Postanowienie WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 349/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2018-01-09 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie starszego referendarza sądowego
Powołane przepisy: article: art. 260 par. 1,  art. 246 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Jeżewska po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu S. O. od postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 20 listopada 2017 r. o oddaleniu wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i umorzeniu postępowania w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 24 kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatku do zasiłku rodzinnego postanawia: utrzymać w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego dnia 20 listopada 2017 r.


UZASADNIENIE

Skarżąca S. O., działając przez pełnomocnika matkę – R. O., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 24 kwietnia 2017 r., nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatku do zasiłku rodzinnego. Pełnomocnik skarżącej, po otrzymaniu zawiadomienie o wyznaczeniu rozprawy w sprawie na dzień 12 października 2017 r., złożyła pismo procesowe z wnioskiem o zwolnienie jej córki od ponoszenia wszelkich opłat i kosztów sądowych związanych ze sprawami ze skarg zarejestrowanych w tut. Sądzie pod sygn. akt od II SA/Op 346/17 do II SA/Op 349/17, ze względu na brak środków uniemożliwiających ich poniesienie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Skarżąca na wezwanie Sądu, przesłała do tut. Sądu wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wniosła, pomimo wysłanej do niej informacji o przysługującym jej w tym zakresie zwolnieniu z mocy ustawy, o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata. Uzasadniając wniosek wskazała, że nie zna się na prawie administracyjnym, a zawiłość i wielość spraw, powoduje, że są dla niej niezrozumiałe, a nie stać jej na opłacenie adwokata. Podała, że od miesiąca września 2013 r. nie otrzymuje renty socjalnej a jej stan zdrowia nie uległ poprawie, bo nadal czeka ją druga operacja, gdyż ma problemy z poruszaniem się, chodzi o kuli. Poza tym nie ma "możliwości wglądu" do akt sprawy, co również utrudnia obronę jej praw. Skarżąca wskazała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką i ojcem. Ojciec S. O. ma majątek w postaci domu poniemieckiego w [...], wymagającego generalnego remontu, jest to 1/3 części własności. Dom ten zamieszkuje A. R., starsza siostra skarżącej, z mężem P. i dwójką dzieci, ponieważ nie mają własnego mieszkania. Ojciec nie pobiera od nich żadnych opłat, nie ma z tego tytułu żadnych korzyści, a musi opłacać podatek od gruntu i nieruchomości w 1/3 części własności. Rodzice skarżącej mają także mieszkanie we wspólności majątkowej o powierzchni [...] m2 w [...]. Ojciec skarżącej prowadzi działalność gospodarczą "A", z której osiągnął w 2016 r. dochód w wysokości 12.256,40 zł, a z innych źródeł 608,52 zł. Matka jest bezrobotna i nie osiągnęła żadnego dochodu, a skarżąca w 2016 r. osiągnęła dochód z umowy zlecenia, za wykonywanie pracy umysłowej, w kwocie 37.779,60 zł i dochód z innych źródeł 358 zł. Łącznie skarżąca wskazała, dochód rodziny netto na kwotę 51.002,52 zł (rubryka nr 10 formularza PPF). Do wniosku załączono zaświadczenie z PUP w [...] z dnia 6 września 2017 r. w którym wskazano, że R. O. jest zarejestrowana, jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku od dnia 30 listopada 2016 r. Na zaświadczeniu R. O. złożyła oświadczenie, że nie prowadzi żadnej działalności zarobkowej, nie ma żadnych źródeł dochodu, gdyż do 30 listopada 2016 r. opiekowała się chorą córką.

W związku z tym wezwano skarżącą, do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania, poprzez nadesłanie szeregu dokumentów dotyczących skarżącej i członków jej rodziny, w szczególności:

1) wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z ostatnich 3 miesięcy, tj. za czerwiec 2017 r., lipiec 2017 r. i sierpień 2017 r.,

2) deklaracji podatkowej składnej przez skarżącą i jej ojca za rok 2016 r.,

3) deklaracji podatkowej składnej przez matkę skarżącej za rok 2016 r.,

4) wskazanie czy korzystają z jakiś form pomocy społecznej, jeśli tak to, z jakich i w jakiej wysokości,

5) wykazanie czy skarżąca pobiera, czy też nie jakieś stypendia na studiach, przez przesłanie odpowiedniego zaświadczenia z Uczelni,

Pouczono pełnomocnika skarżącej, że niezastosowanie się do wezwania w zakreślonym 14 terminie, może być uznane za niewykazanie spełniania przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy i będzie skutkować jego odmową, oraz że termin powyższy może ulec przedłużeniu na prośbę strony skarżącej.

