Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 2216/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-07-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
6560
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Minister Finansów~Szef Krajowej Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art 17  ust. 1 pkt 9, art. 24 ust. 8a  i 8c
journal: Dz.U. 2012 poz 361
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Bogdan Lubiński, Sędzia NSA Stefan Babiarz (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Paweł Dąbek, Protokolant Agnieszka Kulesza, po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2019 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Szefa Krajowej Administracji Skarbowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2017 r., sygn. akt III SA/Wa 1475/16 w sprawie ze skargi D.A. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z upoważnienia Ministra Finansów z dnia 26 stycznia 2016 r., nr [...] w przedmiocie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Szefa Krajowej Izby Administracji Skarbowej na rzecz D. A. kwotę 360 (słownie: trzysta sześcdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

1. Wyrokiem z dnia 13 kwietnia 2017 r., III SA/Wa 1475/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę D.A. (zwanego dalej wnioskodawcą) na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 26 stycznia 2016 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych.

2. Ze stanu sprawy przyjętego przez sąd I instancji wynika, że we wniosku wskazano, iż wnioskodawca jest osobą fizyczną podlegającą w Polsce opodatkowaniu od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania. Posiada udziały w czterech spółkach kapitałowych z siedzibą w Polsce, łącznie nazywanymi "Spółkami". W żadnej ze Spółek wnioskodawca nie posiada udziałów, które dawałyby mu bezwzględną większość prawa głosu. tj. w każdej z ww. spółek posiada mniej niż 50% udziałów w kapitale zakładowym dających mu mniej niż 50% praw głosu.

W Spółkach - oprócz wnioskodawcy - udziały posiadają również inne osoby fizyczne, podlegające w Polsce opodatkowaniu od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania (dalej: Inni Wspólnicy). Równocześnie, żaden z Innych Wspólników nie posiada więcej niż 50% udziałów w kapitale Spółek. Udziały żadnego z Innych Wspólników nie reprezentują więcej niż 50% praw głosu żadnej ze Spółek.

W przyszłości wspólnicy Spółek planują utworzenie spółki kapitałowej (dalej: Spółka Holdingowa), która stanie się większościowym lub wyłącznym wspólnikiem czterech Spółek. W przyszłości Spółka Holdingowa może zostać wprowadzona na giełdę. Akcje w Spółce Holdingowej zostaną w 100% objęte przez wnioskodawcę oraz Innych Wspólników. Spółka Holdingowa będzie miała siedzibę w Polsce.

Planowane jest przeprowadzenie transakcji, w wyniku której Spółka Holdingowa nabędzie od wnioskodawcy oraz od wszystkich (lub jedynie od niektórych) Innych Wspólników jako wkład niepieniężny udziały posiadane przez nich w poszczególnych Spółkach. W zamian za ww. wkład niepieniężny wnioskodawca oraz Inni Wspólnicy otrzymają akcje w podwyższonym kapitale zakładowym Spółki Holdingowej.

W ramach transakcji zarówno wnioskodawca, jak i Inni Wspólnicy nie otrzymają od Spółki Holdingowej jakiejkolwiek zapłaty w gotówce.

W wyniku powyższej transakcji Spółka Holdingowa uzyska bezwzględną większość praw głosu w Spółkach.

Czynność wniesienia przez wnioskodawcę oraz Innych Wspólników udziałów

w poszczególnych Spółkach jako wkład niepieniężny do Spółki Holdingowej

w zamian za jej akcje, zostanie przeprowadzone w czasie nieprzekraczającym sześć miesięcy od dnia pierwszej z ww. transakcji.

