Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 111/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2011-07-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 20 w zw. z  art. 28 ust. 2
journal: Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędzia WSA Andrzej Matan, Protokolant referent - stażysta Aleksandra Gumuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2011 r. sprawy ze skargi E. B. i Cz. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji w sprawie pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. nr [...]; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Wojewody [...] solidarnie na rzecz skarżących tytułem zwrotu kosztów postępowania kwotę 200 (dwieście) złotych.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta B. decyzją z dnia [...] r. nr [...] – po rozpatrzeniu wniosku inwestorów K. R., S. K., R. K. oraz M. S. ( D. ) ustalił warunki zabudowy dla inwestycji: budowa budynku handlowo-usługowo-mieszkalnego na nieruchomości położonej na działce nr [...] przy ul. [...] w B., a decyzją z dnia [...] r. nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla tej inwestycji.

Pismem z dnia 14 kwietnia 2009 r. E. i C. B. wnieśli o wznowienie postępowania zakończonego ww., ostateczną decyzją Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. wskazując, że zostali pominięci jako strona postępowania. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta B. wznowił postępowanie w sprawie. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta B. odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] r. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. uchyliło decyzję organu I instancji z dnia [...] r. i stwierdziło wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy z dnia [...] r. z naruszeniem art. 10 § 1 k.p.a. poprzez brak zapewnienia czynnego udziału strony w postępowaniu. Wyrokiem z dnia 13 maja 2010 r. sygn. akt II SA/GL 7543/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił ww. decyzję Kolegium z dnia [...] r. i orzekł, że nie podlega ona wykonaniu w całości.

Pismem z dnia 15 czerwca 2009 r. E. i C. B. wystąpili z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta B. odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] r. Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania E. i C. B. decyzją z dnia [...] r. nr [...] uchylił w całości decyzję organu I instancji z dnia [...] r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 oraz art. 148, 149 i 150 §1 k.p.a. Prezydent Miasta B. wznowił postępowanie w sprawie, a decyzją z dnia [...] r. nr [...] po raz kolejny odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] r. Wojewoda [...] po rozpoznaniu odwołania E. i C. B. decyzją z dnia [...] r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] r. oraz przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Jednocześnie odwołania G. K. z dnia 10 maja 2010 r. oraz M. B. z dnia 17 maja 2010 r. zostały uznane przez Wojewodę [...] za wnioski o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] r. i przekazane postanowieniem z dnia [...] r. Prezydentowi Miasta B.

Postanowieniami z dnia [...] i [...] r. Prezydent Miasta B. na wniosek M. B. i G. K. wznowił postępowanie zakończone decyzją z dnia [...] r., a następne postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] połączono postępowania prowadzone z wniosków E. i C. B. oraz M. B. i G. K.

