Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 1337/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2015-12-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 122 § 1, art. 187 § 1, art. 191, art. 210 § 4
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Janina Kosowska Sędziowie sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora (spr.) sędzia WSA Piotr Chybicki Protokolant referent Marta Kudła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi K. H. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie kary z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; II. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej kwotę 1237 zł (słownie: tysiąc dwieście trzydzieści siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że decyzją z dnia "[...]" r. Naczelnik Urzędu Celnego (dalej zwany organem I instancji), powołując art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2, art. 90, art. 91 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. nr 201, poz. 1540 ze zm. – dalej jako u.g.h.), wymierzył K. H. (dalej zwanej też Skarżącą) karę pieniężną w wysokości 24.000 zł. z tytułu urządzania gier na dwóch automatach: Apollo Games nr "[...]" i Adell nr "[...]", poza kasynem gry, to jest w należącym do niej lokalu przy ul. "[...]" w E. (dalej zwanym lokalem).

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ I instancji powołał się na czynności kontrolne dokonane przez funkcjonariuszy celnych w dniu 5 września 2014 r., podczas których zostały ujawnione w w/w lokalu przedmiotowe automaty do gry. Wskazał, że podczas kontroli funkcjonariusze celni, korzystając z uprawnienia określonego w art. 32 ust. 1 pkt 13 ustawy o Służbie Celnej, przeprowadzili eksperyment polegający na ustaleniu zasad działania tych automatów, w szczególności zaś możliwości prowadzenia na nich gier, ich rodzaju, przebiegu i charakteru. Przeprowadzone eksperymenty dostarczyły podstaw do sformułowania wniosków, że gry na ujawnionych w lokalu automatach cechuje cel komercyjny, mają one charakter losowy, a automaty realizują samodzielnie wygrane pieniężne. Stwierdził, że automaty te umożliwiają prowadzenie gier scharakteryzowanych w art. 2 ust. 3 u.g.h., zawierających element losowości, a także rozpoczęcie nowej gry za punkty uzyskane tytułem wygranej w poprzedniej grze, co wyczerpuje definicję wygranej rzeczowej, o której mowa w art. 2 ust. 4 u.g.h. Wywiódł, że w ujęciu systemowym, implikowanym kompleksowym zakresem regulacji u.g.h., m.in. art. 4, art. 6, art. 32-35, art. 89, urządzanie gier na takich automatach, z zastrzeżeniem przepisów przejściowych, możliwe jest jedynie w kasynie gry. Zauważył, że Skarżąca nie posiada koncesji na prowadzenie kasyna gry, jak również nie legitymuje się zezwoleniem na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych, które na mocy przepisów przejściowych, zawartych w art. 129 ust. 1 u.g.h., uprawniałoby ją do urządzania takich gier na automatach w lokalu. Dodał, że do materiału zgromadzonego w niniejszej sprawie została włączona opinia biegłego sądowego z dnia 24 marca 2014 r., sporządzona w toku postępowania karnoskarbowego, która dotyczyła ujawnionych w lokalu automatów. Wskazał, że

w końcowych wnioskach tej opinii stwierdzono, że gry na tych automatach zawierają element losowości, a automaty te umożliwiają przeprowadzenie rozliczeń finansowych prowadzonych gier w oparciu o stany liczników, wypłacają bezpośrednie wygrane pieniężne monetami. Z dowodów tych wynika zatem jednoznacznie, że automaty będące przedmiotem niniejszego postepowania, oferują gry wypełniające definicje gier na automatach w rozumieniu art. 2 ust. 3 i 4 u.g.h. Odnosząc się do kwestii podmiotowej, organ I instancji powołał się na umowę, na mocy której K. H. wydzierżawiła spółce A część powierzchni lokalu umożliwiającą zainstalowanie i eksploatację ujawnionych w tym lokalu automatów, w zamian za czynsz dzierżawny w kwocie 100 zł miesięcznie. Przytoczono też zeznania przesłuchanego w sprawie świadka, który zeznał, że czasami wygrane wypłacała obsługa lokalu. Okoliczności te, zdaniem organu I instancji, w pełni zasadnym czynią uznanie Skarżącej za podmiot urządzający gry na automatach poza kasynem gry i wymierzenie kary pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.

