzją Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2013 r.; treści rozstrzygnięcia Trybunału Konstytucyjnego z 24 lipca 2015 r., a nadto, że brak możliwości złożenia wniosku z zachowaniem terminu wynikał z konieczności opieki nad chorą matką małżonki. W ocenie Wojewody, odwołującego się do orzecznictwa sądów administracyjnych i stanowiska doktryny, powołanie się na śmierć osoby bliskiej bądź chorobę członków rodziny nie jest potwierdzeniem braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminu, jako że nie wyklucza ono możliwości dokonania czynności procesowej przez stronę (np. sporządzenia wniosku) i nadania pisma przez pocztę osobiście lub przez domownika. Wojewoda stwierdził, że strona nie wykazała braku winy w niedotrzymaniu terminu do złożenia wniosku o wznowienie przedmiotowego postępowania. W ocenie organu odwoławczego, należało uznać, że skarżący nie zachował ustawowego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją z [...] lutego 2013 r., a zatem Prezydent postanowieniem z [...] lutego 2016 r. prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ww. ostateczną decyzją Prezydenta Miasta [...], jak również odmówił wznowienia postępowania w ww. sprawie z uwagi na niedotrzymanie terminu określonego art. 145a kpa.

Odnosząc się do zarzutu rażącego naruszenia przez Prezydenta art. 10 kpa Wojewoda podkreślił, że skarżący w postępowaniu odwoławczym nie wskazał żadnych nowych dowodów w sprawie, ani nie wykazał, by omawiane uchybienie organu I instancji uniemożliwiło mu przedstawienie jakichkolwiek argumentów czy dowodów, które miałyby jakiekolwiek znaczenie dla niniejszej sprawy. Wojewoda, powołując orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, że to strona winna wykazać, że niezawiadomienie jej przed wydaniem decyzji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych uniemożliwiło jej dokonanie w danym postępowaniu konkretnej czynności procesowej (np. złożenia dokumentu). Tym samym, w ocenie organu odwoławczego, z uwagi na niewykazanie powyższych okoliczności zarzut ten nie zasługiwał na uwzględnienie.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł A. F., domagając się uchylenia postanowienia z [...] września 2016 r. i poprzedzającego go postanowienia I instancji; zobowiązania przez Sąd organu administracji - w trybie art. 145a § 1 ppsa - do wydania postanowienia o przywróceniu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2013 r.; zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych, uwzględniając uiszczoną opłatę od pełnomocnictwa.

Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie:

1. art. 10 kpa przez zaniechanie przez Wojewodę merytorycznego rozpoznania zarzutu odwołania od "decyzji" [winno być "postanowienia"] I instancji w zakresie, w jakim Prezydent Miasta [...] nie podjął jakichkolwiek czynności celem zapewniania skarżącemu czynnego udziału w postępowaniu, a przed wydaniem postanowienia umożliwienia skarżącemu wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów przez jednoczesne twierdzenie, że uchybienie to nie miało wpływu na rozpoznanie sprawy;

2. art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 78 § 1 kpa przez pominięcie przez Wojewodę (powielającego w tym wypadku naruszenie organu I instancji) wniosku o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka, tj. żony i syna skarżącego;

3. art. 149 § 1 i 3 kpa przez utrzymanie przez Wojewodę "decyzji" [winno być "postanowienia"] I instancji, która pozostawała przedwczesnym merytorycznym rozstrzygnięciem o odmowie wznowienia postępowania mimo niezakończenia postępowania o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania;

4. art. 58 kpa przez utrzymanie przez Wojewodę "decyzji" [winno być "postanowienia"] I instancji, która stanowiła bezpodstawną odmowę co do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2013 r.;

