Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 551/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2020-11-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6209 Inne o symbolu podstawowym 620
Hasła tematyczne: Służba zdrowia
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134 ust. 1 i 2 i art. 148 ust. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 1373
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.),, sędzia WSA Małgorzata Roleder, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 listopada 2020 r. sprawy ze skargi Wojewódzkiej Stacji Pogotowia Ratunkowego Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w S. na decyzję Dyrektora P. Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w B. z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Skarga została wywiedziona na podstawie następujących okoliczności.

W dniu 5 lutego 2020 r. Dyrektor P. Oddziału Wojewódzkiego NFZ, na podstawie art. 139 ust. 2 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (DZ.U. z 2019 r., poz. 1373 ze zm.; dalej powoływana jako ustawa), ogłosił postępowanie o kodzie [...], prowadzone w trybie konkursu ofert w sprawie zawarcia umowy o udzielanie na obszarze powiatów: 2001 a., 2009 s., 2012 s., 2063 S., w okresie od 1 kwietnia 2020 r. do 28 lutego 2023 r. świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: pomoc doraźna i transport sanitarny, w zakresie: świadczenia udzielane przez zespół transportu medycznego. W ogłoszeniu przedmiotowego postępowania podano wartość zamówienia nie większą niż 1 650 000,00 PLN, na okres rozliczeniowy od 1 kwietnia 2020 r. do 31 grudnia 2020 r. oraz wskazano, że po przeprowadzeniu postępowania zostaną zawarte maksymalnie 2 umowy.

Komisja konkursowa prowadząca niniejsze postępowanie działała na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia z 22 grudnia 2014 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej, jej zadań oraz trybu pracy (Dz. U. z 2018 r. poz. 1897; dalej powoływane jako rozporządzenie o pracach komisji).

Oferenci przystępujący do konkursu ofert, winni byli spełnić wymagania wynikające z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, w tym wymagania określone przez Ministra Zdrowia z 22 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 2295 ze zm.; zwane dalej rozporządzeniem szpitalnym), a także wymagania określone przez Prezesa NFZ w:

1. zarządzeniu nr 157/2019/DSM z 20 listopada 2019 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju pomoc doraźna i transport sanitarny, zwanym dalej "warunkami zawierania i realizacji umów";

2. zarządzeniu nr 18/2017/DSOZ z 14 marca 2017 r. w sprawie warunków postępowania dotyczącego zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zmienione zarządzeniem nr 19/2017/DSOZ z 15 marca 2017 r. oraz zarządzeniem nr 15/2019/DSM z 7 lutego 2019 r., zwanym dalej "warunkami postępowania".

Ocena ofert w postępowaniu dokonywana była natomiast w oparciu o rozporządzenie Ministra Zdrowia z 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz. U. poz. 1372 ze zm.; dalej powoływane jako rozporządzeniem kryterialne).

Na przedmiotowe postępowanie zostały złożone 2 oferty, oferta strony skarżącej Wojewódzkiej Stacji Pogotowia Ratunkowego SP ZOZ w S. nr 10-20-000062[17/l]-0001/00, która wpłynęła w dniu 17 lutego 2020 r. oraz oferta F. Sp. z o.o., nr 10-20-000062[17/l]-0002/00, która wpłynęła w dniu 19 lutego 2020 r. Obie oferty dotyczyły wykonywania świadczeń w 2 miejscach. Otwarcie ofert nastąpiło 24 lutego 2020 r.

W części jawnej postępowania, komisja konkursowa dokonała sprawdzenia ofert w zakresie spełniania warunków formalnych. W celu potwierdzenia prawdziwości i prawidłowości danych zawartych w ofertach ze stanem faktycznym w dniu 3 marca 2020 r. u obu oferentów zostały przeprowadzone weryfikacje ofert - we wskazanym w ofercie miejscu udzielania świadczeń. Następnie obaj oferenci zostali zaproszeni na negocjacje w wyniku, których w dniu 10 marca 2020 r. z każdym z oferentów ustalono ostateczne stanowiska co do ceny i liczby świadczeń, w wyniku czego zostały sporządzone i podpisane protokoły końcowe ze zbieżnymi stanowiskami.

W dniu 11 marca 2020 r. nastąpiło rozstrzygnięcie przedmiotowego postępowania konkursowego, zgodnie z którym do zawarcia umów dotyczących 2 miejsc udzielania świadczeń został wybrany F. Sp. z o.o. Oferta strony skarżącej nie została wybrana do zawarcia umowy w żadnym ze wskazanych w niej miejsc udzielania świadczeń.

W dniu 19 marca 2020 r. wpłynęło odwołanie strony skarżącej, w którym wniesiono o ponowną rzetelną i wnikliwą ocenę ofert w postępowaniu, wskazując na naruszenie zasad postępowania określonych w art. 134 ust. 1 i 2 ustawy oraz zmianę w toku postępowania warunków wymaganych od świadczeniodawców.

Jako potwierdzenie powyższego zarzutu wskazano na:

1. arbitralne wprowadzenie zmian w odpowiedzi ankietowej dotyczącej pytania nr 3.1.1 "ZTM mediana czasu dotarcia zespołu transportu medycznego na miejsce wezwania w przypadku konieczności natychmiastowego udzielenia świadczeń nie może być większa niż 20 minut" z odpowiedzi "tak" na odpowiedź "nie", co spowodowało obniżenie punktacji odwołującego (o 17 pkt) i było przyczyną wyboru konkurencyjnej oferty. Odwołujący podniósł, że realizował umowy cywilno-prawne ze szpitalami w S. i A., w których strony postanowiły, że usługi będą wykonywane nie później niż w ciągu 20 minut od wskazania w zgłoszeniu godziny zapotrzebowania, o której powinien być podstawiony środek transportu (telefonicznie), a odpowiedź na pytanie ankietowe nr 3.1.1 ma jedynie charakter deklaratoryjny, który można zweryfikować w trakcie realizacji umowy. Dodatkowo wskazano, że dokumentacja konkursowa nie zawierała informacji, które wskazywałyby, że kryterium dotyczące mediany czasu dojazdu nie będzie punktowane, o czym też nie było mowy na szkoleniu, które Oddział organizował przed przedmiotowym postępowaniem konkursowym;

2. zawyżenie o 8 pkt oceny oferty F. Medycyna Sp. z o.o. w zakresie oceny spełnienia przez tego oferenta kryterium dodatkowo ocenianego dotyczącego certyfikatu ISO, co należy ocenić jako nieprawidłowe z uwagi na to, że przedstawiony przez tego oferenta certyfikat ISO 9001:2015 ważny do 20 stycznia 2022 r. oraz załącznik datowany na dzień 12 lutego 2020 r. nie mógł obejmować komórek podwykonawcy, z którym umowa została zawarta dopiero 18 lutego 2020 r., zatem certyfikat ten nie mógł obejmować komórek, które nie działały w dacie przyznawania certyfikatu czy też wystawienia jego załącznika, ponieważ nie mogły podlegać ocenie w trakcie audytu certyfikacyjnego;

3. naruszenie § 7 ust. 1 zarządzenia nr 157/2019/DSM Prezesa NFZ, ze względu na niespełnianie przez F. Sp. z o.o. wymogów dotyczących łączności w zakresie normy EN 1789-2007+A2:2014, przenoszącej europejskie normy zharmonizowane definiujące Ambulans typu C jako: ruchomą jednostkę intensywnej opieki - ambulans drogowy skonstruowany i wyposażony do transportu, zaawansowanego leczenia i monitorowania pacjentów wyposażony w zakresie łączności w: nadajnik-odbiornik radiowy zainstalowany w pojeździe, przenośny nadajnik-odbiornik radiowy, dostęp do publicznej sieci telefonicznej np. przez zwyczajny nadajnik radiowy lub przenośny telefon (komórkowy), przenośny alarmowy układ przywołujący, liczba na osobę (może być elementem przenośnego odbiornika radiowego) oraz wewnętrzną łączność między kierowcą i przedziałem dla pacjenta. Odwołujący wskazał, że zapewnienie łączności tylko w oparciu o telefon komórkowy nie spełnia wymogów w powyższym zakresie;