Wnioskodawca zapytał, czy w związku z planowaną transakcją wniesienia wkładu niepieniężnego w postaci udziałów posiadanych przez niego

w poszczególnych Spółkach do Spółki Holdingowej, po stronie wnioskodawcy powstanie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

Przedstawiając swoje stanowisko w sprawie wskazał, że - jego zdaniem-

w związku z planowaną transakcją wniesienia wkładu niepieniężnego w postaci posiadanych udziałów w czterech Spółkach do Spółki Holdingowej po jego stronie nie powstanie jakikolwiek przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Uzasadniając swoje stanowisko, powołał się na art. 17 ust. 1 pkt 9 ustawy

z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r.. poz. 361 z późn. zm., dalej jako: u.p.d.o.f.) oraz na wyjątek od powyższej zasady

z art. 17 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f., ustanowiony w art. 24 ust. 8a i następne u.p.d.o.f. (stanowiącym implementację Dyrektywy 2009/133/WE z dnia 19 października 2009 r. w sprawie wspólnego systemu opodatkowania mającego zastosowanie w przypadku łączenia, podziałów, podziałów przez wydzielenie, wnoszenia aktywów i wymiany udziałów dotyczących spółek różnych państw członkowskich oraz przeniesienia statutowej siedziby SE lub SCE z jednego państwa członkowskiego do innego państwa członkowskiego), dotyczący transakcji tzw. "wymiany udziałów".

W ocenie wnioskodawcy w celu prawidłowej oceny skutków podatkowych transakcji wymiany udziałów w odniesieniu do danego wspólnika, należy uwzględnić transakcje dotyczące wniesienia udziałów (akcji), jako wkładu niepieniężnego do spółki nabywającej dokonane w ww. okresie 6 miesięcy przez podatnika lub przez innych wspólników spółki, której udziały są nabywane.

W ocenie wnioskodawcy wszystkie warunki pozwalające na uznanie opisanej transakcji za wymianę udziałów w rozumieniu art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.f. oraz skutkujące brakiem obowiązku rozpoznania przychodu w u.p.d.o.f. po stronie wnioskodawcy, zostały spełnione.

3. Organ interpretacyjny w dniu 26 stycznia 2016 r. uznał stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe.

Wskazał, że planowane nabycie udziałów w Spółkach (w których udziały posiada wnioskodawca) przez Spółkę Holdingową nie będzie spełniać warunków określonych w art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.f. Wnioskodawca we wniosku wyraźnie bowiem wskazał, że:

- w żadnej ze Spółek nie posiada udziałów, które dawałyby mu bezwzględną większość prawa głosu (tj. w każdej ze Spółek posiada mniej niż 50% udziałów

w kapitale zakładowym dających mu mniej mu 50% praw głosu), w Spółkach występują również inni wspólnicy, z których żaden nie posiada więcej niż 50% udziałów w ich kapitale zakładowym,

- wnioskodawca i inni wspólnicy wniosą do Spółki Holdingowej wkład niepieniężny

w postaci udziałów w poszczególnych Spółkach, które to udziały dadzą Spółce Holdingowej bezwzględną większość praw głosu w poszczególnych Spółkach.

Biorąc pod uwagę, że w art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.f. mowa jest o (jednym) "wspólniku", a nie o (wielu) "wspólnikach" nie można zgodzić się ze stanowiskiem wnioskodawcy, zgodnie z którym "(...) w celu prawidłowej oceny skutków podatkowych transakcji tzw. wymiany udziałów w odniesieniu do danego wspólnika, należy również uwzględnić transakcje dotyczące wniesienia udziałów (akcji), jako wkładu niepieniężnego do spółki nabywającej dokonane w ww. okresie 6 miesięcy przez podatnika lub przez innych wspólników spółki, której udziały są nabywane."

Zdaniem organu, wobec braku zastosowania wyłączenia z przychodów, o którym mowa w art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.f., na moment dokonania opisanej we wniosku transakcji u wnioskodawcy powstanie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, który należy kwalifikować zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f. do źródła przychodów z kapitałów pieniężnych.

W konsekwencji zastosowanie znajdzie art. 30b ust. 1, ust. 2 pkt 5, ust. 5 u.p.d.o.f.

Organ interpretacyjny po rozpoznaniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa, odmówił uchylenia lub zmiany zakwestionowanej interpretacji.

