Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 1365/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2009-04-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 52 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2000 nr 14 poz 176
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Cudak (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski Sędzia WSA Ewa Cisowska - Sakrajda Protokolant: Alina Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2009 roku sprawy ze skargi E. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999r. i odmowy stwierdzenia nadpłaty w zakresie odsetek ustawowych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] roku Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...] roku określającą E. J. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 rok i odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w tym podatku.

Organ ustalił następujący stan faktyczny w sprawie.

W lipcu 1999 r. podatniczka dokonała sprzedaży akcji pracowniczych Banku Handlowego w W.. Dochód z tego tytułu nie został uwzględniony w zeznaniu podatkowym za 1999 r., które zostało złożone w ustawowym terminie. W dniu 12 grudnia 2000 r. podatniczka złożyła w Urzędzie Skarbowym w Z. korektę zeznań podatkowych za 1999 r., wykazując dochód uzyskany ze sprzedaży akcji w kwocie 40.969 zł. Tego samego dnia strona dokonała wpłaty należnej kwoty w wysokości 7784, 10 zł. Następną korektę, niewpływającą na wysokość dochodu, podatniczka złożyła 12 stycznia 2001 r.

W dniu 21 grudnia 2005 r. podatniczka zwróciła się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z wnioskiem o zwrot podatku dochodowego za 1999 r. w kwocie 13.375,3 zł. oraz odsetek w kwocie 3.642,84 zł. z tytułu dochodu uzyskanego ze sprzedaży akcji w 1999 r. Powyższe żądanie strona uzasadniła treścią przepisu art. 52 pkt 1 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Następnie w dniu 21 lutego 2006 r. złożyła podatniczka kolejne podanie zmieniając żądanie i wnioskując o zwrot kwoty odsetek od zaległości podatkowej, która została uregulowana w dniu 12 grudnia 2000 r.

Po rozpatrzeniu wniosku Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. decyzją z dnia [...] r. odmówił zwrotu żądanych odsetek ustawowych w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 rok.

Decyzją z dnia [...] roku Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., po rozpoznaniu odwołania, utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...] roku.

Decyzja ta została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia [...] roku, sygn. akt I SA/Łd 1633/06. W motywach orzeczenia Sąd zaznaczył, że organ nie zawarł rozstrzygnięcia w przedmiocie zwrotu podatku, zwłaszcza nie orzekł o umorzeniu postępowania w tym zakresie.

W konsekwencji powyższego Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. w dniu 30 maja 2007 r. uchylił w całości decyzję organu podatkowego I instancji.

Po uzupełnieniu materiału dowodowego Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. decyzją z dnia [...] r. umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie zwrotu wpłaconego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodu ze sprzedaży akcji pracowniczych Banku Handlowego w W. za 1999 r. i drugą decyzją z tego samego dnia odmówił zwrotu odsetek ustawowych w kwocie 5.870,9 zł.

Druga ze wskazanych decyzji została zaskarżona odwołaniem, na skutek tego organ odwoławczy decyzją z dnia [...] r. uchylił decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Decyzją z dnia [...] roku Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. określił podatniczce zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 rok i odmówił stwierdzenia nadpłaty w zakresie odsetek ustawowych. W uzasadnieniu organ podał, że wniosek o zwrot odsetek ustawowych nie mógł zostać uwzględniony, ponieważ podatek od dochodu ze sprzedaży akcji pracowniczych w 1999 roku był świadczeniem należnym. Wpłata podatku nastąpiła po upływie terminu płatności i dlatego brak jest podstaw do zwrotu odsetek.

Od tej decyzji podatniczka wniosła odwołanie zarzucając naruszenie art. 52 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 roku, Nr 14, poz. 176 ze zm.) – zwanej dalej ustawą o pdf, art. 14 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 roku, Nr 8, poz. 60 ze zm.) – zwanej dalej o. p. oraz art. 10 ustawy z dnia 2 lipca 2004 roku o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz. 1807 ze zm.). Strona wniosła o uchylenie decyzji i zwrot żądanych odsetek.