4. niespełnianie przez oferenta F. Medycyna Sp. z o.o. wymogów określonych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 5 października 2017 r. w sprawie szczegółowego sposobu postępowania z odpadami medycznymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1975) oraz w ustawie z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2019 r. poz. 701 ze zm.). Odwołujący podniósł, że te akty prawne wskazują na obowiązek dysponowania przez świadczeniodawcę pomieszczeniem, urządzeniem chłodniczym do przechowywania odpadów. Podczas, gdy oferent dysponuje pomieszczeniami zlokalizowanymi w S. przy ul. K. "(...) w postaci lokalu nr 1 o powierzchni 11 m2, usytuowanym na I piętrze oraz lokalu nr 10 o powierzchni 35 m2, również na I piętrze wymienionego budynku". Pomieszczenia te powinny zapewniać bezpieczeństwo sanitarne, chociażby poprzez odrębne ciągi komunikacyjne;

5. wątpliwości dotyczące zapewnienia obsady kadrowej przez podwykonawcę oferenta F. Sp. z o.o., bowiem oferent nie dopełnił obowiązku udowodnienia określonego stażu zgłoszonego personelu. Zdaniem odwołującego mało prawdopodobne jest, że personel ten zapewni gotowość do udzielania świadczeń w powiecie s., gdyż zdobył staż w jednostkach systemu PRM oddalonych od S. nawet o 170 km. Co więcej, w kwestii ratowników, którzy są wykazani jednocześnie w ofercie odwołującego i oferenta F. Medycyna Sp. z o.o., odwołujący wskazał, że jego pracownicy (zatrudnieni na umowę o pracę ale też w oparciu o umowy cywilno-prawne) mają zawarte umowy o zakazie konkurencji. Oznacza to, że mimo oświadczeń o współpracy z podwykonawcą nie wszystkie umowy zostaną zawarte. Na potwierdzenie powyższego odwołujący załączył do odwołania cztery umowy o zakazie konkurencji oraz jedną umową na świadczenie usług zdrowotnych.

Decyzją nr [...] z [...] marca 202Or. Dyrektor P. Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia oddalił odwołanie, uznając, że postępowanie konkursowe było prowadzone prawidłowo, a zarzuty odwołującego są niezasadne. W uzasadnieniu podkreślono, że zasadniczym celem organu rozpatrującego odwołanie jest zbadanie czy rozstrzygnięcie postępowania dokonane przez komisję konkursową zostało podjęte z naruszeniem zasad postępowania i czy w wyniku okoliczności podniesionych w odwołaniu interes prawny odwołującego doznał uszczerbku. Zgodnie z ustawą o świadczeniach, zasadami przeprowadzania postępowania są w szczególności: równe traktowanie świadczeniodawców, niezmienność warunków, które podlegają ocenie w toku postępowania, przestrzeganie określonych w ogłoszeniu procedur oraz zachowanie uczciwej konkurencji. Oceniając przedmiotowe postępowanie konkursowe, Dyrektor P. OW NFZ stwierdził, że działania komisji konkursowej w żaden sposób nie naruszyły przedmiotowych zasad. Oferty złożone w postępowaniu, w tym również oferta odwołującego, zostały poddane jednolitej ocenie zarówno poprzez sprawdzenie warunków niezbędnych do realizacji świadczeń, jak i ocenione pod kątem kryteriów oceny ofert, obowiązujących w przedmiotowym postępowaniu. Kryteria oceny ofert i warunki wymagane od świadczeniodawców były jawne i nie podlegały zmianie w toku postępowania. Materiał zgromadzony w przedmiotowej sprawie potwierdził również, że w postępowaniu konkursowym nie został naruszony art. 134 ustawy, zobowiązujący Fundusz do zapewnienia równego traktowania wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i prowadzenia postępowania w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Wszelkie wymagania, wyjaśnienia i informacje, a także dokumenty związane z postępowaniem zostały bowiem udostępnione potencjalnym oferentom na takich samych zasadach. Przystępując do postępowania odwołujący miał możliwość zapoznania się z warunkami wymaganymi od świadczeniodawców oraz kryteriami oceny ofert, które zostały podane w ogłoszeniu przedmiotowego postępowania.

Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem Wojewódzka Stacja Pogotowia Ratunkowego SP ZOZ w S. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w którym zasadniczo podtrzymano zarzuty odwołania.

Dokonując ponownego rozpatrzenia sprawy Dyrektor P. OW NFZ w B. decyzją z [...] czerwca 2020 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji w odniesieniu do zarzutu dotyczącego arbitralnego wprowadzenia zmian w odpowiedzi ankietowej dotyczącej pytania nr 3.1.1 z odpowiedzi "tak" na odpowiedź "nie", co spowodowało obniżenie punktacji odwołującego (o 17 pkt) i było przyczyną wyboru konkurencyjnej oferty wskazano, że komisja konkursowa zwróciła się do odwołującego o udzielenie wyjaśnień w zakresie: udzielenia odpowiedzi "tak" na to pytanie. W dniu 2 marca 2020 r. odwołujący przedstawił, że przeprowadził analizę dotyczącą możliwości wywiązania się z podjętego zadania w oparciu o dotychczasowe funkcjonowanie w systemie państwowego ratownictwa medycznego oraz transportu realizowanego w oparciu o umowy ze szpitalami w S. i A. Ponadto, wskazał, że odległości pomiędzy miejscowościami S. – A. – S. nie są na tyle znaczne, żeby nie pozwalały na dotarcie do poszczególnych ośrodków leczenia szpitalnego celem udzielenia świadczenia w czasie uniemożliwiającym zachowanie mediany 20 minut czasu dotarcia. Tym samym odwołujący podtrzymał udzieloną odpowiedź "tak" na pytanie ankietowe 3.1.1. Komisja konkursowa podjęła decyzję o nieuznaniu wyjaśnień odwołującego. W ocenie komisji konkursowej możliwość udokumentowania czasów dotarcia zespołów transportu medycznego w poszczególnych miejscach wyczekiwania może się opierać jedynie na kartach pracy zespołu transportu medycznego w ramach prowadzonej dokumentacji medycznej. Wzór karty pracy transportu medycznego został określony w warunkach zawierania i realizacji umów. Ponieważ konkurs ofert ogłoszony został na nowy zakres świadczeń, jakim są świadczenia udzielane przez zespół transportu medycznego, nie ma możliwości wiarygodnego potwierdzenia spełnienia ww. warunku i udokumentowania czasów dotarcia zespołu transportu medycznego na miejsce wezwania w celu ustalenia mediany. W związku z powyższym komisja konkursowa podjęła decyzję o dokonaniu zmian w ankiecie odwołującego, co skutkowało zmniejszeniem punktacji w kryterium dostępności z 17 pkt na 0 pkt. Zdaniem organu takie postępowanie komisji, ze względu na ocenianie ofert w systemie informatycznym, na podstawie wczytanych wcześniej odpowiedzi ankietowych, należy uznać za prawidłowe, mając na uwadze określony w art. 134 ustawy, obowiązek równego traktowania wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy oraz prowadzenia postępowania w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Organ dodatkowo wyjaśnił, że świadczenia udzielane przez zespół transportu medycznego, jako nowy zakres świadczeń kontraktowanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia zostały wprowadzone:

- rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 15 lutego 2019 r., zmieniającym rozporządzenie w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego (Dz. U. poz. 401) - ustalającym warunki wymagane;

- rozporządzeniem Ministra Zdrowia zmieniającym rozporządzenie w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej z 9 kwietnia 2019 r. (Dz.U. poz. 832) -ustalającym warunki dodatkowo oceniane;

- zarządzeniem nr 157/2019/DSM Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z 20 listopada 2019 r. określającym warunki zawierania i realizacji umów w tym zakresie.