4. W skardze wnioskodawca zarzucił organowi naruszenie m.in.:

- art. 24 ust. 8c) u.p.d.o.f. - poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że zwolnienie określone w art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.f. nie znajduje zastosowania w przypadku, gdy aport w postaci udziałów spółki kapitałowej do innej spółki kapitałowej jest dokonywany przez wielu wspólników mniejszościowych w okresie nieprzekraczającym 6 miesięcy - a w konsekwencji, niezastosowanie ww. norm

w odniesieniu do zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej prawa podatkowego;

- art. 24 ust. 8a w związku z art. 24 ust. 8c) u.p.d.o.f. - poprzez ich błędną wykładnię, tj. wykładnię nieuwzględniającą celu wprowadzenia ww. zwolnienia w przypadku, gdy aport w postaci udziałów spółki kapitałowej do innej spółki kapitałowej jest dokonywany przez wielu wspólników mniejszościowych w okresie nieprzekraczającym 6 miesięcy.

Organ interpretacyjny w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

5. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę. Przypomniał, że w ocenie wnioskodawcy, w związku z planowaną transakcją wniesienia wkładu niepieniężnego w postaci udziałów posiadanych przez wnioskodawcę w Spółkach do Spółki Holdingowej, po stronie wnioskodawcy nie powstanie jakikolwiek przychód podlegający opodatkowaniu, ponieważ wnioskodawca spełnił wszystkie warunki skutkujące brakiem przychodu, przewidziane w art. 24 ust. 8a i 8c) u.p.d.o.f.

Zdaniem z kolei organu interpretacyjnego, wniesienie udziałów Spółek do Spółki Holdingowej, spowoduje powstanie po stronie wnioskodawcy przychodu podlegającego opodatkowaniu na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 9 w związku z art. 30b) u.p.d.o.f., ponieważ brak jest przesłanek do uznania, że dokonana transakcja będzie stanowiła wymianę udziałów, o której mowa w art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.f. Dlatego

w razie objęcia przez wnioskodawcę akcji w Spółce Holdingowej w zamian za udziały w Spółkach, powstanie przychód w wysokości nominalnej wartości objętych udziałów w spółce, zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f.

Sąd podzielił stanowisko wnioskodawcy, wskazując, że przyczyną odmowy zastosowania przez organ w stosunku do wnioskodawcy instytucji z art. 24 ust. 8a

i 8c) u.p.d.o.f. jest to, że – zdaniem organu interpretacyjnego - art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.f. ma zastosowanie do jednego wspólnika dokonującego wymiany udziałów (akcji) i dlatego - sytuację każdego ze wspólników w sprawie należy oceniać osobno. W szczególności, efekt w postaci neutralnej podatkowo wymiany udziałów (akcji) dotyczy sytuacji, gdy wspólnik spółki wniesie posiadane udziały (akcje) do spółki,

a podmiot wraz z nabytymi udziałami (akcjami) otrzyma, bądź zwiększy bezwzględną większość praw głosu w spółce, której udziały (akcje) zostały wniesione. Dlatego, zdaniem organu, wnioskodawca, jako nieposiadający większości udziałów nie wypełnia dyspozycji zawartej w art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.f.

Sąd wskazał, że z dniem 1 stycznia 2011 r. zaczął obowiązywać art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.f., który rozszerza działanie Dyrektywy również na podatników podatku dochodowego od osób fizycznych. Podkreślił zarazem, że z uzasadnienia projektu ustawy (druk Sejmu RP VI kadencji nr 3500 z dnia 20 października 2010 r.) wynika, że zdaniem ustawodawcy "wprowadzenie zaproponowanych zmian zapewni wewnętrzną spójność polskiego systemu podatku dochodowego, tj. podatku dochodowego od osób prawnych i podatku dochodowego od osób fizycznych

i zrealizuje założenia Dyrektywy 2009/133/WE."

