Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 75/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2007-07-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6190 Służba Cywilna, pracownicy mianowani, nauczyciele
Skarżony organ: Kurator Oświaty
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Jakubiec Sędziowie: NSA Grażyna Danielec spr. NSA Piotr Lechowski Protokolant: Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lipca 2007 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję [...] Kuratora Oświaty w K. z dnia 16 listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego skargę oddala.


UZASADNIENIE

wyroku z dnia 31 lipca 2007 r.

Decyzją z dnia 26 kwietnia 2004r., nr [...], [...] Kurator Oświaty utrzymał w mocy decyzją Wójta Gminy C. z dnia [...] września 2003r., nr [...] stwierdzającą nieważność decyzji dyrektora Szkoły Podstawowej w K. z dnia [...] grudnia 2000r. nadającej M. K. stopień awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego. Jako podstawę prawną wskazano art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 9b ust. 7 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982r. Karta Nauczyciela. W uzasadnieniu stwierdzono, że M. K. otrzymała akt nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Zgodnie jednak z tym przepisem nauczyciele uzyskują z mocy prawa stopień nauczyciela kontraktowego z dniem wejścia w życie ustawy (6 kwietnia 2000r.) jeżeli w tym dniu są zatrudnieni na postawie umowy o pracą oraz posiadają wymagane kwalifikacje. Tymczasem M. K. legitymująca się wówczas dyplomem Kolegium Nauczycielskiego w N. o specjalności "matematyka z wychowaniem muzycznym" oraz świadectwem potwierdzającym podstawową znajomość języka angielskiego, była zatrudniona w dniu 6 kwietnia 2000 r. na stanowisku nauczyciela języka angielskiego. Nie miała zatem wymaganych kwalifikacji w rozumieniu obowiązującego wówczas § 7 Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli bez wyższego wykształcenia. Nie spełniała zatem warunku do nadania z mocy prawa stopnia awansu zawodowego "nauczyciel kontraktowy".

Wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2006r., sygn. akt III SA/Kr 525/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił przedmiotową decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji stwierdzając, nieprawidłowo przyjęto istnienie przesłanek pozwalających na stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji. Wbrew bowiem temu, co napisano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, przedmiotowy akt nadania stopnia awansu zawodowego wydany przez Dyrektora Szkoły w K. z dnia [...] grudnia 2000r. nie został oparty na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw, lecz wskazywał jako podstawę art. 9b ust. 4 w związku z art. 9a ust. 3 Karty Nauczyciela. Nie było zatem żadnych podstaw do tego, by traktować powyższy akt nadania stopnia awansu zawodowego jako wydany na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Z tego powodu cała argumentacja zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, opierająca się na ocenie zgodności przedmiotowego aktu nadania stopnia awansu zawodowego z art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw, została uznana przez Sąd za pozbawioną podstaw prawnych. Sąd ocenił bowiem, że nie można było dokonywać oceny przedmiotowej decyzji z treścią przepisów, które nie stanowiły jej podstawy prawnej i - jak wynika z samego aktu nadania i jego uzasadnienia - w ogóle nie były przez organ administracyjny rozważane. Dokonując oceny istnienia przesłanki nieważności polegającej na rażącym naruszeniu prawa (art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw) organy administracyjne analizowały i oceniały zupełnie inne przepisy niż te, które stanowiły podstawę do wydania zaskarżonej decyzji. Z tego powodu Sąd uznał, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji stwierdzające z tego powodu nieważność aktu nadania stopnia awansu zawodowego wydane zostały z naruszeniem prawa, które miało wpływ na ich treść i uchylił przedmiotowe decyzje.

Ponownie rozpoznając sprawę decyzją z dnia [...] sierpnia 2006r. Wójt Gminy C. ponownie stwierdził nieważność decyzji Dyrektora Zespołu Szkół w K. z dnia [...].12.2000r. o nadaniu M. R. (obecnie K.) stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego jako wydanej z rażącym naruszeniem art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 23 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że M. K. nie mogła uzyskać z mocy prawa stopnia nauczyciela kontraktowego na podstawie art. 9a ust. 3 ani też na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000r. o zmianie ustawy - Karta Nauczycielka oraz o zmianie niektórych innych ustaw, ponieważ w dniu 6 kwietnia 2000r. nie posiadała wymaganych przez prawo oświatowe kwalifikacji do nauczania języka angielskiego w szkole podstawowej. Z tego powodu organ ocenił, że decyzja Dyrektora Zespołu Szkół w K. wydana została z rażącym naruszeniem prawa.