W związku z powyższym do dnia składania ofert w niniejszym postępowaniu żaden z oferentów nie posiadał zawartej umowy w przedmiotowym zakresie świadczeń, a co z tego wynika nie mógł sporządzać dokumentacji z udzielania świadczeń na ww. warunkach - kart pracy zespołu transportu medycznego, których wzór stanowi załącznik nr 4 do zarządzenia nr 157/2019/DSM. Oceniono, że podnoszona kwestia realizowania umów cywilno-prawnych ze szpitalami w S. i A., w których strony postanowiły, że usługi będą wykonywane nie później niż w ciągu 20 minut od wskazania w zgłoszeniu godziny zapotrzebowania, o której powinien być podstawiony środek transportu (telefonicznie) nie ma znaczenia, albowiem odpowiedź na pytanie ankietowe nr 3.1.1 ma jedynie charakter deklaratoryjny, który można zweryfikować w trakcie realizacji umowy. Zdaniem organu nie zasługuje także na uwzględnienie stanowisko odwołującego, że dokumentacja konkursowa nie zawierała informacji, które wskazywałyby, że kryterium dotyczące mediany czasu dojazdu nie będzie punktowane, o czym też nie było mowy na szkoleniu, które Oddział organizował przed przedmiotowym postępowaniem konkursowym. Odnosząc się do tego organ podniósł, że uwzględniając brzmienie warunku dodatkowo ocenianego w rozporządzeniu kryterialnym - zgodnego z pytaniem ankietowym 3.1.1 należy zauważyć, że ze względu na nierealizowanie przedmiotowych świadczeń przez żadnego z oferentów i nieposiadanie związanej z tym dokumentacji, żaden z nich nie był uprawniony do otrzymania dodatkowej punktacji za spełnianie przedmiotowego kryterium. Ewentualne przyszłe spełnienie bądź niespełnienie warunku nie mogło mieć zatem wpływu na ocenę ofert w postępowaniu konkursowym, w którym zasadniczą przesłanką wpływającą na ocenę komisji była przesłanka braku realizacji umowy przez obu oferentów. Okoliczność tę podnosi zresztą sam odwołujący, który wskazał w odwołaniu: "bezsprzecznie odpowiedź "tak" dotyczącą spełnienia wymogów zawartych w pkt 3.1.1 ankiety ma charakter deklaratywny (...)". Przemawia to za prawidłowością oceny dokonanej przez komisję konkursową, która nie przyznając mu 17 punktów wynikających z nieprawidłowo udzielonej przez niego odpowiedzi, oceniła ofertę zgodnie ze stanem faktycznym adekwatnie do warunków w rozporządzeniu kryterialnym. Na marginesie podniesiono, że analogiczna sytuacja, dotycząca braku możliwości otrzymania punktacji dodatkowej w przypadku braku wcześniejszej realizacji umowy przez oferenta, występowała w przedmiotowym zakresie przy ocenie kryterium ciągłości. W związku z tym, że kontraktowano nowy zakres świadczeń, żaden z oferentów nie mógł spełnić warunku: W dniu złożenia oferty oferent realizuje na podstawie umowy proces leczenia świadczeniobiorców w ramach danego zakresu świadczeń i w ramach obszaru, którego dotyczy postępowanie. Jednocześnie z tego samego powodu żaden z oferentów nie miał możliwości otrzymania szeregu punktów ujemnych za negatywne wyniki kontroli umów w kryterium jakości - skoro umowy takie nie były wcześniej zawarte z żadnym z oferentów. Wskazano także, że kwestie dotyczące oceny warunku kryterialnego 3.1.1 były przedmiotem szkolenia dla oferentów w przedmiotowym zakresie, które odbyło się 8 stycznia 2020 r., w którym odwołujący uczestniczył. Zgodnie z informacją przedstawioną przez pracownika Sekcji Świadczeń Opieki Zdrowotnej Służb Mundurowych i Ratownictwa Medycznego, prowadzącego szkolenie "osoby będące na spotkaniu zostały wyraźnie poinformowane, że możliwość udokumentowania czasów dotarcia zespołów transportu medycznego w poszczególnych miejscach wyczekiwania może się opierać jedynie na kartach pracy zespołu transportu medycznego w ramach prowadzonej dokumentacji medycznej. Wzór karty transportu medycznego został określony zarządzeniem nr 157/2019/DSM (...)".

Odpowiadając na zarzut dotyczący zawyżenia o 8 pkt oceny oferty F. Sp. z o.o. w zakresie spełnienia przez tego oferenta kryterium dodatkowo ocenianego, dotyczącego certyfikatu ISO, podniesiono, że wszyscy oferenci uczestniczący w przedmiotowym postępowaniu mogli się wykazać posiadaniem Certyfikatu ISO 9001, czym jak już wskazano powyżej mogli uzyskać dodatkowo 8 pkt oceny w kryterium jakości. Jak wskazuje dokumentacja konkursowa postępowania oferent F. Sp. z o.o. na pytanie ankietowe 2.2.1 ZTM_ Certyfikat ISO 9001 systemu zarządzania jakością udzielił odpowiedzi "tak", załączając jednocześnie w ofercie poświadczoną za zgodność kserokopię certyfikatu dla Systemu Zarządzania wg PN-EN ISO 9001:2015 wraz z załącznikami. Certyfikat został wydany przez TUV NORD Polska Sp. z o.o. oraz obejmował transport medyczny z określonym miejscem wykonywania usług medycznych: ul. K., S. Zdaniem organu, komisja konkursowa dokonała prawidłowej oceny certyfikatu, gdyż spełnia on wszystkie przesłanki określone w § 6 rozporządzenia kryterialnego. Z uwagi na powyższe, stwierdzono, że zarzut ten nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym.

Rozpatrując zarzut naruszenia § 7 ust. 5 (odwołujący błędnie wskazuje § 7 ust. 1 zarządzenia nr 157/2019/DSM), ze względu na niespełnianie przez F. Sp. z o.o. wymogów dotyczących łączności w zakresie normy EN 1789-2007+A2:2014, przenoszącej europejskie normy zharmonizowane definiujące Ambulans typu C stwierdzono, że nie znajduje on także potwierdzenia w zgromadzonej dokumentacji konkursowej. Wskazano, że w teczce ofertowej tego oferenta znajdują się dwie "Deklaracje zgodności WE" potwierdzające, że ambulanse wykazane przez oferenta są typu C oraz są zgodne z normami PN-EN 1789+A2:2015-01 oraz PN-EN 1789. Oznacza to tym samym, że oferta ta spełniała wymogi w zakresie łączności, na które wskazuje sam odwołujący, tj. wymogi objęte Polską Normą EN 1789, przenoszącą europejskie normy zharmonizowane. Z uwagi na powyższe stwierdzono, że zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie.

Odnosząc się do zarzutu niespełniania przez oferenta F. Sp. z o.o. wymogów określonych w regulacjach dotyczących odpadów, stwierdzono, że wbrew twierdzeniom odwołującego, rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie szczegółowego sposobu postępowania z odpadami medycznymi, nie nakłada na oferenta obligatoryjności posiadania pomieszczenia do magazynowania odpadów medycznych. Wskazuje ono między innymi, że odpady medyczne powstałe w wyniku udzielania świadczeń zdrowotnych w miejscu wezwania są przez osoby udzielające świadczeń zdrowotnych zbierane do pojemników lub worków, a następnie przekazywane niezwłocznie do pomieszczenia lub urządzenia (§ 2 ust. 2 rozporządzenia). Urządzeniem, o którym mowa, jest stacjonarne lub przenośne urządzenie chłodnicze (§ 7 ust. 1 rozporządzenia). Przenośne urządzenie chłodnicze nie jest uwzględnianie w wykazie zasobów w ofercie, a worki na odpady medyczne są na wyposażeniu każdego ambulansu drogowego typu B lub C - zgodnie z normami (PN-EN 1789+A2:2015-01 oraz PN-EN 1789), których spełnienie było podstawą homologacji dwóch pojazdów wskazanych w ofercie oferenta F. Sp z o.o. Potwierdzeniem spełniania normy dla danego ambulansu drogowego jest jego świadectwo homologacji. W ofercie F. Sp. z o.o. znajdują się potwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie "Deklaracji zgodności WE" potwierdzające, że są to ambulanse typu C. Dodatkowo wskazano, że oferenci, złożyli w ofercie oświadczenie, zgodne z załącznikiem nr 3 do warunków postępowania, w którym stwierdzili m. in.: "12) spełniam inne wymogi określone w odrębnych przepisach dla podmiotów udzielających świadczeń opieki zdrowotnej, oświadczając jednocześnie w pkt 13, że "dane przedstawione w ofercie i niniejszych oświadczeniach są zgodne ze stanem prawnym i faktycznym". Oświadczenie tej treści zostało złożone również przez oferenta F. Sp. z o.o. W związku z powyższym zarzut w tym zakresie uznano za bezzasadny.

