Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 393/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2012-08-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6169 Inne o symbolu podstawowym  616
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 6
journal: Dz.U. 1989 nr 10 poz 53
law: Ustawa z dnia 24 lutego 1989 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin oraz o zmianie ustawy o podatku rolnym.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski Sędziowie Sędzia WSA Olga Białek (sprawozdawca) Sędzia NSA Halina Kremis Protokolant Małgorzata Boaro po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi G F na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia z urzędu nieważności decyzji przyznającej na własność działkę gruntu oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. - po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy - na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 oraz art. 127 k.p.a. - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję tj. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia 24 czerwca 2011 r. ([...]) stwierdzającą nieważność decyzji Wójta Gminy W. z dnia 10 kwietnia 1990 r. przyznającej M. S. na własność działkę gruntu oznaczoną geodezyjnie nr [...] o powierzchni 0,12 ha położoną w K..

Przedmiotowa decyzja podjęta została w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Decyzją z dnia 2 października 1972 r. Kierownik Wydziału Rolnictwa i Leśnictwa Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w W., po rozpatrzeniu wniosku M. S., orzekł o przejęciu na własność Państwa - w zamian za rentę - nieruchomości rolnej położonej w K., dla której urządzona była księga wieczysta nr [...]. Spod przejęcia wyłączono zabudowania, które pozostawiono jako przedmiot odrębnej własności przysługującej M. S..

Na podstawie odpisu zupełnego z KW nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w W. Kolegium ustaliło, że M. S. umową z dnia 17 października 1977 r. przeniosła przysługujące jej prawo własności zabudowań na rzecz T.D. i W.D.. Następnie na mocy umowy przeniesienia własności zawartej w formie aktu notarialnego w dniu 27 listopada 1979 r. (rep. A nr [...]) T.D. i W. D. przenieśli prawo własności tychże zabudowań na Rolniczą Spółdzielnię Produkcyjną "[...]" w K.. Jako kolejny właściciel w przedmiotowej księdze wieczystej ujawniony został P. S..

Decyzją z dnia 10 kwietnia 1990 r. Wójt Gminy W. - po rozpatrzeniu wniosku M. S. - działając na podstawie art. 6 ustawy z dnia 24 lutego 1989 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin oraz o zmianie ustawy o podatku rolnym (Dz.U. Nr 10, poz. 53), przyznał jej na własność działkę gruntu nr [...] o pow. 0,12 ha KW [...] w K..

M. S. zmarła w dniu 18 sierpnia 1991 r. a spadek po niej na podstawie ustawy nabyli: S. B. oraz M. S. po ½ części każde z nich (dowód: postanowienie Sądu Rejonowego w R. Wydział I Cywilny z dnia 16 września 2009 r. I NS [...]). M. S. zmarł w dniu 22 stycznia 1996 r. a spadek po nim nabyli - z mocy ustawy - żona A. S. w 1/3 części, córka G. J. F. w 1/3 części i syn R. B. S. w 1/3 części (dowód: akt poświadczenia dziedziczenia z dnia 25 lutego 2011 r. rep A nr [...]).

W dniu 26 marca 2010 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. wpłynęła sygnalizacja Starosty W. wskazująca na wadliwość decyzji Wójta Gminy W. z dnia 10 kwietna 1990 r., która spowodowała wszczęcie z urzędu przez Kolegium postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji.

Po przeprowadzeniu postępowania Kolegium decyzją z dnia 24 czerwca 2011 r. ([...]) na podstawie art. 156 § 1 pkt 2, art. 157 § 1 i § 2 k.p.a. oraz art. 6 ustawy z dnia 24 lutego 1989 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin oraz zmianie ustawy o podatku rolnym, stwierdziło nieważność opisanej wyżej decyzji Wójta Gminy W. z dnia 10 kwietnia 1990 r.

W ustawowo zakreślonym terminie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożyła G. F..

Ponownie rozpatrując sprawę Kolegium zaskarżoną obecnie decyzją utrzymało w mocy decyzję własną z dnia 24 czerwca 2011 r.

