Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 711/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2018-11-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 7, art. 15, art. 119 , art. 120, ar. 121, art. 122, art. 125 § 1, art. 126
journal: Dz.U. 2018 poz 1314
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Krystyna Józefczyk /spr./ Sędziowie NSA Małgorzata Wolska WSA Marcin Kamiński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 13 listopada 2018 r. sprawy ze skargi H. S. i T. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia -skargę oddala-


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi H.S. i T.S. jest postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "WINB", z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] dalej "PINB", decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [..] nakazał H. i T.S. rozebrać na własny koszt taras wraz z zadaszeniem na budynku gospodarczo-garażowym na działce nr ewid. 1985/5 w M. przy ul. [...] 71. PWINB decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] utrzymał w mocy ww. decyzję. Wobec niewykonania nałożonego obowiązku PINB wszczął postępowanie egzekucyjne w powyższej sprawie. W dniu [...] lutego 2018 r. wystawił tytuł wykonawczy określający treść podlegającego wykonaniu obowiązku i jego podstawę prawną, wraz z klauzulą o skierowaniu do egzekucji administracyjnej. Równocześnie postanowieniem z dnia [...] lutego 2018r. nr [...] nałożył na H. i T.S. grzywnę w kwocie 26 221 zł w celu przymuszenia z powodu uchylania się przez zobowiązanych od wykonania obowiązku określonego w odpisie w/w tytułu wykonawczego z dnia 7 lutego 2018r. oraz opłaty za czynności egzekucyjne w wysokości 68 zł.

W zażaleniu na wskazane wyżej postanowienie H. i T.S. zarzucili organowi zastosowanie środka egzekucyjnego najbardziej uciążliwego dla żalących oraz podnieśli, że postanowienie o nałożeniu grzywny obarczone jest brakiem, gdyż nie zawiera ono istotnego elementu w postaci określenia konkretnej daty wykonania nałożonego na skarżących obowiązku, tym bardziej że upomnienie też takiej daty nie zawierało. W ocenie żalących postępowanie prowadzone jest w sposób niebudzący zaufania do obywateli i z pominięciem zasady równego traktowania stron wobec faktu, że przed organami nadzoru budowlanego toczą się postepowania w sprawie samowoli budowlanych popełnionych przez jego sąsiada W.M., które opierają się na podobnym stanie faktycznym jak ich sprawach W ich ocenie generuje to konieczność odroczenia wykonania nałożonego na nich obowiązku do czasu prawomocnych rozstrzygnięć w sprawach przeciwko W.M.

Po rozpatrzeniu zażalenia WINB działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2018r. poz. 2098 ze zm., dalej "k.p.a.") oraz art. 64a § 1 pkt 1, art. 119 § 1, art. 120 § 1, art. 121 § 4, art. 122 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity Dz. U. z 2017r. poz. 1201 ze zm., dalej "u.p.e.a.") uchylił zaskarżone postanowienie w całości i jednocześnie nałożył na H.S. i T.S., grzywnę w wysokości 26 220,80 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym PINB z dnia [...] lutego 2018r. + koszty egzekucyjne w wysokości 68 zł i jednocześnie wezwał ich do uiszczenia nałożonej grzywny i opłaty za czynności egzekucyjne w terminie 7 dni od daty doręczenia niniejszego postanowienia na podane konto oraz pouczył, że w przypadku nieuiszczenia grzywny w wyznaczonym terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych oraz wezwał do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie 30 dni od daty doręczenia niniejszego postanowienia i pouczył, że w przypadku niewykonania obowiązku w wyznaczonym terminie będzie orzeczone wykonanie zastępcze.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie PINB jest wierzycielem i jednocześnie organem egzekucyjnym obowiązku o charakterze niepieniężnym, ciążącego na H. i T.S., polegającego na wykonaniu rozbiórki części budynku - tarasu wraz z zadaszeniem na budynku gospodarczo-garażowym. Obowiązek ten wynika z ostatecznej decyzji WINB z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...].