Pełnomocnik skarżącej odpowiedziała na powyższe wezwanie w dniu 17 października 2017 r. i wyjaśniła, że:

- umowa najmu lokalu we [...] jest ustna, za czynsz, gaz wodę i energię skarżąca płaci od 850 zł do 1000 zł miesięcznie,

- rodzina skarżącej nie posiada żadnych lokat bankowych, rachunków bankowych, w tym dewizowych, a należności za opłaty regulują na poczcie lub przelewem bankowym.

- oświadczyła, że nie korzystają z żadnych form pomocy społecznej,

- skarżąca nie pobierała stypendium na studiach na Uniwersytecie [...],

- nie posiadają żadnych oszczędności, papierów wartościowych, ani przedmiotów wartościowych o wartości powyżej 3.000 euro.

Pełnomocnik dołączyła kserokopię dokumentu potwierdzającego aktualny stan pożyczki zaciągniętej na potrzeby edukacyjne, zakup używanego laptopa ASUS. Jednocześnie wyjaśniła, że kwota pożyczki wynosi 900 zł, gdyż laptop kosztował 1.100 zł, a swoich pieniędzy miała 200 zł, dlatego pozostałą kwotę pożyczyła od swojego zięcia P. R. Ponadto pełnomocnik R. O. poinformowała, że od dnia 1 października 2017 r. rozpoczęła studia na pierwszym roku [...] w B w [...].

Pełnomocnik skarżącej w piśmie z dnia 8 października 2017 r. oświadczyła, że ani ona ani członkowie jej gospodarstwa domowego nie posiadają rachunków bankowych, jednocześnie do akt sądowych o sygn. II SA/Op 348/17 załączyła wydruki z rachunku bankowego S. O. w C, przedstawiające przelew opłat za najem mieszkania we [...], w dniach 2 października 2017 r., 4 września 2017 r., 5 maja 2017 r. i 9 czerwca 2017 r.

Wobec treści art. 239 pkt 1 lit. a P.p.s.a., określającego, że nie mają obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strony skarżące działanie lub bezczynność w sprawach pomocy i opieki społecznej, z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, postępowanie z wniosku skarżącej o prawo pomocy w tym zakresie umorzono, jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 249 a P.p.s.a.

Równocześnie rozpatrzono wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.

Na podstawie nadesłanych pism i dokumentów referendarz ustalił, że skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z ojcem i matką, zamieszkują oni w mieszkaniu własnościowym w [...]. Jednocześnie skarżąca studiuje we [...] i tam utrzymuje wynajmowane mieszkanie. Koszt wynajmu, według jej oświadczenia, to od 850 zł do 1.000 zł miesięcznie. Ojciec skarżącej w roku 2016 r. osiągnął przychód, przede wszystkim z działalności gospodarczej w zakresie [...], na kwotę 156.277, 92 zł, wykazał jednak duże koszty jego uzyskania i w rezultacie osiągnął roczny dochód w kwocie 12.864,92 zł. Skarżąca uzyskała dochód roczny w 2016 r. w kwocie 38.137,60 zł. Matka skarżącej nie osiąga żadnego dochodu, jest bezrobotna, a obecnie rozpoczęła studia w miejscu zamieszkania, tj. w [...]. Ojciec skarżącej ma też majątek w postaci części domu w [...], lecz bezkosztowo wynajmuje go starszej córce mieszkającej tam z mężem i dziećmi. Opłaca jej też należności roczne z tytułu podatku od nieruchomości.

Jak wynika z akt roczny dochód za 2016 r. ojca skarżącej netto, tj. po opodatkowaniu, wynosił 4.380,65 zł, czyli miesięcznie w kwocie 365,05 zł. Roczny dochód samej skarżącej w 2016 r. wynosił, po opodatkowaniu 31.828 zł, czyli miesięcznie 2.606,83 zł. Łącznie, zatem w 2016 r. miesięczny dochód netto członków rodziny skarżącej wyniósł w 2016 r. kwotę 2.971,88 zł. Na jednego członka rodziny dochód wynosił zatem 990,62 zł.

