Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1369/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-12-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Minister Rozwoju Regionalnego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 3 par.1, art. 145 par. 1 pkt 1 b, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 10, art. 81
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Barbara Mleczko – Jabłońska, Sędzia NSA - Piotr Piszczek (spr.), Protokolant - Tomasz Godlewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. na decyzję Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia [...] kwietnia 2011 r. Nr [...] w przedmiocie określenia kwoty dofinansowania ze środków unijnych przypadającej do zwrotu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w L. nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. 2. zasądza od Ministra Rozwoju Regionalnego na rzecz P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. kwotę 5.617 zł (pięć tysięcy sześćset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.


UZASADNIENIE

1.Wojewódzki Urząd Pracy w [...] (dalej WUP) na warunkach określonych w umowie o dofinansowanie Projektu w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki nr [...] zawartej w dniu [...] maja 2010 r. przyznał dofinansowanie w kwocie nieprzekraczającej 851.841,44 zł na realizację projektu "Subsydiowane zatrudnienie w [...]".

Z uwagi na to, że w okresie [...] lutego 2010 r., czyli przed rozpoczęciem realizacji projektu, odbył się proces rekrutacyjny (co ustalono na podstawie przedstawionych przez beneficjenta dokumentów) stwierdzono, iż do projektu zostały zakwalifikowane osoby niespełniające kryteriów grupy docelowej dla Poddziałania 6.1.1 PO KL, czyli nieposiadające statusu osoby pozostającej bez zatrudnienia. Zgodnie z definicją "osoba pozostająca bez zatrudnienia" to persona w wieku 15-64 lata niezatrudniona, niewykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w co najmniej połowie wymiaru czasu pracy, w tym osoba zarejestrowana we właściwym dla miejsca zamieszkania (stałego lub czasowego) w powiatowym urzędzie pracy jako bezrobotna, o której mowa w art. 2 ust 2 pkt a-k ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.).

Proces rekrutacyjny związany z doradztwem zawodowym został przeprowadzony wśród grupy osób posiadających zatrudnienie – pracowników zakładu [...] postawionego w stan upadłości, których umowy o pracę ulegały rozwiązaniu z dniem 28 lutego 2010 r. Równocześnie deklaracje uczestnictwa w projekcie (zawarte w dokumencie "Ankieta zgłoszeniowa część V: Deklaracja uczestnictwa i oświadczenia") zostały podpisane przez uczestników projektu w lutym 2010 r., czyli w okresie w którym osoby te były zatrudnione.

Stwierdzono zatem, że nie został osiągnięty cel projektu, jakim było zwiększenie poziomu zatrudnienia i tym samym zmniejszenie poziomu bezrobocia w województwie [...] w powiecie [...]. Przystąpienie do projektu osób pracujących nie spowodowało zwiększenia poziomu zatrudnienia.

W efekcie ustalono, że zachodzą okoliczności do rozwiązania umowy o dofinansowanie w trybie natychmiastowym zgodnie z zapisami § 26 ust 1 pkt 1 umowy tj. beneficjent niezgodnie z umową wykorzystał w całości przekazane środki na cel inny niż określony w projekcie i tym samym w dniu 27 grudnia 2010 r. rozwiązano umowę o dofinansowanie projektu w ramach PO KL nr [...] zawartą w dniu [...] maja 2010 r. Jednocześnie wezwano beneficjenta do zwrotu całości przekazanych środków dofinansowania wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia przekazania środków. Wyznaczony termin zwrotu upłynął 13 stycznia 2011 r. Mając powyższe na względzie – zgodnie z art. 207 ust 9 w zw. z ust 1 pkt 1 i ust 11 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157 poz. 1240 ze zm.) oraz w zw. z § 2 ust 2.16 Porozumienia nr [...] w sprawie dofinansowania Działania 6.1, 6.2, 6.3, Priorytetu VI Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki nadanym Aneksem Nr 1 z dnia 22 lutego 2010 r. oraz na podstawie art. 104 i 107 k.p.a. – po bezskutecznym upływie terminu zwrotu środków (przeznaczonych na realizację programów finansowych z udziałem środków europejskich) uznanych za wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem. Wojewódzki Urząd Pracy w [...] wydał w dniu [...] lutego 2011 r. decyzją określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki oraz sposób zwrotu środków. Kwota przypadająca do zwrotu wyniosła 157.458,24 zł.