W rozpatrywanej sprawie w/w obowiązek istnieje, nie został wykonany, jest wymagalny i podlega egzekucji administracyjnej. W świetle zebranego materiału dowodowego dopuszczalność egzekucji nie budzi wątpliwości. Zatem Organ I instancji prawidłowo przystąpił do jego egzekwowania. W tym zakresie upomnieniem z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...], przypomniał zobowiązanej o wykonaniu obowiązku określonego w decyzji organu I instancji z dnia [...] września 2017 r. nr [...], czego dowodem jest zalegające zwrotne potwierdzenie odbioru tego upomnienia przez T.S. z dnia [...] października 2017r. Z uwagi na to, że zobowiązani nie zastosowali się do nakazu rozbiórki organ egzekucyjny doręczył zobowiązanej odpis tytułu wykonawczego wraz z klauzulą o skierowaniu go do egzekucji administracyjnej i postanowienie o zastosowaniu środka egzekucyjnego tj. grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku w wysokości 26 221 zł + koszty egzekucyjne w wysokości 68 zł.

Zgodnie z treścią art. 26 § 1 u,p.e.a. PINB prawidłowo wszczął egzekucję administracyjną i wystawił tytuł wykonawczy według ustalonego wzoru. Tytuł wykonawczy został prawidłowo sporządzony i doręczony zobowiązanej. PINB właściwie podjął czynności mające na celu wyegzekwowanie nałożonego obowiązku. Grzywna w celu przymuszenia nałożona na podstawie art. 119 § 1 u.p.e.a. stanowi środek egzekucyjny, a nie karę za nie wykonanie obowiązku. Jej nałożenie i egzekucja ma na celu zmuszenie zobowiązanej do wykonania obowiązku nałożonego przez organ. Zgodnie z art. 7 § 2 u.p.e.a., organ egzekucyjny powinien stosować środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, ale środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanej. W przedmiotowej sprawie organ miał do wyboru dwa środki: grzywnę w celu przymuszenia albo wykonanie zastępcze przewidziane w art. 127 u.p.e.a., polegające na zleceniu innej osobie egzekwowanego obowiązku na koszt zobowiązanej.

Zdaniem organu zażaleniowego grzywna w celu przymuszenia jest łagodniejszym środkiem egzekucyjnym, ponieważ w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu - art. 125 § 1 u.p.e.a. Zgodnie z art. 126 u.p.e.a. na wniosek zobowiązanej, która wykonała obowiązek, grzywny uiszczone lub ściągnięte w celu przymuszenia mogą być w uzasadnionych przypadkach zwrócone w wysokości 75% lub w całości, za zgodą organu wyższego stopnia. Zatem zobowiązana może się skutecznie uchylić od konsekwencji zastosowania środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia. Natomiast w przypadku zastosowania środka w postaci wykonania zastępczego, obowiązek objęty tytułem wykonawczym jest wykonywany w trybie postępowania egzekucyjnego zastępczo przez inną osobę za zobowiązaną, na jej koszt i niebezpieczeństwo.

Wykonanie zastępcze byłoby w okolicznościach przedmiotowej sprawy bardziej dolegliwe dla zobowiązanej chociażby ze względu na koszty wyceny robót i wyłonienia wykonawcy, które zobowiązana musiałaby ponieść. Ponadto przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie dają organowi możliwości umorzenia kosztów wykonania zastępczego.

Dodatkowo w trakcie egzekucji wynikającej z przepisów prawa budowlanego, organ egzekucyjny powinien, w razie bezskutecznego upływu terminu określonego w art. 15 § 1 zdanie drugie u.p.e.a., w pierwszej kolejności nałożyć grzywnę w celu przymuszenia, na podstawie art. 119 § 1 lub § 2 u.p.e.a., uwzględniając dyspozycje przepisów art. 121 § 2, 4 i 5 oraz art. 122 § 2 pkt 2. Wykonanie zastępcze, unormowane w art. 127, może być orzeczone, gdy mimo wymierzenia grzywny zobowiązana nie wykona obowiązku. Wobec powyższego uznano grzywnę w celu przymuszenia za mniej dolegliwy środek egzekucyjny niż wykonanie zastępcze.

Wysokość grzywny, która dotyczy obowiązku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części stanowi iloczyn powierzchni zabudowy budynku lub jego części, objętego nakazem przymusowej rozbiórki i 1/5 ceny 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, ogłoszonej przez prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów do obliczania premii gwarancyjnej dla posiadaczy oszczędnościowych książeczek mieszkaniowych - art. 121 § 5 u.p.e.a. Jeżeli egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego, co ma miejsce w przedmiotowej sprawie - grzywna w celu przymuszenia jest jednorazowa.