Sąd odwołał się również do orzecznictwa, w którym ustalono, że art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.f. stanowi lex specialis w stosunku do art. 17 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f., gdyż określa przypadki, w których wniesienie akcji/udziałów do spółki kapitałowej w formie aportu w zamian za akcje/udziały nie powoduje powstania przychodu, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f. (wyrok z dnia 1 grudnia 2016 r., II FSK 3284/14, CBOSA).

W ocenie Sądu, organ interpretacyjny dokonał wykładni przepisów pomijając treść Dyrektywy 2009/133/WE i jej cel, jakim jest zapewnienie neutralności podatkowej wymiany udziałów (akcji). W szczególności, w art. 8 ust. 1 Dyrektywy jednoznacznie nakazano wyłączenie spod opodatkowania wskazanych w nich czynności, w tym wymiany udziałów (akcji) wobec akcjonariuszy, nie czyniąc przy tym rozróżnienia na akcjonariuszy będących osobami prawnymi i akcjonariuszy – osób fizycznych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 października 2009 r., III SA/Wa 603/09, publ. w CBOSA). Działanie Dyrektywy zostało rozszerzone na podatników podatku dochodowego od osób fizycznych wprowadzeniem do ustawy podatkowej z dniem 1 stycznia 2011 r. art. 24 ust. 8a. Chociażby z tego powodu nie można nowej treści przepisu, obowiązującej od dnia 1 stycznia 2015 r., przypisać znaczenia ograniczającego neutralność wymiany udziałów, zapewnioną przepisami Dyrektywy, które zostały implementowane w polskim porządku prawnym (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 13 stycznia 2016 r., I SA/Gd 1828/15, publ. W CBOSA).

6. Powyższy wyrok organ interpretacyjny zaskarżył w całości skargą kasacyjną zarzucając naruszenie:

art. 24 ust. 8a w związku z art. 24 ust. 8c) u.p.d.o.f. - poprzez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że w związku z opisaną we wniosku planowaną transakcją wniesienia wkładu niepieniężnego w postaci udziałów posiadanych przez skarżącego w poszczególnych Spółkach do Spółki Holdingowej, po stronie skarżącego nie powstanie przychód podlegający opodatkowaniu w podatku dochodowym od osób fizycznych.

Mając na uwadze powyższe, organ wniósł o:

-uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez

oddalenie skargi

ewentualnie

- uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu sprawy do ponownego rozpatrzenia,

- zasądzenia od skarżącego na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania wraz

z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych,

- rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i dlatego podlega oddaleniu.

7. Spór interpretacyjny dotyczy odpowiedzi na pytanie, czy w związku z planowaną transakcją wniesienia wkładu niepieniężnego w postaci udziałów posiadanych przez wnioskodawcę w poszczególnych Spółkach do Spółki Holdingowej, po stronie wnioskodawcy powstanie przychód podlegający opodatkowaniu u.p.d.o.f.?

W ocenie wnioskodawcy po jego stronie nie powstanie jakikolwiek przychód podlegający opodatkowaniu u.p.d.o.f., ponieważ spełnił on wszystkie warunki skutkujące brakiem przychodu, przewidziane w art. 24 ust. 8a) i 8c) u.p.d.o.f.

Z kolei zdaniem organu wniesienie udziałów Spółek do Spółki Holdingowej spowoduje powstanie po stronie wnioskodawcy przychodu podlegającego opodatkowaniu na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 9 w związku z art. 30b) u.p.d.o.f., ponieważ brak jest przesłanek do uznania, iż dokonana transakcja będzie stanowiła wymianę udziałów, o której mowa w art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.f. Dlatego w razie objęcia przez wnioskodawcę akcji w Spółce Holdingowej w zamian za udziały w Spółkach - powstanie przychód w wysokości nominalnej wartości objętych udziałów w spółce, zgodnie z treścią cytowanego wyżej art. 17 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f.

