Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 684/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6171 Radcowie prawni i aplikanci radcowscy
Hasła tematyczne: Aplikacje prawnicze
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Rada Radców Prawnych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 37 pkt 1
journal: Dz.U. 2002 nr 123 poz 1059
law: Obwieszczenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o radcach prawnych.
article: par. 16 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 1983 nr 56 poz 251
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 19 września 1983 r. w sprawie aplikacji radcowskiej.
article: art. 217 par. 2 pkt 2, art. 218 par. 1 , art. 219, art. 7, art. 77, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 134, art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędzia WSA Danuta Szydłowska Protokolant Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2009 r. sprawy ze skargi J. H. na uchwałę Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną uchwałą z dnia [...] grudnia 2008 r., nr [...] Krajowa Rada Radców Prawnych - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. - utrzymała w mocy uchwałę nr [...] Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. z dnia [...] lutego 2008 r. w przedmiocie odmowy wydania skarżącemu J. H. zaświadczenia.

Z akt sprawy wynika, iż skarżący J. H. w latach 1985-1988 odbył aplikację radcowską prowadzoną przez Państwowy Arbitraż Gospodarczy – Okręgową Komisję Arbitrażową w W. W dniach 3, 5, 6 oraz 26 października 1988 r. skarżący przystąpił do egzaminu radcowskiego i złożył go z wynikiem niedostatecznym.

W dniu [...] sierpnia 2004 r. skarżący złożył do Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. wniosek o wpisanie go na listę radców prawnych, twierdząc, iż złożył na przełomie marca i kwietnia 1989 r. egzamin radcowski z wynikiem pozytywnym. Wobec braku w aktach aplikanta jakiejkolwiek dokumentacji o zdawaniu takiego egzaminu skarżący w dniu 9 sierpnia 2005 r. złożył do Dziekana OIRP w W. prośbę o umożliwienie mu przystąpienia do egzaminu radcowskiego poprawkowego w 2006 r. Rada OIRP w W. w dniu [...] sierpnia 2005 r. oddaliła wniosek.

W dniu 30 listopada 2007 r. skarżący skierował do Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. wniosek o wydanie zaświadczenia. We wniosku, powołując się na przepisy art. 217 § 1 i § 2 pkt 2 k.p.a. oraz art. 218 § 1 k.p.a., skarżący zwrócił się o wydanie zaświadczenia o treści:

"1. J. H. jest wpisany na listę aplikantów radcowskich prowadzoną przez Radę OIRP w W.

2. Ja. H. skreślony został z listy aplikantów na podstawie uchwały Rady OIRP w W.; podanie w zaświadczeniu danych dotyczących uchwały".

Jednocześnie skarżący wskazał w uzasadnieniu, iż w przypadku braku przesłanek do wydania zaświadczenia o żądanej treści, wnosi on – zgodnie z art. 219 k.p.a. – o wydanie postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia.

W wyniku rozpatrzenia w/w wniosku strony skarżącej Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w W., powołując się na przepis art. 217 k.p.a. – podjęła w dniu [...] lutego 2008 r. uchwałę nr [...], na podstawie której odmówiła wydania skarżącemu J. H. zaświadczenia o żądanej przez stronę treści. W uzasadnieniu Rada OIRP wskazała, iż ze znajdującego się w aktach osobowych wnioskodawcy protokołu przebiegu egzaminu radcowskiego przeprowadzonego przez Okręgową Komisję Arbitrażową w W. w dniach 3, 5, 6 oraz 26 października 1988 r. wynika, iż skarżący J. H. złożył ten egzamin z wynikiem negatywnym. Rada OIRP wskazała ponadto, iż w aktach osobowych skarżącego, przekazanych OIRP przez Okręgową Komisję Arbitrażową w W., brak jest jakichkolwiek informacji o złożonym z wynikiem pozytywnym egzaminie poprawkowym. Wobec powyższego – jak wskazała Rada OIRP – skarżący nie został wpisany na listę radców prawnych prowadzoną przez OIRP w W. Zdaniem organu brak było również podstaw prawnych do wpisania wnioskodawcy na listę aplikantów radcowskich, albowiem zgodnie z art. 37 pkt 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 123, poz. 1059 ze zm.) aplikant radcowski, po upływie przepisanego okresu aplikacji, był w ówczesnym stanie prawnym skreślany z listy aplikantów radcowskich. Organ wskazał, iż z uwagi na fakt, że skarżący ukończył aplikację radcowską organizowaną przez Okręgową Komisję Arbitrażową w W. i przystąpił do egzaminu radcowskiego, nie przysługuje mu obecnie status aplikanta radcowskiego.