W uzasadnieniu organu wskazał, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji stanowi nadzwyczajny tryb postępowania administracyjnego, którego celem jest wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji administracyjnej dotkniętej kwalifikowaną wadą nieważności. Według art. 157 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, dalej jako k.p.a.), postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja lub postanowienie zostało wydane przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze - ten organ (art. 157 § 2 k.p.a.). Wymaga szczególnego podkreślenia, że stwierdzenie nieważności rozstrzygnięcia administracyjnego, jako odstępstwo od zasady trwałości decyzji ostatecznych, może nastąpić wyłącznie w przypadkach enumeratywnie określonych przepisami prawa. W konsekwencji, stwierdzenie nieważności decyzji może nastąpić wyłącznie w przypadku ustalenia, że dotknięta jest ona jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a., tj., gdy decyzja: 1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości, 2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, 3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną 4) została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie, 5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały, 6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą 7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.

Treść art. 156 § 1 pkt 2 in fine k.p.a. daje podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadku, gdy została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa. Nie chodzi tu zatem o każde (jakiekolwiek) naruszenie prawa, lecz naruszenie mające postać kwalifikowaną. Trzeba wyjaśnić, iż "cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie ze sobą i nie chodzi tu bowiem o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny" (tak: NSA w wyroku z dnia 27 października 1998 r., II SA 1202/98, LEX nr 41891). O rażącym naruszeniu prawa możemy zatem mówić w przypadku, gdy treść decyzji w sposób wyraźny i oczywisty stoi w sprzeczności z treścią niebudzącego wątpliwości interpretacyjnych przepisu prawa.

Wskazując na powyższe Kolegium stwierdziło, że rozpatrzenie przedmiotowej sprawy, wywołane wnioskiem G. F., obejmuje ponowną ocenę decyzji Wójta Gminy W. z dnia 10 kwietnia 1990 r. (Nr [...]), przyznającej M. S. na własność działkę gruntu nr [...], o powierzchni 0,12 ha, położoną we wsi K., w szczególności dotyczącą zgodności tej decyzji z przepisami prawa obowiązującymi w chwili jej wydania.

Organ wyjaśnił, że materialną podstawę ww. decyzji stanowił art. 6 ustawy z dnia 24 lutego 1989 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków oraz o zmianie ustawy o podatku rolnym - zwanej dalej "ustawą", wedle którego właścicielom budynków znajdujących się na działce gruntu, która wchodziła w skład gospodarstwa rolnego przekazanego Państwu na podstawie przepisów obowiązujących przed dniem 1 stycznia 1983 r., przysługuje nieodpłatnie na własność działka gruntu, na której te budynki zostały wzniesione. Z własnością wyłączonej nieruchomości jest związana służebność gruntowa w zakresie niezbędnym do korzystania z niej. O przeniesieniu własności działki, jej wielkości oraz o ustanowieniu służebności orzeka terenowy organ administracji państwowej o właściwości szczególnej stopnia podstawowego.

Kolegium stwierdziło, że z przywołanego przepisu wynika, że właściwy organ administracji publicznej orzekał - w drodze decyzji administracyjnej - o nieodpłatnym przeniesieniu własności działki gruntu na dotychczasowego właściciela bądź współwłaściciela budynków, na zasadach określonych w tych przepisach. Nabycie tego rodzaju prawa możliwe było jedynie w przypadku, gdy właścicielem gruntu był Skarb Państwa bądź jednostka samorządu terytorialnego.

Zdaniem Kolegium decyzja administracyjna wydana na podstawie art. 6 ustawy powodowała określone skutki prawnorzeczowe, ponieważ przenosiła prawo własności nieruchomości gruntowej na rzecz właściciela (właścicieli) budynku znajdującego się na tej nieruchomości. Powołana regulacja prawna miała zastosowanie nie tylko do rolników, którzy przekazali gospodarstwo rolne na rzecz Skarbu Państwa, lecz także do ich spadkobierców. W konsekwencji powyższego organ stwierdził, że stroną postępowania w sprawie nabycia prawa własności nieruchomości gruntowej, na podstawie wyżej powoływanego art. 6 ustawy, jest każdorazowy właściciel (bądź współwłaściciele) budynku posadowionego na tym gruncie. Podkreślił jednak, że rozstrzygając o kwestiach wskazanych w art. 6 in fine ustawy, w tym, o przede wszystkim nabyciu prawa własności, właściwy organ powinien uwzględnić stan faktyczny i prawny istniejący w chwili orzekania, czyli w dniu wydania decyzji, o której mowa w art. 6 ustawy. Tym samym, osobą uprawnioną do nabycia prawa własności nieruchomości gruntowej w przedstawionym trybie może być tylko osoba, której przysługuje prawo własności budynków posadowionych na tym gruncie w dniu wydania wymienionej decyzji.