2. W odwołaniu zarzucono organowi I instancji naruszenie:

- art. 207 ust 1 pkt 1 cyt. ustawy o finansach publicznych poprzez zastosowanie przedmiotowego artykułu w sytuacji, kiedy nie nastąpiło wykorzystanie środków europejskich niezgodnie z przeznaczeniem,

- przepisów postępowania administracyjnego, tj.:

a) zasady praworządności i prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a.,

b) podstawowych reguł postępowania dowodowego oraz zasady swobodnej oceny dowodów określonych w art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez niewyjaśnianie stanu faktycznego sprawy za pomocą posiadanych dowodów jak i wyjaśnień strony postępowania poprzez pominięcie wyjaśnień składanych przez stronę przed wszczęciem postępowania w sprawie, a przed rozwiązaniem umowy o dofinansowanie,

c) naruszenie czynnego udziału strony w postępowaniu określonej w art. 10 i 81 k.p.a. poprzez uniemożliwienie jej złożenia wyjaśnień przed wydaniem decyzji,

Mając na uwadze powyższe odwołujący wniósł alternatywnie o:

- uchylenie zaskarżonej decyzji oraz umorzenie postępowania;

- uchylenie zaskarżonej decyzji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji;

3. W efekcie wniesionego odwołania Minister Rozwoju Regionalnego decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. (podstawę prawną stanowiła treść art. 207 ust 12 w zw. z ust 1 pkt 1 i ust 9 cyt ustawy o finansach publicznych oraz art. 138 § 1 k.p.a.) utrzymał w mocy zaskarżony akt administracyjny.

W uzasadnieniu decyzji Organu II instancji podzielano argumentację zawartą w akcie administracyjnym Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...], a nadto podniesiono, że we wniosku o dofinansowanie projektu pt. "Subsydiowane zatrudnienie w firmie [...]" wskazano, że okres realizacji projektu obejmuje od 1 marca 2010 r. do 30 kwietnia 2011 r. Oznacza to, że realizacja projektu powinna rozpocząć się w dniu 1 marca 2010 r. Zgodnie z Wytycznymi w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach PO KL (Wytyczne), okres kwalifikowalności każdego pojedynczego projektu realizowanego w ramach PO KL (równoznaczny z okresem jego realizacji) określa umowa o dofinansowanie projektu.

Tymczasem, jak wynika z dokumentacji sprawy w lutym 2011 r., a więc na miesiąc przed rozpoczęciem realizacji projektu przeprowadzono akcję rekrutacyjną i skompletowano grupę osób chętnych do udziału w projekcie co oznacza, że Skarżący w całości zrealizował Zadanie 1 (przeprowadził wszystkie trzy etapy przewidziane do realizacji w ramach Zadania 1 tj. rekrutację, spotkania z doradcą zawodowym oraz badania lekarskie) przed rozpoczęciem realizacji projektu, tj. przed dniem 1 marca 2010 r.

Zwrócono wreszcie uwagę na fakt, iż na podstawie przekazanej dokumentacji nie można jednoznacznie stwierdzić, jaki był rzeczywisty okres realizacji Zadania 2, polegającego na zatrudnieniu 46 uczestników projektu w ramach subsydiowanego zatrudnienia. Beneficjent w swym odwołaniu wskazał, iż dniem rozpoczęcia pracy w ramach projektu przez uczestników był dzień 1 marca 2010 r., a tymczasem zgodnie z zatwierdzonym wnioskiem o dofinansowanie, rozpoczęcie realizacji Zadania 2 Realizacja programu subsydiowanego zatrudnienia osób w szczególnie niekorzystnej sytuacji na rynku pracy zaplanowane było na kwiecień 2010 r.