Kierując się pouczeniem zawartym w uchwale organu I instancji, skarżący w dniu 28 lutego 2008 r. złożył odwołanie do Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych. Wnosząc o uchylenie w/w uchwały Rady OIRP w W. i przekazanie sprawy organowi I instancji celem wydania zaświadczenia o żądanej przez stronę treści, skarżący zarzucił Radzie OIRP błędy w ustaleniu stanu faktycznego mające wpływ na wynik sprawy, a także obrazę przepisów prawa przez niewłaściwą ich interpretację.

W uzasadnieniu skarżący stwierdził, iż uchwała Rady OIRP w W. oparta jest na wadliwie ustalonym stanie faktycznym oraz narusza art. 37 ustawy o radcach prawnych. Zdaniem skarżącego istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy jest dokonanie wykładni sformułowania "przewidzianego okresu aplikacji" użytego w ustawie z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych w jej pierwotnym brzmieniu oraz wydanym na jej podstawie rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 19 września 1983 r. w sprawie aplikacji radcowskiej (Dz. U. z 1983 r. Nr 56, poz. 251). W szczególności skarżący wskazał, iż z przepisu § 16 ust. 1 i 2 cyt. rozporządzenia Rady Ministrów wyraźnie wynika, że aplikantem radcowskim jest nie tylko osoba, która ukończyła aplikację radcowską i przystąpiła do egzaminu radcowskiego, ale także osoba, która uzyskała negatywną ocenę z egzaminu, do czasu złożenia egzaminu poprawkowego w nowym terminie wyznaczonym przez właściwy do tego organ. W konsekwencji skarżący stwierdził, iż w świetle powołanego przez Radę OIRP w W. przepisu art. 37 pkt 1 ustawy o radcach prawnych, aplikantem radcowskim jest osoba do czasu złożenia poprawkowego egzaminu radcowskiego w terminie wyznaczonym przez uprawniony do tego organ. Tak też należy – zdaniem skarżącego – rozumieć termin "przewidziany okres aplikacji". Skarżący wskazał, iż w jego przypadku termin egzaminu poprawkowego nie został wyznaczony zarówno przez prezesa Okręgowej Komisji Arbitrażowej w W., jak i – po zmianie przepisów – przez Radę OIRP w W. Brak jest również jakichkolwiek dokumentów potwierdzających fakt zdawania przez skarżącego egzaminu poprawkowego, co stwierdza również Rada OIRP w W. W tej sytuacji – zdaniem strony – przepis art. 37 pkt 1 cyt. ustawy, powoływany przez Radę OIRP – nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. W związku z powyższym skarżący uznał, iż w świetle powołanych przepisów nadal posiada status aplikanta radcowskiego, gdyż nie zostały spełnione warunki do skreślenia go z listy aplikantów radcowskich prowadzonej przez Okręgową Komisję Arbitrażową w W., a następnie przez Radę OIRP w W. Ponadto skarżący podniósł, że gdyby przesłanki takie istniały, to decyzja o skreśleniu go z listy aplikantów radcowskich powinna zapaść w formie stosownej uchwały podjętej przez kompetentny organ. Skarżący wskazał, iż z treści zaskarżonej przez niego uchwały wynika jednoznacznie, że nie podjęto uchwały o skreśleniu go z listy aplikantów.

W wyniku rozpatrzenia w/w środka zaskarżenia Krajowa Rada Radców Prawnych uchwałą nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. utrzymała w mocy w/w uchwałę nr [...] Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. z dnia [...] lutego 2008 r. w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia.

