Wyrok NSA, sygn. akt I SA 768/83
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1983-10-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Nieruchomości
Powołane przepisy: article: art. 7
journal: Dz.U. 1974 nr 14 poz. 84
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. Prawo lokalowe.
article: art. 107 par. 1
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: 1. Istota rozstrzygnięcia dotyczącego przekwaterowania nie ogranicza się wyłącznie do wskazania samego pomieszczenia zastępczego, lecz również do sprawdzenia jego jakości w kontekście warunków określonych w art. 7 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. nr 14 poz. 84/.

2. Wyrażone w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego uzależnienie przekwaterowania od spełnienia w przyszłości ustawowych warunków, jakim powinno odpowiadać pomieszczenie zastępcze, pozostawia ocenę ich spełnienia poza sferą decyzyjną, co należy interpretować jako brak rozstrzygnięcia w tym zakresie o istocie sprawy.

TEZY

1. Istota rozstrzygnięcia dotyczącego przekwaterowania nie ogranicza się wyłącznie do wskazania samego pomieszczenia zastępczego, lecz również do sprawdzenia jego jakości w kontekście warunków określonych w art. 7 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. nr 14 poz. 84/.

2. Wyrażone w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego uzależnienie przekwaterowania od spełnienia w przyszłości ustawowych warunków, jakim powinno odpowiadać pomieszczenie zastępcze, pozostawia ocenę ich spełnienia poza sferą decyzyjną, co należy interpretować jako brak rozstrzygnięcia w tym zakresie o istocie sprawy.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny uznał zasadność skargi Mirosławy Sz.. na decyzję Wojewody Płockiego z dnia 24 marca 1983 r. w przedmiocie przekwaterowania do pomieszczenia zastępczego i na podstawie art. 207 par. 2 pkt 3 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję, a także - zgodnie z art. 208 Kpa - zasądził od Wojewody Płockiego kwotę złotych sześćset tytułem zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącej.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta P. decyzją z dnia 9 grudnia 1982 r., powołując się na art. 39 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. nr 14 poz. 84/, postanowił przekwaterować Mirosławę i Andrzeja małżonków Sz. z lokalu mieszkalnego nr 74 przy ul. M. C-S. nr 4 w P. do pomieszczenia zastępczego nr 3 przy ul. K. w P., składającego się z pokoju i kuchni o powierzchni użytkowej 36 m2, mieszkalnej 23 m2.

Z uzasadnienia powołanej decyzji wynika, iż najemcą lokalu mieszkalnego przy ul. M. C-S. nr 4 m. 74 była Barbara W.-K., która w 1979 r. otrzymała z rodziną na zasadach własnościowych przydział domku jednorodzinnego ze Spółdzielni Mieszkaniowej w P. na terenie B. i w 1979 r. wyprowadziła się tamże, podnajmując małżonkom Sz. lokal mieszkalny nr 74 przy ul. M. C.-S. nr 4.

Decyzją Prezydenta Miasta P. z dnia 14 kwietnia 1982 r. cofnięto Barbarze W.-K. przydział tego mieszkania oraz nakazano małżonkom Sz. przekwaterowanie do domku jednorodzinnego w G., stanowiącego własność małżonków K. Decyzja Prezydenta Miasta została utrzymana w mocy decyzją Wojewody Płockiego z dnia 24 maja 1982 r. w części dotyczącej cofnięcia Barbarze W.-K. przydziału lokalu mieszkalnego, natomiast w części dotyczącej przekwaterowania małżonków Sz. do domku jednorodzinnego w B. decyzja ta została uchylona z przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia, a to w celu przydzielenia im pomieszczenia zastępczego.

Decyzją Wojewody Płockiego nr GM-I-8172-27/83 z dnia 24 marca 1983 r. utrzymano w mocy nową decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia 9 grudnia 1982 r., z tym że uzależniono wynikające z niej przekwaterowanie Mirosławy Sz. od przygotowania lokalu przez wynajmującego do stanu przydatnego do użytku. W uzasadnieniu tej decyzji podano, że na podstawie oględzin dokonanych przez organ odwoławczy stwierdzono, iż pomieszczenie zastępcze odpowiada warunkom art. 7 prawa lokalowego, to znaczy zapewnia 5 m2 powierzchni mieszkalnej na osobę i nadaje się do zamieszkania ze względu na stan techniczny, ma wewnątrz instalację wodociągową i kanalizację. Wprowadzenie się Mirosławy Sz. do tego pomieszczenia zastępczego uzależnione jest tylko od zakończenia przez Przedsiębiorstwo gospodarki komunalnej i Mieszkaniowej w P. niezbędnych robót /po byłym najemcy/, określonych w protokole zdawczym tego Przedsiębiorstwa z dnia 3 stycznia 1983 r., stanowiącym załącznik do umowy o najem lokalu z dnia 17 września 1977 r. Przydział natomiast Mirosławie Sz. pełnowartościowego mieszkania kwaterunkowego o lepszym standardzie wyposażenia nie może nastąpić, ponieważ nie spełnia ona wymagań zawartych w par. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 2 marca 1981 r. w sprawie zasad i trybu przydziału lokali mieszkalnych /Dz.U. nr 9 poz. 37/.

Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła Mirosława Sz., domagając się uchylenia decyzji dotyczących przekwaterowania jej z rodziną do pomieszczenia zastępczego nr 3 przy ul. K. w P. i przydzielenia jej jako pomieszczenia zastępczego lokalu przy ul. M. C.-S. nr 4 m. 74. Skarżąca podnosi, iż przeprowadziła remont tego ostatniego lokalu i poniosła nakłady w wysokości 200.000 zł, stan zaś pomieszczenia zastępczego nie pozwala na zamieszkanie w nim ze względu na stan zdrowia jej oraz dzieci. Jest ono w starym budownictwie, wilgotne, ma zdewastowane sufity i podłogi, robactwo pod podłogą, a jedynie piec ogrzewczy nie nadaje się do użytku. Oglądała to pomieszczenie w trakcie prac remontowych i stwierdza, że prace te nie usunęły wad technicznych. Ponadto jej mąż - Andrzej Sz. - jest krawcem i wykonuje pracę w domu, co będzie niemożliwe ze względu na powierzchnię i stan techniczny mieszkania przy ul. K.

W odpowiedzi na skargę zawarto wniosek o jej oddalenie z uwagi na to, iż skarżąca kwestionuje stan techniczny pomieszczenia na podstawie oględzin lokalu w trakcie wykonywania prac remontowych, podczas gdy po wykonaniu niezbędnych robót po byłym najemcy mieszkanie jest zdatne do zasiedlenia. Natomiast według informacji uzyskanej w Cechu Rzemiosł Różnych w P. mąż skarżącej wykonuje swój zawód w lokalu nr 9 przy ul. G. nr 15, którego najemcą jest Weronika K. - teściowa skarżącej. O zwrot poniesionych kosztów na remont mieszkania skarżąca może zwrócić się do wynajmującego, a w przypadku bezskuteczności - dochodzić tego na drodze sądowej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Protokół oględzin pomieszczenia zastępczego z dnia 10 stycznia 1983 r. zawiera ogólną opinię o stanie technicznym lokalu, wykazując jednocześnie konieczność przeprowadzenia w nim remontu bieżącego, polegającego na wykonaniu niezbędnych robót, wynikających ze stanu mieszkania po byłym najemcy, określonych w cytowanym protokole zdawczym. Z treści telefonogramu z dnia 22 kwietnia 1983 r. wynika, iż określone w nim roboty remontowe zostały wykonane. Powołane dowody, stanowiące jedynie materiał mający obrazować stan techniczny pomieszczenia, nie zawierają niezbędnych danych do oceny, czy roboty remontowe zostały wykonane w pełnym zakresie, warunkującym dopuszczalność stałego pobytu ludzi. W materiale dowodowym niniejszej sprawy nie są sprawdzalne zarzuty strony skarżącej, zmierzające do wykazania, iż sporne pomieszczenie jest w bardzo złym stanie technicznym /szyby i okna zdewastowane, przegniła płyta pilśniowa oddzielająca kuchnię od pokoju, grzyb na ścianach, niesprawny piec ogrzewczy oraz kuchnia itp./.

Oświadczenie pełnomocnika Wojewody Płockiego, iż osobiście dokonał oględzin tego pomieszczenia i nadaje się ono do zamieszkania - złożone na rozprawie sądowej - nie może zastąpić dowodu w rozumieniu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Niesprawdzalność dowodowa podniesionych przez skarżącą zarzutów, powołanych skrótowo wyżej, nie pozostaje bez znaczenia nawet w sytuacji, gdyby źródłem owych zarzutów miały być oględziny pomieszczenia podjęte przez skarżącą w toku trwającego remontu, gdyż - jak już wskazano - brak jest danych obrazujących stan techniczny pomieszczenia po przeprowadzeniu remontu.

Zaskarżona decyzja, utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. w przedmiocie przekwaterowania Mirosławy Sz. /wraz z rodziną/ do pomieszczenia zastępczego nr 3 przy ul. K. nr 4 w P., zawiera warunek dotyczący uzależnienia przekwaterowania od przygotowania lokalu przez wynajmującego do stanu przydatnego do użytku.

Stosownie do art. 104 par. 2 Kpa, decyzją jest każde rozstrzygnięcie co do istoty sprawy, przy czym organ odwoławczy ma obowiązek kontroli prawidłowości decyzji w jej całokształcie. Istota sprawy dotyczącej przekwaterowania nie ogranicza się wyłącznie do wskazania samego pomieszczenia zastępczego, ale również do sprawdzenia jego stanu w kontekście warunków określonych w art. 7 ust. 1 prawa lokalowego. W tych warunkach decyzja powinna zawierać stanowisko w przedmiocie przekwaterowania w zależności od oceny, czy wskazane pomieszczenie zastępcze odpowiada określonym ustawowo warunkom. Uzależnienie w decyzji organu odwoławczego przekwaterowania od spełnienia w przyszłości ustawowych warunków-, jakim powinno odpowiadać pomieszczenie zastępcze, pozostawia ocenę ich spełnienia poza sferą decyzyjną, a ta nieprawidłowość musi być tłumaczona jako nierozstrzygnięcie w określonym zakresie o istocie sprawy.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż omówione uchybienia stanowią naruszenie przepisów art. 7, art. 77 i art. 107 par. 3 Kpa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy i stosownie do art. 207 par. 1 i 2 pkt 3 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję.

W ponownym postępowaniu odwoławczym powinien być przeprowadzony dowód z oględzin spornego pomieszczenia zastępczego przy udziale strony skarżącej, w szczególności mający na względzie konkretne zarzuty skarżącej dotyczące stanu technicznego pomieszczenia.

Orzeczenie o kosztach postępowania zostało wydane stosownie do art. 208 Kpa.