Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 289/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2006-12-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 14  par. 3 i 5
journal: Dz.U. 2001 nr 75 poz 802
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny - t.j.
article: par. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 151 poz 1687
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 2001 r. w sprawie zawieszenia pobierania ceł od niektórych towarów
Teza: Mając na uwadze cele ustawy z dnia 11 maja 2001 r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia, importer bez decyzji Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia 14 stycznia 2002r. nie mógłby wprowadzić towaru Lactoflor Bioplus do obrotu. Jednakże decyzja taka nie może jednocześnie zastępować Świadectwa Rejestracji wydanego przez Ministra Zdrowia, koniecznego dla zastosowania stawki celnej w wysokości 0%.

TEZY

Mając na uwadze cele ustawy z dnia 11 maja 2001 r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia, importer bez decyzji Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia 14 stycznia 2002r. nie mógłby wprowadzić towaru Lactoflor Bioplus do obrotu. Jednakże decyzja taka nie może jednocześnie zastępować Świadectwa Rejestracji wydanego przez Ministra Zdrowia, koniecznego dla zastosowania stawki celnej w wysokości 0%.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym; Przewodniczący: Sędzia NSA – Krystyna Anna Stec Sędziowie: Sędzia WSA - Bogumiła Kalinowska Asesor WSA – Anetta Chołuj (sprawozdawca Protokolant: - Adam Sak po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 28 listopada 2006 r. sprawy ze skargi A sp. z o. o., z siedzibą w G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia 6 maja 2005 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe oddala skargę.


UZASADNIENIE

Na podstawie zgłoszenia celnego z dnia 4 marca 2002 r. nr [...] oraz z dnia 4 października 2002 r. nr [...] firma A sp. z o. o. działając przez przedstawiciela - agencję celną, zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu towar: Lactoflor Bioplus w tabletkach i kapsułkach, deklarując kod PCN 2106 90 98 0 oraz stawkę celną zawieszoną, w wysokości 0%. Decyzją z dnia 14 lutego 2005 r. o nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego we W. uznał powyższe zgłoszenie za nieprawidłowe w części dotyczącej stawki celnej i stosując stawkę celną konwencyjną w wysokości 25% określił dług celny na kwotę 7.779,80 zł. Organ celny wskazał, że strona spełniła tylko jedną z przesłanek zastosowania stawki celnej zawieszonej na podstawie rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 11 grudnia 2002 r. w sprawie zawieszenia pobierania ceł od niektórych towarów – a mianowicie udokumentowała pochodzenie towaru, nie przedstawiła natomiast Świadectwa Rejestracji wydanego przez Ministra Zdrowia, a jedynie decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego zezwalającą na wprowadzenie do obrotu przedmiotowego towaru. Tymczasem zgodnie z załącznikiem do powołanego rozporządzenia Ministra Gospodarki dopuszczalne było zastosowanie zawieszonej stawki celnej w wysokości 0% w odniesieniu do taryfikowanych wg kodu PCN 2106 90 98 0 "preparatów mających charakter dietetycznych środków spożywczych oraz preparatów witaminowych, mineralno witaminowych, także zawierających produkty roślinne, posiadających Świadectwo Rejestracji wydane przez Ministra Zdrowia".

W odwołaniu od powyższej decyzji pełnomocnik strony skarżącej zarzucił organowi celnemu obrazę art. 14 § 2 Kodeksu celnego w związku z art. 141 § 1 pkt 1 Kodeksu celnego przez przyjęcie przez organ celny, że decyzja Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia 14 stycznia 2002 r. dopuszczająca Lactoflor Bioplus nie daje podstaw do zastosowania stawki zerowej, a także obrazę przepisów prawa materialnego - przez niewłaściwą interpretację art. 15 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia (Dz. U. Nr 63, poz. 634 ze zm.) w związku z § 1 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 2 stycznia 2003 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania dotyczącego nowej żywności (Dz. U. Nr 7, poz. 90), polegającą na nieuwzględnieniu faktu, iż sprowadzony przez skarżącego na polski obszar celny Lactoflor Bioplus jest z mocy prawa traktowany jako dozwolona substancja dodatkowa. Pełnomocnik odwołującej się Spółki podniósł, że organ pierwszej instancji nie wskazał, w jakim trybie Minister Zdrowia winien wydawać stosowny dokument, jak również gdzie w rozporządzeniu w sprawie zawieszenia pobierania ceł od niektórych towarów znajduje się delegacja dla Ministra Zdrowia - wobec czego zastosowanie znajduje powołana ustawa o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia, która w art. 15 przewidziała dla Ministra Zdrowia delegację do wydania rozporządzenia regulującego tryb wydawania decyzji dopuszczających żywność do obrotu. Jak dalej wywodził pełnomocnik, w rozporządzeniu z dnia 2 stycznia 2003 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania dotyczącego nowej żywności Minister Zdrowia wskazał jako organ właściwy do wydania decyzji zezwalającej na obrót daną żywnością na terenie kraju Głównego Inspektora Sanitarnego. Tym samym, zdaniem strony, decyzji Głównego Inspektora Sanitarnego wydanej w oparciu o powyższą delegację nie można odmówić waloru decyzji Ministra Zdrowia.

