Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 5173/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-01-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6174 Komornicy
Hasła tematyczne: Zawody prawnicze
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 10 ust. 1 pkt 6, art. 32 ust. 3, art. 32b pkt 1, art. 100, art. 101 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2011 nr 231 poz 1376
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji - tekst jednolity
article: art. 12 ust. 2 i 3
journal: Dz.U. 2007 nr 112 poz 769
law: Ustawa z dnia 24 maja 2007 r. o zmianie ustawy o komornikach sądowych i egzekucji oraz niektórych innych ustaw.
article: art. 184
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Robotowska (spr.) Sędzia NSA Jan Bała Sędzia del. WSA Magdalena Maliszewska Protokolant Paweł Gorajewski po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej K. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 czerwca 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 868/16 w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] w przedmiocie powołania na stanowisko komornika sądowego oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, objętym skargą kasacyjną wyrokiem z 22 czerwca 2016 r., oddalił skargę K. K. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lipca 2013 r. o odmowie powołania na stanowisko komornika sądowego.

I

Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy:

K. K. (dalej skarżący) w związku z obwieszczeniem Ministra Sprawiedliwości z [...] lutego 2013 r. o wolnym stanowisku komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w S. złożył w terminie – za pośrednictwem Prezesa Sądu Apelacyjnego w Katowicach – wniosek o powołanie na ww. stanowisko.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r., Minister Sprawiedliwości odmówił powołania skarżącego na stanowisko komornika sądowego.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. Minister Sprawiedliwości, orzekając na skutek wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, utrzymał w mocy decyzję wydaną

w pierwszej instancji. Stwierdził, że warunkiem powołania na stanowisko komornika jest spełnienie przez kandydata przesłanek określonych w art. 10 ust. 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (tekst jedn. Dz. U. z 2011 r. Nr 231, poz. 1376) w skrócie: u.k.s.e. Organ wyjaśnił, że do dnia 28 grudnia 2007 r. komornikiem mogła zostać osoba legitymująca się wyższym wykształceniem prawniczym lub administracyjnym. Możliwość taka wynikała z uregulowań art. 12 ust. 2

i 3 ustawy z 24 maja 2007 r. o zmianie ustawy o komornikach sądowych i egzekucji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 112, poz. 769) w skrócie: ustawa zmieniająca, zgodnie z którym do osób, które w dniu 28 grudnia 2007 r. były asesorami komorniczymi stosuje się przepis art. 10 ust. 3 u.k.s.e., dotyczący ukończenia wyższych studiów prawniczych i administracyjnych, w brzmieniu dotychczasowym. Przepis ten gwarantował prawa nabyte asesorów komorniczych zatrudnionych na tym stanowisku

w dniu wejścia w życie ustawy. Natomiast skarżący w tym dniu nie był zatrudniony na stanowisku asesora komorniczego, stosunek pracy został rozwiązany na mocy porozumienia stron w dniu [...] sierpnia 2007 r. Ponadto nie legitymował się dyplomem ukończenia studiów wyższych administracyjnych, gdyż ukończył zawodowe studia administracyjne i uzyskał tytuł licencjata dopiero w dniu [...] kwietnia 2010 r. Organ podkreślił, że status asesora komorniczego nie jest związany jedynie z decyzją administracyjną o powołaniu na to stanowisko, ale również z faktyczną praktyką na tym stanowisku w kancelarii komorniczej. Dlatego też, zdaniem organu, w rozpoznawanej sprawie, nie mógł znaleźć zastosowania art. 12 ust. 2 i 3 ustawy zmieniającej.

Minister Sprawiedliwości wskazał, że ustawa zmieniająca zaostrzyła wymogi dotyczące wykształcenia komornika, stanowiąc wymóg ukończenia studiów wyższych prawniczych (w Polsce lub za granicą) i uzyskania tytułu magistra. Tak więc elementem koniecznym do ewentualnego powołania na stanowisko komornika stał się, w przypadku skarżącego, wymóg uzupełnienia wykształcenia.

Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem K. K. wniósł skargę na powyższą decyzję, domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji i zarzucając im naruszenie prawa materialnego, tj. art. 10 u.k.s.e. w zw. z art. 12 ust. 2 i 3 ustawy zmieniającej poprzez błędne uznanie, że skarżący nie spełnia wymogów formalnych do powołania na stanowisko komornika sądowego; naruszenie art. 100 u.k.s.e. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie; a także naruszenie prawa procesowego poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo stwierdził, że ustawą z 13 czerwca 2013 r.

o zmianie ustaw regulujących wykonywanie niektórych zawodów został znowelizowany m. in. art. 32 b pkt. 1 u.k.s.e. poprzez wyraźne wskazanie, że ustanie zatrudnienia powoduje obowiązek odwołania – przez właściwego Prezesa Sądu Apelacyjnego – asesora komorniczego ze stanowiska. Organ nie zgodził się z koncepcją skarżącego, że jest on nadal asesorem komorniczym, pomimo niewykonywania faktycznie czynności asesora od [...] sierpnia 2007 r., tj. od 6 lat.

Wyrokiem z 26 lutego 2014 r., sygn. akt VI SA/Wa 2523/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę K. K.. Orzeczenie to zostało następnie uchylone na skutek wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 marca 2016 r., sygn. akt II GSK 2301/14. Sąd kasacyjny stwierdził, że w treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku WSA błędnie przedstawił przebieg kariery zawodowej skarżącego, jak również błędnie wskazał, iż podstawą odmowy powołania skarżącego na stanowisko komornika sądowego był brak dwuletniego stażu pracy na stanowisku asesora komorniczego, podczas gdy skarżący wykonywał funkcję asesora komorniczego przez okres 9 lat. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zachodzi całkowita rozbieżność między ustalonym stanem faktycznym sprawy, a rozważaniami merytorycznymi uzasadnienia wyroku, które odnoszą się do innej osoby i innej sytuacji prawnej.

NSA uchylając zaskarżony wyrok wskazał, by w ponownie prowadzonym postępowaniu WSA ocenił sytuację prawną wnioskodawcy w świetle ustalonego stanu faktycznego, co do przebiegu jego kariery i posiadanego wykształcenia, a także ocenił jaki wpływ – na status asesora komorniczego – miało zaprzestanie przez skarżącego pracy w kancelarii komorniczej w sierpniu 2007 r. w świetle przepisów ustawy zmieniającej u.k.s.e. i na tej podstawie ocenił, czy w 2013 r. wnioskodawca był nadal asesorem komorniczym korzystającym z gwarancji zawartych w ustawie zmieniającej.

Ponownie rozpoznając sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718) w skrócie: p.p.s.a., wyrokiem z 22 czewca 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 868/16 oddalił skargę

w całości.

WSA wskazał, że skarżący w dacie wejścia w życie ustawy zmieniającej, tj.

w dniu 28 grudnia 2007 r. nie był zatrudniony na stanowisku asesora komorniczego (stosunek pracy ustał w dniu [...] sierpnia 2007 r.), ponadto na dzień 28 grudnia 2007 r. nie legitymował się dyplomem ukończenia wyższych studiów (tytuł licencjata uzyskał

w dniu [...] kwietnia 2010 r.). Z tych przyczyn Sąd uznał, że w sprawie nie mógł znaleźć zastosowania art. 12 ust. 2 i 3 ustawy zmieniającej. Sąd podkreślił, że warunkiem powołania na stanowisko komornika jest spełnienie przez kandydata przesłanek określonych w art. 10 ust. 1 u.k.s.e. Do dnia 28 grudnia 2007 r. komornikiem mogła zostać osoba legitymująca się wyższym wykształceniem prawniczym lub administracyjnym. Zgodnie z art. 12 ust. 2 i 3 ustawy zmieniającej, do osób, które

w dniu 28 grudnia 2007 r. były asesorami komorniczymi stosuje się przepis art. 10 ust. 3 u.k.s.e., dotyczący ukończenia wyższych studiów prawniczych i administracyjnych, w brzmieniu dotychczasowym. Sąd pierwszej instancji zauważył, że przepis ten gwarantował prawa nabyte asesorów komorniczych zatrudnionych na tym stanowisku

w dniu wejścia w życie ustawy. Skarżący natomiast w tym dniu nie był zatrudniony na stanowisku asesora komorniczego, stosunek pracy został bowiem rozwiązany w dniu [...] sierpnia 2007 r. Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko organu, że status asesora komorniczego nie jest związany wyłącznie z decyzją o powołaniu na to stanowisko, ale również z faktyczną praktyką wykonywaną w kancelarii komorniczej

w dniu wejścia w życie ustawy zmieniającej. Dlatego też, zdaniem Sądu, odnośnie skarżącego nie miał zastosowania art. 12 ust. 2 i 3 ustawy zmieniającej. WSA podzielił pogląd organu, że przepisy ustawy zmieniającej miały na celu chronić prawa nabyte osób, które w dniu jej wejścia w życie były zatrudnione jako asesorzy komorniczy – pomimo niespełniania wymogów dotyczących wykształcenia.