5. art. 138 § 1 pkt 2 kpa przez zaniechanie przez Wojewodę uchylenia "błędnej decyzji" [winno być "błędnego postanowienia"] organu I instancji, a dalej merytorycznego orzeczenia zgodnie z żądaniem skarżącego.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że Prezydent podczas rozpoznania wniosku wszczynającego postępowanie zaniechał zawiadomienia pełnomocnika skarżącego o zgromadzonym materiale dowodowym przed wydaniem orzeczenia. Skarżący podniósł, że Prezydent nie odniósł się w ogóle do wniosku dowodowego skarżącego, przez co - zdaniem skarżącego - wyłączył go od współdziałania i pominął złożone przez niego wnioski. Skarżący podkreślił, że organ I instancji przedwcześnie rozstrzygnął o wniosku o wznowienie postępowania przez odmowę tego wznowienia, podczas gdy jeszcze nie zostało merytorycznie zakończone postępowanie z wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Skarżący podał, że w okresie, w którym wydano i opublikowano wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie wiedział on o prowadzonym postępowaniu o znaku [...], zakończonym ostateczną decyzją Prezydenta Miasta [...], a z uwagi na fakt, że nie brał on udziału w tym postępowaniu, nie musiał kontrolować działalności orzeczniczej Trybunału Konstytucyjnego. Skarżący dodał, że ww. sprawa dotyczyła jego spadkodawcy - J. F. i to do niej były w toku postępowania kierowane decyzje (w tym ostateczne), a w związku z tym - w ocenie skarżącego - nie można od niego, jako spadkobiercy, wymagać jakichkolwiek szczególnych działań wobec spraw, o których nie wiedział bo prowadzono je i zakończono jeszcze z udziałem jego spadkodawcy. Skarżący wskazał, że termin, którego przywrócenia się domaga, a wynikający z wydania wyroku Trybunału Konstytucyjnego jest terminem szczególnym, kształtującym sytuację nadzwyczajną i wyjątkową, która nie powinna pozostawać bez wpływu na ocenę dochowania należytej staranności przez skarżącego. Skarżący, powołując orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, że brak wiedzy prawniczej wnioskodawcy, brak profesjonalnej reprezentacji wnioskodawcy i brak samej wiedzy wnioskodawcy o publikacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego, stanowią przesłankę do dalszego uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie podstawie art. 151 ppsa skargę oddalił (k. 28, 35-48 akt sądowych).

Sąd I instancji podniósł, że zgodnie z art. 145a § 1 i 2 kpa strona może domagać się wznowienia postępowania administracyjnego w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. W takiej sytuacji skargę o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. W świetle art. 57 § 3 kpa terminy określone w miesiącach kończą się z upływem tego dnia w ostatnim miesiącu, który odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było - w ostatnim dniu tego miesiąca.

Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne (art. 190 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - Dz.U. nr 78, poz. 483 ze zm.). Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego w sprawach wymienionych w art. 188 Konstytucji RP podlegają niezwłocznemu ogłoszeniu w organie urzędowym, w którym akt normatywny był ogłoszony. Jeżeli akt nie był ogłoszony, orzeczenie ogłasza się w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" (ust. 2). Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wchodzi w życie z dniem ogłoszenia, jednak Trybunał Konstytucyjny może określić inny termin utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego (ust. 3 [zdanie pierwsze]).

Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 296 ze zm., dalej uoan), w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej ogłasza się orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego dotyczące aktów normatywnych ogłoszonych w Dzienniku Ustaw. Stosownie do treści art. 20 ust. 2 uoan dniem ogłoszenia aktu jest dzień jego ogłoszenia w postaci elektronicznej na stronie internetowej organu wydającego dziennik urzędowy. Sąd podzielił stanowisko skarżącego, że jest to termin szczególny, ale w przekonaniu składu w tym znaczeniu, że posiada zarówno pewne elementy terminu materialnoprawnego, jak i procesowego, gdyż za publikacją wyroku Trybunału Konstytucyjnego w Dzienniku Ustaw stoi domniemanie powszechnej znajomości jego treści i ekspektatyw materialnoprawnych, jakie wynikają z niego dla podmiotów prawnie zainteresowanych. Przyjmując wykładnię art. 145a kpa korzystną dla skarżącego, prezentowaną w przewadze w orzecznictwie sądów administracyjnych, Sąd kontroluje sprawę uznając, że jest to termin procesowy.

Mając na uwadze powyższe ustalenia i uregulowania prawne, w ocenie Sądu, w niniejszej sprawie jako okoliczność bezsporną należało uznać fakt uchybienia przez skarżącego terminowi do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2013 r., odmawiającą zwrotu części dz. nr [...] i nr [...], obr. [...], jedn. ewid. [...], w granicach parceli [...]. kat. [...], b. gm. kat. [...] na rzecz J. F. - na podstawie art. 145a kpa. Wyrok z 14 lipca 2015 r. SK 26/14 Trybunału Konstytucyjnego, powołany przez skarżącego jako przesłanka stanowiąca podstawę do wznowienia postępowania, ogłoszono dnia 24 lipca 2015 r. w Dzienniku Ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 1039) i nie określał on odrębnego terminu utraty mocy obowiązującej kontrolowanego przepisu (tj. art. 136 ust. 3 zdanie pierwsze ugn). Tym samym, zgodnie z art. 145a § 2 kpa, termin do wniesienia wniosku o wznowienie ww. postępowania upłynął w dniu 24 sierpnia 2015 r., podczas gdy skarżący złożył ów wniosek dopiero w dniu 9 lutego 2016 r., a więc uchybiając temu terminowi o ponad pięć miesięcy.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadzała się do ustalenia czy skarżący przedkładając wniosek, o którym mowa w art. 58 kpa, wypełnił przesłanki uzasadniające przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2013 r.