Decyzją z dnia [...] roku Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu podał, że akcje pracownicze nabyte przez pracowników Banku Handlowego Spółka Akcyjna w W. nie spełniały przesłanek z art. 52 pkt 1 lit. a ustawy o pdf, uprawniających do zwolnienia uzyskanego z tytułu ich zbycia dochodu od opodatkowania podatkiem dochodowym. Podatek wykazany przez stronę w korekcie zeznania jest podatkiem należnym, którego termin zapłaty upłynął w dniu 30 kwietnia 2000 roku. Wpłata ta została dokonana z opóźnieniem i dlatego w tej sytuacji należne są odsetki ustawowe.

Na powyższą decyzję E. J. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. Zarzuciła naruszenie art. 52 pkt 1 lit. a ustawy o pdf poprzez błędną, rozszerzającą interpretację i niewłaściwe zastosowanie, naruszenie art. 14 § 3 o. p. oraz art. 10 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu podała, że akcje Banku Handlowego zostały dopuszczone do publicznego obrotu. W przedmiocie zaś opodatkowania dochodu ze zbycia akcji Naczelny Sąd Administracyjny nie podjął uchwały, lecz wydał wyrok w składzie siedmiu sędziów.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna, albowiem przy wydawaniu zaskarżonego aktu organ podatkowy nie naruszył prawa.

Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze nie naruszono przepisu art. 52 pkt 1 lit.a ustawy o pdf. Przepis ten, w brzmieniu obowiązującym w 1999 r. stanowił, że zwalnia się od podatku dochodowego, w okresie od dnia 1 stycznia 1993 r. do dnia 31 grudnia 2000 r. dochody ze sprzedaży akcji dopuszczonych do obrotu publicznego, nabytych na podstawie oferty publicznej lub na giełdzie papierów wartościowych, albo w regulowanym pozagiełdowym wtórnym obrocie publicznym. Należy w tym miejscu podkreślić, że wyjaśnienie pojęcia "publiczna oferta" było już wielokrotnie rozstrzygana przez Naczelny Sąd Administracyjny. We wszystkich wydawanych w tych sprawach orzeczeniach przyjęto, że skierowanie oferty tylko do określonej grupy osób, wyklucza przyjęcie, że oferta ma charakter publiczny ( zob. wyroki NSA z: 29 września 2000 r., III SA 367/00, ONSA 2001, nr 4, poz. 184; 27 kwietnia 2006 r., II FSK 697/05, LEX nr 231305; 13 listopada 2007 r., II FSK 1286/06, niepublikowany, wyrok WSA w W. z 19 maja 2004 r. III 3293/02, LEX nr 14108). Nie bez znaczenia pozostaje także fakt, że dotychczasowa linia orzecznicza, co do istoty zagadnienia "publicznej oferty" znalazła potwierdzenie w wyroku siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 kwietnia 2008 r.( sygn. akt II FPS 6/07, niepublikowany). Wprawdzie ostatnie ze wspomnianych orzeczeń, jak trafnie wskazuje autor skargi, nie jest uchwałą składu 7 sędziów lecz jedynie wyrokiem wydanym w takim składzie. W istocie bowiem w zakresie wykładni wspomnianego przepisu prawa materialnego nie ma zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości. Stąd też brak było podstaw do wydania uchwały określonej w art. 15 § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, [oz. 1270 z późn. zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. Stąd też Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni akceptuje stanowisko, że skoro art. 1 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 22 marca 1991 r. - Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi i funduszach powierniczych (Dz. U. z 1994 r. Nr 58, poz. 239 ze zm.) wyłączał z "publicznego" obrotu papierami wartościowymi udostępnianie przez Skarb Państwa w procesie prywatyzacji akcji pracownikom danej spółki, a akcje "pracownicze" Banku Handlowego w procesie jego prywatyzacji zbywane były w "innym" niż oferta publiczna trybie, o którym mowa w art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych (Dz. U. Nr 118, poz. 561 ze zm.), to do dochodów z ich sprzedaży nie mógł mieć zastosowania art. 52 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 1993 r. Nr 90, poz. 416 ze zm.). Zatem akcje Banku Handlowego w W. S.A. nabyte przez pracowników tego Banku w procesie jego prywatyzacji nie spełniają przesłanek określonych w art. 52 pkt 1 lit. a/ ustawy o pdf do zwolnienia sprzedaży tych akcji od podatku dochodowego. W związku z powyższym skoro zapłacony przez podatniczkę podatek był podatkiem należnym, nie ma nadpłaty podatkowej. Oceny tej nie zmienia odosobniony odmienny pogląd wyrażony w wyroku WSA w Wrocławiu z dnia 13 lutego 2007 r., I SA/Wr 1695/06. Przy czym warto podkreślić, że to orzeczenie było nieprawomocne i zostało uchylone przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 5 grudnia 2008 r., II FSK 1275/07.