W odwołaniu od tej decyzji M. K. podniosła, ze uważa tę decyzję za krzywdzącą, ponieważ to ona ponosi skutki błędów organów. Dodała ponadto, że w międzyczasie uzyskała licencjat z języka angielskiego i posiada wszystkie wymagane prawem kwalifikacje do nauczania tego języka w szkole podstawowej.

Po rozpoznaniu powyższego odwołania organ II instancji tj. [...] Kurator Oświaty decyzją z dnia 16 listopada 2006r. nr [...] utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. Jako podstawę prawną powołano art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 9a ust. 3 i 9b ust. 7 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela, oraz art. 7 ust. 3 i 6 ustawy z dnia 18 lutego 2000r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw, a także § 7 Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których nożna zatrudnić nauczycieli bez wymaganego wykształcenia. Organ administracyjny przytoczył przepisy obowiązujące w dacie wydawania decyzji o nadaniu stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego oraz ustalił wykształcenie, jakie w tej dacie miała skarżąca w jakim stosunku pracy pozostawała. Na tej podstawie ustalił, że w dacie wydawania przedmiotowej decyzji o nadaniu stopnia awansu zawodowego M. K. spełniała warunki do nadania jej z mocy prawa stopnia awansu zawodowego nauczyciela stażysty, treść zaś wydanej przez Dyrektora Zespołu Szkół w K. decyzji nadającej jej stopień nauczyciela kontraktowego pozostaje w oczywistej sprzeczności z art. 9a ust. 3 ustawy Karta Nauczyciela oraz z art. 7 ust. 3 i 6 ustawy z dnia 18 lutego 2000r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw, co stanowiło rażące naruszenie prawa.

W skardze na tę decyzję M. K. podniosła, że uważa, iż posiadała stosowne wykształcenie i spełniała kryteria określone w § 7 ust. 3 pkt b Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli bez wyższego wykształcenia. Zarzuca ponadto, ze zaskarżona decyzja jest dla nie krzywdząca, obciąża ją bowiem konsekwencjami błędów popełnionych przez organy. Zwraca uwagę, że błędy te zauważono dopiero w momencie złożenia przez nią wniosku o nadanie jej kolejnego stopnia awansu zawodowego i wszczęte z tego powodu postępowanie wstrzymało jej procedurę awansowana kolejne lata.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentacje zawartą w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do argumentów skargi organ podtrzymał swój pogląd, ze skarżąca nie posiadała wymaganych kwalifikacji do nauczania języka angielskiego. Ukończyła bowiem kolegium nauczycielskie o specjalności matematyka z wychowaniem muzycznym, nie posiadała natomiast stosownych kwalifikacji do nauczania języka angielskiego, nie miała bowiem świadectwa państwowego nauczycielskiego egzaminu z języka obcego stopnia I lub II ani też świadectwa odpowiedniego egzaminu z zakresu znajomości języka obcego, przeprowadzanego przez instytucje zagraniczne i uznawanego przez Ministra Edukacji Narodowej oraz przygotowania pedagogicznego w tym zakresie. Nie spełniała zatem wymagań przewidzianych w § 7 ust. 3 Rozporządzenia MEN z 10.10.1991 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W ocenie sądu złożona w niniejszej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie jest prawidłowość zaskarżonej decyzji [...] Kuratora Oświaty, którą utrzymano w mocy decyzję organu I instancji stwierdzająca nieważność decyzji Dyrektora Zespołu Szkół w K. z dnia [...].12.2000r., mocą której nadano M. R. (obecnie K.) stopień awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego. Przedmiotem kontroli sądu administracyjnego jest zatem ocena, czy w zaskarżonej decyzji prawidłowo przyjęto istnienie przesłanek pozwalających na stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji i czy je prawidłowo zastosowano.

