Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 913/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2016-12-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji w części
Powołane przepisy: article: art. 145 par 1 pkt 1 lit. a, art. 135
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 99 ust. 1, art. 101 ust. 1, art. 106
journal: Dz.U. 2015 poz 355
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 14 grudnia 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: , Przewodnicząca Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, , , Protokolant Specjalista Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2016 roku sprawy ze skargi R. R. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia do wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego policjanta, okresów pracy w gospodarstwie rolnym uchyla zaskarżony rozkaz personalny oraz poprzedzający go rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji w Ł. z dnia [...] r, nr [...] w zakresie pkt III.


UZASADNIENIE

Raportem z dnia [...](data wpływu raportu do Komendanta Powiatowego Policji w Ł.), R. R. zwrócił się do Komendanta Powiatowego Policji w Ł. o zaliczenie okresu pracy w charakterze domownika w indywidualnym gospodarstwie rolnym swoich rodziców i ciotki oraz okresu prowadzenia gospodarstwa rolnego, które od dnia [...] nabył od ciotki w formie darowizny, przypadającym od dnia 5 maja 2002r. do dnia 17 lipca 2012r. do wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego funkcjonariusza Policji.

Rozkazem personalnym z dnia [...], nr [...] Komendant Powiatowy Policji w Ł. na podstawie art. 6f ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (tekst jedn. Dz.U. z 2015r., poz. 355 ze zm.) oraz § 3 ust. 1, § 4 ust. 1 i § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (tekst jedn. Dz.U. z 2015r., poz. 1236 ze zm.) oraz § 1 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 czerwca 2002r. w sprawie okresów wliczanych do okresów służby, od którego zależy nabycie prawa do nagrody jubileuszowej oraz trybu jej obliczania i wypłacania policjantom (Dz.U. Nr 100, poz. 913 ze zm.) w związku z art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 1990r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz.U. nr 54, poz. 310),

w pkt I na dzień 17 lipca 2012r. zaliczył do wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego policjanta i nabycie prawa do nagrody jubileuszowej, następujące okresy:

1) pracę w gospodarstwie rolnym jako domownik: 8 lat, 9 miesięcy i 15 dni,

2) pracę w gospodarstwie rolnym jako właściciel: 1 rok, 4 miesiące i 8 dni,

3) stypendium: 22 dni,

4) służbę w Policji: 1 dzień;

w pkt II ustalił na dzień 17 lipca 2012r. łączną wysługę lat uwzględnianą przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego i uprawnień do nagrody jubileuszowej: 10 lat, 2 miesiące i 16 dni oraz określił procentową wysokość wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat na 10%;

w pkt III ustalił, że uwzględnienie okresu pracy w gospodarstwie rolnym, o którym mowa w pkt I ppkt 1, 2 i 3 przy obliczaniu prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat i prawa do nagrody jubileuszowej następuje ze skutkiem od dnia 1 kwietnia 2016r.;

w pkt IV ustalił na dzień 1 kwietnia 2016r. łączną wysługę lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego i nabycie prawa do nagrody jubileuszowej: 13 lat, 11 miesięcy i 1 dzień.

W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z § 1 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 czerwca 2002r. w sprawie okresów wliczanych do okresu służby, od którego zależy nabycie prawa do nagrody jubileuszowej, oraz trybu jej obliczania i wypłacania policjantom do okresu służby, od którego zależy nabycie przez policjanta prawa do nagrody jubileuszowej, wlicza się okresy służby i pracy oraz inne okresy uwzględniane policjantom przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat. Do dokumentowania okresów uprawniających do nagrody jubileuszowej stosuje się odpowiednio przepisy obowiązujące przy ustalaniu wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego policjantów (§ 1 ust. 3 rozporządzenia). Zatem okresy zaliczane do wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego, podlegają uwzględnieniu również przy ustalaniu prawa do nagrody jubileuszowej.

