Postanowienie WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SAB/Po 46/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2014-08-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Odrzucono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58 § 1 pkt 6
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 58 § 1 pkt 6
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann (spr.) Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Izabela Bąk-Marciniak Protokolant ref. staż. Kinga Jaśniewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi P. P. na bezczynność Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego w [...] w przedmiocie udostępnienie informacji publicznej postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu P. P. uiszczony wpis w kwocie 100 zł (sto złotych)


UZASADNIENIE

Pismem z [...] maja 2014 r. P. P. (dalej: "Skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego w [...] (dalej: "Zastępca Rzecznika") w przedmiocie udzielenia informacji publicznej. Skarżący wniósł o zobowiązanie Zastępcy Rzecznika do rozpoznania wniosku z 25 kwietnia 2014 r. zgodnie z przepisami ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm.; obecnie: Dz. U. z 2014 r. poz. 782; dalej w skrócie: "u.d.i.p."). Wskazanym wnioskiem Skarżący zwrócił się do Zastępcy Rzecznika o udostępnienie na piśmie "informacji publicznej, czy sygnatura [...] jest równocześnie sygnaturą sprawy [...], a jeśli nie, jaki jest przedmiot postępowania w sprawie [...], kiedy i na czyj wniosek zostało wszczęte to postępowanie".

W odpowiedzi na skargę Zastępca Rzecznika wniósł o jej odrzucenie, wskazując, że nie jest organem uprawnionym do udostępniania informacji publicznej. Załączył wniosek Skarżącego z [...] kwietnia 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej oraz kserokopię udzielonej w dniu [...] maja 2014 r. odpowiedzi, w której napisał, że Skarżący mógł uzyskać informację w dniu [...] kwietnia 2014 r., kiedy został wezwany a nie stawił się bez usprawiedliwienia, i w której wyznaczył kolejny (piąty) termin wysłuchania Skarżącego (na dzień [...] maja 2014 r.).

W piśmie procesowym z [...] czerwca 2014 r. Skarżący, w uzupełnieniu podstaw i zarzutów skargi napisał, że prawo dostępu do informacji publicznej jest prawem powszechnym. Wnioskujący o udzielenie takiej informacji nie musi zatem wykazywać jakiegokolwiek interesu prawnego lub faktycznego w jej uzyskaniu. Wyłączenie prawa do uzyskania informacji w trybie u.d.i.p. jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy możliwe jest jej udzielenie w trybie innych przepisów rangi ustawy (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.). W pozostałych sytuacjach informacji takiej należy zatem udzielić w trybie u.d.i.p.

Skarżący podkreślił, że informacji żądanych we wniosku nie mógł uzyskać na podstawie art. 156 § 5 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555 z późn. zm.; dalej w skrócie: "k.p.k.") w związku z art. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2013 r. poz. 427 z późn. zm.; dalej w skrócie: "p.u.s.p."). Treść żadnej z żądanych informacji nie odpowiada bowiem któremukolwiek z odrębnych przewidzianych tym przepisem uprawnień, tj.: prawu do udostępnienia do wglądu akt sprawy, prawu do sporządzania odpisów lub kserokopii dokumentów z akt sprawy, czy prawu do odpłatnego otrzymania uwierzytelnionych odpisów lub kserokopii z akt sprawy. Dlatego wniosek winien być rozpatrzony w trybie u.d.i.p. Uprawnienie z art. 156 § 5 k.p.k. w zw. z art. 128 p.u.s.p. przysługuje zresztą jedynie obwinionemu w rozumieniu art. 114 § 1-2 p.u.s.p., a więc osobie, wobec której wydano formalne postanowienie o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego, albo łączne postanowienie o wszczęciu takiego postępowania i przedstawieniu zarzutu. Potwierdzeniem wydania jednego lub drugiego postanowienia jest zarejestrowanie sprawy pod sygnaturą "SD". Sygnatura "K" wskazuje, że w postępowaniu [...], którego dotyczył wniosek Skarżącego, nie wydano żadnego z ww. postanowień. Adresat wniosku nie miał prawa odmówić udzielenia żądanej informacji publicznej powołując się na to, że Skarżący może (mógł) uzyskać tę informację w inny sposób, np. ustnie i (lub) przy okazji uczestniczenia w czynnościach wykonywanych przez Niego w innej sprawie. Skarżący podkreślił, że Zastępca Rzecznika nie wydał do tej pory decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej oraz nie przesłał pisma z informacją, że nie jest w posiadaniu żądanej informacji publicznej.

