Postanowienie WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 613/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2013-09-27 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 2 pkt 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 27 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A z siedzibą w T. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jej skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28 maja 2013 r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: odmówić A przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie z kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

W złożonym wniosku o zwolnienie z kosztów sądowych sp. z o.o. wskazała, że działalność spółki obejmuje sprzedaż paliw płynnych i konieczne jest dokonanie kompleksowego remontu stacji pali w B. polegającego na wymianie zbiorników paliwowych z obecnych na nowe, przebudowie i modernizacji sklepu stacji paliw w związku z wydaną decyzją przez organ nadzoru budowlanego. Stacja paliw w B. jest wyłączona z działalności, za rok 2012 Spółka ma stratę. Wysokość kapitału zakładowego Spółki wynosi 5 tys. zł, wartość środków trwałych 475 242,60 zł. Na rachunku bankowym Spółka, wedle oświadczenia, nie posiada środków.

Z uwagi na fakt, że zawarte w tymże wniosku oświadczenia wnioskującej Spółki okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, zarządzeniem z 5 września 2013 r. wezwano Spółkę do złożenia dodatkowych oświadczeń oraz dokumentów, m.in. nadesłanie wyciągów z rachunków bankowych Spółki dokumentujących operacje dokonywane na nich w ciągu ostatnich czterech miesięcy, nadesłanie ewidencji środków trwałych oraz wskazania jakie nieruchomości posiada spółka, nadesłanie odpisu lub kserokopii sprawozdania finansowego za 2011 i 2012 rok (tj. wprowadzenia do sprawozdania finansowego, bilansu, rachunku zysków i strat, ewentualnie zestawienia zmian w kapitale (funduszu) własnym, rachunku przepływów pieniężnych, oraz dodatkowych informacji i objaśnień) a także dokumentów obrazujących sytuację finansową sporządzonych na podstawie danych finansowych za 6 miesięcy 2013 r., wskazania ilu pracowników zatrudnia skarżąca wraz z podaniem wysokości wynagrodzenia za okres ostatnich trzech miesięcy; wskazania czy wobec spółki toczy się postępowanie egzekucyjne, czy spółka ma zaległości w płatnościach; wskazania czy spółka prowadzi działalność, czy osiąga dochody, czy przedmiotowa stacja benzynowa funkcjonuje; przedłożenia kopii wszystkich zeznań podatkowych złożonych w bieżącym roku.

W odpowiedzi Spółka oświadczyła, że nie jest w stanie przedstawić wymaganej dokumentacji z uwagi na fakt wyłączenia z eksploatacji stacji paliw w R. w 2010 r. i stacji paliw w B. w październiku 2012 r. i utraty przedmiotowych dokumentów w wyniku kradzieży w 2011 r. i spaleniu pawilonu w R. Sytuacje komplikuje trwająca od marca 2013 r. kontrola US Koszalin, która ma się zakończyć w październiku 2013 r.

Rozpatrując przedmiotowy wniosek zważono, co następuje:

Osoby prawne i pozostałe jednostki organizacyjne, podobnie jak osoby fizyczne, mogą ubiegać się o przyznanie im prawa pomocy, obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych i/lub ustanowienie adwokata lub radcy prawnego.

Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.

W przypadku osób prawnych i innych jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), bądź w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 1ustawy).

Zasadą jest, że każdy wnoszący skargę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty postępowania w swojej sprawie, a tylko brak środków finansowych i majątku może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia (w całości lub w pewnym zakresie). Należy więc zaznaczyć, że podstawą przyznania prawa pomocy jest taka sytuacja finansowa strony, która obiektywnie nie daje jej możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie tych kosztów. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania. Obejmuje zatem osoby lub podmioty, które ze względu na niskie dochody, brak majątku i szczególną sytuację faktyczną bądź prawną, przy największej staranności, nie mogą ponieść tych kosztów.

Zauważyć należy, że mimo wezwania referendarza, zmierzającego do wyjaśnienia wszystkich okoliczności związanych z sytuacją finansową Spółki w istocie uchyliła się ona od przedstawienia dokumentacji. Nie można uznać powołanych zdarzeń za mające wpływ na uzyskanie wyciągów z rachunków bankowych należących do Spółki, zwłaszcza, że wezwanie dotyczyło wyciągów za okres ostatnich czterech miesięcy. Odnośnie udzielenia informacji o zatrudnianych pracownikach czy wskazania czy wobec spółki toczy się postępowanie egzekucyjne tłumaczenie kontrolą skarbową jest niezrozumiałe.

Wnioskująca strona nie wykonała zarządzenia, którym została wezwana do złożenia wyciągów i wykazów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich czterech miesięcy. Spółka nie przedstawiła istotnych dla oceny jej sytuacji finansowej dokumentów, wobec czego nie było możliwe dokonanie porównania wysokości obciążeń finansowych z jakimi winna się liczyć w postępowaniu sądowym z jej rzeczywistymi możliwościami płatniczym. Przypomnieć w tym miejscu trzeba, iż w orzecznictwie podnosi się, że kwestia posiadania środków pieniężnych (w szczególności oszczędności zgromadzonych na rachunku bankowym) jest istotna dla oceny możliwości finansowych strony ubiegającej się o prawo pomocy, wobec czego wyjaśnienia w tym zakresie winny być zgodne ze stanem rzeczywistym i wyczerpujące, tj. w pełni obrazować stan jej pieniężnego posiadania (por. postanowienie NSA z 24 stycznia 2007 r., sygn. akt. I GZ 3/07). Okoliczność ta miała zatem znaczenie przy dokonywanej ocenie, bowiem dla rozpoznania wniosku o prawo pomocy nie jest tylko istotne jaka jest wysokość środków zgromadzonych na rachunku bankowym, ale również jak wygląda obrót tymi środkami, czy strona nie wyzbywa się środków w związku z wezwaniem do złożenia oświadczenia w tym zakresie, bądź też jakie są przyczyny, że posiadając stałe źródło dochodów nie dysponuje zasobami pieniężnymi w danym okresie.

Przyjmuje się ponadto, iż osoba prawna nie zasługuje na zwolnienie z kosztów sądowych gdy dysponuje majątkiem, którego wartość wielokrotnie przewyższa wysokość wymaganego wpisu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 marca 2012 r., sygn. akt II GZ 89/12). Posiadanie majątku – w tym w szczególności nieruchomości – w zasadzie wyłącza możliwość przyznania prawa pomocy (zob. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 12 lipca 2012 r., sygn. akt I SA/Sz 428/12).

Konkludując powyższe, nie sposób uznać, aby koszty związane z prowadzeniem postępowania sądowego przekraczały możliwości płatnicze skarżącej spółki. W świetle powyższych informacji wniosek skarżącej spółki o zwolnienie od kosztów sądowych nie mógł zostać uwzględniony w jakiejkolwiek części.

Mając powyższe na uwadze, referendarz sądowy na podstawie art. 246 § 2 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił jak w sentencji.