Powyższy dochód został zweryfikowany w zakresie koszów niezbędnego utrzymania skarżącej i jej rodziny, które orientacyjnie wykazano za pewne okresy roku 2017. Za konieczne wydatki uznano: opłaty za energię elektryczną ponoszone miesięcznie średnio w kwocie 103,37 zł, na telefon i Internet w kwocie 105 zł, podatek od nieruchomości w wysokości 3,5 zł (43 zł podatek roczny podzielony przez 12 miesięcy), ratę pożyczkę na zakup laptopa na cele edukacyjne - 100 zł, wynajem mieszkania skarżącej we [...] - od 850 zł do 1000 zł na, leczenie i rehabilitację skarżącej - 100 zł, wyżywienie 800-1000 zł, środki czystości - 200 zł, czynsz za mieszkanie - 627,38 zł.

Referendarz nie uznał za niezbędne koszty utrzymania rodziny skarżącej:

- opłat z tytułu podatku od nieruchomości dokonywanych przez ojca skarżącej za nieruchomość w [...], którą zamieszkuje siostra skarżącej z rodziną, bowiem w istocie powinny obciążać budżet domowy zamieszkującej córki skarżącego A. R. tym bardziej, że matka skarżącej pożycza pieniądze od męża starszej córki, wiec ojciec skarżącej nie musi wspierać finansowo rodziny starszej córki,

- opłat dokonywanych przez matkę skarżącej kwocie 65 zł miesięcznie na ubezpieczenie w PZU, gdyż nie ma ono charakteru ubezpieczenia obowiązkowego.

Rodzina skarżącej wykazała miesięcznie koszty swojego utrzymania niezbędnego w kwocie 3.193,25 zł, przy czym według oświadczeń skarżącej okresowo mogą być one mniejsze o 350 zł, co wynika z różnic w opłatach za mieszkanie we [...] i w wydatkach na żywność. Według oświadczenia skarżącej rodzina co miesiąc wydatkuje też 65 zł na ubezpieczenie matki skarżącej w PZU i 5,75 zł podatku od nieruchomości w [...]. Wobec tego, że dochody rodziny skarżącej z roku 2016, nie wystarczałyby na pokrycie wydatków deklarowanych w 2017 r., referendarz stwierdził, że sugeruje to, iż dochody te w 2017 r. nie zmalały, a wzrosły.

Referendarz podniósł, powołując poglądy orzecznictwa, że przy ocenie sytuacji materialnej rodziny skarżącej należy brać pod uwagę, nie tylko dochody członków rodziny, ale głównie przychody. Szczególnie w sytuacji, gdy ojciec skarżącej uzyskuje przychody wysokie, a także wysokie są koszty ich uzyskania. Podobnie, co do skarżącej, której znane są tylko dochody za 2016 r., a brak jest danych odnośnie jej przychodów za rok 2016 r., podczas gdy wartością istotną dla określenia sytuacji materialnej osoby starającej się o prawo pomocy, jest też przychód.

Ponadto referendarz wyjaśnił i stanowisko swoje poparł orzecznictwem sądowym, że przy ocenie sytuacji materialnej rodziny osoby starającej się o prawo pomocy, trzeba brać także pod uwagę możliwości zarobkowe członków tej rodziny, czyli nie tylko osiągany dochód, ale także samą możliwość zarobkowania przez wnioskującego oraz członków jego rodziny, jako mające realny wpływ na ocenę jego sytuacji materialnej pod kątem przyznania prawa pomocy. Zwrócono, zatem uwagę, że matka skarżącej z uwagi na swój wiek i dobry stan zdrowia, nie wykazywał bowiem kłopotów w tym zakresie, mogłaby podjąć dodatkowe zajęcia zarobkowe, chociażby czasowe lub dorywcze i wspomóc córkę w zdobyciu środki na zapłatę postępowania w zakresie pełnomocnika z wyboru. Dodatkowo za stwierdzeniem tym przemawia fakt, że obecnie podjęła ona studia, co dodatkowo przemawia za tym, że jest osoba zdolną do podjęcia pracy zarobkowej.

