Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 846/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-10-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6165 Nasiennictwo i ochrona roślin uprawnych
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 75 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2015 poz 547
law: Ustawa z dnia 8 marca 2013 r. o środkach ochrony roślin - tekst jednolity
article: art. 151.
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Katarzyna Golat Sędziowie: sędzia WSA Jarosław Łuczaj sędzia WSA Agnieszka Wąsikowska (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Julia Durka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2021 r. sprawy ze skargi [...] sp. j. z siedzibą w K. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa z [...] marca 2021 r., [...] w przedmiocie określenia opłaty sankcyjnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa (dalej: GIORiN, organ odwoławczy) decyzją z [...] maca 2021 r., [...] po rozpatrzeniu odwołania spółki [...] Sp. j. z siedzibą w [...] od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa w [...] (dalej: WIORiN) nr [...], z dnia [...] stycznia 2020 r. w sprawie określenia opłaty sankcyjnej w wysokości [...] zł, za sprzedaż środka ochrony roślin [...] bez wymaganego zezwolenia na jego wprowadzanie do obrotu -utrzymuję w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy wskazał, że w dniu [...] września 2019 r. inspektorzy WIORiN w [...], przeprowadzili w siedzibie Spółki kontrolę zaprawiania materiału siewnego rzepaku środkami ochrony roślin [...] oraz [...]. Z przeprowadzonych czynności i ustaleń sporządzono protokół nr [...], znak: [...] z dnia [...] września 2019 r.

W wyniku przeprowadzonego postępowania stwierdzono między innymi, że kontrolowany podmiot w okresie od [...] maja 2019 r. do [...] sierpnia 2019 r. zakupił od [...] firmy [...] środek ochrony roślin [...] w ilości [...] litrów, zgodnie z fakturami o numerach: [...] z dnia [...] maja 2019 r., [...] z dnia [...] lipca 2019 r., [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. i dokonał wprowadzenia ww. środka na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wbrew warunkom decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi nr [...] z dnia [...] maja 2019 r., zgodnie z którą posiadaczem zezwolenia na jego wprowadzanie do obrotu było [...] Zrzeszenie Producentów Rzepaku i Roślin Białkowych, natomiast stosownie do zatwierdzonej przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi etykiety środka ochrony roślin [...], stanowiącej załącznik do ww. zezwolenia, podmiotem wprowadzającym przedmiotowy środek na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej była firma [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...].

Mając na uwadze powyższe ustalenia, WIORiN w dniach [...]-[...] października 2019 r. przeprowadził w Spółce dodatkowe postępowanie kontrolne, udokumentowane protokołem nr [...] z dnia [...] października 2019 r., na potrzeby ustalenia rozdysponowania zakupionej zaprawy nasiennej [...], w toku którego stwierdził, że kontrolowana spółka dokonała sprzedaży ww. zaprawy w ilości [...] l firmie [...] Sp. z o.o., co potwierdzały faktury VAT wystawione na okoliczność sprzedaży ww. zaprawy: nr [...] i nr [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. oraz dokumenty WZ: nr [...] i nr [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r.

Organ wskazał, że kontrolowana spółka tłumacząc okoliczności w jakich doszło do wystawienia przez nią faktur dokumentujących sprzedaż środka ochrony roślin [...] wyjaśniła, że wystawione faktury nr [...] i nr [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. na łączną ilość [...] l preparatu [...], w istocie nie dotyczyły sprzedaży samego preparatu, tylko usługi zaprawiania nasion rzepaku, jaką spółka świadczyła dla firmy [...] Sp. z o.o. i wynikały ze specyfiki rozliczeń kosztów usługi zaprawiania pomiędzy firmami. Spółka podniosła, że ww. faktury stanowią integralną część faktur nr [...] i nr [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r., rozliczających koszty przeprowadzonej usługi zaprawiania nasion dla firmy [...] Sp. z o.o.

W toku postępowania przed organem I instancji, w pismach z dnia [...] grudnia 2019 r. i [...] stycznia 2020 r. Spółka przedstawiła wyjaśnienia dotyczące okoliczności w jakich doszło do wystawienia przez nią faktur sprzedaży [...] I zaprawy [...] firmie [...] Sp. z o.o. Poinformowała, iż na prośbę firmy [...] Sp. z o.o., wykonała dodatkową usługę zaprawienia [...] kg nasion, wykorzystując do tego celu zaprawę [...] posiadaną z zakupu od firmy [...] ([...] litrów, faktura nr [...] z dnia [...].06.2019 r.). Z uwagi, iż przy rozliczeniu dodatkowej usługi, przez niedopatrzenie nie uwzględniła kosztów zaprawy, a jedynie koszty samej usługi zaprawiania nasion, nastąpiła konieczność dodatkowego dofakturowania zużytego środka ochrony roślin [...] w ilości [...] litrów. W związku z powyższym została wystawiona faktura za zaprawę, która jest częścią kosztów wykonanej usługi zaprawiania naszego materiału siewnego rzepaku. Wskazała również, że w jej rozumieniu nie było to wprowadzenie do obrotu, a jedynie część całości rozliczenia usługi wykonanej na rzecz firmy [...] Sp. z .o.o. Mając na uwadze powyższe, strona wniosła o przyjęcie przez organ tego wyjaśnienia i zmianę kwalifikacji zastosowanych sankcji.

