Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 492/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2015-10-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6560
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną interpretację
Powołane przepisy: article: art. 14b § 1 i 3, art. 14 c  § 1 i 2
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
article: art. 21 ust. 1 pkt 3 i 3b, art. 21 ust. 1 pkt 120 lit. c), art. 21 ust.1 pkt 120a.
journal: Dz.U. 2012 poz 361
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Czajkowski Sędziowie sędzia WSA Wiesława Pierechod (sprawozdawca) sędzia WSA Jolanta Strumiłło Protokolant stażysta Joanna Lasek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2015r. sprawy ze skargi S. S. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej – działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych I. uchyla zaskarżona interpretację; II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 15 stycznia 2015r. S. S. zwrócił się do Dyrektora Izby Skarbowej działającego z upoważnienia Ministra Finansów o wydanie, na podstawie art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012r. poz. 749 ze zm.), interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania świadczeń otrzymanych z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości oraz z tytułu planowanej budowy sieci energetycznej.

Opisując w związku z zapytaniem zdarzenie, S. S. (dalej wnioskodawca, pytający, skarżący) wskazał, że jest rolnikiem. Na jednej z działek rolnych o powierzchni 2,84 ha, której jest właścicielem, są posadowione słupy i linie energetyczne. Wyrokiem sądu z dnia 12 grudnia 2013r. zasądzono wynagrodzenie za bezumowne korzystanie przez A. z nieruchomości rolnej o powierzchni 9,675 m2 za okres od 26 marca 2002r. do 26 maja 2003r. w kwocie brutto z odsetkami ustawowymi 15.830 zł. Pieniądze otrzymał dnia 7 stycznia 2014r..

Dodatkowo w związku z planowaną budową sieci energetycznej dwustronnej 400 kV, na drugiej jego działce rolnej o powierzchni 2,10 ha, mocą aktu notarialnego z dnia 16 września 2014r. zostało mu przyznane wynagrodzenie i odszkodowanie, w łącznej wysokości 40.000 zł, z tytułu ustanowienia służebności przesyłu na powierzchni około 70 arów, oraz obniżenia wartości nieruchomości tą służebnością obciążonych. Kwota 12.000 zł została przekazana 2 tygodnie później, zaś resztę kwoty otrzyma za rok bądź dwa.

W związku z powyższym zadał pytania:

I. w zakresie pierwszej nieruchomości:

1. Czy od sumy wynagrodzenia należy się podatek dochodowy?

2. Czy jeżeli nie należy się podatek powinien zgłosić to do Urzędu Skarbowego i na jakim druku PIT?

3. Czy jeśli należy się podatek dochodowy powinien zgłosić do Urzędu Skarbowego, na jakim druku i jakiej wysokości należy się podatek?

4. Czy jeżeli należy się podatek dochodowy, to od zasądzonej sumy brutto wnioskodawca może odliczyć koszty powstałe w czasie procesu (np.: koszty sądowe odwoławcze, koszty biegłych, koszty adwokackie, zaliczki na poczet sprawy, itp.)?

5. Czy w przyszłości wnioskodawca (ponieważ dalej toczy się w tej sprawie proces) powinien zapłacić podatek dochodowy od osób fizycznych?

II. w zakresie drugiej nieruchomości:

1. Czy od sumy wynagrodzenia 12.000 zł winien zapłacić podatek dochodowy oraz czy od przyszłego wynagrodzenia należny będzie podatek?

2. Czy jeżeli nie należy się podatek powinien to zgłosić do Urzędu Skarbowego i na jakim druku PIT?

3. Czy jeżeli należy się podatek powinien to zgłosić do Urzędu Skarbowego, na jakim druku i jakiej wysokości należy się podatek?

Zdaniem wnioskodawcy wynagrodzenie niewaloryzowane za linie wybudowane nielegalnie, bez pozwolenia "ingerujące we własność prywatną", którego suma jest zbyt niska w stosunku do wartości w przyszłym planie zagospodarowania i rosnącej ceny ziemi nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym. Nie jest to dochód, a jedynie częściowe wyrównanie krzywdy, która musi być dochodzona sądownie, a poniesione kwoty kosztów sądowych swoją wartością są porównywalne do wartości wynagrodzenia.