Odmienne stanowisko prezentowane przez Skarżącego w kwestii rozpoczęcia realizacji projektu nie zasługuje – zdaniem Organu - na uznanie. Projekt, którego bezspornie najistotniejszym zadaniem było subsydiowane zatrudnienie, rozpoczął się w dniu 1 marca 2010 r. Tymczasem rekrutację w ramach projektu (z niewiadomych przyczyn gdyż zgodnie z harmonogramem projektu zatrudnienie w ramach projektu rozpoczynało się dopiero z dniem 1 kwietnia 2010 r., a więc trudno w przedmiotowej sytuacji mówić o presji czasu) przeprowadzono już w lutym 2010 r. a więc w miesiącu poprzedzającym rozpoczęcie realizacji projektu i przeszło miesiąc przed rozpoczęciem realizacji zadania związanego z subsydiowanym zatrudnieniem.

Z dokumentacji konkursowej dotyczącej konkursu nr [...] (pkt 2.4 dokumentacji str. 16) wynika, że projekty realizowane w ramach Poddziałania 6.1.1 muszą być skierowane bezpośrednio do osób pozostających bez zatrudnienia (w tym osób zarejestrowanych jako bezrobotne lub poszukujące pracy).

Status osoby kwalifikującej się do uczestnictwa w projekcie, tj. pozostającej bez zatrudnienia, musi być aktualny w momencie przystąpienia danej osoby do projektu z uwzględnieniem etapów, które miały charakter jedynie "przygotowujący" do zasadniczego rodzaju wsparcia, jakim jest w tym przypadku subsydiowane zatrudnienie.

Tymczasem Skarżący realizował Zadanie 1 w projekcie w lutym 2010 r., tj. przed datą rozpoczęcia realizacji projektu (zgodnie z wnioskiem o dofinansowanie Zadanie 1 zaplanowane było na marzec 2010 r.) i skierował je do osób pracujących, zatrudnionych do dnia 28 lutego 2010 r. w postawionych w stan upadłości Zakładach [...]. W lutym 2010 r. skompletowano 46 - osobową grupę docelową uczestników projektu. Wszystkie zakwalifikowane przez Odwołującego do udziału w projekcie osoby podpisały w dniach 18-19 lutego 2010 r. deklarację uczestnictwa i oświadczenie o statusie uczestnika projektu na rynku pracy. Oznacza to, że uczestnikami projektu były osoby pozostające w stosunku zatrudnienia, a zatem osoby te nie spełniały podstawowego wymogu dotyczącego kwalifikowalności uczestnika projektu wskazanego w SzOP i w dokumentacji projektowej. Jednocześnie zgodnie z podrozdziałem 3.6 pkt 4 Wytycznych deklaracje uczestnika projektu są dokumentami potwierdzającymi kwalifikowalność osób, którym udzielono wsparcie w ramach tego projektu.

Wreszcie – zdaniem Organu II instancji – podpisane w ramach projektu deklaracje nie zawierały oświadczenia uczestnika o spełnieniu kryteriów kwalifikowalności uprawniających do udziału w projekcie określonych w dokumentacji konkursowej a ponadto nie zawierały pouczenia o odpowiedzialności za składanie oświadczeń niezgodnych z prawdą.

