Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1174/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-09-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 80 ust. 2
journal: Dz.U. 1991 nr 30 poz 127
law: Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości - tekst jedn.
article: art. 156 § 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie: Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Protokolant referent stażysta Beata Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 września 2015 r. sprawy ze skargi E.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] maja 2015 r., nr [...], po rozpoznaniu wniosku X o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., sygn. [...], z dnia [...] stycznia 2015 r., orzekającej o stwierdzeniu nieważności decyzji Zarządu Gminy [...] z dnia [...] grudnia 1997 r. Nr [...] o oddaniu w użytkowanie wieczyste X na 99 lat grunt o pow. [...] m2 składający się z działek o nr ew. [...],[...],[...],[...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...] w obrębie [...] oraz nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] w obrębie [...] w części dotyczącej działki nr ew. [...] (obecnie grunt tej działki wchodzi w skład działek nr [...],[...],[...]) w obrębie [...], uchyliło powyższą decyzję i w tym zakresie orzekło o odmowie stwierdzenia jej nieważności w części dotyczącej działki o nr ewidencyjnym [...] (obecnie wchodzącej w skład działek nr [...],[...],[...]) z obrębu [...].

W uzasadnieniu organ przedstawił następująco stan sprawy:

Do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. wpłynął wniosek X o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją SKO w W. z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...], orzekającej o stwierdzeniu nieważności decyzji Zarządu Gminy [...] z dnia [...] grudnia 1997r., Nr [...], o oddaniu w użytkowanie wieczyste X na 99 lat grunt o pow. [...] m2, składający się z działek o nr ew. [...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...] oraz nr ew. [...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...][...] w obrębie [...] w części dotyczącej działki nr ew. [...] (obecnie grunt tej działki wchodzi w skład działek nr [...],[...],[...]) w obrębie [...].

W uzasadnieniu tej decyzji Kolegium stwierdziło, że Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 25 maja 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 2462/10, uchylił decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2010 r., sygn. [...], oraz utrzymująca ją w mocy decyzję z dnia [...] października 2010 r., sygn. [...], orzekającą o stwierdzeniu nieważności decyzji Zarządu Dzielnicy [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 1997 r. w części dotyczącej działki nr ew. [...] w obrębie [...] wskazując na niezbadanie stanu faktycznego i prawnego nieruchomości z uwzględnieniem obciążeń powstałych w wyniku czynności prawnych, czym organ naruszył art. 7, 77 § 1, 80 oraz 107 § 3 kpa.

Kolegium ustaliło, że obecnie stroną postępowania jest E. R. - następczyni prawna W. K. i A. K.

Dalej Kolegium wskazało, że decyzja Zarządu Dzielnicy [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 1997 r. nie narusza art. 156 § 1 pkt 1, 3-7 kpa, dokonało analizy warunków wynikających z art. 156 § 1 pkt 2 kpa, tj. pod kątem rażącego naruszenia prawa. Z treści art. 80 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 Nr 30, poz. 127 r.), stanowiącego podstawę prawną kwestionowanej decyzji, wynika że posiadaczom gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa lub własność gminną, którzy w dniu 1 sierpnia 1988 r. nie legitymowali się dokumentami o przekazaniu gruntów w formie prawem przewidzianej i nie wystąpili w terminie do dniu 31 grudnia 1988 r. o uregulowanie stanu prawnego, mogą zostać przekazane grunty będące w ich posiadaniu m. in. w użytkowanie wieczyste. W przepisie tym brak jest określenia jakichkolwiek wzajemnych relacji tego artykułu do uprawnień wynikających dla poprzednich właścicieli nieruchomości i ich spadkobierców zawartych w art. 69 tej ustawy. Oczywistym zatem jest, że zdaniem organu wydanie decyzji na podstawie tego przepisu nie mogło naruszać praw osób trzecich, godziłoby to bowiem w obowiązujący porządek prawny, a szczególnie w konstytucyjną zasadę ochrony własności. Raz w wyniku nieuzasadnionego wywłaszczenia, a drugi raz poprzez uniemożliwienie zwrotu w wyniku przyznania pierwszeństwa innym posiadaczom nieruchomości nie uzasadnionego koniecznością realizacji celów publicznych. W niniejszej sprawie decyzję wydano w dniu [...] grudnia 1997 r. W dniu [...] września 1991 r. W. i E. K. wystąpili o zwrot przedmiotowej nieruchomości. Prawo zwrotu wywłaszczonej nieruchomości doznaje ograniczenia jedynie w sytuacji określonej w art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który wyraźnie stanowi, że jeżeli przed dniem 1 stycznia 1988 r. rozporządzono wywłaszczoną nieruchomością w sposób określony w tym przepisie, to znaczy została sprzedana lub ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej, to byłemu właścicielowi lub jego następcy prawnemu nie przysługuje roszczenie o zwrot nieruchomości, choćby były przesłanki do zwrotu określone w odrębnych przepisach. W sprawie niniejszej wpisu w księdze wieczystej nie było przed datą wydania decyzji, a zatem, zdaniem organu, doszło do przekazania w użytkowanie wieczyste gruntu w stosunku do którego istniał nie rozpoznany wniosek byłego właściciela o jego zwrot, co w sposób rażący narusza przepisy prawa.

