Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1345/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-01-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Inne
Zaliczka alimentacyjna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 2 pkt. 7 lit d, art. 19  ust. 1, art. 24 ust. 1, art. 27 ust. 9
journal: Dz.U. 2007 nr 192 poz 1378
law: Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów
article: art. 156 § 1 pkt. 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 451 § 1 i 3
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
article: art. 1025 § 1, art. 1026
journal: Dz.U. 1964 nr 43 poz 296
law: Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Janina Antosiewicz (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Jerzy Bujko Sędzia del. WSA Jolanta Rudnicka Protokolant st. inspektor sądowy Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W.M. reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego J.M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 19 kwietnia 2011 r. sygn. akt II SA/Łd 293/11 w sprawie ze skargi W.M. reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego J.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie zmiany decyzji orzekającej o przyznaniu świadczenia z funduszu alimentacyjnego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 293/11 oddalił skargę J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie zmiany decyzji orzekającej o przyznaniu świadczenia z funduszu alimentacyjnego.

Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach sprawy:

Decyzją z dnia [...] października 2008 r. Prezydent Miasta Łodzi, na podstawie art. 9 ust. 1 i 2, art. 10 ust. 1, art. 20 ust. 2, art. 27 ustawy z dnia 7 września 2007r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. Nr 192, poz. 1378 ze zm.), przyznał J. M. świadczenie z funduszu alimentacyjnego na córkę W. M. w kwocie 500,00 zł miesięcznie na okres od 2008-10-01 do 2009-09-30, która została następnie zmieniona przez ten sam organ decyzją z dnia [...] lipca 2009 r., w której to Prezydent Miasta Łodzi orzekł o przyznaniu J. M. świadczenia z funduszu alimentacyjnego na dziecko W. M. na okres od dnia 2008-10-01 do dnia 2008-10-31. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, iż w dniu 2 czerwca 2009 r. stawił się w siedzibie organu dłużnik alimentacyjny – T. M., który dostarczył potwierdzenia wpłat dokonanych tytułem alimentów na rzecz dziecka W. M., odpowiednio:

- 10.10.2008 r. - wpłata w wysokości 300,00 zł tytułem alimentów za X/2008 r.

- 06.12.2008 r. - wpłata w wysokości 300,00 zł tytułem alimentów za XI/ 2008 r.

- 11.12.2008 r. - wpłata w wysokości 300,00 zł tytułem alimentów za XII/ 2008 r.

- 14.01.2009 r. - wpłata w wysokości 300,00 zł tytułem alimentów za I/ 2009 r.

- 15.04.2009 r. - wpłata w wysokości 100,00 zł tytułem alimentów za II/ 2009 r.

- 15.04.2009 r. - wpłata w wysokości 100,00 zł tytułem alimentów za III/ 2009 r.

- 15.04.2009 r. - wpłata w wysokości 100,00 zł tytułem alimentów za IV/ 2009 r.

- 15.05.2009 r. - wpłata w wysokości 100,00 zł tytułem alimentów za V/ 2009 r.

Powyższa okoliczność stanowiła, w ocenie organu, podstawę do wzruszenia ostatecznej decyzji administracyjnej, na podstawie art. 24 ust. 1 w związku z art. 2 pkt 7d ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. W związku z faktem, iż wpłata z miesiąca października została dokonana przez dłużnika przed wydaniem decyzji z dnia [...] października 2008 r., organ przyjął, iż od miesiąca listopada 2008 r. świadczenie z funduszu alimentacyjnego było świadczeniem nienależnie pobranym.

