Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 1031/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2015-06-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone orzeczenie
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 135s ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2011 nr 287 poz 1687
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.
article: art. 145 par. 1 pkt c, art. 152, art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Małgorzata Płocharska-Małys, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 maja 2015 r. sprawy ze skargi R. A. na orzeczenie Komendanta Policji w S. z dnia [...] r. nr .[...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, orzeczenia w sprawie ukarania karą dyscyplinarną I. uchyla zaskarżone orzeczenie, II. stwierdza, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Komendanta Policji w S. na rzecz skarżącego R. A. kwotę [...] złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Orzeczeniem nr [...]R.A. został uznany winnym popełnienia czynu określonego w art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji w zw. z art. 228 § 3 kk i ukarany karą dyscyplinarną wydalenia ze służby w Policji.

Pismem z dnia 20 września 2013 r. R.A. zwrócił się do Komendanta Miejskiego Policji o wznowienie postepowania dyscyplinarnego na podstawie art. 135 r ust. 1 ustawy o Policji w związku z uniewinnieniem go od zarzucanego mu czynu wyrokiem Sadu Rejonowego z dnia [...]. W piśmie z dnia 4 kwietnia 2014 r. ww. funkcjonariusz sprecyzował podstawę żądania wznowienia postępowania dyscyplinarnego wskazując art. 135 r. ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji. Postanowieniem z dnia [...] Komendant Miejski Policji wznowił prawomocnie zakończone postępowanie dyscyplinarne wobec ww. policjanta. Orzeczeniem Nr [...] Komendant Miejski Policji na podstawie art. 135s ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2011 r., Nr 287, poz. 1687 ze zm.), po wznowieniu postępowania dyscyplinarnego przeciwko policjantowi R.A. obwinionemu o to, że w dniu [...] będąc funkcjonariuszem Policji, w związku z pełnieniem funkcji publicznej, przyjął za pośrednictwem M. L. obietnicę bliżej nieokreślonej korzyści majątkowej bądź osobistej, w zamian za zachowanie stanowiące naruszenie przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), polegające na zaniechaniu uniemożliwienia A. I. korzystania z pojazdu marki [...], którego stan techniczny zagrażał bezpieczeństwu lub porządkowi ruchu, po kolizji drogowej w dniu [...], tj. o czyn z art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji w zw. z art. 228 § 3 kk, odmówił uchylenia orzeczenia nr [...]Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...].

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że w toku czynności

w postępowaniu dokonano zbadania przyczyn wznowienia, w tym w szczególności analizie poddano art. 135 r ust. 1 ustawy o Policji. Oceniając merytorycznie przesłanki wznowienia organ podkreślił, że orzeczenie nr [...] zostało wydane na podstawie całości dowodów zgromadzonych w toku przeprowadzonego postępowania dyscyplinarnego, które w znacznej części zostały zgromadzone na potrzeby postępowania karnego. Jednakże uznanie ich przydatności podlega swobodnej ocenie organu na podstawie stosownych przepisów kpk. W analizowanej sprawie decyzję merytoryczną podjęto nie tylko w oparciu o materiały uzyskane z postępowania karnego. Wyrok Sądu Rejonowego sygn. akt [...] był nieprawomocny i nie stanowił podstawy przyjęcia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Ponadto organ I instancji, powołując się na treść art. 132 ust. 4 ustawy o Policji, zaznaczył, że właściwy przełożony jest uprawniony do oceny zachowania policjanta w zakresie odpowiedzialności dyscyplinarnej, bez względu na to, czy i ewentualnie jakie rozstrzygnięcia zapadały w postępowaniu karnym. Podejmując decyzję w zakresie rozstrzygnięcia o wymierzeniu kary dyscyplinarnej wzięto pod uwagę nie tylko nagrania z prowadzonych rozmów telefonicznych (w tym zakresie w dalszym ciągu toczy się postępowanie o wznowienie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym sygn. I OSK 2038/13), ale również inne zgromadzone dokumenty, zeznania i wyjaśnienia poszczególnych osób, które w ogólnej ocenie pozwoliły na podjęcie decyzji merytorycznej. Zdaniem organu I instancji, z analizy całości zgromadzonego materiału jednoznacznie wynika, że orzeczenie o wydaleniu R.A. ze służby w Policji, było decyzją w pełni suwerenną i niezależną od orzeczenia Sądu w sprawie karnej. W analizowanej sprawie zatem przesłanki z art. 135 r ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji nie zaistniały, wobec czego postanowiono odmówić uchylenia orzeczenia nr [...].

