Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 153/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2013-05-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały
Powołane przepisy: article: art. 152, art. 147 par 1,
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 21 i 64 art. 6 ust 2 pkt 1 i art. 15 ust 2, art. 20 ust 1, art. 28 ust 1, art. 17, art. 6 ust 2 pkt 1
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Sędzia NSA Iwona Tomaszewska (spr.), Protokolant Małgorzata Płocharska-Małys, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 maja 2013 r. sprawy ze skargi Spółdzielni A. na uchwałę Rady Miejskiej w Koszalinie z dnia 25 czerwca 2009 r. nr XXXVII/430/2009 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Śródmieścia Koszalina I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w jej części graficznej, stanowiącej Załącznik Nr 1, Arkusz Nr 1, dla terenu oznaczonego na rysunku planu symbolem K7.U2 w odniesieniu do działki o numerze ewidencyjnym 83, obręb 21 w Koszalinie, w zakresie przeznaczenia do likwidacji budynku Spółdzielni Rzemieślniczej Wielobranżowej "Feniks" położonego przy ul. Połtawskiej w Koszalinie, II. stwierdza, że zaskarżona uchwała w części graficznej, w której stwierdzono jej nieważność, nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Gminy Miasto Koszalin na rzecz Spółdzielni A. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Uchwałą Nr XXXVII/430/2009 z dnia 25 czerwca 2009 r. podjętą

na podstawie art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu

i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) Rada Miejska

uchwaliła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Śródmieścia.

Przedmiotem planu miejscowego są tereny zabudowy śródmiejskiej, mieszkaniowej wielorodzinnej z usługami, zieleni miejskiej, parkingów oraz obsługa komunikacyjna z infrastrukturą techniczną.

Integralnymi częściami planu miejscowego są:

- rysunek planu miejscowego w skali 1:1000 podzielony na arkusze nr 1 i 2;

- wyrys ze Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta

- rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia uwag wniesionych do projektu planu miejscowego;

- rozstrzygnięcie o sposobie realizacji zapisanych w planie miejscowym zadań

z zakresu infrastruktury technicznej, które należą do zadań własnych gminy oraz zasad ich finansowania.

W uchwale zawarto ustalenia ogólne dla całego obszaru objętego planem (rozdział 2) oraz ustalenia szczegółowe dla wydzielonych i oznaczonych na rysunku planu symbolem literowo-cyfrowym terenów elementarnych tego obszaru (rozdział 3 uchwały). Ustalenia obejmują przeznaczenie terenu, zasady zagospodarowania przestrzennego i kształtowania zabudowy, zasady i warunki scalania i podziału nieruchomości, zasady ochrony dziedzictwa kulturowego, zasady ochrony środowiska przyrodniczego, zasady obsługi komunikacyjnej, zasady obsługi inżynieryjnej. Uchwała zawiera także ustalenia uwidocznione na rysunku planu.

Pismem z dnia [...] r. (doręczonym Radzie Miejskiej

w dniu [...] r.) S. powołując się na art. 101

ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, wezwała Radę Miejską do usunięcia naruszenia prawa uchwałą nr XXXVI 1/1430/2009 z dnia 25 czerwca 2009 r. poprzez usunięcie niezgodności pomiędzy częścią opisową planu (§ 6 pkt 2 uchwały), a rysunkiem planu w zakresie oznaczenia na rysunku planu nieruchomości S. obejmującej działkę Nr [...] przy ulicy [...]zabudowaną budynkiem handlowo-usługowym - jako "obiektu istniejącego do likwidacji".

Uchwała została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Zachodniopomorskiego z 2009 r., Nr 54, poz. 1406.

Rada Miejska nie zajęła stanowiska w sprawie wezwania S.

Pismem z dnia [...]r. (złożonym w organie w dniu [...]r.) S. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na uchwałę Rady Miejskiej w Koszalinie nr XXXVII/1430/2009 z dnia 25 czerwca 2009 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego śródmieścia w części dotyczącej nieruchomości oznaczonej na rysunku planu symbolem K7.2U, objętej ustaleniami zawartymi w § 45 tekstu uchwały.

Skarżąca zarzuciła uchwale naruszenie przepisów art. 21 i art. 64 Konstytucji RP, art. 140 Kodeksu cywilnego, art. 6 ust. 2 pkt 1 i art. 15 ust. 2 ustawy z dnia

27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), art. 48 i art. 67 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) oraz naruszenie jej interesu prawnego przez bezprawne ograniczenie możliwości swobodnego korzystania z prawa własności nieruchomości.

Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności uchwały w części dotyczącej ustaleń odnośnie jej nieruchomości.

W uzasadnieniu skargi Spółdzielnia wskazała, że jest właścicielem nieruchomości obejmującej zabudowaną działkę Nr [...] położoną w obrębie Nr [...] przy ulicy [...] Na działce tej, od [...] r., posadowiony jest budynek handlowo-usługowy, będący jej siedzibą. Na piętrze budynku znajdują się pomieszczenia biurowe, a na parterze lokale handlowe. Budynek utrzymywany jest w dobrym stanie technicznym.

Ustalenia ogólne planu w § 6 pkt 2 stanowią, że "w zakresie zasad zagospodarowania przestrzennego i kształtowania zabudowy ustala się likwidację zabudowy prowizorycznej i nietrwałej - zgodnie z ustaleniami w tekście uchwały planu miejscowego oraz rysunkiem planu miejscowego."

Ustalenia dla nieruchomości S. ujęte zostały, jako dotyczące terenu o symbolu [...], w § 45 planu. W punkcie 2 tych ustaleń pod literą b zapisano: "nakaz docelowej likwidacji istniejącej zabudowy gospodarczo-garażowej

i pawilonów handlowych oznaczonych na rysunku planu."

Na rysunku planu, na terenie o symbolu [...]budynek S. jest przekreślony, co zgodnie z legendą do tego rysunku oznacza "obiekt istniejący do likwidacji." Wynika z tego, że budynek ten został bezpodstawnie potraktowany najprawdopodobniej jako pawilon handlowy. Określenie "pawilon handlowy" nie jest zdefiniowane ustawowo i nie zostało bliżej doprecyzowane w samej uchwale. Ustawa Prawo budowlane w art. 3 pkt 5 definiuje natomiast pojęcie tymczasowego obiektu budowlanego, którym jest "obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przykrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe." Jest oczywistym, że budynek S. nie odpowiada definicji pawilonu wynikającej z przytoczonego przepisu.

Zdaniem skarżącej oznaczenie na rysunku planu jej budynku jako "obiektu istniejącego do likwidacji" dokonane zostało bezpodstawnie, niezgodnie z częścią opisową planu, z naruszeniem przepisów prawa budowlanego

Zgodnie z przepisami Prawa budowlanego nakaz rozbiórki (ustawa nie używa terminu "likwidacja") obiektu budowlanego może być wydany przez właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej tylko w dwóch sytuacjach: w przypadku zaistnienia samowoli budowlanej (art.48) bądź odnośnie nieużytkowanego lub niewykończonego obiektu budowlanego nie nadającego się do remontu, odbudowy lub wykończenia (art.67). Budynek ten zbudowany został na podstawie stosownego pozwolenia na budowę i jest od ponad czterdziestu lat użytkowany i utrzymywany

w należytym stanie technicznym.

Skarżąca podniosła dalej, że zapisy planu wprowadzające nakaz docelowej likwidacji jej budynku przekraczają tzw. władztwo planistyczne gminy i wkraczają

w kompetencje innych organów administracji publicznej. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 maja 2008 r., II OSK 84/08, LEX nr 448119, szczegółowe przeznaczenie terenu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego ze wskazaniem sposobu wykorzystania istniejących budynków przekracza tzw. władztwo planistyczne gminy. Zapisy planu w tym zakresie winny określać jedynie przeznaczenie terenu (np. pod zabudowę produkcyjną, usługową itp.). Taki zapis wkracza w kompetencję innych organów administracji publicznej (np. budowlanych, środowiskowych). Zapis art. 15 ust.2 u.p.z.p., co do obowiązku określenia w planie przeznaczenia terenów oraz linii rozgraniczających teren

o różnym przeznaczeniu lub różnych zasadach zagospodarowania nie oznacza,

że plan winien określać sposób użytkowania budynków posadowionych

na określonym terenie."

