Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 795/05
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2006-05-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6213 Inne  świadczenia finansowe związane z lokalem mieszkalnym
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Włoskiewicz, Sędziowie NSA Małgorzata Stahl (spr.), Marek Stojanowski, Protokolant Justyna Nawrocka, po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 20 kwietnia 2005 r. sygn. akt II SA/Ol 777/04 w sprawie ze skargi S. P. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Olsztynie z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2005 r. (sygn. II SA/Ol 777/04), po rozpoznaniu sprawy ze skargi S. P. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Olsztynie z dnia [...] (nr [...]) w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej – oddalił skargę.

W uzasadnieniu wyjaśniono, że decyzją z dnia [...] Komendant Powiatowy Policji w [...] odmówił S. P. przyznania pomocy finansowej. W dniu 12 kwietnia 1990 r. S. P. zawarł z PKP w [...] umowę najmu lokalu zakładowego położonego w [...] przy ul. [...] o pow.48,30 m², w tym mieszkalnej 29,90 m².Pismem z dnia 20 października 1994 r. PKP wypowiedziało umowę najmu i poinformowało o prawie do lokalu zamiennego. Jako zamienny wskazano lokal zajmowany dotychczas, pozostawiając warunki najmu bez zmian. Następnie pismem z dnia 14 maja 1994 r. PKP poinformowała o możliwości zakupu dotychczas zajmowanego lokalu, wyjaśniając że w przypadku gdy lokal nie zostanie nabyty, będzie przekazany Gminie Miejskiej [...].

W tej sytuacji odmówiono pomocy finansowej uznając, że S. P. jest najemcą lokalu mieszkalnego, zapewniającego należne normy zaludnienia. W odwołaniu S. P. podnosił, że umowa najmu została mu wypowiedziana a lokal nie pozostaje w dyspozycji MSWiA. Komendant Wojewódzki Policji w Olsztynie utrzymał w mocy decyzję I instancji. Wyjaśnił przy tym treść art. 88 ust.1 i art.94 ust.1 Ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r., Nr 7, poz. 58 ze zm.) podnosząc, że przepisy nie pozwalają na przyznanie pomocy finansowej na wykup zajmowanego mieszkania. Byłoby to sprzeczne z prawem bo celem pomocy, o jakiej mowa w powołanych przepisach, jest uzyskanie lokalu a nie zmiana statusu lokalu posiadanego. Wypowiedziana umowa nie pozbawiła prawa do dalszego zajmowania lokalu, a warunki najmu pozostały bez zmian.

W skardze do Sądu S. P. podnosił sprzeczność decyzji z prawem, naruszenie art.94 oraz art. 95 ust.1 pow. ustawy oraz błędne rozważenie okoliczności faktycznych, które w istocie dawały podstawę do przyznania pomocy.

Wojewódzki Sad Administracyjny oddalając skargę uznał, że organ II instancji nie kwestionował stanu faktycznego przedstawionego w skardze ale nie zgadzał się z wykładnią powołanych przepisów dokonana przez skarżącego. Według Sądu gramatyczna wykładnia art. 88 ust.1 w zw. z art.94 ust.1 ustawy o Policji prowadzi do wniosku, ze prawo do lokalu mieszkalnego jest realizowane przede wszystkim przez przydział lokalu, a gdy takiego przydziału nie dokonano to przysługuje pomoc finansowa. Prawo policjanta do lokalu nie może być rozumiane w oderwaniu od praw i obowiązków wynikających z istoty stosunku służbowego. Jeśli policjant ma odpowiednie mieszkanie, w miejscowości w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej to cel przepisu art. 88 jest osiągnięty a w tej sytuacji nie powstaje prawo do lokalu. Sąd powołał uchwałę składu 7 sędziów z dnia 29 marca 1999 r., OPS 1/99 , z której wynika że "stosownie do art. 94 ust.1 w zw. z art. 88 ust.1 ustawy o Policji policjantowi nie przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu lub domu, jeżeli policjant nie ma prawa do uzyskania przydziału lokalu mieszkalnego, ...ponieważ posiada inny odpowiedni lokal w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej.

Zgodność art. 94 ust.1 i art. 95 ustawy o Policji z Konstytucja RP stwierdził Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 14 maja 2001 r.(SK 1/00) w sprawie ze skargi konstytucyjnej policjanta, któremu odmówiono przyznania pomocy finansowej na nabycie zajmowanego lokalu mieszkalnego. Trybunał odniósł się także do, podnoszonej także w skardze S. P., kwestii prawidłowości zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 30 września 1997 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów uznając, ze konkretyzuje ono tryb przyznawania i zakres pomocy ale nie rozstrzyga o tym, komu pomoc przysługuje i jakie są warunki jej uzyskania.

