Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2610/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-03-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sędziowie Asesor WSA Sylwester Golec (spr.), Asesor WSA Maciej Kurasz, Protokolant Monika Kawa-Ogorzałek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2007 r. sprawy ze skargi L. N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia ... czerwca 2006 r. nr ... w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności prezesa zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób prawnych za 2003r. oddala skargę


UZASADNIENIE

III SA/Wa 2610/06

U z a s a d n i e n i e

Zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia ... czerwca 2006 r. nr... Dyrektor Izby Skarbowej w W. działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., w dalszej części uzasadnienia powoływanej jako O.p.) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. z dnia ... kwietnia 2006 r. nr..., którą orzeczono o odpowiedzialności skarżącego L. N. -prezesa zarządu spółki z o.o. "M." za zaległości podatkowe tej spółki oraz odsetki za zwłokę w kwocie 10 014,00 zł. w podatku dochodowym od osób prawnych za 2003 r. w kwocie 35 584,00 zł.

Organ pierwszej instancji w dniu ... grudnia 2005 r. wydał decyzję, którą orzekł o odpowiedzialności L. N. -prezesa zarządu spółki z o.o. "M." za zaległości podatkowe tej spółki w podatku dochodowym od osób prawnych za 2003 r. w kwocie 35 584,00 zł oraz odsetki za zwłokę w kwocie 10 014,00 zł. Decyzja ta została uchylona przez organ drugiej instancji decyzją z dnia ... marca 2006 r. Przyczyną uchylenia decyzji było naruszenie przez organ pierwszej instancji przepisu art. 123 § 1 O.p.

Po ponownym, rozpatrzeniu sprawy organ pierwszej instancji wydał wskazaną na wstępie decyzję z dnia ... kwietnia 2006 r. nr... W uzasadnieniu tej decyzji stwierdzono, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. określił spółce z o.o. "M." wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych w wysokości 35 584,00 zł. Zobowiązanie to nie została przez spółkę zapłacone. Organ wskazał, że zobowiązanie to powstało w okresie, w którym skarżący był prezesem zarządu spółki z o.o. "M.". Z tego względu organ na podstawie przepisów art. 116 O.p. orzekł o odpowiedzialności skarżącego za zobowiązanie podatkowe wymienionej spółki.

Od decyzji organu pierwszej instancji skarżący wniósł odwołanie do Dyrektora Izby Skarbowej w W. W odwołaniu podnoszono, że decyzja wymiarowa wydana w stosunku do spółki dotknięte była wadami. Ponadto podnoszono, że skarżący we właściwym czasie złożył wniosek o ogłoszenie upadłości spółki z o.o. "M.", gdyż w dniu ... lipca 2005 r. złożył do sądu Rejonowego W. [...] Gospodarczy wniosek o ogłoszenie upadłości spółki. Wniosek ten został złożony w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym zobowiązania spółki przewyższyły jej majątek. Fakt ten zdaniem skarżącego uwalnia go odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki. Skarżący podkreślał, że złożenie przez niego wniosku o ogłoszenie upadłości spółki mimo oddalenia tego wniosku przez Sąd było skuteczne.

Wskazaną na wstępie decyzją organ drugiej instancji utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organu drugiej instancji stwierdzono, że w postępowaniu prowadzonym w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zobowiązania podatkowe podatnika organ nie jest uprawniony do badania prawidłowości decyzji wymiarowych wydanych w stosunku do podatnika. Organ stwierdził, że złożony przez skarżącego wniosek o ogłoszenie upadłości spółki z o.o. "M." został oddalony przez Sąd z powodu braku majątku spółki wystarczającego na pokrycie kosztów postępowania upadłościowego. Zdaniem organu okoliczność ta świadczy, że wniosek ten nie został złożony w terminie a zatem w sprawie nie występuje określona w art. 116 § 1 pkt 1 lit. a. O.p. przesłanka wyłączająca odpowiedzialność skarżącego za zobowiązania podatkowe spółki "M.". Skarżący nie wykazał innych określonych w przepisach art. 116 § 1 pkt 1 i 2 O.p. przesłanek wyłączających jego odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe spółki z o.o. "M.". Z tych powodów organ uznał, że decyzja organu pierwszej instancji była prawidłowa.

