Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 253/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2020-08-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6149 Inne o symbolu podstawowym 614
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: Art. 122  ust. 1  pkt 2
journal: Dz.U. 2019 poz 1148
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe - t.j.
article: Art. 145 par. 1  pkt 1  lit. a
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Hanna Knysiak - Sudyka Sędzia WSA Janusz Bociąga Sędzia WSA Maria Zawadzka (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 sierpnia 2020 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 grudnia 2019 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej A. G. kwotę 697,00 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) zł, tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 18 grudnia 2019 r. sygn. akt [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania A. G. Bar "A" (dalej jako skarżąca) utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] 2019 r., nr [...] odmawiającą skarżącej, przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika N. S.

Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie prawnym i faktycznym:

Decyzją z dnia [...] 2019 r. organ I instancji odmówił skarżącej przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że wniosek o dofinansowanie został złożony w dniu 10 września 2019 r., skarżąca jest rzemieślnikiem prowadzącym działalność gospodarczą jako mikroprzedsiębiorcą, posiadając tytuł mistrza w zawodzie kucharz małej gastronomii, sama była instruktorem szkolącym młodocianego pracownika, przez co spełniła wymagania art. 2 ustawy z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle (Dz. U. 2018. poz. 1267). Zdaniem organu skarżąca nie spełniła przesłanek z art. 122 ust. 1 pkt 2 lit a ustawy Prawo oświatowe obowiązującego od dnia 1 września 2019 r., ponieważ, jej młodociany pracownik zdał egzamin zawodowy w zawodzie kucharz, a nie egzamin czeladniczy - co potwierdza kopia dyplomu. Nowe przepisy (art. 122 ust. 1) zostały wprowadzone bez przepisów przejściowych, dlatego rozpatrując wniosek skarżącej złożony po 1 września 2019 r. organ uznał, że obowiązany jest stosować przepisy w obecnym brzmieniu. Nadto organ uznał, że skarżąca nie spełniła również warunku zrzeszenia w organizacji samorządu gospodarczego rzemiosła, w którym mają obowiązek być zrzeszeni rzemieślnicy zatrudniający pracowników w celu przygotowania zawodowego zgodnie z art. 5 ust. 5 ustawy o rzemiośle.

W odwołaniu skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji, zarzucając jej naruszenie art. 2 Konstytucji RP, poprzez niezastosowanie normy względniejszej i wydanie decyzji w oparciu o przepisy art. 122 ust. 1 pkt 2 lit a ustawy Prawo oświatowe obowiązującego od dnia 1 września 2019 r., w sytuacji gdy organ powinien był zastosować przepisy w brzmieniu sprzed nowelizacji jako, że nowelizacja nie zawierała przepisów przejściowych. Skarżąca zarzuciła również naruszenie prawa materialnego polegające na niezastosowaniu art. 122 ust. 1 pkt 2 lit a ustawy Prawo oświatowe obowiązującego przed dniem 1 września 2019 r., i nieprzyjęcie ukształtowanej linii interpretacyjnej w zakresie wykładni tego przepisu, zgodnie z którą warunek zdania egzaminu w przypadku młodocianego zatrudnionego u pracodawcy będącego rzemieślnikiem jest spełniony w przypadku zdania przez młodocianego któregokolwiek egzaminu potwierdzającego jego kwalifikacje. Zdaniem skarżącej nastąpiło również naruszenie art. 122 ust. 1 ustawy w zw. z art. 70 ust. 1 Konstytucji RP na skutek uznania przez organ I instancji, że pracodawca jest odpowiedzialny za skierowanie ucznia na właściwy egzamin, w sytuacji gdy pracodawca nie ma na to wpływu. Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie art. 8 K.p.a., poprzez nieuwzględnienie zasady rozstrzygania spraw w sposób pogłębiający zaufanie uczestników postępowania do obowiązującego prawa i bez uwzględniania zasady pewności stanowionego prawa, jak również naruszenie art. 32 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 3 ust. 5 ustawy o rzemiośle, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w niniejszej sprawie.

