Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 2681/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2004-06-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 615  Sprawy zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Skarżony organ: Rada Miasta

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stankowski Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Asesor sąd. Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) Protokolant Sekr. sąd. Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2004 r. przy udziale sprawy ze skargi P. N. na uchwałę Rady Miasta P. z dnia 14 października 2003 r. Nr XXX/235/IV/2003 w przedmiocie zarzutów do projektu planu miejscowego; oddala skargę. /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ J. Stankowski /-/ A. Łaskarzewska


UZASADNIENIE

Uchwałą Rady Miasta P. z dnia 14 października 2003 r.

Nr XXX/235/IV/2003 odrzucone zostały zarzuty wniesione przez skarżącego P.N. do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "[...] – ul. [...]" – część południowa w P. , złożone w dniu [...] lipca 2003 r., dotyczące planowanej rozbudowy ul. [...]. Skarżący, który jest właścicielem nieruchomości zabudowanej przy ul. [...] działka nr [...] zarzucił, iż realizacja projektu spowoduje likwidację miejsc postojowych służących istniejącemu budynkowi biurowemu oraz zwiększenie poziomu hałasu w tym budynku. Jako rozwiązanie alternatywne skarżący zaproponował ograniczenie projektowanej szerokości ulicy do 12 m i przesunięcie jej osi w kierunku południowym.

W uzasadnieniu podjętej uchwały o odrzuceniu zgłoszonego zarzutu Rada Miasta P. wyjaśniła, iż ulica [...] stanowić będzie główny wjazd pojazdów komunikacji publicznej na tereny projektowanej zabudowy mieszkaniowej i usługowej objętej projektami planów [...] – ul. [...] – część południowa jak i północna. Podkreślono, iż przyjęte rozwiązanie jest optymalne ze względów komunikacyjnych, a ulica będzie również stanowiła podstawowy ciąg pieszy, doprowadzający ruch od ulicy [...]. Projekt planu zakłada adaptację istniejącej jezdni oraz jej przeznaczenie dla pojazdów komunikacji publicznej, z dopuszczeniem ruchu samochodów obsługi i mieszkańców przyległych terenów. W tym celu nastąpi poszerzenie istniejącej działki drogowej nr [...] z obecnej szerokości 8,5-10 m do około 17m, w rezultacie od strony południowej linia rozgraniczająca ulicę przebiegać będzie na linii istniejącego ogrodzenia (poszerzenie w kierunku południowym maksymalnie o 4,3 m). Po stronie północnej linia ta przebiegać będzie w linii istniejącego ogrodzenia na działce nr [...] i licu budynku biurowego położonego na działce nr [...] oraz w przedłużeniu tej linii w obu kierunkach (poszerzenie w kierunku północnym maksymalnie o 4,4m). Od strony północnej projektowane jest usytuowanie chodnika o szer. 3m. Dopuszcza się przy tym utrzymanie od strony południowej zatoki postojowej dla samochodów osobowych, a w jej przedłużeniu planuje się chodnik o szer. 2,75m. Projektowane parametry jezdni i chodników zapewniają, zdaniem Rady, pożądane standardy komunikacji i estetyki. W uzasadnieniu uchwały podkreślono, iż ze względu na docelową funkcję, nie jest możliwe zmniejszenie szerokości ulicy i przesunięcie jej osi w kierunku południowym, a przyjęcie takiego rozwiązania dodatkowo utrudniają znajdujące się tam trwałe ogrodzenia oraz urządzony teren parku. Odnosząc się do zarzutów dotyczących likwidacji istniejących miejsc postojowych Rada wyjaśniła, iż zapewnia je pozostawienie zatoki postojowej, obsługującej budynek biurowy będący własnością skarżącego, powołano się również na ustalenia wizji lokalnej w czasie przeprowadzania której stwierdzono, iż działka nr [...] nie posiada urządzonych miejsc postojowych, a w zatoce postojowej parkowało kilka samochodów Podkreślono również, iż projekt nie zakłada likwidacji miejsc postojowych na działce skarżącego, a potrzeby postojowe dodatkowo zapewnia teren sąsiedniej działki oraz wspomniana zatoka. Wskazano również, iż przyjęte rozwiązanie umożliwi dostęp do infrastruktury technicznej znajdującej się obecnie w granicach działki nr [...], które w następstwie projektowanych zmian znajdą się na terenie ogólnie dostępnym.