Zdaniem Kolegium w niniejszej sprawie organ pierwszej instancji orzekł o nieodpłatnym nabyciu przez M. S. prawa własności nieruchomości gruntowej oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...], o powierzchni 0,12 ha, pomimo, że M. S. w dniu wydania ww. decyzji nie była już właścicielką zabudowań określonych w opisanej decyzji Kierownika Wydziału Rolnictwa i Leśnictwa Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w W. z dnia 2 października 1972 r. (Nr [...]). Jak wcześniej podkreślono, przeniesienie prawa własności nieruchomości gruntowej, na której znajdują się budynki wyłączone od przekazania na rzecz Skarbu Państwa przed dniem 1 stycznia 1983 r., mogło nastąpić tylko na rzecz właściciela (współwłaścicieli) tych budynków. Ze względu na treść art. 6 ustawy niedopuszczalną jest zatem sytuacja, w której kto inny - poza Skarbem Państwa bądź jednostką samorządu terytorialnego (w odniesieniu do gruntu) jest właścicielem gruntu, a kto inny właścicielem posadowionych na tym gruncie zabudowań.

Reasumując Kolegium uznało, że opisane okoliczności faktyczne i uwarunkowania prawne obligowały je do stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy W. z dnia 10 kwietnia 1990 r. (Nr [...]), przyznającej M. S. na własność działkę gruntu nr [...], o powierzchni 0,12 ha, położoną we wsi K.. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w rozpatrywanym przypadku doszło do rażącego naruszenia prawa, czyli art. 6 ustawy, gdyż wbrew przedstawionej regulacji prawnej organ administracji publicznej rozstrzygnął o nabyciu prawa własności nieruchomości gruntowej przez osobę, która nie spełniała określonych w ustawie warunków nabycia tego prawa, tj. w chwili rozstrzygania w sprawach regulowanych w art. 6 ustawy, nie była właścicielem zabudowań posadowionych na gruncie.

Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła G. F. kwestionując stanowisko wyrażone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W.. Jako spadkobierczyni M. S. uważa bowiem, że jej babka nigdy "nie zbyła działki nr [...]". Skarżąca stwierdziła, że z wielką starannością kompletuje wszelkie dokumenty dotyczące własności nieruchomości jej babci. W żadnym miejscu nie ma wzmianki "o zbyciu działki nr [...]". Zgadza się natomiast z tym, że jej babka sprzedała działkę nr [...] z dwoma zabudowaniami, które kolejno zmieniały właścicieli i do tej nieruchomości nie rości sobie żadnych praw. Na koniec stwierdziła "Wnioskuję opierając się na faktach, że nie można zwrócić czegoś co jest w posiadaniu. Jednocześnie nie można zakwestionować decyzji, która nigdy nie powinna być wydana bo posiada błąd formalny". Do skargi strona dołączyła szereg załączników, w tym dotyczących wpisów w księdze wieczystej nr [...] oraz umów sprzedaży dotyczących działki nr [...].

W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację i wywody prawne zawarte w kwestionowanej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn.zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi, poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy).

Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne /art. 3 § 1w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dna 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. 2012 , poz. 217 - zwana dalej "u.p.p.s.a./

Ocena zaskarżonej decyzji dokonana przez Sąd przy zastosowaniu kryterium legalności wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd nie stwierdził bowiem naruszeń prawa wskazanych w art. 145 § 1 i § 2 u.p.p.s.a. dających podstawę do uchylenia zaskarżonego aktu.

Szczegółowe rozważania rozpocząć należy od uwagi, że kwestionowana decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. oraz wcześniejsza decyzja tego organu z dnia 24 czerwca 2011 r. podjęte zostały w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji.

Jak słusznie zauważyło Kolegium, do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej nie dochodzi w postępowaniu zwykłym ale w postępowaniu nadzwyczajnym, kiedy zupełnie wyjątkowo, wbrew zasadzie trwałości decyzji ostatecznej, można z enumeratywnie wyliczonych ustawowo przyczyn, uznać decyzję ostateczną za dotkniętą tak ciężką wadą, że zachodzi konieczność uznania jej za nieważną.

Przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione zostały w art. 156 § 1 k.p.a. Zaznaczyć należy, że przesłanki te, z racji ich wyczerpującego wyliczenia, nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej lecz powinny być interpretowane dosłownie lub nawet ścieśniająco. W orzecznictwie wskazuje się, że "stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej, stanowiące wyjątek od zasady stabilności decyzji, wymaga bezspornego ustalenia, że uchylona decyzja jest dotknięta jedną z wad, określonych w art. 156 § 1 k.p.a." (wyrok NSA z dnia 7 lipca 1983 r., II SA 581/83).

W rozpoznawanej sprawie stwierdzono nieważność ostatecznej decyzji Wójta Gminy W. z dnia 10 kwietnia 1990 r., przyznającej M. S. na własność działkę gruntu nr [...] o powierzchni 0,12 ha położoną w K.. Jako przyczynę stwierdzenia nieważności wskazano przepis art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. wywodząc w uzasadnieniu, że decyzja Wójta wydana została z rażącym naruszeniem art. 6 ustawy z dnia 24 lutego 1989 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidulanych i członków ich rodzin oraz o zmianie ustawy o podatku rolnym (Dz.U. Nr 10, poz. 53 z późn. zm.), który stanowił jej materialnoprawną podstawę.

Wedle przywołanego przepisu właścicielom budynków znajdujących się na działce gruntu, która wchodziła w skład gospodarstwa rolnego przekazanego Państwu na podstawie przepisów obowiązujących przed dniem 1 stycznia 1983 r. przysługuje nieodpłatnie, na własność, działka gruntu na której te budynki zostały wzniesione. Z własnością wyłączonej nieruchomości związana jest służebność gruntowa, w zakresie niezbędnym do korzystania z niej. O przeniesieniu własności działki, jej wielkości oraz o ustanowieniu służebności orzeka terenowy organ administracji państwowej o właściwości szczególnej stopnia podstawowego. Przytoczony przepis określa wprost warunki podmiotowe i przedmiotowe, których łączne spełnienie konieczne jest dla uzyskania na jego podstawie prawa własności nieruchomości. Wynika z niego, że podmiotem uprawnionym jest właściciel budynków a przedmiot regulacji obejmuje budynki znajdujące się na działce gruntu - stanowiące odrębny od niej przedmiot własności - wchodzącej w skład gospodarstwa rolnego przekazanego Państwu w zamian za świadczenia emerytalne. Z przedstawionej regulacji wynika w sposób oczywisty, że prawo własności działki gruntu może nabyć tylko właściciel budynku, który nadto wykaże, że znajduje się on na działce wchodzącej w skład gospodarstwa rolnego przekazanego państwu. Literalne brzmienie przepisu wskazuje zatem, że roszczenie z art. 6, przysługuje każdemu właścicielowi budynku, bez względu na to kiedy i jak je nabył. W orzecznictwie przyjmuje się, że przywołany przepis nie daje podstaw do wykluczenia z kręgu podmiotów ubiegających się o uzyskanie prawa własności gruntu właścicieli budynków, którzy nie są osobami przekazującymi gospodarstwo, czy też ich spadkobiercami (por. NSA w wyroku z dnia 30 września 2010 r. II OSK 1347/09 LEX nr 746498). Takie rozumienie przywołanego przepisu pozostaje w zgodzie z jego celem, którym jest zapewnienie bardziej racjonalnego wykorzystania zarówno budynku, jak i gruntu pod budynkami i doprowadzenie do sytuacji, w której będą one stanowiły jeden przedmiot własności danej osoby (tak NSA w wyroku z dnia 1 grudnia 2010 r. II OSK 1648/10 LEX nr 745116). W konsekwencji zaznaczyć należy, że osobą uprawnioną do nabycia własności działki gruntu na podstawie omawianej normy, jest osoba której przysługuje prawo własności budynku w chwili orzekania przez organ administracji. Oczywistym natomiast jest, że z roszczenia tego nie może skorzystać osoba, która wyzbyła się prawa własności budynku.