PINB wybierając środek egzekucyjny uznał, że oczekiwany skutek odniesie nałożenie na zobowiązanych grzywny w celu przymuszenia w wysokości 26 221 zł. Organ naliczył wysokość grzywny zgodnie z przywołanym wyżej art. 121 § 5 ustawy, prawidłowo przyjmując powierzchnię zabudowy tarasu z zadaszeniem oraz stosując, właściwą w dacie wydania postanowienia wartość ceny 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego ogłoszoną komunikatem Prezesa GUS z dnia 23 listopada 2017r (Dziennik Urzędowy GUS z dnia 23 listopada 2017 r., poz. 50). W dniu nakładania w przedmiotowej grzywny zgodnie z w/w Komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego - cena 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego za III kwartał 2017r. wyniosła 4097 zł.

Kwota grzywny obliczona została zgodnie z powyższymi przepisami, tj. iloczyn powierzchni zabudowy części budynku objętego nakazem przymusowej rozbiórki - 32 m2 i 1/5 ceny 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, ustalonej i ogłoszonej przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego - 1/5 x 4097 zł, co razem daje kwotę w wysokości 26 220,80 zł.

Organ egzekucyjny w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym pobiera opłaty za dokonane czynności egzekucyjne, w oparciu o art. 64a § 1 pkt. 1 k.p.a., za wydanie postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia -10 % od kwoty nałożonej grzywny, nie więcej jednak niż 68 zł.

Zgodnie z u.p.e.a. kwotę należności pieniężnych zaokrągla się do pełnych dziesiątek groszy. W związku z powyższym należało uchylić zaskarżone postanowienie w całości i dokonać reformacji wysokości kwoty nałożonej grzywny w celu przymuszenia.

Odnosząc się do zarzutów skarżących zawartych w zażaleniu Organ wyjaśnił, że jeżeli zobowiązany nie wykonał nałożonego na niego na mocy decyzji ostatecznej obowiązku, organ nadzoru budowlanego, który wydał decyzję w pierwszej instancji, jest uprawniony i zobowiązany do wyegzekwowania tego obowiązku w trybie u.p.e.a. Aktualnie organ egzekucyjny nie ma żadnych podstaw, aby po raz kolejny ustalać stan faktyczny w przedmiotowej sprawie. W toku postępowania egzekucyjnego nie dokonuje się oceny rozstrzygnięcia wydanego w decyzji, którą nałożono egzekwowany obowiązek, dlatego też zarzuty nie dotyczące zaskarżonego postanowienia a dotyczące innych postępowań tj. w sprawie samowoli budowlanych dokonanych przez W.M. jak i sprawa rozpoznania skargi kasacyjnej skarżących wniesionej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjne z dnia 25 maja 2016r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie legalizacji zadaszenia nie mają wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie i nie mogą zostać uwzględnione. Nieuzasadniony jest zarzut nie wskazania konkretnej daty wykonania nałożonego na skarżących obowiązku, gdyż PINB w sentencji zaskarżonego postanowienia wezwał zobowiązanych do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie 30 dni od daty doręczenia postanowienia, gdyż w przeciwnym razie zostanie zastosowane wykonanie zastępcze. Zgodnie z art. 122 § 2 pkt 2 u.p.e.a. postanowienie o nałożeniu grzywny powinno zawierać wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie wskazanym w postanowieniu, z zagrożeniem, że w razie niewykonania obowiązku w terminie, w przypadku obowiązku wynikającego z prawa budowlanego, będzie orzeczone wykonanie zastępcze, wobec tego nieuzasadniony jest zarzut niewskazania konkretnej daty wykonania nałożonego na skarżących obowiązku.

H.S. i T.S. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili:

1/ naruszenie art. 51 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 2004 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r. poz. 1202, dalej "P.b") w związku z art. 34 § 4 i art. 59 § 1 pkt 2 i 3 w związku z art. 29 § 1 i art. 34 § 3 u.p.e.a. poprzez uznanie, iż wydanie przez PWINB ostatecznej decyzji z dnia [...] czerwca 2002 r. nr [...] na podstawie art. 51 ust. 112 pkt P.b. nie kończy postępowania w sprawie, zaś obowiązek wynikający z tych przepisów nie podlega egzekucji, przepis art. 51 określa dalszy tok postępowania organu administracyjnego w przypadku niewykonania obowiązku określonego w tym przepisie, a mianowicie ust. 3 pkt. 2 obowiązującego P.b. ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r., o zmianie ustawy P.b., a dokładnie ust. 2 pkt. 1 tej ustawy wskazuje, że do spraw wszczętych a niezakończonych przed wejściem w życie ustawy mają zastosowanie przepisy tej ustawy. Zgodnie zatem z art. 51 ust. 3 pkt. P.b. w przypadku niewykonania obowiązku o który mowa w ust. pkt 2 właściwy organ nakazuje w drodze decyzji zaniechanie dalszych robót budowlanych, bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie do stanu poprzedniego - i zdanie organu są to sankcje które organ nakłada z urzędu.