Sąd wyjaśnił, że skarżący zajmuje lokal mieszkalny na podstawie umowy najmu na czas nieoznaczony, zawartej przez strony w sposób dorozumiany na skutek przyjęcia warunków najmu lokalu dotychczas zajmowanego (pismo PKP z 17 listopada 1994 r.(ar. 60 w zw. z art.659 i 660 k.c.). Skoro zatem skarżący posiadał lokal na podstawie tytułu prawnego to brak było przesłanek do otrzymania pomocy finansowej.

Pełnomocnik S. P. zaskarżył powyższy wyrok, wnosząc o jego zmianę przez przyjęcie, że skarżącemu na podstawie art.94 ust.1 ustawy o Policji

przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego i wskazując naruszenie prawa materialnego – art. 94 ust.1 pow. ustawy przez jego zniekształcenie i pominięcie wskutek zniwelowania innymi przepisami tej ustawy nieodnoszącymi się do zagadnienia pomocy policjantowi, spełniającymi warunki określone w tym przepisie. W uzasadnieniu pełnomocnik podniósł zarzut pominięcia niektórych okoliczności faktycznych, wynikających z dokumentów przedstawionych przez skarżącego i przedstawił stan faktyczny, wywodząc że S. P. nie uzyskał lokalu na podstawie decyzji administracyjnej a zatem pomoc finansowa mu przysługiwała, w istocie został bowiem "zniewolony do konieczności wykupu" zajmowanego lokalu mieszkalnego, pod rygorem przekazania go innemu podmiotowi.

W odpowiedzi na skargę kasacyjna Wojewódzki Komendant Policji w Olsztynie wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw a tym samym nie mogła zostać uwzględniona. Przede wszystkim należy wskazać, że zgodnie z art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pism w postępowaniu sądowym, zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, ze wskazaniem czy jest ono zaskarżone w całości czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie bądź zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Z tego punktu widzenia skarga kasacyjna jest wadliwa bo pełnomocnik wnosi w niej o zmianę wyroku ale poprzez merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy – przyjęcie, że skarżącemu pomoc finansowa przysługuje - do czego sąd administracyjny kompetencji nie posiada. Również zarzut naruszenia prawa materialnego – art. 94 ust.1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r., Nr 7, poz.58 ze zm.), który w myśl art. 174 P.p.s.a. powinien być powiązany ze wskazaniem na czym polegała jego błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie – określony został jako jego zniekształcenie i pominięcie wskutek zniwelowania innymi przepisami ustawy o Policji. Z kolei uzasadnienie skargi kasacyjnej odnosi się przede wszystkim do wadliwości ustaleń faktycznych i wyprowadzanych z nich wniosków.

Odnosząc się do zarzutu błędnej wykładni (zniekształcenia i pominięcia) art. 94 ust.1 ustawy o Policji należy uznać go za bezpodstawny. Wykładnia przepisu art. 94 ust.1 ustawy o Policji nie może pomijać wykładni systemowej i wykładni celowościowej, w tym zarówno treści art. 94 ust.1 i 2 jak i art. 88 ust.1 ustawy o Policji. Z takiej właśnie, systemowej i celowościowej wykładni, wynika niezasadność zarzutu. Przyjęty kierunek wykładni potwierdzony został zarówno w orzecznictwie NSA jak i w orzecznictwie TK, przytoczonym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Szczególna pomoc finansowa na uzyskanie mieszkania ma na celu umożliwienie policjantowi zamieszkanie w miejscowości, w której pełni służbę. Stanowisko zajęte w uchwale NSA z dnia 29 marca 1999 r., zachowuje swój walor także obecnie. Skarżący, co nie jest kwestionowane, zajmuje lokal mieszkalny który zakupił ( o czym poinformował Sąd na rozprawach). Ustawa o Policji nie daje wszystkim policjantom prawa do pomocy w celu nabycia lokalu na własność. Prawo to wiąże się z dążeniem do zapewnienia policjantowi możliwości zamieszkania w miejscowości, w której pełni on służbę. Warunkiem przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu lub domu mieszkalnego jest spełnianie warunków do uzyskania lokalu na podstawie decyzji o przydziale. Skarżący nie otrzymał lokalu na podstawie decyzji o przydziale i ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Tym samym – w obecnym stanie prawnym - nie spełnia warunków do uzyskania pomocy finansowej na pokrycie kosztów nabycia zajmowanego lokalu.

Zważywszy zatem, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga ta podlegała oddaleniu.