Organ odwoławczy zwrócił uwagę też, że pismem z dnia [...] stycznia 2020 r. (po otrzymaniu decyzji I instancji) strona przekazała do WIORiN korekty faktur wystawionych w dniu [...] sierpnia 2019 r. na okoliczność sprzedaży zaprawy [...] i usługowego zaprawiania nasion rzepaku ww. zaprawą. Poinformowała, że w wyniku tych korekt wykazała usługę zaprawiania nasion rzepaku firmie [...] Sp. z o.o. przy użyciu posiadanej zaprawy [...], a nie dokonała bezpośredniej sprzedaży tej zaprawy. Podniosła, że firma [...] Sp. z o.o. nigdy nie odebrała zaprawy jako kupionego towaru i nie został na tę okoliczność wystawiony żaden dokument potwierdzający jego odbiór. Jednocześnie wskazała, że usługa zaprawiania wykonana była przez nią środkiem dopuszczonym do stosowania, który nie stanowił bezpośredniego zagrożenia w aspekcie nasienno - uprawowym, natomiast sama strona dopuściła się "jedynie" wykroczenia administracyjnego w związku z zakupem tego środka poza aktualnie wydanym zezwoleniem wyjątkowym, wskazującym jako wyłącznego importera firmę [...].

Dodatkowo organ odwoławczy zlecił organowi pierwszej instancji przeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie przesłuchania w charakterze świadków M. Z. - pracownika spółki [...] Sp. z o.o., która wystawiła dokumenty przyjęcia [...], jak również pracownika magazynu spółki skarżącej odpowiedzialnego za wydanie z magazynu tej spółki [...] l i [...] l środka ochrony roślin [...]. Ponadto, organ odwoławczy zwrócił się o przesłuchanie w charakterze świadka M. K. pracownika spółki skarżącej na ww. okoliczność, a także, mając na uwadze wniosek strony przedstawiony w odwołaniu z dnia [...] lutego 2020 r., na okoliczność wystawienia przez niego faktur usługi zaprawiania nasion i sprzedaży środka ochrony roślin [...].

Organ odwoławczy przyjął, że z zeznań M. Z. wynikało, że magazyn tej firmy znajduje się w firmie [...] i że na podstawie otrzymanej faktury z firmy [...], dokonała na polecenie przełożonego wystawienia dokumentu [...], świadczącego o przyjęciu towaru, którego fizycznie nie widziała. Zgodnie natomiast z zeznaniami M. K. - odpowiedzialnego m.in. za nadzór nad wydawaniem i przyjęciem towaru, przyjmowaniem dokumentów dotyczących towarów i wystawianie faktur związanych z usługami, środek ochrony roślin [...] przywieziony z [...] zapewne był magazynowany w tzw. magazynie chemicznym, w którym przechowywane są wszystkie środki niezależnie od tego dla jakiej firmy prowadzone jest zaprawianie. W rozpatrywanej sprawie, kwestionowane [...] l środka ochrony roślin [...] należało do firmy [...], a materiał siewny rzepaku należał do firmy [...] Sp. z o.o. Stąd też przesłuchiwany omyłkowo nie naliczył do faktury dotyczącej usługi zaprawiania, ceny środka ochrony roślin i wystawił dodatkową fakturę na środek ochrony roślin. Świadek zeznał również, że dokumenty [...] generowane są przez system komputerowy automatycznie, w sytuacji wystawienia faktury. Nie potrafił wyjaśnić, dlaczego na korektach faktur została wykazana niższa kwota.

Równocześnie organ drugiej instancji wezwał do złożenia wyjaśnień spółki [...] i [...] Sp. z o.o. oraz zlecił WIORiN przesłuchanie w charakterze świadka K. K. upoważnionego do reprezentacji spółki [...] Sp. z o.o. w celu ustalenia, czy spółka ta zrealizowała płatność na rzecz wystawcy faktur tj. spółki [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] i nr [...] dotyczących sprzedaży środka ochrony roślin [...] w ilości [...] l. Ponadto zwrócił się o przesłuchanie świadka w celu ostatecznego ustalenia jaka w rzeczywistości ilość środka ochrony roślin [...] została zakupiona od firmy [...] i za jaką cenę oraz na okoliczność treści umowy zawartej pomiędzy spółkami odnośnie usługowego zaprawiania rzepaku oraz o ustalenie w jakiej formie i kiedy umowa ta została zawarta.

Zdaniem organu z zeznań K. K. wynika, że płatność za faktury z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] i nr [...] w kwocie [...] zł odbyła się w dniu [...] października 2019 r. (potwierdzenie transakcji). Ponadto z zeznań K. K. bezsprzecznie wynika, że do zaprawiania nasion rzepaku łącznie zużyto [...] l środka ochrony roślin [...], z czego [...] l pochodziło z zakupu od firmy [...]. Organ odwoławczy podniósł, że zeznania te wskazują, że wprawdzie w umowie zawartej pomiędzy spółkami [...] Sp. z o.o. I [...], która została podpisana przed [...] lipca 2019 r. nie było wpisu w zakresie zakupu środka ochrony roślin [...], niemniej jednak zleceniobiorca tj. [...] zobowiązany był zaprawić materiał siewny dostarczony przez zleceniodawcę tj. [...] Sp. z o.o., środkiem również dostarczonym przez tego zleceniodawcę. W umowie nie była wkalkulowana cena środka ochrony roślin [...].