Ze względu na przyjętą podstawę unieważnienia decyzji Wójta Gminy W. wyjaśnić należy, że rażące naruszenie prawa - w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w oczywistej i wyraźnej sprzeczności z treścią przepisu prawa. Trzeba więc wykazać, że naruszenie normy prawa materialnego przez organ było oczywiste lub też dokonanie przez ten organ oceny materiału dowodowego było oczywiście sprzeczne ze zgromadzoną w aktach dokumentacją lub innymi oczywistymi faktami. Charakter tego naruszenia musi też powodować, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Podzielić przy tym należy pogląd, że o oczywistej sprzeczności z treścią przepisu można mówić jedynie wówczas, gdy jego treść, bez żadnych wątpliwości interpretacyjnych, może być ustalona w bezpośrednim rozumieniu. Ocena czy zastosowanie przepisu prawa materialnego nie narusza prawa, niewątpliwie zależy od stanu faktycznego sprawy ustalonego w oparciu o przepisy proceduralne.

W niniejszej sprawie Kolegium oceniło, że organ gminy w sposób rażący naruszył art. 6 ustawy z dnia 24 lutego 1989 r. przyznając prawo własności gruntu oznaczonego jako działka nr [...] osobie, która nie była właścicielem zabudowań. Z takim stanowiskiem należy się zgodzić. Z ustaleń faktycznych wynika bowiem, że na mocy decyzji Kierownika Wydziału Rolnictwa i Leśnictwa Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w W. z dnia 2 października 1972 r. przejęto na własność Państwa - w zamian za rentę - nieruchomość rolną o pow. 6,83 ha należącą do M. S. położoną we wsi K. ,dla której urządzona była księga wieczysta nr [...]. W pkt 1 decyzji zaznaczono, że spod przejęcia wyłączono zabudowania i pozostawiono je jako odrębny od gruntu przedmiot własności, wskazując jednocześnie, że tytuł własności do tych zabudowań przysługuje M. S.. Z przedstawionych Sądowi akt wynika, że w wyniku powyższej decyzji, z księgi wieczystej nr [...] urządzonej dla nieruchomości o obszarze 6,83 ha stanowiącej własność M. S., odłączono część o obszarze 6,83 ha dla której urządzono księgę wieczystą nr [...], w której, w dniu 24 września 1973 r. wpisano w dziale I K. pow. W., gospodarstwo rolne bez zabudowań o pow. 6,83 ha, a w dziale II Skarb Państwa (zawiadomienie i postanowienie PBN w W. z dnia 24 września 1973r.). Przysługujące M. S. prawo własności zabudowań stanowiących odrębny od gruntu przedmiot własności ujawniono natomiast w księdze wieczystej nr [...] (odpis zupełny z księgi wieczystej KW [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w W.). Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy istotne jednak jest, że w dniu 17 października 1977 r. M. S. w wykonaniu warunkowej umowy sprzedaży z dnia 7 października 1977 r. przeniosła własność zabudowań mieszkalnych i gospodarczych stanowiących odrębny od gruntu przedmiot własności, ujawnionych w księdze wieczystej nr [...], na rzecz W. D., który nabył ją na prawach wspólności ustawowej ze swoją żoną T. D. (patrz akt notarialny z dnia 17 października 1977 r. rep. "A" nr [...]). Przedmiotowe zabudowania - jak wynika z dokumentacji osiedleńczej – zlokalizowane były na dwóch działkach nr [...] i nr [...] na co wskazuje wprost Prezydium PRN we wniosku z dnia 7 stycznia 1973 r. skierowanym do PBN w W.. Na podstawie wniosku zawartego w akcie notarialnym z dnia 17 października 1977 r. M. S. została wykreślona z działu II księgi wieczystej nr [...] jako właścicielka zabudowań pozostawionych jako odrębny od gruntu przedmiot własności w związku z przekazaniem gospodarstwa rolnego na rzecz Państwa w a w jej miejsce wpisano małżonków D.. Powyższe oznacza, że M. S., w związku z dokonaniem opisanej wyżej czynności prawnej, utraciła w 1977 r. prawo własności budynków pozostawionych jej mocą decyzji PRN z 1972 r. Jednocześnie z akt nie wynika aby po tej dacie ponownie uzyskała przedmiotową własność. Tym samym, skoro nie M. S. w dacie orzekania przez Wójta Gminy W. nie była właścicielką spornych zabudowań, to nie przysługiwało jej uprawnienie określone art. 6 ustawy z dnia 24 lutego 1989 r. Trafne jest zatem stwierdzenie Kolegium, że w świetle istniejącego stanu faktycznego, zachodziła oczywista sprzeczność pomiędzy rozstrzygnięciem decyzji z dnia 10 kwietnia 1990 r. a treścią przepisu stanowiącego podstawę dla podjęcia tego rozstrzygnięcia. Organ orzekł bowiem o zwrocie działki gruntu pod budynkami na rzecz podmiotu, który nie był ich właścicielem. Taka konkluzja uprawniała Kolegium do stwierdzenia nieważności decyzji opisanej na wstępie decyzji Wójta Gminy W. jako podjętej z rażącym naruszeniem prawa jako, że rodzi ona skutki niemożliwe do zaakceptowania naruszając stosunki własnościowe.