R.A. wniósł odwołanie od ww. orzeczenia nr [...] zarzucając organowi błędne przyjęcie, że brak jest podstaw do uchylenia orzeczenia nr [...], którym uznano go za winnego popełnienia czynu z art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji w zw. z art. 228 § 3 k.k., w sytuacji gdy prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia [...] został uniewinniony od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 228 § 3 k.k. w przedmiocie, którego toczyło się również przedmiotowe postępowanie dyscyplinarne. Zdaniem strony, w lakonicznym uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia w zasadzie powtórzono tę samą argumentację, która pojawiła się w uzasadnieniu postanowienia o odmowie wznowienia postępowania z dnia Komendant ograniczył się przede wszystkim do pobieżnej oceny sprawy skupiając się jedynie na zaprzeczeniu temu, że decyzję w postępowaniu dyscyplinarnym podjęto w oparciu o skazujący go nieprawomocny wyrok Sądu Rejonowego. Tymczasem postępowanie dyscyplinarne zostało wszczęte z uwagi na fakt podejrzenia popełnienia przestępstwa określonego w art. 228 § 3 k.k. i było ściśle związane z prowadzonym równolegle postępowaniem karnym (potwierdza to brzmienie przedstawionego w postępowaniu dyscyplinarnym zarzutu oraz treść uzasadnienia wydanego orzeczenia). O ścisłym związku tych dwóch postępowań świadczy to, że postępowanie dyscyplinarne wszczęte [..]. było zawieszone do [...] tj. do czasu rozpoczęcia procesu sądowego i uzyskania kserokopii dokumentów z akt sprawy o sygn. [...] Co więcej postanowienie o zakończeniu postępowania dowodowego w postępowaniu dyscyplinarnym wydane [...] zbiegło się w czasie z wydaniem przez Sąd Rejonowy w dniu [...] wyroku, którym uznano go za winnego popełnienia przestępstwa z art. 228 § 3 kk. Zarzut postawiony mu

w postępowaniu dyscyplinarnym był tożsamy z zarzutem umieszczonym w akcie oskarżenia, który został skierowany do sądu. Komendant Miejski Policji orzekając o wydaleniu go ze służby oparł się na nieprawomocnym wyroku Sądu Rejonowego , co zostało wskazane w uzasadnieniu orzeczenia nr (został on włączony do akt postępowania i powołano się na niego w uzasadnieniu). Wyrok ten został już po zakończeniu postępowania dyscyplinarnego uchylony orzeczeniem Sądu Okręgowego . Po ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy () wyrokiem z dnia [...]. uniewinnił go od stawianego zarzutu. Wyrok jest prawomocny. W ocenie odwołującego się, z uzasadnienia orzeczenia nr wynika wprost, że Komendant oparł się na dowodach zgromadzonych w sprawie karnej, w tym nagraniach z podsłuchów oraz zeznaniach świadków, które uznane zostały przez Sąd Okręgowy (sygn. akt [...]) za uzyskane w sposób niezgodny z prawem i nie mające racji bytu w postępowaniu dowodowym. Nawet jeśli Komendant doszedł do przekonania, że skazujący, a następnie uchylony wyrok Sądu Rejonowego z dnia [...] nie stanowił podstawy dla orzeczenia wobec niego kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby (czyli, że niewyczerpana została przesłanka wskazana w art. 135 r ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji), to zupełnie pominął fakt, że wydanie wyroku uniewinniającego w sprawie karnej stanowi w tym przypadku również nową istotną okoliczność, która nie była znana w toku postępowania dyscyplinarnego (art. 135r ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji), a która powinna zostać wzięta pod uwagę przy analizie orzeczenia nr . Skarżący podkreślił, że po wydaniu postanowienia o wznowieniu nawet nie poddano weryfikacji materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu dyscyplinarnym pod kątem dopuszczalności wykorzystania poszczególnych dowodów w kontekście wyroku Sądu Okręgowego z dnia [...]. (sygn. akt [...]) oraz wyroku Sądu Rejonowego z dnia [...] r. (sygn. akt ), a tym samym nie wyjaśniono, czy nie ziściła się również przesłanka do wznowienia postępowania wskazana w art. 135 r ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji (wydanie orzeczenia z naruszeniem obowiązujących przepisów, jeżeli mogło to mieć wpływ na treść orzeczenia - przeprowadzenie dowodów sprzecznych z prawem).

Następnie odwołujący się podał treść wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2007 r. (sygn. akt I OSK 636/06)

i podkreślił, że postępowanie dyscyplinarne w jego sprawie było prowadzone ze względu na uzasadnione przypuszczenie popełnienia przeze niego czynu przestępczego. Tym samym - zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego - wynik prowadzonego postępowania dyscyplinarnego był zależny od wyniku zakończonego postępowania karnego. Skoro zatem zakończone prawomocnie postępowanie karne nie doprowadziło do ustalenia jego winy w zakresie popełnienia przestępstwa z art. 228 § 3 k.k., to nie można mu przypisać popełnienia przestępstwa również w postępowaniu dyscyplinarnym. Tym samym wznowienie postępowania dyscyplinarnego, ze względu na wydanie uniewinniającego wyroku sądowego powinno doprowadzić do uchylenia orzeczenia nr i uniewinnienia od zarzucanego czynu. Nadto R.A. podniósł, że w związku z uniewinnieniem go przez sąd powszechny należało uznać, że zarzucane przewinienie dyscyplinarne nie było czynem zawierającym jednocześnie znamiona przestępstwa (do którego stosuje się wydłużony termin przedawnienia) w związku z tym, kara wydalenia ze służby została mu wymierzona (z wyłączeniem okresu zawieszenia postępowania) po upływie roku od dnia popełnienia rzekomego przewinienia dyscyplinarnego, co stanowi naruszenie przepisu art. 134h ust. 4 ustawy o Policji. Wznawiając postępowanie dyscyplinarne Komendant powinien wziąć pod uwagę obowiązek umorzenia postępowania ze względu na przedawnienie karalności, czego również nie uczynił. Odwołujący się zaznaczył również, że poza tym, że Sąd uniewinnił go od popełnienia czynu zabronionego