W toku postępowania pismem z dnia [...] września 2020 r. pełnomocnik strony wskazał, że zaprawa [...] w ilości [...] I pochodziła z magazynu spółki w [...], przy ul. [...] i nigdy faktycznie nie została przekazana do [...] Sp. z o.o. W odniesieniu do wygenerowanych wydruków [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. o numerach [...] i [...] Spółka wyjaśniła, że program komputerowy, którym spółka posługuje się celem wystawiania faktur na swoje usługi skonstruowany jest w ten sposób, że wystawiając fakturę na towar dokumenty [...] generują się automatycznie, "zdejmując" towar ze stanów magazynowych systemu. Po wystawieniu korekt faktur o numerach [...] i [...] na [...] I zaprawy [...] i korekt faktur zwiększających wartości usługowego zaprawiania nasion rzepaku o numerach [...] i [...] o wartość zużytego do zaprawy środka ochrony roślin [...], został wygenerowany wydruk o numerze [...] z dnia [...] stycznia 2020 r. "zdejmujący" ilość [...] I zaprawy [...] ze stanów magazynowych systemu komputerowego spółki, a jego wartość księgowość spółki zaliczyła w koszt wykonania usług zaprawy nasion dla [...]Sp. z o.o. Usługa zaprawy nasion rzepaku środkiem [...] w ilości [...] I (należącym do spółki) została wykonana w dniu [...] sierpnia 2019 r. w siedzibie spółki w [...], natomiast faktury korygujące ([...] i [...]) są fakturami zwiększającymi cenę netto i końcową wartość, uwzględniającymi koszty zużytego środka ochrony roślin. Sumarycznie daje to kwotę [...] zł brutto i jest to kwota zwiększająca wartość wcześniej wystawionych faktur VAT o numerach [...] i [...]. Minimalna różnica w wysokości [...] zł ([...] zł - [...] zł) wynika z "zaokrągleń" systemu komputerowego spółki.

Organ wyjaśnił, że odnosząc się do twierdzeń Spółki, że Spółka faktycznie nie dokonała sprzedaży środka ochrony roślin [...] firmie [...] Sp. o.o., a do faktury za usługę zaprawiania nasion przez pomyłkę nie doliczono wartości środka do zaprawiania, wskazał, że strona powołuje się tylko na zeznania pracownika M. K. i w sposób wybiórczy na zeznania M. Z., natomiast pomija zeznania K. K. Organ odwoławczy, mając na uwadze, że M. K. jako pracownik spółki [...] jest bezpośrednio zainteresowany przedstawieniem takiego a nie innego stanu faktycznego, uznał, że jego zeznania nie korespondują z innymi zeznaniami świadków i nie są w pełni wiarygodne.

Spółka przed wydaniem decyzji organu drugiej instancji, pismem z dnia [...] marca 2021 r. wniosła kolejne wyjaśnienia, w których przedstawiła te same argumenty, co na etapie postępowania wyjaśniającego. Jednocześnie nawiązując do przesłuchania K. K. w charakterze świadka przez WIORiN, nie przytoczyła w całości jego zeznań wskazujących bezsprzecznie, że do zaprawiania nasion rzepaku zostało w całości wykorzystane [...] I środka ochrony roślin [...] zakupionego od firmy [...].

Uwzględniając powyższe organ odwoławczy uznał, że spółka [...] nie była uprawniona do wprowadzenia przedmiotowego środka ochrony roślin na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Co więcej, zakwestionowany środek ochrony roślin, który został zakupiony przez ww. spółkę od [...] firmy, nie posiadał wymaganego zezwolenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na wprowadzanie do obrotu i w związku z tym spółka [...] nie powinna była sprzedawać tego środka. Dalej wskazał, że z ustalonego stanu faktycznego wynika, że firma [...] w dniach [...] maja 2019 r., [...] lipca 2019 r. i [...] sierpnia 2019 r. dokonywała zakupu środka ochrony roślin [...] w łącznej ilości [...] I od [...] firmy [...], a następnie w dniu [...] sierpnia 2019 r. dokonała jego sprzedaży w ilości [...] I firmie [...] Sp. z o.o., o wartości [...] zł, co potwierdzają nie tylko faktury VAT nr: [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. i [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r., wystawione na okoliczność sprzedaży tego środka, ale również dokumenty [...] "[...]" nr: [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. i [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r., świadczące o przekazaniu środka na zewnątrz przez spółkę [...] w wyniku przeprowadzonej transakcji z kontrahentem tj. [...] Sp. z o.o. Jednocześnie, z przeprowadzonego dodatkowego postępowania dowodowego przez organ I instancji, udokumentowanego protokołem kontroli nr [...] z dnia [...] czerwca 2020 r., przeprowadzonej w spółce [...] Sp. z o.o. bezspornie wynika, że w dniu [...] sierpnia 2019 r. spółka ta przyjęła do swojego magazynu [...] I i [...] I środka ochrony roślin [...], czego potwierdzeniem są dokumenty: [...] "[...]" nr [...] oraz nr [...] wystawione w dniu [...] sierpnia 2019 r. Dostawcą kwestionowanego preparatu, zgodnie z tą dokumentacją, była firma [...]. Jednocześnie stosownie do ustaleń WIORiN w [...] z kontroli w spółce [...] Sp. z o.o., kontrolowany podmiot nie dokonywał zmian danych w systemie magazynowym po otrzymaniu faktury korygującej z powodu zamknięcia okresu rozliczeniowego.