Także nie są trafne zarzuty naruszenia art. 14 § 3 o. p. oraz art. 10 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Autor skargi powołując się na uchybienie pierwszego ze wspomnianych przepisów zdaje się odwoływać do brzmienia tej normy prawnej w latach wcześniejszych. Początkowo bowiem art. 14 § 4 o.p. stanowił, że właściwy organ podatkowy pierwszej instancji, na żądanie podatnika, płatnika lub inkasenta, jest obowiązany do udzielenia pisemnej informacji o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego w ich indywidualnych sprawach, w których nie wszczęto postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej. Z kolei art. 14 § 6 o. p. określał, że zastosowanie się przez podatnika do urzędowej interpretacji prawa podatkowego, o której mowa w § 1 pkt 2 (a więc interpretacji Ministra Finansów), nie może mu szkodzić. Jak wynika z akt administracyjnych, podatniczka w dniu 26 listopada 1999 r. zwróciła się do Urzędu Skarbowego w Z. o informacje w zakresie opodatkowania dochodu z tytułu sprzedaży akcji, wyrażając jednocześnie swój pogląd. Organ podatkowy w piśmie z dnia 2 grudnia 1999 r. wskazał, że w przypadku akcji pracowniczych nabytych na zasadach preferencyjnych dochód uzyskany z ich sprzedaży podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym. Z kolei w zakresie spornego opodatkowania Minister Finansów nie zajmował stanowiska o niepodleganiu opodatkowania z tytułu sprzedaży akcji pracowniczych Banku Handlowego w W. Zatem w niniejszej sprawie nie może mieć zastosowania unormowania zawarte w art. 14 o.p. w zakresie określenia skutków błędnej informacji udzielonej podatnikowi.

Z kolei przepis art. 10 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej nie może mieć zastosowania w niniejszej sprawie albowiem powyższy akt prawny wszedł w życie w dniu 21 sierpnia 2004 r. Zatem ustawa ta nie obowiązywała w momencie składania zeznań podatkowych przez stronę, czy też w chwili składania korekty tych zeznań.

Odnosząc się do twierdzeń skarżącej, że na skutek informacji i decyzji Ministra Skarbu Państwa oraz Komisji Papierów Wartościowych, była przeświadczona o braku obowiązku opodatkowania dochodu ze sprzedaży akcji pracowniczych, należy podkreślić, że obowiązek zapłaty podatku wynika z ustawy. Jest to konsekwencja zapisu art. 217 Konstytucji RP. Zatem o tym, czy dochód ze sprzedaży akcji pracowniczych Banku Handlowego, podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym decydują zapisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych a nie pisma i wyjaśnienia Ministra Skarbu Państwa lub też Prezesa Komisji Papierów Wartościowych.

Podatniczka w toku postępowania podatkowego wskazywała na szereg wyroków sądów powszechnych, których odpisy załączyła do akt. Orzeczenia te dotyczyły spraw odszkodowawczych wytaczanych przez osoby, które nabyły akcje pracownicze Banku Handlowego przeciwko Skarbowi Państwa – Ministrowi Skarbu Państwa. Podstawą prawną tych roszczeń był przepis art. 417 k.c., a wysokość szkody określono poprzez wysokość zapłaconych odsetek za zwłokę. W tym miejscu trzeba podkreślić, że Sądy administracyjne sprawują kontrolę legalności zaskarżonych aktów administracyjnych (art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.). Organy podatkowe, działając na podstawie zasady praworządności, wyrażonej w art. 120 o.p., nie mają zaś kompetencji przyznawania odszkodowań. W tym zakresie właściwa jest bowiem jedynie droga sądowa dochodzenia cywilnych roszczeń odszkodowawczych przed właściwym sądem powszechnym

Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako niezasadną.

A.K.