z art. 228 § 3 k.k. to również - co wynika z uzasadnienia wyroku z dnia [...] - stwierdził, że brak jest podstaw do przypisania mu popełnienia przestępstwa określonego w art. art. 231 § 1 k.k. tj. przekroczenia uprawnień lub niedopełnienia obowiązków.

Komendant Wojewódzki Policji orzeczeniem nr [...] z dnia

[...] na podstawie art. 133 ust. 8 pkt 1, art. 135s ust. 5 i art. 135n ust. 4 pkt 1 ustawy o Policji, po rozpatrzeniu odwołania w R.A., zaskarżone orzeczenie utrzymał w mocy.

W uzasadnieniu orzeczenia organ II instancji wskazał, że R.A. wniósł o wznowienie postępowania dyscyplinarnego na postawie art. 135r pkt 1 ustawy o Policji. Organ I instancji wezwał R.A. do sprecyzowania wniosku, a także przypomniał mu o toczącym prowadzonym przed Naczelnym Sądem Administracyjnym postępowaniu w sprawie skargi na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego sygn. II SA/Sz 209/13, którym oddalono skargę na umorzenie wznowionego postępowania dyscyplinarnego. W piśmie z 28.10.2013 r. R.A. podał, że podstawę wniosku o wznowienie postępowania dyscyplinarnego stanowi art. 135 r ust. 1 pkt 1-4 ustawy o Policji. Wobec tego Komendant Miejski Policji ponownie wystąpił do niego o sprecyzowanie przesłanki wznowieniowej. W odpowiedzi R.A. ponownie wskazał art. 135r ust. 1-4 ww. ustawy. Po kolejnej wymianie pism dotyczących wznowienia postępowania, ostatecznie pismem z 4 kwietnia 2014 r. R.A. wskazał na przesłankę wznowieniową z art. 135r ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji. Komendant Miejski Policji wznowił postępowanie dyscyplinarne przeciwko R. A., a następnie wydał orzeczenie nr [...], którym postanowił odmówić uchylenia orzeczenia nr .

Komendant Wojewódzki Policji przytoczył następnie treść art. 135 r ust. 1-6 ww. ustawy. Zdaniem organu II instancji analiza korespondencji R.A. z organem I instancji dotycząca wznowienia postępowania wykazała, że ostatecznie wskazał on jako przesłankę wznowieniową art. 135r ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji. Jak wynika z zaskarżonego orzeczenia o odmowie uchylenia orzeczenia nr Komendanta Miejskiego Policji , orzeczenie nr zostało wydane na podstawie dowodów zgromadzonych w toku przeprowadzonego postępowania dyscyplinarnego. Decyzję merytoryczną podjęto na podstawie całości materiału dowodowego, a nie tylko w oparciu o dokumentację z postępowania karnego. Nadto wyrok Sądu Rejonowego sygn. akt[...] był wówczas nieprawomocny i nie stanowił podstawy wymierzenia kary wydalenia ze służby. Zdaniem organu odwoławczego wydając orzeczenie nr z dnia [..] organ I instancji w jego uzasadnieniu wskazał wprawdzie na nieprawomocny wyrok Sądu Rejonowego sygn. akt [...], w którym orzeczono winę R.A., jednak nie stanowił on wyłącznej podstawy orzeczenia kary wydalenia ze służby, chociażby z uwagi na jego nieprawomocność. Mógł stanowić jedynie materiał pomocniczy przy ocenie całokształtu postępowania policjanta. Gdyby nawet przyjąć, iż wyrok stanowił podstawę wydania orzeczenia nr to jego uchylenie przez Sąd Okręgowy nastąpiło w dniu [...]. (sygn. akt), a zatem R.A. winien złożyć wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego w terminie 30 dni od dnia, w którym dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (uchylenie wyroku). Niewątpliwie termin ten upłynął z uwagi na fakt. Ponadto, organ II instancji podkreślił, że wbrew twierdzeniom R.A., organy dyscyplinarne uprawnione są do autonomicznej oceny zachowań policjantów niezależnej od opinii innych organów. Przełożeni dyscyplinarni mogą poddawać analizie zachowania swoich podwładnych zarówno w służbie, jak i poza nią w kontekście prawidłowości stosowania obowiązujących procedur, poziomu dyscypliny czy stosowania zasad etyki zawodowej. W Policji, która jest organizacją hierarchiczną, obowiązuje szczególnie rygorystyczny system norm, praw i wspólnych obowiązków, które zapewniają efektywność funkcjonowania całej formacji. Zatem dokonywana przez sąd powszechny ocena postępowania policjanta w kontekście naruszenia przepisów prawa karnego odbywa się niezależnie i nie musi mieć bezpośredniego przełożenia na decyzje przełożonych dyscyplinarnych. Stąd też zgodnie z art. 132 ust. 4 ustawy o Policji, czyn stanowiący przewinienie dyscyplinarne, wypełniający jednocześnie znamiona przestępstwa lub wykroczenia albo przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego, podlega odpowiedzialności dyscyplinarnej niezależnie od odpowiedzialności karnej.