Na decyzję organu drugiej instancji skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze podnoszono, że w decyzji wymiarowej wydanej w stosunku do spółki z o.o. "M." organ bezzasadnie przerzucił na nią odpowiedzialność za prowadzenie transakcji z podmiotami nieistniejącymi. Skarżący wskazywał, że we właściwym czasie złożył wniosek o ogłoszenie upadłości spółki. Okoliczność oddalenia tego wniosku przez Sąd nie ma znaczenia dla oceny wytępienia w sprawie przesłanki wyłączającej odpowiedzialność skarżącego za zobowiązania podatkowe spółki. Zdaniem skarżącego dopiero wydanie decyzji wymiarowej stanowiło przesłankę do zgłoszenia wniosku o upadłość spółki. Skarżący podnosił, że postanowienie z dnia ... sierpnia 2005 r. o umorzeniu egzekucji potwierdza prowadzenie egzekucji w stosunku do spółki z o.o. D., która od ... kwietnia 2004 r. nie istnieje. Z tego względu zdaniem skarżącego brak jest podstaw do stwierdzenia, że prowadzona była egzekucja z majątku spółki z o.o. "M.". Skarżący wskazywał, że również tytuł wykonawczy został wystawiony na spółkę z o.o. D.

W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że skarżący obowiązany był złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości spółki z o.o. "M." już w styczniu 2005 r., gdyż na koniec roku 2004 zobowiązania spółki przekraczały dwukrotnie jej aktywa. Organ wskazywał, że jak wynika z odpisu Krajowego Rejestru Sądowego, spółka z o.o. D. zmieniła nazwę na "spółka z o.o. M.".

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest bezzasadna.

W rozpoznanej sprawie pomiędzy skarżącym i organami podatkowymi zaistniał spór co do tego, czy w zakresie zobowiązania podatkowego spółki z o.o. "M." z tytułu podatku dochodowego za rok 2003 wystąpiły przesłanki wyłączające odpowiedzialność skarżącego za to zobowiązanie. Zgodnie z treścią art. 116 § 1 O.p. za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu:

1) nie wykazał, że:

a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo

b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy;

2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

Skarżący twierdził, że w niniejszej sprawie wystąpiła przesłanka, o której mowa w art. 116 § 1 pkt 1 lit. a. O.p., gdyż w dniu ... lipca 2005 r. złożył wniosek o ogłoszenie upadłości spółki.

Jak wynika z postanowienia Sądu Rejonowego w W., [...] Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego (karta [...] akt podatkowych) wniosek ten został oddalony przez Sąd z powodu braku majątku spółki pozwalającego na pokrycie przynajmniej kosztów postępowania upadłościowego. Zdaniem Sądu brak majątku spółki w powiązaniu z innymi informacjami dotyczącymi jej stanu majątkowego świadczą o tym, że wniosek skarżącego o ogłoszenie upadłości spółki nie został złożony w terminie.