Zwrócono też uwagę, że celem projektów realizowanych w ramach Działania 6.1 PO KL było podniesienie poziomu aktywności zawodowej oraz zdolności do zatrudnienia osób pozostających bez zatrudnienia, a wsparcie w ramach tego Działania było skierowane do osób pozostających bez zatrudnienia w tym osób biernych zawodowo. We wniosku o dofinansowanie projektu w pkt 3.1 wskazano, że celem projektu jest "zwiększenie poziomu zatrudnienia i tym samym zmniejszenie poziomu bezrobocia w województwa [...]". Uwzględniając powyższe realizacja projektu, który skierowany został do osób zagrożonych pozostawieniem bez zatrudnienia nie zaś pozostających bez zatrudnienia nie przyczynia się do osiągnięcia celu wskazanego we wniosku o dofinansowanie projektu. Skarżący nie doprowadził do zwiększenia poziomu zatrudnienia i zmniejszenia poziomu bezrobocia, lecz jedynie do utrzymania poziomu zatrudnienia na niezmienionym poziomie. Powyższe nie stanowi celu projektu, ani celu Działania 6.1 PO KL, albowiem rekrutowano do projektu osoby aktywne zawodowo. Oznacza to, że wsparcie (i wydatki z tym związane) w projekcie zostało przeznaczone na grupę niespełniającą kryteriów kwalifikalności. Objęcie wsparcia w ramach projektu osób, które nie spełniają kryteriów grupy docelowej określonej w S., stanowi naruszenie zapisów tego dokumentu i jednocześnie Wytycznych.

Z kolei objęcie projektem osób niespełniajacych kryteriów grupy docelowej, skutkujące – jak wykazano wyżej – nieosiągnięciem celu projektu jest niezgodne z wnioskiem o dofinansowanie projektu oraz z Wytycznymi, a tym samym (na mocy § 3 ust 1 i ust 4 umowy o dofinansowanie projektu) – z umową o dofinansowanie projektu.

W efekcie zgodnie z § 26 ust 1 pkt 1 umowy o dofinansowanie projektu Instytucja Wdrażająca może rozwiązać umowę w trybie natychmiastowym w przypadku, gdy wykorzystano przekazane środki niezgodnie z tą umową. Nieosiągnięcie celu projektu a także wykorzystanie w całości przekazanych środków na cel inny niż określony w projekcie stanowiło podstawową przesłankę rozwiązywania umowy o dofinansowanie projektu.

Stanowi to z kolei przesłankę do wydania decyzji na podstawie art. 207 ust 1 pkt 1 cyt. ustawy o finansach publicznych, zgodnie z którym "w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem podlegają zwrotowi przez beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków na rachunek wskazany przez organ lub jednostkę przekazującą te środki w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji (...)". W takim przypadku zgodnie z art. 207 ust 9 tej ustawy organ pełniący funkcję instytucji pośredniczącej w rozumieniu ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 z późn. zm.) wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki. Jednocześnie, zgodnie z art. 207 ust 11 cyt. ustawy o finansach publicznych, na mocy Porozumienia w sprawie dofinansowania działań w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki nr [...] z dnia 17 września 2007 r. z uwzględnieniem aneksu Nr 3 z dnia 11 lutego 2010 r. do w/w Porozumienia Instytucja Pośrednicząca upoważniła Instytucję Wdrażającą, tj. Wojewódzki Urzędu Pracy do wydania w/w decyzji.

W kwestii obrazy treści art. 10 k.p.a. wskazano, że przepisy prawa nie regulują dokładnego terminu, który przysługuje stronie na wypowiedzenie się co do przeprowadzonych dowodów. Musi to jednak nastąpić przed wydaniem decyzji. Pismem z dnia 14 lutego 2011 r. Skarżący ustosunkował się do całokształtu sprawy. Pismo to nie zostało rozpatrzone przez organ I instancji, lecz włączone do akt sprawy i przekazane organowi II instancji razem z odwołaniem. W ocenie Ministra pismo to nie wniosło do sprawy nowych treści mogących mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a odwołanie pokrywa się merytorycznie z treścią pisma z dnia 14 lutego 2011 r.