Organ I instancji rozważył też kwestię potencjalnie technicznego charakteru norm ustawy o grach hazardowych stwierdzając, iż art. 14 i art. 89 ust.1 pkt 2 u.g.h. były poddane prawnej kontroli w procedurze konstytucyjnej, nie zostały zakwestionowane przez Trybunał Konstytucyjny. Pozostają w obowiązującym porządku prawnym i organ ma obowiązek je stosować. Nawet gdyby hipotetycznie przyjąć, że są one przepisami technicznymi, to nie podlegałyby uprzedniej notyfikacji w oparciu o klauzulę derogacyjną określoną w art. 10 ust. 1 Dyrektywy 98/34/WE.

W odwołaniu od powyższej decyzji K. H. zarzuciła organowi I instancji naruszenie:

- art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2, art. 90 oraz art. 91 w zw. z art. 6 i art. 14 u.g.h., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na bezpodstawnym wymierzeniu stronie kary pieniężnej mimo braku notyfikacji projektu u.g.h., wymaganego przez art. 8 ust. 1 oraz art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE, i w konsekwencji zastosowanie przepisów technicznych, które wobec braku notyfikacji są bezskuteczne i nie mogą być podstawą wymierzania kar, a tym samym prowadzenie postępowania w sposób budzący wątpliwości strony, to jest z naruszeniem art. 121 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej;

- art. 133 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez skierowanie decyzji do podmiotu nie będącego urządzającym gry w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.;

- art. 121 § 1 i art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez niepodjęcie wszelkich działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, skutkiem czego błędnie ustalono, że Skarżąca jest podmiotem urządzającym gry;

Art. 89 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 6 ust. 4 u.g.h.pprzez skierowanie decyzji do podmiotu niebędącego zobowiązanym do uzyskania zezwolenia na prowadzenie kasyna gry a tym samym nie mogącego ponosić odpowiedzialności administracyjnej;

- art. 2 Konstytucji RP w zw. z art. 89 u.g.h. i art. 24 i 107 Kodeksu karnego skarbowego (k.k.s.), poprzez oparcie rozstrzygnięcia w sprawie na niekonstytucyjnym przepisie art. 89 u.g.h. zakładającym wymierzenie kary finansowej w stosunku do tych samych osób i za identycznie zdefiniowany czyn, co zagrożony grzywną pieniężną na gruncie art. 107 § 1 w zw. z art. 24 k.k.s.

Z tych też powodów Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania w sprawie. Ponadto wniosła o zawieszenie postępowania do czasu rozpoznania przez Trybunał Konstytucyjny pytania prawnego przedstawionego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w sprawie o sygn. akt III SA/Gl 1979/11. W uzasadnieniu odwołania Strona wskazała, że nałożenie kary pieniężnej na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. możliwe jest jedynie w przypadku łącznego ustalenia, że gra jest grą na automatach w rozumieniu u.g.h. oraz, że adresat decyzji wymierzającej karę był podmiotem urządzającym takie gry poza kasynem bez udzielonej koncesji na prowadzenie kasyna. Stwierdziła, że bez wątpienia u.g.h. zawiera przepisy o charakterze technicznym (w tym art. 6 ust. 1 oraz art. 14 ust. 1), które nie zostały przekazane Komisji Europejskiej celem ich notyfikacji, co skutkuje ich bezskutecznością. Podniosła, że pomiędzy art. 14 ust. 1 u.g.h., zgodnie z którym, urządzanie gier na automatach dozwolone jest jedynie w kasynach gry oraz art. 89 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 2 u.g.h., sankcjonującym naruszenie norm tego pierwszego przepisu poprzez nałożenie kary pieniężnej, zachodzi taka zależność, że przepis art. 89 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 2 u.g.h. ma również charakter techniczny w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE. Przytoczyła przy tym obszerne fragmenty uzasadnień orzeczeń sądowych mających dowodzić trafności jej twierdzeń.