Stosownie natomiast do treści § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego, dokumenty potwierdzające okresy zaliczane do wysługi lat, policjant jest zobowiązany złożyć w komórce organizacyjnej Policji właściwej w sprawach kadr. Z kolei z § 5 ust. 2, 3, 4 wymienionego rozporządzenia wynika, że określenie terminu nabycia prawa do wzrostu uposażenia i jego procentowej wysokości następuje na dzień przyjęcia policjanta do służby, chyba, że z przepisów odrębnych wynika inny termin. Zgodnie z art. 106 ust. 1 ustawy o Policji, zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tą zmianę. Przepis ten znajduje zastosowanie w sytuacji udokumentowania okresów zaliczanych do wysługi lat po dacie przyjęcia do służby.

W rozpoznawanej sprawie policjant złożył wniosek o zaliczenie do wysługi lat dotychczas nieudokumentowanego okresu pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym w dniu 1 kwietnia 2016r. Ustawodawca w odmienny sposób określił kwestię terminu, od którego należy liczyć okres wysługi lat oraz terminu, od którego należy się policjantowi wyższe uposażenie z tytułu wzrostu wysługi lat. Pierwszy z nich rozpoczyna bieg od momentu nawiązania stosunku służbowego. Z kolei bieg terminu, od którego naliczane jest podwyższenie uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat, został określony w art. 106 ust. 1 ustawy o Policji. Rozstrzygnięcie co do zmiany uposażenia nie może rodzić skutków w przeszłości.

Mając zatem na uwadze, że strona zgłosiła żądanie uwzględnienia okresu pracy w gospodarstwie rolnym w wysłudze lat w dniu 1 kwietnia 2016r. (data wpływu raportu do Komendanta Powiatowego Policji w Ł.), to przy obliczaniu prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat i prawa do nagrody jubileuszowej okres ten podlega uwzględnieniu (tj. wywiera skutek finansowy) od dnia 1 kwietnia 2016r.

Reasumując organ wskazał, że łączna wysługa lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego i nabycie prawa do nagrody jubileuszowej - na dzień 1 kwietnia 2016r., tj. na dzień złożenia dokumentów wynosi: 13 lat, 11 miesięcy i 1 dzień. Stosownie natomiast do treści § 3 ust. 1 rozporządzenia, uposażenie zasadnicze policjanta wzrasta z tytułu wysługi lat o 2% po 2 latach służby i o 1% za każdy następny rok służby, aż do wysokości 20% po 20 latach służby, oraz o 0,5% za każdy następny rok służby powyżej 20 lat - łącznie do wysokości 25% po 30 latach służby. W związku z powyższym na dzień 1 kwietnia 2016r. stronie przysługuje wzrost uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat w wysokości 13%.

Od powyższego rozkazu personalnego R. R. złożył odwołanie, w którym kwestionując pkt III rozkazu, tj. datę, od której uwzględniony został okres pracy w gospodarstwie rolnym przy obliczaniu prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat i prawa do nagrody jubileuszowej, wniósł o zmianę zaskarżonego rozstrzygnięcia w powyższym zakresie.

W uzupełnieniu odwołania skarżący podniósł, że datą od której winna być naliczana wysługa lat do celów uposażeniowych i nagrody jubileuszowej powinna być data przyjęcia do służby, a nie data złożenia wniosku o zaliczenie do wysługi dotychczas nieudokumentowanych okresów. Ponadto złożenie wniosku jest podjęciem czynności, o której mowa w art. 107 ust. 3 pkt 1 ustawy o Policji, a więc przerywa bieg przedawnienia. Powyższe prowadzi do konkluzji strony, iż policjant nabywa prawo do wzrostu uposażenia z tytułu większej wysługi lat, nie z dniem złożenia wniosku o zaliczenie okresu pracy w gospodarstwie rolnym do wysługi lat, ale wcześniej. Prawo to istniało już w dniu przyjęcia do służby, a ponieważ przerwanie biegu przedawnienia tego prawa zostało dokonane w dniu złożenia wniosku, to termin nabycia prawa należnego policjantowi do wyższego uposażenia z tytułu wysługi lat winien uwzględniać okres nieprzedawniony (tj. 3 lata przed dniem złożenia wniosku).