Przedmiotowa decyzja Dyrektora Zespołu Szkół w K. nadająca stopień awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego, powołała w podstawie prawnej art. 9b ust. 4 w związku z art. 9a ust.3 Karty Nauczyciela. W uzasadnieniu natomiast tej decyzji brak jakiegokolwiek odniesienia do tego przepisu. Analiza akt przedmiotowej sprawy prowadzi do wniosku, że w przedmiotowej decyzji doszło do rażącego naruszenia prawa, w sposób nieuprawniony bowiem doszło do zastosowania w niej art. 9a ust. 3 ustawy Karta Nauczyciela, albowiem nie było dopuszczalne zastosowanie tego przepisu do nauczyciela zatrudnionego w szkole w dniu wejścia w życie ustawy z 18 lutego 2000r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 19 poz. 239 ze zm.) i pozostającego już w stosunku pracy. Przepis ten nie mógł mieć zatem zastosowania w niniejszej sprawie, z jego brzmienia wyraźnie bowiem wynika, że ma on być stosowany do tych nauczycieli, którzy w dniu wejścia w życie nie pozostają w stosunku pracy w szkole, albowiem jest w nim mowa o tym, że stopień awansu zawodowego uzyskują oni "z dniem nawiązania stosunku pracy w szkole". Nadto zaś M. K. nie była nauczycielem akademickim legitymującym się co najmniej 3-letnik okresem pracy w szkole wyższej ani też nie posiadała co najmniej 5-letniego okresu pracy i znacznego dorobku zawodowego.

Podkreślić równocześnie trzeba, że także art. 7 ust. 3 ustawy z 18 lutego 2000r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw, który znajduje zastosowanie właśnie do nauczycieli zatrudnionych w szkole w dniu wejścia w życie tej ustawy, nie dawał możliwości przyznania M. K. kwalifikacji nauczyciela kontraktowego, albowiem w dniu wejścia w życie tej ustawy nie posiadała ona wymaganych kwalifikacji w rozumieniu Rozporządzenia MEN z dnia 10.10.1991r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli nie mających wyższego wykształcenia (Dz. U. nr 98, poz. 433).

Słusznie bowiem organ administracyjny ocenił w zaskarżonej decyzji, że skarżąca nie posiadała wymaganych prawem kwalifikacji do nauczania języka angielskiego w szkole podstawowej. Ukończyła bowiem kolegium nauczycielskie o specjalności matematyka z wychowaniem muzycznym, nie posiadała natomiast stosownych kwalifikacji do nauczania języka angielskiego, nie spełniała bowiem wymogów przewidzianych w § 7 ust. 3 Rozporządzenia MEN z 10.10.1991 r., albowiem nie legitymowała się świadectwem państwowego nauczycielskiego egzaminu z języka obcego stopnia I lub II ani też świadectwem odpowiedniego egzaminu z zakresu znajomości języka obcego, przeprowadzanego przez instytucje zagraniczne i uznawanego przez Ministra Edukacji Narodowej, jak również nie posiadała przygotowania pedagogicznego w tym zakresie.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że przedmiotowa decyzja nadająca stopień awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego wydana została z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Prawidłowo zatem organ I instancji, jak i II instancji, oceniły istnienie tej przesłanki nieważności wydając decyzją stwierdzającą nieważność.

Wobec tego, że przedmiotowym akcie nadania stopnia awansu zawodowego decyzji doszło do rażącego naruszenia prawa, niezasadne są argumenty powołane w skardze, iż zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszają konstytucyjną zasadą demokratycznego państwa prawnego. Obowiązująca w naszym porządku prawnym zasada trwałości aktu administracyjnego, dająca gwarancje, pewności prawa, doznaje ustawowych wyjątków, polegających w szczególności na możliwości wyeliminowania z porządku prawnego aktów administracyjnych wydanych bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Istnienie tego rodzaju wyjątków uzasadnione jest zasadą legalności i praworządności. Odnosząc się natomiast do podniesionych w skardze argumentów dotyczących szkody, jaką wyrządzono skarżącej przez stwierdzenie nieważności wcześniejszej decyzji o nadaniu jej stopnia nauczyciela kontraktowego należy podkreślić, że skarżąca może dochodzić naprawienia wszelkich szkód spowodowanych niezgodnym z prawem działaniem administracji na drodze postępowania cywilnego. Ta konstytucyjna zasada została wprowadzona właśnie po to, by skarżąca nie musiała ponosić konsekwencji cudzych błędów.

Mając na uwadze powyżej zacytowane przepisy należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, zapadła po należytym wyjaśnieniu sprawy. W ocenie Sądu nie doszło w niniejszej sprawie do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, ani do naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tego powodu skarga została oddalona, w oparciu o 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji.