Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 311/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2017-06-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2, art. 14 ust. 1, art. 2 ust. 3, ust. 5,
journal: Dz.U. 2016 poz 471
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Sudoł (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Felicja Kajut, Sędzia WSA Paweł Mierzejewski, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Januszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 7 lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia 7 lutego 2017 r., nr [...] po rozpoznaniu odwołania M. P., na podstawie przepisu art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j.: Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm. - dalej jako: o.p.) w związku z art.2 ust. 3-5, art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2, art. 90 ust. 1, art. 91 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2016 r., poz. 471 - dalej jako u.g.h.) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 24 marca 2015r. nr [...], którą organ wymierzył M. P. karę pieniężną w wysokości 12 000 zł z tytułu urządzania gier na automacie typu H. nr ser. [...] poza kasynem gry, tj. w lokalu BAR [...] w W. ul. [...].

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że na podstawie art. 36 ust. 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej funkcjonariusze celni przeprowadzili kontrolę przestrzegania przepisów regulujących urządzanie i prowadzenie gier hazardowych, o której mowa w art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy o Służbie Celnej.

Ustalono, że w kontrolowanym lokalu urządzane są gry na automacie. Automat w trakcie kontroli był włączony i gotowy do gry. W drodze eksperymentu, doświadczenia i odtworzenia możliwości gry, przeprowadzono grę testową, która wykazała, że urządzane są na nim gry w celach komercyjnych - tj. udział w grze jest odpłatny oraz że mają one charakter losowy - czyli gracz nie ma wpływu na moment zatrzymania się elementów decydujących o rezultacie gry. Ustalono, że wynik gry jest niezależny od gracza, a o odpowiedniej konfiguracji znaków na wizualizacji bębnów automatu lub kart decyduje oprogramowanie sterujące grami i mechanizmy urządzenia, co świadczy o tym, że gry na przedmiotowych automatach zawierają element losowości. Ustalono także, że gracz nie ma możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub losowej W tym zakresie wskazano, że charakter gier urządzanych na tym automacie ustalony w toku eksperymentu, potwierdza ekspertyza biegłego wykonana dla potrzeb postępowania karno-skarbowego [...] prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Celnego, w której biegły stwierdził m.in., że "gry na badanym automacie są grami, gdzie nie ma możliwości uzyskania wygranych pieniężnych lub rzeczowych, ale gra ma charakter losowy. W grze brak jest elementów zręcznościowych, wygrana zależy wyłącznie od rachunku prawdopodobieństwa".

Wskazano, że z informacji znanych organowi z urzędu, M. P., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą M. P. nie posiada i nie posiadał koncesji na prowadzenie kasyna gry, wymaganego na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, ani zezwolenia na urządzanie gier na automacie w salonach gier lub na automacie o niskich wygranych, w rozumieniu art. 129 ust. 1 ustawy.

Ustalenia dokonane w wyniku przeprowadzonego eksperymentu, opisane w protokole z kontroli oraz znajdujące potwierdzenie w ekspertyzie biegłego, pozwoliły stwierdzić, że M. P. urządzał gry na automacie poza kasynem gry, w rozumieniu art. 2 ust. 5 ustawy o grach hazardowych, a tym samym podlega karze pieniężnej w wysokości 12 000 zł zgodnie z art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 tej ustawy. M. P. w ramach prowadzonej działalności gospodarczej o charakterze komercyjnym czerpał korzyści finansowe z urządzania gier losowych na urządzeniu stanowiącym automat do gier w rozumieniu ustawy o grach hazardowych.