W piśmie procesowym z [...] lipca 2014 r., złożonym w związku z otrzymaną odpowiedzią na skargę, Skarżący stwierdził, że treść tej odpowiedzi nie podważa w żaden sposób zasadności zarzutów skargi. Ocenił, że Zastępca Rzecznika nie kwestionuje, iż jest "innym podmiotem wykonującym zadania publiczne" w rozumieniu art. 4 ust. 1 w związku z art. 6 u.d.i.p., a zwłaszcza z art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. d-e tej ustawy. W związku z powyższym sformułowane przez Zastępcę Rzecznika żądanie odrzucenia skargi z powołaniem się na to, że nie jest on "organem" uprawnionym do udostępniania informacji publicznej, jest, zdaniem Skarżącego oczywiście wadliwe i prawnie bezskuteczne, gdyż wniosek z [...] kwietnia 2014 r. był skierowany nie do "organu", ale do "innego podmiotu wykonującego zadania publiczne" w rozumieniu ww. przepisów.

Ponadto Skarżący zwrócił uwagę, że w piśmie z [...] maja 2014 r. Zastępca Rzecznika w ogóle nie powołał się na to, iż nie jest organem uprawnionym do udostępnienia informacji publicznej. Stwierdził w nim tylko, niezgodnie z prawdą, że Skarżący mógł uzyskać żądaną informację w dniu [...] kwietnia 2014r., na który to termin rzekomo został wezwany i nie stawił się nań bez usprawiedliwienia. W związku z tym Skarżący podkreślił, że "na dzień [...] maja 2014 r." [w piśmie Zastępcy Rzecznika z [...].05.2014 r. mowa jest o "[...] kwietnia 2014 r." – uw. Sądu] nie został nigdy wezwany przez Zastępcę Rzecznika, w jakiejkolwiek sprawie dyscyplinarnej. Był to zresztą dzień ustawowo wolny od pracy (sobota), co dodatkowo czyniło niemożliwym uzyskanie żądanej informacji, bo w tym dniu ani sąd, ani tym bardziej zastępca rzecznika dyscyplinarnego nie pracowali. Niezależnie od powyższego Skarżący zaznaczył, że żądał udzielenia informacji na piśmie, zatem zaoferowanie jej w formie ustnej naruszało art. 14 ust. 1 u.d.i.p.

Skarżący podkreślił, że postępowanie w sprawie [...] toczy się obecnie wyłącznie w fazie ad rem, tj. "w sprawie", i jest dopiero postępowaniem wyjaśniającym, a nie właściwym postępowaniem dyscyplinarnym. W związku z tym Skarżący nie jest stroną postępowania w tej sprawie i nie ma w nim formalnie statusu obwinionego w rozumieniu art. 114 § 2 p.u.s.p. Nie mógł zatem uzyskać wnioskowanej informacji w trybie art. 156 § 5 k.p.k. w zw. z art. 128 p.u.s.p., gdyż przysługuje on tylko obwinionemu w znaczeniu przyjętym w art. 114 § 2 p.u.s.p.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga podlega odrzuceniu, jako niedopuszczalna z innych przyczyn w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.; dalej w skrócie: "p.p.s.a.").

Przedmiotem tej skargi była zarzucana przez Skarżącego bezczynność Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego w [...] w udostępnieniu informacji określonych we wniosku z [...] kwietnia 2014 r. – tj. informacji, czy sygnatura [...] jest równocześnie sygnaturą sprawy [...], a jeśli nie, jaki jest przedmiot postępowania w sprawie [...] oraz kiedy i na czyj wniosek zostało ono wszczęte – które w ocenie Skarżącego stanowiły informację publiczną.

Godzi się zatem wskazać, że prawo dostępu do informacji publicznej wywodzi się z ustawy zasadniczej – Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.; dalej: "Konstytucja"), która w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a ponadto o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (art. 61 ust. 2 Konstytucji). Ograniczenie powyższego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 3 Konstytucji).