Zdaniem organu nastąpiły w niniejszym przypadku nieodwracalne skutki prawne. Przedmiotem spółdzielczego prawa do lokalu, objętego regulacjami obecnie art. 204 do 239 ustawy z dnia 16 września 1982 r. - Prawo Spółdzielcze (tj. Dz. U. z 1995 r. Nr 54, poz. 288 ze zm.), jest sam lokal. Spółdzielcze prawo do lokalu jest ograniczonym prawem rzeczowym, nie obejmuje współwłasności części budynku ani współużytkowania wieczystego gruntu, na którym budynek się znajduje. Zatem zdaniem organu nieodwracalnych skutków prawnych nie wywołało zagospodarowanie i wybudowanie na części nieruchomości budynku mieszkalnego, zatwierdzenie projektu podziału nieruchomości czy podjęcie przez Zarząd Spółdzielni Uchwały określającej przedmiot odrębnej własności wszystkich lokali mieszkalnych i lokali o innym przeznaczeniu w nieruchomości. Organ podkreślił, iż istniejące po stronie dysponującego spółdzielczym prawem do lokalu roszczenie o zawarcie umowy przeniesienia własności lokalu (art. 17(14) ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 poz. 1222) nie może być skutecznie przeciwstawiane istniejącemu i mającemu pierwszeństwo roszczeniu dawnego właściciela o zwrot wywłaszczonej nieruchomości.

X wniosła o zmianę powyższej decyzji, wskazując że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku sygn. I OSK 211/12 przesądził, że nie jest możliwe stwierdzenie nieważności decyzji gdy przekazano grunty na podstawie art. 80 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami w sytuacji gdy pozostał nie rozpoznany wniosek byłego właściciela o zwrot wywłaszczonej nieruchomości. Przepis ten nie zawierał takiego zastrzeżenia, co uniemożliwia stwierdzenie, że został on rażąco naruszony. Cytowane przez Kolegium przepisy dotyczą sytuacji wskazanej w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 79, poz. 464, ze zm.) normującym uwłaszczenie państwowych osób prawnych na gruncie będącym w ich zarządzie w dniu 5 grudnia 1990 r.

Ponownie rozpoznając sprawę organ uznał, że wniosek zasługuje na uwzględnienie z poniższych przyczyn:

Ponowna analiza akt wykazała, iż decyzji Zarządu Dzielnicy [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 1997 r. w części dotyczącej działki nr. [...] z obrębu [...] nie można przypisać rażącego naruszenia art. 80 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (tj.Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127 ze zm.), stanowiącego podstawę prawną przedmiotowej decyzji, w rozumieniu art 156 § 1 pkt 2 kpa.

Żądanie wnioskodawczyni, mające na celu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji Zarządu Dzielnicy [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 1997 r. w części działki nr [...] z obrębu [...], opierało się na zarzucie, że przed wydaniem decyzji nie rozpatrzono wniosku byłego właściciela przedmiotowej nieruchomości o zwrot, czym rażąco naruszony został art. 80 ust. 2 ustawy z dniu 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.