Odnosząc się do zarzutów odwołania, Dyrektor Izby Celnej podniósł, że art. 89 u.g.h. nakładający sankcje administracyjną w postaci kary pieniężnej dla urządzających gry na automatach poza kasynem gry, nie jest przepisem technicznym w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r., zatem nie podlegał notyfikacji Komisji Europejskiej. W konsekwencji, zdaniem organu w rozpoznawanej sprawie nie naruszono przepisów prawa europejskiego, Konstytucji RP i umów międzynarodowych w powyższym zakresie. Organy podatkowe są zaś zobowiązane do przestrzegania obowiązującego i nieuchylonego prawa. Nie wolno im zatem odmawiać stosowania prawa, zwłaszcza gdy przepisy nakładają obowiązek określonego działania. Jedyną uprawnioną instytucją do stwierdzenia nieważności prawa krajowego jest Trybunał Konstytucyjny. Służba Celna nie ma podstaw do odmowy stosowania przepisów ustawy o grach hazardowych. W przedmiotowej sprawie jednoznacznie stwierdzono zaś urządzanie poza kasynem gry gier na automatach spełniających definicję z art. 2 ust. 5 u.g.h., a zatem stan faktyczny sprawy podlega subsumpcji pod normę prawną zawartą w art. 89 ust. 1 pkt 2 oraz art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h.

Za niezasadny uznano także zarzut odwołania dotyczący błędnej wykładni art. 89 u.g.h. w ocenie M. P. przewidziana w tym artykule kara nie może być nałożona na osobę fizyczną, ponieważ ustawa określająca warunki i zasady prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie gier hazardowych nie wymienia osób fizycznych jako podmiotu uprawnianego do uzyskania koncesji na prowadzenie kasyna, a tylko w takim osoba taka powinna ponieść odpowiedzialność karno-skarbową, przewidzianą w treści art. 107 § 1 k.k.s., a po uprzednim przeprowadzeniu sądowego postępowania we wskazanym zakresie, co w przypadku strony miało już miejsce przed Sądem Rejonowym w sprawie o sygn. akt IX K [...].

W tym zakresie organ odwoławczy wskazał, że przepis art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. jest adresowany do każdego, kto w sposób w nim opisany, a więc sprzeczny z ustawą urządza gry na automatach. Z punktu widzenia oceny realizacji znamion tego deliktu administracyjnego nie ma znaczenia, czy podmiot urządzający gry na automatach poza kasynem gry legitymował się posiadaniem koncesji lub zezwolenia, czy też nie i czy obiektywnie mógł takie zezwolenie (koncesję) w ogóle otrzymać. Organ wskazał, że stanowisko to znajduje swoje potwierdzenie m.in. w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2016 r., sygn. akt II GPS 1/16, wyroku Trybunału Konstytucyjnego P 32/12 oraz uchwale Sądu Najwyższego, sygn. akt I KZP 17/16 z dnia 19 stycznia 2017 r.

M. P. wniósł w dniu 13 marca 2017 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na ww. decyzję Dyrektora Izby Celnej, podnosząc szereg zarzutów naruszenia przepisów prawa procesowego i materialnego, tj. naruszenie:

- art. 122 w zw. z art. 187 § 1 oraz art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez odmówienie przeprowadzenia dowodu z akt sprawy Sądu Rejonowego o sygn. akt IX K [...], w tym znajdującej się tam opinii specjalistycznej dotyczącej spornego automatu, sporządzonej przez Z. S., która wyklucza, aby automat podlegał pod przepisy u.g.h., a ponadto odmówienia przeprowadzenia dowodu z przesłuchania ww. świadka na okoliczność potwierdzenia charakteru gier, co spowodowało, że stan faktyczny sprawy nie został dokładnie wyjaśniony,

- art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. w zw. z art. 6 ust. 1 i 4 tej ustawy poprzez błędną wykładnię, ponieważ w ocenie skarżącego osobie fizycznej nie można przypisać odpowiedzialności administracyjnej za wskazany w art. 89 u.g.h. delikt. W tym zakresie skarżący podtrzymał stanowisko, że osoba taka może ponieważ jedynie odpowiedzialność karno-skarbową, przewidzianą w art. 107 § 1 k.k.s., jednak tylko w przypadku wykazania winy strony, co w przypadku skarżącego nie miało jednak miejsca (postępowanie karno-skarbowe było już wobec skarżącego prowadzone i zakończone wyrokiem uniewinniającym Sądu Rejonowego, sygn. akt IX K [...]),