Odnośnie zarzutu dotyczącego tego, że podwykonawca F. Sp. z o.o. nie zapewnia obsady kadrowej do realizacji świadczeń, a oferent nie dopełnił obowiązku udowodnienia określonego stażu zgłoszonego personelu wskazano, że komisja konkursowa zweryfikowała umowy cywilno-prawne będące podstawą wykazania konkretnych osób jako personel w ofercie F. Sp. z o.o. Dodatkowo oferent przedstawił komisji konkursowej oświadczenia zgłoszonego przez siebie personelu, z których wynika odpowiedni staż pracy danej osoby. W przypadku jednej osoby komisja konkursowa dokonała weryfikacji stażu pracy w oparciu o posiadane przez Narodowy Fundusz Zdrowia zbiory danych, do czego była uprawniona na podstawie § 17 ust. 2a pkt 1 rozporządzenia o pracach komisji. Oceniając dokumentację postępowania konkursowego organ stwierdził, że komisja konkursowa w sposób prawidłowy dokonała oceny personelu przedstawionego przez oferenta F. Sp. z o.o. W odniesieniu do umów o zakazie konkurencji przedstawionych przez odwołującego wraz z odwołaniem, zdaniem organu nie mają one wpływu na ocenę potencjału personalnego oferenta F. Sp. z o.o. Postanowienia umowne dotyczące zakazu konkurencji należą bowiem do sfery cywilnoprawnej, w której obie strony stosunku prawnego mogą go swobodnie kreować, zachowując jednocześnie względem siebie (nie względem organu) odpowiedzialność za realizację umowny. Podniesiono, że to oferenci składający ofertę podejmują względem Narodowego Funduszu Zdrowia zobowiązanie, że będą realizować umowę zgodnie ze zgłoszonym potencjałem, co muszą udowodnić odpowiednimi dokumentami. Oferent F. Sp. z o.o. przedstawił komisji konkursowej dokumenty świadczące o związaniu się stosunkiem prawnym ze zgłoszonym w ofercie personelem, tym samym wywiązał się z obowiązku udowodnienia faktu dysponowania potencjałem personalnym. Na marginesie podniesiono, że stawiając zarzut braku doświadczenia personelu wykazanego przez oferenta F. Sp. z o.o., odwołujący jednocześnie sobie zaprzecza bowiem twierdzi, że personel ten jednak zdobył doświadczenie "(...) będąc zatrudnionym w jednostkach systemu PRM oddalonych od S. nawet o 170 km". Mając na uwadze dokumentację postępowania oraz wskazaną w odwołaniu argumentację stwierdzono, że również i ten zarzut nie zasługuje na uwzględnienie.

Reasumując organ stwierdził, że działania komisji konkursowej w toku prowadzonego postępowania konkursowego były bezstronne i miały na celu przestrzeganie określonej w art. 134 ustawy zasady równego traktowania konkurentów i poszanowania uczciwej konkurencji.

W dalszej części uzasadnienia decyzji organ odniósł się do dodatkowej argumentacji przedstawionej we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. We wniosku tym podtrzymano zarzut dotyczący odmowy przyznania 17 punktów za warunek dodatkowo oceniany "Mediana czasu dotarcia zespołu transportu medycznego na miejsce wezwania w przypadku konieczności natychmiastowego udzielania świadczeń nie może być większa niż 20 minut", zarzucając przy tym, że ocena została oparta na błędnym stwierdzeniu, że mamy do czynienia z nowym świadczeniem kontraktowanym. Uzasadniając to stanowisko, podniesiono zarzut niezastosowania w postępowaniu konkursowym treści § 11 i 14 zarządzenia nr 157/2019/DSM. Z regulacji ten odwołujący wywiódł, że skoro kartą pracy mogły być dokumentowane świadczenia dopiero po 1 stycznia 2020 r., to odwołujący spełnił warunek odpowiedniej mediany czasu dotarcia zespołu transportu medycznego poprzez wieloletnie świadczenie tożsamych usług na podstawie umów cywilno-prawnych zawartych ze szpitalami w S. i A., które zawierały zapisy jeszcze bardziej restrykcyjne, gdyż uwzględniały czas dojazdu każdego zlecenia, a nie medianę. W odniesieniu do tego organ podniósł, że zgodnie z § 3 ust. 1 warunków realizacji umów, przedmiotem postępowania w sprawie zawarcia i realizacji umowy w rodzaju pomoc doraźna i transport sanitarny jest wyłonienie świadczeniodawcy w dwóch zakresach, tj. w zakresie: świadczenia udzielane przez wyjazdowy zespół sanitarny typu "N" lub w zakresie: świadczenia udzielane przez zespół transportu medycznego. Zapisy § 14 warunków realizacji umów, mówiące o stosowaniu do świadczeń udzielanych przed dniem 1 stycznia 2020 r. dotychczasowych przepisów, nie dotyczą świadczeń udzielanych przez zespół transportu medycznego, jak nietrafnie sugeruje odwołujący. Dotyczą natomiast świadczeń udzielanych przez wyjazdowy zespół sanitarny typu "N", w stosunku do których wcześniej obowiązywało zarządzenie nr 65/2016/DSM Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z 30 czerwca 2016 r. w sprawie określenia warunków i realizacji umów w rodzaju pomoc doraźna i transport sanitarny (ze zm.). Świadczenia udzielane przez wyjazdowy zespół sanitarny typu "N" były wielokrotnie wcześniej kontraktowane w ramach postępowań w poszczególnych oddziałach wojewódzkich, w wyniku czego również w P. OW NFZ przed dniem 1 stycznia 2020 r. obowiązywały umowy w tym zakresie. Przed dniem 1 stycznia 2020 r. zakres świadczeń udzielanych przez zespół transportu medycznego nie był objęty kontraktowaniem przez Narodowy Fundusz Zdrowia, co jednoznacznie przesądza, że w chwili rozpoczęcia przez P. OW NFZ procesu kontraktowania w tym nowym zakresie, żaden z oferentów nie posiadał doświadczeń z realizacji świadczeń na zasadach wyznaczonych przez konkretną umowę z Funduszem. Podniesiono, że zasady udzielania świadczeń finansowanych ze środków publicznych w poszczególnych zakresach świadczeń wyznaczone są odrębnymi przepisami. Przepisów dotyczących poszczególnych zakresów nie można stosować przez analogię, posiłkując się wybieranymi dowolnie zapisami z zarządzeń, które danego zakresu nie dotyczą. Skoro oferenci w przedmiotowym postępowaniu nie posiadali umów zawartych w zakresie świadczeń udzielanych przez zespół transportu medycznego, to skutkować to musiało brakiem możliwości wykazania się medianą zespołu transportu medycznego oraz brakiem możliwości otrzymania z tego tytułu dodatkowej punktacji. Bezzasadne, zdaniem organu, jest powoływanie się na jakiekolwiek wcześniejsze doświadczenia odwołującego. Do spełnienia warunku osiągnięcia określonej mediany czasu dotarcia zespołu transportu medycznego, nie mogła służyć mediana czasu dotarcia innych zespołów, jakimi dysponował odwołujący w ramach umów cywilnoprawnych, czy w ramach umów w innych zakresach świadczeń. Oczywistym jest bowiem, zdaniem organu, że mediana czasu dotarcia zespołu transportu medycznego dotyczy tylko i wyłącznie świadczeń realizowanych w ramach umowy w zakresie: świadczenia udzielane przez zespół transportu medycznego. Dlatego stwierdzono, że zarzuty dotyczące naruszenia zapisów § 11 i 14 warunków zawierania i realizacji umów, które zostały oparte na nieprawidłowej interpretacji przepisów, są niezasadne.

Za nieuzasadnione uznano stanowisko odwołującego, że brak było możliwości oceny warunku na podstawie kart pracy - wprowadzonych zarządzeniem nr 157/2019/DSM Prezesa NFZ, które obowiązywało dopiero od 21 listopada 2019 r. Podniesiono, że postępowanie konkursowe zostało ogłoszone w dniu 5 lutego 2020 r., a w tej dacie bezspornie obowiązywały oba akty prawne przywoływane przez odwołującego. Podniesiono przy tym, że znajomość aktów obowiązujących w konkursie deklarował każdy z oferentów, w tym odwołujący-składając w ofercie oświadczenie z 17 lutego 2020 r. w którym w pkt 1 stwierdził: "1) zapoznałem się z przepisami zarządzenia oraz z warunkami zawierania umów i nie zgłaszam do nich zastrzeżeń oraz przyjmuję je do stosowania". Wyliczenie mediany czasu dotarcia zespołu transportu medycznego na miejsce wezwania w przypadku konieczności natychmiastowego udzielania świadczeń, powinno odbywać się na podstawie rzeczywistych informacji zawartych w dokumentacji medycznej. W § 8 ust. 7 pkt 2 zarządzenia nr 157/2019/DSM wskazano, że w ramach prowadzonej dokumentacji medycznej wprowadza się do stosowania kartę pracy zespołu transportu medycznego, której wzór określony jest w załączniku nr 4 do zarządzenia. Zatem wskazanie przez komisję konkursową, że do oceny spełniania warunku dotyczącego czasu dotarcia zespołu transportu medycznego służą dane zawarte w kartach pracy zespołu transportu medycznego było prawidłowe.