Z takim stwierdzeniem ponownie rozpatrując sprawę organ się nie zgodził ponieważ na podstawie tego przepisu posiadaczom gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa lub własność gminy, którzy w dniu 1 sierpnia 1988 r. nie legitymowali się dokumentami o przekazaniu gruntów wydanymi w formie prawem przewidzianej i nie wystąpią w terminie do 31 grudnia 1988 r. o uregulowanie stanu prawnego, mogą być przekazane grunty będące w ich posiadaniu odpowiednio w zarząd, użytkowanie lub użytkowanie wieczyste. Przekazanie następuje na podstawie decyzji rejonowych organów rządowej administracji ogólnej w odniesieniu do gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa lub zarządów gmin w odniesieniu do gruntów stanowiących własność gmin, wydanych bez konieczności uprzedniego złożenia wniosków o przekazanie, w granicach określonych liniami rozgraniczającymi i ustalonymi w miejscowych planach szczegółowych zagospodarowania przestrzennego lub w planach realizacyjnych. Przepis ten nie formułuje innych warunków niż w nim wymienione.

O rażącym naruszeniu prawa można mówić wtedy gdy decyzja pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu obowiązującego w dacie wydania decyzji. Istota rozwiązania zawartego w art. 80 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami sprowadza się do możliwości uregulowania stanów prawnych gruntów, które znajdowały się w posiadaniu podmiotów nie legitymujących się żadnym tytułem prawnym. Posiadanie przedmiotowego gruntu przez Spółdzielnię, w wymaganym w ustawie terminie, nie jest kwestią sporną. Natomiast okoliczność, iż poprzedniczka prawna wnioskodawczyni wystąpiła z wnioskiem o zwrot tej części wywłaszczonej nieruchomości pozostaje zdaniem organu bez znaczenia dla oceny zastosowania art. 80 ust. 2 ustawy przy wydaniu decyzji Zarządu Gminy [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 1997 r. Nie można zatem, zdaniem organu, uznać, że w niniejszej sprawie została spełniona przesłanka wynikająca z art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Uzasadnia to uchylenie decyzji z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...]. Zasada trwałości decyzji administracyjnych wyrażona w art. 16 kpa wymaga, aby w przypadku postępowań nadzorczych, tj. prowadzonych w celu oceny zgodności z prawem ostatecznych decyzji administracyjnych, opierać się wyłącznie na literalnym brzmieniu przepisów prawa, a nie na ich wykładni.

Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2015 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła E. R. zarzucając jej:

• naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks Postępowania Administracyjnego (Dz. U. 2013 poz. 267 ze zm.) zwanej dalej: "kpa", poprzez błędną wykładnię pojęcia "rażące naruszenie prawa" polegającą na uznaniu, iż rażące naruszenie dotyczy jedynie przepisu prawa, który stanowi podstawę prawną wydanej decyzji, w sytuacji gdy charakter naruszenia prawa materialnego należy ustalać w oparciu o całokształt obowiązujących przepisów kształtujących pozycję prawną podmiotów zainteresowanych, co bezpośrednio skutkowało odmową stwierdzenia nieważności wadliwej decyzji Zarządu Gminy [...];

• naruszenie art. 47 ust 4 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (dalej: "GGWN"), poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że możliwym jest przekazanie gruntów w użytkowanie wieczyste posiadaczom, na podstawie art. 80 ust. 2 GGWN bez pierwotnego przeprowadzenia określonej w art. 69 tej ustawy procedury zwrotu nieruchomości na rzecz poprzedniego właściciela lub jego następcy prawnego, jeżeli nieruchomość ta stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, co skutkowało wydaniem wadliwej decyzji o odmowie stwierdzenia nieważności wadliwej decyzji Zarządu Gminy [...];

• naruszenie art. 69 GGWN poprzez jego niezastosowanie i tym samym brak analizy rażącego naruszenia tego przepisu w toku postępowania zakończonego wydaniem przez Zarząd Gminy [...] decyzji nr [...], w sytuacji gdy zgodnie z utrwalonym orzecznictwem roszczenia właścicielskie mają prymat nad uprawnieniami przysługującymi posiadaczom nieruchomości;

oraz inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

• art. 97 § 1 pkt 4 kpa poprzez zakończenie postępowania w przedmiocie przekazania nieruchomości w użytkowanie wieczyste wydaniem decyzji administracyjnej w sytuacji, gdy wobec złożonego przez poprzedniego właściciela wniosku o zwrot tejże nieruchomości, postępowanie toczące się w trybie art. 80 ust. 2 GGWN powinno zostać zawieszone do czasu rozpoznania wniosku o zwrot nieruchomości właścicielowi;