W dniu [...] września 2009 r. pełnomocnik J. M. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, które zostało wniesione z uchybieniem terminu - postanowienie z dnia [...] października 2009 r. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi. Następnie pismem z dnia [...] lipca 2010 r., w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., art. 157 § 2 w zw. z art. 17 pkt 1 oraz art. 158 § 2 K.p.a., pełnomocnik złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia [...] lipca 2009 r., wskazując, iż przedmiotowa decyzja w rażący sposób narusza art. 1 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 w zw. z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, który daje możliwość uznania, iż uprawniona do pobierania świadczenia jest osoba, która na skutek uzyskania częściowego i nieterminowego zaspokojenia roszczeń alimentacyjnych nie uzyskała należnego jej wsparcia finansowego, gdyż zarówno brak realizacji płatności pełnych rat alimentacyjnych jak i opóźnienia w ich realizacji w okresie co najmniej dwumiesięcznym stanowią o bezskuteczności egzekucji. Ponadto art. 2 pkt 7 ustawy nie pozwala, zdaniem strony, na uznanie, że uprawniona do świadczeń alimentacyjnych pobrała należnie świadczenie z racji częściowego zaspokojenia roszczeń alimentacyjnych, ponieważ ustawa wyraźnie wskazuje, iż przez nienależnie pobrane świadczenie rozumie się sytuację, gdy osoba uprawniona w okresie ich pobierania otrzymała należne jej alimenty w całości, a uznanie przez organ administracyjny częściowego jedynie zaspokojenia zobowiązań alimentacyjnych za "otrzymane alimenty" stanowi nadinterpretację przepisu ustawy. Podobnie art. 24 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów zezwalał na uznanie, iż strona postępowania należnie pobrała świadczenia, co nie upoważnia organu wierzyciela do zmiany ostatecznej decyzji administracyjnej, ponieważ na skutek bezskuteczności egzekucji nie można uznać, iż świadczenia pobrane przez uprawnioną są nienależne. Składający wniosek podkreślił, iż Sąd przyznał W. M. alimenty w kwocie 600 zł miesięcznie, a na skutek bezskuteczności egzekucji należności, na wniosek przedstawicielki ustawowej, przyznano uprawnionej świadczenie z funduszu alimentacyjnego w kwocie 500 zł miesięcznie począwszy od dnia 1 października 2008 r. Tego samego miesiąca dłużnik alimentacyjny dokonał pierwszej dobrowolnej wpłaty na rzecz uprawnionej w kwocie 300 zł. Następnie w okresie od października 2008 r. do maja 2009 r. dłużnik dokonywał dobrowolnych wpłat na rzecz uprawnionej w kwotach od 300 do 100 zł miesięcznie, przy czym kwota przypadająca odpowiednio na jeden miesiąc kalendarzowy nie przekraczała 100 zł. Pomimo dobrowolnych wpłat dłużnika na rzecz uprawnionej do świadczenia, egzekucja należności alimentacyjnych pozostała zatem bezskuteczna z uwagi na brak realizacji pełnej należności z tytułu zaległych i bieżących zobowiązań alimentacyjnych. Nadto dobrowolne wpłaty w kwocie 100 zł miesięcznie (w okresie od kwietnia do maja 2009 r. za okres od lutego do maja 2009 r.) nie mają, zdaniem strony, żadnego wpływu na powstanie nadpłaty po stronie uprawnionej z racji wysokości alimentów zasądzonych wyrokiem Sądu, które przewyższają o 100 zł kwotę przyznaną decyzją Prezydenta Miasta Łodzi. Natomiast językowa wykładnia przepisu art. 2 pkt 7 ustawy wskazuje, że jedynie w sytuacji uzyskania pełnego zaspokojenia roszczeń alimentacyjnych, otrzymania całej kwoty należnych alimentów uznać należy wypłacone świadczenie za nienależne. Tego rodzaju interpretacja przepisu jest w zgodzie zarówno z preambułą ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, jak również z art. 23 wskazanej ustawy, zwłaszcza zaś z ustępem 5 art. 23, nakazującym kwoty nienależne pobranych świadczeń wraz z odsetkami potrącać z bieżąco wypłacanych świadczeń z funduszu.

Decyzją z dnia [...] października 2010 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia [...] lipca 2009 r. podnosząc w uzasadnieniu, iż o rażącym naruszeniu prawa - co do zasady - można mówić wówczas, gdy pozostawienie w obrocie prawnym kwestionowanej decyzji nie jest do pogodzenia z porządkiem prawnym i wobec tego musi być ona wyeliminowana w takim celu, ażeby możliwe było przywrócenie porządku publicznego zakłóconego tą decyzją, a więc nie chodzi tylko o pozbawienie kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji bytu prawnego, lecz o podjęcie po jej wyeliminowaniu koniecznych czynności lub aktów prawnych naprawczych. W ocenie organu, z akt sprawy bezspornie wynika, że J. M. tytułem alimentów w okresie pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego otrzymywała bezpośrednio od dłużnika alimentacyjnego - T. M. na rzecz W. M. alimenty w różnych kwotach, w okresie od października 2008 r. do maja 2009 r. Zatem przedmiotowa decyzja nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa, bowiem ustawodawca w art. 2 pkt 7 lit d ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów jednoznacznie wykluczył możliwość należnego pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego w sytuacji, gdy osoba uprawniona w okresie ich pobierania otrzymuje alimenty – tak jak to miało miejsce w przypadku skarżącej w okresie od października 2008 r. do maja 2009 r., niezależnie od wielkości kwot otrzymywanych alimentów. Organ podkreślił, iż utrwalone orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje, że cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu prawnego przez proste ich zestawienie ze sobą. Nie chodzi tu bowiem o błędy w wykładni prawa, lecz o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny, co w analizowanej sprawie nie zaistniało.

