Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2507/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-03-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 135r ust. 5
journal: Dz.U. 2007 nr 43 poz 277
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Antosiewicz, Sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spr.), Sędzia del. NSA Leszek Kiermaszek, Protokolant starszy asystent sędziego Andrzej Nędzarek, po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 506/12 w sprawie ze skargi K.W. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania dyscyplinarnego oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 506/12 oddalił skargę K.W. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania dyscyplinarnego.

Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym.

K.W. pismem z dnia 13 grudnia 2011 r., stanowiącym doprecyzowanie pisma z dnia 14 listopada 2011 r., zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] z wnioskiem o wznowienie postępowania dyscyplinarnego zakończonego orzeczeniem Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] z dnia [...] czerwca 2001 r. o wymierzeniu mu kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Dla uzasadnienia wniosku powołał się na prawomocny wyrok Sądu Okręgowego [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r., sygn. akt [...], na podstawie którego został uniewinniony od wszystkich stawianych mu zarzutów. W ocenie skarżącego powyższy wyrok oznacza, że zostały spełnione przesłanki do wznowienia postępowania dyscyplinarnego, gdyż wskazane w art. 135r ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji, dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności okazały się fałszywe, a w świetle art. 135r ust. 1 pkt 2 tej ustawy, w sprawie ujawniła się nowa okoliczność – prawomocny wyrok Sądu.

Komendant Wojewódzki Policji [...] postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] na podstawie art. 135r ust. 9 ustawy z 26 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz.U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.), odmówił wznowienia postępowania dyscyplinarnego.

W uzasadnieniu postanowienia odwołując się do treści art. 135r ust. 5 omawianej ustawy o Policji, który stanowi, że postępowania dyscyplinarnego nie wznawia się po upływie 5 lat od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, uznał, że w sprawie wystąpiła negatywna przesłanka wznowienia postępowania dyscyplinarnego. Termin 5-letni upłynął bowiem w dniu 13 czerwca 2006 r. W konsekwencji w tej sprawie uniemożliwiało to wznowienie postępowania dyscyplinarnego. Zdaniem organu, fakt uchylenia przez Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 8 października 2002 r., sygn. akt K 36/00, art. 139 ust. 2 ustawy o Policji w części dotyczącej postępowania dyscyplinarnego (a tym samym aktu wykonawczego w zakresie objętym upoważnieniem) dla oceny dopuszczalności wznowienia postępowania dyscyplinarnego w tej sprawie nie ma znaczenia prawnego. Zgodnie z tym wyrokiem utrata mocy obowiązującej art. 139 ust. 2 ustawy o Policji i rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów została wyznaczona na dzień 30 września 2003 r. Tymczasem przedmiotowe orzeczenie dyscyplinarne zostało wydane przed dniem wyznaczonym w wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

W złożonym na powyższe postanowienie zażaleniu, K.W. podał, że nie mógł skorzystać zarówno z art. 135r ust. 5 ustawy o Policji, jak i z art. 135r ust. 3 tej ustawy, gdyż przed upływem terminów określonych w tych przepisach jego sytuacja prawna nie była jeszcze prawomocnie rozstrzygnięta. Wskazał, że przedmiotem postępowania dyscyplinarnego były wyłącznie zarzuty popełnienia przestępstw, od których popełnienia w postępowaniu karnym został prawomocnie uniewinniony. Zakończenie postępowania dyscyplinarnego i uznanie go winnym popełnienia zarzucanych mu czynów przed zakończeniem postępowania karnego, doprowadziło do funkcjonowania w obrocie prawnym dwóch sprzecznych ze sobą orzeczeń dyscyplinarnego i karnego. W ocenie skarżącego okoliczności, o których Komendant Główny Policji poweźmie wiadomość z niniejszego zażalenia, uprawniają go do wszczęcia na podstawie art. 157 § 2 K.p.a. z urzędu postępowania o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji – orzeczenia Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] z dnia [...] czerwca 2001 r. W konsekwencji K.W. wskazując na powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Komendant Główny Policji, po rozpoznaniu zażalenia postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...], na podstawie art. 135r ust. 9 ustawy o Policji, zaskarżone postanowienie utrzymał w mocy.