Skarżący we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2013 r. wskazał, że uchybienie ww. terminowi było spowodowane: niewiedzą o przeprowadzonym i zakończonym postępowaniu w sprawie [...]; brakiem wiedzy o fakcie publikacji orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego i uprawnieniach z tym związanych; koniecznością objęcia opieką chorej matki żony skarżącego.

W razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (art. 58 § 1 kpa). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2). Z przytoczonej regulacji prawnej wynika, że organ administracji publicznej będzie obligowany przywrócić termin, w sytuacji w której zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: uchybienie terminowi nastąpiło bez winy zainteresowanego i brak winy zostanie uprawdopodobniony; zainteresowany złożył wniosek o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi, a nadto zainteresowany dopełnił czynności, dla której określony był termin, jednocześnie ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu (A. Wróbel, Komentarz do art. 58, teza 4, w: A. Wróbel, M. Jaśkowska, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, System Informacji Prawnej LEX 2016). Tym samym niespełnienie chociażby jednej z ww. przesłanek, będzie stanowiło podstawę odmowy przywrócenia terminu skarżącemu do dokonania czynności, której terminowi uchybił.

W ocenie Sądu I instancji nie ulega wątpliwości, że Wojewoda prawidłowo uznał, że argumenty powołane przez skarżącego w przedłożonym przez niego wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją z [...] lutego 2013 r. nie mogły być uznane za okoliczności uprawdopodabniające brak winy skarżącego w uchybieniu terminu określonego w art. 145a § 2 kpa. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od osoby dbającej należycie o swoje interesy. Przywrócenie terminu, o którym stanowi art. 58 § 1 kpa nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa, a zatem może mieć ono miejsce jedynie wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (wyrok NSA z: 15.10.2015 r. I OSK 672/14, Lex 1985962; 13.10.2015 r. I OSK 301/14, Lex 1985891). Tym samym, za przeszkodę taką nie może być uznana niewiedza skarżącego o przeprowadzonym i zakończonym postępowaniu w sprawie [...], czy też brak wiedzy o fakcie publikacji orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego i uprawnieniach z tym związanych, jako że nie są to okoliczności, które przy dochowaniu należytej staranności uniemożliwiałyby skarżącemu złożenie w terminie wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją z [...] lutego 2013 r. Z pewnością nie uprawdopodabnia braku winy skarżącego w uchybieniu terminu wskazanie, że sprawował on opiekę nad chorą matką swojej żony. Nie jest to bowiem okoliczność, która uniemożliwiałaby skarżącemu dokonanie czynności procesowej, jaką jest przygotowanie i złożenie wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego, osobiście na poczcie lub też przez innego domownika, czy też ustanowionego pełnomocnika. Warto w tym miejscu podkreślić, jak zrobił to zasadnie w postanowieniu z [...] lutego 2016 r. Prezydent, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntował się pogląd, zgodnie z którym nawet choroba skarżącego osobiście zainteresowanego, nie zawsze będzie stanowiła podstawę do przywrócenia terminu (np. wyrok NSA z 29.1.2016 r. I OSK 99/16, Lex 2032866, w którym wskazano, że tylko choroba uniemożliwiająca osobiste działanie, przy braku możliwości skorzystania z pomocy lub zastępstwa innych osób, usprawiedliwia niedochowanie terminu do dokonania tej czynności; podobnie wyrok NSA z 17.12. 2015 r. II OSK 1004/14, Lex 1999997). Tym bardziej - wbrew twierdzeniom skarżącego - przywrócenia terminu nie może uzasadniać choroba członka rodziny.

Dlatego, zdaniem Sądu, wobec niespełnienia przesłanki braku winy w uchybieniu przez skarżącego terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją z [...] lutego 2013 r., zarówno Prezydent Miasta [...], jak i Wojewoda [...], zasadnie odmówili skarżącemu przywrócenia tego terminu.