W ocenie organu II instancji nie sposób przyjąć, że w przedmiotowej sprawie zaszła przesłanka stanowiąca podstawę do uchylenia orzeczenia nr , o której mowa w art. 135r ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji, bowiem wyrok Sądu Rejonowego w sprawie sygn. akt [...] nie stanowił podstawy przyjętego rozstrzygnięcia dyscyplinarnego.

W odniesieniu do zarzutów z odwołania organ II instancji stwierdził, że brak jest również pozostałych przesłanek uzasadniających uchylenie, bądź zmianę orzeczenia nr z dnia [...]. Konfrontacja tego rozstrzygnięcia z wyrokiem Sądu Rejonowego sygn. akt[...]wskazuje, że oba procedujące organy opierały się na różnym materiale dowodowym, co było spowodowane w szczególności późniejszym wycofaniem przez sąd dowodu z utrwalonych rozmów telefonicznych. Wynikające z przepisów kodeksu postępowania karnego zastrzeżenia co do procesowej formy jego zabezpieczenia nie oznaczają, iż został on sfałszowany (art. 135r ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji), w sprawie pojawiły się nowe, nieznane w toku postępowania okoliczności (art. 135r ust. 1 pkt 2), czy też orzeczenie wydano z istotnym naruszeniem obowiązujących przepisów (art. 135r ust. 1 pkt 3). Pragmatyka dyscyplinarna policjantów została uregulowana w sposób kompleksowy w przepisach rozdziału 10 ustawy o Policji, zatem nie mogą w odniesieniu do niej znajdować zastosowania przepisy Kodeksu postępowania karnego (poza wskazanymi enumeratywnie w art. 135p ust. 1). Z tego też powodu ograniczenia proceduralne wiążące sąd w postępowaniu karnym, które skutkowały wycofaniem nagrań z podsłuchów telefonicznych, nie mają bezpośredniego przełożenia na materiał dowodowy w postępowaniu dyscyplinarnym. Charakter stwierdzonego uchybienia nie przekreśla faktu, iż zarejestrowane rozmowy telefoniczne miały miejsce w rzeczywistości, a ich treść w zestawieniu z pozostałymi zgromadzonymi dowodami w pełni uzasadniała wymierzenie kary wydalenia ze służby w Policji. Ponadto, zdaniem organu II instancji, choć uniewinnienie R.A. jest niewątpliwie nową okolicznością, to nie stanowi jednak podstawy do uchylenia bądź zmiany wyżej wskazanego orzeczenia. Zgromadzony w toku postępowania dyscyplinarnego materiał dowodowy świadczył o wielu nieprawidłowościach w zachowaniu R.A., uniemożliwiających jego dalszą służbę w Policji, o czym szeroko wypowiedział się organ pierwszej instancji w orzeczeniu nr . Należy zgodzić się z zawartą w orzeczeniu nr [...] opinią Komendanta Miejskiego Policji , zgodnie z którą analiza całości zgromadzonego materiału jednoznacznie dowodzi, że orzeczenie nr o wydaleniu R.A. ze służby w Policji było w pełni suwerenne i niezależne od decyzji procedującego w sprawie karnej sądu. Powyższe przesądza o tym, że zarzuty stawiane przez R.A. w odwołaniu nie mogą być podstawą do uchylenia zaskarżonego orzeczenia.

R.A. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na orzeczenie nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji zarzucając mu rażące naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na treść wydanego orzeczenia, w szczególności:

- art. 132 ust 3 pkt 3, art. 135n ust. 4 pkt 1 w zw. z art. 135s ust. 1 pkt 3 ustawy

o Policji poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonego orzeczenia nr Komendanta Miejskiego Policji , który błędnie uznał, iż brak jest podstaw do uchylenia orzeczenia nr w sytuacji gdy prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego [...] został uniewinniony od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 228 § 3 k.k.,

- art. 135 ust. 4 w zw. z art. 135s ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji poprzez utrzymanie

w mocy zaskarżonego orzeczenia nr Komendanta Miejskiego Policji

, który błędnie uznał, iż brak jest podstaw do uchylenia orzeczenia

nr pomimo iż po wydaniu wyroku Sądu Rejonowego

[...], czynu zarzucanego mu w postępowaniu dyscyplinarnym nie można traktować jako przewinienie zawierające jednocześnie znamiona przestępstwa do którego stosuje się przedłużony termin przedawnienia wyrażony w art. 135 ust. 5 ustawy o Policji, a tym samym należy uznać, że kara w postępowaniu dyscyplinarnym została wymierzona R.A. z naruszeniem art. 135 ust. 4 ustawy o Policji, czyli po upływie rocznego terminu przedawnienia karalności.