W uzasadnieniu uchwały KRRP na wstępie wskazała na uchybienia formalne, których dopuściła się Rada OIRP, błędnie pouczając stronę skarżącą w przedmiocie zarówno nazwy organu odwoławczego, jak i sposobu i terminu złożenia środka zaskarżenia. Przechodząc do rozważań merytorycznych, Krajowa Rada Radców Prawnych, odwołując się do istoty postępowania w przedmiocie wydawania zaświadczeń, wskazała, iż skarżący chciał uzyskać poświadczenie, że jest wpisany na listę aplikantów radcowskich bądź, że został z niej skreślony. Zdaniem KRRP zaświadczenie to miało dotyczyć niewątpliwie faktów, a nie prawa, gdyż nie żądał on zaświadczenia o tym, że przysługuje mu status prawny aplikanta bądź, że ten status utracił wskutek skreślenia go z listy aplikantów radcowskich. Z tego względu – w ocenie organu odwoławczego – dla rozpatrzenia żądania strony istotne było to, czy faktycznie na takiej liście skarżący widnieje, jak też to, czy rzeczywiście zapadła uchwała o skreśleniu go z listy aplikantów radcowskich. Według KRRP nie była również istotna cała sfera rozważań, czy zainteresowany posiada uprawnienie do ubiegania się o wyznaczenie mu terminu poprawkowego egzaminu radcowskiego. KRRP stwierdziła, że z treści art. 217 k.p.a. wynika, iż zaświadczenie jest potwierdzeniem pewnego stanu rzeczy, zaś w postępowaniu o wydanie zaświadczenia nie może dochodzić do rozstrzygania o prawie strony. Zdaniem organu istotne są tylko fakty, a mianowicie, czy strona jest rzeczywiście wpisana na listę aplikantów radcowskich bądź też, czy została podjęta uchwała o jej skreśleniu z tej listy. KRRP uznała, że w rozpatrywanej sprawie nie może budzić wątpliwości fakt, że skarżący J. H. nie jest wpisany na listę aplikantów radcowskich, a także, że nie została podjęta uchwała o skreśleniu skarżącego z listy aplikantów radcowskich. KRRP stwierdziła ponadto, iż nie można uwzględnić argumentacji skarżącego zawartej w zażaleniu, gdyż w swoim wywodzie strona prowadzi rozważania co do treści swojego uprawnienia w zakresie przystąpienia do poprawkowego egzaminu radcowskiego a nie, co do faktu widnienia na tej liście. Ponadto organ zauważył, iż z treści zażalenia wynika, że skarżący wie o tym, że uchwała o skreśleniu go z listy aplikantów nie została podjęta, co świadczy o bezzasadności jego żądania wydania zaświadczenia o podjęciu takiej uchwały.

W dniu 21 stycznia 2009 r. skarżący J. H. – działając za pośrednictwem organu odwoławczego - wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w uchwałę Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia [...] grudnia 2008 r. Wnosząc o uchylenie w całości uchwał organów samorządu radcowskiego obu instancji, skarżący zarzucił organom:

- błędy w ustaleniu stanu faktycznego mające wpływ na treść wydanych uchwał poprzez niewłaściwą wykładnię art. 37 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych, w jej pierwotnym brzmieniu w zw. z art. 35 ust. 4, art. 39 pkt 2 cyt. ustawy oraz § 16 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 września 1983 r. w sprawie aplikacji radcowskiej,

- obrazę przepisów prawa poprzez niewłaściwą ich interpretację, głównie co do treści art. 217 k.p.a.,

- naruszenie art. 7 k.p.a. – polegające na niewyjaśnieniu wszystkich istotnych okoliczności w sprawie.