Odnosząc się do zarzutu zagrożenia wzrostu hałasu w budynku biurowym skarżącego wyjaśniono, iż brak podstaw do stwierdzenia, że realizacja ulicy zgodnie z projektem spowoduje znaczący wzrost poziomu hałasu w budynku biurowym przy ul. [...] . W tej części uzasadnienia uchwały podkreślono, że nowe rozwiązania mają charakter porządkujący, a przeznaczeniem ulicy nadal będzie obsługa ruchu lokalnego, pomniejszonego w stosunku do obecnego o dojazdy do obiektów położonych za bramą byłego PGR [...]. Planowany autobus i częstotliwość jego przejazdów nie pogorszą warunków akustycznych na tyle, by przekroczony został dopuszczalny poziom dźwięku w środowisku zewnętrznym, który kształtuje się na poziomie 60/50 dB (pora dzienna i nocna).

Uzasadnienie uchwały opracował i podpisał wiceprezydent Miasta P. , a w jego części wstępnej wyjaśnił, iż stanowisko w zakresie rozpatrzenia zarzutów przedłożył Radzie Miasta P. , jako właściwej do rozstrzygnięcia o uwzględnieniu lub odrzuceniu zarzutów.

Wnosząc skargę na powyższą uchwałę skarżący zarzucił Radzie Miasta P. naruszenie jego prawa przez likwidację miejsc parkingowych przy budynku biurowym, przeznaczonych na potrzeby trzech znajdujących się w nim firm. Zdaniem skarżącego zmiana miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie może ograniczać sposobu korzystania z nieruchomości oraz wprowadzać uciążliwości większych niż konieczne dla zrealizowania uzasadnionych celów publicznych. Skarżący wyjaśnił, iż w jego ocenie przyjęte rozwiązanie przewiduje ograniczenia i uciążliwości, które nie są uzasadnione koniecznością realizacji tych celów. Wskazał, iż wystarczające byłoby poszerzenie ulicy do 12 m i przesunięcie jej osi w kierunku południowym. Uważa, że oś ulicy może zostać przesunięta bez konieczności naruszenia istniejących ogrodzeń oraz urządzeń parku – wystarczy zrezygnować z wyznaczania chodnika od tej strony, a przynajmniej na odcinku zlokalizowanym naprzeciw budynku biurowego. Wskazując na prawomocną decyzję administracyjną, którą uzyskał prawo do urządzenia pięciu miejsc parkingowych na terenie działki nr [...] wyjaśnił, iż nie można mu zarzucić, że obecnie nie czyni z tego prawa użytku. Wskazanie, iż jego potrzeby parkingowe może zapewnić sąsiednia działka, jest zdaniem skarżącego chybione, bowiem jest to teren prywatny, a jego udostępnienie zależeć będzie tylko od woli właściciela. Podnosząc, iż wyznaczenie przebiegu ulicy w bezpośrednim sąsiedztwie budynku biurowego oraz jej poszerzenie spowoduje zwiększenie poziomu hałasu w tym budynku, skarżący wskazał, iż zagospodarowanie terenów po byłym PGO [...] spowoduje wzrost liczby mieszkańców i w konsekwencji wzrost natężenia ruchu, a po poszerzonej jezdni kierowcy niewątpliwie będą poruszać się z zwiększoną prędkością, co sprawi, że przekroczenie jezdni do pojazdów parkujących w zatoce postojowej będzie uciążliwe.