Organ odwoławczy nie uznał za wiarygodne przekazane przez stronę pismem z dnia [...] stycznia 2020 r. do WIORiN, a następnie na etapie postępowania odwoławczego przed organem drugiej instancji, korekty faktur sprzedaży środka ochrony roślin [...] oraz korekty faktur rozliczających koszty przeprowadzonej usługi zaprawiania nasion rzepaku.

Ponadto z zeznań świadka K. K. - Członka Zarządu spółki [...] Sp. z o.o. (protokół z dnia [...] grudnia 2020 r.) bezsprzecznie wynika, że do zaprawiania nasion rzepaku łącznie zużyto [...] I środka ochrony roślin [...], z czego [...] I pochodziło z zakupu od firmy [...], a pozostała ilość [...] I pochodziła z zakupu od firmy [...].

Zdaniem organu odwoławczego z uwagi, iż w rozpatrywanej sprawie potwierdzono fakt dokonania sprzedaży ochrony roślin [...], którego wartość wyniosła [...] zł, organ pierwszej instancji prawidłowo określił, w oparciu o art. 75 ust 1 pkt 2 ustawy o środkach ochrony roślin, opłatę sankcyjną stanowiącą 200% kwoty wartości sprzedanych środków ochrony roślin, w wysokości [...] zł.

Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję. Przedmiotowej decyzji zarzucono wydanie jej w sposób sprzeczny z prawem tj. naruszający przepisy prawa materialnego, jak i procesowego, które miały istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj.:

1. art. 7 § 1 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i w konsekwencji błędne przyjęcie, że odwołujący wprowadził do obrotu [...] litrów środka ochrony roślin [...], podczas gdy nigdy nie doszło do sprzedaży tego środka;

2. art. 107 § 1 pkt 8 k.p.a. poprzez brak podpisu z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji, co w konsekwencji czyni decyzję nieważną;

3. art. 75 ust. 1 pkt 2 ustawy o środkach ochrony roślin, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji błędne uznanie, że Spółka sprzedała [...] l. środka ochrony roślin [...] bez wymaganego zezwolenia na jego wprowadzenie do obrotu, podczas gdy nigdy nie doszło do sprzedaży tego środka.

Wobec powyższego wniesiono:

1. uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji z dnia [...] stycznia 2020 r. oraz o umorzenie postępowania w sprawie;

2. zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych.

W uzasadnieniu Strona wskazała, że organ odwoławczy zignorował korekty omyłkowo wystawionych przez Skarżącego faktur sprzedażowych, pomijając przy tym faktyczną wolę Stron, którą było wyłącznie usługowe zaprawianie nasion rzepaku kwestionowanym środkiem. Tym samym przyjmując, pomimo braku podstawy prawnej, że doszło do rzekomej sprzedaży środka ochrony roślin [...] na rzecz [...] Sp. z o.o. Poza tym – zdaniem skarżącego - swoje rozstrzygnięcie organ oparł na tym, że do omyłkowo wystawionych faktur (skorygowanych przez Skarżącego) wystawiono dokumenty [...] "[...]". Strona podniosła przy tym, że Organ nie uwzględnił stanu faktycznego, dowodów świadczących o tym, że dokumenty [...] generowane są przez system księgowy skarżącego automatycznie, wyjaśnień złożonych przez Skarżącego i jego kontrahenta - [...] Sp. z o.o. oraz zeznań świadków.

Dalej Spółka wskazała, że jeszcze na etapie kontroli WIORiN, zgodnie z wyjaśnieniami do protokołu kontroli (fakt bezsporny, przyznany w decyzji nr [...]), że faktura [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. oraz faktura [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. została wystawiona omyłkowo i nie dotyczyła faktycznej sprzedaży środka [...] na rzecz [...] Sp. z o.o. a jedynie potwierdzała usługę zaprawiania nasion rzepaku jaką Skarżący świadczył na rzecz [...] Sp. z o.o. zgodnie z obowiązującą strony umową. Jednocześnie w wyjaśnieniach Skarżący podniósł, że faktury te stanowią integralną część faktur [...] i [...] z dnia [...] sierpnia 2020 r. rozliczających koszty przeprowadzonej usługi zaprawiania nasion dla firmy [...] Sp. z o.o.

Okoliczności omyłkowego wystawienia faktur [...] raz [...] Skarżący wyjaśnił w piśmie z dnia [...] grudnia 2019 r. Stanowisko Spółki w tym zakresie potwierdził jej kontrahent - [...] Sp. z o.o., w pisemnym wystąpieniu, w którym poinformował WIORiN, że w wyniku pomyłki w ogólnym rozliczeniu kosztów usługi zaprawy nasion środkiem [...] nie uwzględniono wartości zużytej zaprawy [...] i dlatego też omyłkowo zostały wystawione faktury na samą zaprawę.