Uzasadniając skargę skarżący wskazał, że w uzasadnieniu orzeczeń organu I jak i II instancji wskazywano, że decyzja o wydaleniu ze służby w Policji była decyzją suwerenną i niewynikającą z orzeczenia sądu procedującego w sprawie karnej, a także, że oparta była ona na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu dyscyplinarnym niezależnie od postępowania karnego. Ponadto oba organy wskazały, że wyrok Sądu Rejonowego z dnia [...] (sygn. akt [...]) uznający winę popełnienia przestępstwa z art. 228 § 3 kk w chwili wydania orzeczenia dyscyplinarnego nie był prawomocny i nie stanowił oparcia dla podjętej decyzji. Jednocześnie z uzasadnienia orzeczenia nr wynika, iż organ powoływał się wprost na dowody przeprowadzone w postępowaniu karnym. Czyni to twierdzenia Komendanta Miejskiego Policji i Komendanta Wojewódzkiego wewnętrznie sprzecznymi i rozmijającymi się ze stanowiskiem prezentowanym w całym postępowaniu dyscyplinarnym. Skarżący podkreślił, że postępowanie dyscyplinarne przeciwko niemu było ściśle związane z prowadzonym wobec niego równolegle postępowaniem karnym w sprawie o czyn określony w art. 228 § 3 kodeksu karnego. Potwierdza to brzmienie sformułowanego w postępowaniu dyscyplinarnym zarzutu, przytoczona kwalifikacja prawna oraz treść uzasadnienia wydanego orzeczenia. O ścisłym związku tych dwóch postępowań świadczy fakt, że postępowanie dyscyplinarne wszczęte [...]. było zawieszone do [...] tj. do czasu rozpoczęcia procesu sądowego i uzyskania kserokopii dokumentów z akt sprawy o sygn. [...]. Co więcej postanowienie o zakończeniu postępowania dowodowego w postępowaniu dyscyplinarnym wydane [...] r. zbiegło się w czasie z wydaniem przez Sąd Rejonowy w dniu [...] wyroku, którym uznano go za winnego popełnienia przestępstwa z art. 228 § 3 k.k. Komendant Miejski Policji orzekając o wydaleniu go ze służby oparł się na nieprawomocnym ww. wyroku Sądu Rejonowego, co zostało wskazane w uzasadnieniu orzeczenia nr (został on włączony do akt postępowania i powołano się na niego w uzasadnieniu). Wyrok ten został już po zakończeniu postępowania dyscyplinarnego uchylony orzeczeniem Sądu Okręgowego z dnia [...] r. (sygn. akt [...]). Po ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy prawomocnym wyrokiem z dnia [...] uniewinnił go od stawianego mu zarzutu. Zdaniem skarżącego, z uzasadnienia orzeczenia nr wynika wprost, że Komendant podejmując decyzję o uznaniu go za winnego popełnienia czynu z art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji w związku z art. 228 § 3 k.k. i wydaleniu go ze służby oparł się na dowodach zgromadzonych w sprawie karnej, w tym nagraniach z podsłuchów oraz zeznaniach świadków, które uznane zostały przez Sąd Okręgowy za uzyskane w sposób niezgodny z prawem i nie mające racji bytu w postępowaniu dowodowym. Nie zasługuje na aprobatę stanowisko Komendanta Wojewódzkiego, że dowody uznane za niedopuszczalne w postępowaniu karnym (sprzeczne z prawem) mogą być wykorzystane w postępowaniu dyscyplinarnym prowadzonym przeciwko funkcjonariuszowi Policji. Art. 135 f ust. 7 pkt 3 ustawy o Policji stanowi, że rzecznik dyscyplinarny odmawia przeprowadzenia dowodu, jeżeli jest to sprzeczne z prawem. Ponadto nieliczne dowody, które zgromadzono w postępowaniu dyscyplinarnym, a o których jest mowa w uzasadnieniu to zeznania dwóch świadków (A. I. i M.Ż.), które nie wnoszą nic do sprawy (świadkowie ci nie wskazali na żadne okoliczności, które potwierdzałyby jego winę, na wiele pytań nie potrafili udzielić odpowiedzi zasłaniając się niepamięcią) i jego wyjaśnienia.

Ponadto, w ocenie skarżącego, nawet jeśli organy I jak i II instancji doszły do przekonania, że wyrok Sądu Rejonowego z dnia [...] skazujący go