- art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 14 ust. 1 u.g.h., który to przepis w ocenie skarżącego nie powinien być stosowany w procesie wydawania zaskarżonej decyzji ponieważ ma charakter techniczny, a wymagana procedura jego notyfikacji nie została dopełniona.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Stosownie do zobowiązania Sądu, wraz z pismem procesowym z dnia 9 czerwca 2017 r. skarżący do akt sprawy dołączył odpis wyroku Sądu Rejonowego z dnia 8 października 2014 r., sygn. akt IX K [...] wraz z jego uzasadnieniem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej w skrócie jako "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga jest niezasadna.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadzała się między innymi do oceny możliwości zastosowania przez organy przepisu art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h., który stanowił podstawę wymierzenia skarżącemu kary, w sytuacji uznania przepisu art. 14 ust. 1 ustawy hazardowej przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) w wyroku z dnia 19 lipca 2012 r. w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11, C-217/11 za przepis techniczny w rozumieniu art. 1 pkt 11 Dyrektywy nr 98/34/WE z 1998 r. (Dz. Urz. UE. L z 1998 r., Nr 204, s. 37, ze zm.). Zdaniem skarżącego, wyklucza to możliwość stosowania w procesie orzekania przepisu art. 14 ust. 1 u.g.h. (przepisu sankcjonowanego), a w konsekwencji pochodnego i sankcjonującego przepisu art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. W ocenie organu natomiast, wskazane przepisy ustawy hazardowej nie są przepisami technicznymi w rozumieniu powołanej dyrektywy, a tym samym nie podlegają obowiązkowi notyfikacji Komisji Europejskiej i mają zastosowanie w niniejszej sprawie.

Po drugie skarżący stoi na stanowisku, że przepis art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h nie może mieć w ogóle zastosowania wobec osób fizycznych, zaś jedyną odpowiedzialność, jaką osoby fizyczne mogą ponieść w związku z urządzeniem gier na automatach, może mieć charakter karno-skarbowy. Skarżący akcentuje przy tym, że w postępowaniu karno-skarbowym został uniewinniony przez sąd powszechny od popopełnienia zarzucanego mu czynu z art. 107 § 1 k.k.s.

Po trzecie, zarzuty skargi koncentrują się na zakwestionowaniu przeprowadzonego przez organy administracyjne postępowania dowodowego, a zatem niewyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. W tym zakresie skarżący stoi na stanowisku, że sam wynik oraz materiały dowodowe zgromadzone w postępowaniu karno-skarbowym jednoznacznie dowodzą, że skarżący nie urządzał gier na automatach w rozumieniu ustawy u.g.h., co nie zostało uwzględnione przez organy prowadzące postępowanie administracyjne.

Odnosząc się do tak postawionych zarzutów, na wstępie wskazać należy, że przepis art. 2 ust. 1 u.g.h. stanowi, że grami losowymi są gry o wygrane pieniężne lub rzeczowe, których wynik w szczególności zależy od przypadku, a warunki gry określa regulamin. Definicję ustawową gier na automatach zawiera art. 2 ust. 3 u.g.h., zgodnie z którym są to gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości. Ustęp 4. tego samego artykułu wyjaśnia, że wygraną rzeczową w grach na automatach jest również wygrana polegająca na możliwości przedłużania gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze, a także możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze. Zgodnie zaś z art. 2 ust. 5 ww. ustawy grami na automatach są także gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, organizowane w celach komercyjnych, w których grający nie ma możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub rzeczowej, ale gra ma charakter losowy.

Przepisy art. 89 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 2 u.g.h. przewidują karę pieniężną w kwocie 12.000 zł, od każdego automatu za urządzanie gry na automatach poza kasynem gry.