• 2. art. 80 kpa, art. 7, art 77 § 1 kpa w związku z art. 138 § 1 pkt 2 kpa polegające na wydaniu decyzji merytorycznej przez organ II instancji z pominięciem dokonania wszechstronnej oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, zebranego w sposób wyczerpujący, w szczególności poprzez oparcie rozstrzygnięcia jedynie na analizie przepisu art. 80 ust 2 GGWN z pominięciem przeprowadzenia właściwej interpretacji art. 69 w związku z art. 47 ust. 4 tej ustawy i w konsekwencji uchylenie prawidłowo wydanej decyzji organu I instancji;

wnosząc o jej uchylenie w całości.

W obszernym uzasadnieniu podniesiono między innymi, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów bezwzględnie obowiązujących. Organ wydając decyzję naruszył art. 156 § 1 pkt 2 kpa błędnie interpretując, zdaniem skarżącej, pojęcie rażącego naruszenia prawa, ograniczając analizę jedynie do podstawy wydanej decyzji, nie zaś do całokształtu obowiązujących przepisów. Zdaniem skarżącej także podstawa prawna decyzji była błędna i niepełna. Prawidłowe wskazanie podstawy prawnej to nie tylko art. 80 ust. 2, art. art. 80 ust. 2 w związku z art. 47 GGWN, który określa procedurę możliwości oddania gruntu w użytkowanie wieczyste w sytuacji skutecznego złożenia wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, gdy stała się ona zbędna na cel wywłaszczenia.

Skarżąca wskazuje, że organ w swoich rozważaniach całkowicie pominął kwestię konieczności rozpoznania wniosku właściciela o zwrot nieruchomości, przyznając jednocześnie prymat uprawnieniom posiadacza nad uprawnieniami właścicielskimi. Jak wynika bowiem z uzasadnienia skarżonej decyzji, SKO swoje rozstrzygnięcie oparło jedynie na analizie art. 80 ust. 2 GGWN bez odniesienia się do przepisu art. 47 ust 4 czy 69 tej ustawy. Powyższe ma zdaniem skarżącej istotne znaczenie dla sprawy, bowiem przepis art. 47 jest przepisem bezwzględnie obowiązującym, zatem jego naruszenie stanowi rażące naruszenie prawa, co stoi w sprzeczności ze stanowiskiem SKO wyrażonego w uzasadnieniu skarżonej decyzji.

Skarżąca podkreśliła, iż SKO w uzasadnieniu wskazało na orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie I OSK 211/12, na którym w dużej mierze organ oparł swoje rozstrzygnięcie. W ocenie skarżącej nie można uznać, iż w tym orzeczeniu NSA przesądził, "że nie jest możliwe stwierdzenie nieważności decyzji gdy przekazano grunty na podstawie art. 80 ust. 2 GGWN w sytuacji gdy pozostał nie rozpoznany wniosek byłego właściciela o zwrot wywłaszczonej nieruchomości". Taki wniosek zdaniem skarżącej w żaden sposób nie wypływa z przedmiotowego orzeczenia, bowiem rozważania NSA dotyczą jedynie charakteru naruszenia prawa, a mianowicie kiedy naruszenie ma charakter rażący, o czym mowa w art. 156 kpa. Co więcej Sąd w żaden sposób nie odniósł się do kwestii rażącego naruszenia prawa, tj. art. 47 GGWN, bowiem ten przepis nie był przedmiotem analizy Sądu. Nie można było więc przesądzić o kwestii istotnej dla niniejszej sprawy, czy brak rozpoznania wniosku o zwrot nieruchomości przy przekazaniu gruntu w użytkowanie wieczyste stanowi rażące naruszenie prawa. Wymaga zatem zdaniem skarżącej wyjaśnienia nieuprawnione przyjęcie przez SKO, iż NSA przesądził już o niemożności stwierdzenia nieważności decyzji. Takie stanowisko nie wynika bowiem z orzecznictwa - w tym tego, na które powołuje się organ, a także z przepisów prawa.