Podobnie w odniesieniu do linii, które mają być budowane, wynagrodzenie jest też formą wywłaszczenia rolników z ziemi. Wynagrodzenie jest jednorazowe, pomimo rosnących cen ziemi i wartości pieniądza i również nie powinno podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Dyrektor Izby Skarbowej w interpretacji indywidualnej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych stwierdził, że stanowisko wnioskodawcy jest nieprawidłowe.

W uzasadnieniu przytoczył treść art. 9 ust. 1, art. 11 ust. 1, art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012r., poz. 361 ze zm.), dalej u.p.d.o.f.. wywodząc, że w tym ostatnim przepisie wymienione są "inne źródła przychodu", których wyliczenie ma charakter otwarty. O przychodzie z innych źródeł przychodów należy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.

Wskazał, że zgodnie z treścią art.9 ust.1 u.p.d.o.f opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art.21, 52, 52a, 52c oraz dochodów od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, z wyjątkiem wskazanych w punktach a) – g) tego przepisu.

Natomiast w myśl z art. 21 ust.1 pkt 3b ustawy wolne od podatku dochodowego są odszkodowania lub zadośćuczynienia otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub tej ugodzie z wyjątkiem odszkodowań lub zadośćuczynień: a) otrzymanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, b) dotyczących korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono.

W odniesieniu do działki rolnej o pow. 2,84 ha co do której zasądzono w dniu 12 grudnia 2013r. wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości o powierzchni 9,675 m2 organ podał, że kwestie dotyczące bezumownego korzystania z nieruchomości zostały uregulowane w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014r., poz. 121 ze zm.), dalej K.c.. Powołał się na art. 224 § 1, art. 224 § 2, art. 225 K.c.. Wskazał, że w myśl ww. przepisów samoistny posiadacz w dobrej wierze nie jest obowiązany do wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy i nie jest odpowiedzialny ani za jej zużycie ani pogorszenie ani utratę. Jednakże od chwili, w której samoistny posiadacz w dobrej wierze dowiedział się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy jest on obowiązany do wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy (...). Obowiązki samoistnego posiadacza w złej wierze względem właściciela są takie same jak obowiązki samoistnego posiadacza w dobrej wierze od chwili, w której ten dowiedział się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy. Jednakże samoistny posiadacz w złej wierze obowiązany jest nadto zwrócić wartość pożytków, których z powodu złej gospodarki nie uzyskał oraz jest odpowiedzialny za pogorszenie i utratę rzeczy, chyba że rzecz uległaby pogorszeniu lub utracie także wtedy, gdyby znajdowała się w posiadaniu uprawnionego.

Organ podał, że w orzecznictwie przyjmuje się, że wynagrodzenie, o jakim mowa w powołanych normach nie jest odszkodowaniem. Stanowi natomiast sposób uregulowania stosunków między właścicielem a nieuprawnionym posiadaczem, ochronę interesów właściciela i przywracania zakłóconej równowagi między tymi podmiotami. Zaznaczył, że przepisy art. 224 § 2 i art. 225 K.c. w zakresie wymienionych w nim roszczeń wyłączają inne podstawy odpowiedzialności posiadacza wobec właściciela. Zarówno powstanie roszczenia o wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy jak i wysokość wynagrodzenia nie zależy od tego, czy właściciel w rzeczywistości poniósł jakiś uszczerbek, a posiadacz uzyskał jakąś korzyść. O wysokości należnego właścicielowi wynagrodzenia decydują stawki rynkowe za korzystanie z danego rodzaju rzeczy i czas posiadania rzeczy przez adresata roszczenia. Wynagrodzenie za bezumowne korzystanie nie jest i nie może być odszkodowaniem z tytułu pozbawienia posiadania rzeczy, wiąże się bowiem z faktem wykonywania posiadania samoistnego, a nie wyrządzeniem szkody w jakiejkolwiek postaci.