W związku z tym, że kwestia dotycząca niekwalifikowalności uczestników oraz braku poprawności przeprowadzenia przez Skarżącego procesu rekrutacji, w tym braku poprawności deklaracji udziału w projekcie jest kwestią oczywistą nie wymagającą zaawansowanego postępowania dowodowego zasadne było uznanie, iż sprawa została wyjaśniona w pełni a stronie zapewniono czynny udział w postępowaniu. Organ I instancji miał w pełni zasadne podstawy do zakwestionowania kwalifikowalności uczestników projektu. W związku z tym twierdzenie, że organ I instancji nie rozpatrzył całego materiału dowodowego nie znajduje podstaw, a więc nie doszło do obrazy treści art. 7, 77 i 80 k.p.a.

4. Skargę na powyższe akty administracyjne wywiódł pełnomocnik [...], który zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

a) przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 207 ust 1 cyt ustawy o finansach publicznej poprzez niewłaściwe zastosowanie do danego stanu faktycznego tj., jego bezpodstawne zastosowanie w okolicznościach nieuzasadniających twierdzenia o niezgodnym z prawem wykorzystaniu środków europejskich,

b) przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię § 26 ust 1 pkt 1 umowy [...], poprzez niewłaściwe zastosowanie do danego stanu faktycznego, tj. jego bezpodstawne zastosowanie w okolicznościach nieuzasadniających twierdzenia o przekazaniu środków na cel inny niż określony w Projekcie lub niezgodnie z umową,

c) przepisów proceduralnych, przez naruszenie następujących przepisów postępowania administracyjnego:

- zasady praworządności i prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a. poprzez brak podjęcia wszystkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego,

- sformułowanego w art. 9 k.p.a. obowiązku informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych mających wpływ na udzielenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego,

- określonych w art. 77 § 1 oraz 80 k.p.a., podstawowych reguł postępowania dowodowego oraz zasady swobodnej oceny dowodów poprzez wybiórcze rozpatrzenie zebranego materiału dowodowego oraz nie wzięcia pod uwagę jego całokształtu.

Mając na względzie wskazane zarzuty wniósł alternatywnie o:

a) uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia [...] kwietnia 2011 r. oraz decyzji Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...] nr[...] z dnia [...] lutego 2011 r. i umorzenie postępowania,

b) uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia [...] kwietnia 2011 r. oraz decyzji Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...] nr [...] z dnia 14 lutego 2011 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania,

Nadto postulował zasądzenie kosztów postępowania sądowego na rzecz Skarżącego według norm przepisanych.

W motywach wskazano argumenty przemawiające za uwzględnieniem skargi.

W odpowiedzi na skargę – żądając jej oddalenia – podniesiono argumenty zawarte w zaskarżonych aktach administracyjnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

I. Zgodnie z treścią art. 175 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej sądy administracyjne - podobnie jak powszechne, wojskowe i Sąd Najwyższy - zostały powołane do sprawowania wymiaru sprawiedliwości. Z art. 184 tegoż aktu normatywnego wynika, że sądy administracyjne sprawują, w zakresie określonym w ustawie, kontrolę działalności publicznej obejmującej również orzekanie o zgodności z ustawami uchwał organów samorządu terytorialnego i aktów normatywnych terenowych organów administracji rządowej.

Różnica pomiędzy sprawowaniem kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne a załatwianiem sprawy wynikającej z działalności administracji publicznej przez sądy powszechne jest dość oczywista. Te ostatnie, bowiem przejmują sprawę wynikającą z działalności administracji publicznej do dalszego jej załatwienia; w przypadku zaś sądów administracyjnych sprawa, której przedmiot jest związany z działalnością organów administracji publicznej, nie przestaje być sprawą, której załatwienie należy cały czas do kontrolowanego przez Sąd organu. Sąd administracyjny, bowiem dokonuje - w ramach sprawowanych funkcji orzeczniczych - kontroli (oceny) tej działalności. Sąd ten na skutek zaskarżenia aktu (decyzji, postanowienia) lub czynności, a także bezczynności organu administracji publicznej nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia; ma jedynie skontrolować i ocenić działalność tego organu. Nie może, zatem - co do zasady - zastępować organu administracji publicznej i merytorycznie rozstrzygać sprawy.