(a następnie uchylony) nie stanowił podstawy dla orzeczenia wobec niego kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby (czyli, że nie wyczerpana została przesłanka wskazana w art. 135r ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji), to wydanie wyroku uniewinniającego w sprawie karnej stanowi bez wątpienia nową istotną okoliczność (co potwierdził w uzasadnieniu Komendant Wojewódzki Policji ), która nie była znana w toku postępowania dyscyplinarnego (art. 135r ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji), a która powinna doprowadzić do uchylenia orzeczenia nr Komendanta Miejskiego Policji . Istotne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 19 stycznia 2007 r. (sygn. akt I OSK 636/06). Postawiony mu w postępowaniu dyscyplinarnym zarzut dotyczył naruszenia art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji w zw. z art. 228 § 3 k.k. Podstawą wymierzenia mu kary dyscyplinarnej było rzekome popełnienie przez skarżącego czynu zabronionego, świadczy o tym przytoczony w treści zarzutu konkretny przepis kodeksu karnego. Gdyby postępowanie dyscyplinarne dotyczyło jedynie deliktu dyscyplinarnego, a nie popełnienia przestępstwa stypizowanego w ustawie karnej wówczas w kwalifikacji prawnej zarzutu nie zostałby wskazany art. 228 § 3 k.k. Tym samym - zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego przytoczonym powyżej - wynik prowadzonego przeciwko skarżącemu postępowania dyscyplinarnego był zależny od wyniku zakończonego postępowania karnego, gdyż dotyczył ściśle zarzucanego mu przestępstwa. Skarżący wskazał dalej, że poza art. 228 § 3 k.k. nie został w jego przypadku wskazany żaden inny konkretny przepis wyrażający obowiązek służbowy, którego miał nie dopełnić lub uprawnienie, które miał przekroczyć. Poza tym, iż Sąd uniewinnił go od popełnienia czynu zabronionego z art. 228 § 3 k.k. to również stwierdził, że brak jest podstaw do przypisania mu popełnienia przestępstwa określonego w art. art. 231 § 1 k.k., tj. przekroczenia uprawnień lub niedopełnienia obowiązków. Tym samym wznowienie postępowania dyscyplinarnego, ze względu na wydanie uniewinniającego wyroku sądowego powinno doprowadzić do uchylenia orzeczenia nr i uniewinnienia go od zarzucanego mu czynu tj. czynu z art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji w związku z art. 228 § 3 k.k. Organ prowadzący wznowione postępowanie powinien dojść do przekonania, że w konsekwencji wydania przedmiotowego wyroku zarzucane przewinienie dyscyplinarne nie było czynem zawierającym jednocześnie znamiona przestępstwa (do którego stosuje się wydłużony termin przedawnienia wskazany w art. 135 ust. 5 ustawy o Policji). Tak więc kara wydalenia ze służby została wymierzona (nie wliczając okresu zawieszenia postępowania) po upływie roku od dnia popełnienia rzekomego przewinienia dyscyplinarnego (zdarzenie miało miejsce w dniu [...] a orzeczenie wymierzające karę zapadło [...] r.), co stanowi naruszenie przepisu art. 135 ust. 4 ustawy o Policji. Zdaniem skarżącego, wznawiając postępowanie dyscyplinarne Komendant Miejski Policji powinien zatem uchylić dotychczasowe orzeczenie i umorzyć postępowanie dyscyplinarne z uwagi na przedawnienie karalności. Do kwestii przedawnienia podnoszonej w odwołaniu nie odniósł się Komendant Wojewódzki w zaskarżonym orzeczeniu.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał dotychczas zajmowane stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje :

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. przepisami prawa procesowego i materialnego obowiązującego w dniu podjęcia zaskarżonego aktu lub czynności.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji wydane w postępowaniu w trybie nadzwyczajnym, po wznowieniu postępowania dyscyplinarnego zakończonego prawomocnym orzeczeniem Komendanta Miejskiego Policji nr [...], którym uznano policjanta R.A. winnym popełnienia czynu z art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji w zw. z art. 228 Kodeksu karnego i wymierzono mu karę dyscyplinarną wydalenia ze służby.

Tak więc w tym postępowaniu nie podlega merytorycznej ocenie Sądu prawomocne orzeczenie dyscyplinarne wydane w stosunku do skarżącego, lecz jedynie postępowanie zainicjowane na jego wniosek w celu wzruszenia tego orzeczenia

w ramach instytucji wznowienia uregulowanej w całości w ustawie o Policji.

Jak wynika z orzeczenia dyscyplinarnego nr [...]Komendant Miejski Policji

uznał skarżącego winnym popełnienia czynu z art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji w związku z art. 228 § 3 Kodeksu karnego i wymierzył karę, wg. organu adekwatną do popełnionego czynu i stopnia zawinienia, wydalenia ze służby w Policji.

W myśl art. 132 ust. 1 ustawy o Policji, policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. W przepisie art. 132 ust. 3 ww. ustawy wyliczono jakie w szczególności działania bądź zaniechania są naruszeniem dyscypliny służbowej. Stosownie do art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji, naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności niedopełnienie obowiązków służbowych albo przekroczenie uprawnień określonych w przepisach prawa.

Przepis art. 238 § 3 kk stanowi, że kto, w związku z pełnieniem funkcji publicznej, przyjmuje korzyść majątkową lub osobistą albo jej obietnicę za zachowanie stanowiące naruszenie przepisów prawa, podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10.

Podstawą żądania skarżącego wznowienia postępowania dyscyplinarnego zakończonego ww. orzeczeniem stał się prawomocny wyrok Sądu Rejonowego sygn. akt [...] z dnia [...] uniewinniający skarżącego od popełnienia zarzuconego mu czynu z art. 228 § 3 kk., wydany po uchyleniu wcześniejszego wyroku karnego skazującego, z uwagi na konieczność wykluczenia z postępowania karnego dowodów w postaci podsłuchów telefonicznych, zebranych niezgodnie z prawem.