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta B. kolejny raz odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] r. W podstawie prawnej organ powołał się na art. 151 § 1 pkt 1 w zw. z art. 150 § 1, art. 145 § 1 pkt 4, art. 147 i art. 148 k.p.a W uzasadnieniu wskazano, że E. i C. B., jako właściciele działki nr [...] oraz M. B. i G. K., jako właściciele mieszkań przy ul. [...], nie posiadają przymiotu strony w postępowaniu zakończonym wydaną w dniu [...] r. decyzją o pozwoleniu na budowę budynku handlowo – usługowo – mieszkalnego na działce nr [...] w B. Organ wskazał, że wbrew temu co podnosili skarżący, będąca przedmiotem decyzji o pozwoleniu na budowę inwestycja nie oddziałuje negatywnie na nieruchomości wskazanych powyżej osób. Zdaniem skarżących zbyt bliska odległość realizowanej inwestycji w stosunku do ich nieruchomości i w konsekwencji przesłanianie i zaciemnianie, a także zalewanie ich nieruchomości przez wody opadowe z terenu inwestycji przesądza o ich statusie stron w tym postępowaniu. W toku postępowania E. i C. B. na poparcie swoich argumentów przedstawili opinię sporządzona przez M. M., w której wskazywał on, że w projekcie budowlanym zatwierdzono lokalizację sklepu ze ścianą bez otworów, w której miałyby być usytuowane wyrzutnie powietrza w odległości 7,39 m od przeciwległej ściany z oknami sąsiedniego budynku małżonków B. W odpowiedzi na te zarzuty organ wskazał, że w przedstawionym projekcie budowlanym nie znajdowały się ani czerpnie ani wyrzutnie powietrza. Ponadto autor zatwierdzonego projektu Z. P. stwierdził, że w projekcie zastosowano jednostkę zewnętrzną klimatyzatora i nie przewidziano zastosowania wentylacji mechanicznej. Kolejny zarzut opierał się na naruszeniu § 13 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz.U. 2002 nr 75 poz. 690 ze zm.) - dalej: rozporządzenie Ministra Infrastruktury, z uwagi na usytuowanie w odległości 7,39 m od okna pomieszczenia przesłanianego budynku sklepu z elewacją o długości 29,80 m. W odpowiedzi organ wskazał, że zgodnie z analizą przesłaniania przedstawioną przez inwestora, budynek objęty decyzją z dnia [...] r. nie przesłania budynku E. i C. B. Spełniony został warunek §13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury co powoduje brak zastosowania §13 ust 3 tego rozporządzenia. Ten ostatni przepis dotyczy sytuacji, gdy planowany obiekt przesłania obiekt istniejący. Kolejny zarzut opierał się na naruszeniu § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury poprzez niezachowanie, wskutek budowy przedmiotowej inwestycji, czasu nasłonecznienia. Również i ten zarzut organ uznał za bezzasadny, wskazując na przedłożoną przez inwestora analizę nasłoneczniania, zgodnie z którą pomieszczenia budynku jednorodzinnego należącego do E. i C. B. mają zapewniony czas nasłonecznienia w godzinach od 7 do 17 w dniach 21 marca i 21 września. Skarżący podnosili również, że projekt zagospodarowania terenu został wykonany na źle zaktualizowanej mapie zasadniczej poprzez brak wyrysowania przyłącza energetycznego napowietrznego do budynku nr [...] przebiegającego przez budynek sklepu, które znajdowało się na wysokości ok. 1,5 m nad deskowanym i zbrojonym stropem parteru. Odnosząc się do tej kwestii organ wskazał, że przedłożony do zatwierdzenia projekt zagospodarowania został pozytywnie uzgodniony przez właściwego dysponenta sieci energii elektrycznej [...] SA oraz opracowany na mapie zasadniczej opatrzonej klauzulą " niniejsza mapa może służyć do celów projektowych". Organ wskazał, że na dzień wydawania decyzji wznowieniowej inwestor uzyskał wszelkie wymagane dokumenty uprawniające do przebudowy ww. przyłącza w sposób, który nie koliduje z inwestycją oraz posiada uzgodnienie planu zagospodarowania terenu uwzględniające przebudowę przyłącza w taki sposób, który nie narusza sposobu zagospodarowania działki skarżących. W ocenie organu fakt, że kolizja przyłącza z inwestycją lokalizowaną na działce nr [...] została ujawniona na etapie wznowionego postępowania nie przesądza, że skarżącym przysługiwało prawo strony na etapie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ wskazał, że sposób usunięcia kolizji przyłącza biegnącego po działce nr [...] do budynku nr [...] posadowionego na działce nr [...] wykazał, że konieczność zmiany przyłącza energetycznego nie oddziałuje negatywnie na działkę nr [...].