Dyrektor Izby Celnej we W. nie podzielił stanowiska strony odwołującej się i decyzją z dnia 6 maja 2005 r., nr A utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, że obowiązek uzyskania Świadectw Rejestracji Ministra Zdrowia wynika wprost z załącznika do wyżej wskazanego rozporządzenia Rady Ministrów, które określa warunki zastosowania zawieszonych stawek celnych. Dokumentem uprawniającym do skorzystania z zawieszenia pobierania ceł jest Świadectwo Rejestracji wydane przez Ministra Zdrowia, na podstawie art. 6 ust. 3 oraz art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 10 października 1991 r. o środkach farmaceutycznych, aptekach, hurtowniach i nadzorze farmaceutycznym (Dz. U. Nr 105, poz. 452).

Nie zgadzając się z powyższą decyzją pełnomocnik Spółki A wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. W uzasadnieniu skargi strona podtrzymała dotychczasowe zarzuty oraz argumentację przedstawioną w odwołaniu i podniosła, że rozbieżność między przyjętą przez Spółkę A wysokością stawki celnej, a stawką ustaloną przez organ celny, wynikła z różnicy w interpretacji obowiązku posiadania przez stronę skarżącą Świadectw Rejestracji wydanego przez Ministra Zdrowia.

Za niezrozumiałe uznała stanowisko, że decyzja Głównego Inspektora Sanitarnego nie może być traktowana jako Świadectwo Rejestracji wydane przez Ministra Zdrowia. Skarżący wywodził, że Lactoflor Bioplus nie jest produktem leczniczym w rozumieniu ustawy - Prawo Farmaceutyczne (Dz. U. z 2001 r. Nr 126, poz. 2084 ze zm.), dla którego wymagane jest Świadectwo Rejestracji wydane przez Ministra Zdrowia. Strona skarżąca uznała za bezpodstawne twierdzenie organu celnego, iż dietetyczne środki spożywcze wprowadzone do obrotu na podstawie decyzji Głównego Inspektora Sanitarnego nie spełniają wymogów określonych w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 11 grudnia 2002 r. w sprawie zawieszenia pobierania ceł od niektórych towarów (Dz. U. Nr 241, poz. 2084). Pełnomocnik skarżącej spółki dowodził, że Główny Inspektor Sanitarny (będący zarazem wiceministrem w ministerstwie Zdrowia) został konstytucyjnie upoważniony przez Ministra Zdrowia, zatem organ celny nie posiada kompetencji do kwestionowania tych uprawnień. W oparciu o powyższą argumentację strona skarżąca utrzymywała, że przedłożyła stosowaną decyzję wydaną przez Ministra Zdrowia, zaś stanowisko organu celnego było wadliwe i bezzasadne.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej we W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie należy zaznaczyć, iż w myśl art. 3 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), zwanej dalej p.s.a. – sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą, co oznacza, że skarga może zostać uwzględniona, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145-150 ustawy).

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie zawarty w skardze wniosek o uchylenie decyzji obu organów nie zasługiwał na uwzględnienie. Przeprowadzona kontrola legalności zaskarżonych decyzji nie wykazała, że uchybiają one przepisom postępowania czy też przepisom prawa materialnego w sposób uzasadniający wyeliminowanie ich z obrotu prawnego.