2/ naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 7 k.p.a. w zw. art. 33 u.p.e.a., które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez ich niezastosowanie i w konsekwencji błędne uznanie przez organ, iż skarżący nie wykazali, aby zachodziła jakakolwiek z przesłanek i wynikających z art. 33 u.p.e.a. w administracji, w sytuacji gdy:

- organ rozpatrujący zażalenie skarżących na postanowienie PINB z dnia [...] marca 2018r. nie uwzględnił zarzutów stawianych przez skarżących w zakresie, w jakim wskazali, iż postanowienie o nałożeniu grzywny obarczone jest istotnym brakiem, gdyż nie zawiera ono elementu w postaci określenia konkretnej daty wykonania nałożonego na skarżących obowiązków, tym bardziej, że upomnienie (na które nie powołuje się PINB) z dnia [...] września 2017r. takiej daty również nie określało, w sytuacji kiedy wskazanie daty w postanowieniu, a wcześniej w upomnieniu poprzedzającym wszczęcie egzekucji jest istotnym elementem orzeczenia, jak również prowadzonej egzekucji administracyjnej,

- wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w i terminie wskazanym w postanowieniu winno zawierać zagrożenie, że w razie niewykonania obowiązku w terminie będą nakładane dalsze grzywny w tej samej lub wyższej kwocie, a ponadto egzekucję administracyjną poprzedza upomnienie skierowane do zobowiązanego w zakresie nałożenia na niego wykonania obowiązku z podaniem terminu wykonania tego obowiązku, czego brak jest w sprawie skarżących,

- organ wydając przedmiotowe postanowienie nie wziął pod uwagę, iż skarżący w piśmie z dnia [...] października 2017r. stanowiącym odpowiedź na upomnienie wnieśli o zawieszenie postępowania w sprawie do czasu rozpoznania skargi kasacyjnej wniesionej od wyroku Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 10 stycznia 2017r., w sprawie o sygn. akt II SA/Rz 1021/16 dotyczącego decyzji WINB z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie legalizacji zadaszenia, tym bardziej, że wynik sprawy, która zalega w Naczelnym Sądzie Administracyjnym ma znaczenie dla obecnego postępowania wykonawczego i egzekucyjnego, stąd postępowanie w tym przedmiocie winno być zawieszone do czasu rozpoznania skargi na podstawie art. 97 k.p.a. i 98 k.p.a.

- postępowanie egzekucyjne byłoby bezprzedmiotowe, w sytuacji, kiedy organ administracyjny pozytywnie rozpatrzył wniosek dotyczące legalizacji zadaszenia tarasu, PINB decyzją z dnia [...] marca 2002r. nr [...] nakazał rozbiórkę tarasu z zadaszeniem, którą WINB utrzymał w mocy na mocy decyzji z dnia [...] czerwca 2002r., zaś skarga skarżącego od tego wyroku została odrzucona w przyczyn niezależnych od skarżącego – nieuiszczenie wpisu sądowego przez profesjonalnego pełnomocnika

- zadaszenie zostało wykonane na legalnie wybudowanym garażu, zgodnie ze sztuką budowlaną, budynek usytuowany jest w odległości 5 m od granicy działki W.M., co bezpośrednio wynika z akt sprawy.

3/ naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 7 k.p.a. w zw. art. 33 u.p.e.a., które mogły mieć istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia poprzez przyjęcie, iż treść wniesionego zażalenia nie zasługuje na uwzględnienie, nie odnosząc się w żadnym stopniu do zarzutów w nim podniesionych i nie przeprowadzając przy tym wyczerpującego postępowania dowodowego, tym samym zawężając katalog przesłanek stanowiących podstawę zaskarżenia a ponadto poprzez błędne przyjęcie, że treść wniesionych zarzutów bada się tylko w oparciu o dyspozycję przepisu art. 33 ustawy, zawężając tym samym katalog przesłanek stanowiących podstawę wniesionych zarzutów.

