Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1278/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-02-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , Sędzia WSA Mariola Kowalska, Sędzia WSA Wojciech Mazur, Protokolant Katarzyna Bednarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2006 r. sprawy ze skargi N. Sp. z o.o. w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego skargę oddala.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2005r. Prezydent W., działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000r., Nr 106, poz. 1126 ze zm.) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. (Dz.U. z 2000r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) oraz art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. o samorządzie powiatowym w zw. z art. 1 ust. 1 ustawy [...] – zatwierdził projekt budowlany i udzielił C. Sp. z o.o. w W. pozwolenia na budowę stacji paliw na terenie nieruchomości stanowiącej działkę o nr ewid. [...] i [...] w obrębie [...] położonej przy ul. [...] w W.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2005r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt. 3 w zw. z art. 105 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2000r., Nr 98, poz. 1071 z pón. zm.) po rozpatrzeniu odwołania N. Sp. z o.o. – umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2005r.

Organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane stronami w tym postępowaniu o pozwolenie na budowę są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Organ administracji architektoniczno – budowlanej I instancji nie może przyjąć automatycznie, że każdy właściciel użytkownik wieczysty lub zarządca nieruchomości sąsiadującej z nieruchomością, na której ma być realizowana inwestycja, jest stroną w postępowaniu. Jak wynika z akt sprawy działka odwołującej się spółki nie sąsiaduje bezpośrednio z działkami nr [...] i [...] objętymi inwestycją.

W myśl art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, obszarem oddziaływania obiektu jest teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Organ I instancji stwierdził w decyzji nr [...], iż obszar oddziaływania obiektu nie wykracza poza granice działki [...] i [...].

Sporna inwestycja, w opinii organu odwoławczego, nie narusza ponadto uzasadnionych interesów osób trzecich, usytuowanie stacji paliw nie powoduje naruszenia żadnych z przepisów obowiązujących w budownictwie zwłaszcza warunków technicznych i przepisów ustawy prawo ochrony środowiska.

Powyższe ustalenia pozwalały na stwierdzenie, iż N. Sp. z o.o. w W., nie posiada przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym udzielenia pozwolenia na budowę stacji paliw, stąd też zasadnym było umorzenie postępowania odwoławczego.

Skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2005r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła N. Sp. z o.o. wnosząc o jej uchylenie.

W skardze podniesiono, iż przedmiotowa decyzja naruszyła art. 1 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane poprzez wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę bez rozpatrzenia interesu prawnego i ekonomicznego osoby trzeciej na terenie oddziaływania obiektu budowlanego. Spółka N. jest właścicielem działki nr [...] i sąsiaduje z działką na której wybudowano stację paliw, stąd też winna być uznana za stronę postępowania administracyjnego. O tym, iż skarżąca Spółka posiada interes prawny świadczy ponadto, iż jest ona właścicielem stacji paliw posadowionej na wymienionej działce i jako osoba prawna jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych, jest zobowiązana do wykazywania dochodu podlegającemu obowiązkowi podatkowemu, i ponadto jako spółka zależna zobowiązana jest do dbania i racjonalnego wykorzystania powierzonego jej majątku i zapewnienia opłacalności gospodarczej.

W opinii strony skarżącej zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego stronami postępowania dotyczącego pozwolenia na budowę są wszyscy właściciele nieruchomości posadowionych w strefie oddziaływania obiektu budowlanego. Natomiast "pod pojęciem oddziaływania obiektu należy rozumieć oddziaływanie w każdym wymiarze także ekonomicznym". Powyższa sytuacja uzasadnia wystąpienie skarżącej w obronie interesu prawnego jakim jest niedoprowadzenie do powstania nadmiaru podaży nad popytem na terenie stacji przy ul. [...].

Ponadto w skardze zarzucono, iż organ odwoławczy umorzył postępowanie odwoławcze ze względu na jego bezprzedmiotowość mimo, iż nie miał do tego podstaw. Wojewoda [...] nie miał prawa umorzyć postępowania, lecz co najwyżej uważając, że N. Sp. z o.o. nie jest stroną postępowania mógł utrzymać w mocy decyzję I instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.

W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie została uwzględniona.

Na wstępie wskazać należy, iż podstawę rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji wydanej przez Wojewodę [...] stanowił art. 138 pkt. 3 kpa. Zgodnie z powołanym przepisem organ odwoławczy może zakończyć postępowanie wydając decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego, gdy stało się ono bezprzedmiotowe. Będzie to miało miejsce, gdy strona cofnie odwołanie lub jeżeli organ odwoławczy w toku postępowania ustali, że wnoszący odwołanie nie jest stroną.