Rozkazem personalnym z dnia [...], nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w Ł. utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji w Ł. z dnia [...], nr [...] w zaskarżonej części, tj. w zakresie pkt III dotyczącego daty, od której wywierają skutek finansowy okresy wskazane w rozkazie. W uzasadnieniu rozkazu organ wskazał, że zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego, dokumenty potwierdzające okresy zaliczane do wysługi lat, o których mowa w § 4 ust. 1 pkt 2-5 policjant jest obowiązany złożyć w komórce organizacyjnej jednostki Policji właściwej do spraw kadr. W myśl § 5 ust. 2 cyt. rozporządzenia, wysługę lat oraz poszczególne jej okresy składowe ustala się na dzień przyjęcia policjanta do służby, chyba że z przepisów odrębnych wynika inny termin zaliczenia danego okresu. Przepis ten stosuje się odpowiednio w przypadku zmiany wysługi lat w związku z zaliczeniem policjantowi dotychczas nieudokumentowanych okresów, o których mowa z § 5 ust. 1. Dotyczy to sytuacji gdy policjant przy przyjęciu do służby nie dysponował dokumentami dotyczącymi okresów zaliczanych wysługi lat. Przepis § 5 ust. 4 rozporządzenia stanowi, że termin nabycia prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat oraz procentową jego wysokość określa się w decyzji ustalającej lub zmieniającej wysługę lat we wskazanym trybie, z uwzględnieniem przepisów o przedawnieniu. Początkowa wysługa lat ustalana jest na dzień przyjęcia do służby, a procentowy wzrost uposażenia z tytułu zmiany wysługi przysługuje policjantowi od dnia złożenia dokumentów potwierdzających okresy zaliczane do wysługi lat, ponieważ jak stanowi art. 106 ust. 1 ustawy o Policji, zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę. Procentowy wzrost uposażenia z tytułu zmiany wysługi lat przysługiwać będzie zatem od dnia złożenia dokumentów potwierdzających okresy zaliczane do wysługi lat, w tym przypadku dokumentujące pracę w charakterze domownika w indywidualnym gospodarstwie rolnym oraz prowadzenie indywidualnego gospodarstwa rolnego na własny rachunek, ponieważ zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę.

Odwołując się poglądu wyrażonego w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 kwietnia 2015r., sygn. akt l OSK 1838/13, Komendant Wojewódzki Policji podkreślił, że dla uzyskania prawa podmiotowego w postaci wzrostu uposażenia zasadniczego konieczne jest ustalenie wysługi lat. Z przepisu § 5 ust. 2 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001r. wynika, że wysługę lat oraz poszczególne jej okresy składkowe ustala się na dzień przyjęcia policjanta do służby. Przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio w przypadku zmiany wysługi lat w związku z zaliczeniem policjantowi dotychczas nieudokumentowanych okresów, o których mowa w ust. 1. Stosownie do § 5 ust. 1 ww. rozporządzenia dokumenty potwierdzające okresy zaliczane do wysługi lat, o których mowa w § 4 ust.1 pkt 2-5, policjant jest obowiązany złożyć w komórce organizacyjnej jednostki Policji właściwej do spraw kadr. Powyższe przepisy zawierają normę stanowiącą, że prawo policjanta do wzrostu uposażenia zasadniczego wiąże się z obowiązkiem złożenia wymaganych prawem dokumentów. Na ich podstawie organ wydaje dopiero decyzję administracyjną orzekając o uprawnieniu ex nunc, nie zaś jak twierdzi skarżący ex tunc. Uwzględniając treść art. 106 ust. 1 ustawy o Policji organ trafnie przyjął, że okolicznością uzasadniającą zmianę uposażenia zasadniczego w niniejszej sprawie było złożenie przez policjanta dokumentów potwierdzających okresy wliczane do wysługi lat. Skoro, jak wskazano jednocześnie ze złożeniem dokumentacji, o której mowa w § 5 ust. 1 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001r. powstaje (staje się wymagalne), roszczenie policjanta o wzrost uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat, to dzień złożenia dokumentacji oznacza zatem początek biegu terminu przedawnienia w rozumieniu art. 107 ust. 1 ustawy o Policji.