Odnosząc się do istniejącego, zdaniem skarżących, zagrożenia zalania ich budynku przez wody opadowe oraz związanej z tym kwestii zanieczyszczenia ich nieruchomości substancjami ropopochodnymi ( w projekcie parkingu oraz na dojeździe do magazynów nie zastosowano separatora substancji ropopochodnych ), organ wskazał, że decyzja z dnia [...] r. dotyczyła wyłącznie budowy budynku handlowo – usługowo – mieszkalnego i nie obejmowała przyłączy oraz instalacji wewnętrznej gazowej, na co należy uzyskać odrębne zezwolenia. Powyższa kwestia, odprowadzania wód opadowych została jednak zbadana przez organ. Inwestor przedstawił bowiem stosowny operat wodnoprawny, w którym przewidział dwie studnie chłonne. W projekcie zagospodarowania terenu zatwierdzonym decyzją z dnia [...] r. została wyrysowana jedna studnia chłonna. Co jednak, w ocenie organu nie przesądza o naruszeniu interesu prawnego skarżących, bowiem wielkość studni i jej parametry miały być przedmiotem odrębnego postępowania w sprawie pozwolenia wodnoprawnego. Dalej organ stwierdzał, że zatwierdzony decyzją z dnia [...] r. parking posiada 10 miejsc parkingowych, które łącznie zajmują 137,50 m², jest to obszar mniejszy niż powierzchnia wskazana w przepisach ( o,1 ha) tj. § 19 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 24 lipca 2006 r. Ministra Środowiska w sprawie warunków jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego. ( Dz. U. z 2006 r. nr 137 poz. 984). Zgodnie z ust. 2 § 19 tego rozporządzenia wody opadowe pochodzące z innych powierzchni niż oznaczone w tym przepisie mogą być wprowadzane do wód lub do ziemi bez oczyszczenia.