Wojewoda słusznie wskazał, że konsekwencją takiego rozstrzygnięcia była odmowa na podstawie art. 149 § 3 kpa wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z [...] lutego 2013 r. Złożenie żądania w tym względzie po upływie ustawowo przewidzianego terminu, gdy jednocześnie termin ten nie został skarżącemu przywrócony, stanowi jedną z przyczyn przedmiotowych uniemożliwiających wznowienie postępowania (M. Jaśkowska, Komentarz do art. 149, [cz. III, s. 819] t. 4, w: A. Wróbel, M. Jaśkowska, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, System Informacji Prawnej LEX [Wolters Kluwer] 2016).

W ocenie Sądu - wbrew twierdzeniom skarżącego - nie stanowi naruszenia art. 149 § 1 i 3 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy fakt jednoczesnej odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania i odmowy wznowienia tego postępowania, w szczególności, że po nowelizacji przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dokonanej ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. (Dz. U. z 2011 r. nr 6, poz. 18), oba te rozstrzygnięcia mają formę postanowienia, na które służy zażalenie. W analogicznej sytuacji w odniesieniu do postępowania zwyczajnego sądy administracyjne dopuszczały jednoczesną odmowę przywrócenia terminu do wniesienia odwołania i stwierdzenia na podstawie art. 134 kpa uchybienia terminu do wniesienia odwołania, gdy bezsporną w sprawie pozostawała okoliczność, że termin do wniesienia odwołania nie został zachowany przez stronę, a przy tym nie doszło do jego przywrócenia na skutek rozpatrzenia w pierwszej kolejności wniosku strony o przywrócenie uchybionego terminu (m.in. wyrok NSA z 27.3.2014 r. II FSK 1015/12, Lex 1487933; wyrok WSA w Warszawie z 13.8.2014 r. I SA/Wa 3035/13, Lex 1561571; wyrok WSA w Bydgoszczy z 11.2.2014 r. II SA/Bd 1315/13, Lex 1457790). Wprawdzie, w powołanych orzeczeniach chodziło o uchybienie terminu do wniesienia odwołania, a przedmiotem niniejszej sprawy była odmowa wznowienia postępowania, to jednak istota zagadnienia w obu przypadkach pozostawała ta sama. Przede wszystkim sprowadzała się ona do dopuszczalności wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie, zanim ostateczne stanie się orzeczenie odmawiające przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności. Stąd argumentacja zaprezentowana w ww. wyrokach sądów administracyjnych analogicznie uzasadnia także stanowisko Sądu I instancji w tej kwestii w rozpoznawanej sprawie. Taki sam pogląd wyraził WSA w Lublinie, w wyroku z 11.12. 2014 r. II SA/Lu 1135/13, Lex 1779504.

Sąd za nieuzasadniony uznał zarzut naruszenia art. 10 kpa, a w konsekwencji także art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 78 § 1 kpa. Wojewoda zasadnie zaznaczył, że skarżący nie wykazał, by omawiane uchybienie organu I instancji uniemożliwiało mu przedstawienie jakichkolwiek argumentów czy też dowodów, które miałyby jakiekolwiek znaczenie dla rozpoznawanej sprawy. W orzecznictwie podkreśla się, że zarzut naruszenia art. 10 § 1 kpa przez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego, możliwości wypowiedzenia się i składania wniosków może odnieść skutek jedynie wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonania konkretnych czynności procesowych, przy czym w takiej sytuacji to na stronie stawiającej zarzut spoczywa ciężar wykazania istnienia związku przyczynowego pomiędzy naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy (wyrok NSA z 17.5.2016 r. I OSK 1994/14, Lex 2108318; wyrok WSA w Bydgoszczy z 21.9.2016 r. II SA/Bd 787/16, Lex 2152094). Ani Prezydent, ani Wojewoda nie kwestionowali w swych postanowieniach ważności przedłożonego przez skarżącego aktu poświadczenia dziedziczenia z [...] czerwca 2013 r. Rep. A Nr [...], z którego wynikało, że spadek po zmarłej dnia [...] maja 2013 r. J. F. nabył w całości wprost skarżący A. F. Tym samym, wobec niewykazania w przedmiotowej sprawie zaistnienia tego rodzaju okoliczności uniemożliwiających skarżącemu dokonania konkretnej czynności procesowej mającej wpływ na wynik postępowania, także i ten zarzut nie zasługiwał na uwzględnienie.