Ponadto, według skarżącej, przeznaczenie w planie przedmiotowego budynku do likwidacji rażąco narusza określone w art. 140 Kodeksu cywilnego, prawo do swobodnego rozporządzania własnością i ochronę prawną własności zagwarantowaną przepisami art. 21 i 64 Konstytucji RP. Skutkiem powyższego jest naruszenie jej interesu prawnego. Przeznaczenie do likwidacji budynku, będącego jej siedzibą i podstawą prowadzonej działalności gospodarczej (wynajem pomieszczeń) powoduje niepewność członków Spółdzielni co do dalszych losów ich organizacji, obniża wartość rynkową nieruchomości, podważa zaufanie

do Spółdzielni i jej wiarygodność w ocenie podmiotów współpracujących.

W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ podał, że po przeanalizowaniu kwestionowanych przez skarżącą zapisów miejscowego planu nie znalazł podstaw do stwierdzenia naruszenia prawa uchwałą, a tym samym do realizacji żądania skarżącej zawartego w wezwaniu do usunięcia prawa. Zarzuty zgłoszone w skardze dotyczące naruszenia prawa i interesu prawnego skarżącej są bezzasadne.

Analiza treści miejscowego planu w części tekstowej wykazała, że dla terenu elementarnego [...]. ustalono, że dopuszcza się wyburzenie, przebudowę

i remonty istniejących budynków. Zapis ten pozwala, realizować skarżącej uprawnienia właścicielskie. Zapis w planie o docelowej likwidacji nie uniemożliwia skarżącej korzystania z budynku np. oddawania pomieszczeń w najem lub czerpania innych pożytków. Ograniczenia w zagospodarowaniu terenu uzasadnione są polityką kształtowania ładu przestrzennego przez Gminę Miasto

W tym konkretnie przypadku, na terenie elementarnym, do którego odnosi się skarga, zaplanowano wybudowanie parkingu podziemnego na [...] miejsc postojowych. W centrum miasta istnieje ograniczona liczba miejsc parkingowych, które nie zaspokajają potrzeb mieszkańców. Zaznaczyć również należy,

że postanowienia planu nie zamykają skarżącej możliwości sprzedaży nieruchomości, zaś ewentualne skutki uchwalenia planu polegające na obniżeniu wartości rynkowej nieruchomości, reguluje przepis art. 36 ust. 3 ustawy

o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Istotne znaczenie w sprawie ma okoliczność, że plan jedynie określa docelowe przeznaczenie i zagospodarowanie nieruchomości. Dopóki gmina lub inny inwestor nie przystąpi do realizacji zapisów planu, właściciel nieruchomości może realizować swoje uprawnienia właścicielskie w pełnym zakresie.

Na rozprawie w dniu 16 maja 2013 r. pełnomocnik skarżącej podał, że jest to budynek murowany, jednopiętrowy, posadowiony na fundamentach. W parterze znajdują się pomieszczenia usługowo-handlowe wynajmowane przez s. Na piętrze są biura s. i pomieszczenia wynajęte innym biurom. Wynajęte jest około [...] m2 powierzchni na piętrze. Sama S. zajmuje 5 pomieszczeń. Dokumenty związane z pozwoleniem na budowę mówią o budynku administracyjno-handlowym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje :

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej.

Oznacza to, iż sąd administracyjny bada jedynie legalność zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem.

Przedmiotem skargi S. jest uchwała Rady Miejskiej w Koszalinie Nr XXXVII/430/2009 z dnia 25 czerwca 2009 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Śródmieścia Koszalina, która jest aktem prawa miejscowego i podlega kontroli sądu na podstawie art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270) - zwanej dalej P.p.s.a.

Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2011 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "u.s.g.", każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Skargę na uchwałę lub zarządzenie, o których mowa w ust. 1, można wnieść do sądu administracyjnego w imieniu własnym lub reprezentując grupę mieszkańców gminy, którzy na to wyrażą pisemną zgodę (ust. 2 a). W sprawie wezwania do usunięcia naruszenia stosuje się przepisy o terminach załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym (ust. 3).

W pierwszej kolejności należało zatem zbadać, czy został wyczerpany tryb postępowania przed organem tj. czy organ był wzywany przez skarżącą do usunięcia naruszenia prawa oraz czy został zachowany termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na przedmiotową uchwałę.

Z akt wynika, że w dniu [...] r. (data doręczenia pisma) skarżąca pisemnie wezwała Radę Miasta do usunięcia naruszenia jej interesu prawnego zaskarżoną uchwałą. Organ nie udzielił odpowiedzi na powyższe wezwanie. Skarga została złożona do Sądu (za pośrednictwem organu) w dniu

[...] r.