Nadto podkreślono, że brak jest jakichkolwiek podstaw , aby przypisać Skarżącej urządzanie lub prowadzenie gier hazardowych. Nigdy ani nie uruchamiała, ani nie obsługiwała ona automatów, nie wykonywała żadnych czynności związanych z ich funkcjonowaniem, nie posiadała żadnych uprawnień do pozyskiwania środków pieniężnych znajdujących się w automacie a jedyny dochód jaki czerpała, to czynsz dzierżawny. Ponadto, skoro osoba fizyczna nie może uzyskać koncesji na prowadzenie kasyna, to niedopuszczalne jest nakładanie na nią kary określonej w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.

Dodatkowo strona wywiodła, że urządzanie gier na automatach poza kasynem gry jest w istocie urządzaniem gier na automatach bez koncesji lub zezwolenia, a co za tym idzie z naruszeniem ustawy, a taki czyn jest penalizowany w art. 107 § 1 k.k.s. Skonstatowała, że przy przyjęciu założenia, że Strona rzeczywiście urządzała gry bez lub wbrew warunkom zezwolenia, co jest oczywistą nieprawdą, okoliczność ta stanowiłaby podstawę do podwójnego karania za ten sam czyn, to jest: w drodze sankcji karnoadministracyjnej (art. 107 § 1 k.k.s.) i w drodze sankcji administracyjnej (art. 89 u.g.h. i nast.). Oceniła więc, że art. 107 § 1 k.k.s. i art. 89 u.g.h. są sprzeczne z art. 2 Konstytucji RP, art. 4 ust. 1 Protokołu nr 7 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz z art. 14 ust. 7 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych. Podała, że sprzeczność tą dostrzegł WSA w Gliwicach przedstawiając Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne w sprawie o sygn. akt III SA/Gl 1979/11.

Postanowieniem z dnia "[...]" r. Dyrektor Izby Celnej odmówił zawieszenia postępowania, a następnie decyzją z dnia "[...]" r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy ocenił, że organ I instancji zastosował prawidłowe przepisy prawa materialnego i procesowego przy zaistniałym stanie faktycznym w sprawie. W całości zaakceptował uzasadnienie zaskarżonej decyzji i motywy rozstrzygnięcia organu I instancji. Podzielił także i przyjął jako własny stan faktyczny ustalony w sprawie przez ten organ. Podkreślił przy tym, że Strona nigdy nie uzyskała, a tym samym nie posiadała, zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w formie kasyna gry i w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, a ponadto automaty, na których urządzała gry nie posiadały poświadczenia rejestracji, o którym mowa w § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych (Dz. U. nr 102, poz. 946 ze zm). Organ odwoławczy dokonał obszernej wykładni przepisów art. 2 ust. 3 i 5 u.g.h., w których określono cechy gier na automatach. Uwzględniając okoliczności rozpoznawanej sprawy, organ II instancji stwierdził, ze przeprowadzony eksperyment oraz opinia biegłego sadowego wykazały, że przedmiotowe automaty umożliwiają gry komercyjne, o charakterze losowym

Organ nie zgodził się ze stanowiskiem stron, że kara, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 nie może być nałożona na osobę fizyczną. W ocenie organu, w/w przepis nie zawęża kręgu adresatów tej normy ani nie różnicuje w zależności od ich statusu prawnego.

Odnosząc się kwestii podwójnego karania, organ wskazał na odmienność postępowań karnoskarbowego i administracyjnego a także na różnice celów kar wymierzanych w tych postępowaniach oraz powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2015 r. sygn.. akt P32/14 , w którym stwierdzono, ze art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. w zakresie, w jakim zezwalają na wymierzenie kary pieniężnej osoboie fizycznej skazanej uprzednio prawomocnym wyrokiem za wykroczenie skarbowe z art. 107 § 4 k.k.s., sa zgodne z wywodzoną z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą proporcjonalnej reakcji państwa na naruszenie obowiązku wynikającego z przepisu prawa.