Decyzją z dnia 18 grudnia 2019 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzje organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji powołało art. 122 ust. 1, ust. 6 i ust. 7, ust. 11 ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe i wskazało, że obecnie treść art. 122 ust. 1 ww. ustawy uległa zmianie z dniem 1 września 2019 r. na mocy nowelizacji dokonanej ustawą z dnia z dnia 22 listopada 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo oświatowe, ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.2018.2245). Organ odwoławczy podkreślił, ze w poprzednio obowiązującym brzmieniu powołany przepis w pkt 2 wymagał jedynie, aby młodociany pracownik ukończył naukę zawodu lub przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z przepisami, o których mowa w pkt 1. Natomiast nie przewidywał warunku, o którym mowa jest w pkt 3 art. 122 ust. 1 ustawy. Kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych pracowników, w przypadku zawarcia umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego przed 1 września 2019 r. - reguluje rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz.U.2017.1644); jeżeli chodzi o umowy później zawarte, kwestię tę reguluje rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22.02.2019 r., (Dz. U. z 2019 r. poz. 391). Zgodnie § 10 ust. 4 w/w rozporządzenia instruktorzy praktycznej nauki zawodu, o których mowa w ust. 2 pkt 2, powinni posiadać co najmniej tytuł mistrza w zawodzie, którego będą nauczać lub w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, którego będą nauczać i przygotowanie pedagogiczne wymagane od nauczycieli lub ukończony kurs pedagogiczny, którego program został zatwierdzony przez kuratora oświaty i obejmował łącznie co najmniej 70 godzin zajęć z psychologii, pedagogiki i metodyki oraz 10 godzin praktyki metodycznej, albo ukończony przed dniem 6 stycznia 1993 r. kurs pedagogiczny uprawniający do pełnienia funkcji instruktora praktycznej nauki zawodu.

SKO wskazało, że z akt spawy wynika, że w dniu 1 marca 2019 r. skarżąca zawarła umowę o pracę z młodocianym pracownikiem, w celu przygotowania zawodowego w zawodzie kucharz. Z umowy tej wynika, że nauka zawodu będzie trwała 8 miesięcy, 19 dni od dnia 1 marca 2019 r., do dnia 19 listopada 2019 r., przy czym do okresu nauki zawodu zaliczono 22 miesiące nauki u skarżącej oraz 5 miesięcy i 12 dni u pracodawcy Bar C P. N. W umowie wskazano, że przygotowanie zawodowe będzie się odbywało pod nadzorem skarżącej, która posiada odpowiednie kwalifikacje zawodowe oraz przygotowanie pedagogiczne.

W dniu 30 sierpnia 2019 r. młodociany pracownik po zdaniu egzaminu otrzymał dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe w zawodzie kucharz. Następnie w dniu 10 września 2019 r. skarżąca złożyła wniosek o dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika, w którym zaznaczono, iż wnioskodawca jest pracodawcą będącym rzemieślnikiem. Organ I instancji odmówił przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika ponieważ jego zdaniem na nie zostały spełnione przesłanki z art. 122 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo Oświatowe w brzmieniu obowiązującym od 1 września 2019 r., w szczególności młodociany pracownik zdał egzamin zawodowy, a nie egzamin czeladniczy. Nadto skarżąca nie była zrzeszona w organizacji samorządu gospodarczego rzemiosła, co wynika z art. 3 ust. 5 ustawy o rzemiośle.