Z ugruntowanego już orzecznictwa i poglądów doktryny wynika zdaniem skarżącej, że rozporządzanie nieruchomością, w tym przekazywanie gruntów w użytkowanie wieczyste posiadaczom, możliwe jest dopiero po przeprowadzeniu procedury określonej w art. 69 GGWN, tj. procedury zwrotu nieruchomości na rzecz poprzedniego właściciela lub jego następcy prawnego, jeżeli nieruchomość ta stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. W niniejszej sprawie właściciel nieruchomości złożył w stosownym terminie wniosek o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, który to wniosek nie został rozpoznany w momencie wydania decyzji o przekazaniu gruntu w użytkowanie wieczyste. Procedura wszczęta przez właściciela nieruchomości nie została zakończona, co uniemożliwiało zdaniem skarżącej skuteczne przekazanie nieruchomości w użytkowanie wieczyste.

Zdaniem skarżącej art. 47 ust. 4 GGWN jest przepisem kogentnym, naruszenie tegoż artykułu jest zawsze naruszeniem rażącym, co ma istotne znaczenie także przy ocenie prawidłowości zastosowania przez organ art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

Również wynikająca z art. 7 Konstytucji ochrona własności osobistej obywateli wprowadza zasadę, że wywłaszczenie dopuszczalne jest tylko w interesie publicznym i za słusznym odszkodowaniem. Powyższe wymusza nadawanie prymatu uprawnieniom właścicielskim nad uprawnieniami posiadacza, czego realizacją jest m.in. treść art. 47 ust. 4 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Brak zastosowania tegoż przepisu przez organ, brak uwzględnienia go przy określaniu podstawy prawnej oraz pominięcie procedury wprowadzanej przez ten przepis świadczy o wadliwości decyzji.

Zatem zdaniem skarżącej zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego rażąco narusza prawo, bowiem co najmniej istotnie ogranicza, a wręcz pozbawia ochrony właściciela wywłaszczonej nieruchomości, który zgłaszając stosowne roszczenie staje się uprawniony do zwrotu tej nieruchomości, jeżeli stała się zbędna na cele wywłaszczenia. Jest bowiem oczywiste, iż wnioskodawca zmierza do tego, ażeby odzyskać nie tylko prawo własności przedmiotowej nieruchomości, ale także jej posiadanie.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dodając, że wyjaśnił podstawę prawną i motywy swojego rozstrzygnięcia i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie należy podkreślić, że sąd administracyjny dokonuje w zakresie swojej właściwości kontroli zaskarżonych aktów wydawanych przez administrację publiczną pod względem zgodności z prawem materialnym oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego, przy czym kontrola sądu sprowadza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik.

Analizując materiał dokumentacyjny znajdujący się w aktach przedmiotowej sprawy oraz oceniając zarzuty podniesione przez skarżącą Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ ocena zaskarżonej decyzji nie potwierdza, aby organ nadzorczy naruszył prawo w sposób uzasadniający jej uchylenie.

Z akt sprawy wynika, że decyzją Zarządu Gminy [...] z dnia [...] grudnia 1997 r. nr [...] oddano w użytkowanie wieczyste X na 99 lat grunt o powierzchni [...] m2 składający się z szeregu wymienionych w niej działek w tym działki o nr ew. [...] (obecnie wchodzącej w skład działek o nr [...],[...] i [...]) z obrębu [...], której dotyczy przedmiotowe postępowanie.

Wioskami z dnia 9 sierpnia 2000 r. W. K. (poprzedniczka prawna skarżącej) wystąpiła o jej zwrot, ponieważ jej zdaniem nie została wykorzystana na cel, na który została wywłaszczona.

Decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...], stwierdzono nieważność powyższej decyzji w części dotyczącej działki ew. nr [...] z obrębu [...].

Ponownie rozpoznając sprawę na wniosek X organ uchylił powyższą decyzję i orzekł o odmowie stwierdzenia decyzji Zarządu Gminy [...] w części dotyczącej działki ew. nr [...] z obrębu [...].

W skardze zarzucono organowi nadzoru naruszenie prawa materialnego jak i przepisów postępowania, które zdaniem skarżącej miało wpływ na wynik sprawy.