Dalej Spółka wyjaśniła, że po wykryciu błędu w wystawionych na rzecz [...] Sp. z o. o. fakturach o numerach [...], [...], [...] oraz [...] przystąpiła do skorygowania tych błędów. Spółka, po konsultacjach księgowych oraz ustaleniach biznesowych ze swoim kontrahentem - [...] Sp. z o.o. dokonała korekty omyłkowo wystawionych faktur, które doręczyła spółce [...] Sp. z o.o. Następnie Spółka przedłożyła w/w korekty faktur WIORiN.

Wobec powyższego – w ocenie skarżącego - brak jest jakiejkolwiek podstawy czy to prawnej czy faktycznej do zastosowania sankcji z art. 75 ust. 1 pkt 2 ustawy o środkach ochrony roślin, gdyż nigdy nie doszło do sprzedaży kwestionowanego środka ochrony roślin przez Skarżącego.

Skarżący wskazał, że w swoich pismach (odwołanie od decyzji z dnia [...] lutego 2020 r., piśmie z dnia [...] września 2020 r. oraz z piśmie z dnia [...] marca 2021 r.) szczegółowo wyjaśnił proces wystawiania faktur korygujących, gdzie wskazał, że w pierwszej kolejności Spółka dokonała korekty faktur [...] oraz [...], w których omyłkowo nie doliczono kosztów zużytego do zaprawy nasion rzepaku środka ochrony roślin [...]. Spółka wystawiła faktury korygujące: odpowiednio faktura VAT - Korekta: [...] (korekta do faktury VAT [...]) oraz faktura VAT - Korekta: [...] (korekta do faktury [...]) korekta uwzględnia ilość i cenę zużytego środka ochrony roślin [...] do usługi zaprawiania nasion rzepaku na rzecz [...] Sp. z o.o.

W drugiej kolejności Spółka dokonała korekty faktur [...] oraz [...], w których omyłkowo wskazano sprzedaż środka ochrony roślin [...], zamiast usługi zaprawiania nasion rzepaku środkiem [...]. Spółka wystawiła faktury korygujące: odpowiednio faktura VAT - Korekta: [...] (korekta do faktury [...]) oraz faktura VAT - Korekta: [...] (korekta do faktury VAT [...]). Zdaniem Skarżącego tym samym jednoznacznie wykazał, że nigdy nie doszło do sprzedaży środka [...] na rzecz spółki [...] Sp. z o.o. Spółka wyjaśnił, że faktury korygujące o numerach [...] i [...] w istocie obejmują koszty zużytego środka ochrony roślin [...] w ilości [...] l. Korekty te zwiększają bowiem wartość wcześniej wystawionych faktur o tą właśnie kwotę. (Korekty zwiększające wartość wcześniej zafakturowanej usługi wynoszą odpowiednio: [...] zł brutto (faktura VAT - Korekta: [...] z dnia [...].01.2020 r.), gdzie Spółka odpowiednio zwiększyła cenę netto i końcową wartość, uwzględniając koszty zużytego środka ochrony roślin w pozycjach 2, 6 i 8 faktury korygującej oraz [...] zł brutto (faktura VAT - Korekta: [...] z dnia [...].01.2020 r.), gdzie Spółka odpowiednio zwiększyła cenę netto i końcową wartość, uwzględniając koszty zużytego środka ochrony roślin w pozycjach 2, 4 i 6 faktury korygującej.). Sumarycznie daje to kwotę [...] zł brutto i jest to kwota zwiększająca wcześniej wystawionych faktur VAT o numerach [...] i [...]. Minimalna różnica w wysokości [...] zł ([...] - [...]) wynika z "zaokrągleń" systemu komputerowego Spółki.

Strona podniosła, że organ odwoławczy pomimo tak jednoznacznych faktów nie dał wiary wyjaśnieniom Skarżącego, ani też dowodom w postaci faktur korygujących - co w ocenie Skarżącego stanowi istotne naruszenie art. 7 § 1 oraz 77 § 1 k.p.a.

Odnosząc się do kwestii "wystawienia" dokumentów [...] Spółka wskazała, że swoje stanowisko ugruntowała w piśmie datowanym na dzień [...] września 2020 r.