W uzasadnieniu skarżący stwierdził, że - wbrew ocenie organów samorządu radcowskiego – nie został on pozbawiony statusu prawnego aplikanta radcowskiego, zarówno z mocy prawa, jak i w wyniku podjętej przez uprawiony organ uchwały. Skarżący wskazał, iż organy dokonały błędnej wykładni art. 37 ustawy o radcach prawnych, w jej pierwotnym brzmieniu w zw. z art. 35 ust. 4, art. 39 pkt 2 cyt. ustawy oraz § 16 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 września 1983 r. w sprawie aplikacji radcowskiej, albowiem z przepisów tych wynika jednoznacznie, że aplikantem radcowskim jest do czasu złożenia egzaminu poprawkowego w terminie wyznaczonym przez właściwy do tego organ z uwzględnieniem przejścia tej kompetencji z ówczesnego Prezesa Okręgowej Komisji Arbitrażowej w W. na właściwą Radę Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. Skarżący wskazał, iż z ustalonego na podstawie jego akt osobowych stanu faktycznego wynika, że po niezdanym egzaminie radcowskim nie został mu wyznaczony termin egzaminu poprawkowego ani przez Prezesa Okręgowej Komisji Arbitrażowej w W., ani przez następcę Radę OIRP w W. Zdaniem skarżącego jego wszystkie wywody uzasadniają fakt, iż nie utracił on statusu aplikanta radcowskiego, gdyż nie zostały spełnione warunki do skreślenia go z listy aplikantów. Skarżący wskazał, iż wniosek o wydanie zaświadczenia zmierzał do potwierdzenia określonego stanu prawnego – statusu aplikanta radcowskiego, a nie tylko faktów, jak wskazała KRRP w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały. Zdaniem skarżącego KRRP błędnie interpretuje jego twierdzenia dotyczące wykładni art. 37 ustawy o radcach prawnych, kładąc nacisk na kwestię dochodzenia prawa do przystąpienia do egzaminu radcowskiego. Według skarżącego KRRP błędnie interpretuje również stwierdzenie skarżącego zawarte w zażaleniu, sugerując, że posiada on wiedzę, iż nie została wydana uchwała w przedmiocie skreślenia skarżącego z listy aplikantów radcowskich. W konsekwencji skarżący uznał, że błędnie wyjaśniając stan faktyczny sprawy organ naruszył przepis art. 7 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę Krajowa Rada Radców Prawnych wniosła o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały. KRRP wskazała, iż wydanie zaświadczenia o treści żądanej przez skarżącego nie byłoby oparte na prowadzonych przez ten organ ewidencjach, rejestrach bądź innych danych znajdujących się w posiadaniu organu, lecz tylko na wykładni prawa. KRRP stwierdziła, iż zaświadczenie nie przyznaje, nie stwierdza, nie uznaje uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zdaniem organu odwoławczego wydane zaświadczenie ze swej istoty ma potwierdzać istnienie określonych faktów lub stanu prawnego, nie można więc wydać zaświadczenia stwierdzającego nieistnienie faktów lub nieistnienie określonego stanu prawnego.

W piśmie procesowym z dnia 6 października 2009 r. skarżący, podtrzymując zarzuty skargi - wskazał, iż domaganie się przez niego wydania jednego bądź drugiego zaświadczenia ma swoje podstawy prawne, albowiem według stanu prawnego na dzień przejęcia przez Radę OIRP w W. kompetencji Prezesa Okręgowej Komisji Arbitrażowej w W. skarżący winien figurować na liście aplikantów radcowskich. Skarżący zarzucił, iż Rada OIRP nie przeprowadziła postępowania wyjaśniającego, w trakcie którego winna stwierdzić, że brak jego osoby na liście aplikantów radcowskich został spowodowany zwykłym przeoczeniem technicznym. Według skarżącego omyłkowe nie umieszczenie aplikanta na liście w rozumieniu technicznym nie jest równoważne z tym, że skarżący został skreślony z listy tracąc status aplikanta. W konsekwencji skarżący uznał, że stanowisko organów samorządu radcowskiego jest zatem wynikiem technicznego rozumienia statusu aplikanta a nie analizy prawnej istnienia określonego stanu prawnego. Skarżący stwierdził, że wydane zaświadczenie o żądanej treści ma urzędowo potwierdzać określony - istniejący – stan prawny, tj. posiadanie statusu aplikanta radcowskiego. Zdaniem skarżącego nie jest zasadne stanowisko KRRP, iż istotą jego wniosku jest dążenie do ustalenia istnienia określonego stanu prawnego, albowiem wnioski dotyczą potwierdzenia stanu prawnego. W konsekwencji skarżący stwierdził, iż odmowa wydania zaświadczenia powinna zawierać uzasadnienie prawne, na podstawie jakich przepisów i w jakiej dacie utracił status prawny aplikanta. Zaskarżona uchwała nie zawierając tych elementów prowadzi – zdaniem skarżącego – do naruszenia jego prawa do obrony interesów oraz uniemożliwia sądową kontrolę wydanych rozstrzygnięć.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie lub inny akt z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania danego aktu.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga J. H. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zarówno zaskarżona uchwała Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia [...] grudnia 2008 r., jak również utrzymana nią w mocy uchwała nr [...] Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. z dnia [...] lutego 2008 r. w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o treści żądanej przez skarżącego – nie naruszają prawa.