II. Określając zakres kognicji zauważyć należy, że sądy administracyjne, w tym wojewódzki sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - patrz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w którym wskazano, iż owe sądy stosują środki określone w ustawie (akt ten cyt. jest dalej jako p.p.s.a.).

Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią - bez wątpienia - sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. Nie ulega też wątpliwości, że podstawowym celem tejże kontroli jest eliminowanie z porządku prawnego aktów (zwłaszcza decyzji i postanowień), a także czynności organów administracji publicznej niezgodnych z prawem i dążenie do przywrócenia stanu, który nie będzie z nim pozostawał w sprzeczności. Ta funkcja kontroli sądowej jest istotna zarówno z punktu widzenia podmiotu skarżącego, jak i całego aparatu administracyjnego państwa, który winien być żywo zainteresowany w eliminowaniu z obrotu prawnego niezgodnych z prawem aktów i czynności swoich funkcjonariuszy.

Prawidłowość podejmowanych działań, a tym samym legalność działania organów administracyjnych, stanowi bowiem istotny element efektywności i ważną przesłankę istnienia społecznej akceptacji działania aparatu administracyjnego państwa. Stopień zaś akceptacji owego działania organów administracji rządowej, jak też samorządowej, przenoszony jest na ocenę funkcjonowania całego państwa.

III. W powyższym kontekście - stosownie do treści art. 145 § 1 p.p.s.a. - należy zwrócić uwagę, iż nie każdy akt administracyjny, który dotknięty jest wadliwością automatycznie zostanie przez Sąd usunięty z obrotu prawnego. Ustawodawca bowiem przyjął, iż Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie (w całości lub w części) może tak orzec, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, niezależnie od tego, czy uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy;

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd stwierdza nieważność aktu administracyjnego (w całości lub w części), jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a., lub w innych przepisach. Orzeka także wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a., lub w innych ustawach.

Reasumując należy stwierdzić, iż uchylenie aktu administracyjnego z racji naruszenia prawa materialnego uzasadnione będzie wtedy gdy - w wypadku prawidłowego zastosowania tych norm - rozstrzygnięcie byłoby inne. Zaznaczyć trzeba, że naruszenie prawa nie powoduje uchylenia aktu administracyjnego, gdy wystąpi w postaci rażącej, albowiem wówczas stwierdza się nieważność decyzji lub postanowienia. Wreszcie "inne naruszenie przepisów postępowania" skutkuje uchyleniem aktu administracyjnego, o ile uchylenie to mogło mieć (a więc wcale nie musiało mieć) wpływu na wynik sprawy.

IV. Oceniając - w powyższym kontekście - treść skargi wskazać trzeba, że zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem istotnym naruszeniem procedury administracyjnej dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego było zaniechanie powiadomienia strony skarżącej, stosownie do treści art. 10 § 1 k.p.a., o możliwości, przed wydaniem decyzji, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu jest kwalifikowaną wadą procesową, która stanowi podstawę do sformułowania żądania wszczęcia postępowania w sprawie jego wznowienia na wniosek strony (art. 147 k.p.a.)- vide B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1998, s. 85, teza 5.

Prawo czynnego udziału strony w postępowaniu, jako korelat obowiązku organu obejmuje - stosownie do art. 10 k.p.a. – w zakresie prawa do obrony uprawnienie tejże do wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (w zakresie konsekwencji vide treść art. 81 k.p.a.). Gwarantowana w art. 10 § 1 k.p.a. zasada czynnego udziału w postępowaniu obliguje organ prowadzący postępowanie do stworzenia stronie prawnych możliwości podejmowania czynności procesowych w obronie swoich interesów. Niedopuszczenie strony do udziału w postępowaniu we wskazanych czynnościach skutkuje naruszeniem prawa obligującym do wznowienia postępowania z powodu wypełnienia przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. - vide wyrok NSA z dnia 19 czerwca 1998 roku, ISA/Lu 652/97, niepublikowany.