W uzasadnieniu postanowienia podał, że w sprawie występuje ujemna przesłanka uniemożliwiająca wznowienie postępowania dyscyplinarnego ( art. 135r ust. 5 ustawy o Policji). Jest to norma bezwzględnie obowiązująca, od której nie zostały przewidziane żadne wyjątki. Z zestawienia dat złożenia wniosku o wznowienie postępowania i uprawomocnienia się orzeczenia dyscyplinarnego wynika, że określony w tym przepisie 5-letni termin, zezwalający na wznowienie postępowania dyscyplinarnego został w tej sprawie przekroczony. Wyjaśnił również, iż w niniejszej sprawie nie jest możliwe wydanie rozstrzygnięcia z zastosowaniem art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, albowiem przepisy tego kodeksu nie mają zastosowania do spraw dyscyplinarnych policjantów.

Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi K.W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o jego uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania. Sformułował również wniosek o rozważenie przedstawienia Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego co do zgodności art. 135r ust. 5 ustawy o Policji z art. 2, 42 ust. 3, 60 w zw. z art. 31 Konstytucji RP, w zakresie w jakim uniemożliwia osobie, którą uznano w postępowaniu dyscyplinarnym za winną popełnienia czynu będącego przestępstwem lub wykroczeniem albo przestępstwem skarbowym lub wykroczeniem skarbowym, wznowienie postępowania dyscyplinarnego na podstawie prawomocnego wyroku karnego. Ponadto skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z dokumentów – wyroku karnego i orzeczenia dyscyplinarnego, na okoliczność tożsamości przedmiotu postępowania dyscyplinarnego i karnego.

W uzasadnieniu skargi skarżący powtórzył argumentację przedstawioną w zażaleniu wskazując, że bez wznowienia postępowania dyscyplinarnego i uzyskania w nim orzeczenia uniewinniającego, nie jest możliwe wznowienie postępowania w sprawie zwolnienia ze służby w Policji , w celu uchylenia decyzji o zwolnieniu go ze służby. W ocenie skarżącego nie do pogodzenia z demokratycznym państwem prawnym jest funkcjonowanie w obrocie sprzecznych orzeczeń – dyscyplinarnego i karnego.

Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Wyjaśnił, że skarżący może zgłosić zamiar ponownego wstąpienia do służby w Policji. Mimo, iż w obrocie prawnym istnieje prawomocne orzeczenie dyscyplinarne o wydaleniu go ze służby, to jednak wydanie i uprawomocnienie się wyroku uniewinniającego policjanta znosi skutki ukarania w zakresie przydatności ukaranego do służby, jeżeli ten zgłosi taki akces. Wskazał także, iż skarżący ma możliwość wzruszenia rozkazu personalnego w przedmiocie zwolnienia ze służby w trybie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W uzasadnieniu wyroku podał, że stan faktyczny sprawy jest bezsporny. Komendant Wojewódzki Policji [...] orzeczeniem z dnia [...] czerwca 2001 r. uznał skarżącego winnym popełnienia zarzucanych czynów i wymierzył karę dyscyplinarną wydalenia ze służby. Orzeczenie to stało się prawomocne w dniu 13 czerwca 2001 r. Z kolei, wyrokiem Sądu Okręgowego [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. sygn. akt [...], który uprawomocnił się w dniu 7 listopada 2011 r., skarżący został uniewinniony od wszystkich stawianych mu zarzutów. Zarzuty te były tożsame z zarzutami stanowiącymi podstawę wymierzenia kary dyscyplinarnej. W związku z powyższym skarżący, wnioskiem z dnia 13 grudnia 2011 r. wystąpił o wznowienie postępowania dyscyplinarnego.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji zestawienie powyższych dat jednoznacznie wskazuje, że od dnia uprawomocnienia się orzeczenia dyscyplinarnego do dnia złożenia przez skarżącego wniosku o wznowienie postępowania dyscyplinarnego minęło 10 lat i 6 miesięcy. Upłynął zatem 5-letni termin, w ciągu którego, zgodnie z art. 135r ust. 5 ustawy o Policji, można wznowić postępowanie dyscyplinarne zakończone prawomocnym orzeczeniem. Termin określony w powołanym przepisie jest terminem materialnoprawnym, a z jego upływem następuje wygaśnięcie kompetencji organu do wznowienia postępowania dyscyplinarnego. Termin ten biegnie niezależnie od terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania dyscyplinarnego przewidzianego w ust. 7 tego przepisu, a nadto odnosi się do wszystkich podstaw wznowieniowych wymienionych przez ustawodawcę (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 lutego 2008 r., II SA/Wa 1718/07, Lex nr 5187 53).