Odnotowano, że skarżąca była wezwana do przedłożenia stosownego zaświadczenia na okoliczność, czy pobiera jakieś stypendium na studiach, zaświadczenia takiego nie przedłożyła. Przedłożono oświadczenie pełnomocnika skarżącej - jej matki R. O. - traktowane na równi z oświadczeniem samej skarżącej, że żadnego stypendium nie pobiera. Nie był to jednak żądany dokument w postaci zaświadczenia z Uczelni, a zatem nie rozwiewało on wątpliwości w powyższym względzie.

Podobnie wątpliwości wzbudził fakt, że skarżąca nie ma żadnych rachunków bankowych, tymczasem do akt o sygn. II SA/Op 348/17 przesłała wydruki ze swojego konta internetowego potwierdzające przelewy dokonane za mieszkanie wynajmowane we [...]. Wydruki te zostały załączone w formie kserokopii do akt niniejszej sprawy.

Referendarz sądowy uznał, że wykazane wysokie przychody ojca skarżącej, wysokie dochody samej skarżącej za 2016 r., wykazane wydatki za 2017 r., które sugerują wzrost dochodów rodziny skarżącej, możliwości zarobkowe matki skarżącej, a także niewyjaśnienie wątpliwości odnośnie tego, czy skarżąca pobiera jakieś stypendia na studiach, a także co do posiadanego przez nią konta bankowego, powoduje, że należy przyjąć, iż sytuacja materialna rodziny skarżącej nie pozwalała ponieść częściowych kosztów postępowania w postaci opłacenia pełnomocnika z wyboru.

Referendarz nie przychylił się także do argumentacji skarżącej, że nie może występować w swojej sprawie, gdyż mieszka i studiuje we [...]. W tej kwestii wskazał, że dodatkowo w jej imieniu, jako pełnomocnik, występuje jej matka, a udział w rozprawie nie jest obowiązkowy. Poza tym nie ma obowiązku ponoszenia jakichkolwiek kosztów sądowych w swojej sprawie, a zatem jej prawo do Sądu nie doznaje ograniczenia, tym bardziej, że udział fachowego pełnomocnika na obecnym etapie postępowania sądowego również nie jest niezbędny.