W tym miejscu należy wskazać, że kwestia wykładni powyższej regulacji była już przedmiotem rozpoznania w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. wyrok NSA z dnia 5 lutego 2015 r., II FSK 3015/12, wyrok NSA z dnia 23 lutego 2015 r., II FSK 3196/12, wyrok NSA z dnia 10 marca 2015 r., II FSK 350/13, wyrok

z dnia 6 lutego 2014 r., II FSK 69/13, CBOSA). W ostatnim z wymienionych wyroków Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że na gruncie prawa podatkowego przyjmuje się dyrektywę pierwszeństwa wykładni językowej, jakkolwiek interpretatorowi nie wolno całkowicie ignorować wykładni systemowej lub funkcjonalnej (por. uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2011 r., II FPS 8/10). Jednym z najmocniejszych argumentów o poprawności interpretacji jest okoliczność, że wykładnia językowa, systemowa i funkcjonalna dają zgodny wynik (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 19 listopada 2008 r., II FSK 976/08, z dnia 2 lutego 2010 r., II FSK 1319/08, z dnia 2 marca 2010 r., II FSK 1553/08, a także L. Morawski, Zasady wykładni prawa, Toruń 2010, s. 74-83; M. Zieliński, Wykładnia prawa. Zasady, reguły, wskazówki, Warszawa 2010, s. 291 i n.). Jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyroku z dnia 6 lutego 2014 r. - art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.f. sformułowany jest nieprecyzyjnie. Dyrektywy wykładni nakazują w takiej sytuacji wykroczenie poza czysto gramatyczne metody ustalania znaczenia normy prawnej i uwzględnienie w procesie interpretacji także argumentów o charakterze systemowym oraz celowościowym. Jakkolwiek polski system podatkowy nie traktuje, co do zasady, w sposób preferencyjny prywatnych inwestorów dokonujących inwestycji o charakterze kapitałowym, to jednak istnieją

w tym względzie określone wyjątki, m.in. dotyczące kwestii wymiany udziałów (akcji). Instytucja wymiany udziałów (akcji) została objęta normami prawa europejskiego, tj. art. 8 Dyrektywy 2009/133/WE. Przepisy tej Dyrektywy określają skutki podatkowe wymiany udziałów (akcji) w stosunku do "akcjonariusza", nie definiując jednak tego pojęcia. Z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej wynika jednak, że pod pojęciem "akcjonariusza" należy rozumieć również osobę fizyczną (por. wyroki TS UE: z dnia 17 lipca 1997 r. C-28/95 oraz z dnia 5 lipca 2007 r. C-321/05). Do dnia 31 grudnia 2010 r. polski ustawodawca uregulował kwestię wymiany udziałów jedynie w odniesieniu do podatników podatku dochodowego od osób prawnych (art. 12 ust. 4d i art. 16 ust. 1 pkt 8d/ u.p.d.o.p.), ale Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 27 października 2009 r., III SA/Wa 603/09 uznał, że "art. 8 ust. 1 Dyrektywy 2009/133/WE jest bezwarunkowy

i dostatecznie precyzyjny, albowiem jednoznacznie nakazuje wyłączenie spod opodatkowania wskazanych w nim czynności (także wymiany udziałów/akcji) wobec akcjonariuszy, nie czyniąc przy tym rozróżnienia na akcjonariuszy będących osobami prawnymi (...) i akcjonariuszy - osób fizycznych". Z dniem 1 stycznia 2011 r. zaczął obowiązywać art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.f., który rozszerza działanie Dyrektywy również na podatników podatku dochodowego od osób fizycznych. Zgodnie z uzasadnieniem projektu ustawy (druk Sejmu RP VI kadencji nr 3500 z dnia 20 października 2010 r.): "Wprowadzenie zaproponowanych zmian zapewni wewnętrzną spójność polskiego systemu podatku dochodowego, tj. podatku dochodowego od osób prawnych

i podatku dochodowego od osób fizycznych i zrealizuje założenia Dyrektywy 2009/133/WE.".