Przedmiotowe uchwały organów samorządu radcowskiego obu instancji nie naruszają - zdaniem Sądu - zarówno przepisów art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. i art. 218 § 1 k.p.a. w zw. z art. 219 k.p.a., jak również pozostałych unormowań kodeksu postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć jakikolwiek istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy.

Na wstępie należy wskazać, iż postępowanie dotyczące wydawania zaświadczeń stanowi rodzaj uproszczonego i w znacznym stopniu odformalizowanego, ale jednak postępowania administracyjnego, obowiązującego organy administracyjne przy podejmowaniu czynności materialno - technicznych, polegających na urzędowym potwierdzeniu stanu faktycznego lub prawnego. Postępowanie to służy tylko potwierdzeniu w formie urzędowej określonych okoliczności faktycznych lub prawnych. Tryb zaświadczeniowy nie może natomiast służyć rozstrzyganiu o określonych prawach czy obowiązkach osoby wnioskującej.

Zaświadczenie, jak wynika z treści art. 217 k.p.a., można zdefiniować jako urzędowe potwierdzenie określonych faktów lub stanu prawnego, wydane przez właściwy organ administracji na żądanie osoby ubiegającej się o nie.

Przesłanki wydania zaświadczenia określa art. 217 § 2 k.p.a.

Jak stanowi przepis art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. zaświadczenie wydaje się, jeżeli osoba ubiega się o nie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego.

W świetle art. 218 § 1 k.p.a. spełnienie tego wymogu obliguje organ do wydania zaświadczenia wówczas, gdy żądanie dotyczy potwierdzenia faktów lub stanu prawnego wynikających z prowadzonej przez niego ewidencji, rejestrów lub innych posiadanych przez organ danych. Nie wyklucza to oczywiście możliwości przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego (art. 218 § 2 k.p.a.). Zakres postępowania wyjaśniającego zależy nie tylko od żądania osoby zainteresowanej uzyskaniem zaświadczenia, ale także od możliwości spełnienia tego żądania przez organ.

W rozpoznawanej sprawie żądanie J. H. sprowadza się do potwierdzenia przez organy samorządu radcowskiego posiadania przez niego statusu aplikanta radcowskiego.

W tym miejscu warto wskazać, gdyż de iure jest to okoliczność istotna, że w sprawie niniejszej źródłem uprawnienia do żądania wydania zaświadczenia o żądanej treści, mógłby być tylko - wykazany przez wnioskodawcę - interes prawny, którego istnienie po stronie skarżącego jest co najmniej wątpliwe, bowiem z treści wniosku i dalszych pism wnioskodawcy nie wynika żadne uzasadnienie jego interesu prawnego do posiadania spornego zaświadczenia. Już ta przyczyna, tj. nie wykazanie interesu prawnego, wystarcza - zdaniem Sądu - do odmowy wydania zaświadczenia.

W ocenie organów samorządu radcowskiego brak danych znajdujących się w aktach osobowych skarżącego znajdujących się w posiadaniu organów uniemożliwia stwierdzenie, że skarżący jest wpisany na listę aplikantów radcowskim, bądź też, że został skreślony z tej listy na mocy konkretnej uchwały stosownego organu.

Należy zauważyć, iż organ administracyjny odmawia wydania zaświadczenia m.in. w sytuacji, gdy wnoszący podanie żąda potwierdzenia okoliczności faktycznych lub stanu prawnego, które nie wynikają z ewidencji i rejestrów lub innych danych będących w posiadaniu tego organu (art. 218 § 1 k.p.a. a contrario), albo gdy żąda poświadczenia nieprawdy. Jeśli bowiem na podstawie posiadanych dokumentów (np. akt personalnych) nie można zaświadczyć o okoliczności, której potwierdzenia skarżący się domaga, organ winien wydać postanowienie odmowne z argumentacją o braku w posiadanej dokumentacji dowodów, które mogłyby potwierdzać ową okoliczność, co miało miejsce w niniejszej sprawie.