W ocenie Sądu pierwszej instancji, stanowisko organu odmawiające wznowienia postępowania dyscyplinarnego w tej sprawie z powołaniem się na upływ terminu określonego w ww. przepisie jest zatem prawidłowe. Nie można również podzielić stanowiska skarżącego, co do niekonstytucyjności powyższej regulacji i potrzeby wystąpienia do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyjaśnił , że w przypadku decyzji administracyjnych wprowadzenie cezury czasowej jest wyrazem dążenia do zapewnienia stabilności stosunków prawnych ukształtowanych decyzją administracyjną, ich nienaruszalności, gdy przetrwały już pewien czas. Jest zatem wyrazem kompromisu pomiędzy zasadą praworządności a zasadą trwałości decyzji administracyjnej, na rzecz zasady trwałości decyzji administracyjnej (tak B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2004, str. 650). Wyrażona w art. 16 K.p.a. zasada trwałości decyzji administracyjnych –w myśl której decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji są ostateczne; uchylanie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych – wymaga ściśle określonych ram czasowych, aby możliwość wzruszenia takich decyzji była ograniczona. Ponadto określenie ram czasowych uzasadnione jest tym, że upływ czasu może powodować niemożliwość osiągnięcia celu, jakiemu ma służyć instytucja wznowienia postępowania ze względu np. na trudności dowodowe, wykonanie decyzji i wywołanie nieodwracalnych skutków prawnych.

W poszczególnych ustawach pragmatycznych, ograniczenia czasowe w możliwości wznowienia postępowania dyscyplinarnego zostały różnie uregulowane. W niektórych z nich nie ma żadnych ograniczeń czasowych(np. w stosunku do funkcjonariuszy Biura Ochrony Rządu), w innych wynoszą one np. 10 lat (w przypadku funkcjonariuszy Straży Granicznej), bądź też 3 lata (w przypadku funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego), czy też jak (w przypadku funkcjonariuszy Służby Kontrwywiadu i Wywiadu Wojskowego) oraz w omawianym przypadku policjantów – 5 lat. W tej sprawie okres od uprawomocnienia się orzeczenia dyscyplinarnego do złożenia przez skarżącego wniosku o wznowienie postępowania dyscyplinarnego wynosił 10 lat i 6 miesięcy.

Ponadto, odwołując się do stanowiska organu przedstawionego w odpowiedzi na skargę podał, że skarżący może ubiegać się o wstąpienie w szeregi Policji. Wydanie

i uprawomocnienie się wyroku sądu karnego uniewinniającego policjanta znosi bowiem skutki ukarania dyscyplinarnego w zakresie oceny przydatności ukaranego do służby. Wskazał także na stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 marca 2011r.sygn.akt I OSK 1588/10.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. dalej: P.p.s.a.) skargę oddalił.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sąd Administracyjnego wniósł K.W. reprezentowany przez radcę prawnego i zaskarżając go w całości, zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez zastosowanie sprzecznego z Konstytucją art. 135r ust. 5 ustawy o Policji z dnia 6 kwietnia 1990r., (tekst jednolity Dz.U. z 2011 r.,Nr 287 poz. 1687 z późn. zm.), skutkiem czego Sąd uznał, że skarżący wskutek upływu materialnoprawnego 5-letniego terminu utracił możliwość złożenia wniosku o wznowienie postępowania dyscyplinarnego, chociaż nie miał on wpływu na długość postępowania karnego, które zakończyło się jego prawomocnym uniewinnieniem po upływie terminu, o którym mowa w art. 135r ust. 5 ustawy o Policji. Dopiero z chwilą uprawomocnienia się wyroku (dnia 7 listopada 2011 r.) zaktualizowały się przesłanki wznowieniowe, o których mowa w art. 135r ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o Policji, podczas gdy orzeczenie dyscyplinarne uprawomocniło się w dniu 13 czerwca 2001 r. W związku z tym skarżący nie miał prawnej możliwości skorzystania