W odwołaniu od tej decyzji ( pismo z dnia 29 listopada 2010 r. ) E. i C. B. podnieśli, że analiza przygotowana przez arch. P. zawiera szereg nieprawidłowości, gdyż została przygotowana bez szczegółowych oględzin budynku i dokonania stosownych pomiarów. Zdaniem odwołujących zawarte w tej analizie rozważania są jedynie teoretyczne i niezgodne ze stanem faktycznym, bowiem budynek, jak wynika z pomiarów poprzedniego biegłego jest posadowiony 55 cm wyżej, a lokalizacja budynku nie odpowiada przepisom techniczno – budowlanym.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że problem przesłaniania oraz odległości został w sposób jednoznaczny wyjaśniony w postępowaniu zakończonym decyzją Wojewody [...] z dnia [...] r., natomiast do wyjaśnienia pozostały dwa zagadnienia dotyczące nasłonecznienia w budynkach odwołujących oraz odprowadzenia wód opadowych z działki nr [...] Wojewoda wskazał, że inwestor przedłożył wykonane w sierpniu 2010 r. opracowanie zatytułowane "analiza nasłonecznienia dla działki nr [...] i [...]" oraz operat wodnoprawny działki nr [...]. Z przedstawionych dokumentów wynika, że czas nasłonecznienia w godzinach od 7 do 17 w dniach 21 marca i 21 września dla pomieszczeń budynku jednorodzinnego na działce nr [...] wynosi 10 godzin, a dla pomieszczeń mieszkań nr [...] i [...] w budynku wielorodzinnym przy ul. [...] wynosi 7,5 godziny. Z dokonanej analizy zacienienia i przesłaniania mieszkań w budynku przy ul. [...] wynika, że odległość pomiędzy tym budynkiem, a zaprojektowanym obiektem wynosi 11,2 m i jest większa od wysokości przesłaniania /zacieniania. Parter budynku przy ul. [...] jest położony wyżej niż parter przedmiotowego budynku. Następnie organ podniósł, że z opracowanego w sierpniu 2010 r. operatu wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych z dachu budynku i tarasu budynku handlowo – usługowego oraz terenów utwardzonych wokół budynku na terenie działki nr [...] wynika, że parametry filtracyjne gruntu umożliwiają skuteczne rozsączanie wód opadowych. Odprowadzanie wód opadowych na działce nr [...] przewidziano do gruntu poprzez dwie studnie chłonne, usytuowane w odległości 6 m od południowo-zachodniego narożnika działki nr [...]. W ocenie Wojewody [...] problem zacieniania budynków sąsiednich i odprowadzania wód opadowych z terenu inwestycji zostały w sposób niebudzący wątpliwości zbadany i wyjaśniony przez organ I instancji. W ocenie Wojewody [...] zatwierdzona decyzją z dnia [...] r. inwestycja nie narusza uzasadnionych interesów osób trzecich. Organ II instancji wskazał, że nie stwierdził również wystąpienia którejkolwiek przesłanki wynikającej z przepisu art. 145 §1 i 145a k.p.a.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego E. i C. B. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. a także uchylenie decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W zawartych w skardze zarzutach podnosili, że kilkakrotnie zwracali uwagę, że inwestycja realizowana w ramach zaskarżonego pozwolenia na budowę zacienia ich nieruchomość oraz będzie powodować zalewanie nieruchomości skarżących wodami opadowymi, zwłaszcza wobec podniesienia poziomu na działce inwestorów, pozostawienia bardzo małej powierzchni biologicznie czynnej i zaprojektowaniu w tej sytuacji niewystarczającej instalacji zapobiegającej temu zjawisku, zbyt bliskie umieszczenie wyrzutni powietrza z pomieszczeń sklepu od ich działki wreszcie pominięcie na mapie istniejącego przyłącza energetycznego do działki skarżących. Swoje zarzuty skarżący oparli na opinii sporządzonej przez uprawnionego architekta M. M. w ocenie którego zatwierdzony projekt budowlany zawiera rozwiązania sprzeczne z przepisami §13 ust. 3 oraz §152 ust. 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury, a ponadto brak jest również w dokumentacji wymaganej zgody właściwego ministra na dokonanie odstępstw od warunków technicznych. Skarżący wskazywali, że odległość pomiędzy budynkami wynosi 7,39 m, wysokość przesłaniania wynosi 10 m, a szerokość obiektu przesłaniającego tj. wznoszonego obiektu wynosi 29,80 m Skarżący zauważyli również, że w decyzji z dnia [...] r. Wojewoda [...] zalecił organowi I instancji przeprowadzenie rozprawy administracyjnej w celu uzgodnienia interesów stron i wyjaśnienia wątpliwości i rozbieżności, jak również wyjaśnienia powodów uznania opinii biegłego za bezzasadną. Organ takiej rozprawy nie przeprowadził, a ponadto żaden z organów nie odniósł się w wyczerpujący sposób do przedłożonej opinii biegłego. Wojewoda [...] nie ustosunkował się również do wniosku skarżących o powołanie niezależnego biegłego oraz do zarzutu dotyczącego niezgodnego z przepisami usytuowania wyrzutni powietrza we wznoszonym budynku. Skarżący wskazywali również, że w kwestii zagrożenia zalewaniem nie bez znaczenia jest fakt, ze poziom budowanego sklepu został podniesiony o ponad 0,5 m w stosunku do zatwierdzonego projektu, co będzie miało wpływ na zwiększenie niebezpieczeństwa zalewania działki skarżących i powinno zostać uwzględnione w operacie wodnoprawnym. Ostatecznie skarżący wskazali, że zarzucają zaskarżonym decyzjom naruszenie następujących przepisów:

- art. 7 i 9 oraz 77 k.p.a. poprzez wybiórcze, jednostronne i niewyczerpujące rozpatrzenie sprawy;

- art. 75, 80 i 170 §3 k.p.a. poprzez pominięcie bez uzasadnienia dowodów dostarczonych przez skarżących;

- art. 89 §2 poprzez odstąpienie od przeprowadzania rozprawy niezbędnej zdaniem organu odwoławczego do wyjaśnienia sprawy;

- art. 32 ust. 1 Konstytucji RP w związku art. 140 i 144 kc poprzez danie prymatu interesom inwestora.