W ocenie Sądu, w rozpatrywanej sprawie organ odwoławczy trafnie przyjął, iż strona skarżąca nie posiada przymiotu strony, co skutkowało umorzeniem postępowania odwoławczego. Pojęcie strony bowiem jakim posługuje się art. 28 kpa oraz pozostałe przepisy kodeksu może być wyprowadzone tylko z administracyjnego prawa materialnego, to jest z konkretnej normy prawnej, która może stanowić podstawę do sformułowania interesu lub obowiązku prawnego. Interes prawny w postępowaniu administracyjnym oznacza ustalenie przepisu prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można żądać skutecznie czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Od tak pojmowanego interesu odróżnić trzeba interes faktyczny, czyli stan, w którym strona jest bezpośrednio zainteresowana rozstrzygnięciem sprawy, nie może jednak poprzeć tego zainteresowania przepisami prawa powszechnie obowiązującego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 1984r. I SA 1748/83). Nie każdy związek między sferą subiektywnych praw i obowiązków podmiotu a sprawą administracyjną oznacza, że podmiot ten posiada w danej sprawie interes prawny. W orzecznictwie podkreśla się, że musi on mieć postać kwalifikowaną. Podmiot więc, dla którego z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia ani obowiązki, nie ma przymiotu strony w świetle art. 28 kpa, nie jest legitymowany do żądania wszczęcia postępowania, czy też kwestionowania zapadłych w tym postępowaniu rozstrzygnięć.

Jak słusznie stwierdził organ odwoławczy, artykuł 28 ust. 2 Prawa budowlanego stanowi lex specialis do art. 28 kpa i określa, że stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się na obszarze oddziaływania obiektu, będącego przedmiotem tego postępowania. Natomiast stosownie do art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego przez pojęcie: "obszar oddziaływania obiektu" należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, w których przewidziano ograniczenia w zagospodarowaniu terenu związane z tym obiektem. W związku z powyższym nie można zgodzić się z twierdzeniem skarżącej Spółki, iż powołana definicja oznacza "oddziaływanie w każdym wymiarze", w tym również oddziaływanie ekonomiczne. W świetle powołanego wyżej art. 28 ust 2 Prawa budowlanego nie wystarczy przekonanie właściciela sąsiedniej nieruchomości, że ma on interes prawny uzasadniający udział jako strony w postępowaniu o pozwoleniu na budowę. W artykule 28 cyt ustawy przyjęto, że legitymacja procesowa ma charakter obiektywny, nakazujący ustalenie, przed wszczęciem postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę, przepisów, które wprowadzają związane z danym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu i na tej podstawie ustalenia kręgu występujących w nim stron. O tym, czy jest się stroną danego postępowania administracyjnego, nie decyduje sama wola czy też przekonanie danego podmiotu, ale okoliczność, czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danego podmiotu jako interes prawny. Poza kontrolą Sądu pozostaje, czy strona skarżąca zostanie narażona na straty spowodowane ograniczeniem liczby potencjalnych klientów, gdyż przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego ani też Prawa budowlanego nie chronią interesów faktycznych, które mają w niniejszej sprawie charakter handlowy i które nie posiadają oparcia w przepisach prawa stanowionego, co też skutkuje brakiem praw procesowych w postępowaniu administracyjnym.

W odniesieniu do zarzutu skargi, iż Wojewoda [...] nie mógł umorzyć postępowania odwoławczego ze względu na jego bezprzedmiotowość uznać go należy za bezzasadny. Kwestia czy strona odwołująca się posiada przymiot strony w danym postępowaniu może zostać zweryfikowana tylko w sposób procesowy, na podstawie zasad przewidzianych dla postępowania odwoławczego. Jeżeli twierdzenie strony nie zostanie pozytywnie zweryfikowane, to należy wydać decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 3 kpa (zob. Uchwała Składu Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 1999r. OPS 16/98, ONSA 1999/4 poz. 119). Ustalenie takiej przesłanki stwarza obowiązek zakończenia postępowania w drugiej instancji, ponieważ nie ma podstaw do rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty, nie ma podstaw do ustalenia związku twierdzeń strony z powszechnie obowiązującymi normami prawa materialnego.

Jak podniesiono na wstępie rozważań, Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, iż N. Sp. z o.o. nie posiada przymiotu strony w niniejszym postępowaniu inwestycyjnym, bowiem interes Spółki w kontrolowanej sprawie przybrał postać wyłącznie interesu faktycznego. Ten zaś, mimo że ważny dla skarżącej, nie dawał podstaw do uznania za stronę postępowania o pozwoleniu na budowę w rozumieniu art. 28 kpa i 28 ust. 2 Prawa budowlanego.

W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.