z postępowania wznowieniowego przed uprawomocnieniem się wyroku Sądu karnego. Zastosowanie przez Sąd sprzecznego z Konstytucją art. 135r ust. 5 ustawy o Policji wywołało ten skutek, że w obrocie prawnym funkcjonuje uniewinniający skarżącego wyrok Sądu karnego oraz prawomocne orzeczenie dyscyplinarne, które uznaje go winnym popełnienia przestępstw, od popełnienia których został prawomocnie uniewinniony. Sąd stosując sprzeczny z Konstytucją art. 135r ust. 5 ustawy o Policji dał prymat zasadzie trwałości decyzji administracyjnej nad zasadą praworządności, chociaż w uzasadnieniu wyroku wskazał powołując się na stanowisko NSA wyrażone w wyroku z dnia 15 marca 2011 r., I OSK 1588/10, że w świetle ustrojowej pozycji sądów nie sposób przyjąć, by prawomocny wyrok uniewinniający niezawisłego Sądu karnego nie miał wpływać na ocenę prawną decyzji administracyjnej, która stała się ostateczną przed datą uprawomocnienia się wyroku uniewinniającego, co zdaniem Sądu stanowi podstawę do wystąpienia przez skarżącego z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji zapadłej w postępowaniu dyscyplinarnym.

Wskazując na powyższą podstawę skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych i zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie 17,00 zł.

Ponadto wniósł o rozważenie przez Naczelny Sąd Administracyjy na podstawie art. 3 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym, przedstawienia Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego co do zgodności art. 135r ust. 5 ustawy o Policji z art. 2, 42 ust. 3, 60 w zw. z art. 31 Konstytucji RP, w zakresie w jakim uniemożliwia osobie, którą uznano za winną popełnienia zarzucanego jej w postępowaniu dyscyplinarnym czynu będącego przestępstwem lub wykroczeniem albo przestępstwem skarbowym lub wykroczeniem skarbowym, wznowienia postępowania dyscyplinarnego na podstawie prawomocnego wyroku karnego.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej odwołując się do art. 135r ust. 5 cyt. ustawy

o Policji stwierdził, że w przypadku skarżącego, określony w tym przepisie termin do wznowienia postępowania dyscyplinarnego upłynął. Wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego złożył on bowiem w dniu 14 listopada 2011r.( a nie jak błędnie ustalił WSA w Warszawie w dniu 13 grudnia 2011r., jednakże to uchybienie nie miało wpływu na wynik sprawy), przy czym orzeczenie dyscyplinarne uprawomocniło się w dniu 13 czerwca 2001 r. W ocenie skarżącego konieczne jest uwzględnienie z jakich przyczyn nie został przez niego zachowany termin z art. 135r ust. 5 ustawy o Policji. Nie do pogodzenia z zasadą kompromisu między trwałością decyzji administracyjnej i zasadą praworządności, na który powołał się WSA w Warszawie, jest faktyczne i prawne zaakceptowanie sytuacji, w której strona jest faktycznie pozbawiana możliwości skorzystania ze środka prawnego zapisanego w ustawie, z przyczyn całkowicie od siebie niezależnych.

Zdaniem skarżącego brak jest uzasadnienia dla jednakowego traktowania tych osób, które mają możliwość skorzystania z tego środka, ale tego nie robią (nie korzystają z przysługującego im prawa) od osób, które z przyczyn obiektywnych

i niezależnych od siebie nie mogą skorzystać z tego środka. Wskazał, że w tej sprawie faktyczną oraz prawną możliwość złożenia uzasadnionego wniosku o wznowienie postępowania dyscyplinarnego uzyskał dopiero z dniem 7 listopada 2011 r., w którym zaktualizowały się przesłanki wznowieniowe, o których mowa w art. 135r ust. 1 pkt 1 i 2 cyt. ustawy o Policji. Z tym dniem możliwe było bowiem prawomocne ustalenie, że dowody na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności okazały się fałszywe oraz że w sprawie ujawniła się nowa okoliczność (prawomocny wyrok sądu). Nie miał on natomiast wpływu na czasokres trwania postępowania karnego, obejmującego również postępowanie przygotowawcze. Wyjaśnił, że złożenie przez niego wniosku o wznowienie postępowania dyscyplinarnego w terminie przewidzianym w art. 135r ust. 5 ustawy o Policji było bezcelowe, gdyż jeszcze w ostatnim dniu terminu, tj. w dniu 13 czerwca 2006 r. postępowanie karne było w toku i nie mógłby on skutecznie wywodzić istnienia przesłanek wznowieniowych.

Nie kwestionując co do zasady możliwości wprowadzania przez ustawodawcę terminów materialnoprawnych (które funkcjonują w różnych gałęziach prawa), z upływem których wygasają określone kompetencje, autor skargi kasacyjnej podał, że ich upływ nie ma charakteru bezwzględnego, na co wskazuje np. możliwość wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie której została wydana decyzja (art. 145a § 1 K.p.a.). Możliwość ta jest ograniczona terminem liczonym od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, ale już nie odnosi się do innych terminów materialnoprawnych mających zastosowanie w danej sprawie. Oznacza to, że w określonych, wyjątkowych sytuacjach zasada praworządności uzyskuje prymat nad zasadą trwałości decyzji.

W przypadku skarżącego upływ czasu, nie wpłynął na możliwość osiągnięcia celu, jakiemu ma służyć instytucja wznowienia postępowania, a nieodwracalne skutki prawne dotyczą wyłącznie skarżącego, który został ubezwłasnowolniony w możliwości wyeliminowania wadliwego i sprzecznego z prawomocnym wyrokiem sądu orzeczenia dyscyplinarnego oraz przywrócenia skutków prawnych wynikających bądź związanych ze służbą w Policji. Możliwość ubiegania się przez skarżącego o wstąpienie w szeregi Policji nie rozwiązuje kwestii zaskarżonego postanowienia. Przyjęcie do Policji, o ile by nastąpiło, odnosiłoby się wyłącznie na przyszłość. Natomiast nadal pozostawałaby nierozwiązana sytuacja skarżącego w okresie od dnia 13 czerwca 2011 r. do dnia ewentualnego przyjęcia go do służby. Taki stan jest dla niego niekorzystny, z uwagi na utracone uposażenie i uprawnienia m.in. emerytalne.

Autor skargi kasacyjnej uzasadniając wniosek o przedstawienie przez Naczelny Sąd Administracyjny pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu podał, że Helsińska Fundacja Praw Człowieka w piśmie z dnia 12 grudnia 2011r.zgłosiła do Rzecznika Praw Obywatelskich (w sprawie bliźniaczej do sprawy skarżącego) - wątpliwości co do konstytucyjności art. 135r ust. 5 ustawy o Policji. Wskazała, że art. 135r ust. 5 ustawy o Policji może naruszać art. 60 w zw. z art. 31 Konstytucji RP w takim zakresie w jakim uniemożliwia osobie, którą uznano za winną popełnienia w postępowaniu dyscyplinarnym czynu będącego przestępstwem, lub wykroczeniem albo przestępstwem skarbowym lub wykroczeniem skarbowym, wznowienia postępowania dyscyplinarnego na podstawie prawomocnego wyroku sądu karnego. Na wątpliwości konstytucyjne wskazał również Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 15 marca 2011r., sygn. akt I OSK 1588/10, podnosząc możliwość naruszenia w szczególności art. 2 i art. 42 ust. 3 Konstytucji.

W przypadku ustalenia przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności art. 135r ust. 5 ustawy o Policji z art. 2, 42 ust. 3, 60 w zw, z 31 Konstytucji RP, w zakresie

w jakim uniemożliwia osobie, którą uznano za winną popełnienia w postępowaniu dyscyplinarnym czynu będącego przestępstwem lub wykroczeniem albo przestępstwem skarbowym lub wykroczeniem skarbowym, wznowienia postępowania dyscyplinarnego na podstawie prawomocnego wyroku karnego, skarżący uzyska prawo do wznowienia postępowania dyscyplinarnego, a następnie pozwoli mu to na ubieganie się o wznowienie postępowania w celu uchylenia rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby. Ustalona w orzeczeniu dyscyplinarnym kara wydalenia ze służby stanowiła obligatoryjną podstawę do zwolnienia skarżącego ze służby (art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji), a więc podstawę do wydania rozkazu personalnego o zwolnieniu go ze służby. Wyeliminowanie tych orzeczeń z obrotu prawnego pozwoli na przywrócenie stanu zgodności z prawem wszystkich orzeczeń wydanych w sprawie, których przedmiotem były te same czyny.

Autor skargi kasacyjnej stwierdził, że sprawa karna zakończona uniewinniającym wyrokiem Sądu Okręgowego [...], jak również postępowanie dyscyplinarne zakończone wydaniem orzeczenia o zastosowaniu kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby, dotyczy tych samych czynów, co oznacza, że w obrocie prawnym funkcjonują dwa sprzeczne orzeczenia dotyczące tego samego stanu faktycznego, przy czym Sąd pierwszej instancji wydając zaskarżony wyrok dał orzeczeniu dyscyplinarnemu prymat nad orzeczeniem niezawisłego sądu karnego po zastosowaniu sprzecznego z Konstytucją art. 135r ust. 5 ustawy o Policji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. w rozpoznawanej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do zawartego w skardze kasacyjnej wniosku o rozważenie przedstawienia Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego co do zgodności art.135r ust.5 ustawy o Policji z art.2, 42ust.3, 60 w zw. z art.31 Konstytucji RP stwierdzić należy, iż nie zasługuje on na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643 ze zm.) każdy sąd może przedstawić Trybunałowi pytanie prawne co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. Wskazać należy, iż zarówno przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak i cyt. ustawy o Trybunale Konstytucyjnym oraz Konstytucji RP nie dają podstaw do uznania, że wniosek strony postępowania sądowego o zwrócenie się przez Sąd drugiej instancji z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego jest dla Sądu wiążący. Ma on jednak obowiązek dokonania oceny zasadności wniosku w świetle art. 3 cyt. ustawy o Trybunale Konstytucyjnym. Przepis ten określa przesłanki, których łączne spełnienie aktualizuje obowiązek Sądu zwrócenia się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją. Pierwszą z nich, wyrażoną wprost w powołanym przepisie ustawy jest to, aby od odpowiedzi na pytanie prawne zależało rozstrzygnięcie sprawy zawisłej przed sądem. Sąd może zatem zwrócić się do Trybunału z pytaniem prawnym, jeżeli przedmiotem orzeczenia Trybunału będą przepisy prawa materialnego lub prawa procesowego stosowane przez sąd w danej sprawie. Drugą przesłanką przedstawienia przez sąd Trybunałowi pytania prawnego, o którym mowa w art. 3 cyt. ustawy, jest powzięcie przez sąd wątpliwości, co do zgodności stosowanego przezeń przepisu z Konstytucją. Przesłanka ta nie jest wprawdzie sformułowana wprost w treści powyższego przepisu, lecz wynika z istoty instytucji przedstawiania pytań prawnych. Przedstawianie pytań prawnych dotyczących konstytucyjności przepisów prawa stosowanych przez sąd w celu rozstrzygnięcia danej sprawy, ma sens w przypadku, gdy sąd poweźmie wątpliwość co do zgodności przepisu prawa z Konstytucją i da temu wyraz w uzasadnieniu pytania prawnego. Oznacza to, że w sytuacji, gdy sąd z urzędu nie poweźmie wątpliwości co do zgodności stosowanego przezeń przepisu z Konstytucją lub gdy stwierdzi, że wniosek strony o zwrócenie się z pytaniem prawnym do Trybunału jest bezzasadny, gdyż w ocenie sądu przepis jest zgodny z Konstytucją, nie ma obowiązku przedstawiania tego pytania do Trybunału Konstytucyjnego. Ponadto podkreślić należy, iż wyrażone we wniosku strony wątpliwości co do zgodności przepisu z Konstytucją nie mogą być uznane za wątpliwości sądu. W konsekwencji stwierdzić należy, iż uprawnienie do przedstawienia pytania prawnego, o którym mowa w art. 3cyt. ustawy, należy do wyłącznej właściwości sądu, który w tym zakresie nie jest związany wnioskiem strony postępowania.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w rozpoznawanej sprawie stosowanie art. 135r ust.5 ustawy o Policji nie nasuwa wątpliwości co do jego zgodności z Konstytucją RP. Przepis ten stanowi, że postępowania dyscyplinarnego nie wznawia się po upływie 5 lat od dnia uprawomocnienia się orzeczenia. Wskazać należy, iż w stosunku do policjanta prawomocne orzeczenie dyscyplinarne może być wzruszone wyłącznie w trybie wznowienia postępowania dyscyplinarnego. Instytucja ta należy do nadzwyczajnych ustawowych środków służących wzruszeniu prawomocnego orzeczenia dyscyplinarnego. Przepisy ustawy o Policji określają w enumeratywny sposób przesłanki przedmiotowe warunkujące możliwość złożenia wniosku o wznowienie ,krąg podmiotów uprawnionych do wystąpienia z wnioskiem, termin złożenia wniosku , tryb rozstrzygnięcia w sprawie wniosku oraz tryb postępowania w sprawie wznowionego postępowania. Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że termin określony w cyt. przepisie jest terminem materialnoprawnym, którego upływ skutkuje wygaśnięciem kompetencji organu do wznowienia postępowania dyscyplinarnego. Biegnie on niezależnie od terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania dyscyplinarnego określonego w ust. 7 art. 135r omawianej ustawy i odnosi się do wszystkich podstaw wznowieniowych wymienionych w art. 135r tej ustawy. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że przedstawienie Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego w tym zakresie nie było zasadne i niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy.