Dalej Strona zwróciła uwagę, że z zeznań M. Z. jednoznacznie wynikało, że nigdy fizycznie nie widziała środka ochrony roślin [...], oraz, że dokumenty [...] zostały wystawione wyłącznie w oparciu o (błędną) fakturę. Świadek w dalszej części przesłuchania zeznała, że otrzymała informację od przełożonego, że dokument przyjęcia tegoż środka został błędnie wystawiony i że została wystawiona korekta na usługę zaprawiania. Świadek dodała, że [...] Sp. z o.o. zamawiała w firmie [...] jedynie usługę zaprawiania. Z zeznań M. K. z dnia [...].10.2020 r. wynika, że środek ochrony roślin [...] przechowywany był w specjalnie do tego przygotowanym magazynie chemicznym należącym do Skarżącego - co potwierdzają zdjęcia wykonane podczas kontroli u Skarżącego z dnia [...].10.2019 r. - znajdujące się w aktach postępowania. Zeznania świadka jednoznacznie wskazują, że środek ochrony roślin [...] został przyjęty przez świadka do należącego do Skarżącego "magazynu chemicznego", skąd następnie środek ten wydany był na produkcję - do zaprawiania nasion, co z kolei obala stanowisko GIORiN w zaskarżonej decyzji jakoby dokumenty zewnętrzne [...] "[...]" nr: [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. i [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. świadczyły o przekazaniu środka na zewnątrz przez spółkę [...] do jego kontrahenta [...] Sp. z o.o. Świadek w swoich zeznaniach potwierdził również stanowisko Skarżącej wskazując, że dla [...] Sp. z o.o. Skarżąca świadczy jedynie "usługę zaprawiania, która jest fakturowana. Świadek potwierdził, że zasadniczo we wszystkich przypadkach materiał siewny i środki ochrony roślin, które służyły do zaprawiania należały do usługobiorcy. A w przedmiotowej sprawie kwestionowane [...] l. należało do firmy [...], a materiał siewny rzepaku należał do [...] Sp. z o.o., dlatego też świadek, zgodnie z dotychczasową rutyną omyłkowo nie naliczył do faktury dotyczącej usługi zaprawiania kosztów środka dlatego też omyłkowo wystawił dodatkową fakturę na środek. Świadek wyjaśnił również, że dokumenty [...] generowane są przez system komputerowy automatycznie w sytuacji wystawienia faktury. Świadek nadto wskazał, że dokument [...] był wydrukowany jedynie na potrzeby kontroli inspekcji i że [...] nie ma wyodrębnionego pomieszczenia na terenie firmy Skarżącego, dlatego też nigdy nie doszło do fizycznego przekazania środka do magazynu [...] Sp. z o.o. Te okoliczności - w ocenie Strony - nie zostały uwzględnione przez organ odwoławczy.

W odpowiedzi na skargę GIORiN wniósł o jej oddalenie.

Dodatkowo organ odnosząc się do zarzutów skargi wskazał, że wbrew temu co twierdzi skarżąca, zaskarżona decyzja z dnia [...] marca 2021 r. pod oznaczeniem organu jakim jest Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa zawiera imię i nazwisko osoby reprezentującej ten organ tj. A. C., co pozwala na identyfikację osoby sprawującej funkcję organu administracji publicznej, która wydała tą decyzję. Jednocześnie pod ww. decyzją złożony został przez tę osobę własnoręczny podpis i okrągła pieczęć identyfikująca organ. W powyższych okolicznościach, nie można twierdzić, że przedmiotowa decyzja dotknięta jest wadą, która powoduje jej nieważność, gdyż nie zawiera ona wymaganego elementu o jakim mowa w ww. art. 107 § 1 pkt 8 K.p.a.

[...] sierpnia 2021 r. Spółka złożyła "Replikę na odpowiedź na skargę" podtrzymując dotychczasowe stanowisko. [...] września 2021 r. Organ przesłał pismo w związku z nadesłaniem przez Stronę repliki, a [...] października 2021 r. skarżący złożył replikę na pismo procesowe organu administracji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

W ocenie sądu skarga nie jest zasadna, gdyż decyzja Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa z [...] marca 2021 r. nie narusza przepisów prawa.

Podstawę materialnoprawną wydanej decyzji stanowił art. 75 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o środkach ochrony roślin (Dz.U. z 2020 r. poz. 2097, ze zm.) zgodnie z którym podmiot, który sprzedaje środek ochrony roślin, bez wymaganego zezwolenia na jego wprowadzanie do obrotu lub pozwolenia na handel równoległy - wnosi na rachunek wojewódzkiego inspektoratu ochrony roślin i nasiennictwa właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę tego podmiotu opłatę sankcyjną w wysokości stanowiącej 200% kwoty wartości sprzedanych środków ochrony roślin według ceny ich sprzedaży, zgodnie z wystawionym dokumentem sprzedaży.

Przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1107/2009 z dnia 21 października 2009 r. dotyczącego wprowadzania do obrotu i uchylającego dyrektywy Rady 79/117/EWG i 91/414/EWG oraz ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o środkach ochrony roślin (Dz. U. z 2020 r. poz. 2097) szczegółowo precyzują zasady wprowadzania do obrotu środków ochrony roślin oraz sankcje za naruszenie norm regulujących ten obszar. W tym miejscu należy zauważyć, że podstawową zasadą prawa wspólnotowego ustaloną w orzecznictwie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości jest zasada nadrzędności, która przewiduje, że prawo pierwotne oraz akty wydane na jego podstawie będą stosowane przed prawem krajowym. Do aktów prawa pierwotnego zalicza się przede wszystkim traktaty wraz z towarzyszącymi im załącznikami i protokołami. Natomiast do aktów wspólnotowego prawa wtórnego należy zaliczyć rozporządzenia, dyrektywy, decyzje, zalecenia i opinie.

Wskazane reguły stosowania prawa wspólnotowego, wynikające z art. 249 Traktatu o Unii Europejskiej oraz art. 91 ust. 1 i ust. 3 Konstytucji RP, dają podstawę do przyjęcia, iż naruszenie obowiązków publicznoprawnych wynikających z prawa wtórnego stanowi naruszenie obowiązków wynikających z Traktatu Akcesyjnego, będącego umową międzynarodową. Konsekwencją powyższego jest dopuszczenie możliwości stosowania sankcji za naruszenie obowiązków nałożonych tymi przepisami.