W opinii Kolegium w sytuacji, w której proces przygotowania zawodowego młodocianego zakończył się egzaminem zdanym przed wejściem w życie nowelizacji, a zatem zmianą brzmienia art. 122 ust. 1 przedmiotowej ustawy (tak jak w niniejszej sprawie), to w sprawie powinny znaleźć zastosowanie przepisy ustawa w brzmieniu poprzednio obowiązującym. Jednak skarżącej nie przysługuje dofinansowanie do kosztów kształcenia młodocianego pracownika, ponieważ nie spełniła przesłanki określonej w art. 3 ust. 5 ustawy rzemiośle. Zgodnie z powołanym przepisem rzemieślnicy zatrudniający pracowników w celu przygotowania zawodowego w rzemiośle obowiązani są spełniać warunki określone odrębnymi przepisami oraz być członkami jednej z organizacji, o których mowa w art. 7 ust. 3 pkt 1 i 3. Natomiast według art. 3 ust. 6 tej ustawy przygotowanie zawodowe w rzemiośle realizowane jest na zasadach dualnego systemu kształcenia. Nadzór nad jego przebiegiem sprawuje izba rzemieślnicza lub z jej upoważnienia cech, którego członkiem jest rzemieślnik. Ponadto zgodnie z § 3a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania (Dz.U.2018.2010) o zawarciu z młodocianym umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego, pracodawca zawiadamia wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce zamieszkania młodocianego, a w przypadku pracodawcy będącego rzemieślnikiem - również izbę rzemieślniczą właściwą ze względu na siedzibę rzemieślnika. Przez "izbę rzemieślniczą", należy przy tym rozumieć także cech, jeżeli sprawuje on nadzór nad przebiegiem przygotowania zawodowego w rzemiośle pracowników młodocianych na podstawie upoważnienia udzielonego przez izbę rzemieślniczą, zgodnie z przepisami ustawy o rzemiośle (§ 3b rozporządzenia). Zdaniem Kolegium dofinansowanie kosztów kształcenia przysługuje jedynie pracodawcom, którzy spełniają wszystkie warunki określone powołanym przepisem.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zarzucając:

1. naruszenie prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię przepisu art. 122 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe i przyjęcie, że art. 3 ust. 5 ustawy o rzemiośle może być uznany za "przepis odrębny" w rozumieniu art. 122 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo oświatowe, podczas gdy przepis art. 3 ust. 5 ustawy o rzemiośle nie odnosi się do kwestii kwalifikacji wymaganych do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych;

2. naruszenie prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie w niniejszej sprawie przepisu art. 3 ust. 5 ustawy o rzemiośle w sytuacji gdy przepis ten nie należy do podstaw rozstrzygnięcia wniosku o przyznanie dofinansowania kosztów kształcenia młodocianych;

3. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a., poprzez przyjęcie, że w aktach sprawy znajduje się tylko jedna umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego z dnia 1 marca 2019 r. podczas gdy do akt sprawy została złożona również umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego z dnia 01.09.2016 r., z której wynika, że skarżąca prowadziła praktyczną naukę zawodu młodocianej N. S. w okresie od dnia 01.09.2016 do dnia 29.06.2018 r.;

4. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a., poprzez zaliczenie pracodawcy Bar "A" jedynie okresu 22 miesięcy nauki zawodu, podczas gdy skarżąca prowadziła praktyczną naukę zawodu młodocianej w oparciu o dwie umowy o pracę zawarte w celu przygotowania zawodowego i łączny czas nauki zawodu z obu umów wyliczony do dnia 31 sierpnia 2019 r. wyniósł 28 miesięcy;

5. naruszenie przepisu art. 8 § 1 i 2 K.p.a., poprzez odstąpienie przez organy obu instancji od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym podczas gdy w podobnej sprawie w podkrakowskiej Gminie Zielonki wnioskodawczym otrzymała dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika w sytuacji faktycznej gdzie pracodawca, będący rzemieślnikiem nie był zrzeszony w cechu a młodociany zdał egzamin zawodowy a nie czeladniczy;

6. naruszenie przepisu art. 138 § 1 pkt 1) K.p.a., poprzez jego zastosowanie i utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Prezydenta Miasta w sytuacji gdy Samorządowe Kolegium Odwoławcze powinno było uchylić zaskarżoną decyzję w całości i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w całości podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wniosło o oddalenie skargi

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Zdaniem Sądu skarga jest uzasadniona.

Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonej decyzji jest art. 122 ust. 1 ustawy Prawa oświatowego. Podkreślić jednak należy, że w dniu 1 września 2019 r. miała miejsce nowelizacja powołanej powyżej ustawy. Zgodnie z treścią art. 122 ust. 1 Prawa oświatowego, w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją, pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli:

1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania;

2) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu lub przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z przepisami, o których mowa w pkt 1."

Zgodnie z aktualną treścią (po nowelizacji) art. 122 ust. 1 Prawa oświatowego: pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli:

1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania;

2) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu i zdał:

a) w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy będącego rzemieślnikiem - egzamin czeladniczy zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle (Dz. U. z 2018 r. poz. 1267),

b) w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy niebędącego rzemieślnikiem - egzamin zawodowy;

3) młodociany pracownik ukończył przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z przepisami, o których mowa w pkt 1."

Organ I instancji odmówił przyznania skarżącej dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika ze względu na dwie przesłanki. Po pierwsze zdaniem organu skarżąca nie spełnił przesłanek z art. 122 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo Oświatowe w brzmieniu obowiązującym od 1 września 2019 r. w postaci zdania przez N. S. egzaminu czeladniczego, ponieważ młodociany pracownik zdał egzamin zawodowy). Po drugie skarżąca nie spełniła wymogu zrzeszenia się w organizacji samorządu gospodarczego rzemiosła, tj. art. 3 ust. 5 ustawy o rzemiośle.

Zdaniem Sądu stanowisko organu nie było zasadne.

Niespornym jest, że cały cykl kształcenia młodocianego pracownika, odbył się według stanu prawnego obowiązującego przed dniem 1 września 2019 r. Zdaniem organu umowa o pracę z młodocianym pracownikiem N. S., w celu przygotowania zawodowego w zawodzie kucharz została zawarta 1 marca 2019 r. Z umowy tej wynika, że nauka zawodu będzie trwała 8 miesięcy, 19 dni od dnia 1 marca 2019 r., do dnia 19 listopada 2019 r., przy czym organy do okresu nauki zawodu zaliczyły łącznie 22 miesiące nauki u skarżącej oraz 5 miesięcy i 12 dni u pracodawcy Bar C P. N. Oznacza to, że organy nie kwestionowały umowy o pracę zawartej pomiędzy skarżącą a N. S. w dniu 1 września 2016 r. Z umowy tej oraz ze świadectwa pracy z dnia 30 czerwca 2018 r., jednoznacznie wynika, że młodociana zatrudniona była u skarżącej w okresie od 1 września 2016 r. do dnia 29 czerwca 2018 r. Egzamin końcowy potwierdzający kwalifikacje w zawodzie odbył się 30 sierpnia 2019 r., który młodociany pracownik ukończył z wynikiem pozytywnym.

Z dniem 1 września 2019 r. nastąpiła zmiana stanu prawnego, zgodnie z art. 1 pkt 55 nowelizacji Prawa oświatowego, a organy administracji publicznej podejmując zaskarżone decyzje, kierowały się treścią art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2020.256, zwanej dalej "K.p.a."), zgodnie z którym: "organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa." Nie ulega również wątpliwości, że brak przepisów intertemporalnych w przepisach znowelizowanych, oznacza obowiązek stosowania przepisów nowego prawa. Jest to zabieg, który wpisuje się w postulat pewności prawa. Należy jednak podkreślić, że wszystkie czynności związane z kształceniem młodocianego pracownika rozpoczęły się oraz zakończyły się pod rządami prawa obowiązującego przed dniem 1 września 2019 r.