W ocenie Sądu Minister Sprawiedliwości nie naruszył przepisów procedury administracyjnej, gdyż w toku postępowania zebrał i rozpatrzył całość materiału dowodowego, a wydając zaskarżoną decyzję umotywował przesłanki rozstrzygnięcia.

II

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył K. K., zaskarżając wyrok w całości i na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zarzucając mu:

1. naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 190 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. polegające na niezastosowaniu się przez WSA w Warszawie w wyroku z 22 czerwca 2016 r. do zaleceń Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartych w wyroku z 17 marca 2016 r. w zakresie oceny, jaki wpływ na status asesora komorniczego miało zaprzestanie przez skarżącego pracy na tym stanowisku w 2007 r. i czy w 2013 r. skarżący był nadal asesorem komorniczym oraz rozstrzygnięciu tym wyrokiem w zakresie wykraczającym poza granice określone wyrokiem NSA z 17 marca 2016 r., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

- art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) w skrócie: p.u.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/

w zw. z art. 134 § 1 w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U.

z 2013 r., poz. 267) w skrócie: k.p.a., polegające na oddaleniu zamiast na uwzględnieniu skargi, a w konsekwencji nieuchyleniu decyzji organu drugiej instancji, pomimo iż decyzja została wydana bez rozważenia całego materiału dowodowego

w niniejszej sprawie, w tym nadal nie wyjaśniono charakteru prawnego i obowiązywania decyzji Ministra Sprawiedliwości powołującej skarżącego, w trybie art. 100 u.k.s.e., na stanowisko asesora komorniczego w związku z rozwiązaniem przez skarżącego stosunku pracy, co skutkowało nienależytym i niewyczerpującym wyjaśnieniem skarżącemu w uzasadnieniu decyzji okoliczności faktycznych i prawnych, mających wpływ na ustalenie praw skarżącego do powołania na stanowisko komornika sądowego;

- art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. oraz art. 3 § 1 p.p.s.a poprzez nienależyte wykonanie obowiązków kontroli w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe i niewyczerpujące uzasadnienie zaskarżonego wyroku, nieodpowiadające wymogom art. 141 § 4 p.p.s.a., polegające na braku rozpoznania i dokonania oceny prawnej podniesionego przez skarżącego w skardze zarzutu, iż na chwilę złożenia wniosku o powołanie na stanowisko komornika sądowego, skarżący, mimo braku stosunku pracy, pozostawał asesorem komorniczym, bowiem nie został odwołany z pełnionej funkcji przez Ministra Sprawiedliwości w związku z rozwiązaniem stosunku pracy, a także nieustosunkowanie się do tego zarzutu przez WSA w Warszawie w uzasadnieniu wyroku;

2. naruszenie prawa materialnego, tj.:

- art. 100 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1138 z późn. zm.) w skrócie: u.k.s.e., poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, iż decyzja Ministra Sprawiedliwości, powołująca skarżącego na stanowisko asesora komorniczego nie jest wystarczająca do powołania go na stanowisko komornika sądowego, mimo iż powołanie na stanowisko asesora komorniczego decyzją Ministra Sprawiedliwości nie było i nie jest obwarowane dodatkowymi wymogami, jak np. stosunek pracy;

- art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych

i egzekucji w brzmieniu pierwotnym (obecnie: art. 10 ust. 1 pkt 6 u.k.s.e.) w zw. z art. 12 ust. 2 i 3 ustawy zmieniającej, poprzez błędną wykładnię i uznanie, że skarżący nie spełnia wymogów formalnych do powołania na stanowisko komornika sądowego.

Podnosząc te zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku

w całości i rozpatrzenie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości

i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz

o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Sprawiedliwości wniósł o jej oddalenie.