Tryb udzielania informacji, o jakich mowa w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji, określają ustawy (art. 61 ust. 4 ab initio Konstytucji), przy czym podstawowym aktem prawnym regulującym tę problematykę jest ustawa o dostępie do informacji publicznej, która normuje podstawowe zasady i tryby udostępniania tego rodzaju informacji. Jednocześnie ustawa ta wprowadziła definicję legalną "informacji publicznej", przez którą, zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., należy rozumieć "każdą informację o sprawach publicznych". Przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p. zawiera przykładowe wyliczenie rodzajów informacji publicznej podlegających udostępnieniu. Znalazły się w nim m.in. informacje o "danych publicznych", w tym "treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć" (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret pierwsze u.d.i.p.), a także informacje o "zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1" u.d.i.p., w tym o "sposobach przyjmowania i załatwiania spraw" oraz o "stanie przyjmowanych spraw, kolejności ich załatwiania lub rozstrzygania" (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. d i lit. e u.d.i.p.). Należy podkreślić, że w tym ostatnim przypadku chodzi tylko o "zasady" funkcjonowania, a więc o kwestie natury ogólnej, dotyczące sposobu wykonywania zadań publicznych, załatwiania spraw i podejmowania rozstrzygnięć, a nie o szczegółowe informacje dotyczące indywidualnej sprawy konkretnego podmiotu (por. uchwała składu 7 sędziów NSA z 09.12.2013 r., I OPS 7/13, ONSAiWSA 2014, nr 3, poz. 37).

W doktrynie zasadnie wskazuje się, że informacją publiczną jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa (zob. M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa NSA, Toruń 2002, s. 28–29). Od razu należy wskazać, że status informacji publicznej mogą posiadać niektóre informacje zgromadzone w aktach postępowań toczących się w sprawach dyscyplinarnych – już choćby z tego względu, że władztwo dyscyplinarne jest uznawane w pewnym zakresie za emanację władzy publicznej (por. wyrok NSA z 08.06.2011 r., I OSK 391/11, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej w skrócie: "CBOSA") – przede wszystkim wynikające ze znajdujących się w takich aktach dokumentów urzędowych, o jakich mowa w art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p. (ale już nie np. z wniosków i pism nie mających charakteru takich dokumentów – por. wyrok NSA z 11.05.2006 r., II OSK 812/05, CBOSA).

Udostępnienie informacji publicznej następuje w formie czynności materialno-technicznej, natomiast powiadomienie o tym, że żądana informacja nie jest informacją publiczną – "zwykłym" pismem. Zastosowanie w takim przypadku formy decyzji byłoby równoznaczne z jej wydaniem bez podstawy prawnej w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (zob. wyrok WSA z 10.07.2013 r., II SA/Gd 295/13, CBOSA, i tam powołane orzecznictwo NSA). Obowiązek wydania decyzji administracyjnej ustawodawca przewidział tylko w takich przypadkach, gdy żądana informacja jest informacją publiczną, lecz organ odmawia jej udostępnienia z przyczyn określonych w u.d.i.p., bądź zachodzą przewidziane w tej ustawie przesłanki do umorzenia postępowania (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), tj. gdy istnieją ustawowe podstawy do odmowy udostępnienia informacji publicznej (art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p), bądź przeszkody do jej udostępnienia w określony sposób lub w określonej formie (zob. art. 14 ust. 2 u.d.i.p.).

Informacja publiczna może być udostępniana nie tylko na zasadach określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej – która normuje podstawowe tryby dostępu – ale także na zasadach i w trybach szczególnych, unormowanych w odrębnych ustawach. Takie sytuacje przewiduje wyraźnie art. 1 ust. 2 u.d.i.p., zgodnie z którym przepisy tej ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi (pod warunkiem że nie ograniczają obowiązków przekazywania informacji publicznej do centralnego repozytorium informacji publicznej, o którym mowa w art. 9b ust. 1 u.d.i.p.). Cytowany art. 1 ust. 2 u.d.i.p. wyraża normę kolizyjną, wyłączającą stosowanie unormowań u.d.i.p. w sytuacji, w której inna ustawa odmiennie reguluje ten sam zakres. Takimi szczególnymi regulacjami są niewątpliwie m.in. przepisy normujące dostęp do akt spraw w poszczególnych rodzajach postępowań, takie jak: art. 73–art. 74 k.p.a., art. 156 i art. 321 k.p.k., art. 525 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2014 r. poz. 101, z późn. zm.; dalej w skrócie: "k.p.c."), § 94 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 lutego 2007 r. - Regulamin urzędowania sądów powszechnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 259), czy też art. 12a § 2 p.p.s.a. (zob. uchwała składu 7 sędziów NSA z 09.12.2013 r., I OPS 7/13, ONSAiWSA 2014, nr 3, poz. 37).

Art. 1 ust. 2 u.d.i.p. uzasadnia de facto wyodrębnienie dwóch zbiorów informacji publicznych: (i) podlegających udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej oraz (ii) udostępnianych w oparciu o przepisy ustaw szczególnych. Jeżeli adresat wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie może jej udostępnić na podstawie u.d.i.p. ze względu na konieczność zastosowania odrębnych zasad i trybu z ustawy szczególnej, to powinien o tym fakcie powiadomić wnioskodawcę "zwykłym" pismem, wskazując jednocześnie właściwe przepisy oraz, w niezbędnym zakresie, zasady i tryb dostępu do żądanych informacji (np. wymagane dodatkowe przesłanki) wynikające z tych przepisów (por.: I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, uw. 7 do art. 1, s. 28; M. Chmaj [w:] M. Bidziński i in., Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2010, art. 1 Nb 11; M. Jabłoński, Udostępnienie informacji publicznej w trybie wnioskowym, Wrocław 2009, s. 29; P. Sitniewski, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Wrocław 2011, uw. 3 do art. 1 ust. 2).

W niniejszej sprawie Skarżący ubiegał się o udostępnienie informacji zawartych w aktach postępowań dotyczących przewinień dyscyplinarnych, opatrzonych sygnaturami: [...] ("jaki jest przedmiot postępowania w sprawie [...], kiedy i na czyj wniosek zostało wszczęte to postępowanie") oraz, porównawczo, [...] ("czy sygnatura [...] jest równocześnie sygnaturą sprawy [...]"). Skarżący wskazał przy tym, że pierwsza z sygnatur dotyczy etapu postępowania wyjaśniającego, a druga – "właściwego" postępowania dyscyplinarnego.

W związku z tym należy wskazać, że kwestie odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów oraz związanej z tym procedury normują w pierwszej kolejności przepisy Prawa o ustroju sądów powszechnych, zamieszczone w rozdziale 3 tej ustawy. W myśl art. 128 p.u.s.p. w sprawach nieuregulowanych w tym rozdziale stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania karnego.

Zgodnie z art. 112 § 1 p.u.s.p. uprawnionym oskarżycielem przed sądem dyscyplinarnym, w sprawach sędziów sądów apelacyjnych, a także prezesów oraz wiceprezesów sądów okręgowych, jest rzecznik dyscyplinarny, w sprawach zaś pozostałych sędziów – zastępca rzecznika dyscyplinarnego (do którego stosuje się odpowiednio przepisy o rzeczniku dyscyplinarnym – art. 112 § 9 p.u.s.p.). Rzecznik dyscyplinarny podejmuje czynności dyscyplinarne na żądanie Ministra Sprawiedliwości, prezesa sądu apelacyjnego lub okręgowego oraz kolegium sądu apelacyjnego lub okręgowego, Krajowej Rady Sądownictwa, a także z własnej inicjatywy, po wstępnym wyjaśnieniu okoliczności koniecznych do ustalenia znamion przewinienia, a także złożeniu wyjaśnień przez sędziego, chyba że złożenie tych wyjaśnień nie jest możliwe (art. 114 § 1 p.u.s.p.). Po przeprowadzeniu ww. "wstępnego" postępowania wyjaśniającego, jeżeli zachodzą podstawy do wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, rzecznik dyscyplinarny wszczyna postępowanie dyscyplinarne i przedstawia sędziemu na piśmie zarzuty (art. 114 § 2 zd. pierwsze p.u.s.p.). Po upływie przysługującego obwinionemu, czternastodniowego terminu do złożenia zarzutów i zgłoszenia wniosków dowodowych, a w razie potrzeby po przeprowadzeniu dalszych dowodów, rzecznik dyscyplinarny składa wniosek o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej do właściwego sądu dyscyplinarnego (art. 114 § 4 zd. pierwsze p.u.s.p.). Po wpłynięciu wniosku o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej prezes sądu dyscyplinarnego wyznacza rozprawę (art. 115 § 1 p.u.s.p.).