W podstawie prawnej wniosku o wznowienie skarżący pierwotnie wskazał na art. 135 r ust. 1 pkt od 1 do 4 ustawy o Policji, a następnie, na etapie postępowania przed organem I instancji, sprecyzował swój wniosek wskazując przesłankę wznowieniowa z art. 135 r ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji.

Zaznaczyć należy, że w odwołaniu od decyzji Komendanta Miejskiego skarżący ponownie odwołał się do wszystkich przesłanek wznowienia postepowania dyscyplinarnego, które jego zdaniem wystąpiły łącznie w tej sprawie.

Zgodnie z art. 135r ust. 1 ustawy o Policji, postępowanie dyscyplinarne zakończone prawomocnym orzeczeniem wznawia się, jeżeli:

1) dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności, okazały się fałszywe;

2) zostały ujawnione istotne dla sprawy okoliczności, które nie były znane w toku postępowania dyscyplinarnego;

3) orzeczenie wydano z naruszeniem obowiązujących przepisów, jeżeli mogło to mieć wpływ na treść orzeczenia;

4) orzeczenie zostało wydane w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostały następnie uchylone lub zmienione (ust. 1).

Zdaniem organów orzekających w tej sprawie, zgromadzony materiał dowodowy w pełni uzasadniał orzeczenie nr o wydaleniu R.A. ze służby w Policji, podjęte niezależnie od wyroku w sprawie karnej. Przesłanka, o której mowa w art. 135r ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji, nie stanowi przesłanki do uchylenia orzeczenia dyscyplinarnego, bowiem wyrok Sądu Rejonowego ] w sprawie sygn. akt [...] nie stanowił podstawy przyjętego rozstrzygnięcia dyscyplinarnego. Przy czym organ I instancji w uzasadnieniu orzeczenia wskazał, że wzięto pod uwagę nie tylko nagrania z prowadzonych rozmów telefonicznych, ale również inne zgromadzone dokumenty, zeznania i wyjaśnienia poszczególnych osób, które w ogólnej ocenie pozwoliły na podjęcie decyzji merytorycznej.

Natomiast organ II instancji wypowiedział się, że uniewinnienie R.A. jest niewątpliwie nową okolicznością, to nie stanowi jednak podstawy do uchylenia bądź zmiany wyżej wskazanego orzeczenia.

W ocenie Sądu, o ile prawomocny wyrok Sądu Rejonowego sygn. akt [...] uniewinniający skarżącego od popełnienia zarzuconego mu czynu z art. 228 § 3 kk., nie stanowi przesłanki do wznowienia postepowania dyscyplinarnego wobec skarżącego, o której mowa w art. 135 r ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji, to jednak organy obu instancji winny były rozważyć fakt wydania wyroku uniewinniającego skarżącego w kontekście przesłanki o której mowa w art. 135 r ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, zwłaszcza że skarżący od początku postępowania, w swojej korespondencji, i w odwołaniu wielokrotnie wskazywał na zaistnienie tej podstawy prawnej do wznowienia postępowania.

Za takim stanowiskiem Sądu przemawia fakt, że podstawą wymierzenia skarżącemu kary wydalenia ze służby, która jest w gradacji kar dyscyplinarnych, karą najsurowszą, było ustalenie, że skarżący nie tylko naruszył dyscyplinę w sposób

o którym mowa w art. 132 ust. 3 pkt 3, ale też popełnił czyn o znamionach przestępstwa. Zgodzić należy się ze skarżącym, że gdyby postępowanie dyscyplinarne dotyczyło jedynie deliktu dyscyplinarnego, a nie popełnienia przestępstwa stypizowanego w ustawie karnej to wówczas w kwalifikacji prawnej zarzutu nie zostałby wskazany art. 228 § 3 kk.

Zdaniem Sądu, w sytuacji gdy postępowanie karne, prowadzone równolegle do postępowania dyscyplinarnego, nie doprowadzi do ustalenia winy danego policjanta to oznacza to, iż policjantowi nie można przypisać popełnienia przestępstwa, które stanowiło między innymi podstawę wymierzenia kary dyscyplinarnej. Zgodzić się należy z organami, że postępowanie dyscyplinarne jest postępowaniem samodzielnym i prowadzonym niezależnie od postępowania karnego, a funkcjonariusz Policji podlega odpowiedzialności dyscyplinarnej niezależnie od odpowiedzialności karnej, na co wskazuje treść art. 132 ust. 4 ustawy o Policji. Jednakże przyjęta w postępowaniu dyscyplinarnym oczywistość popełnienia czynu o znamionach przestępstwa nie przesądza jeszcze o fakcie popełnienia przez policjanta tego przestępstwa. Ustalenie winy za popełnienie przestępstwa możliwe jest wyłącznie w postępowaniu karnym. Jeżeli wiec postępowanie dyscyplinarne prowadzone jest z uwagi na uzasadnione przypuszczenie popełnienia czynu przestępczego, to ostateczny wynik tego postępowania zależny jest od wyniku postępowania karnego.