Zdaniem organu, skoro świadczenie z tytułu bezumownego korzystania z rzeczy nie ma charakteru odszkodowawczego, to nie może ono korzystać ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie żadnego z wyżej wskazanych przepisów. Otrzymana kwota za bezumowne korzystanie z nieruchomości stanowi przysporzenie w majątku wnioskodawcy, mające konkretny wymiar finansowy, a więc jest to przychód w rozumieniu podatkowym. Przychód ten należy zakwalifikować jako przychód z innych źródeł. Przychód ten nie korzysta ze zwolnienia od podatku.

Organ interpretujący przedstawił rozumienie kosztów uzyskania przychodów na tle art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f. i podał, że kwoty związane z sądowym dochodzeniem roszczeń z tytułu korzystania przez spółkę z gruntów, koszty sądowe, koszty biegłych, koszty adwokackie, zaliczki na poczet sprawy itp., które poniósł pytający, mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Dochód z tego tytułu wyliczony jako różnica między przychodem a kosztami uzyskania przychodów podlega opodatkowaniu wg skali podatkowej, którą organ przedstawił powołując się na art. 27 ust. 1 u.p.d.o.f..

W odniesieniu natomiast do wynagrodzenia i odszkodowania otrzymanego z tytułu ustanowienia służebności przesyłu i obniżenia wartości nieruchomości obciążonych z tytułu lokalizacji urządzeń elektroenergetycznych na przedmiotowych działkach gruntu, organ powołał się na art. 3051, 3052, 3054 Kodeksu cywilnego. Podał, że w związku z planowaną budową sieci energetycznej na działce rolnej o powierzchni 2,10 ha, której wnioskodawca jest właścicielem, mocą aktu notarialnego z dnia 16 września 2014r. zostało wnioskodawcy przyznane wynagrodzenie z tytułu ustanowienia służebności przesyłu oraz odszkodowanie z tytułu obniżenia wartości nieruchomości obciążonych w łącznej kwocie 40.000 zł.

Wskazał, że przepisem art. 2 pkt 8 lit. i) ustawy z dnia 29 sierpnia 2014r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2014r., poz. 1328, ze zm.) w art. 21 ust. 1 po pkt 120 dodano pkt 120 a w brzmieniu "wynagrodzenie otrzymane za ustanowienie służebności przesyłu w rozumieniu przepisów prawa cywilnego". W myśl art. 14 ustawy zmieniającej przepisy art. 21 ust. 1 pkt 3, 3e i 49 oraz pkt 120a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, mają zastosowanie do dochodów uzyskanych od dnia 1 stycznia 2014r.. Stosownie do art. 17 pkt 4 ustawy zmieniającej, przepis ustanawiający zwolnienie, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 120a u.p.d.o.f., wszedł w życie dnia 4 października 2014r.

Na tej podstawie organ uznał, że wynagrodzenie, które wnioskodawca otrzymał, a także otrzyma w latach następnych z tytułu ustanowienia służebności przesyłu, jest zwolnione od opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 120a u.p.d.o.f.. Nie ciąży na nim obowiązek odprowadzenia podatku dochodowego od osób fizycznych z tego tytułu. W związku z powyższym wnioskodawca nie jest również obowiązany do wykazania otrzymanego wynagrodzenia w rocznym zeznaniu podatkowym.

Natomiast nie podlega zwolnieniu, o którym mowa w tym przepisie odszkodowanie, które wnioskodawca otrzymał (otrzyma) za obniżenie wartości nieruchomości. Odszkodowanie to nie stanowi bowiem wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu, a tylko takie są objęte dyspozycją przepisu art. 21 ust. 1 pkt 120a u.p.d.o.f.. Odszkodowanie za obniżenie wartości nieruchomości otrzymane na podstawie zawartej umowy nie mieści się również w zakresie pozostałych zwolnień ustawowych, w szczególności wynikających z przytoczonych na wstępie przepisów art. 21 ust. 1 pkt 3 i 3b u.p.d.o.f.. Oznacza to, że otrzymane w 2014r. jak i w latach następnych, kwoty z tytułu uzgodnionego w umowie odszkodowania za obniżenie wartości nieruchomości obciążonych z tytułu planowanej budowy urządzeń elektroenergetycznych, stanowią dla wnioskodawcy przychód z innych źródeł.