Odnosząc się do argumentacji zawartej w skardze należy przede wszystkim zwrócić uwagę na to, że aktualnie kwestia braku notyfikacji przepisów u.g.h. Komisji Europejskiej musi być rozpatrywana przez Sąd przy uwzględnieniu stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego w uchwale z dnia 16 maja 2016 r. (sygn. akt II GPS 1/16). Orzeczono w niej, że:

1. Art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. nie jest przepisem technicznym w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. Urz. UE. L z 1998 r. Nr 204, s. 37, ze zm.), którego projekt powinien być przekazany Komisji Europejskiej zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy tej dyrektywy i może stanowić podstawę wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych, a dla rekonstrukcji znamion deliktu administracyjnego, o którym mowa w tym przepisie oraz jego stosowalności w sprawach o nałożenie kary pieniężnej, nie ma znaczenia brak notyfikacji oraz techniczny - w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE - charakter art. 14 ust. 1 tej ustawy;

2. Urządzający gry na automatach poza kasynem gry, bez względu na to, czy legitymuje się koncesją lub zezwoleniem - od 14 lipca 2011 r., także zgłoszeniem lub wymaganą rejestracją automatu lub urządzenia do gry - podlega karze pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.

Uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego mają na celu ujednolicenie orzecznictwa sądów administracyjnych. Celowi temu służy ich pośrednia moc wiążąca, która przejawia się tym, że - zgodnie z art. 269 § 1 i § 2 p.p.s.a. - jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. W takich przypadkach skład siedmiu sędziów, skład Izby lub pełny skład Naczelnego Sądu Administracyjnego podejmuje ponowną uchwałę.

Sąd w składzie rozpatrującym niniejszą sprawę podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w powołanej wyżej uchwale i nie dostrzega powodu, by zwracać się o ponowne wydanie uchwały przez NSA.

Należy w tym miejscu zwrócić także uwagę na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 marca 2015 r. (sygn. akt P 4/14), w którym Trybunał orzekł, że art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. są zgodne z art. 2 i 7 w związku z art. 9 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz zgodne z art. 20 i art. 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. W uzasadnieniu tego wyroku Trybunał stwierdził, że procedura notyfikacji aktów prawnych w Komisji Europejskiej nie jest elementem konstytucyjnego procesu ustawodawczego, w związku z czym brak notyfikacji nie może świadczyć o niekonstytucyjności przepisów.

Odnosząc się z kolei do twierdzeń zawartych w uzasadnieniu skargi, to należy wskazać również na wyrok TSUE z dnia 13 października 2016 r. w sprawie C-303/15. Trybunał w wyroku tym orzekł, że: "Artykuł 1 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasady dotyczące usług społeczeństwa informacyjnego w brzmieniu zmienionym na mocy dyrektywy 98/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 lipca 1998 r. należy interpretować w ten sposób, że przepis krajowy, taki jak ten będący przedmiotem postępowania głównego, nie wchodzi w zakres pojęcia "przepisów technicznych" w rozumieniu tej dyrektywy, podlegających obowiązkowi zgłoszenia na podstawie art. 8 ust. 1 tej samej dyrektywy, którego naruszenie jest poddane sankcji w postaci braku możliwości stosowania takiego przepisu". Z punktu 31 tego orzeczenia wynika jednoznacznie, że: "Należy zatem stwierdzić, że przepis taki jak art. 6 ust. 1 ustawy o grach hazardowych nie stanowi "przepisu technicznego" w rozumieniu dyrektywy 98/34".

Również w wyroku z dnia 25 listopada 2015 r. (sygn. akt II GSK 183/14) Naczelny Sąd Administracyjny wypowiedział się co do art. 6 ust. 1 u.g.h., uznając, że unormowanie to nie ma charakteru technicznego, w rozumieniu dyrektywy transparentnej.

Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, że nie mogły w niniejszej sprawie osiągnąć skutku zamierzonego przez skarżącego zarzuty podniesione w skardze, a dotyczące wyżej określonego przedmiotu związanego z ewentualnym technicznym charakterem przepisów stanowiących podstawę prawną rozstrzygnięcia czy brakiem notyfikacji przepisów ustawy o grach hazardowych.

W orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, które Sąd w pełni aprobuje, że wskazanych wyżej przepisów nie można uznać za przepisy techniczne w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE, z uwagi na to, że nie ustanawiają one warunków uniemożliwiających lub ograniczających prowadzenie gier na automatach poza kasynami i salonami gier albo mogących wpływać na sprzedaż takich automatów (odnośnie art. 129 ust. 3 u.g.h. zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 kwietnia 2013 r., sygn. akt II FSK 1195/12; odnośnie art. 2 ust. 3 u.g.h. zob. wyrok tego Sądu z dnia 20 lipca 2016 r., sygn. akt II GSK 1847/14). W konsekwencji brak jest podstawy do twierdzenia, że dozwolone jest urządzanie gier hazardowych na automatach bez zezwoleń i koncesji ze względu na uzasadnienie wynikające z interpretacji powołanych wyżej przepisów, jak wywodzono w skardze.

Wskazać dodatkowo należy, że po wejściu w życie ustawy o grach hazardowych prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach jest możliwe w dwojakim trybie: albo po uzyskaniu koncesji (art. 6 ust. 1 i art. 14 ust. 1 u.g.h.), albo na podstawie zezwoleń uzyskanych na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów - pod warunkiem spełnienia przesłanek kwalifikujących automat, jako automat do gier o niskich wygranych, określonych w art. 129 ust. 3 u.g.h. - do czasu ich wygaśnięcia. W tej sprawie sytuacja taka nie zachodziła, albowiem poza sporem jest fakt, że skarżący nie posiadał zezwolenia na prowadzenie gier poza kasynem gry.

Sąd nie mógł również uwzględnić podniesionego w skardze zarzutu nieuprawnionego uznania skarżącego za urządzającego grę, a tym samym potraktowania jako potencjalnego adresata kary pieniężnej z tytułu urządzania gier poza kasynem gry. Wbrew przekonaniu skarżącego, okoliczność że prowadził on działalność gospodarczą jako osoba fizyczna, nie wyłącza możliwości zastosowania wobec niego art. 89 ustawy o grach hazardowych.

Z przepisu art. 89 ust. 1 u.g.h. wynika, iż "każdy, kto bez koncesji lub zezwolenia będzie urządzał grę hazardową albo będzie urządzał grę na automacie poza kasynem gry podlegać będzie karze pieniężnej". Dlatego też, każdy, kto urządzi grę hazardową bez legitymowania się koncesją lub zezwoleniem, bez względu na formę prawną urządzającego tę grę (osoba fizyczna, osoba prawna, jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, której odrębne przepisy przyznają podmiotowość prawną) i miejsce urządzenia tej gry podlegać będzie karze pieniężnej. Natomiast karze pieniężnej za urządzenie gry na automatach poza kasynem gry podlegać będzie zarówno podmiot legitymujący się koncesją lub zezwoleniem, jak i ten, kto dokumentem takim nie dysponuje. Istotne staje się wyłącznie ustalenie, że gra na automacie została urządzona poza kasynem gry. Wywieść zatem należy, że urządzającym grę jest każdy podmiot, który organizuje grę hazardową, w tym grę na automacie (art. 4 ust. 2 u.g.h.) bez względu na to, czy obiektywnie jest zdolny do spełnienia jednego z warunków uzyskania koncesji (zezwolenia) w postaci odpowiedniej, ustawowo określonej formy prawnej prowadzonej działalności regulowanej.