Wskazane uchybienia spowodowały w konsekwencji :

- naruszenie art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 ustawy prawo budowlane poprzez niewłaściwe wyznaczenie obszaru oddziaływania inwestycji, a przez to pozbawienie stron udziału w postępowaniu;

- naruszenie przepisów §13 i §152 ust. 9 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury poprzez zatwierdzenie projektu niezgodnego z tymi przepisami oraz utrzymanie w mocy decyzji pozwalającej na realizację tego projektu;

- dopuszczenie do realizacji projektu niezgodnego z decyzją o warunkach zabudowy a w szczególności z pkt 2.2 oraz 2.7 tej decyzji, w których nakazuje się ograniczenie emisji uciążliwości do terenu nieruchomości na której realizowana jest inwestycja oraz zabrania się pozbawiania osób trzecich dostępu do światła dziennego i zmiany kierunku wód opadowych ze szkoda dla nieruchomości sąsiednich.

Skarżący wnieśli także o zawieszenie postępowania wznowieniowego na podstawie art. 97 §1 pkt 4 k.p.a. w związku z faktem, że decyzja o warunkach zabudowy na podstawie której wydane zostało pozwolenie na budowę została decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. uchylona.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Organ wskazał, że postępowanie wznowieniowe dotyczące warunków zabudowy nie zostało jeszcze zakończone, ponieważ SKO w B. decyzją z dnia [...] r. nr [...] uchyliło decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. nr [...] odmawiającą uchylenia własnej decyzji z dnia [...] r. o ustaleniu warunków zabudowy dla budynku handlowo-usługowo-mieszkalnego i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Odnosząc się do zarzutów skargi Wojewoda wskazywał, że przepis § 13 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury, który w ocenie skarżących miał zostać w sprawie naruszony, nie ma zastosowania do spornego budynku, natomiast problem przesłaniania oraz odległości został wyjaśniony w toku postępowania. Odległość między budynkiem należącym do skarżących, a spornym obiektem wynosi 7,30 m, a wysokość przesłaniania – 5,80 m, stąd też warunek wynikający z przepisu §13 ust. 1 wskazanego rozporządzenia został spełniony. Następnie organ II instancji podnosił, że zarzut dotyczący niewłaściwego usytuowani wyrzutni powietrza w ścianie zewnętrznej spornego obiektu jest całkowicie bezzasadny ponieważ urządzenia takiego nie zaprojektowano w budynku pawilonu, a wentylacja ma się odbywać grawitacyjnie poprzez murowane kanały wentylacyjne, a w projekcie zastosowano jednostkę zewnętrzną klimatyzatora – wymiennik ciepła. Organ odwoławczy wskazał również, że w jego ocenie w sprawie nie było konieczności powoływania kolejnego biegłego zwłaszcza w sytuacji, gdy w sprawie dwóch niezależnych od siebie biegłych przedłożyło własne opinie. Wreszcie organ II instancji podniósł, że zarzuty dotyczące odstępstwa od projektu budowlanego, zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r. powinny zostać zbadane przez organ nadzoru budowlanego w odrębnym postępowaniu. Natomiast przedmiotem wznowieniowego postępowania było zbadanie okoliczności faktycznych poprzedzających wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę w oparciu o obecnie obowiązujący stan prawny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Nadto w myśl art. 152 cytowanej ustawy w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Stan faktyczny sprawy jest bezsporny. W postępowaniu przeprowadzonym bez udziału skarżących została wydana w dniu [...] r. nr [...] decyzja, mocą której Prezydent Miasta B., po rozpatrzeniu wniosku inwestorów K. R., S. K., R. K. oraz M. S. (D.) zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla budynku handlowo-usługowo-mieszkalnego na nieruchomości położonej na działce nr [...] przy ul. [...] w B. Objęty decyzją obiekt ma wysokość 10,40 m i składa się z dwóch kondygnacji nadziemnych o łącznej powierzchni użytkowej 744,43 m². Budynek ten bezpośrednio graniczy z nieruchomością skarżących E. i C. B. położoną na działce nr [...]. Odległość planowanej inwestycji od granicy działki skarżących wynosi 3 m.