Zatem, rozporządzenie, będące jedną z form wtórnego prawa wspólnotowego, jest aktem prawnym, które obowiązuje w całości i podlega bezpośredniemu stosowaniu w państwach członkowskich. Przepisy zawarte w rozporządzeniu stosuje się bezpośrednio, wraz z jego wejściem w życie. Należy podkreślić, iż rozporządzenie w Unii Europejskiej to najważniejszy akt prawny. Celem wydawania rozporządzeń jest unifikacja prawa we wszystkich państwach członkowskich Unii Europejskiej.

Przechodząc do kwestii merytorycznej niniejszej sprawy trzeba wskazać, że zgodnie z definicją określoną w art. 3 pkt 9 rozporządzenia 1107/20091 "wprowadzanie do obrotu" oznacza posiadanie do celów sprzedaży we Wspólnocie, w tym oferowanie do sprzedaży lub innej formy przekazania, za opłatą lub bezpłatnie, oraz sprzedaż, dystrybucję i inne formy przekazania, z wyjątkiem zwrotu poprzedniemu sprzedawcy. Na użytek niniejszego rozporządzenia za wprowadzanie do obrotu uznaje się wprowadzanie do swobodnego obrotu na terytorium Wspólnoty.

W myśl art. 28 ust. 1 rozporządzenia nr 1107/2009 środek ochrony roślin nie jest wprowadzany do obrotu ani stosowany, chyba że uzyskał zezwolenie w danym państwie członkowskim zgodnie z tym rozporządzeniem. Zgodnie z art. 28 ust. 2 rozporządzenia 1107/2009 zezwolenie nie jest wymagane tylko w następujących przypadkach:

a) stosowanie środków zawierających wyłącznie jedną lub więcej substancji podstawowych;

b) wprowadzanie do obrotu i stosowanie środków ochrony roślin do celów badań lub rozwoju zgodnie z art. 54 rozporządzenia 1107/2009;

c) produkcja, składowanie i przemieszczanie środka ochrony roślin przeznaczonego do stosowania w innym państwie członkowskim, pod warunkiem że środek ten uzyskał zezwolenie w tym państwie członkowskim, a państwo członkowskie, w którym ma miejsce produkcja, składowanie lub przemieszczanie wprowadziło wymogi dotyczące kontroli w celu zapewnienia, aby środek ochrony roślin nie był stosowany na jego terytorium;

d) produkcja, składowanie lub przemieszczanie środka ochrony roślin przeznaczonego do stosowania w państwie trzecim, pod warunkiem że państwo członkowskie, w którym ma miejsce produkcja, składowanie lub przemieszczanie wprowadziło wymogi dotyczące kontroli w celu zapewnienia, aby dany środek ochrony roślin został wywieziony z jego terytorium;

e) wprowadzanie do obrotu i stosowanie środków ochrony roślin, dla których udzielono pozwolenia na handel równoległy zgodnie z art. 52 rozporządzenia 1107/2009.

Żadna z ww. sytuacji nie ma w rozpoznawanej sytuacji zastosowania. Nie kwestionowaną okolicznością jest bowiem, że Spółka skarżącej nie uzyskała zezwolenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na wprowadzanie tego środka do obrotu. Posiadaczem zezwolenia MRiRW nr [...] z dnia [...] maja 2019 r. na wprowadzanie do obrotu środka ochrony roślin [...] było [...] Zrzeszenie Producentów Rzepaku i Roślin Białkowych, zaś do wprowadzania przedmiotowego środka na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zgodnie z zatwierdzoną etykietą, będącą załącznikiem do tego zezwolenia wskazana została spółka [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...].

Biorąc pod uwagę powyższe należy stwierdzić, że wprowadzenie do obrotu środka [...], wiąże się z naruszeniem art. 28. ust. 1 rozporządzenia 1107/2009.

Należy wskazać, że opłata sankcyjna wynikająca z zaskarżonej decyzji została określona w związku z dokonaniem przez Spółkę sprzedaży w dniu [...] sierpnia 2019 r. środka ochrony roślin [...] bez wymaganego zezwolenia Ministra na wprowadzanie tego środka do obrotu.

Sąd podzielił ustalenia organu, że w sprawie doszło do spełnienia przesłanek określonych w art. 75 ust. 1 pkt 2 ustawy o środkach ochrony roślin. Z ustaleń dokonanych przez organ wynika, że spółka [...] dokonała zakupu środka ochrony roślin [...], a następnie w dniu [...] sierpnia 2019 r. dokonała sprzedaży tego środka firmie [...] Sp. o.o. w ilości [...] l o wartości [...] zł. Środki finansowe za towar zostały przelane na konto Spółki [...], po wykonaniu zaprawy.

Bezsporne w sprawie jest, że środek należący do spółki skarżącej w ilości [...]l został wykorzystany do zaprawienia nasion rzepaku dla firmy [...] Sp. z o.o.