Podobne stanowisko zostało zaprezentowane w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 lutego 2013r., sygn. akt II SA/Wa 1871/12.

Zdaniem organu odwoławczego, w niniejszej sprawie organ pierwszej instancji trafnie przyjął, że data złożenia raportu o zaliczenie do wysługi dotychczas nieudokumentowanych okresów jest datą nabycia prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego o wartość wynikającą z nowo udokumentowanych okresów. Zgodnie bowiem z art. 106 ust. 1 i 2 ustawy o Policji zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę, a jeżeli prawo do uposażenia powstało lub zmiana uposażenia nastąpiła w ciągu miesiąca, uposażenie na czas do końca miesiąca oblicza się w wysokości 1/30 części miesięcznego uposażenia za każdy dzień, gdy przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Raport strony o zaliczenie do wysługi lat dotychczas nieudokumentowanych okresów, tj. pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym w charakterze domownika oraz prowadzenia indywidualnego gospodarstwa rolnego wpłynął do organu pierwszej instancji w dniu 1 kwietnia 2016r., a więc prawidłowo organ pierwszej w pkt III ustalił, że uwzględnienie okresów o których mowa w pkt 1 ppkt 1, 2 i 3 rozkazu, w obliczaniu prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat i prawa do nagrody jubileuszowej nastąpiło ze skutkiem od dnia 1 kwietnia 2016r.

Zgodnie z art. 107 ust. 1 ustawy o Policji, roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Stosownie natomiast do treści art. 107 ust. 3 ustawy, bieg przedawnienia roszczenia z tytułu uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych przerywa 1) każda czynność przed kierownikiem jednostki organizacyjnej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, właściwym do rozpatrywania roszczeń, podjęta w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia roszczenia, 2) uznanie roszczenia.

W niniejszej sprawie skarżący złożył raport o zaliczenie do wysługi lat do celów uposażeniowych dodatkowych okresów w dniu 1 kwietnia 2016r., zaś Komendant Powiatowy Policji w Ł. wydał rozstrzygnięcie w dniu [...] Okres przedawnienia zatem, w ocenie organu odwoławczego w ogóle nie występuje, gdyż porównanie daty złożenia raportu i daty wydania rozkazu o wzroście uposażenia prowadzi do wniosku, że organ nie uchybił terminowi płatności świadczenia. Okolicznością uzasadniającą zmianę uposażenia zasadniczego w tej sprawie było złożenie przez stronę raportu i dokumentów potwierdzających okresy wliczane do wysługi lat. Skoro roszczenie o wzrost uposażenia z tytułu wysługi lat, powstało (stało się wymagalne) w dniu 1 kwietnia 2016r., to dzień ten jest datą początkową, od której policjantowi należy się wzrost uposażenia o wartość wynikającą z nowo udokumentowanych okresów, a równocześnie jest początkiem biegu terminu przedawnienia w rozumieniu art. 107 ust. 1 ustawy o Policji.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący podnosząc zarzut naruszenia art. 106 ustawy o Policji, poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że datą od której uwzględniane są okresy istotne dla wzrostu uposażenia jest data złożenia wniosku, a nie data powstania uprawnienia (nabycie z mocy prawa), wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji i zobowiązanie organu do wydania decyzji ustalającej prawo do uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat i prawo do nagrody jubileuszowej poprzez zaliczenie do wysługi lat dotychczas nieudokumentowanych okresów od dnia 17 lipca 2012r.

