Wyrok NSA, sygn. akt I SA 1483/99
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1999-11-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 614  Oświata, szkolnictwo wyższe, nauka, działalność badawczo-rozwojowa i archiwa
Powołane przepisy: article: art. 98 ust. 5
journal: Dz.U. 1996 nr 13 poz. 74
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 1995 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o samorządzie terytorialnym.
Teza: Stosownie do przepisu art. 98 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /Dz.U. 1996 nr 13 poz. 74 ze zm./ nieprawomocne rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody nie wywiera skutku prawnego i uchwała organu gminy, której nieważność stwierdzono, może być wykonywana w okresie tej nieprawomocności; rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody staje się wykonalne dopiero z chwilą uzyskania prawomocności.

TEZY

Stosownie do przepisu art. 98 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /Dz.U. 1996 nr 13 poz. 74 ze zm./ nieprawomocne rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody nie wywiera skutku prawnego i uchwała organu gminy, której nieważność stwierdzono, może być wykonywana w okresie tej nieprawomocności; rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody staje się wykonalne dopiero z chwilą uzyskania prawomocności.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny uznał zasadność skargi Burmistrza Miasta K. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody (...) z dnia 3 sierpnia 1999 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwał Rady Miejskiej w K. z dnia 29 czerwca i 6 lipca 1999 r. i na podstawie art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze.


UZASADNIENIE

Wojewoda (...) rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 3 sierpnia 1999 r. nr (...), na podstawie art. 91 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /Dz.U. 1996 nr 13 poz. 74 ze zm./, orzekł "nieważność uchwał XI sesji Rady Miejskiej w K. z dnia 29.06.1999 r. i z dnia 6.07.1999 r. w całości".

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewoda podał, że XI sesja Rady Miejskiej w K., która odbyła się w dniach 29 czerwca i 6 lipca 1999 r., została zwołana przez osobę nieupoważnioną. Obradom przewodniczył i uchwały podpisał Bogdan Z., który nie jest przewodniczącym Rady Miejskiej w K. w wyniku uchylenia uchwały nr VIII/66/99 w sprawie wyboru przewodniczącego Rady Miejskiej w K. Fakt zaskarżenia orzeczenia nadzorczego do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez Radę nie powoduje prawomocności uchwały uchylonej przez organ nadzoru. W rezultacie uchwały XI sesji Rady Miejskiej w K. zostały podjęte z naruszeniem par.  39 statutu Gminy K. oraz art. 19 ust. 2 i art. 20 ustawy o samorządzie gminnym.

Burmistrz Miasta K., działając na podstawie uchwały nr XI/80/99 Rady Miejskiej w K. z dnia 29 czerwca 1999 r., zaskarżył w imieniu Gminy K. wyżej wymienione rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody (...) do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzucając, że narusza ono art. 2 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym. Zdaniem skarżącego, odwołanie i wybór przewodniczącego Rady były zgodne z art. 19 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym.

Wojewoda (...) w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o oddalenie. Wniosek o odrzucenie skargi został uzasadniony tym, że uchwała Rady Miejskiej w K., upoważniająca do wniesienia skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, podjęta w dniu 29 czerwca 1999 r., nie może być podstawą do złożenia skargi na orzeczenie z dnia 3 sierpnia 1999 r., zwłaszcza że mówi ona o "ewentualnym" wniesieniu skargi. W wypadku nieuwzględnienia wniosku o odrzucenie skargi powinna być ona - zdaniem organu nadzoru - oddalona z przyczyn podanych w uzasadnieniu rozstrzygnięcia nadzorczego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Nie można podzielić stanowiska Wojewody (...), że uchwała Rady Miejskiej w K. z dnia 29 czerwca 1999 r. nr XI/80/99 nie mogła stanowić podstawy wniesienia skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia 3 sierpnia 1999 r. Przepis art. 98 ust. 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /Dz.U. 1996 nr 13 poz. 74 ze zm./ ani inne przepisy prawa nie zawierają warunku podjęcia uchwały o zaskarżeniu rozstrzygnięcia nadzorczego dopiero po jego wydaniu. Dopuszczalne więc było, w ocenie Sądu, wcześniejsze podjęcie tego rodzaju uchwały w sytuacji zbliżającej się przerwy w pracach Rady Miejskiej w K. z powodu okresu urlopowego, w trosce o zachowanie terminu zaskarżenia rozstrzygnięcia organu nadzorczego do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Uchwała wyraźnie przy tym stanowiła, że skargi na rozstrzygnięcia nadzorcze Wojewody mają być wnoszone w razie uchylenia uchwał Rady Miejskiej w K. Dlatego wniosek o odrzucenie skargi należało uznać za chybiony.

Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody (...), należy przypomnieć, że rozstrzygnięcie to nawiązuje do faktu stwierdzenia nieważności uchwały Rady Miejskiej w K. w sprawie wyboru przewodniczącego tej Rady, co miałoby być powodem sprzeczności z prawem uchwał podjętych pod przewodnictwem Bogdana Z. Jednakże w myśl art. 98 ust. 5 ustawy o samorządzie gminnym "rozstrzygnięcia nadzorcze stają się prawomocne z upływem terminu do wniesienia skargi bądź z datą oddalenia lub odrzucenia skargi przez sąd". Prawomocność rozstrzygnięcia oznacza, iż jest ono niewzruszalne. W danym wypadku rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody (...), stanowiące przesłankę wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego tego Wojewody z dnia 3 sierpnia 1999 r., nie było prawomocne w chwili podejmowania przez Radę Miejską w K. uchwał unieważnionych tym ostatnim rozstrzygnięciem, gdyż zostało w terminie zaskarżone do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a skarga ta nie była dotychczas rozpoznana przez Sąd. Rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody jest aktem administracyjnym szczególnego rodzaju i nie mają doń zastosowania przepisy kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące wykonalności decyzji administracyjnych.

Wykonalność więc /skuteczność/ rozstrzygnięcia nadzorczego wojewody należy łączyć z jego prawomocnością. Oznacza to, że stosownie do art. 98 ust. 5 ustawy o samorządzie gminnym nieprawomocne rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody nie wywiera skutku prawnego i uchwała organu gminy, której nieważność stwierdzono, może być wykonywana w okresie tej nieprawomocności. Rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody staje się wykonalne dopiero z chwilą uzyskania prawomocności.

Rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody (...) o stwierdzeniu nieważności uchwały o powołaniu przewodniczącego Rady Miejskiej w K. w osobie Bogdana Z. nie stało się prawomocne i nie wywołało skutków prawnych w czasie podejmowania uchwał unieważnionych rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 3 sierpnia 1999 r. W tej sytuacji zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze nie miało prawnego uzasadnienia.

Dlatego, uwzględniając skargę, na podstawie art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ należało orzec jak w sentencji.