III

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Autor skargi kasacyjnej podnosząc zarzuty oparte na obu podstawach z art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., kwestionuje nie tylko prawidłowość oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który ponownie kontrolując zaskarżoną decyzję stwierdził, iż brak jest uchybień, które musiałyby skutkować jej uchyleniem, ale także skarżący zarzuca, iż Sąd pierwszej instancji nie zastosował się do wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego, którymi zgodnie z treścią art. 190 p.p.s.a. był związany, a nadto, że Sąd wadliwie i niewyczerpująco uzasadnił swoje stanowisko w sprawie.

Nie ulega wątpliwości, że Sąd pierwszej instancji ponownie rozpoznając skargę K. K. prawidłowo dokonał kontroli legalności zaskarżonej decyzji. Okoliczność utrzymania w obrocie prawnym zaskarżonej decyzji nie jest równoznaczna z tym, że Sąd administracyjny przeprowadził kontrolę działalności administracji publicznej w sposób wadliwy i nie może być argumentem skutecznie przemawiającym za uchyleniem takiego orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania, należy stwierdzić, że są one nieuzasadnione, bowiem Sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił, na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, iż decyzja Ministra Sprawiedliwości jest zgodna z prawem. Ponadto wbrew twierdzeniom skarżącego, Sąd w jasny sposób uzasadnił motywy podjętego rozstrzygnięcia, również w zakresie kwestionowanym przez skarżącego, tj. odnośnie skutków decyzji Ministra Sprawiedliwości powołującej skarżącego, w trybie art. 100 u.k.s.e., na stanowisko asesora komorniczego w związku z późniejszym rozwiązaniem przez skarżącego stosunku pracy i dalszymi konsekwencjami niepozostawania na stanowisku asesora

w chwili złożenia wniosku o powołanie na stanowisko komornika sądowego.

Należy podkreślić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę ponownie działał, zgodnie z treścią art. 190 p.p.s.a., w granicach związania wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w tej sprawie wyrokiem z dnia 17 marca 2016 r., sygn. akt II GSK 2301/14. W wyroku tym Sąd kasacyjny wskazał, że osią sporu w sprawie jest to, czy gwarancje zawarte w ustawie zmieniającej u.k.s.e. przewidziane dla asesorów komorniczych obejmują skarżącego, który przed wejściem w życie ustawy zmieniającej zaprzestał pracy w charakterze asesora komorniczego, od 6 lat nie pracuje jako asesor komorniczy, a w tym czasie ukończył studia administracyjne, nie zaś prawnicze. Zdaniem skarżącego, skoro został powołany na stanowisko asesora komorniczego i nie został z niego odwołany, to w chwili składania wniosku o powołanie na komornika sądowego był asesorem komorniczym i spełniał wymogi formalne przewidziane w art. 10 u.k.s.e. w zw. z art. 12 ust. 2 i 3 ustawy zmieniającej. Ustawodawca nie nałożył bowiem na asesorów powołanych na podstawie art. 100 u.k.s.e. żadnego obowiązku uzupełnienia wykształcenia w określonym czasie, tak jak to uczynił w stosunku do komorników (art. 102 u.k.s.e.).

Z tym stanowiskiem skarżącego Wojewódzki Sąd Administracyjny się nie zgodził, czemu – wbrew zarzutom autora skargi kasacyjnej – dał wyraz w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Dlatego najdalej idący zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ w zw. z art. 134 § 1 w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nieustosunkowanie się przez WSA do okoliczności, iż w chwili złożenia wniosku

o powołanie na stanowisko komornika sądowego, skarżący, mimo braku stosunku pracy, pozostawał asesorem komorniczym, bowiem nie został odwołany z pełnionej funkcji w związku z rozwiązaniem stosunku pracy, a także niedostateczne wyjaśnienie charakteru i mocy obowiązywania decyzji Ministra Sprawiedliwości wydanej na podstawie art. 100 u.k.s.e. są nieuzasadnione.

Należy przypomnieć, że ustawą z 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych

i egzekucji, która weszła w życie dnia 29 listopada 1997 r. ustawodawca zmienił dotychczasowe warunki, na jakich można było ubiegać się o powołanie na stanowisko komornika. Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy osoby, które rozpoczęły praktykę komorniczą przed dniem wejścia w życie ustawy (tj. przed dniem 29 listopada 1997 r.), a które nie spełniały wymagań określonych w art. 10 ust. 1 pkt 3, mogły kontynuować szkolenie, a po jego ukończeniu przystąpić do egzaminu komorniczego. Osoby te, zgodnie z ust. 2 cyt. artykułu, mogły być zatrudnione na stanowisku komornika po uzupełnieniu kwalifikacji, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 u.k.s.e. Przy czym, co istotne, treść przepisu art. 101 ust. 1 i 2 ustawy o komornikach i egzekucji sądowej odnosiła się do art. 10 ust. 1 pkt 3 w jego brzmieniu pierwotnym, a więc wskazującym na wymóg ukończenia wyższych studiów prawniczych lub administracyjnych jako warunek powołania na stanowisko komornika. Taki kształt uregulowania przejściowego dotyczącego koniecznego wykształcenia miał na celu ochronę osób odbywających praktykę komorniczą w dniu wejścia w życie ustawy o komornikach sądowych

i egzekucji. Należy podkreślić, że taki stan rzeczy mógł utrzymać się do dnia 28 grudnia 2007 r., kiedy to weszła w życie ustawa z 24 maja 2007 r. o zmianie ustawy

o komornikach sądowych i egzekucji oraz niektórych innych ustaw ustanawiająca obowiązek ukończenia wyższych studiów prawniczych i uzyskania tytułu magistra prawa (obecnie art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o komornikach i egzekucji sądowej).

Za nieuzasadniony należy uznać zarzut naruszenia art. 100 u.k.s.e. Z jasnej treści tego przepisu wynika, iż jest to przepis przejściowy, który pozwolił Ministrowi Sprawiedliwości jednorazowo powołać na stanowisko asesora komorniczego osoby, które w czasie obowiązywania poprzednich przepisów regulujących zawód komornika sądowego odbyły praktykę komorniczą i zdały egzamin komorniczy, ale nie zostały komornikami sądowymi, a nie posiadały wykształcenia, którym legitymować musiały się osoby ubiegające się o powołanie na stanowisko asesora komorniczego według nowych przepisów ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. W ten sposób umożliwiono zatrudnienie tych osób na stanowisku asesora komorniczego, tj. na stanowisku wprowadzonym przepisami nowej ustawy. Jednocześnie przepisy przejściowe nie przewidywały możliwości uchylenia przez Ministra Sprawiedliwości decyzji wydanej na postawie art. 100 u.k.s.e. w przypadku ustania zatrudnienia

na stanowisku asesora komorniczego, tak jak ma to miejsce obecnie w przypadku właściwego prezesa sądu apelacyjnego, do którego kompetencji należy aktualnie powoływanie i odwoływanie asesorów komorniczych. Jak wynika z powyższego, konstrukcja przyjęta w art. 100 u.k.s.e. była konsekwencją stanu przejściowego wynikającego z wprowadzenia przez ustawodawcę zwiększonych wymogów wobec kandydatów na stanowisko komornika.

Raz jeszcze należy wyraźnie podkreślić, że celem regulacji art. 100 u.k.s.e. było jedynie umożliwienie zatrudnienia w charakterze asesora komorniczego osób, które odbyły praktykę komorniczą i zdały egzamin komorniczy, a nie posiadały odpowiedniego wykształcenia – przewidzianego na nowych zasadach. Jednakże osoby takie, aby być powołanym na stanowisko komornika sądowego winny były uzupełnić wykształcenie i legitymować się wykształceniem wymaganym przez aktualnie obowiązującą ustawę o komornikach sądowych i egzekucji.

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy istotne jest, na co zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji, że K. K. w świetle przepisów ustawy obowiązujących do dnia 28 grudnia 2007 r. nie mógłby zostać powołany na stanowisko komornika sądowego, bowiem w tej dacie nie posiadał wykształcenia prawniczego, ani administracyjnego. Tytuł licencjata administracji uzyskał bowiem dopiero w dniu [...] kwietnia 2010 r.

Za nieuzasadnione należy także uznać podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa materialnego.