Od postanowienia z dnia 20 listopada 2017 r. sprzeciw złożyła w imieniu skarżącej jej pełnomocnik, matka R. O., która wskazała, że do wniosku dołączyła wszystkie niezbędne dokumenty, jakie jej nakazano, w tym stosowne oświadczenia i zaświadczenia. Odnośnie wezwania dotyczącego pkt 2, tj. przedłożenia wyciągów z posiadanych przez skarżącą i wszystkich członków wspólnego gospodarstwa domowego rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z ostatnich 3 miesięcy, stwierdziła, iż odpowiadając, że nie mają żadnych rachunków bankowych chodziło jej o to, że nie posiadają żadnych lokat bankowych, rachunków bankowych, w tym lokat dewizowych, czyli że nie posiadają żadnych oszczędności, mają jedynie konta do wpłacania opłat za czynsz, za mieszkania, gaz, wodę c.o. oraz energię elektryczną. Za ww. rachunki opłaty robią na poczcie lub przelewem bankowym na konto, dlatego nieprzesłanie informacji o rachunkach bankowych nie było wynikiem w złej wiary. Pełnomocnik wskazała też, że rozpoczęła nieodpłatnie studia na pierwszym roku [...] w B w [...] i z tego powodu nie będzie mogła uczestniczyć i zajmować się sprawami, w których ustanowiono ją pełnomocnikiem. Jednocześnie podała, iż studia dzienne są kosztowne, na co jej nie stać w obecnej sytuacji, a ponadto ma kłopoty zdrowotne, np. z nerkami i nie może sobie pozwolić na pełną diagnostykę w tym zakresie. Ostatnio przeszła też dwie operacje [...]. Poza tym próbowała znaleźć pracę, ale ze względu na jej wiek ponad 50 lat bezskutecznie, zaś na założenie własnej działalności nie ma odpowiednich środków. W urzędzie pracy także odmówiono jej pomocy w formie bezpłatnych kursów podnoszących jej kwalifikacje na rynku pracy. Pełnomocnik wskazała także, że z powodu jej niekompetencji, zbyt wielu zajęć i przepracowania, przeoczyła pewien istotny fakt, jak to, że córka posiada jedno konto do wpłacania opłat oraz do otrzymywania wypłaty z tytułu umowy zlecenia, co zostało opatrznie zrozumiane i nie może dyskryminować jej w uzyskaniu fachowej pomocy prawnej. Pełnomocnik podniosła, że bardzo trudno jest im wyżyć, jednak nie korzystają z pomocy, gdyż MOPS odmówił im pomocy. Nadto córka nie może jeździć na rozprawy, bo - w obecnej sytuacji - boi się, że spowodowałoby to utratę pracy, a ponieważ nie otrzymuje renty, praca jest jej stałym źródłem utrzymania. Podniosła, że trzy lata temu, córka zaciągnęła pożyczkę w wysokości 6.500 zł na sfinansowanie studiów i dopiero w 2017 r. kwotę tę spłaciła. Niestety nie ma na to dokumentów potwierdzających tę okoliczność, ponieważ pożyczkodawca niedawno zmarł. Wcześniej pożyczyła 500 zł na badanie TK w szpitalu, albowiem odmówiono jej wykonania tego badania przez NFZ. Nie wiedziała, że tę pożyczkę należy podać w wyszczególnieniu dotyczącym sytuacji finansowej jej rodziny. Podniosła także, że fakt, iż mąż i córka szukają dodatkowych źródeł utrzymania, potwierdza, że ich sytuacja materialna nie jest tak dobra, jak uważa referendarz. Dalej wyjaśniła, że nie wyszczególniła wszystkich dodatkowych źródeł dochodów, ponieważ nie było na to miejsca w tabelce. Mąż sprzedaje, oprócz [...],[...] i inne przedmioty na aukcjach internetowych, a córka swoje używane rzeczy. Pełnomocnik poinformowała, że mieszkanie w [...] wymaga kapitalnego remontu, na który ich nie stać. Dodała, że mąż często choruje, jednakże prowadzi działalność gospodarczą, ponieważ stanowi ona jedyne źródło utrzymania ich rodziny.

Pełnomocnik stwierdziła, że ani ona ani mąż, jak i córka, nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, pomimo wzrostu wynagrodzenia córki, gdyż nie został wzięty pod uwagę obecny wzrost kosztów utrzymania artykułów spożywczych, a także leków. Podała, że do sprzeciwu załącza kserokopie swoich zwolnień lekarskich. Zaznaczyła, że załącza powyższe kserokopie tylko do jednej z czterech spraw, z uwagi na brak pieniędzy na wykonanie większej ilość kserokopii tych dokumentów. Nie wskazała przy tym sygnatury sprawy do której je załączyła, tymczasem przy żadnej ze spraw zaskarżonych do tut. Sądu przez S. O. nie odnotowano ich wpływu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Sprzeciw jest niezasadny.

Stosownie do art. 260 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.), dalej: P.p.s.a., od postanowień dotyczących prawa pomocy przysługuje środek zaskarżenia w postaci sprzeciwu. Rozpoznając taki sprzeciw sąd wydaje postanowienie, w którym kwestionowane orzeczenie zmienia albo utrzymuje w mocy, o czym orzeka na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 P.p.s.a.). Wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonalność zarządzenia lub postanowienia, a wojewódzki sąd administracyjny orzeka, jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.