W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Rady Miasta P. wniosła o jej oddalenie, powołując się na przysługujące Gminie władztwo planistyczne oraz wyjaśniając, iż wprowadzenie projektowanych ustaleń planu nastąpiło z zachowaniem przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Wyjaśniła ponadto, iż ingerencja w prawo własności w tym przypadku odbywa się w interesie publicznym – w celu unowocześnienia i polepszenia warunków komunikacji w tym rejonie. Podniosła również, iż do zadań gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty, w szczególności w zakresie budowy dróg, ulic, mostów, placów oraz organizacji ruchu drogowego. Wskazała, iż w rozpatrywanej sprawie Rada Miasta P. zbadała z należytą starannością, czy zachodzi właściwy stosunek między celem, któremu ma służyć ingerencja w przysługujące skarżącemu prawo, a zastosowanymi środkami. Pełnomocnik Rady Miasta P. podniosła ponadto, że budynek biurowy skarżącego znajduje się na terenie, który zgodnie z ogólnym planem zagospodarowania przestrzennego przeznaczony był pod usługi na rzecz rolnictwa.

Na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2004 r. pełnomocnik Rady Miasta P. dodatkowo wyjaśniła, iż skarżący został powiadomiony o terminie i możliwości składania zarzutów do projektu planu, pomimo iż do tej pory nie dokonał zgłoszenia w ewidencji gruntów i nie ujawnił własności nieruchomości działki nr [...], jak również nie dokonał wpisu prawa własności na jego rzecz do księgi wieczystej, przedkładając na powyższą okoliczność informację Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego "A" w P. oraz okazując odpis księgi wieczystej prowadzonej dla tej nieruchomości.

W uzupełnieniu złożonych wyjaśnień pismem z dnia [...] kwietnia 2004 r. pełnomocnik Rady Miasta P. wyjaśniła, iż uzasadnienie uchwały jest częścią uchwały o przyjęciu lub odrzuceniu zarzutów do projektu planu zagospodarowania przestrzennego oraz, że zgodnie z § 29 i § 30 ordynacji proceduralnej Rady Miasta P. Prezydent opiniuje projekt uchwały wraz z uzasadnieniem, które to dokumenty następnie przekazuje radnym. Radni na wyznaczonej sesji Rady przyjmują lub odrzucają projekt uchwały.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu – właściwy do rozpoznania sprawy na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. Nr 153 poz. 1271 ze zm.) - zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Obowiązek uwzględnienia zarzutu wniesionego do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego powstaje wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego zarzut jest związane z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego (normy prawa materialnego lub procesowego).

W niniejszej sprawie bezsporne jest, iż projektowane poszerzenie jezdni

i przesunięcie jej osi w kierunku północnym oraz urządzenie chodnika na całej jej długości spowodują naruszenie praw skarżącego, co w konsekwencji daje mu prawo do ochrony jego interesu prawnego w drodze wniesienia zarzutu do projektu planu. Rada gminy nie ma obowiązku uwzględnienia zarzutu w sytuacji, gdy naruszony zostaje interes prawny lub uprawnienie wnoszącego zarzut, ale dzieje się to zgodnie z obowiązującym prawem, w granicach przysługującego gminie - z mocy art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym tj. Dz.U. z 1999 r. Nr 15 poz. 139 ze zmianami) - władztwa planistycznego, w którego ramach rada gminy ustala przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenów położonych na obszarze gminy. Wówczas, mimo że naruszony zostaje prawem chroniony interes wnoszącego zarzut, rada gminy nie ma obowiązku uwzględnienia zarzutu i nie można jej skutecznie zarzucić, iż zgłoszony zarzut bezpodstawnie odrzuciła. W niniejszej sprawie Rada Miasta P. działa w granicach przysługującego jej uznania i uznania tego nie nadużyła.

Oceniając legalność zaskarżonej uchwały o odrzuceniu zarzutu, przede wszystkim należy ocenić, czy przy opracowaniu projektu omawianego planu dochowano obowiązujących przepisów, zawartych w art. 18 ust. 2 oraz art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity Dz.U. 1999 Nr 15 poz. 139), które określają szczegółowo procedurę sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz nakładają wymóg uzasadnienia faktycznego i prawnego podjętej uchwały. W niniejszej sprawie Rada Miasta P. dochowała procedury planistycznej określonej w art. 18 ust. 2 ww. ustawy, a podjęta uchwała o odrzuceniu zarzutów skarżącego zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne w pełni wyczerpujące dyspozycję zawartą w art. 24 ust. 3 tej ustawy.