Wymogi zawarte przez ustawodawcę w art. 10 u.k.s.e. są ustawowym minimum, które musi spełniać każdy kandydat na komornika sądowego. Poza warunkami

o charakterze ogólnym, takimi jak: wiek, obywatelstwo, zdolność do czynności prawnych, ustawodawca określił warunki dotyczące wykształcenia i doświadczenia zawodowego, warunki zdrowotne, warunki o charakterze moralno-etycznym (nieposzlakowana opinia, niekaralność, brak podejrzenia o popełnienie przestępstwa). Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 6 u.k.s.e., w brzmieniu ustalonym ustawą zmieniającą, jednym z wymogów formalnych, jakie spełnić musi kandydat na stanowisko komornika sądowego jest wymóg ukończenia wyższych studiów prawniczych w Rzeczypospolitej Polskiej i uzyskania tytułu magistra prawa lub zagranicznych studiów prawniczych uznanych w Rzeczypospolitej Polskiej. Do dnia 28 grudnia 2007 r. komornikiem mogła zostać osoba legitymująca się wyższym wykształceniem prawniczym lub administracyjnym (art. 10 ust. 1 pkt 3 u.k.s.e.). K. K. na dzień zmiany przepisów, tj. 28 grudnia 2007 r. nie posiadał wykształcenia wyższego, ani prawniczego ani administracyjnego, gdyż studia na kierunku administracja ukończył dopiero w 2010 roku uzyskując stopień licencjata.

Nie można również zgodzić się z poglądem skarżącego, że nadal jest asesorem komorniczym, mimo iż nie wykonuje faktycznie czynności asesora od dnia [...] sierpnia 2007 r. Analiza przepisów ustawy o komornikach sądowych i egzekucja prowadzi do wniosku, że status prawny asesora komorniczego znamionuje nie tylko szereg ustawowych wymogów, jakie musi spełnić osoba powołana na to stanowisko, ale także procedura nawiązania stosunku pracy (zawarcia umowy o pracę) z komornikiem sądowym, co łączy się z powołaniem – zgodnie z treścią art. 32 ust. 3 u.k.s.e. Na dzień 28 grudnia 2007 r. – co wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego – skarżący nie był zatrudniony na stanowisku asesora komorniczego, bowiem stosunek pracy z zatrudniającym go komornikiem sądowym, jak wynika z przedłożonego świadectwa pracy, został rozwiązany na mocy porozumienia stron już w dniu [...] sierpnia 2007 r. Jako błędny należy ocenić pogląd skarżącego, iż wobec nieodwołania go ze stanowiska asesora komorniczego, pomimo rozwiązania umowy o pracę z komornikiem sądowym, nadal zachowuje on status asesora komorniczego uprawniający do zastosowania art.. 12 ust. 2 i 3 ustawy zmieniającej. Za taką interpretacją przepisów przemawia również ostatnia nowelizacja ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. Ustawodawca ustawą z 13 czerwca 2013 r. o zmianie ustaw regulujących wykonywanie niektórych zawodów (Dz. U. z 2013 r., poz. 829) znowelizował m.in. art. 32b pkt 1 u.k.s.e., wyraźnie wskazując, iż ustanie zatrudnienia asesora komorniczego powoduje obowiązek odwołania go ze stanowiska przez właściwego Prezesa Sądu Apelacyjnego.

Powołanie na stanowisko asesora komorniczego wiąże się z zajmowaniem tego stanowiska, a więc z zatrudnieniem na tym stanowisku. Skarżący prezentuje pogląd, iż sam fakt powołania go na stanowisko asesora komorniczego daje mu prawo bycia tym asesorem tak długo, jak nie zostanie wydana decyzja o jego odwołaniu, bez względu na okoliczności, czy zajmuje nadal to stanowisko – czy tak jak w rozpoznawanej sprawie mimo niewykonywania pracy na tym stanowisku. Z tym poglądem nie można się zgodzić w świetle przepisów prawa dotyczących zatrudnienia asesorów komorniczych.

Skarżący zdaje się prezentować pogląd, iż powołanie na stanowisko asesora komorniczego to jest tytuł, który, bez względu na brak zajmowania tego stanowiska

z racji zatrudnienia, jest mu przyznany tak długo, dopóki nie zostanie wydania decyzja

o odwołaniu.

Podsumowując, słusznie organ uznał, a Sąd pierwszej instancji tę ocenę trafnie podzielił, że skarżący na dzień 28 grudnia 2007 r. nie był zatrudniony jako asesor komorniczy i nie legitymował się dyplomem ukończenia wyższych studiów administracyjnych lub prawniczych, dlatego w obecnym stanie prawnym nie mógł zostać powołany na stanowisko komornika sądowego, bowiem w dacie złożenia wniosku o powołanie go na stanowisko komornika winien wykazać się wyższym wykształceniem prawniczym z tytułem magistra, zgodnie z aktualnie obowiązującym art. 10 ust. 1 pkt 6 u.k.s.e.

Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.