Zarzuty podniesione w skardze nie mogły spowodować odmiennej oceny. M. S. prawo własności nieruchomości (obejmującej własność gruntu i jego części składowych - w tym budynków), oznaczonych geodezyjnie jako działki nr [...] i nr [...], posiadała bowiem do chwili przekazania własności nieruchomości rolnych na rzecz Państwa w zamian za rentę, o czym stanowi decyzja PRN w W. z dnia 2 października 1972 r. Ta czynność prawna wywołała określone skutki cywilnoprawne ustanawiając odrębną od gruntu własność zabudowań i powodując dualizm w sferze własnościowej. Kto inny stał się bowiem właścicielem zabudowań - M. S. - a kto inny właścicielem gruntu na którym te zabudowania zostały wzniesione - Skarb Państwa. Każdy z tych podmiotów mógł w granicach własności swoim prawem rozporządzać. M. S. nie mogła zatem - jak wskazuje skarżąca - zbyć "działki nr [...] z dwoma zabudowaniami", gdyż nie była już właścicielką gruntu. Mogła jedynie zbyć same zabudowania znajdujące się na tej działce. Dokumentacja zgromadzona w aktach sprawy wskazuje, że M. S. z tego uprawnienia skorzystała. Co więcej, zbyła wszystkie należące do niej, zabudowania mieszkalne i gospodarcze ujawnione w księdze wieczystej nr [...] (wchodzące wcześniej w skład gospodarstwa rolnego), a nie tylko zabudowania znajdujące się na działce nr [...], jak twierdzi skarżąca. W sposób jednoznaczny, świadczą o tym wpisy w księdze wieczystej nr [...], odzwierciedlone w odpisie zupełnym z tej księgi sporządzonym przez Sąd Rejonowy w W., oraz treść § 5 zawartej w formie aktu notarialnego umowy przeniesienia własności z dnia 17 października 1977r., w którym M. S. oświadczyła, że przenosi na rzecz W. D. własność opisanej w § 1 umowy nieruchomości. W § 1 tej umowy, jako nieruchomość opisano natomiast zabudowania mieszkalne i gospodarcze stanowiące odrębny od gruntu przedmiot własności wpisane w księdze wieczystej nr [...]. Z żadnego zapisu ww. umowy, jak też poprzedzającej ją warunkowej umowy sprzedaży, nie wynika natomiast, że przedmiotem zbycia są tylko zabudowania znajdujące się na działce nr [...]. Nie ulega też wątpliwości, że wszystkie zabudowania wchodzące w skład gospodarstwa rolnego stanowiącego wcześniej własność M. S. - a znajdujące się na działkach nr [...] i [...] -wpisane były do księgi wieczystej nr [...]. Po przekazaniu gospodarstwa na rzecz Państwa z tej księgi odłączono własność gruntów, pozostawiając jednak odrębną własność zabudowań (mieszkalnych i gospodarczych) przysługującą M. S.. W tej sytuacji twierdzenie skarżącej, że jej babka nie zbyła "działki nr [...]" (a raczej zabudowań znajdujących się na tej działce), nie znajduje potwierdzenia w przedstawionych wyżej okolicznościach faktycznych. Sama skarżąca nie przedstawiła natomiast żadnego dowodu, który potwierdzałby jej stanowisko. Nie wykazała zwłaszcza, że zabudowania znajdujące się na działce nr [...] nie były objęte w chwili zawierania umowy z 1977 r. księgą wieczystą nr [...]. Nie przedstawiła również dowodu, z którego wynikałoby, iż M. S. w dniu orzekania przez Wójta Gminy W. była właścicielką tych zabudowań, czy też jak twierdzi strona "działki [...]".

Wobec przedstawionych wyżej okoliczności faktycznych i prawnych Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa iż tego względu na podstawie art. 151 u.p.p.s.a. skargę oddalił.

H.B. 24.09.2012 r.