Organ powołał się na art. 45 ust. 1 u.p.d.o.f. i stwierdził, że uzyskane przez wnioskodawcę w 2014r. wynagrodzenie z tytułu bezumownego korzystania z działki oraz odszkodowanie za obniżenie wartości nieruchomości zaliczane są do przychodów z innych źródeł. Koszty uzyskania tego przychodu oraz dochód należy wykazać w zeznaniu podatkowym (PIT-36), składanym za ten rok podatkowy - tj. do dnia 30 kwietnia 2015r. Dochód ten należy opodatkować wg skali podatkowej wynikającej z art. 27 ust. 1 ww. ustawy. W przypadku otrzymania z tego tytułu kolejnych wypłat w następnych latach podatkowych należy je również opodatkować wg ww. zasad.

Natomiast wynagrodzenie, które wnioskodawca otrzymał, a także otrzyma w przyszłości z tytułu ustanowienia służebności przesyłu, korzysta ze zwolnienia od opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, i nie ma obowiązku wykazania go w zeznaniu podatkowym.

W odpowiedzi z dnia 9 czerwca 2015r. na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził brak podstaw do zmiany wydanej interpretacji indywidualnej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S. S. zarzucił interpretacji indywidualnej niezgodność z prawem.

Zdaniem skarżącego wynagrodzenie za linie ustanowione jako samowola budowlana, bezumownie i bezprawnie jeszcze w czasach PRL-u z pogwałceniem prawa własności i budowlanego powinno mieć charakter odszkodowawczy i nie podlegać podatkowi dochodowemu od osób fizycznych. Skarżący podkreślił, że kwota 15.830 zł została mu przekazana w dniu 7 stycznia 2014r. Natomiast, według organu wynagrodzenie za służebność przesyłu ustanowione legalnie na podstawie aktu notarialnego, nie podlega opodatkowaniu, lecz składnik służebności przesyłu, którym jest odszkodowanie za nieruchomość, o charakterze odszkodowawczym - podlega opodatkowaniu. W ocenie skarżącego służebność przesyłu powinna stanowić całość, również wynagrodzenie powinno stanowić całość i nie podlegać jako całość podatkowi, a nie być dzielona na wynagrodzenie, które nie podlega podatkowi dochodowemu od osób fizycznych i odszkodowanie które podlega podatkowi.

Skarżący zwrócił się do Sądu o wyjaśnienie, dlaczego wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości z naruszeniem prawa własności nie ma charakteru odszkodowawczego, jest traktowane jak dochód i podlega podatkowi dochodowemu od osób fizycznych, natomiast wynagrodzenie z tytułu ustanowienia służebności przesyłu nie podlega temu podatkowi, a z kolei odszkodowanie jako część służebności stanowi przychód i podlega temu opodatkowaniu.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko prezentowane w interpretacji indywidualnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga częściowo zasługuje na uwzględnienie.

Uregulowana przepisami art.14 b – 14 p Ordynacji podatkowej (zwanej dalej w skrócie O.p.) instytucja interpretacji przepisów prawa podatkowego oznacza stosowanie tego prawa bez prowadzenia postępowania dowodowego przez organ uprawniony do wydania aktu administracyjnego. Stosownie do art. 14 b § 3 O.p. to na podmiocie ubiegającym się o interpretację ciąży obowiązek wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego oraz własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego. Natomiast rola organu podatkowego sprowadza się, co do zasady, do zaakceptowania tej oceny bądź do jej zanegowania. W tym drugim przypadku powinnością organu jest dokonanie właściwej wykładni normy prawnej na którą powołuje się wnioskodawca oraz wskazanie czy i jakie skutki wynikają z jej zastosowania do przedstawionego stanu faktycznego - art. 14 c § 1 i 2 O.p.