Mając na uwadze powyższe, twierdzenie skarżącego, że jako osoba fizyczna nie mógł być objęty hipotezą art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., jest w ocenie Sądu nieuprawnione. Jednocześnie okoliczność uniewinnienia osoby fizycznej w postępowaniu karno-skarbowym o popełnienie czynu zabronionego z art. 107 § 1 k.k.s. nie wypływa automatycznie na wynik postępowania administracyjnego toczącego się względem tej osoby w przedmiocie nałożenia kary, o której mowa w art. 89 u.g.h. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że odpowiedzialność karno-skarbowa zasadza się na pojęciu winy. W postępowaniu administracyjnym w toku postępowania dowodowego nie bada się natomiast w ogóle kwestii winy, ani jej postaci, koncentrując czynności dowodowe na ustaleniu tylko tego, czy danej osobie można przypisać określone w hipotezie normy administracyjnej zachowanie.

Z przedłożonego przez stronę wyroku Sądu Rejonowego z dnia 8 października 2014 r., sygn. akt IX K [...] wynika, że M. P. został uniewinniony od popełnienia zarzucanych mu czynów z art. 107 § 1 k.k.s. tylko z uwagi na to, że zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwalał, w ocenie sądu powszechnego, na jednoznaczne i nie budzące wątpliwości przypisanie winy oskarżonemu, a w szczególności na ustalenie, iż działanie M. P. charakteryzowało się umyślnością, co jest niezbędnym ustaleniem dla stwierdzenia, że odnośnie zarzucanych czynów doszło do wyczerpywania znamion przestępstwa z art. 107 § 1 k.k.s. W uzasadnieniu wyroku opisano jednocześnie ustalony przez sąd powszechny w oparciu o materiał dowodowy stan faktyczny sprawy. W tym zakresie wskazano m.in., że ustalając stan faktyczny dotyczący automatu znajdującego się w BARZE [...] w W. ul. [...] sąd "zaaprobował zeznania powołanych świadków - funkcjonariuszy celnych, w tym - w zakresie określania, iż gra na zabezpieczonym w czasie kontroli urządzeniu miała charakter losowy oraz komercyjny (str. 17 uzasadnienia wyroku). Sąd powszechny nie znalazł także podstaw do zakwestionowania opinii sporządzonych przez biegłego sądowego W. K., w których wskazał on, że gry na urządzeniach (w tym na automacie zabezpieczonym w BARZE [...]) miały charakter komercyjny i losowy. Wskazana przez oskarżonego opinia Z. S. również została uznana przez sąd powszechny za wiarygodną, tj. pozwalającą na przyjęcie, iż "modelowy obywatel" nieposiadający wiedzy fachowej byłby w stanie zaakceptować logicznie umotywowane wnioski końcowe opinii sporządzonych przez Z. S. z równym prawdopodobieństwem jak wnioski przedstawione przez biegłego W. K.. Wartość opinii Z. S. miała dla sądu powszechnego znaczenie zatem nie w znaczeniu merytorycznym (sąd wskazał, że opinia ta nie przesądza o charakterze gier urządzanych na automacie, zważywszy na przeciwstawną opinię W. K.,), a jedynie w zakresie możliwości przypisania M. P. winy. Sąd powszechny przyjął bowiem w konkluzji, że dokonując zakupu automatów, M. P. miał prawo być przekonanym, że urządzenia te nie podlegają ustawie o grach hazardowych, co opierał na zapewnieniach sprzedawców i załączonych ekspertyzach technicznych Z. S.. Tym samym w ocenie sądu powszechnego oskarżony nie godził się na popełnienie przestępstwa ("jego zachowanie cechowała nieumyślność w postaci świadomej" s. 26 uzasadnienia wyroku).