Od wyroku skargę kasacyjną wywiódł A. F., reprezentowany przez adw. M. S., który zaskarżył wyrok II SA/Kr 1447/16 w całości, zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:

1. art. 145 § 1 pkt 1 w zw. z art. 151 ppsa przez nieuzwględnienie skargi i jej oddalenie - mimo zaistnienia w sprawie naruszeń przepisów postępowania administracyjnego, które powodowały konieczność uchylenia zaskarżonego orzeczenia organu II instancji i poprzedzającego go orzeczenia organu I instancji, a to:

a. art. 10 kpa przez zaniechanie przez Wojewodę merytorycznego rozpoznania zarzutu odwołania od "decyzji" [winno być "postanowienia"] organu I instancji w zakresie, w jakim Prezydent Miasta [...] nie podjął jakichkolwiek czynności celem zapewniania skarżącemu czynnego udziału w postępowaniu, a przed wydaniem postanowienia umożliwienia skarżącemu wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów przez jednoczesne twierdzenie, że uchybienie to nie miało wpływu na rozpoznanie sprawy - chociaż, wbrew wywodowi Sądu I instancji, zaniechanie organów w tym zakresie ograniczyło pole działania skarżącego do przedstawienia ewentualnych dalszych dowodów świadczących o konieczności przywrócenia terminu;

b. art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 78 § 1 kpa przez pominięcie przez Wojewodę (powielającego w tym wypadku naruszenie organu I instancji) wniosku o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka, tj. żony i syna skarżącego - chociaż, wbrew wywodowi Sądu I instancji, zaniechanie organów w tym zakresie ograniczyło pole działania skarżącego do przedstawienia ewentualnych dowodów świadczących o konieczności przywrócenia terminu;

c. art. 149 § 1 i 3 kpa przez utrzymanie przez Wojewodę "decyzji" [winno być "postanowienia"] organu I instancji, która pozostawała przedwczesnym merytorycznym rozstrzygnięciem o odmowie wznowienia postępowania mimo niezakończenia postępowania o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania - do czego Sąd I instancji właściwie się nie odniósł powstrzymując się od kontroli legalności działania organu;

d. art. 58 kpa przez utrzymanie przez Wojewodę "decyzji" [winno być "postanowienia"] organu I instancji, która stanowiła bezpodstawną odmowę co do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2013 r. - do czego Sąd I instancji (a wcześniej organy I i II instancji) właściwie się nie odniosły w zakresie powodów wniosku o przywrócenie terminu przez skarżącego, a które dotyczyły jego sytuacji procesowej polegającej na składaniu wniosku o wznowienie jako spadkobierca a odnośnie postępowania administracyjnego zakończonego z udziałem jego spadkodawcy;

II. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:

a. art. 141 § 1 i 4 ppsa przez pominięcie w uzasadnieniu jakichkolwiek rozważań Sądu dotyczących powodów wniosku o przywrócenie terminu przez skarżącego, a które dotyczyły jego sytuacji procesowej polegającej na składaniu wniosku o wznowienie jako spadkobierca a odnośnie postępowania administracyjnego zakończonego z udziałem jego spadkodawcy - co uniemożliwia przeprowadzenie poprawnej kontroli instancyjnej przez Naczelnym Sądem Administracyjnym;

b. art. 3 § 2 pkt ")" ppsa przez zaniechanie dokonania rzeczywistej kontroli legalności działania organów administracji w zakresie w jakim organy te zaniechały odniesienia się do powodów wniosku o przywrócenie terminu przez skarżącego, a które dotyczyły jego sytuacji procesowej polegającej na składaniu wniosku o wznowienie jako spadkobierca a odnośnie postępowania administracyjnego zakończonego z udziałem jego spadkodawcy - w tym miejscu, Sąd I instancji na równi z organami w ogóle nie przeanalizował tego zagadnienia, a sam przez to nie skontrolował legalności działania organów administracji.

Skarżący kasacyjnie wniósł o: zmianę zaskarżonego wyroku przez uchylenie zaskarżonego postanowienia a także uchylenia poprzedzającego go postanowienia Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2016 r. w całości; ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie; każdorazowo o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania przed Sądami I i II instancji, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego wg norm przepisanych uwzględniając opłatę od pełnomocnictwa (k. 55-60 akt sądowych).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W świetle art. 183 ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania; bada przy tym wszystkie podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia prawa (uchwała pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010 z. 1 poz. 1).

W sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania.

Przepisy art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa zawierają przeciwstawne normy wynikowe i regulują sposób rozstrzygnięcia. Bez stwierdzenia naruszenia innych przepisów, w stopniu mającym wpływ na wynik postępowania (co w kontrolowanej sprawie nie miało miejsca), zarzuty wskazanych norm odniesienia nie są trafne (wyrok NSA z 11.3.2015 r. I OSK 2383/14, Lex 1666121). Sąd I instancji prawidłowo zastosował art. 151 ppsa, co wyklucza naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa.

Skarżący kasacyjnie nieprecyzyjnie określił zarzut 1.a skargi kasacyjnej, zarzucając Sądowi I instancji naruszenie art. 10 kpa (który składa się z trzech paragrafów, o różnej treści normatywnej). Obowiązkiem skarżącego kasacyjnie jest ścisłe określenie jednostki redakcyjnej aktu normatywnego, wobec którego stosowania zawiera się w treści skargi kasacyjnej zarzuty (wyrok NSA z: 5.10.2010 r. I GSK125/09; 23.11.2010 r. II FSK 1165/09; 1.12.2010 r. II FSK 1507/09; 8.12.2010 r. I GSK 619/09; 19.7.2013 r., I OSK 2766/09, aprobowane przez J. Drachala, A. Wiktorowską, R. Stankiewicza w: red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu administracyjnym. Komentarz, C.H. Beck 2017, s. 754, nb 16).

Zarzuty i ich uzasadnienie, winny być ujęte precyzyjnie i zrozumiale, gdyż - z uwagi na związanie sądu kasacyjnego granicami skargi kasacyjnej - Naczelny Sąd Administracyjny może uwzględnić tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone. Nie jest natomiast władny badać, czy sąd administracyjny pierwszej instancji nie naruszył innych przepisów (postanowienie Sądu Najwyższego z 26.10.2000 r. IV CKN 1518/00, OSNC 2001/3/39 i Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5.8.2004 r., FSK 299/04, OSP 2005/3/36). Sąd nie może zastępować strony i precyzować czy uzupełniać przytoczone podstawy kasacyjne (np. wskazując jeden z trzech paragrafów art. 10 kpa), zwłaszcza jeśli weźmie się pod uwagę wymóg sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika (art. 176 ppsa). Z tego powodu Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł odnieść się do zarzutu przytoczonego w punkcie 1.a petitum skargi kasacyjnej.

W sprawie nie doszło do naruszenia norm dopełnienia z art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 78 § 1 kpa. Organ nie miał obowiązku przeprowadzenia wskazanych dowodów z zeznań świadków. We wniosku o wznowienie postępowania profesjonalny pełnomocnik skarżącego wskazał dowód z kserokopii karty informacyjnej leczenia szpitalnego; "ewentualny dowód z przesłuchania świadka, a to żony Wnioskodawcy, tj. D. F. oraz syna Wnioskodawcy, a to F. F.: (s. 6 wniosku z 9 lutego 2016 r.). Wbrew stanowisku autora skargi kasacyjnej, organ nie miał obowiązku zbierania z urzędu dalszych dowodów, skoro zebrany w sprawie materiał okazał się dostateczny do jej rozstrzygnięcia (odpowiednio - wyrok SN z 8.7.1980 r. I CR 75/80, OSNC 1981/2-3/36, akceptowany przez K. Piaseckiego w: red. J. Jodłowski, K. Piasecki, Kodeks postępowania cywilnego z komentarzem, W. Pr. 1989, t. 2, s. 411, uw. 1). Organ prawidłowo nie nabrał wątpliwości co prawdziwości twierdzeń skarżącego o faktach ani wiarygodności kserokopii karty informacyjnej z 1 grudnia 2015 r., prowadzenie dalszych dowodów ze źródeł osobowych było zbędne, tym bardziej, że pełnomocnik wskazał owe dowody jako "ewentualne".

Zarzut naruszenia art. 58 kpa nie zasługiwał na uwzględnienie. W orzecznictwie utrwalonym jest pogląd, że kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu może mieć miejsce, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy a contrario zatem, przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (wyrok I OSK 1632/09).