We wniosku z dnia 16 listopada 2010 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i stwierdzenie nieważność decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia [...] lipca 2009 r.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] października 2010 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia [...] lipca 2009 r., ponownie uznając, iż decyzja nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa a fakt pobierania we wskazanym okresie przez skarżącą równolegle alimentów od ojca dziecka jak i świadczenia z funduszu alimentacyjnego, wskazuje, iż świadczenia z funduszu alimentacyjnego są świadczeniami nienależnie pobranymi, niezależnie od wysokości otrzymanych alimentów.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pełnomocnik J. M. wniósł o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia [...] grudnia 2010 r., przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Przedmiotowej decyzji zarzucono naruszenie przepisów postępowania i norm prawa materialnego, mające wpływ na treść rozstrzygnięcia sprawy, tj. :

- art. 12, art. 107 w zw. z art. 140 K.p.a., polegające na nierozważeniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wszystkich podniesionych przez skarżącego zarzutów, w szczególności uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera uzasadnienia prawnego dotyczącego podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy argumentów,

- art. 2 pkt 7 lit. d) w zw. z art. 24 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów poprzez błędne uznanie, że była podstawa do zastosowania tego przepisu, jako że w sytuacji, gdy osoba uprawniona otrzymuje świadczenie alimentacyjne od osoby zobowiązanej, obojętnie czy zaległe, czy bieżące - wykluczona jest możliwość przyznania prawa do świadczeń z funduszu,

- art. 1 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 w zw. z art. 2 ust. 2 powołanej ustawy, poprzez uznanie, iż skarżąca nie jest uprawniona do pobierania świadczenia, ponieważ na skutek uzyskania częściowego i nieterminowego zaspokojenia roszczeń alimentacyjnych uzyskała należne je wsparcie finansowe,

- art. 24 ust. 1 powołanej ustawy, poprzez błędnie uznanie, iż strona postępowania nienależnie pobrała świadczenia, co upoważnia, w ocenie SKO, organ do zmiany ostatecznej decyzji administracyjnej i uzasadnia uznanie częściowego jedynie zaspokojenia zobowiązań alimentacyjnych za "otrzymane alimenty", co jednakże stanowi, w ocenie strony, nadinterpretację przepisu ustawy.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie zaś istotą sporu w niniejszej sprawie jest ocena, czy decyzja Prezydenta Miasta Łodzi z dnia [...] lipca 2009 r. w przedmiocie zmiany własnej decyzji z dnia [...] października 2008 r. orzekającej o przyznaniu J. M. świadczenia z funduszu alimentacyjnego na dziecko W. M. na okres od dnia 2008-10-01 do dnia 2008-10-31, dotknięta jest wadą nieważności wskazaną w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., tj. czy wydana została z rażącym naruszeniem przepisów prawa.

Mając na uwadze treść art. 16 § 1 K.p.a. i wyrażoną w nim zasadę trwałości decyzji ostatecznych, jak również charakter postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, które jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, a którego istotą jest ustalenie czy nie zachodzi jedna z przesłanek wymienionych enumeratywnie w art. 156 § 1 K.p.a., co oznacza, iż organ administracji nie może rozpatrywać sprawy co do istoty, tak jak w postępowaniu odwoławczym oceniając zaskarżoną decyzję, w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, Wojewódzki Sąd uznał, iż brak jest podstaw do podważenia legalności zaskarżonej decyzji, bowiem rozstrzygnięcie odpowiada prawu.

Zasadnie, zdaniem Sądu I instancji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi odmówiło stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji przyjmując, że nie można zarzucić rażącego naruszenia przepisów ustawy z dnia 7 września 2007r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (tj. Dz. U. z 2009 r. Nr 1, poz. 7 ze zm.). Przesłanka rażącego naruszenia prawa, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. zachodzi wówczas, gdy naruszenie prawa ma oczywisty charakter. Sąd wskazał, iż należy zgodzić się z poglądem doktryny, że cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu, tzn. istnienie tej sprzeczności da się ustalić poprzez proste ich zestawienie. Jako rażącego naruszenia prawa nie należy traktować błędów w wykładni prawa, ale przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, w których przepis prawa dopuszcza możliwość rozbieżnej interpretacji. Jednakże wybór jednej z możliwych interpretacji nie może być oceniany jako rażące naruszenie prawa nawet wtedy, gdy zostanie ona później uznana za nieprawidłową. Rażące naruszenie prawa będzie miało miejsce w sytuacji, gdy w stanie prawnym niebudzącym wątpliwości co do jego zrozumienia zostaje wydana decyzja, która treścią swego rozstrzygnięcia stanowi negację całości lub części obowiązujących przepisów (wyrok NSA z dnia 3 maja 2003 r., III SA 2395/01, niepubl.)