W uzasadnieniu skargi skarżący odwołując się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 maja 2015r., jaki zapadł w sprawie o sygn. I OSK 2323/13 wskazał, że policjant nabywa prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z momentem osiągnięcia odpowiedniej wysługi lat uwzględniającej wysługę liczoną na dzień przyjęcia do służby. W przypadku, gdy już w dacie przyjęcia do służby legitymuje się on wymaganą wysługą lat, to już z tym dniem nabywa przedmiotowe uprawnienie. Oznacza to, że uprawnienie do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat jest nabywane z mocy prawa. Złożenie przez policjanta wymaganych dokumentów i wydanie decyzji (rozkazu personalnego) ma charakter potwierdzający istniejące już uprzednio uprawnienie. Wydana w tym przedmiocie decyzja (rozkaz personalny) ma zatem charakter deklaratoryjny. Policjant z chwilą powstania z mocy prawa uprawnienia do wzrostu uposażenia zasadniczego posiada roszczenie o ustalenie nabycia prawa, a w konsekwencji roszczenie o jego realizację. Nie oznacza to jednak, że z tą chwilą powstaje po stronie organów Policji obowiązek realizacji świadczenia. Obowiązek ten istnieje potencjalnie i warunkowo. Uruchomienie przez policjanta jego prawa następuje poprzez złożenie wniosku, a następnie wydanie stosownej decyzji (rozkazu personalnego). Przy czym zauważyć należy, iż te czynności nie stanowią podstawy nabycia prawa do realizacji roszczenia, które w dacie ich podejmowania już faktycznie istnieje. Złożenie przez policjanta wniosku o zaliczenie do wysługi lat dotychczas nieudokumentowanych okresów stanowi natomiast podjęcie czynności, o której mowa w art. 107 ust. 3 pkt 1 ustawy o Policji, a więc przerywa bieg przedawnienia.

W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w Ł. podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2014r., poz. 512 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy).

Stosownie natomiast do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016r., poz. 718 ze zm.) – dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Na wstępie podnieść należy, że zgodnie z art. 99 ust. 1 ustawy o Policji, prawo policjanta do uposażenia, powstaje z dniem mianowania policjanta na stanowisko służbowe. Wysokość uposażenia zasadniczego zależy przy tym od grupy zaszeregowania stanowiska służbowego oraz od posiadanej przez funkcjonariusza wysługi lat (art. 101 ust. 1 ustawy o Policji). Ustalenie posiadanej przez policjanta wysługi lat ma zatem istotne znaczenie dla wysokości jego uposażenia. Zasady obliczania wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego, zostały uregulowane w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego. W rozdziale 2 tego rozporządzenia wyszczególniono okresy zaliczane do przedmiotowej wysługi lat (§ 4 rozporządzenia) oraz określono tryb postępowania w tych sprawach (§ 5 rozporządzenia).

Stosownie do treści § 5 ust. 2 rozporządzenia, wysługę lat oraz poszczególne jej okresy składowe ustala się na dzień przyjęcia policjanta do służby, chyba że z przepisów odrębnych wynika inny termin zaliczenia danego okresu. Termin nabycia prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat oraz procentową jego wysokość określa się w decyzji ustalającej lub zmieniającej wysługę lat w trybie określonym w ust. 2 i 3, z uwzględnieniem przepisów o przedawnieniu. Treść powyższych przepisów jednoznacznie wskazuje, że w momencie przyjmowania do służby policjantowi ustala się okresy zaliczane do wysługi lat, od której zależy wysokość należnego uposażenia. Zasadą zatem jest, że podstawową wysługę ustala się na dzień przyjmowania policjanta do służby, zaliczając do tej wysługi wszystkie poprzednie okresy służby i inne równoważne okresy zatrudnienia. Realizacja tej zasady jest jednak możliwa tylko wówczas, gdy funkcjonariusz już w momencie podejmowania służby w Policji przedłoży wszystkie niezbędne w tym zakresie dokumenty. Natomiast jeżeli takie dokumenty policjant przedstawi dopiero w czasie pełnionej służby, to prawodawca w przepisach powołanego rozporządzenia dopuścił możliwość zmiany wysługi lat ustalonej na dzień przyjęcia do służby w Policji poprzez zaliczenie policjantowi dotychczas nieudokumentowanych okresów pracy wykonywanej przed podjęciem służby w Policji (§ 5 ust. 3 rozporządzenia). Oznacza to, że policjant, który przy przyjęciu do służby nie wykazał wszystkich zaliczanych okresów, może to uczynić później, nie tracąc prawa do ich uwzględnienia przy ustalaniu przedmiotowej wysługi. Po przedłożeniu dokumentów odnoszących się do okresów, które podlegają w Policji zaliczeniu do wysługi lat, funkcjonariusz może wnioskować o zaliczenie mu dalszych, dotychczas nieudokumentowanych okresów. Realizacja takiego żądania następuje w drodze decyzji modyfikującej ustaloną wysługę lat z uwzględnieniem przepisów o przedawnieniu.