Prawo o ustroju sądów powszechnych nie normuje kwestii dostępu do informacji zawartych w aktach postępowania dyscyplinarnego, na żadnym z jego etapów – tj. ani w fazie wstępnego postępowania wyjaśniającego i "właściwego" postępowania dyscyplinarnego, prowadzonych przez rzecznika dyscyplinarnego, ani sprawy zawisłej przed sądem dyscyplinarnym – ograniczając się jedynie do ogólnego stwierdzenia w art. 116 § 1 p.u.s.p., że postępowanie dyscyplinarne jest jawne. Sąd w niniejszym składzie podziela pogląd wyrażony w uchwale Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 11 marca 2002 r., sygn. akt Sd 5/2002 (LexPolonica nr 363894), w myśl którego jawność postępowania dyscyplinarnego, przewidziana w art. 116 § 1 p.u.s.p., odnosi się do czynności po wpłynięciu wniosku o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej (art. 115 § 1 p.u.s.p.), a nie dotyczy wcześniejszego wyjaśniania okoliczności sprawy przez rzecznika dyscyplinarnego (art. 114 § 1 p.u.s.p.) ani orzekania z wniosku o zezwolenie na ściganie sędziego ze stadium przygotowawczego postępowania karnego (art. 80 § 1 p.u.s.p.). "Prawo społeczeństwa do informacji o działalności organów publicznych, jak sądy, nie jest prawem bezwzględnym ani nadrzędnym nad innymi. Prawo to powinno ustąpić przed dobrem działań wyjaśniających, by nie uchybiły ustaleniu prawdy, jak i przed prawami uczestników postępowania, a ściślej – powinno być odroczone na czas do rozprawy karnej czy dyscyplinarnej. Dotyczy to sędziego, jak każdego człowieka, a to zgodnie z równością wszystkich wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji)."

Wobec braku odnośnej regulacji w p.u.s.p., w zakresie dostępu do informacji z postępowań dyscyplinarnych znajdują zastosowanie – zgodnie z art. 128 p.u.s.p. – przepisy Kodeksu postępowania karnego. Należy przy tym mieć na uwadze, że postępowanie dyscyplinarne do momentu skierowania do sądu dyscyplinarnego wniosku o ukaranie sędziego jest odpowiednikiem postępowania przygotowawczego, a gospodarzem sprawy na tym etapie jest rzecznik dyscyplinarny (tak trafnie J. Sawiński [w:] Prawo o ustroju sadów powszechnych. Komentarz, pod red. A. Górskiego, Warszawa 2013, uw. 10 do art. 114).

W konsekwencji uzyskanie dostępu do informacji z akt postępowania prowadzonego przez rzecznika dyscyplinarnego – zarówno na etapie wstępnego postępowania wyjaśniającego (art. 114 § 1 p.u.s.p.), jak i "właściwego" postępowania dyscyplinarnego (art. 114 § 2 p.u.s.p.) – możliwe jest na zasadach określonych w odpowiednio stosowanym art. 156 § 5 k.p.k. Przepis ten, w brzmieniu obowiązującym do 01 czerwca 2014 r. głosił, że jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, w toku postępowania przygotowawczego stronom, obrońcom, pełnomocnikom i przedstawicielom ustawowym udostępnia się akta, umożliwia sporządzanie odpisów i kserokopii oraz wydaje odpłatnie uwierzytelnione odpisy lub kserokopie tylko za zgodą prowadzącego postępowanie przygotowawcze. Za zgodą prokuratora (tu odpowiednio: rzecznika dyscyplinarnego albo zastępcy rzecznika dyscyplinarnego) akta w toku postępowania przygotowawczego mogą być w wyjątkowych wypadkach udostępnione innym osobom. Od 02 czerwca 2014 r. przepis ten stanowi, że: "Jeżeli nie zachodzi potrzeba zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania lub ochrony ważnego interesu państwa, w toku postępowania przygotowawczego stronom, obrońcom, pełnomocnikom i przedstawicielom ustawowym udostępnia się akta, umożliwia sporządzanie odpisów lub kopii oraz wydaje odpłatnie uwierzytelnione odpisy lub kopie; prawo to przysługuje stronom także po zakończeniu postępowania przygotowawczego. W przedmiocie udostępnienia akt, sporządzenia odpisów lub kopii lub wydania uwierzytelnionych odpisów lub kopii prowadzący postępowanie przygotowawcze wydaje zarządzenie. Za zgodą prokuratora akta w toku postępowania przygotowawczego mogą być w wyjątkowych wypadkach udostępnione innym osobom."

W świetle powyższego należy stwierdzić, że zagadnienie dostępu do informacji zgromadzonych w aktach postępowania prowadzonego przez rzecznika dyscyplinarnego wyczerpująco regulował i nadal reguluje przepis art. 156 § 5 k.p.k. w zw. z art. 128 p.u.s.p. Wbrew twierdzeniom Skarżącego, regulacja ta nie normuje jedynie sytuacji strony postępowania (tu: obwinionego), ale odnosi się do wszystkich osób zainteresowanych dostępem do takich akt. Także do tych, które nie posiadają formalnego statusu strony postępowania ani jej przedstawiciela – o czym świadczy ostatnie zdanie cytowanego art. 156 § 5 k.p.k., w którym mowa jest o możliwości udostępniania akt w toku postępowania przygotowawczego także "innym osobom", w wyjątkowych wypadkach, za zgodą prokuratora (tu odpowiednio: rzecznika dyscyplinarnego albo jego zastępcy).

Godzi się w tym miejscu zauważyć, że w odpowiedzi na wniosek Skarżącego z [...] kwietnia 2014 r. Zastępca Rzecznika zadeklarował w piśmie z [...] maja 2014 r., że udostępni Skarżącemu żądane informacje, o ile tylko ten stawi się w ustalonym terminie wysłuchania. W ocenie Sądu takie działanie mieściło się w ramach przysługujących Zastępcy Rzecznika uprawnień "gospodarza" postępowania dyscyplinarnego, wynikających z art. 156 § 5 k.p.k. w zw. z art. 128 p.u.s.p.

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela pogląd wyrażony w przywołanej wyżej uchwale NSA o sygn. akt I OPS 7/13, że przepisy art. 156 § 5 i 5a k.p.k. (ten ostatni przepis nie znajduje odpowiedniego zastosowania w sprawach dyscyplinarnych, jako że dotyczy sytuacji tymczasowego aresztowania), w odniesieniu do tych dokumentów, które są informacją publiczną i znajdują się w aktach trwającego postępowania przygotowawczego, są przepisami szczególnymi, o których mowa w art. 1 ust. 2u.d.i.p., w stosunku do wszystkich, a nie tylko wobec stron postępowania, i nie ma do nich zastosowania ustawa o dostępie do informacji publicznej. Przyjęcie, że w pozostałych wypadkach strona postępowania, której żywotnych interesów dotyczy sprawa, uzyskuje dostęp do akt na innych zasadach, bardziej sformalizowanych niż osoby działające w trybie art. 10 tej ustawy, byłoby naruszeniem zasady równości zapisanej w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Z rozważań przedstawionych w przywołanej uchwale NSA ponadto wynika, że ustawodawca, co do którego zakładamy walor racjonalności, ilekroć przewiduje, iż określony podmiot może, czy też powinien mieć dostęp do akt jakiegokolwiek postępowania, wyraźnie reguluje to w przepisach ustawy. Przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie zawierają takiego uregulowania.

Sąd w niniejszym składzie podziela pogląd, w myśl którego samo powoływanie się na ustawę o dostępie do informacji publicznej nie implikuje konieczności jej stosowania, jeśli z całokształtu okoliczności wynika, że skarżący ma zapewniony dostęp do żądanych informacji w innym trybie i jeżeli jest to wniosek w indywidualnej sprawie. W takim przypadku skarga na bezczynność organu w przedmiocie dostępu do informacji publicznej, jako niedopuszczalna, winna podlegać odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (zob. np.: postanowienie NSA z 19.10.2011 r., I OSK 1987/11, CBOSA; wyrok WSA z 28.06.2012 r., IV SAB/Po 31/12, CBOSA). Dodatkowo na tle okoliczności niniejszej sprawy należy podkreślić, że sąd administracyjny nie jest właściwy do kontroli odmowy udostępnienia akt postępowań dyscyplinarnych i informacji z tych akt w trybie art. 156 § 5 k.p.k. w zw. z art. 128 p.u.s.p.

W tym stanie rzeczy nie zachodziła potrzeba rozważania statusu zastępcy rzecznika dyscyplinarnego w kontekście katalogu podmiotów obowiązanych do udostępniania informacji publicznej, określonego w art. 4 u.d.i.p.

Mając wszystko to na uwadze Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., skargę odrzucił (pkt 1 postanowienia).

O zwrocie uiszczonego wpisu w kwocie 100 zł (pkt 2 postanowienia) orzeczono stosownie do art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.