4/ naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 8 k.p.a., które mogły mieć istotny wpływ na wynik zapadłego rozstrzygnięcia poprzez przeprowadzenie niniejszego postępowania w sposób nie budzący zaufania do obywateli i z pominięciem zasady równego traktowania stron w procesie w sytuacji, gdy między skarżącymi a sąsiadem W.M. toczą sią postępowania w sprawach dokonywanej sukcesywnie przez niego samowoli budowlanej. Okoliczności dokonywanych samowoli opierają się na podobnym stanie faktycznym w związku z czym zachodzi konieczność odroczenia wykonania nałożonego na skarżących obowiązku, do czasu prawomocnych rozstrzygnięć w sprawach przeciwko W.M. Posłuży to porównaniu stanowisk organów przy ocenie podobnych stanów faktycznych. W konsekwencji może okazać się bowiem, że wykonanie przez skarżących obowiązku było przedwczesne.

Mając na uwadze powyższe zarzuty wnieśli o uchylenie postanowień organów obu instancji oraz zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie z przyczyn podniesionych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; zwana dalej p.p.s.a.). Należy dodać, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

Zgodnie z art. 6 § u.p.e.a., w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku, wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych, a takimi środkami w postępowaniu dotyczącym obowiązków o charakterze niepieniężnym są grzywna w celu przymuszenia, wykonanie zastępcze, odebranie rzeczy ruchomej, odebranie nieruchomości, opróżnienie lokali i innych pomieszczeń, przymus bezpośredni (art. 1a pkt 12 lit. b). Z uwagi na charakter obowiązku podlegającego egzekucji administracyjnej w niniejszej sprawie (obowiązku o charakterze niepieniężnym) organ egzekucyjny miał możliwość zastosowania jedynie dwóch środków egzekucyjnych spośród wymienionych wyżej, tj. grzywny w celu przymuszenia lub wykonania zastępczego.

Podstawą prawną zakwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia były przepisy art. 119 § 1, art. 120 § 1, art. 121 § 4 oraz art. 122 u.p.e.a. Zgodnie z dyspozycją art. 119 u.p.e.a., grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego (§ 1). Grzywnę nakłada się również, jeżeli nie jest celowe zastosowanie innego środka egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym. (§ 2).

Z zasad postępowania egzekucyjnego w administracji, określonych w art. 7 § 2 u.p.e.a. (zasada racjonalnego działania) oraz w art. 7 § 3 u.p.e.a. (zasada niezbędności), wynika obowiązek organu zastosowania wobec zobowiązanego takiej dolegliwości, która jest niezbędna do realizacji ciążącego na nim obowiązku i zaprzestania stosowania tej dolegliwości w momencie, gdy obowiązek ten zostanie spełniony.

Podkreślić należy, iż zgodnie z art. 125 § 1 u.p.e.a. w razie wykonania obowiązku przewidzianego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu. Nadto, zgodnie z art. 126 u.p.e.a., uiszczona lub ściągnięta grzywna może być w uzasadnionych przypadkach zwrócona w wysokości 75 % lub całości. Z treści unormowań tych wynika, że środek egzekucyjny w postaci grzywny jest, co do zasady, środkiem o charakterze łagodniejszym od wykonania zastępczego. Podkreślenia wymaga bowiem okoliczność, że w przypadku zastosowania tego drugiego środka, zobowiązany do dokonania rozbiórki zostaje bowiem zgodnie z art. 127 i 133 § 1 u.p.e.a., obciążony pełnymi kosztami wykonania zastępczego. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2315/10 (Baza orzeczeń Lex nr 1138139) wyjaśnił, że przy egzekucji dotyczącej obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego zasadniczo w pierwszej kolejności należy zastosować grzywnę w celu przymuszenia. Odwrotna sytuacja, w której w pierwszej kolejności zastosowanie znajdzie wykonanie zastępcze (skutkiem czego wykluczone będzie zastosowanie grzywny w celu przymuszenia), powinna mieć miejsce wyjątkowo, np. kiedy grzywna w celu przymuszenia z jakichś oczywistych względów nie może doprowadzić do wykonania obowiązku przez zobowiązanego. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela przedstawiony pogląd.