W niniejszej sprawie skarżący został przyjęty do służby w Policji w dniu 17 lipca 2012r. Raportem z dnia [...], który wpłynął do organu w dniu 1 kwietnia 2016r. zwrócił się do Komendanta Powiatowego Policji w Ł. o zaliczenie do wysługi lat dotychczas nieudokumentowanego okresu pracy w gospodarstwie rolnym jako domownik oraz pracę w gospodarstwie rolnym jako właściciel wykonywaną przed podjęciem służby w Policji w okresie od 5 maja 2002r. do dnia 17 lipca 2012r. Rozkazem personalnym z dnia [...], nr [...] Komendant Powiatowy Policji w Ł. ustalił termin nabycia przez skarżącego prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego i nagrody jubileuszowej z tytułu wysługi lat na dzień 1 kwietnia 2016r.

Istota sporu, jaki zaistniał w rozpoznawanej sprawie sprowadza się zatem do wykładni § 5 ust. 4 rozporządzenia, tj. do określenia terminu nabycia przez policjanta prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat, w sytuacji gdy udokumentowanie przez niego dodatkowego okresu zaliczanego do wysługi lat, istniejącego faktycznie już w dniu przyjęcia do służby, nastąpiło później, czyli dopiero w czasie pełnionej służby.

W myśl wskazanego przepisu termin nabycia prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat oraz procentową jego wysokość określa się w decyzji ustalającej lub zmieniającej wysługę lat w trybie określonym w ust. 2 i 3, z uwzględnieniem przepisów o przedawnieniu. Przy dokonywaniu wykładni powołanego przepisu rozporządzenia konieczne jest zwrócenie uwagi na zawarte w nim określenie "z uwzględnieniem przepisów o przedawnieniu". Dotyczy ono terminu nabycia prawa do wzrostu uposażenia w określonej procentowo wysokości, w powiązaniu z wynikającą z decyzji zmianą wysługi lat. Konieczność określenia terminu nabycia prawa do wzrostu uposażenia wynika z treści art. 107 ust. 1 ustawy o Policji. Zgodnie bowiem z tym przepisem roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem trzech lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Bieg przedawnienia takich roszczeń, w myśl art. 107 ust. 3 pkt 1 ustawy o Policji, przerywa każda czynność przed kierownikiem jednostki organizacyjnej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, właściwym do rozpatrywania roszczeń, podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia roszczenia. Analiza tego ostatniego przepisu prowadzi do wniosku, że dzień złożenia przez policjanta udokumentowanego wniosku o zmianę wysługi lat w komórce organizacyjnej jednostki Policji właściwej do spraw kadr – tak jak wymaga tego przepis § 5 ust. 1 rozporządzenia – przerywa bieg przedawnienia roszczenia o wypłatę różnicy między uposażeniem zasadniczym w wysokości uwzględniającej wzrost z tytułu nowo udokumentowanego okresu wysługi lat, a uposażeniem zasadniczym w wysokości dotychczasowej. W konsekwencji policjant traci prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu na nowo udokumentowanej wysługi lat jedynie za okres objęty przedawnieniem. Natomiast podjęcie przez policjanta czynności przerywającej bieg terminu przedawnienia skutkuje tym, że zachowuje on prawo do odpowiednio powiększonego uposażenia za trzyletni nieprzedawniony okres.