Skargę na tę decyzje do sądu administracyjnego wniosła Wojewódzka Stacja Pogotowia Ratunkowego SP ZOZ w S. i zarzuciła naruszenie:

1. art. 134 § 1 ustawy, przez brak zapewnienia równego traktowania wszystkich oferentów oraz naruszenie istotnych przepisów postępowania konkursowego, co spowodowało niewybraniem oferty strony skarżącej, przejawiające się w dokonywaniu z własnej inicjatywy przez komisję konkursową zmiany odpowiedzi ofertowych udzielonych przez oferentów.

W uzasadnieniu tego zarzutu podniesiono, że organ rozstrzygający ponownie sprawę nie dostrzegł, że komisja konkursowa nie miała żadnych podstaw prawnych i faktycznych do zmiany w odpowiedziach ankietowych, poprzez zastąpienie odpowiedzi "tak" na "nie" w pytaniu 21 ankiety, co spowodowało obniżenie punktacji w ofercie (17 pkt). Zdaniem strony skarżącej zachowanie komisji konkursowej, jak i ocena tego zdarzenia w zaskarżonej decyzji nosi w sobie cechy dowolności. Po pierwsze odmowa przyznania 17 pkt jest oparta na stwierdzeniu, że mamy do czynienia z nowym świadczeniem kontraktowanym, które należy dokumentować kartą pracy zespołu transportu medycznego i do świadczenia usług transportu medycznego nie można stosować treści § 14 ust. 2 zarządzenia o warunkach zawierania i realizacji umów. Przy tej konstatacji pominięto i nie zastosowano treści § 2 ust. 1 pkt 6 tego zarządzenia, zawierającego definicję rodzaju świadczeń, która w swej treści zawiera, a co więcej nie wyklucza transportu medycznego. Nie dostrzeżono, że za świadczenie uznaje każdy jego rodzaj, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 137 ust. 2 ustawy. A § 14 ust. 2 w swej redakcji posługuje się zwrotem świadczenia (w tym transport medyczny) i nie wyklucza i nie pomija żadnego z nich. Z tego też powodu organ wadliwe wyłożył treść § 14 ust. 2 zarządzenia w związku z nieuzasadnionym uznaniem, że powyższy przepis dotyczy tylko i wyłącznie świadczeń wyjazdowych zespołu sanitarnego typu "N" i nie stosuje się do świadczeń transportu medycznego udzielanych przed dniem 1 stycznia 2020 r. Wobec czego, choć powinien, nie ustalił jakie każdy z oferentów, przed dniem 1 stycznia 2020 r., posiadał doświadczenia w zakresie świadczenia usług transportu medycznego i, że karta pracy zespołu transportu medycznego może dopiero po dniu 1 stycznia 2020 r. dokumentować te świadczenia. W związku z tym, że takie ustalenia nie znalazły się w zaskarżonej decyzji nie zasługuje ona na pozostawanie w obrocie prawnym. Tezy decyzji nie znajdują odzwierciedlenia w przepisach prawnych, a świadczenia udzielane przed dniem 1 stycznia 2020 r. powinny być rozpatrywane na podstawie przepisów dotychczasowych, które uwzględniają inne niż karta pracy zespołu transportu medycznego (§ 11 zarządzenia), dokumenty. Obok tego nie wzięto pod uwagę, że gdyby tak rzeczywiście miało być, jak twierdzi organ rozstrzygający, to zarządzenie nr 157/2019/DSM wchodziłoby w życie równocześnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia zmieniającym rozporządzenie w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej z 9 kwietnia 2019 r. (Dz.U. z 2019 r. poz. 832). A taka sytuacja nie miała miejsca, rozporządzenie weszło w życie 25 maja 2019 r, a zarządzenie weszło w życie z dniem 21 listopada 2019 r. W związku z powyższym wykonawca wypełnił kryteria zawarte w pkt 3.1.1 ankiety, co wynikało z posiadanego wieloletniego doświadczenia w realizacji tożsamych usług na terenie objętym postępowaniem, na podstawie umów cywilno-prawnych zawartych ze Szpitalami w S. i A. Umowy powyższe zawierały niemal identyczne zapisy dotyczące czasów dojazdu i tak w umowie ze Szpitalem Wojewódzkim w S. w § 2 pkt 3 zawarto zapis "Usługi będą wykonywane nie później niż w ciągu 20 minut od wskazania w zgłoszeniu godziny zapotrzebowania, o której powinien być podstawiony środek transportu (telefonicznie). W przypadku zamówienia dwóch lub więcej zespołów wyjazdowych na tę samą godzinę, podstawienie drugiego oraz kolejnych zespołów wyjazdowych nastąpi w ciągu 60 minut od wyznaczonej w zgłoszeniu godziny zapotrzebowania (telefonicznie)". Powyższy zapis umowy jest bardziej restrykcyjny niż warunki zawarte w ankiecie konkursowej ponieważ czas dojazdu dotyczy każdego zlecenia, a nie mediany, która jest tylko średnią arytmetyczną;

2) art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a., przez brak rzetelnej i obiektywnej oceny, zebranego materiału dowodowego w sprawie oraz przez niepodjęcie przez organ czynności zmierzających do pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego a więc dokonania analizy złożonego przez skarżącego materiału dowodowego i uznanie, że tylko i wyłącznie kartą pracy zespołu transportu medycznego dokumentować może oceniane kryterium i warunek mediana czasu dotarcia zespołu transportu medycznego, oraz że oferent nie ma obowiązku posiadania pomieszczenia do magazynowania odpadów medycznych, jak również jeden z oferentów dysponuje personelem, który jest w stanie zabezpieczyć świadczenie transportu. W konsekwencji nie zastosowano treści § 14, § 11 oraz § 2 ust.1 pkt 6 zarządzenia w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju pomoc doraźna i transport sanitarny z 20 listopada 2019 r. A to wszystko doprowadziło do naruszenia treści art. 148 ust. 1 ustawy w zakresie porównania ofert co do kryterium dostępności.

Uzasadniając ten zarzut strona skarżąca stwierdziła, że nie można tak jak organ interpretować treści § 14 zarządzenia, gdyż nie zezwala na to treść § 2 ust.1 pkt 6 tego zarządzenia. Chybione jest także stanowisko organu, że oferent nie ma obowiązku posiadania pomieszczenia do magazynowania odpadów medycznych. Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie szczegółowego sposobu postępowania z odpadami medycznymi jasno i precyzyjne określa (§ 7), że podstawową formą wstępnego magazynowania odpadów jest przystosowane do tego pomieszczenie, a przenośne urządzenie chłodnicze może być wykorzystywane do wstępnego magazynowania odpadów w przypadku wytwarzania ich niewielkiej ilości, pod warunkiem zachowania wymagań określonych w § 8. Zakres zamawianych świadczeń w sposób jednoznaczny zaprzecza, aby oferent mógł korzystać z urządzeń chłodniczych. Powoływanie się przez organ, że pojazdy posiadają homologację i worki na odpady są zaprzeczeniem w stosunku do obowiązujących i obligatoryjnych przepisów dotyczących hierarchii i zasad postępowania z odpadami. Całkowicie pomija treść § 2 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia nakazującą przekazywanie niezwłocznie do pomieszczenia lub urządzenia, o których mowa w § 7, z zachowaniem odpowiednich środków ostrożności. Z przytoczonych wyżej względów posiadanie pomieszczenia do wstępnego magazynowania odpadów, zważywszy na zakres zamawianego świadczenia, jest obligatoryjne. A wynajmowane pomieszczenia nie spełniają wymogów rozporządzenia w sprawie szczegółowego sposobu postępowania z odpadami medycznymi, a także ustawy o odpadach.

Zdaniem strony skarżącej, nie można uznać, że certyfikat posiadany przez F. Sp. z o.o. rozciąga się także na podwykonawcę A. Sp. z o.o. Wobec czego świadczenia będzie wykonywać firma bez akredytacji, a jednocześnie oferent w sposób nieuzasadniony uzyskał punkty za posiadanie certyfikatu jakości.