W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie Spółka zarzuciła organowi odwoławczemu naruszenie:

- art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2, art. 90 ust. 1 i 2 oraz art. 91 u.g.h. w zw. z art. 14 ust. 1 u.g.h., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na bezpodstawnym wymierzeniu Spółce kary pieniężnej mimo braku notyfikacji projektu u.g.h., wymaganego przez art. 8 ust. 1 oraz art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE, i w konsekwencji na zastosowaniu w stosunku do Spółki sankcji za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, w sytuacji gdy przepis sankcjonowany z art. 14 ust. 1 u.g.h. (w świetle orzeczenia Trybunału Sprawiedliwość UE z dnia 19 lipca 2012 r. w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 i C-217/11) został wiążąco uznany za przepis techniczny, który wobec braku notyfikacji jest bezskuteczny i nie może być podstawą wymierzania kar wobec jednostek w oparciu o przepis sankcjonujący z art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h;

- art. 122 § 1 w zw. z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez pominięcie przez organ w swoich ustaleniach istotnej okoliczności, to jest rozważenia uznania podstawy prawnej swojego rozstrzygnięcia za przepis techniczny w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE i skutków płynących z takiego zakwalifikowania tych przepisów, przy uwzględnieniu sprzężenia normy sankcjonowanej (wyrażonej w art. 14 ust. 1 u.g.h.) oraz normy sankcjonującej (wyrażonej w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.), a tym samym prowadzenia postępowania w sposób budzący wątpliwości strony, to jest z naruszeniem art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej;

Art.133 § 1 Ordynacji podatkowej oraz art. 89 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 14 ust. 1 u.g.h. poprzez skierowanie decyzji do osoby, która nie była podmiotem urządzającym gry hazardowe;

- art. 2 Konstytucji RP w zw. z art. 89 u.g.h. i art. 24 i 107 k.k.s., poprzez oparcie rozstrzygnięcia w sprawie na niekonstytucyjnym przepisie art. 89 u.g.h. zakładającym wymierzenie kary finansowej w stosunku do tych samych osób i za identycznie zdefiniowany czyn, co zagrożony grzywną pieniężną na gruncie art. 107 § 1 w zw. z art. 24 kks;

- art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 32 ust. 1 pkt 13 ustawy o Służbie Celnej, poprzez oparcie ustaleń m.in. na protokole z eksperymentu, odtworzenia możliwości gry, pomimo braku dowodów na okoliczność zgodności tego eksperymentu z powołanym przepisem.

Z tych też powodów Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji, ewentualnie stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, a ponadto o zasądzenie kosztów postępowania sądowego.

W obszernym uzasadnieniu skargi Strona powtórzyła w istocie argumenty sformułowane uprzednio w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Uzasadniając natomiast zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 32 ust. 1 pkt 13 ustawy o Służbie Celnej, Spółka w wątpliwość poddała legalność przeprowadzonego przez funkcjonariuszy celnych eksperymentu. Podała, że w świetle art. 32 ust. 1 pkt 13 ustawy o Służbie Celnej, warunkiem nabycia przez funkcjonariuszy wykonujących kontrolę uprawnienia do "przeprowadzenia eksperymentu, doświadczenia lub możliwości odtworzenia gry" jest uprzednie "zaistnienie uzasadnionego przypadku". Zauważyła, że w protokole z eksperymentu przeprowadzonego w niniejszej sprawie brak jest przedstawienia jakichkolwiek motywów "uzasadnionych przypadków" warunkujących prawo do przystąpienia przez funkcjonariuszy do rzeczonego eksperymentu, a stosownej oceny w tym przedmiocie nie zawarto także w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W tych okolicznościach Spółka oceniła, że wykorzystanie jako dowodu w sprawie protokołu z tego eksperymentu stanowi naruszenie art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej, w świetle którego, jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W piśmie z dnia 21 grudnia 2015 r. Skarżąca podtrzymała zarzuty zawarte w skardze i przedstawiła dodatkowe uzasadnienie dla uwzględnienia skargi, obszernie przytaczając poglądy prezentowane w orzecznictwie sądowym i literaturze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje:

Zarzuty skargi częściowo okazały się zasadne.