Przedłożony przez stronę wyrok sądu powszechnego, potwierdza jedynie dodatkowo, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd zważył, że zebrany w sprawie materiał dowodowy był wyczerpujący i oceniony przez organy administracji z poszanowaniem zasady swobodnej oceny dowodów. Z materiału dowodowego niewątpliwie wynika bowiem, że na automacie H. nr ser. [...] ustawionym i eksploatowanym w lokalu BAR [...] w W. ul. [...], były urządzane poza kasynem gry o charakterze komercyjnym i losowym. O tym, że urządzane na przedmiotowym automacie gry miały taki charakter, przesądziła nie tylko opinia biegłego W. K., ale także przeprowadzony przez funkcjonariuszy eksperyment oraz oględziny automatu, których wyniki są spójne. Skarżący upatruje wadliwości postępowania w nieuwzględnieniu przez organ treści opinii Z. S., którą skarżący kierował się kupując automaty do gier, jako niepodlegające ustawie o grach hazardowych. Organ rozważył przydatność przeprowadzenia ww. dowodu dla ustalenia stanu faktycznego sprawy. Z tego względu nie można mu zatem skutecznie postawić zarzutu naruszenia art. 122 w zw. z art. 187 § 1 oraz art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej. Sąd podkreśla, że w aktach administracyjnych przedmiotowej sprawy znajduje się postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia 7 lutego 2017 r., w którym organ odmówił przeprowadzenia wnioskowanych przez stronę dowodów na okoliczność potwierdzenia charakteru gier prowadzonych na automacie. W uzasadnieniu tego postanowienia organ wskazał, że w aktach sprawy znajduje się już wystarczający materiał dowodowy, dotyczący wskazywanych przez stronę kwestii. W wyniku przeprowadzonego eksperymentu, gier kontrolnych oraz oględzin przedmiotowego automatu ustalono, że gry na urządzeniu mają charakter losowy, były organizowane w celach komercyjnych, a grający nie ma możliwości uzyskania wygranej. Przeprowadzone gry jednoznacznie wskazały, że efektywność grającego ograniczała się jedynie do wyboru gry, ustawienia stawki, a następnie uruchomienia jej poprzez przyciśnięcie przycisku startującego. Dalszy przebieg gry był całkowicie niezależny od grającego. Naciśnięcie przycisku startującego powodowało obrót graficznej wizualizacji bębnów, które zatrzymywały się samoczynnie w przypadkowej konfiguracji. Jednocześnie grający nie miał żadnego wpływu na to, jaki układ symboli pojawi się na monitorze urządzenia. Ustalenia te zostały jednoznacznie potwierdzone przez biegłego sądowego, W. K. w ekspertyzie z dnia 12 marca 2013 r. Mając powyższe na uwadze, wskazać należy, że organ wyczerpująco wskazał, z jakich względów nie zachodziła potrzeba przeprowadzenia wnioskowanych przez stronę dowodów, w tym dowodu z opinii Z. S.. Sąd w pełni podziela wyrażoną w tym zakresie przez organ opinię, że zebrany w sprawie materiał dowodowy należy ocenić jako wystarczający dla rozstrzygnięcia charakteru gier przeprowadzonych na automacie.

Reasumując, Sąd stwierdza, że wynik eksperymentów, zawarty w protokole sporządzonym przez kontrolujących funkcjonariuszy, oględziny automatu oraz treść opinii biegłego nie pozostawiają wątpliwości, że gry na przedmiotowym automacie, miały charakter gier definiowanych w art. 2 ust. 5 u.g.h. Były to bowiem gry, w których nie było możliwe uzyskanie wygranej i zawierały element losowości, to znaczy grający nie był w stanie wpłynąć swymi czynnościami na ich wynik. Miały one także charakter komercyjny. Dawało to podstawę do nałożenia na skarżącego, na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 2 u.g.h., kary pieniężnej w określonej w decyzji kwocie za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.

W tym stanie sprawy, stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a. Istotnym jest przy tym wskazanie, że Sąd rozstrzygając w granicach rozpatrywanej sprawy (vide: art. 134 § 1 p.p.s.a.) nie znalazł również podstaw do uwzględnienia okoliczności, które winien wziąć pod uwagę z urzędu.

Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).