Zgodnie z art. 14 § 3 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. – Kodeks celny (Dz. U. Nr 75, poz. 802 ze zm.) Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, ze względu na właściwości towarów, ze względu na ich przeznaczenie lub w związku z zawartymi przez Rzeczypospolitą Polską preferencyjnymi umowami międzynarodowymi z niektórymi krajami lub grupami krajów, mogła: 1) zawiesić w całości lub w części pobór ceł, 2) ustanowić kontyngent taryfowy, określając sposób jego rozdysponowania, zgodnie z § 3a-3e, 3) ustanowić plafon taryfowy. Stosownie do § 5 tego artykułu środki, o których mowa w § 2 i § 3 są stosowane na wniosek zgłaszającego, o ile towary, do których się to odnosi, spełniają warunki do ich stosowania. Zastosowanie tych środków może nastąpić retrospektywnie, o ile zostaną spełnione warunki określone przepisami prawa.

W myśl § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 2001 r. w sprawie zawieszenia pobierania ceł od niektórych towarów (Dz. U. Nr 151, poz. 1687), wydanego na podstawie delegacji zawartej w powołanym wyżej art. 14 § 3 pkt 1 Kodeksu celnego, do dnia 31 grudnia 2002 r. zawiesza się pobieranie ceł określonych w Taryfie celnej, stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 2001 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. Nr 146, poz. 1639) w odniesieniu do towarów wymienionych w załączniku do niniejszego rozporządzenia, do wysokości określonej w tym załączniku. Z rozporządzenia tego wynika, że zastosowanie stawki celnej zawieszonej uzależnione jest od spełnienia dwóch warunków: 1) towar został wymieniony w załączniku do rozporządzenia (§ 1), 2) pochodzenie towaru zostało udokumentowane (§ 2). Towary co do których możliwe jest zawieszenie cła zostały wymienione w załączniku do rozporządzenia z dnia 11 grudnia 2001 r. poprzez wskazanie ich kodu PCN oraz szczegółowy opis rodzaju danego towaru zaliczanego do kodu (zaznaczony na marginesie literami ex) wraz z podaniem wysokości stawki, do jakiej cło podlega zawieszeniu. W odniesieniu do towarów zaliczonych do kodu 2106 90 98 0 (tj. zgodnie z Taryfa celną: przetwory spożywcze, gdzie indziej niewymienione ani niewłączone; pozostałe) w załączniku do rozporządzenia z dnia 11 grudnia 2001 r. wymieniono następujące rodzaje produktów, objętych stawką celną zawieszoną w wysokości 0%: preparaty mające charakter dietetycznych środków spożywczych oraz preparaty witaminowe, mineralno – witaminowe, także zawierające produkty roślinne, posiadające Świadectwo Rejestracji wydane przez Ministra Zdrowia.

Zatem nie do wszystkich towarów zaklasyfikowanych do kodu 2106 90 98 0 możliwe jest zawieszenie cła, lecz tylko do takich, które posiadają Świadectwo Rejestracji wydane przez Ministra Zdrowia.

Na wstępie rozważań w przedmiotowej sprawie należy odnieść się do przywołanej przez stronę skarżącą decyzji Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia 14 stycznia 2002 r. o nr [...], która zdaniem strony skarżącej zastępuje Świadectwo Rejestracji wydane przez Ministra Zdrowia, o którym mowa w załączniku do rozporządzenia z dnia 11 grudnia 2001 r. Decyzją tą zezwolono - na podstawie art. 17 ust. 3 pkt 2, art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia (Dz. U. Nr 63, poz. 634), rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 17 grudnia 1973 r. w sprawie zezwoleń na produkcję, wprowadzanie do obrotu i na przywożenie z zagranicy niektórych środków spożywczych (Dz. U. Nr 51, poz. 293) oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 22 sierpnia 1996 r. w sprawie szczególnych warunków produkcji i wprowadzania do obrotu dietetycznych środków spożywczych, używek przeznaczonych do celów dietetycznych i odżywek (Dz. U. Nr 108, poz. 520) - na produkcję i wprowadzanie do obrotu w kraju dietetycznego środka spożywczego Lactofloru Bioplus w postaci tabletek.