W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że sąd administracyjny jest związany zasadą szybkości postępowania, wyrażoną w art. 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.). Biorąc zatem pod uwagę bardzo krótki termin pomiędzy wpływem skargi do Sądu (3.12.2015 r.), skierowaniem sprawy na rozprawę (4.12. 2015 r.) i terminem rozprawy (29.12.2015 r.) zbędne było rozpatrywanie wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.

Przechodząc natomiast do rozpoznania skargi wniesionej w niniejszej sprawie wskazać należy, że stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) oraz art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia następuje między innymi w razie, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie przepisów postępowania, a naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, zakończonej zaskarżoną do tutejszego Sądu decyzją Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" r., nr "[...]", w przedmiocie wymierzenia Skarżącej kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, a więc jej zgodności

z przepisami prawa, wobec zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego, jak i naruszenia przepisów postępowania, w pierwszej kolejności należało ustosunkować się do zarzutów naruszenia procedury administracyjnej. Dopiero bowiem po przesądzeniu, że w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów postępowania

w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, można przejść do skontrolowania prawidłowości wykładni prawa lub subsumcji stanu faktycznego do zastosowanego przez organ przepisu prawa materialnego.

W ocenie Sądu, w przedmiotowej sprawie organy celne obu instancji naruszyły przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a.). W szczególności uzasadnienie zaskarżonej decyzji zostało sporządzone bez zachowania wymogów stawianych w art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej. Organy podatkowe nie dość wnikliwie bowiem wyjaśniły i uzasadniły dlaczego uznały, że w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy Skarżącą uzna

w orzecznictwie sądów administracyjnych, to na organy podatkowe nałożony jest obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, czemu towarzyszy obowiązek zebrania

i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 122 i 187 § 1 O.p.). Warunkiem prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy jest zarówno zebranie wszystkich istotnych dla sprawy dowodów, a także ich prawidłowa ocena. Oceny tej organ dokonuje natomiast na podstawie własnej wiedzy oraz doświadczenia życiowego,

a o jej prawidłowości decyduje to, czy wyciągnięte przez organ wnioski mają logiczne uzasadnienie. Podkreślenia wymaga, że w myśl art. 210 § 4 O.p. uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Przy czym nie jest wystarczające zacytowanie stosowanych przez organ przepisów prawa ale wyjaśnienie dlaczego

w konkretnym stanie faktycznym przepisy te mają zastosowanie. Zdaniem składu Sądu orzekającego w rozpatrywanej sprawie, organy uchybiły powyższym zasadom postępowania. O przymiocie strony postępowania, w świetle art. 133 § 1 O.p., decyduje przede wszystkim interes prawny podmiotu, do którego odnosi się czynność organu lub którego interesu prawnego działanie organu podatkowego dotyczy. O interesie prawnym można orzec wyłącznie na podstawie analizy właściwych norm materialnoprawnych, które jednocześnie kształtują określony stosunek prawny. Stosownie do art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., karze pieniężnej podlega urządzający gry na automatach poza kasynem gry. W świetle przytoczonego brzmienia art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., stroną postępowania w rozpoznawanej sprawie może być jedynie podmiot urządzający gry na automatach, poza kasynem gry.

Z uzasadnień decyzji organu I instancji wynika, że Skarżąca została uznana za podmiot, który urządzał gry na automatach w oparciu o umowę dzierżawy z dnia 15 maja 2015 r., zawartą przez nią ze Spółką A. Jak sam organ wskazał, przedmiot tej umowy stanowiło ustalenie zasad dzierżawy części powierzchni użytkowej pod instalację urządzeń do gier, na którym działalność gospodarczą będzie prowadził dzierżawca, czyli w/w Spółka. Jak stwierdził organ, korzyścią jaką miała osiągać z tej umowy Skarżąca był czynsz dzierżawny w kwocie 100 zł miesięcznie.

W uzasadnieniu decyzji została przytoczona treść umowy cywilnoprawnej zawartej przez podmiot wydzierżawiający część lokalu z przeznaczeniem na wstawienie przedmiotowych automatów Spółka A, która automaty wstawiła. Nie wyjaśniono jednak dokładnie jakimi przesłankami kierował się organ uznając, że spośród wymienionych podmiotów, to Skarżąca jest podmiotem urządzającym gry na automatach. W ocenie Sądu, w/w umowa została przez organy szczegółowo opisana lecz nie została dostatecznie oceniona. Treść powyższej umowy, powinna zaś być poddana ocenie organów celnych, przed podjęciem ostatecznego rozstrzygnięcia

w sprawie. W szczególności wnikliwego wyjaśnienia i uzasadnienia wymaga to, który podmiot urządzał gry na automatach poza kasynem gier, a w konsekwencji na który

z nich może być nałożona kara pieniężna. Organ w uzasadnieniu decyzji wskazał, iż

w procesie ustalania podmiotu urządzającego gry na automatach należało brać pod uwagę takie działania jak: uruchamianie, organizację i realizację przedsięwzięcia dotyczącego działalności hazardowej. Nie powołano natomiast konkretnych działań Skarżącej, oprócz w/w umowy, które wskazywałyby, że uruchamiała ona, organizowała lub realizowała przedsięwzięcie hazardowe. Opisując dowód z zeznań świadka Ł. S. organ skupił się raczej na procesie przebiegu gry a nie na tym jaką rolę pełniła Skarżąca w urządzaniu gier. Organ przytoczył fragment zeznań wymienionego świadka, który zeznał, że większe kwoty wypłacała obsługa. Z zeznań tych organ wysnuł wniosek, że zatrudniona przez Stronę obsługa brała czynny udział w tym przedsięwzięciu. Tymczasem wniosek taki nie znajduje potwierdzenia w protokole zeznań świadka. W szczególności nie wynika z niego, że obsługa ta była zatrudniona przez Skarżącą. Może to być skutkiem zbyt pobieżnego przesłuchania świadka bądź

z faktu, że protokół niedokładnie odzwierciedla przebieg przeprowadzonego dowodu. Organ II instancji w uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia w kwestii podmiotowej powoływał się jedynie na powołaną już umowę dzierżawy oraz fakt rzeczywistego nadzoru nad automatami choć taki obowiązek z umowy wcale nie wynika a organ w tym zakresie nie wskazał na inne dowody. Takie działanie organu stanowi naruszenie art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O.p., w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy, mając na uwadze zasadę budzenia zaufania do organów administracyjnych (art. 121 § 1 O.p.), organ winien dokładnie ustalić stan faktyczny sprawy w zakresie jakie konkretne czynności związane

z urządzaniem gier (poza wydzierżawieniem powierzchni, bo ta okoliczność jest już dostatecznie wyjaśniona), zająć własne stanowisko i należycie je uzasadnić

w opisanym wyżej zakresie. Organ powinien też odnieść się do zarzutu strony skarżącej, że K. H. nie dokonywała czynności związanych z organizowaniem gier, objaśnianiem ich zasad i obsługiwaniem samych urządzeń.

Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podziela natomiast zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów postępowania w zakresie oparcia rozstrzygnięcia na protokole z eksperymentu odtworzenia możliwości gry na automatach. Zgodnie z art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz.U. z 2013 r., poz. 1404) kontrola przestrzegania przepisów regulujących urządzanie i prowadzenie gier hazardowych, o których mowa w ustawie z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych oraz zgodność tej działalności z udzieloną koncesją lub zezwoleniem oraz zatwierdzonym regulaminem należy do obowiązków Służby Celnej. W świetle zaś art. 32 ust. 1 pkt 13 tej ustawy, funkcjonariusze wykonujący kontrolę są uprawnieni m.in. do przeprowadzania w uzasadnionych przypadkach, w drodze eksperymentu, doświadczenia lub odtworzenia możliwości gry na automacie, gry na automacie o niskich wygranych lub gry na innym urządzeniu. Stwierdzić więc należy, że przeprowadzony w niniejszej sprawie eksperyment znajdował umocowanie w przepisach prawa obowiązujących w dniu kontroli. Wobec wykazania spełnienia przez sporny automat przesłanek ujętych w art. 2 ust. 3 i 5 u.g.h, uznać należy, że organy celne były uprawnione do przeprowadzenia eksperymentu, który jest jednym ze środków dowodowych, określonych w art. 180 § 1 O.p.