Przedstawione powyżej okoliczności tworzą kontekst normatywny, który winien zostać uwzględniony przy interpretacji art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.f. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 października 2014 r., II FSK 2330/12, "wykładnia tego przepisu proponowana przez organ interpretacyjny, sprowadzająca się do nieuwzględnienia przy ustalaniu przychodów określonego podatnika okoliczności dotyczących innych udziałowców, działających równocześnie

i jednakowo, jest sprzeczna nie tylko z celami Dyrektywy 2009/133/WE, ale także

z uzasadnieniem do zmian u.p.d.o.f. Zarówno przepisy prawa unijnego, jak

i znowelizowane przepisy u.p.d.o.f., zostały wprowadzone po to, by zagwarantować neutralność podatkową operacji wymiany udziałów (akcji) będących w posiadaniu osób fizycznych, jakkolwiek wystąpienie takiego skutku zostało obwarowane określonymi warunkami.".

Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie zgadza się

z zapatrywaniem, że aby ocenić skutki podatkowe wymiany udziałów na gruncie art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.f. w odniesieniu do danego podatnika, należy uwzględnić sytuację innych udziałowców (akcjonariuszy). Ograniczenie stosowania art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.f. tylko do przypadku, gdy wymiany udziałów dokonuje odrębnie każdy

z udziałowców (akcjonariuszy), stanowiłoby warunek nadmiernie restrykcyjny, niweczący w istotnym stopniu cele leżące u podstaw Dyrektywy 2009/133/WE oraz dokonanej na jej podstawie nowelizacji przepisów u.p.d.o.f. Warto zwrócić uwagę, że skutkiem wprowadzenia instytucji wymiany udziałów do u.p.d.o.f. jest odroczenie opodatkowania dochodu do momentu faktycznej jego realizacji w chwili odpłatnego zbycia udziałów (akcji) objętych w zamian za aport.

W kwestii argumentacji skargi kasacyjnej dotyczącej znowelizowanej treści art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.p. na podstawie ustawy z dnia 29 sierpnia 2014 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2014 r., poz.1328) należy wskazać na wyrok NSA z dnia 24 marca 2016 r., II FSK 117/14 (CBOSA), w którym Sąd ten stwierdził, że: "Zmiana art. 24 ust. 8a/ u.p.d.o.f., jaka została dokonana od dnia 1 stycznia 2015 r., również wskazuje na to, iż użycie w tym przepisie liczby mnogiej w odniesieniu do udziałowców (akcjonariusz) było świadomym zabiegiem ustawodawcy, stwarzającym korzystne warunki dla podatników, którzy będą realizowali cel przez niego założony. Obecnie w art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.f. ustawodawca używa wprawdzie określenia "wspólnik" w liczbie pojedynczej, jednakże z art. 24 ust. 8c) wynika, że cel w postaci uzyskania większości głosów

w spółce, której udziały (akcje) są wnoszone, może być osiągnięty także w wyniku kilku transakcji, oddzielonych od siebie czasowo -w okresie nieprzekraczającym 6 miesięcy. O ile zatem czynność kilku wspólników musiała być jednoczesna (ustawodawca nie dopuszczał odstępu czasowego, a zatem musiała być wynikiem jednej umowy czy uchwały), o tyle obecnie każdy z nich może dokonywać jej pojedynczo, jednakże dla uzyskania preferencji podatkowej, cel w postaci osiągnięcia lub utrwalenia pozycji dominującej przez spółkę nabywającą, musi być zrealizowany w określonym przedziale czasowym. Ustawodawca rozszerzył w związku z tym zakres zastosowania powołanego przepisu. Zmiana wymagała także użycia

w przepisie słowa "wspólnik" w liczbie pojedynczej, skoro teraz dla skorzystania

z instytucji uregulowanej w art. 24 ust. 8a) u.p.d.o.f. nie jest konieczna jednoczesność czynności wspólników nieposiadających samodzielnie udziałów (akcji), pozwalających na uzyskanie większości głosów przez spółkę nabywającą

w spółce zbywanej.".

8. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 oraz art. 204 pkt 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.