Powyższe wynika m.in. z pisma Strony skarżącej z [...] grudnia 2019 r. W tym piśmie - jak i w innych przedłożonych w toku postępowania – skarżący przede wszystkim oświadczał, że z uwagi na niedopatrzenie pracownika przy rozliczeniu usługi nie uwzględniono kosztów "naszej zaprawy", a jedynie koszt samej usługi. W tej sytuacji nastąpiła konieczność dodatkowego dofakturowania zużytej zaprawy w ilości [...]l. Skarżąca wyjaśniła, że w ostatnim okresie zaprawiania zabrakło firmie [...] zaprawy [...], wobec tego użyto do zaprawiania zaprawę posiadaną przez skarżącą pochodzącą od firmy [...]. Jak określił to skarżący "Nie była to ze strony skarżącej normalna sprzedaż". W piśmie tym skarżąca wskazała, że doszło do wystawienia faktury na [...]l zaprawy [...].

Podobnie Spółka [...] w piśmie z [...] grudnia 2019 r. oświadczyła, że "w wyniku zaistnienia pomyłki w rozliczeniu kosztów usługi, nie została uwzględniona wartość użytej zaprawy [...]. W związku z powyższym została wystawiona faktura za zaprawę, która jest częścią kosztów wykonanej usługi zaprawiania".

Dodać także należy, że Spółka skarżącej w toku postępowania istotnie modyfikowała swoje oświadczenia m.in. w zakresie kwestii pochodzenia środka ochrony roślin (w protokole z [...] października 2020 r. wskazano bowiem, "że trudno powiedzieć skąd pochodzi środek ochrony roślin, wykorzystany do zaprawiania nasion rzepaku dla firmy [...] sp. z o.o." W piśmie z [...] października 2019 r. oświadczyła natomiast, że "Firma [...] producent zaprawy [...], odmówiła nam sprzedaży, (...)".

W ocenie Sądu materiał dowodowy sprawy w postaci oświadczeń skarżącej, faktur VAT z [...] sierpnia 2019 r., dokumentów [...], dokonanie po wystawieniu faktury przelewu za towar, dokonanie korekty faktury po wydanie decyzji określającej opłatę sankcyjną – jak zasadnie uznał organ – świadczą o sprzedaży środka ochrony roślin i wprowadzenie go do obrotu w rozumieniu art. 3 pkt 9 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1107/2009. Tych ustaleń nie zmieniają przedłożone przez Stronę faktury korygujące, z których wynika, że do usługi zaprawiania została doliczona kwota zużytego środka [...]. Należy zauważyć, że po wystawieniu faktur korygujących, w których wskazano powód korekty "zwiększenie ceny na część asortymentu" doszło do "ukrytej sprzedaży" towaru pod nazwą "Usługowe zaprawianie rzepaku [...] w [...]". Zdaniem Sądu jak wskazała to sama Spółka "Nie była to ze strony skarżącej normalna sprzedaż". Z materiału zgromadzonego w sprawie wynika, że doszło do odpłatnego wprowadzenia środka ochrony roślin na teren Polski bez wymaganego zezwolenia (art. 3 pkt 9 rozporządzenia). W ocenie Sądu nie ma też sporu co do ilości sprzedanego środka ochrony roślin ilość [...] l wykorzystanego środka do zaprawiania nasion dla Spółki [...] (oświadczenie Skarżącej z [...] grudnia 2019 r., jak i K. K. w protokole przesłuchania nr [...] z [...] grudnia 2020 r.)

Nie ma znaczenia na treść rozstrzygnięcia, jak Skarżący podnosił, że zaprawa [...] w ilości [...]l zużyta do zaprawiania nasion rzepaku [...] pochodząca z magazynu [...], zlokalizowanego w [...], przy ul. [...], nie została "zdaniem Spółki" faktycznie przekazana. Trzeba mieć na uwadze, że zgodnie z umową, Spółka skarżącej zajmowała się zaprawianiem nasion rzepaku dla Spółki [...], przy czym zasadą było, że Spółka [...] dostarczała nasiona i środek ochrony roślin w celu zaprawienia. Wyjątkowo – co wynika z oświadczeń Stron - Spółce [...] zabrakło środka ochrony roślin i wyjątkowo wykorzystano ten od firmy [...], który znajdował się w jej magazynach. Nie było wobec tego potrzeby przekazywania spółce [...] środka, który zaraz został wykorzystany do zaprawiania jego nasion. Tak jak wyżej wskazano podnoszona przez skarżącą kwestia braku faktycznego przekazania środka ochrony roślin Spółce [...], nie zmienia faktu, że środek ten został sprzedany Spółce [...].

Odnosząc się do zarzutów skargi wskazujących na naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, należy wskazać, że uwzględniając zgromadzony materiał dowodowy, w tym protokoły kontroli, oświadczenia skarżącej i zeznania świadków Sąd uznał, że materiał ten został zgromadzony w sposób wystarczający do wydania zaskarżone decyzji.

W sprawie, nie można również uznać, że przedmiotowa decyzja dotknięta jest wadą, która powoduje jej nieważność, gdyż nie zawiera ona wymaganego elementu o jakim mowa w ww. art. 107 § 1 pkt 8 K.p.a. Zaskarżona decyzja zawiera wszystkie wymagane elementy, które powinna zawierać decyzja w myśl art. 107 § 1 K.p.a., w tym podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji (pod oznaczeniem organu wskazano imię i nazwisko osoby reprezentującej GIOŚ, jaki i osoba ta podpisała się własnoręcznie pod decyzją).

Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.