Nadto zarzucono, że komisja konkursowa nie ustaliła, czy pozyskanie do współpracy osób aktualnie pracujących na rzecz WSPR SP ZOZ w S. nie stanowi ograniczenia konkurencji, a jednocześnie czy personel jest w stanie zabezpieczyć świadczenie transportu, skoro rekrutuje się z osób, których miejsce pobytu jest oddalone o około 170 km. Organ nie wziął pod uwagę, że brak zabezpieczenia personelu ujawnił się w sposób istotny przy wykonywaniu umowy o świadczenie transportu medycznego na zasadach określonych w postępowaniu konkursowym i skutkuje rozlicznymi skargami i brakiem możliwości jej właściwego wykonywania.

3) art. 148 ust. 1 ustawy, przez zaniechanie rzetelnego porównania ofert w toku postępowania, podczas gdy z przepisu tego wynika obowiązek porównania ofert według kryteriów wyboru wymienionych przez ustawodawcę i wykazanych w ofertach przez samych oferentów, a nie przez komisje konkursową. Weryfikacja, czy w sprawie w zakresie porównania i oceny ofert zachowano wymóg równego traktowania świadczeniodawców ograniczyła się do przedstawienia wymogów formalnych, oferenci złożyli oświadczenia i nie badano ich merytorycznej treści i zgodności z przepisami (gromadzenie odpadów, personel medyczny) zasad punktacji (oceny) i do porównania jedynie liczby punktów uzyskanych przez oferentów na różnych płaszczyznach oceny (ostateczna lista rankingowa). Ocena wszystkich oferentów powinna być odzwierciedlona w uzasadnieniu decyzji rozpatrującej odwołanie, tak aby można było ocenić, czy organ równo traktował oferentów w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Przepis art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy, obliguje komisję konkursową nawet do odrzucenia złożonej przez świadczeniodawcę oferty zawierającej nieprawdziwe informacje;

4) art. 132 ust. 1 i 2, art. 134 ust. 1, art. 148, art. 152 ust. 1 i art. 154 ustawy, przez wadliwe uznanie, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie doszło do naruszenia interesu strony skarżącej oraz zasad postępowania konkursowego w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, mimo że postępowanie prowadzone było z naruszeniem zasad postępowania skutkującym naruszeniem interesu prawnego skarżącej. Z związku z powyższym mamy do czynienia z uszczerbkiem w interesie prawnym, albowiem strona skarżąca w następstwie działań organu nie mogła uzyskać prawa, o które występuje, a w tym konkretnym przypadku podpisać umowy na realizację określonych świadczeń. Analiza akt administracyjnych, jak również rozstrzygnięć podejmowanych przez organ administracji organizujący przedmiotowy konkurs pozwala stwierdzić, że organ ten dopuścił się naruszenia interesu prawnego strony skarżącej w stopniu uzasadniającym uwzględnienie wniesionej skargi. W ramach prowadzonych czynności związanych z przeprowadzeniem konkursu strona skarżąca nie była traktowana w analogiczny sposób jak inne podmioty ubiegające się o zawarcie umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej.

Mając na uwadze powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji z 27 marca 2020 r.; zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych i dopuszczenie dowodów z umowy zawartej pomiędzy NFZ Oddział Białystok a F. Sp. z o.o. na świadczenia udzielane Przez Zespół Transportu Medycznego, celem ustalenia że ten oferent nie dysponował i nie dysponuje personelem, który jest w stanie zabezpieczyć świadczenie transportu medycznego na zasadach określonych w postępowaniu konkursowym.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje.

Skarga podlegała oddaleniu, albowiem kontrolowane rozstrzygnięcie nie jest dotknięte wadami podniesionymi w skardze, jak również innymi, które sąd administracyjny jest obowiązany uwzględniać z urzędu jako niezwiązany wnioskami i zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, zwanej dalej P.p.s.a.).

Przedmiotem oceny sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora P. Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej w skrócie "POW NFZ") z [...] czerwca 2020 r. wydana po ponownym rozpatrzeniu sprawy od decyzji tego samego organu z [...] marca 2020 r. oddalającej odwołanie SP ZOZ Wojewódzkiej Stacji Pogotowia Ratunkowego w S. (dalej skarżący) od rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawarcia umowy na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: pomoc doraźna i transport sanitarny, w zakresie: świadczenia udzielane przez zespół transportu medycznego, na obszarze powiatów: a., s., s., S.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1373 ze zm., dalej powoływana jako ustawa), rozporządzenie Ministra Zdrowia z 22 grudnia 2014 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej, jej zadań oraz trybu pracy (Dz. U. z 2018 r. poz. 1897; dalej powoływane jako rozporządzenie o pracach komisji), rozporządzenie Ministra Zdrowia z 22 listopada 2013r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 2295 ze zm., dalej powoływane jako rozporządzenie szpitalne), a także wymagania określone przez Prezesa NFZ w zarządzeniu nr 157/2019/DSM Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z 20 listopada 2019 r, w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju pomoc doraźna i transport sanitarny, zwanym dalej "warunkami zawierania i realizacji umów"; zarządzenie nr 18/2017/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z 14 marca 2017 r. w sprawie warunków postępowania dotyczącego zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zmienione zarządzeniem nr 19/2017/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z 15 marca 2017 r. oraz zarządzeniem nr 15/2019/DSM Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z 7 lutego 2019 r., zwanym dalej "warunkami postępowania". Ocena ofert w postępowaniu dokonywana była w oparciu o rozporządzenie Ministra Zdrowia z 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1372 ze zm., dalej powoływane jako rozporządzenie kryterialne).

Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 146 ust. 1 ustawy, Prezes NFZ określa przedmiot postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i szczegółowe warunki umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Kryteria oceny ofert i warunki wymagane od świadczeniodawców są jawne i nie podlegają zmianie w toku postępowania (art. 147 ustawy). Oferent (świadczeniodawca) jest natomiast zobowiązany do przygotowania i złożenia oferty zgodnie z warunkami postępowania oraz warunkami zawierania umów. Warunki wymagane od świadczeniodawców to ustalone przez Prezesa NFZ warunki sine qua non uczestnictwa w postępowaniu. Dotyczą one m.in. organizacji udzielania świadczeń, wymagań sprzętowych, lokalowych i kwalifikacji personelu. Formułowane są w ten sposób, że można je spełniać albo nie, a spełnianie warunków nie podlega stopniowaniu. Konkurs ofert składa się z dwóch części: jawnej i niejawnej. W części jawnej komisja konkursowa stwierdza prawidłowość ogłoszenia konkursu ofert oraz liczbę złożonych ofert, otwiera koperty lub paczki z ofertami i ustala, które z ofert spełniają warunki określone w przepisach wydanych na podstawie art. 31d oraz warunki, o których mowa w art. 146 ust. 1 pkt 2 oraz przyjmuje do protokołu zgłoszone przez oferentów wyjaśnienia lub oświadczenia (art. 142 ust. 2 ustawy). Zakończenie tego etapu, następuje w momencie ukończenia weryfikacji formalnej wszystkich złożonych ofert. Przy czym niespełnianie warunków wymaganych od świadczeniodawców skutkuje odrzuceniem oferty. W części niejawnej konkursu ofert komisja może wybrać ofertę lub większą liczbę ofert najkorzystniejszych pod względem kryteriów wyboru ofert określonych w art. 148 ust. 1, nie dokonać wyboru żadnej oferty, może też przeprowadzić negocjacje z oferentami w celu ustalenia liczby planowanych do udzielenia świadczeń opieki zdrowotnej i ich ceny (art. 142 ust. 5 i ust. 6 ustawy).

Rozstrzygnięcie kończące konkurs ofert, jeżeli żaden z uczestników konkursu nie skorzysta ze środka wymienionego w art. 154 ust. 1 ustawy, co do zasady kończy to postępowanie. Jeżeli jednak, tak jak w niniejszym przypadku, którykolwiek z uczestników postępowania złoży odwołanie od rozstrzygnięcia konkursu, rozpoczyna się faza postępowania administracyjnego. Postępowanie administracyjne zainicjowane odwołaniem nie stanowi jednak, kontynuacji postępowania w sprawie zawarcia umowy, nie jest następnym jego etapem, a organ prowadzący postępowanie nie przejmuje w nim uprawnień komisji konkursowej (por. wyroki NSA z 18 lutego 2015 r., II GSK 55/14, z 3 października 2018 r., II GSK 2947/16, pub. CBOSA).