Nie ma przy tym znaczenia, że to spadkodawczyni skarżącego kasacyjnie a nie on sam, była stroną postępowania zakończonego ostateczną decyzją z [...] lutego 2013 r. Skarżący kasacyjnie jako spadkobierca wchodzi w ogół praw i obowiązków spadkodawcy. W jego interesie leży zatem dogłębne zapoznanie się z sytuacją prawną, którą po przyjęciu spadku będzie do niego odnoszona jako następcy prawnego. Sukcesja uniwersalna jako instytucja prawa cywilnego wymaga zachowania należytej staranności (vigilantibus scriptum est), w przeciwnym wypadku może skutkować, np. egzekucją długów spadkodawcy przewyższających wartość masy spadkowej. Naturalnie prawo administracyjne, przez swój publicznoprawny charakter, może modyfikować klasycznie rozumianą sukcesję (np. art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej, Dz.U. z 2018 r. poz. 1629). Taka sytuacja nie zachodzi jednak w niniejszej sprawie. Skarżący był legitymowany do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Winien w związku z tym dokładnie zapoznać się z ogółem spraw, jakie wiązały się z przyjęciem spadku po matce. Niestaranność skarżącego kasacyjnie w tym zakresie musi obciążać jego samego.

Naturalnie mogły zaistnieć okoliczności uprawdopodabniające brak winy skarżącego kasacyjnie. W skardze kasacyjnej zostały przytoczone orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego, w których Składy Orzekające uznały za słuszne przywrócić termin. Zauważyć jednak wypada, że każdy przypadek cechuje się niepowtarzalnością, a każda sprawa musi być rozpatrywana ad casum.

W realiach niniejszej sprawy Sąd I instancji nie dopatrzył się nieprawidłowości w zaskarżonym postanowieniu, a Naczelny Sąd Administracyjny stanowisko to podziela. W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że brak wiedzy o wyroku Trybunału Konstytucyjnego nie stanowi przesłanki uzasadniającej przywrócenie terminu na wniosek strony, ponieważ orzeczenia Trybunału, podlegają niezwłocznemu i obowiązkowemu ogłoszeniu w dzienniku urzędowym (wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z 31.8.2017 r. III AUa 109/16, Lex 2379155).

Skarżący kasacyjnie nie może zasłaniać się niewiedzą odnośnie do wcześniejszego postępowania, zakończonego ostateczną decyzją z [...] lutego 2013 r., gdyż obowiązany był do zachowania należytej staranności przy przyjmowaniu spadku. Nie usprawiedliwia go też opieka nad chorą matką żony. Choroba członka rodziny może w określonych okolicznościach przemawiać za brakiem winy. Nie jest tak jednak w niniejszej sprawie. Skarżący kasacyjnie nie wykazał, że był jedyną osobą, która mogła sprawować opiekę nad chorą. Poza tym z akt sprawy nie wynika, żeby teściowa skarżącego kasacyjnie wymagała dwudziestoczterogodzinnej opieki w osobie skarżącego kasacyjnie, w okresie od 24 lipca 2015 r. do 8 lutego 2016 r. Między opublikowaniem sentencji wyroku TK (24 lipca 2015 r.) a wystąpieniem z prośbą o przywrócenie terminu (9 luty 2016 r.) minęło ponad pół roku. W ocenie Sądu termin ten był wystarczający do powzięcia wiadomości o orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego, tym bardziej, że informacja o nim pojawiła się w mediach (np. https://www.rp.pl/Sedziowie-i-sady/312179939-Najwazniejsze-wyroki-Trybunalu-Konstytucyjnego-ktore-wplynely-na-zycie-obywateli.html, publikacja: 17.12.2015). Przeciwko wykładni zaprezentowanej w zaskarżonym wyroku nie przemawiały orzeczenia wskazane w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Jednym z dwu postanowień z 18.7.2014 r. II FSK 1710/14, NSA przywrócił skarżącej termin do złożenia skargi o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w zasadniczo różnym stanie faktycznym, w porównaniu ze stanem faktycznym w kontrolowanej sprawie. Z kolei w postanowieniu z 12.1.2016 r. II SA/Kr 19/16, Lex 1958212, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie ustalił, że skarżąca " w okresie od 2 sierpnia 2015 r. do 29 grudnia 2015 r. pozostawała w intensywnym leczeniu onkologicznym, w tym czasie była trzykrotnie hospitalizowana. W dniu 29 grudnia 2015 r. miała miejsce ostatnia chemioterapia, stąd dopiero w dniu 30 grudnia 2015 r. skarżąca dowiedziała się o wydaniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego i udzieliła stosownego pełnomocnictwa". Wojewódzki Sąd uznał, że skarżąca "uprawdopodobniła brak winy w dokonaniu czynności w terminie. Stan zdrowia skarżącej oraz charakter terapii jakiej musiała się poddać, został potwierdzony obszerną dokumentacją medyczną... diagnoza poważnej choroby bezpośrednio zagrażającej życiu, przeprowadzona mastektomia, a następnie chemioterapia, w wystarczającym stopniu uprawdopodabniają brak winy w zachowaniu terminu".