Zaskarżona decyzja, tak jak i decyzja organu I instancji, odmawiające uchylenia decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i pozwalającej na budowę budynku handlowo – usługowo – mieszkalnego na działce nr [...] w B. zostały wydane w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. Organy orzekające uznały, iż skarżącym nie przysługuje przymiot strony z uwagi na fakt, że inwestycja będąca przedmiotem decyzji o pozwoleniu na budowę nie oddziaływuje negatywnie na działkę nr [...] stanowiąca własność skarżących, a tym samym brak jest przesłanki wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.

Tego stanowiska skład orzekający nie podziela.

Definicję strony w ogólnym postępowaniu administracyjnym zawiera art. 28 k.p.a., zgodnie z którym stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W postępowaniu w sprawach o pozwolenie na budowę, zgodnie z treścią art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) stronami są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Jest to zatem przepis szczególny w stosunku do ogólnej normy zawartej w art. 28 k.p.a.

Przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu ( art. 3 pkt 20 ustawy - Prawo budowlane ). Przez przepisy odrębne o których mowa powyżej należy rozumieć przepisy innych ustaw i aktów wykonawczych do nich oraz aktów wykonawczych do ustawy - Prawo budowlane. Z powyższej regulacji wynika, że w sprawie o pozwolenie na budowę na potrzeby konkretnej inwestycji organ administracji architektoniczno-budowlanej winien każdorazowo ustalić wszystkie przepisy odrębne, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu danego terenu i na ich podstawie wyznaczyć teren w otoczeniu projektowanego obiektu budowlanego. Wyznaczenie takiego obszaru w oparciu o powyższe przesłanki winno nastąpić biorąc pod uwagę funkcję, formę, konstrukcję projektowanego obiektu i inne jego cechy charakterystyczne oraz sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji. Oznacza to, że w zależności od indywidualnych cech obiektu budowlanego, jego przeznaczenia i sposobu zagospodarowania terenu, uwzględniając treść nakazów i zakazów zawartych w przepisach odrębnych, w otoczeniu tego obiektu wyznaczona zostanie strefa, nazwana przez ustawodawcę obszarem oddziaływania obiektu. Zatem właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w tak ustalonym obszarze, jako dysponujący tytułem prawnym do działek położonych w strefie oddziaływania, posiadają interes prawny i są – oprócz inwestora – stronami w postępowaniu w sprawie o pozwolenie na budowę tej inwestycji. ( tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 października 2007 r. sygn. akt II OSK 1321/06).

Podmiot, który zamierza podważyć ustalenia organu uznając, że posiada przymiot strony, musi wskazać co najmniej stan faktyczny, czy też okoliczności uzasadniające jego zdaniem - zastosowanie określonego przepisu prawa materialnego, natomiast organy mają w takim przypadku obowiązek poczynienia stosownych ustaleń (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 stycznia 2006 r., VII S.A./Wa 1215/05, LEX nr 206469, w wyrok WSA w Warszawie z dnia 31 stycznia 2006 r., VII SA/Wa 1298/05, LEX 206467). Skarżący E. i C. B. wskazali, iż z ich subiektywnego punktu widzenia mogło dojść do naruszenia konkretnych norm prawa materialnego. Jako właściciele nieruchomości sąsiadującej bezpośrednio z planowaną inwestycją mieli prawo podejrzewać, iż będzie ona oddziaływać na ich nieruchomość, co więcej wskazali oni, w oparciu o prywatą opinię sporządzoną przez uprawnionego architekta, na okoliczności oraz konkretne przepisy prawne, których naruszenie mogłoby mieć wpływ na ich interes prawny. Skarżący wskazywali bowiem na zbyt bliską odległości realizowanej inwestycji w stosunku do ich nieruchomości i w konsekwencji fakt przesłaniania i zacieniania ich budynku, a także usytuowanie w planowanym budynku wyrzutni powietrza w zbyt bliskiej odległości od ścian ich budynku i wreszcie niewyjaśnienie kwestii odprowadzania wód opadowych oraz brak wyrysowania na mapie zasadniczej przyłącza energetycznego napowietrznego przebiegającego nad planowaną inwestycją.