W samym postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej obowiązują zaś dwie podstawowe zasady, tj. zasada równego traktowania wszystkich świadczeniodawców oraz obowiązek organu prowadzenia postępowania w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji (art. 134 ust. 1 ustawy). Zadaniem natomiast organu NFZ, któremu powierzono przeprowadzenie postępowania administracyjnego (art. 154 ustawy) jest ustalenie, czy postępowanie konkursowe przeprowadzone zostało zgodnie z tymi przepisami prawa, w tym z zachowaniem wymienionych zasad równego traktowania świadczeniodawców oraz prowadzenia postępowania w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Chodzi tu zatem nie tylko o kontrolę postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej pod kątem ewentualnego naruszenia przepisów prawa, ale także zbadanie stanu faktycznego sprawy w takim zakresie, który mógł mieć wpływ na uszczerbek interesu prawnego uczestnika postępowania (zob. wyrok NSA z 15 listopada 2018 r., II GSK 1288/18, pub. CBOSA). Uszczerbek w interesie prawnym uczestnika postępowania (świadczeniodawcy) w procedurze zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej może zostać wywołany, gdy naruszenie zasad postępowania przez podmiot prowadzący postępowanie ma wpływ na ocenę możliwości zawarcia umowy o świadczenie takich usług. Takie ujęcie determinuje sposób postępowania organu administracyjnego, którego zadaniem jest zbadanie okoliczności podnoszonych w odwołaniu i ocena, czy i w jakim zakresie naruszenie to realnie spowodowało doznanie takiego uszczerbku (por. wyrok WSA w Białymstoku z 28 lutego 2019 r., II SA/Bk 735/18, pub. CBOSA).

W ocenie sądu przeprowadzone w tej sprawie przez komisję konkursową postępowanie w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami, jak i jego ocena dokonana przez organ rozpatrujący odwołanie strony skarżącej, nie naruszają prawa. W postępowaniu tym, wbrew zarzutom skargi, nie naruszono też zasady równego traktowania i zagwarantowano oferentom zachowanie uczciwej konkurencji. Na przedmiotowe postępowanie zostały złożone 2 oferty, oferta strony skarżącej oraz oferta F. Sp. z o.o. Obie oferty dotyczyły wykonywania świadczeń w 2 miejscach. W części jawnej postępowania, komisja konkursowa dokonała sprawdzenia ofert w zakresie spełniania warunków formalnych. Obaj oferenci zostali wezwani do złożenia wyjaśnień w kwestiach budzących wątpliwości. Ponadto w celu potwierdzenia prawdziwości i prawidłowości danych zawartych w ofertach zostały przeprowadzone weryfikacje ofert - w każdym ze wskazanych w ofercie miejsc udzielania świadczeń. Następnie obaj oferenci zostali zaproszeni na negocjacje w wyniku, których w dniu 10 marca 2020 r. z każdym z oferentów ustalono ostateczne stanowiska, co do ceny i liczby świadczeń w wyniku, z czego zostały sporządzone i podpisane protokoły końcowe ze zbieżnymi stanowiskami. W dniu 11 marca 2020 r. nastąpiło rozstrzygnięcie przedmiotowego postępowania konkursowego zgodnie, z którym do zawarcia umów dotyczących 2 miejsc udzielania świadczeń został wybrany F. Sp. z o.o. Oferta strony skarżącej nie została wybrana do zawarcia umowy w żadnym z wskazanych w niej miejsc udzielania świadczeń.

Przechodząc do zasadniczej kwestii w tej sprawie, a rzutującej w główniej mierze na prawidłowość podjętego w tym zakresie rozstrzygnięcia, dotyczącego arbitralnego wprowadzenia zmian w odpowiedzi ankietowej dotyczącej pytania nr 3.1.1 "ZTM mediana czasu dotarcia zespołu transportu medycznego na miejsce wezwania w przypadku konieczności natychmiastowego udzielenia świadczeń nie może być większa niż 20 minut" z odpowiedzi "tak" na odpowiedź "nie", co spowodowało obniżenie punktacji strony skarżącej (o 17 pkt), stwierdzić należy, że sąd podziela stanowisko organu. Zgodnie z tym stanowiskiem świadczenia udzielane przez zespół transportu medycznego stanowią nowy zakres świadczeń kontraktowanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia, który został wprowadzony m.in. zarządzeniem nr 157/2019/DSM Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z 20 listopada 2019 r, w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju pomoc doraźna i transport sanitarny. Oznacza to, że do dnia składania ofert w niniejszym postępowania żaden z oferentów nie posiadał zawartej umowy w przedmiotowym zakresie świadczeń i nie posiadał dokumentacji z udzielenia świadczeń na wskazanych warunkach, tj. kartach pracy zespołu transportu medycznego, stanowiących załącznik nr 4 do ww. zarządzenia. Żaden zatem z oferentów nie posiadał potrzebnej do tego dokumentacji i nie był uprawniony do otrzymania punktacji za spełnienie przedmiotowego kryterium. F. Sp. z o.o. na to pytanie ankietowe odpowiedziała "nie", natomiast skarżący oparł się hipotezie, że wcześniejsze doświadczenie uzasadnia spełnienie tego kryterium. Niewątpliwie, zdaniem sądu, na datę składania ofert konkursowych kryterium dostępności – poprzez zapewnienie w trakcie realizacji umowy czasów dotarcia, aby mediana nie była większa niż 20 min, w przypadku obu oferentów nie była spełniona, a w przypadku skarżącego nie mogła się opierać na dotychczasowym doświadczeniu czy też hipotezach, że zostanie spełniony ten warunek. Komisja konkursowa prawidłowo w takiej sytuacji dokonała zmiany odpowiedzi ankietowej oferenta z "tak" na "nie" i obniżyła punktację strony skarżącej o 17 pkt. Sąd podziela przy tym dokonaną przez organ interpretację § 14 zarządzenia nr 157/2019/DSM, że nie dotyczy on świadczeń udzielanych przez zespół transportu medycznego a jedynie świadczeń udzielanych przez wyjazdowy zespół sanitarny typu "N". Świadczenia udzielane przez wyjazdowy zespół sanitarny typu "N" były wielokrotnie wcześniej kontraktowane w ramach postępowań w poszczególnych oddziałach wojewódzkich, w wyniku czego również w P. OW NFZ przed dniem 1 stycznia 2020 r. obowiązywały umowy w tym zakresie. Z kolei zakres świadczeń udzielanych przez zespół transportu medycznego nie był objęty kontraktowaniem przez Narodowy Fundusz Zdrowia przed dniem 1 stycznia 2020 r., co jednoznacznie przesądza, że w chwili rozpoczęcia przez P. OW NFZ procesu kontraktowania w tym nowym zakresie, żaden z oferentów nie posiadał doświadczeń z realizacji świadczeń na zasadach wyznaczonych przez konkretną umowę z Funduszem. Słusznie przy tym organ stwierdził, że przepisów dotyczących poszczególnych zakresów nie można stosować przez analogię do innych zakresów kontraktowania.

Odnośnie kolejnego zarzutu w zakresie Certyfikatu ISO firmy F. sp. z o.o., skarżący podniósł, że certyfikat ten datowany na dzień 12 lutego 2020 r., nie mógł obejmować podwykonawcy, z którym umowa została zawarta dopiero 18 lutego 2020 r. a w konsekwencji nie mógł skutkować przyznaniem dodatkowych 8 pkt. Zdaniem sądu zarzut ten także nie zasługuje na uwzględnienie. Sposób oceny kryterium posiadania certyfikatu systemu zarządzania określa § 6 rozporządzenia kryterialnego, który wskazuje, że kryterium to jest spełnione gdy:

1. certyfikat ma zastosowanie w przedmiocie postępowania, na który złożono ofertę;

2. certyfikat obejmuje miejsce udzielania świadczeń wskazane w ofercie, a w przypadku dysponenta zespołów ratownictwa medycznego - miejsce stacjonowania zespołów ratownictwa medycznego wskazane w ofercie;

3. certyfikat jest wydany przez jednostkę certyfikującą systemy zarządzania posiadającą akredytację udzieloną przez Polskie Centrum Akredytacji lub przez jednostkę akredytującą będącą sygnatariuszem porozumienia o wzajemnym uznawaniu "EA Multilateral Agreement" i jest opatrzony symbolem akredytacji jednostki akredytującej;

4. certyfikat jest wydany w zakresie systemów zarządzania: ISO 9001, ISO/IEC 27001, ISO 17025 lub 15189 - zgodnie z ich przyporządkowaniem do poszczególnych zakresów świadczeń wynikającym z załączników do rozporządzenia;

5. akredytacja, o której mowa w pkt 3, obejmuje certyfikację systemów zarządzania wymienionych w pkt 4 oraz jest wydana w zakresie usług medycznych (branża "Zdrowie i opieka społeczna" zgodnie z kodem 38 EA, w przypadku: ISO 9001, ISO 14001, PN-N 18001 lub OHSAS 18001).