Sąd stwierdził, że skarga została wniesiona we właściwym trybie

i z zachowaniem ustawowego terminu do zaskarżenia uchwały, o jakim mowa

w art. 53 § 2 P.p.s.a.

W następnej kolejności należało ocenić, czy skarżąca S. posiada legitymację skargową do zaskarżenia tej uchwały oraz czy nastąpiło obiektywne naruszenie prawa zaskarżoną uchwałą.

Wyjaśnić należy, że skargę w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym może wnieść skutecznie tylko ta osoba, która wykaże się naruszeniem własnego interesu prawnego lub uprawnienia wskutek uchwalonych przepisów prawa miejscowego lub podjętych czynności prawnych i faktycznych z zakresu administracji publicznej. Zaskarżeniu w tym trybie podlega zatem uchwała organu samorządu nie tylko niezgodna z prawem, ale i jednocześnie godząca w sferę prawną skarżącego tj. wywołująca dla niego negatywne konsekwencje prawne np. ograniczenia przysługujących mu uprawnień. Wnoszący skargę, w omawianym trybie, musi zatem wykazać, że został naruszony jego własny interes prawny (uprawnienie) polegający na istnieniu bezpośredniego związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą, a własną, indywidualną i prawnie chronioną sytuacją. O tym, czy istnieje taki interes prawny decyduje przepis prawa materialnego, który kształtuje sytuację prawną podmiotu, tym samym gwarantując mu ochronę prawną.

W rozpoznawanej sprawie skarżąca swój interes prawny wywiodła

z prawa własności do nieruchomości (działki Nr [...] ), położonej przy ul. [...] , objętej ustaleniami kwestionowanego planu zagospodarowania przestrzennego, a naruszenia interesu prawnego dopatruje się w ograniczeniu tego prawa własności poprzez bezprawne przeznaczenie do likwidacji znajdującego się tam budynku handlowo-usługowego, będącego własnością i siedzibą S.

W ustaleniach szczegółowych planu, w § 45 planu, teren na którym znajduje się nieruchomości S., oznaczony na rysunku planu symbolem [...] ., został określony jako teren zabudowy usługowej, co do którego przewidziano (między innymi) nakaz docelowej likwidacji istniejącej zabudowy gospodarczo-garażowej i pawilonów handlowych oznaczonych na rysunku planu.

Na rysunku planu (arkusz nr 1), na terenie o symbolu [...] , budynek S. oznaczony został graficznie (przekreślony) – jako "obiekt istniejący do likwidacji".

Skarżąca podniosła zarzut, że jej budynek został bezpodstawnie potraktowany jako pawilon handlowy, niezgodnie z częścią opisową planu (§ 6 pkt 2 zaskarżonej uchwały), podczas gdy jest to budynek handlowo-usługowy, murowany, w dobrym stanie technicznym, w którym znajdują się pomieszczenia biurowe i lokale handlowe. Został wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę i jest od 40 lat użytkowany. W żadnym razie nie jest to pawilon handlowy lub inny tymczasowy, nietrwale połączony z gruntem, obiekt budowlany.

Zdaniem strony, przeznaczenie spornego budynku do likwidacji rażąco narusza, określone w art. 140 Kodeksu cywilnego prawo do swobodnego rozporządzania własnością oraz przepisy Konstytucji RP tj. art. 21 i 64, a także art. 6 ust. 2 pkt 1 i art. 15 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Wobec stawianych zarzutów i argumentów skargi, należało uznać,

że skarżąca wykazała, iż skarżona uchwała, w zakresie wskazanym w skardze, narusza interes prawny S. wynikający z prawa własności przedmiotowego budynku, a zatem została spełniona przesłanka z art. 101 ust. 1 ustawy

o samorządzie gminnym, warunkująca merytorycznej rozpoznanie niniejszej skargi.

W ocenie Sądu, skarga S. jest uzasadniona, albowiem uchwała Rady Miejskiej w Koszalinie Nr XXXVII/430/2009 z dnia

25 czerwca 2009 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Śródmieścia , w zakresie wskazanym przez skarżącą, została wydana z naruszeniem prawa.