Niezasadny jest także zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 122 w zw. z art. 187 § 1 O.p. poprzez brak rozważenia uznania podstawy prawnej swojego rozstrzygnięcia za przepis techniczny w rozumieniu Dyrektywy 98/34/WE. Wbrew twierdzeniu wnoszącego skargę, organy odniosły się do tej kwestii, wyjaśniły dlaczego - w ich ocenie - przepisy stanowiące podstawę prawną rozstrzygnięcia nie mają charakteru norm technicznych. Sam fakt, że strona z takim stanowiskiem organu się nie zgadza nie oznacza, że organ dopuścił się naruszenia w/w przepisów postępowania.

Jednakże, z uwagi na stwierdzenie opisanego naruszenia przepisów prawa procesowego, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, skargę skarga została uwzględniona. Jednocześnie, z uwagi na stwierdzone naruszenie przepisów postępowania, przyjąć należało, że ocena zasadności podnoszonych w skardze zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego byłaby przedwczesna.

Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.

O kosztach postępowania sądowego rozstrzygnięto stosownie do art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., mając na względzie wysokość uiszczonego przez skarżącego wpisu, wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego, będącego adwokatem, oraz wysokość opłaty skarbowej za złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa.

W niniejszej sprawie, przy ustalaniu wynagrodzenia pełnomocnika skarżącego, Sąd za zasadne uznał skorzystanie z uprawnienia określonego w art. 206 p.p.s.a. W świetle tego przepisu, sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu. Odstępując od zasądzenia zwrotu części kosztów postępowania sądowego, Sąd uznał, że w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek w rozumieniu przywołanego przepisu przemawiający za przyznaniem pełnomocnikowi wynagrodzenia jedynie w wysokości 500,00 zł. Należy przy tym wskazać, że dla wykładni art. 206 p.p.s.a. pomocne są rozważania poczynione w orzecznictwie sądowym na temat rozumienia szczególnie uzasadnionych przypadków, o których mowa w art. 207 § 2 p.p.s.a. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 września 2009 r. (sygn. akt I FSK 643/08, LEX nr 594128) wskazano, że za przesłankę odstąpienia od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości uznaje się rozpoznanie kilku jednobrzmiących skarg kasacyjnych przy uwzględnieniu związanego z tym nakładu pracy pełnomocnika strony, charakteru rozpoznawanych spraw oraz wkładu pełnomocnika w przyczynienie się do ich wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Sąd orzekający w niniejszej sprawie uwzględnił zatem fakt, że rozstrzygnięcie podyktowane było uwzględnieniem tylko części zarzutów podniesionych w skardze. Nie bez wpływu na wysokość przyznanego wynagrodzenia pozostawała także treściowa zbieżność skargi wniesionej w niniejszej sprawie ze skargami wnoszonymi przez tego samego pełnomocnika w imieniu innych podmiotów w bardzo wielu analogicznych sprawach. Oceniając nakład pracy pełnomocnika Strony, dostrzec należy i to, że sporządzone przez niego w niniejszej sprawie pisma procesowe, w tym skarga, stanowią w istocie wiernie odwzorowanie dużej ilości pism składanych w innych sprawach sądowych zawisłych przed tutejszym Sądem. Ponadto znaczną część skargi i pism procesowych składanych przez pełnomocnika stanowią powielane wielokrotnie kserokopie wyroków sądów administracyjnych i sądów powszechnych, orzeczeń organów administracji wydawanych w innych sprawach a także publikacji doktryny. W tych okolicznościach Sąd ocenił, że znikomy nakład pracy pełnomocnika Spółki (wykonanie wiernych kserokopii z innych skarg), który dodatkowo nie przyczynił się do uwzględnienia skargi, stanowi "uzasadniony przypadek", o którym mowa w art. 206 p.p.s.a., umożliwiający Sądowi zasądzenie zwrotu jedynie części wynagrodzenia tego pełnomocnika ustalonego w oparciu o § 6 pkt 5 w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jednolity Dz. U.z 2013r., poz. 490 ze zm.).