Powyższe rozważania upoważniając zatem do stwierdzenia, że policjant nabywa prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z momentem osiągnięcia odpowiedniej wysługi lat uwzględniającej wysługę liczoną na dzień przyjęcia do służby. W przypadku, gdy już w dacie przyjęcia do służby legitymuje się on wymaganą wysługą lat, to już z tym dniem nabywa uprawnienie do wzrostu uposażenia. Oznacza to, że uprawnienie do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat jest nabywane z mocy prawa. Złożenie przez policjanta wymaganych dokumentów i wydanie decyzji (rozkazu personalnego) ma charakter potwierdzający istniejące już uprzednio uprawnienie, a wydana w tym przedmiocie decyzja (rozkaz personalny) ma charakter deklaratoryjny. Powyższy pogląd, który sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela znajduje potwierdzenie w ugruntowanym już orzecznictwie sądów administracyjnych (por. m.in. wyroki NSA z dnia 14 stycznia 2016r., sygn. akt I OSK 985/14, z dnia 19 lutego 2016r., sygn. akt I OSK 1384/14, z dnia 11 lutego 2016r., sygn. akt I OSK 1558/14, z dnia z 30 września 2015r., sygn. akt I OSK 412/14 -dostępne orzeczenia.nsa.gov.pl.).

Należy również podkreślić, że policjant z chwilą powstania z mocy prawa uprawnienia do wzrostu uposażenia zasadniczego posiada roszczenie o ustalenie nabycia prawa, a w konsekwencji roszczenie o jego realizację. Nie oznacza to jednak, że z tą chwilą powstaje po stronie organów Policji obowiązek realizacji świadczenia. Obowiązek ten istnieje potencjalnie i warunkowo. Uruchomienie przez policjanta jego prawa następuje poprzez złożenie wniosku, a następnie wydanie stosownej decyzji (rozkazu personalnego). Czynności te nie stanowią jednak podstawy nabycia prawa do realizacji roszczenia, które w dacie ich podejmowania już faktycznie istnieje. Złożenie przez policjanta wniosku o zaliczenie do wysługi lat dotychczas nieudokumentowanych okresów stanowi natomiast podjęcie czynności, o której mowa w art. 107 ust. 3 pkt 1 ustawy o Policji, a więc przerywa bieg przedawnienia. Nie można zatem przyjąć, że roszczenie skarżącego o wzrost uposażenia z tytułu nowej wysługi lat powstało dopiero z chwilą złożenia przez niego wniosku o zmianę wysługi lat i rozpoczynało bieg przedawnienia, mimo że w świetle powołanego wyżej przepisu ustawy – prawnie bieg ten przerywało. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nie podziela poglądu wyrażonego przez NSA w uzasadnieniu wyroku z dnia 14 kwietnia 2014r. sygn. akt I OSK 1838/13, natomiast w pełni aprobuje pogląd odmienny, wyrażony przez NSA w uzasadnieniach wyroków z dnia 16 kwietnia 2014r. sygn. akt I OSK 206/13, z dnia 13 lutego 2015r. sygn. akt I OSK 1340/13 i z dnia 27 maja 2015r. sygn. akt I OSK 2323/13.

Z powyższych względów należy podzielić stanowisko skarżącego, że nabył prawo do wzrostu uposażenia z tytułu większej wysługi lat, nie z dniem złożenia wniosku o zaliczenie do wysługi lat okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców i własnym, ale wcześniej. Prawo to istniało już w dniu przyjęcia do służby, a ponieważ przerwanie biegu przedawnienia tego prawa nastąpiło w dniu 1 kwietnia 2016r., tj. w dniu wpłynięcia wniosku do organu, to termin nabycia prawa należnego funkcjonariuszowi do wyższego uposażenia z tytułu wysługi lat winien uwzględniać okres nieprzedawniony – 3 lata przed złożeniem wniosku.

Z powyższych względów, z uwagi na naruszenie przez organy administracji art. 106 ustawy o Policji, § 5 ust. 2, § 5 ust. 4 oraz § 5 ust. 4 cyt. rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001r. w zw. z art. 107 ustawy o Policji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 135 p.p.s.a., uchylił zaskarżony rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] oraz poprzedzający go rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji w Ł. z dnia [...] w zakresie pkt. III zaskarżonego przez skarżącego.

ms