Uzasadnienie zaskarżonej uchwały odnosi się do wszystkich najistotniejszych kwestii podniesionych przez skarżącego.

W ocenie Sądu realizacja projektowanego ciągu komunikacyjnego wobec perspektywy zrealizowania na tym terenie osiedla mieszkaniowego dla kilku tysięcy osób jest w pełni uzasadniona interesem publicznym. Przesuwając oś ulicy w kierunku północnym przyjęto przy tym rozwiązanie optymalne, uwzględniono bowiem umiejscowienie istniejących urządzeń parku i ogrodzenia od strony południowej jezdni oraz mediów zlokalizowanych wzdłuż przedmiotowego budynku biurowego. Ze względu na projektowane znaczenie ulicy [...] dla obsługi komunikacyjnej mieszkańców osiedla w zakresie komunikacji zbiorowej oraz ruchu pieszego, nie znajduje również uzasadnienia zaproponowane przez skarżącego zwężenie szerokości jezdni lub likwidację chodnika od strony południowej. Projektowany ciąg komunikacyjny obejmuje dwupasmową jezdnię z chodnikami po obu jej stronach oraz pasem zieleni o wskazanych parametrach. Należy zgodzić się z autorami projektu, iż przyjęte rozwiązanie zapewnia pożądane standardy ruchu, estetyki i ładu przestrzennego, a to wskazuje, iż zaprojektowane rozwiązanie przyjęto w interesie publicznym, co nakazuje uznać naruszenie praw skarżącego za uzasadnione i konieczne. Należy przy tym zauważyć, iż teren objęty projektem planu, a leżący w granicach miasta P. od lat wymagał opracowania i przyjęcia szczegółowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jest to teren nie zagospodarowany, z istniejącymi pozostałościami po kombinacie ogrodniczym, dla którego nieaktualny już ogólny plan zagospodarowania przestrzennego miasta P. przewidywał funkcję rolną. W tej sytuacji inwestując w zakup działki z budynkiem biurowym skarżący niewątpliwie liczył się z możliwością zmiany przeznaczenia tego obszaru, co obiektywnie może łączyć się z koniecznością zmian oraz ingerencji władz administracyjnych w stan dotychczasowy, w tym w sferę jego własności. W tym zakresie ingerencja ta dotyczy likwidacji miejsc parkingowych przy istniejącym budynku biurowym, przy czym obiektywnie możliwość parkowania dla osób tam pracujących oraz przybywających nadal istnieje - zapewnia ją istniejąca zatoka postojowa oraz teren sąsiedniej działki, a przeprowadzona w czasie prac nad planem wizja lokalna dokumentuje, iż w tym zakresie potrzeby te zostały zaspokojone, co dodatkowo potwierdza brak urządzenia miejsc postojowych na działce nr [...] pomimo, iż stanowi o tym decyzja, na treść której skarżący powołuje się.

Z tych samych względów nie zasługuje również na uwzględnienie argumentacja, dotycząca zwiększenia poziomu hałasu w budynku biurowym. Projektowana rola ciągu komunikacyjnego, jako służącego lokalnej społeczności, niewątpliwie wpłynie na wzrost poziomu hałasu w istniejącym budynku, lecz autorzy planu nie przewidują, że będzie to uciążliwość na tyle istotna, aby dyskwalifikowało to dotychczasowe jego przeznaczenie. Niezależnie od powyższego rzeczą właściciela obiektu jest podjęcie działań niwelujących negatywny wpływ otoczenia na standard pobytu osób w budynku, którego dotychczasowe użytkowanie w istocie nie było zgodne z ustaleniami nieobowiązującego już planu miejscowego.

W opisanej sytuacji, Sąd nie mógł uwzględnić skargi i dlatego orzekł o jej oddaleniu, w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270).

/-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ J. Stankowski /-/ A. Łaskarzewska