Przechodząc do oceny zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego przez zastosowanie, zdaniem autora skargi kasacyjnej sprzecznego z Konstytucją RP art.135r ust.5 ustawy o Policji stwierdzić należy, iż jest on nietrafny. Skarżący przyznał, że w sprawie jest niesporne, iż termin o którym mowa w powołanym przepisie upłynął, orzeczenie dyscyplinarne uprawomocniło się w dniu 13 czerwca 2001 r., zaś wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego złożył on w dniu 14 listopada 2011r. Dopiero bowiem z dniem 7 listopada 2011r. zaktualizowały się przesłanki wznowieniowe, określone w art. 135r ust.1 pkt 1 i 2 ustawy o Policji. Skarżący naruszenie tego przepisu upatruje w tym, że nie reguluje on sytuacji, gdy sąd karny orzekł o uniewinnieniu go od popełnienia przestępstwa, za który to czyn w postępowaniu dyscyplinarnym wymierzono mu karę dyscyplinarną wydalenia ze służby, dopiero po upływie terminu określonego w tym przepisie. W konsekwencji powoduje to, że nie ma on prawnej możliwości wyeliminowania z obrotu prawnego wadliwego orzeczenia dyscyplinarnego, które jest sprzeczne z wyrokiem sądu powszechnego oraz przywrócenia skutków prawnych związanych ze służbą w Policji.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego analiza art.135r ust.5 ustawy o Policji w sposób jednoznaczny wskazuje, że upływ 5 lat od dnia uprawomocnienia się orzeczenia dyscyplinarnego skutkujący tym, że postępowania dyscyplinarnego nie wznawia się jest bezwarunkowy, czyli niezależny od okoliczności, które to spowodowały. W rozpoznawanej sprawie oznacza to, że przyczyny z powodu których skarżący mógł złożyć wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego dopiero po upływie wskazanego wyżej terminu nie miały w tym przypadku znaczenia.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu w oparciu

o art. 184 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.