Niezasadny okazał się zarzut naruszenia art. 149 § 1 i 3 kpa. Przepisy kpa nie stoją na przeszkodzie jednoczesnej odmowie przywrócenia terminu i odmowie wznowienia postępowania, gdy strona złożyła żądanie wznowienia postępowania z uchybieniem terminu określonego w art. 145a § 2 kpa, a nie ma podstaw do jego przywrócenia, co prawidłowo wyjaśnił Sąd I instancji (s. 12-13 uzasadnienia wyroku II SA/Kr 1447/16; B. Adamiak w: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, C.H. Beck 2017, s. 804, nb 6). Zgodnie z art. 145a § 1 kpa skargę o wznowienie postępowania administracyjnego wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Jeśli strona uchybiła temu terminowi, organ jest obowiązany odmówić wznowienia postępowania, czego skarżący kasacyjnie nie neguje. Termin z art. 145a § 2 kpa ma charakter procesowy (B. Adamiak – op. cit., s. 788-789, nb 13-15), a nie materialnoprawny (wyrok NSA z: 26.3.2010 r. I OSK 1632/09, Lex nr 595242; 7.6.2011 r. II OSK 988/10, Lex nr 1613412). Analogicznie jest rozumiany termin określony w art. 272 § 2 ppsa (np. postanowienie NSA z 6.8.2009 r. II OZ 645/09, Lex nr 552932), jak również termin z art. 407 § 2 kpc (postanowienie SN z: 5.5.2009 r. I UO 3/08, Lex 687093; 29.11.2010 r. I UZ 155/10, Lex nr 1607459, aprobowane przez K. Weitza w: (red.) T. Ereciński, Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom III. Postępowanie rozpoznawcze, Komentarz do art. 407 kpc, wyd. V, Lex, pkt 3). Istnieje zatem możliwość jego przywrócenia, stosownie do art. 58 kpa, tj. po uprawdopodobnieniu, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego.

Skarżący kasacyjnie - świadom powyższych okoliczności - wnosząc skargę o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją - jako spadkobierca swojej matki - wniósł równocześnie "wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie" (w aktach administracyjnych). Niniejsze postępowanie jest wywołane faktem negatywnego rozpatrzenia obu wniosków, przy czym odmowa wznowienia postępowania była prostą konsekwencją odmowy przywrócenia terminu.

Zarzut naruszenia art. 3 § 2 pkt ")" ppsa nie nadawał się do rozpoznania. Skarżący kasacyjnie nie określił ściśle zarzutu, ponieważ przywołany przepis dzieli się na 10 punktów, a żaden z nich nie jest oznaczony znakiem ")". W konsekwencji nie wiadomo, naruszenia którego punktu § 2 art. 3 ppsa autor skargi kasacyjnej się dopatruje. Wskazać jednak należy, że Sąd I instancji merytorycznie odniósł się do sprawy oddalając skargę, dlatego też doszło do kontroli działalności administracji publicznej pod kątem legalności jej działania, o której stanowi art. 3 § 2 ppsa.

Nieusprawiedliwiony był zarzut naruszenia art. 141 § 1 i 4 ppsa. Sąd I instancji prawidłowo sporządził uzasadnienie wyroku, choć uchybił instrukcyjnemu terminowi określonemu w art. 141 § 1 ppsa (k. 31, 32 akt sądowych). Okoliczność ta nie daje jednak podstaw do uchylenia wyroku, ponieważ uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 ppsa). Zaskarżony wyrok poddaje się kontroli kasacyjnej, a Sad I instancji należycie odniósł się do sytuacji procesowej skarżącego (s. 10-12 uzasadnienia wyroku). Wbrew stanowisku autora skargi kasacyjnej, Sąd I instancji nie pominął rzeczywistego stanu faktycznego.

Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ppsa, oddalił skargę kasacyjną.