Jak wskazał zasadnie organ wszyscy oferenci uczestniczący w przedmiotowym postępowaniu mogli wykazać się posiadaniem certyfikacji ISO 9001, mając możliwość uzyskania za to 8 pkt oceny w kryterium jakości, co w przypadku F. zostało potwierdzone w poświadczonej za zgodność kserokopii wydanego przez TUV N. Sp. z o.o. Certyfikatu Systemu Zarządzania wg PN-EN ISO 9001:2015, obejmującego transport medyczny z miejscem wykonywania usług ul. K. w S. W ocenie sądu organ prawidłowo stwierdził, że przedstawiony certyfikat spełniał wszystkie przesłanki ww. § 6 rozporządzenia, a zatem brak było podstaw, aby nie przyznać za to punktów oferentowi. Na datę bowiem składania ofert ten warunek był spełniony. Brak posiadania certyfikatu przez podwykonawcę A. Sp. z o.o. nie ma znaczenia w sprawie, albowiem jak wynika z umowy podwykonawstwa, umowa ma być wykonywana na bazie potencjału oferenta.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego naruszenia przez oferenta F. Sp. z o.o. § 7 ust. 5 warunków zawierania i realizacji umów, przez niespełnienie wymogów dotyczących łączności w rozumieniu normy 1789 stwierdzić należy, że zasadnie nie został on uwzględniony. Dokumentacja zgromadzona podczas postępowania konkursowego potwierdza, że wszystkie pojazdy wskazane przez F. Sp. z o.o. do realizacji umowy spełniają wymagania dla ambulansów drogowych typu C, są zgodne z wymogami normy 1789:2008, a ich wyposażenie medyczne jest zgodne z normą PN-EN 1865. Oznacza to tym samym, że ambulanse wykazane w ofercie spełniały wymogi w zakresie łączności, które podaje skarżący, tj. wymogi objęte Polską Normą EN 1789, przenoszącą europejskie normy zharmonizowane, która definiuje Ambulans typu C jako: ruchomą jednostkę intensywnej opieki - ambulans drogowy skonstruowany i wyposażony do transportu, zaawansowanego leczenia i monitorowania pacjentów wyposażony w zakresie łączności w: nadajnik-odbiornik radiowy zainstalowany w pojeździe, przenośny nadajnik-odbiornik radiowy, dostęp do publicznej sieci telefonicznej np. przez zwyczajny nadajnik radiowy lub przenośny telefon (komórkowy), przenośny alarmowy układ przywołujący oraz wewnętrzną łączność między kierowcą i przedziałem dla pacjenta. Zapewnienie łączności zgodnie z normami obowiązującymi dla ambulansów drogowych typu C jednoznacznie potwierdzają deklaracje zgodności ambulansów, sprawdzone przez komisję konkursową podczas weryfikacji. Podkreślić przy tym należy, że były one analogiczne do deklaracji zgodności ambulansów, które przedstawił skarżący. Wobec powyższego zarzuty skarżącego także w tej kwestii należy uznać za bezzasadne.

Na uwzględnienie nie zasługuje także zarzut dotyczący niespełnienia przez oferenta F. Sp. z o.o. warunku posiadania pomieszczenia do przechowywania odpadów. Słusznie organ stwierdził, że rozporządzenie Ministra Zdrowia z 5 października 2017 r. w sprawie szczegółowego sposobu postępowania z odpadami medycznymi (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1975), nie nakłada na oferenta obligatoryjności posiadania pomieszczenia do magazynowania odpadów medycznych. Natomiast worki na odpady medyczne są na wyposażeniu każdego ambulansu drogowego typu B lub C - zgodnie z normami (PN-EN 1789+A2:2015-01 oraz PN-EN 1789), których spełnienie było podstawą homologacji dwóch pojazdów wskazanych w ofercie oferenta F. Sp z o.o. Spełniony zatem został warunek o którym mowa w § 2 ust. 2 rozporządzenia, który stanowi, że odpady medyczne powstałe w wyniku udzielania świadczeń zdrowotnych w miejscu wezwania są przez osoby udzielające świadczeń zdrowotnych zbierane do pojemników lub worków, a następnie przekazywane niezwłocznie do pomieszczenia lub urządzenia.

Słusznie także, zdaniem sądu, organ za bezzasadny uznał zarzut dotyczący tego, że podwykonawca F. Sp. z o.o. nie zapewnia obsady kadrowej do realizacji świadczeń i nie dopełnił obowiązku udowodnienia określonego stażu zgłoszonego personelu. Odnosząc się do powyższego wskazać należy, że komisja konkursowa zweryfikowała umowy cywilno-prawne będące podstawą wykazania konkretnych osób jako personel w ofercie F. Sp. z o.o. Dodatkowo oferent przedstawił komisji konkursowej oświadczenia zgłoszonego przez siebie personelu, z których wynika odpowiedni staż pracy danej osoby. Zdaniem sądu w sprawie prawidłowo dokonano oceny personelu. Słusznie również uznano, że umowy o zakazie konkurencji przedstawione przez stronę skarżącą nie mają wpływu na ocenę potencjału personalnego oferenta F. Sp. z o.o. Ocena tych umów należy bowiem do sfery cywilnoprawnej.

Wskazać należy, że zgodnie z art. 148 ustawy porównanie ofert w toku postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej dokonuje się według kryteriów wyboru ofert: 1) jakości, 2) kompleksowości, 3) dostępności, 4) ciągłości, 5) ceny - udzielanych świadczeń opieki zdrowotnej. Szczegółowe kryteria wyboru zostały ustalone w drodze rozporządzenia wykonawczego przez ministra właściwego do spraw zdrowia, zgodnie z dyspozycją art. 148 ust. 3 ustawy. Na podstawie art. 142 ust. 5 pkt 1 ustawy w części niejawnej konkursu ofert komisja może wybrać ofertę lub większą liczbę ofert, najkorzystniejszych pod względem ww. kryteriów wyboru. Dodatkowo, zgodnie ze wskazaniem zawartym w § 9 rozporządzenia kryterialnego w przypadku uzyskania jednakowej łącznej oceny oferty, przez co najmniej dwóch oferentów (jak to miało miejsce w niniejszej sprawie), kryterium różnicującym oferty jest ocena uzyskana w kolejności według następujących kryteriów: jakość, kompleksowość, dostępność, ciągłość oraz cena. Powołana przez dyrektora oddziału komisja konkursowa zobligowana była przepisami do wyboru ofert przedstawiających najwyższy wynik punktowy zgodnie z obowiązującymi kryteriami, co wyklucza dowolność jej działań w przedmiotowym zakresie.

Wobec powyższego odnosząc się do zastrzeżeń skarżącego w zakresie sklasyfikowania jego oferty w rankingu końcowym poniżej oferty F. Sp. z o.o. pomimo uzyskania przez obie oferty takiej samej oceny punktowej, tj. 51 punktów wskazać należy, że jest to zgodne z § 9 rozporządzenia kryterialnego. W obu decyzjach wydanych w toku instancji organ szczegółowo wyjaśnił i wskazał sposób obliczenia oceny obu ofert, z którego wynikało, że konkurent w zakresie, jakości otrzymał więcej punktów niż skarżący, co potwierdza, że Komisja konkursowa dokonała prawidłowego wyboru oferenta, kierując się przy jednakowej punktacji łącznej wyższą oceną, jaką w kryterium, jakości uzyskał we wszystkich miejscach udzielania świadczeń oferent F. Sp. z o.o., co czyni niezasadnym zarzuty skarżącego w zakresie naruszenia art. 134 ustawy.

Podsumowując nie sposób zatem stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia interesu prawnego skarżącej spółki. W zaskarżonej do sądu decyzji organ ocenił postępowanie konkursowe i rozstrzygnięcie kończące jego przeprowadzenie, dając temu wyraz w motywach decyzji i wskazując przyczyny nieuwzględnienia odwołania. Tym samym na uwzględnienie nie zasługiwały także zarzuty naruszenia 134 ust. 1 i 2, art. 148 ust. 1 ustawy. Uznając zatem, że decyzja będąca przedmiotem skargi jest zgodna z prawem, orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 P.p.s.a.