Zakres stosowania przepisów "ogólnej" procedury podatkowej został określony w art. 14 h O. p. Brak w tej normie powołania art. 122 O.p., a także przepisów stanowiących rozwinięcie i uszczegółowienie zasady prawdy obiektywnej tj regulujących tryb i przebieg postępowania dowodowego oraz znaczenie poszczególnych środków dowodowych. W sprawach indywidualnych interpretacji stosuje się odpowiednio art. 120 i 121 § 1 Ordynacji podatkowej.

Zdaniem Sądu, z zasady działania organów podatkowych w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych wynika nakaz wzięcia pod uwagę także treści dokumentów, które wnioskodawca przedkłada na potwierdzenie stanu faktycznego i dokonania subsumcji tego stanu faktycznego do odpowiednich norm w sytuacji, gdy wnioskodawca nie wskazuje wprost żadnej normy ustawy podatkowej, która ma zastosowanie w sprawie.

We wniosku skarżący przedstawił dwa zdarzenia prawne, stanowiące podstawę otrzymania przychodu, na potwierdzenie czego przedłożył, jako załączniki: odpis wyroku Sądu Okręgowego w "[...]" z dnia 12 grudnia 2013r. sygn. akt "[...]" wraz z fragmentem uzasadnienia oraz fragment aktu notarialnego z dnia 16 września 2014r. o ustanowieniu służebności przesyłu na rzecz Spółki A. na działce opisanej we wniosku jako inna działka rolna o powierzchni ok. 2,10 ha.

W ocenie Sądu nie narusza prawa stanowisko organu podatkowego, który potraktował kwotę zasądzonego ww. wyrokiem wynagrodzenia za bezumowne korzystanie przez A. z części działki o powierzchni 9,675 m2 za okres od 26 marca 2002r. do 26 maja 2003r. jako podlegającą opodatkowaniu, gdyż z treści tego wyroku nie wynikało, by sąd zasądził na rzecz skarżącego odszkodowanie. O rodzaju świadczenia przesądziła zatem treść wyroku.

Z pojęć właściwych ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych takich jak przychód, którym są otrzymanie lub postawione do dyspozycji podatnika pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń (art.11 ust.1), i zasady, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wskazanych w konkretnych przepisach (art. 21, 52a i 52c) oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku (art.9 ust.1 u.pd.o.f.) wynika, że świadczenia pieniężne, otrzymywane przez osobę fizyczną z jakiegokolwiek źródła podlegają obowiązkowi podatkowemu na podstawie tej ustawy, chyba, że ustawa wyraźnie stanowi, że są to świadczenia zwolnione od podatku bądź zaliczane do źródeł, z których przychody wyłączone są spod działania przepisów u.p.d.o.f.

Zasadnie organ uznał, że otrzymane wynagrodzenie nie może być zakwalifikowane jako przychód zwolniony na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. ani na podstawie art. 21 ust.1 pkt 3b tej ustawy, zgodnie z którym wolne od podatku dochodowego są odszkodowania lub zadośćuczynienia otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub tej ugodzie (...). Z treści wyroku nie wynika też, by można było potraktować zasądzone skarżącemu wynagrodzenie jako odszkodowanie, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 120. Przepis ten obowiązuje od 1.01.2005r. i stanowi, że wolne od podatku dochodowego są: odszkodowania wypłacone, na podstawie wyroków sądowych i zawartych umów (ugód), posiadaczom gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, z tytułu: a) ustanowienia służebności gruntowej, b) rekultywacji gruntów, c) szkód powstałych w uprawach rolnych i drzewostanie - w wyniku prowadzenia na tych gruntach, przez podmioty uprawnione na podstawie odrębnych przepisów, inwestycji związanych z budową urządzeń infrastruktury technicznej, o których mowa w art. 143 ust.2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami. Żadne z wymienionych pod lit. a)-c) zdarzeń nie stanowiło podstawy zasądzenia wynagrodzenia.