Na aprobatę zasługuje stanowisko Kolegium, które uznało, że w sytuacji, kiedy cały proces przygotowania zawodowego młodocianego pracownika, zakończył się egzaminem zdanym przed wejściem w życie nowelizacji, a zatem przed zmianą art. 122 ust. 1 przedmiotowej ustawy, to do sprawy o dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika zastosowanie powinna znaleźć ustawa w brzmieniu poprzednio obowiązującym. Nie jest bowiem możliwe, aby czynności dokonane na wiele miesięcy przed 31.08.2019 zostały dostosowane do stanu prawnego obowiązującego od dnia 1 września 2019 r. Sprawiedliwość społeczna wymaga, aby skarżąca, która spełniła wymagania przewidziane w art. 122 ust. 1 Prawa oświatowego pod rządami prawa sprzed dnia 1 września 2019 r., miała możliwość podejmowania starań według starego stanu prawnego i otrzymania zwrotu kosztów kształcenia młodocianego pracownika. Sąd zdaje sobie sprawę z tego, że organy administracji publicznej zobowiązane są do działania na podstawie i w granicach prawa powszechnie obowiązującego w dniu podejmowania rozstrzygnięcia, co wynika z art. 6 k.p.a., jednakże, zasada sprawiedliwości społecznej wymaga, aby w sytuacji, w której wobec braku przepisów intertemporalnych, nowelizacja prawa zmienia sytuację adresata normy na mniej korzystną, stosować przepisy prawa, które są korzystniejsze dla niego (zob. wyrok NSA z dnia 19 lutego 2014 r., sygn. akt II GSK 1691/12, wyrok NSA z dnia 16 października 2012 r., sygn. akt I FSK 1996/11 oraz wyrok WSA w Poznaniu z dnia 19 września 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 284/19 oraz wyrok WSA w Krakowie z dnia 24 czerwca 2020 r. sygn. akt III SA/Kr 558/20 publ. http//orzeczenia.nsa.gov.pl ).

Zasada sprawiedliwości społecznej jest jedną z naczelnych zasad ustrojowych Rzeczypospolitej Polskiej. Jako zasada prawa, jest normą prawną, która nakazuje albo zakazuje zrealizowania określonej wartości (M. Kordela, Zasady prawa. Studium teoretycznoprawne, Poznań 2014, s.102). Stosowanie zasad prawa może doprowadzić do ich kolizji, tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie. Z jednej strony, obowiązująca zasada praworządności z art. 6 k.p.a. (wyrażona także w art. 7 Konstytucji RP), a z drugiej zasada sprawiedliwości społecznej z art. 2 Konstytucji RP. Argumentem przemawiającym za przyznaniem warunkowego pierwszeństwa zasadzie sprawiedliwości społecznej w tym przypadku jest ratio legis przepisu art. 122 ust. 1 Prawa oświatowego, zgodnie z którym ustawodawca dąży do wynagradzania pracodawców, którzy podejmują się dodatkowo, oprócz prowadzenia własnej działalności gospodarczej, kształcenia młodocianych pracowników, a także orzecznictwo sądów administracyjnych wykreowane według stanu prawnego sprzed 1 września 2019 r., w świetle którego nie jest istotne, czy młodociany pracownik zda egzamin zgodnie z § 11 ust. 2 i 4 rozporządzenia jak i wówczas, gdy zda egzamin z pominięciem tego rozporządzenia, a wyłącznie na podstawie rozporządzeń Ministra Edukacji Narodowej (zob. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 25 września 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 325/19 oraz wyrok WSA w Poznaniu z dnia 7 sierpnia 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 324/19 wyrok WSA w Poznaniu z dnia 19 września 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 284/19 oraz wyrok WSA w Krakowie z dnia 24 czerwca 2020 r. sygn. akt III SA/Kr 558/20 publ. http//orzeczenia.nsa.gov.pl ).

W stanie prawnym obowiązującym przed dniem 1 września 2019 r. sądy administracyjne rozstrzygając sprawy z zakresu dofinansowania kształcenia młodocianych pracowników, stosowały wykładnię rozszerzającą, w zakresie, w jakim ustawodawca nie sprecyzował w art. 122 ust. 1 Prawa oświatowego wymogów, co do obowiązku zdawania konkretnego egzaminu przed podmiotem, o którym mowa w pkt 1 omawianego przepisu.