Organy w toku postępowania, odnosząc się do podnoszonych zarzutów uznały, że żaden z nich nie jest uzasadniony. Wywodzono zatem, że skoro nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, to uzasadnionym jest stwierdzenie, że budynek skarżących położony na działce nr [...] nie znajduje się w sferze oddziaływania inwestycji, a zatem właściciele tej nieruchomości nie mogą być stronami postępowania, bowiem nie mają oni interesu prawnego.

Zdaniem Sądu nie można zgodzić się z takim stanowiskiem organów, bowiem w niniejszym przypadku mamy bezsprzecznie sytuację, w której planowana inwestycja ze względu na swoje gabaryty, wpływa na sąsiadujące z nią budynki, o czym świadczy chociażby nałożony przez Wojewodę [...] na organ I instancji obowiązek dokonania analizy nasłonecznienia sąsiednich obiektów oraz szczegółowego usytuowania studzienek deszczowych. Właściciele nieruchomości sąsiadujących z budynkiem, który poprzez swoje gabaryty może oddziaływać na nie poprzez ich zacienianie, mają prawo do tego, by w trakcie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, jako strona postępowania zapoznać się z materiałem dowodowym, w tym z wynikami analizy i ewentualnie wnieść swoje uwagi, czy też zastrzeżenia. Czynności tych mogą zaś dokonać tylko jako strony postępowania administracyjnego. Organ administracji nie może utrudniać właścicielom nieruchomości dochodzenia swoich praw właścicielskich, dążąc do ograniczania kręgu stron postępowania administracyjnego.

W ocenie Sądu zawsze, gdy dochodzi do sytuacji, gdy planowana inwestycja w jakikolwiek sposób może oddziaływać na nieruchomości sąsiednie w granicach przewidzianych przez określone przepisy, organy powinny umożliwić właścicielom sąsiednich nieruchomości uczestniczenie w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Nawet jeśli oddziaływanie inwestycji zamyka się w granicach działki na której jest realizowana, to właściciele nieruchomości sąsiednich mają prawo zapoznania się z materiałem dowodowym, w szczególności z ustaleniami i warunkami projektu budowlanego, a prawo to mogą realizować tylko jako strona postępowania.

Organy obu instancji w przedmiotowej sprawie naruszyły przepisy art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w związku z art. 3 pkt 20 tej ustawy, a w konsekwencji z naruszyły art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Konsekwencją powyższego było przeprowadzenie postępowania bez udziału osób uprawnionych co narusza przepis art. 10 § 1 k.p.a

Oznacza to, że odmówienie skarżącym przymiotu strony nastąpiło także z naruszeniem przepisów art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a, a w konsekwencji art. 107 k.p.a.

W świetle powyższych rozważań zaskarżoną decyzję wydaną w oparciu o art. 151

§ 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. należy uznać za wadliwą, a co najmniej przedwczesną.

Ponownie rozpoznając sprawę organy powinny prawidłowo ustalić obszar oddziaływania planowanej inwestycji, a następnie zapewnić udział w postępowaniu wszystkim właścicielom działek znajdujących się w zasięgu oddziaływania obiektu, w tym skarżącym E. i C. B.

Kierując się powyższą argumentacją na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera a i c p.p.s.a. w związku z art. 135 i 152 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach oparto na art. 200 p.p.s.a.