Na marginesie należy też zauważyć, że działka, za której bezumowne korzystanie przez A. Sąd zasądził na rzecz skarżącego wynagrodzenie, była zabudowana i znajdowała się na terenie przeznaczonym w planie zagospodarowania przestrzennego Miasta "[...]" pod funkcję mieszkaniową.

Sąd podziela natomiast stanowisko skarżącego o niezasadnym "rozdzieleniu pod względem podatkowym" kwoty 40.000 zł, do wypłacenia której na rzecz skarżącego zobowiązała się Spółka A. z tytułu ustanowienia na jej rzecz na działce rolnej będącej własnością skarżącego służebności przesyłu i odszkodowania z tytułu obniżenia wartości nieruchomości w związku z lokalizacją urządzeń energetycznych. Ze stanu faktycznego, przedstawionego także poprzez załączony fragment aktu notarialnego, wynika, że przyznane skarżącemu odszkodowanie z tytułu obniżenia wartości nieruchomości w związku z zamierzoną lokalizacją linii energetycznych bezpośrednio związane jest z ustanowieniem służebności przesyłu.

Wprawdzie, jak wskazał organ interpretujący, do dochodów uzyskanych od 1.01.2014r. ma zastosowanie przepis art. 21 ust. 1 pkt 120a u.p.d.o.f (obowiązujący od 4.10.2014r.), który stanowi, że wolne od podatku dochodowego jest "wynagrodzenie otrzymane za ustanowienie służebności przesyłu w rozumieniu przepisów prawa cywilnego", to przecież, gdy ustanowienie służebności dotyczy działki gruntu wchodzącej w skład gospodarstwa rolnego (czyli użytku rolnego) nie jest wyłączone stosowanie zwolnienia przewidzianego w art. 21 ust.1 pkt 120. Wskazać należy, że przed wprowadzeniem do katalogu zwolnień, zwolnienia przewidzianego w punkcie 120a art. 21 ust. 1 u.p.d.o.f. w orzecznictwie sądowym utrwalone było stanowisko, że zwolnienie, o którym mowa w art. 21 ust.1 pkt 120 lit.a u.p.d.of odnosi się także do ustanawianych służebności przesyłu (por. wyroki NSA: z dnia 1.06.2011r. sygn. akt II FSK 88/10, z dnia 29.09.2011r. sygn. akt II FSK 654/10, wyroki WSA w Białymstoku : z dnia 5.10.2011r. sygn. akt I SA/Bk 259/11 i z dnia 24.03.2015r. I SA/Bk 623/14 i inne – dostępne w CBOSA). Istota zwolnienia przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 120a u.p.d.o.f. zasadza się więc na tym, że obejmuje ono wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu na jakichkolwiek gruntach, a nie tylko gruntach wchodzących w skład gospodarstwa rolnego.

W ocenie Sądu obniżenie wartości działki rolnej skarżącego w związku z ustanowieniem służebności przesyłu wynika z faktu, że inwestor zamierza dokonać wycinki drzewostanu, a rolnik nie będzie mógł w całości wykorzystywać działki pod uprawy rolne. Ustanowienie służebności przesyłu powoduje więc trwałą szkodę, powodującą obniżenie wartości gruntu rolnego. Zatem kwota odszkodowania z tego tytułu jest nierozerwalnie związana z ustanowieniem służebności przesyłu i podlega zwolnieniu od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 120 lit. c) u.p.d.o.f. w związku z art. 21 ust.1 pkt 120a u.p.d.o.f. W tym więc zakresie, poprzez pominięcie możliwości zastosowania w stanie faktycznym sprawy art. 21 ust. 1 pkt 120 u.p.d.o.f organ dokonał błędnej wykładni tego przepisu.

Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.) uchylił zaskarżoną interpretację. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 tej ustawy.