W rozpoznawanej sprawie w następstwie wyroku karnego doszło do uznania skarżącego niewinnym popełnienia czynu z art. 228 § 3 kk, tak więc w kwalifikacji prawnej orzeczenia dyscyplinarnego nie powinien ostać się zarzut popełnienia przez skarżącego przestępstwa z kodeksu karnego.

Zdaniem Sądu, wydanie wyroku uwalniającego skarżącego od zarzutu popełnienia przestępstwa stanowi istotną dla sprawy okoliczność, w rozumieniu art.135r ust.1 pkt 2 ustawy o Policji, albowiem w postepowaniu dyscyplinarnym okoliczność ta mogłaby mieć wpływ na sposób zakończenia postępowania dyscyplinarnego, choćby ze względu na obowiązek miarkowania kary, wynikający z art. 134 h ust. 1 ustawy o Policji.

Przypomnieć należy, że zgodnie z tym przepisem, wymierzona kara powinna być współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i stopnia zawinienia,

w szczególności powinna uwzględniać okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki, w tym następstwa dla służby, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudki działania, zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu oraz dotychczasowy przebieg służby.

Jak wynika z akt, organ I instancji w żaden sposób nie rozważył powyżej wskazanych kwestii, skupiając się wyłącznie na twierdzeniu, że orzeczenie dyscyplinarne nie zostało wydane w oparciu o wskazywany przez skarżącego wyrok.

Natomiast organ II instancji, pomimo ponownego zgłoszenia w odwołaniu jako podstawy wznowienia istotnej okoliczności wydania wyroku z [...] wspomniał jednym zdaniem o możliwości spełnienia przesłanki z art. 135r ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji w tej sprawie, lecz bez większych rozważań i analizy uznał, że nie miała ona wpływu na wynik tego postępowania.

Ponadto należy stwierdzić, że skoro zarzucane przewinienie dyscyplinarne nie było czynem zawierającym jednocześnie znamiona przestępstwa, to nie stosuje się do niego wydłużonego terminu przedawnienia wskazanego w art. 135 ust. 5 ustawy

o Policji. W związku z tym, okoliczność zmiany kwalifikacji popełnionego czyny na skutek wyroku karnego, mogła być istotna ze względu na art. 135 ust. 4 ustawy

o Policji, zgodnie z którym, kary dyscyplinarnej nie można wymierzyć po upływie roku od dnia popełnienia przewinienia dyscyplinarnego.

Sąd zauważa, że w odwołaniu został podniesiony zarzut w powyższym zakresie, jednakże organ odwoławczy kwestię tę pominął w uzasadnieniu orzeczenia. Organ II instancji również nie rozważył zarzutu skarżącego, że po wydaniu postanowienia o wznowieniu nie poddano weryfikacji materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu dyscyplinarnym pod kątem dopuszczalności wykorzystania poszczególnych dowodów w kontekście wyroku Sądu Okręgowego z dnia [...] (sygn. akt [...]), a tym samym nie wyjaśniono, czy nie ziściła się również przesłanka do wznowienia postępowania wskazana w art. 135r ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji.

Mając na względzie powyższe, Sąd stwierdził, że organ II instancji - z uwagi na brak należytego rozpoznania zgłoszonych zarówno w toku postępowania, jak

i w odwołaniu, przesłanek wznowienia sprawy dyscyplinarnej skarżącego,

w szczególności przesłanki z art. 135r. ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji, naruszył art. 135n ust. 4 pkt 1 tej ustawy.

Należy przypomnieć też, że zgodnie z art.135 n ust. 4 ustawy o Policji, wyższy przełożony dyscyplinarny może zaskarżone orzeczenie

1) utrzymać w mocy albo

2) uchylić w całości albo w części i w tym zakresie uniewinnić obwinionego, odstąpić od ukarania, względnie wymierzyć inną karę, bądź uchylając to orzeczenie - umorzyć postępowanie dyscyplinarne w pierwszej instancji, albo

3) uchylić w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez przełożonego dyscyplinarnego, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga przeprowadzenia czynności dowodowych w całości lub w znacznej części.

Stwierdzone uchybienia proceduralne dały podstawę do uwzględnienia skargi

i uchylenia zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając ponownie odwołanie skarżącego, organ odwoławczy winien wziąć pod rozwagę wszystkie okoliczności wskazane przez Sąd w tym uzasadnieniu,

w szczególności w pełni odnieść się do zarzutów odwołania i należycie je rozważyć analizując przy tym fakt wydania wyroku uniewinniającego skarżącego od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 228 § 3 kk w kontekście przesłanek wznowieniowych podanych w odwołaniu, z uwzględnieniem stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania decyzji.

W tym stanie rzeczy, Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt c ustawy z dnia 30 sierpnia 2003 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r,

poz. 270 ze zm.), orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku. W punkcie II orzeczono na podstawie art. 152 ww. ustawy, a o kosztach sądowych na podstawie art. 200 tej ustawy.