Podstawą prawną zaskarżonej uchwały jest art. 20 ust. 1 ustawy z dnia

27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), zgodnie z którym plan miejscowy uchwala rada gminy,

po stwierdzeniu, że nie narusza on ustaleń studium, rozstrzygając jednocześnie

o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu planu oraz sposobie realizacji, zapisanych w planie, inwestycji z zakresu infrastruktury technicznej, które należą do zadań własnych gminy, oraz zasadach ich finansowania, zgodnie z przepisami

o finansach publicznych. Część tekstowa planu stanowi treść uchwały, część graficzna oraz wymagane rozstrzygnięcia stanowią załączniki do uchwały.

W ustaleniach wstępnych uchwały, w § 1 ust. 2, również określono, że plan miejscowy obejmuje obszar oznaczony na rysunkach w skali 1:1000, stanowiących integralną część tej uchwały.

W świetle przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (art. 20 ust. 1, art. 14 ust. 1 i 2), miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego stanowi całość składającą się z części tekstowej (treść uchwały) i integralnej jej części w formie graficznej, które to części winny być ze sobą zgodne pod względem treści.

Kontroli Sądu podlegała zatem zarówno treść zaskarżonej uchwały (część opisowa planu), jak i jej załączniki, czyli min. część graficzna (rysunek planu). Podkreślić należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany został pogląd, że ewidentna sprzeczność pomiędzy treścią uchwały a jej częścią graficzną narusza zasady sporządzenia planu miejscowego i w konsekwencji powoduje nieważność uchwały rady gminy w całości lub w części, na podstawie

art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Z przepisu tego wynika, że naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy

w całości lub części.

Kontrolując zatem zgodność zaskarżonej uchwały z prawem, Sąd ocenił

czy podczas tworzenia planu zachowano zasady jego sporządzania oraz wymogi procedury planistycznej.

Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ trybu sporządzania zaskarżonego planu miejscowego. Procedura uchwalania aktu planistycznego przeprowadzona została w sposób prawidłowy, zostały spełnione wszystkie wymagania proceduralne określone w art. 17 ustawy o planowaniu

i zagospodarowaniu przestrzennym (i nast.), a uchwalony plan zawiera obligatoryjne elementy wymienione w art. 15 ust. 2 tej ustawy.

Natomiast Sąd uznał, że przy sporządzaniu zaskarżonego planu doszło do naruszenia zasad jego sporządzania z uwagi na niezgodność treści ustaleń ogólnych i szczegółowych planu w zakresie zasad zagospodarowania przestrzennego i kształtowania zabudowy uchwalonych w § 6 pkt 2 uchwały

i odpowiednio w § 45 pkt 2 lit. b uchwały, z jej częścią graficzną, stanowiącą załącznik Nr 1, obejmującą ustalenia dla terenu oznaczonego na rysunku planu symbolem [...] w odniesieniu do działki nr [...] , obręb [...]

W zakresie ogólnych zasad zagospodarowania przestrzennego

i kształtowania zabudowy, w § 6 pkt 2 uchwały zaplanowano likwidację zabudowy prowizorycznej i nietrwałej – zgodnie z ustaleniami w tekście uchwały oraz rysunkiem planu miejscowego.

W ustaleniach szczegółowych zasad zagospodarowania przestrzennego

i kształtowania zabudowy, w § 45 pkt 2 lit. b uchwały, dla terenu oznaczonego symbolem K7.2U, ustalono nakaz docelowej likwidacji istniejącej zabudowy gospodarczo-garażowej i pawilonów handlowych oznaczonych na rysunku planu.

Na rysunku planu, na terenie [...], zakreślono istniejący tam budynek skarżącej jako obiekt przeznaczony do likwidacji.

Kontrola powyższych zapisów uchwały i jej części graficznej (rysunek

- arkusz Nr 1), w kontekście istniejącej, faktycznej zabudowy spornego terenu, doprowadziła Sąd do wniosku, że Gmina, w toku prac planistycznych, nie ustaliła jednoznacznie rodzaju i charakteru istniejącego stanu zagospodarowania

i zabudowy spornego terenu [...], czym naruszyła jedną z podstawowych zasad sporządzania aktu planistycznego.

Według informacji skarżącej, budynek S. nie mieści się

w pojęciu pawilonów handlowych, ani też nie należy do obiektów gospodarczo

-garażowych, gdyż jest to budynek murowany, piętrowy, trwale związany z gruntem, wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę, funkcjonujący jako siedziba Spółdzielni i obiekt handlowo-usługowy.