Zgodnie z treścią art. 10 ustawy z dnia z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. Nr 60, poz. 535 ze zm., w dalszej części uzasadnienia powoływanej jako u.p.u.n.) przesłanką do ogłoszenia upadłości dłużnika jest wystąpienie po jego stronie niewypłacalności. Zgodnie z treścią art. 11 ust. 1 u.p.u.n. dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań. Zgodnie z treścią art. 11 ust. 2 u.p.u.n. dłużnika będącego osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Ze znajdującego się w aktach podatkowych bilansu spółki wynika, że na koniec grudnia 2003 r. jej majątek w postaci aktywów obrotowych (towary, należności krótkoterminowe, inwestycje krótkoterminowe) i długoterminowych rozliczeń międzyokresowych wynosił 237 852,26zł a zobowiązania 936 528,02 zł, natomiast na koniec roku 2004 występował majątek składający się tylko z aktywów obrotowych (towary, należności krótkoterminowe, inwestycje krótkoterminowe i krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe) o wartości 187 970,66 zł a zobowiązania wynosiły 380 971,36 zł. Zatem zarówno w roku 2003 jak i w 2004 zobowiązania spółki z o.o. D. znacznie przewyższały jej majątek, a więc zachodziła określona w art. 11 ust. 2 u.p.u.n. przesłana do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki. Stan aktywów i pasywów spółki na koniec 2003 i 2004 r. a także fakt oddalenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki z powodu braku majątku wystarczającego na pokrycie kosztów postępowania świadczą o tym, że spółka była przedsiębiorcą, który co najmniej od końca 2003 r. utracił zdolność spłacania swoich zobowiązań. Dlatego Sąd nie mógł uznać za zasadne wywodów skarżącego, że dopiero doręczenie spółce w roku 2005 decyzji wymiarowej w zakresie podatku dochodowego za rok 2003 spowodowało utratę zdolności spłacania przez nią długów. Z tych względów należało stwierdzić, że skarżący nie złożył we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości spółki z o.o. "M." a zatem nie wystąpiła w sprawie określona w art. 116 § 1 pkt 1 lit. a. przesłanka wyłączająca jego odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe spółki. Z akt sprawy wynika, że brak było podstaw do przyjęcia że w sprawie występowały inne określone w przepisach art. 116 § 1 O.p. przesłanki wyłączające tę odpowiedzialność.

Twierdzenia skarżącego, że egzekucję prowadzono w stosunku do spółki z o.o. D. nie mogły świadczyć o niezgodności zaskarżonej decyzji z prawem. Z odpisu z Krajowego Rejestru Przedsiębiorców (karty... akt podatkowych) wynika, że spółka z o.o. D. z dniem ... kwietnia 2005 r. zmieniła nazwę na spółka o.o. "M.", a zatem występuje tutaj tożsamość podmiotu w toku postępowania egzekucyjnego. Z tego względu należało stwierdzić, że w sprawie prowadzona była nieskuteczna egzekucja do majątku tej samej spółki, której prezesem zarządu jak wynika z powołanego odpisu KRS był skarżący.

Egzekucja prowadzono w stosunku do spółki była bezskuteczna i okoliczność ta została stwierdzona formalnie postanowieniem Sądu o oddaleniu wniosku o ogłoszenie upadłości spółki o.o. "M." z powodu braku majątku wystarczającego na pokrycie kosztów postępowania. W piśmiennictwie prezentowany jest pogląd, że oddalenie wniosku o ogłoszenie upadłości z powodu braku majątku dłużnika jest wystarczającym dowodem na to, że prowadzenie w stosunku do niego egzekucji nie przyniesie efektu w postaci wyegzekwowania należności, a zatem jest to równoznaczne z bezskutecznością egzekucji w rozumieniu art. 116 § 1 O.p. (por. B Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Ordynacja podatkowa Komentarz, Warszawa 2005 s. 403 ).

Ponadto należy wskazać, że pomimo braku w aktach sprawy postanowienia o umorzeniu egzekucji administracyjnej sama strona skarżąca przyznaje w skardze, że postanowienie to zostało jej doręczone.

Organ w zaskarżonej decyzji nie wskazał dowodów potwierdzających bezskuteczność egzekucji prowadzonej w stosunku do spółki a także nie wskazał w decyzji, że w sprawie już na koniec 2003 r. wystąpiła określona w art. 11 § 2 u.p.u.n. przesłanka do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki., W ocenie Sądu stanowiło to naruszenie art. 210 § 4 O.p. w zakresie uzasadniania faktycznego decyzji, jednakże wobec tego, że w aktach podatkowych znajdowały się dowody potwierdzające te okoliczności, Sąd uznał, że uchybienie to nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Skoro uchybienie to nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy to na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm., powoływanej dalej jako ".p.p.s.a.") a contrario nie mogło stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji.

W zaskarżonej decyzji organ prawidłowo wskazał, że w postępowaniu prowadzonym w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zobowiązania podatkowe nie mogą zostać uwzględnione zarzuty przeciwko decyzji wymiarowej, gdyż w stosunku do tej decyzji stanowiłoby to naruszenie określonej w art. 128 O.p. zasady trwałości decyzji ostatecznych.

W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że w sprawie brak było podstaw do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.