W rozpoznawanej sprawie z uwagi na ustawowe zwolnienie strony skarżącej od kosztów sądowych, rozpoznawany był jej wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata z urzędu. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym może nastąpić, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i swojej rodziny. Zatem jako przesłankę udzielenia tego prawa ustawodawca wskazał brak dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, zaznaczając jednocześnie, że wykazanie powyższego spoczywa na wnioskodawcy. Ponadto ustawodawca przesądził, iż przedmiotowe dofinansowanie strony ze środków publicznych możliwe jest tylko w rzeczywiście wyjątkowych przypadkach, bowiem nawet spełnienie wskazanej w powołanym przepisie przesłanki nie obliguje do uwzględnienia żądania strony. Powyższe koreluje z wyrażoną w art. 199 P.p.s.a. zasadą, że to strony postępowania sądowego zobowiązane są do ponoszenia jego kosztów, a odstępstwo od powyższego przewidują przepisy szczególne, tj. odnoszące się do instytucji prawa pomocy. Zdaniem Sądu, oceniając przedstawioną przez skarżącą sytuację majątkową i wykazane zdolności płatnicze w kontekście przesłanki określonej w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., referendarz sądowy prawidłowo uznał, iż skarżąca nie wykazała, że rzeczywiście nie jest w stanie opłacić pełnomocnika z wyboru w niniejszej sprawie. Pełnomocnik skarżącej dał temu wyraz składając dodatkowe wyjaśnienia w sprzeciwie, z których wynika, że pomimo, iż rodzina posiada rachunki bankowe, to nadal nie wykonała wezwania referendarza sądowego, mało wiarygodnie tłumacząc się, że źle zrozumiała wezwanie. Przy tym razem ze sprzeciwem skarżąca nie przesłała żądanych wyciągów. Odnotować trzeba, iż pełnomocnik skarżącej poniosła, że zarówno ona, jak i mąż, mają problemy zdrowotne, lecz nie przesłała żadnych dokumentów na potwierdzenie tych okoliczności, tj. nawet swoich zwolnień lekarskich, pomimo zaznaczenia w sprzeciwie, że je dołącza. Ponadto strona skarżąca twierdzi, że wskutek trudnej sytuacji finansowej rodziny starła się o pomoc z opieki społecznej, ale dostała decyzje odmowne, jednakże w ogóle nie udowodniła faktu, jakoby jej sytuacja materialna zmusza ją do starania się o pomoc społeczną. Należy też zauważyć, że zła sytuacja materialna rodziny skarżącej powinna ją uprawniać do otrzymania stypendium socjalnego na studiach, a tego, jak twierdzi, nie pobiera. Nie przesłała jednak zaświadczenia potwierdzającego ten fakt. Nadto skarżąca obecnie twierdzi, że musiała w przeszłości korzystać z pożyczek od osób trzecich w celu zaspokojenia swoich potrzeb życiowych, ale obecnie nie jest w stanie przedłożyć dokumentów pożyczki, gdyż pożyczki zawierane były w formie ustnej, a poza tym udzielający pożyczki zmarł. Takie tłumaczenie strony skarżącej jest - w ocenie Sądu - mało wiarygodne, tym bardziej, że większość osób pożyczających pieniądze zabezpiecza swoje ewentualne roszczenia z tego tytułu w formie pisemnej.

Przyjdzie wskazać, że skarżąca generalnie starała się przekonać Sąd, że ma bardzo złą sytuację materialna, ale jednocześnie nie ujawniła nawet podstawowych dokumentów, jakie najpełniej byłyby w stanie zobrazować stan finansów jej rodziny, czyli rachunków bankowych, ani też żadnych innych, z których wywodziła te twierdzenia.

Podzielając zatem stanowisko referendarza sądowego, co do możliwości poniesienia przez skarżącą kosztów sądowych w zakresie pełnomocnika z wyboru, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że przedstawiona przez skarżącą sytuacja majątkowa i wykazane zdolności płatnicze, oraz możliwości zarobkowe członków rodziny nie dają podstaw do uznania, że zostały spełnione przesłanki wynikające z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. uprawniające do przyznania pomocy we wnioskowanym zakresie.

Należy też zauważyć, że skoro skarżąca ubiegając się o przyznanie prawa pomocy w części nie dołożyła należytej staranności w wykazaniu, że nie jest w stanie opłacić pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku swojego utrzymania koniecznego i swojej rodziny, to musi się liczyć z negatywny rozstrzygnięciem w tej materii. Uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy, czy też nierzetelne ich wykonanie, jest bowiem przeszkodą wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a w konsekwencji wyłącza możliwość przyznania jej prawa pomocy w żądanym zakresie (por.: postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego; z dnia 5 września 2005 r., sygn. akt II FZ 414/05 oraz z dnia 14 września 2005 r., sygn. akt II FZ 575/05, obydwa zamieszczone w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Tym samym Sąd za zasadne uznał utrzymanie w mocy orzeczenia referendarza sądowego, w którym orzeczono o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 260 § 1 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.