W ocenie Sądu, jest oczywistym, że budynek wybudowany na fundamentach, murowany, istniejący od [...] r., nie ma charakteru nietrwałej, prowizorycznej zabudowy terenu.

Oznaczenie więc w części graficznej uchwały budynku S. jako obiektu do likwidacji jest nie tylko sprzeczne z ogólnymi założeniami planu

w zakresie zasad zagospodarowania przestrzennego i kształtowania zabudowy na terenie Śródmieścia , przewidującymi wyłącznie likwidację prowizorycznej i nietrwałej zabudowy, ale też stanowi o przekroczeniu przez Gminę (w tym zakresie) tzw. władztwa planistycznego, o którym mowa w art. 3 ustawy

o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Wyjaśnić trzeba, że na mocy przepisów powołanej ustawy organy gminy zostały upoważnione do ingerencji w prawo własności innych podmiotów, w celu ustalenia przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenów położonych na obszarze gminy. Wynika to wprost z treści art. 6 ustawy, zgodnie z którym ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości.

Nie oznacza to jednak niczym nieograniczonego władztwa organu gminy uchwalającego miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego w kształtowaniu prawa własności innych podmiotów. Ingerencja planistyczna gminy jest wyjątkiem od zasady nienaruszalności własności gruntu, więc każde wyznaczenie

w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dodatkowym granic wykonywania prawa własności musi być adekwatnie szczegółowo, profesjonalnie

i wiarygodnie uzasadnione (por. wyrok NSA w Warszawie z 22 kwietnia 2009 r.,

II OSK 1510/08, Lex nr 597314, wyrok NSA w Warszawie z dnia 15 czerwca

2012 r., II OSK 710/12, Lex nr 1216757).

W rozpoznawanej sprawie, ustalenia organu co do sposobu zagospodarowania gruntu skarżącej (likwidacja budynku) ewidentnie odbierają skarżącej uprawnienia właścicielskie w zakresie posiadania i dysponowania własną nieruchomością. Pomimo tak daleko idącej ingerencji w prawo własności skarżącej, organ nie wykazał i nie uzasadnił faktycznej i prawnej konieczności i niezbędności podjęcia takich ustaleń. W świetle przepisów prawa polskiego ograniczenie prawa własności w taki sposób jak to uczynił organ Gminy w tej sprawie, jest niedopuszczalne.

Wskazać należy, że prawo własności jest wartością chronioną konstytucyjnie i jego ochrona stanowi jedną podstawowych zasad ustrojowych wyrażonych

w Konstytucji RP (art. 21 ust. 1).

W art. 64 ust. 3 Konstytucji RP prawodawca ustalił, że własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w takim zakresie, w jakim nie narusza to istoty prawa własności.

Z kolei stosownie do art. 31 ust. 3 Konstytucji, ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, w tym prawa własności mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób.

W ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w art. 6 ust. 2 pkt 1 uregulowano, że każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo decyzji

o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli nie narusza

to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich.

Jak wynika z powyższych norm prawnych, ustawodawca zagwarantował jednostkom ochronę uprawnień właścicielskich, których ograniczenie może nastąpić tylko w drodze ustawy, na skutek usprawiedliwionych przyczyn, przewidzianych w prawie materialnym.

Zdaniem Sądu, usprawiedliwione są zarzuty skargi, że zaskarżona uchwała w sposób istotny narusza prawo własności skarżącej.

Konsekwencją naruszenia przez Radę Miejską przy opracowywaniu załącznika graficznego planu, zasad sporządzania aktu planistycznego, o czym mowa wcześniej w uzasadnieniu, jest naruszenie przepisów art. 21 ust. 1, art. 31 ust. 3 i art. 64 Konstytucji RP, a także art. 140 Kodeksu cywilnego i art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w stopniu uzasadniającym stwierdzenie nieważności części graficznej planu dotyczącej nieruchomości skarżącej.

Procesową podstawę rozstrzygnięcia Sądu stanowi art. 147 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.

O wykonalności zaskarżonej uchwały w części graficznej, co do której stwierdzono nieważność, Sąd orzekł na podstawie art. 152 P.p.s.a. Wyjaśnić należy, że wyeliminowanie z obrotu prawnego części ustaleń zaskarżonej uchwały nie podważa wykonalności pozostałej części tej uchwały.

O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.