Podkreślić należy, że nałożona grzywna nie ma charakteru sankcji karnej, a jej jedynym celem jest przymuszenie zobowiązanych do wykonania orzeczonego nakazu. Zobowiązani nie muszą uiścić nałożonej grzywny. Mogą zwolnić się z tego obowiązku poprzez wykonanie obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

W niniejszej sprawie organy administracji obu instancji dokonały właściwego wyboru środka egzekucyjnego, jako środka najmniej uciążliwego dla zobowiązanego. Dopiero brak skuteczności grzywny w celu przymuszenia winien być podstawą do zastosowania innego środka egzekucyjnego - wykonania zastępczego. Przedmiotem egzekucji jest rozbiórka tarasu wraz zadaszeniem na budynku gospodarczo – garażowym. Przesłanką nałożenia grzywny było niewykonanie przez skarżącego obowiązku określonego tytułem wykonawczym wystawionym przez PINB określającym treść obowiązku i jego podstawę prawną (art. 51 ust. 3 pkt 2 P.b.), wraz z klauzulą o skierowaniu do egzekucji administracyjnej. Podstawą prawną obowiązku, stosownie do tytułu treści wykonawczego była decyzja PINB z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...], utrzymana w mocy decyzją WINB z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...], a treścią obowiązku rozbiórka tarasu wraz z zadaszeniem na budynku gospodarczo – garażowym na działce nr 1985/5 w M. przy ul. [...] 71. W tym zakresie do skarżących skierowano upomnienie z dnia [...] września 2017 r. nr [...], czego dowodem jest zalegające zwrotne potwierdzenie odbioru tego upomnienia przez T.S. z dnia [...] października 2017 r. Także prawidłowo sporządzony tytuł wykonawczy został doręczony skarżącym w dniu [...] lutego 2018 r. (przesyłki odebrał T.S.).

Nie jest okolicznością sporną, że skarżący nie wykonali obowiązku objętego tytułem wykonawczym, co stanowi przesłankę nałożenia grzywny w celu przymuszenia, na zasadach i warunkach określonych powyżej. Nałożenie grzywny poprzedzone zostało doręczeniem skarżącemu upomnienia, organ dopełnił więc obowiązku wynikającego z art. 15 u.p.e.a. Ustalenie wysokości grzywny nastąpiło z zachowaniem wymogów określonych w art. 121 ust. 5 u.p.e.a., określającym sposób obliczenia grzywny w razie niespełnienia obowiązku dokonania przymusowej rozbiórki.

Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 12 sierpnia 2010r., sygn. akt: I OSK 917/10, LEX nr 745375, iż organ egzekucyjny w uzasadnieniu postanowienia nakładającego grzywnę w celu przymuszenia powinien przytoczyć ustalenia faktyczne sprawy wskazujące, dlaczego nałożył grzywnę w takiej, a nie innej wysokości. Brak wyjaśnienia przesłanek, jakimi kierował się organ przy ustalaniu wysokości grzywny oznaczałby całkowitą dowolność w tym zakresie i prowadziłby do sytuacji, w której rozstrzygnięcie organu egzekucyjnego w tej części wymykałoby się spod kontroli sądu. Takie wyjaśnienia znalazł się w treści uzasadnienia decyzji.

Należy podkreślić, w kontrolowanym postępowaniu Sąd badał jedynie legalność postanowienia w przedmiocie nałożenia grzywny, ograniczając się do zweryfikowania czy organy wydając postanowienia w przedmiocie nałożenia grzywny nie naruszyły przepisów postępowania oraz czy wymierzona grzywna określona została zgodnie z przepisami prawa dotyczącymi jej wysokości. Nie badał podstaw prawnych i faktycznych odnoszących się do istnienia obowiązku i zasadności wystawienia tytułu wykonawczego. W kwestii zarzutów skargi Sąd stwierdza, że są one niezasadne i nieadekwatne do przedmiotu niniejszej sprawy. Zarzuty dotyczące naruszenia regulacji P.b. poprzez błędną ich wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, podnoszone przez skarżących, a zmierzające do podważenia zasadności wystawienia tytułu wykonawczego oraz kwestionujące istnienie obowiązku objętego tytułem wykonawczym nie mogą zostać uwzględnione w postępowaniu, którego przedmiotem jest ocena legalności postanowienia wydanego w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia. W istocie nie są zarzutami do prowadzonego postępowania egzekucyjnego i nie mogą przedmiotem oceny Sądu w niniejszym postępowaniu. Podobnie rzecz ma się z argumentami dotyczącymi rozpatrzenia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnymi, które były przedmiotem odrębnych postanowień wydanych przez Organy, a te przedmiotem kontroli Sądu w odrębnym postępowaniu sądowym oraz z argumentami odnoszącymi się do legalności budynków wybudowanych przez W.M..

Mając na uwadze powyższe Sąd - na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.