Pogląd ten jest akceptowany w najnowszej literaturze, albowiem nadal przyjmuje się że naruszenie zasady ogólnej czynnego udziału strony w postępowaniu stanowi podstawę do wszczęcia postępowania w sprawie o wznowienie postępowania, niezależnie od tego czy miało wpływ na treść decyzji (vide G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan: Postępowanie administracyjne ogólne, Warszawa 2003, s. 131.).

W niniejszej sprawie – przed wydaniem decyzji w obu instancjach – treść art. 10 § 1 k.p.a.. w ogóle nie miała zastosowania.

Niezależnie od argumentacji skargi podnieść trzeba, iż art.10 k.p.a. wprowadza zasadę oznaczającą z jednej strony obowiązek zapewnienia stronie przez Organ czynnego udziału w każdym postępowaniu, z drugiej stwarza warunki w celu umożliwienia stronie wypowiedzenia, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłaszanych żądań. Strona nie jest zobowiązana do czynnego udziału w postępowaniu, stanowi to jej uprawnienie, jednakże organ administracji ma obowiązek umożliwienia stronie skorzystania z tego uprawnienia. Zgodnie zaś art. 81 k.p.a., okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możliwość wypowiedzenia się, co do przeprowadzanych dowodów. W sprzeczności pozostawać z tą zasadą będzie sytuacja, kiedy nie dostrzegając treści art. 10 k.p.a. Organ nie dał możliwości wyjaśnienia okoliczności faktycznych, które stanowiły następnie podstawę do wydania decyzji.

Naruszenie obowiązku stworzenia stronie możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów stanowi naruszenie przepisów o postępowaniu administracyjnym które w istotny sposób może wpływać na wynik sprawy i ustalenia faktyczne organu.

V. W powyższym kontekście zwrócić należy uwagę na skutki zaistniałych uchybień. Otóż strona Skarżąca nie będąc powiadomiona o treści art. 10 k.p.a. w dacie wydania decyzji złożyła pismo.

Wojewódzki Urząd Pracy pismem z dnia 25 lutego 2011 r. poinformował skarżącą, iż "w związku z Państwa pismo zostało włączone do akt sprawy i będzie podlegać analizie przez organ odwoławczy w razie wniesienia przez stronę odwołania od przedmiotowej decyzji".

Organ II instancji – dokonując oceny treści pisma strony skarżącej z dnia 14 lutego 2011 r. – wskazał jedynie, że "nie wniosło ono do sprawy nowych treści mogących mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a odwołanie pokrywa się merytorycznie z jego treścią". Tymczasem oceniając argumentację, treść rozłożonych akcentów i podniesione zastrzeżenia trudno uznać, iż w obu pismach mowa jest o tym samym.

Wreszcie nie będąc świadomą, iż w dniu [...] kwietnia 2011 r. zapadnie decyzja w Organie II instancji Strona Skarżąca wysłała pismo noszące datę 11 kwietnia 2011 r. Jego treść, a także załączone do niego oświadczenie nie zostały ocenione w toku postępowania odwoławczego. Pismem z dnia 28 kwietnia 2011 r. Minister Rozwoju Regionalnego poinformował stronę skarżącą, że "ze względu na fakt, że przedmiotowe dokumenty wpłynęły po zakończeniu postępowania w sprawie – nie zostały zaliczone w poczet dowodów w sprawie". Gdyby strona została poinformowana o treści art. 10 k.p.a. na etapie postępowania odwoławczego taka okoliczność nie miałaby miejsca.

VI. Mając na uwadze powyższe należało – stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 b) oraz art. 200 p.p.s.a. – orzec jak w wyroku.

Odnoszenie się do pozostałych argumentów skargi należy uznać za przedwczesne.