Rozpatrując przedmiotową sprawę oraz analizując znajdujący się w aktach materiał dowodowy Sąd podzielił w pełni stanowisko organu ponownie rozpoznającego sprawę, iż decyzji Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] grudnia 1997 r. nr [...] w części dotyczącej działki ew. nr [...] nie można przypisać rażącego naruszenia prawa, tj. art. 80 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (tj. Dz. U. z 1991 r. ze zm.), stanowiącego podstawę prawną tej decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

Wbrew bowiem zarzutowi skargi odnośnie zakazu naruszania praw osób trzecich, przepis art. 80 ust. 2 powyższej ustawy nie zawierał w swojej treści (brzmieniu literalnym) takiego zastrzeżenia.

Zgodnie ze wskazanym art. 80 ust. 2, posiadaczom gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa lub własność gminy, którzy w dniu 1 sierpnia 1988 r. nie legitymują się dokumentami o przekazaniu gruntów wydanymi w formie prawem przewidzianej i nie wystąpią w terminie do dnia 31 grudnia 1988 r. o uregulowanie stanu prawnego, mogą być przekazane grunty będące w ich posiadaniu odpowiednio w zarząd, użytkowanie lub użytkowanie wieczyste. Przekazanie następuje na podstawie decyzji rejonowych organów rządowej administracji ogólnej w odniesieniu do gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa lub zarządów gmin w odniesieniu do gruntów stanowiących własność gmin, wydanych bez konieczności uprzedniego złożenia wniosków o przekazanie, w granicach określonych liniami rozgraniczającymi i ustalonymi w miejscowych planach szczegółowych zagospodarowania przestrzennego lub w planach realizacyjnych.

Powyższe zastrzeżenie znajdowało się natomiast w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 79, poz. 464, ze zm.), normującym roszczenie państwowych osób prawnych o tzw. uwłaszczenie na dzień 5 grudnia 1990 r. gruntami znajdującymi się dotychczas w zarządzie tych osób prawnych. Cytowane w skardze poglądy judykatury dotyczące nienaruszania praw osób trzecich tzw. uwłaszczeniem na dzień 5 grudnia 1990 r., oraz rozważania skarżącej w tym zakresie nie mają zatem żadnego znaczenia prawnego w niniejszej sprawie, skoro nie dotyczą normatywnej treści art. 80 ust. 2 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.

Brak jest bowiem podstaw do formułowania w drodze wykładni takiej treści powołanego art. 80 ust. 2, z której miałoby wynikać ograniczenie stosowania tego przepisu ze względu na zgłoszone roszczenia osób trzecich do nieruchomości objętych jego hipotezą, w tym roszczenia o zwrot nieruchomości na rzecz byłych jej właścicieli lub ich spadkobierców. Tym bardziej brak jest podstaw prawnych, aby taka wykładnia miała skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji wydanej na podstawie tego przepisu. Stwierdzenie nieważności decyzji musi bowiem być efektem oczywistego naruszenia prawa przez organ, który ją wydał, przejawiającego się m.in. ustaleniem, że organ nie uwzględnił takich okoliczności, które w wyraźny i jednoznaczny sposób wynikały z tego przepisu. Pogląd ten podziela w pełni skład orzekający w przedmiotowej sprawie.

W świetle powyższego, nie można zatem przypisywać decyzji wydanej w dniu [...] grudnia 1997 r. rażącego naruszenia prawa tylko dlatego, iż pomimo braku w treści art. 80 ust. 2 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości zastrzeżenia o nienaruszaniu praw osób trzecich, taki zakaz miałby wynikać z innych przepisów, powołanych w skardze, skoro nie było to uwarunkowane koniecznością uprzedniego zakończenia postępowania o zwrot przedmiotowej działki. Stanowisko powyższe znajduje odzwierciedlenie w orzecznictwie NSA (vide: wyrok z dnia 15 stycznia 2015 r., sygn. akt I OSK 270/14).

Uwzględniając powyższe Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ zarówno prawa materialnego (art. 156 § 1 pkt 2 kpa, art. 47 ust. 4 i art. 69 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (tj. Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127) jak i procesowego – art. 97 § 1 pkt 4 kpa, art. 80, art. 7, art. 77 § 1 w związku z art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zakresie wskazanym w skardze, dlatego też wszystkie zarzuty skargi uznał za niezasadne.

Zdaniem Sądu organ w postępowaniu nadzorczym wyjaśnił wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności czemu dał wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz w prawidłowy sposób zinterpretował art. 156 § 1 kpa.

Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.