Sąd zwraca przy tym uwagę, że określenie "danych znajdujących się w jego posiadaniu", użyte w art. 218 § 1 k.p.a., nie może być rozumiane dowolnie i rozszerzająco przez obejmowanie nim także danych dostarczonych właściwemu organowi przez osobę ubiegającą się o zaświadczenie w celu potwierdzenia faktów z tych danych wynikających. W sytuacji, gdy danych wynikających z oświadczeń czy zaświadczeń nie potwierdzają inne dowody urzędowe, w tym rejestry i ewidencje znajdujące się w posiadaniu organu, przepis art. 218 § 2 k.p.a., uprawniający organ do przeprowadzenia w koniecznym zakresie postępowania wyjaśniającego, nie miał zastosowania.

Zdaniem Sądu, by organ mógł wydać zaświadczenie żądanej treści, okoliczności czy fakty, o których ma zaświadczyć, muszą wynikać z dokumentacji znajdującej się w posiadaniu organu. Na tym bowiem polega istota zaświadczenia. Skoro z posiadanej przez organy samorządu radcowskiego dokumentacji i prowadzonych rejestrów nie wynika, że skarżący jest wpisany na listę aplikantów radcowskich bądź też, że został wykreślony z tej listy na mocy stosownej uchwały właściwego organu, nie można wydać zaświadczenia potwierdzającego tę okoliczność.

Wskazać ponadto należy, że organ wydając zaświadczenie działa wyłącznie na podstawie oraz w granicach prawa i w konsekwencji jego działanie jest uzależnione od tego, czy i jakie rejestry, ewidencje lub inne dane są w jego posiadaniu. Ponadto zaświadczenia nie są aktami administracyjnymi, lecz czynnościami faktycznymi, ponieważ nie są oświadczeniami woli, lecz oświadczeniami wiedzy. Zaświadczenie jest urzędowym potwierdzeniem istnienia określonego stanu prawnego lub faktów, a przy jego pomocy organ stwierdza, co mu jest wiadome, nie rozstrzyga jednak żadnej sprawy (vide: Z. Kmieciak, Charakter prawny zaświadczenia a możliwość ustalenia i weryfikacji jego treści, Państwo i Prawo 2004/10/58).

Zaświadczenie, jako czynność faktyczna, stanowiąca akt wiedzy, nie zmienia praw i obowiązków strony, gdyż nie wywołuje bezpośrednio żadnych skutków materialnych (tak m.in. Naczelny Sąd Administracyjny /w:/ wyroku z dnia 14 marca 2007 r., sygn. akt II GSK 327/06, niepubl.). Zaświadczenie nie służy też do precyzowania uprawnień strony.

Wobec powyższego należy niewątpliwie uznać, iż Krajowa Rada Radców Prawnych oraz Rada OIRP w W. nie uchybiły normom zawartym w przepisach art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. i art. 218 § 1 k.p.a. w zw. z art. 219 k.p.a.

Zdaniem Sądu organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, działając zgodnie z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.

W konsekwencji nie można zarzucić organom samorządu radcowskiego, że dopuściły się w toku postępowania administracyjnego naruszenia zasady pogłębiana zaufania obywateli do organów państwa, wyrażonej w art. 8 k.p.a. Z zasady wyrażonej w tym przepisie wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności (art. 6 k.p.a.). Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku tak ukształtowanego postępowania mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań.

Zdaniem Sądu ocena dokonana przez organy obu instancji nie nosiła cech dowolności, albowiem była dokonana w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy, a poczynione ustalenia znalazły swoje odzwierciedlenie w treści zaskarżonych uchwał. Organy samorządu radcowskiego uzasadniając odmowę wydania zaświadczenia wyjaśniły precyzyjnie, dlaczego brak jest podstaw do wydania tego dokumentu w treści wnioskowanej przez stronę. Jednocześnie dokonując powyższej oceny organy zebrały i uwzględniły cały materiał dowodowy, w tym nie tylko wszystkie dokumenty zgromadzone ex officio, ale również przedłożone przez stronę skarżącą.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.