Zauważyć trzeba, że przywołane wyżej przepisy, stanowiące podstawę prawną decyzji Głównego Inspektora Sanitarnego nie znają pojęcia "Świadectwa Rejestracji wydanego przez Ministra Zdrowia". Jedynie przepisy dotyczące prawa farmaceutycznego regulują kwestię Świadectw Rejestracji. W szczególności ustawa z dnia 10 października 1991 r. o środkach farmaceutycznych, materiałach medycznych, aptekach, hurtowniach i Inspekcji Farmaceutycznej (Dz. U. Nr 105, poz. 452 ze zm.) w art. 6 ust. 1 wskazuje, iż rejestr jest urzędowym spisem środków farmaceutycznych i materiałów medycznych dopuszczonych w kraju do obrotu. Rejestr prowadzi minister właściwy do spraw zdrowia (§ 3). W myśl natomiast art. 14 ust. 1 powołanej ustawy z dnia 10 października 2001 r., po wpisaniu środka farmaceutycznego lub materiału medycznego do rejestru ubiegającemu się o wpis wydaje się świadectwo rejestracji, które zawiera oznaczenie i adres wytwórcy, nazwę środka lub materiału, jego postać, dawkę substancji czynnej i pełny skład, okres ważności środka lub materiału, okres ważności wpisu do rejestru.

Podzielić należy zatem stanowisko organu celnego, że przedłożona przez stronę decyzja Głównego Inspektora Sanitarnego z 14 stycznia 2002 r. nie jest dokumentem właściwym do zastosowania stawki celnej zawieszonej, lecz jest jedynie pozwoleniem na wprowadzeniu do obrotu w kraju towaru o nazwie Lactoflor Bio Plus. Dokumentem uprawniającym do skorzystania z zawieszenia pobierania cła jest jedynie Świadectwo Rejestracji wydane przez Ministra Zdrowia na podstawie art. 6 ust. 3 oraz art. 14 ust. 1 powołanej ustawy o środkach farmaceutycznych, materiałach medycznych, aptekach, hurtowniach i Inspekcji Farmaceutycznej.

Porównując akty wykonawcze do art. 14 ust. 3 Kodeksu celnego w 2000 r. i 2001 r. oraz do art. 14¹ Kodeksu celnego w 2002 r. tj. rozporządzenia w sprawie zawieszenia pobierania ceł od niektórych towarów należy zauważyć, iż akty te wydawane są na dany rok i w kolejno następujących po sobie latach odmiennie regulują kwestie zawieszenia pobierania ceł, zarówno co do rodzajów towarów jak i warunków zawieszenia pobierania ceł. W rozporządzeniu Rady Ministrów z 20 grudnia 2000 r. towary zaklasyfikowane do kodu 2106 nie zostały ujęte w załączniku do rozporządzenia. Dopiero w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 2001r., które ma zastosowanie do niniejszej sprawy, ujęto towary zaliczone do kodu 2106, jednak pod warunkiem, że posiadają Świadectwo Rejestracji wydane przez Ministra Zdrowia. Natomiast w kolejno wydanym rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 24 grudnia 2002 r. wymieniono w załączniku do tego rozporządzenia towary zaklasyfikowane do kodu 2106 pod warunkiem jednak, że posiadają dopuszczenie do obrotu, wydane przez Ministra Zdrowia.

Należy więc podkreślić, iż w każdym roku w sprawach zawieszenia pobierania ceł, przewidziano inne towary oraz inne warunki uprawniające do zwolnień.

Należy jeszcze raz zauważyć, iż w stosunku do towarów zaklasyfikowanych do kodu 2106 i przywiezionych do kraju w 2002 r., ustawodawca przewidział przedstawienia przez importera Świadectwa Rejestracji wydanego przez Ministra Zdrowia.

W ocenie składu orzekającego, ustalony stan faktyczny sprawy pozwalał na zastosowanie wskazanych przez organy celne przepisów i nie dopatrzono się aby organy swoim postępowaniem naruszyły zasady ogólne postępowania, w tym art. 122 Ordynacji podatkowej.

Godzi się w tym miejscu podnieść, że w przypadku wniosku importera o zawieszenie pobrania ceł, prawo celne określa swoje własne warunki, od których spełnienia uzależnia możliwość skorzystania z tego przywileju. Ze względu na formalistyczny charakter prawa celnego warunki konieczne do zastosowania zawieszenia pobrania ceł, należy odczytywać literalnie i wprost. W stosunku do zwolnień niedopuszczalne jest stosowanie wykładni rozszerzającej.

Godzi się w tym miejscu zauważyć, iż mając na uwadze cele ustawy z dnia 11 maja 2001 r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia, importer bez decyzji Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia 14 stycznia 2002 r. nie mógłby wprowadzić towaru Lactoflor Bioplus do obrotu. Jednakże decyzja taka nie może jednocześnie zastępować Świadectwa Rejestracji wydanego przez Ministra Zdrowia, koniecznego dla zastosowania stawki celnej w wysokości 0%.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.