Odnosząc się natomiast do wymogu zrzeszenie się skarżącej w organizacji samorządu gospodarczego rzemiosła, tj. art. 3 ust. 5 ustawy o rzemiośle, wskazać należy, że § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania (Dz.U.2018.200), stanowi, że przygotowanie zawodowe młodocianych może prowadzić: pracodawca; osoba prowadząca zakład pracy w imieniu pracodawcy; osoba zatrudniona u pracodawcy – pod warunkiem posiadania kwalifikacji wymaganych od instruktorów praktycznej nauki zawodu, określonych w przepisach dotyczących praktycznej nauki zawodu.

W myśl art. 3 ust. 5 ustawy z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle (Dz.U.2018.1267) rzemieślnicy zatrudniający pracowników w celu przygotowania zawodowego w rzemiośle obowiązani są spełniać warunki określone odrębnymi przepisami oraz być członkami jednej z organizacji, o których mowa w art. 7 ust. 3 pkt 1 i 3 tj. cechu lub izby rzemieślniczej. W konsekwencji, organy obydwu instancji uznały, że zrzeszenie w organizacjach samorządu gospodarczego rzemiosła, stanowi jeden z warunków przysługiwania rzemieślnikowi dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika.

Zdaniem Sądu nietrafna jest wykładnia przepisów prawa materialnego, według której, do rozpoznania wniosku skarżącej o przyznanie dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika przyjęto kryteria określone w art. 3 ust. 5 ustawy o rzemiośle w związku z art. 122 ust. 1 Prawa oświatowego.

Obydwa powołane przepisy dotyczą bowiem różnych zakresów regulacji, a ponadto art. 122 ust. 1 Prawa oświatowego, nie odwołuje się do kryteriów, jakie musi spełnić rzemieślnik zatrudniający pracowników w celu przygotowania zawodowego w rzemiośle. Z tego unormowania, że rzemieślnicy zatrudniający pracowników w celu przygotowania zawodowego w rzemiośle, są zobowiązani należeć do cechu lub izby rzemieślniczej, nie wynika, że jest to jeden z warunków przyznania im dofinansowania kosztów kształcenia pracowników młodocianych. Warunki przyznania dofinansowania zostały bowiem określone w art. 122 ust. 1 Prawa oświatowego, a nie w ustawie o rzemiośle. Jednym z tych warunków jest posiadanie przez pracodawcę lub osobę prowadzącą zakład w imieniu pracodawcy albo osobę zatrudnioną u pracodawcy, kwalifikacji wymaganych do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych, określonych w odrębnych przepisach (tj. – m. in. w przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania oraz rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz.U.2017.1644). Kolejną przesłanką – wymienioną w art. 122 ust. 1 ustawy było do 31 sierpnia 2019 r. - ukończenie przez młodocianego pracownika nauki zawodu lub przyuczenia do wykonywania określonej pracy i zdanie egzaminu, zgodnie z odrębnymi przepisami. (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 17 marca 2008 r. sygn. akt IV SA/Gl 878/07 oraz wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 6 lutego 2008 r. sygn. akt II SA/Kr 1015/07).

Podstawę rozstrzygnięcie wniosku skarżącej o przyznanie dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika stanowiły przepisy określone w art. 122 ust. 1 Prawa oświatowego w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 września 2019 r.

W konsekwencji Samorządowe Kolegium Odwoławcze błędnie przyjęło, że podstawę rozpoznania wniosku skarżącej stanowiły kryteria określone w art. 122 ust. 1 Prawa oświatowego w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 września 2019 r. w związku z art. 3 ust. 5 ustawy o rzemiośle, co stanowiło naruszenie prawa materialnego.

Ponownie rozpoznając sprawę organy uwzględnią powyższe wskazania Sądu.

Powyższe naruszenie prawa materialnego, jako dotyczące podstaw rozstrzygnięcia, niewątpliwie miało wpływ na wynik sprawy, a wobec tego stanowiło postawę uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.