Zdaniem Sądu, brak jest w niniejszej sprawie oczywistej sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia zawartego w decyzji podlegającej badaniu w trybie stwierdzenia nieważności, a przepisami prawa.

Sąd wskazał, iż Prezydent Miasta Łodzi w decyzji z dnia [...] lipca 2009 r. jako powód zmiany decyzji z dnia [...] października 2008 r., wskazał na niekwestionowaną przez stronę skarżącą okoliczność, iż w okresie od października 2008 r. do maja 2009 r. dłużnik alimentacyjny dokonywał bezpośrednio na konto skarżącej miesięcznych wpłat w wysokości 100 i 300 złotych, tytułem alimentów na rzecz W. M., za poszczególne miesiące wskazanego wyżej okresu. Powyższy fakt stanowił, w ocenie organu, podstawę do wzruszenia ostatecznej decyzji administracyjnej, na podstawie art. 24 ust. 1 w związku z art. 2 pkt 7d ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. W związku z faktem, iż wpłata z miesiąca października została dokonana przez dłużnika przed wydaniem decyzji z dnia [...] października 2008 r., organ przyjął, iż od miesiąca listopada 2008 r. świadczenie z funduszu alimentacyjnego było świadczeniem nienależnie pobranym. Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów organ właściwy wierzyciela oraz marszałek województwa mogą bez zgody osoby uprawnionej albo jej przedstawiciela ustawowego zmienić lub uchylić ostateczną decyzję administracyjną, na mocy której strona nabyła prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, jeżeli uległa zmianie sytuacja rodzinna lub dochodowa rodziny mająca wpływ na prawo do świadczeń, egzekucja stała się skuteczna, członek rodziny nabył prawo do świadczeń rodzinnych w innym państwie w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego albo osoba nienależnie pobrała świadczenia. Natomiast art. 2 pkt 7 lit. d ustawy stanowi, iż nienależnie pobrane świadczenie - to świadczenia z funduszu alimentacyjnego, wypłacone, w przypadku gdy osoba uprawniona w okresie ich pobierania otrzymała alimenty.

Jeżeli bezspornym jest, że J. M. w okresie pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego otrzymywała bezpośrednio od dłużnika alimentacyjnego - T. M. na rzecz W. M. alimenty w różnych kwotach w okresie od października 2008 r. do maja 2009 r., to decyzja z dnia [...] lipca 2009 r. nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa, bowiem ustawodawca w art. 2 pkt 7 lit. d omawianego aktu prawnego, jednoznacznie wykluczył możliwość pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego w sytuacji, gdy osoba uprawniona w okresie ich pobierania otrzymuje alimenty. Powołany przepis nie uzależnia, zdaniem WSA, jak interpretuje to strona skarżąca, nienależnie pobranych świadczeń od wysokości otrzymywanych od dłużnika alimentów. We wskazanym okresie J. M. pobierała równolegle alimenty od ojca dziecka jak i świadczenie z funduszu alimentacyjnego, w związku z czym, w świetle powołanego wyżej przepisu, świadczenia z funduszu alimentacyjnego stały się świadczeniami nienależnie pobranymi, czego konsekwencją było wydanie przez Prezydenta Miasta Łodzi decyzji z dnia [...] lipca 2009 r. W ocenie Sądu I instancji, pogląd ten zachowuje aktualność w świetle obecnego orzecznictwa sądów administracyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 lipca 2010 r. (sygn. akt I OSK 597/10 LEX nr 603373) stwierdził, że aby można było mówić o jednoczesności pobierania obu świadczeń musi zachodzić tożsamość okresu, za który świadczenia wypłacono, a więc świadczenie wypłacone z funduszu alimentacyjnego musi dotyczyć tego samego miesiąca, co wypłacone równocześnie alimenty. Zaznaczył jednocześnie, że sformułowania "otrzymała alimenty" nie należy rozumieć jako uregulowanie całości zobowiązań alimentacyjnych. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, taka wykładnia art. 2 pkt 7 lit. d ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów byłaby za daleko idąca.

Zdaniem Sądu nie ulega wątpliwości, iż osoba otrzymująca świadczenie z funduszu alimentacyjnego nie może jednocześnie pobierać od dłużnika alimentów przysługujących za okres, co do którego wypłacane jest świadczenie z funduszu. Kumulacja tych świadczeń powoduje, że środki finansowe otrzymane z funduszu stają się świadczeniem nienależnie pobranym.

Wojewódzki Sąd podniósł, iż jednym z obowiązków osoby pobierającej świadczenia z funduszu alimentacyjnego jest niezwłoczne poinformowanie organu o wystąpieniu zmian w liczbie członków rodziny, uzyskaniu lub utracie dochodu albo o innych zmianach mających wpływ na prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego (art. 19 ust. 1 ustawy). W rozpoznawanej sprawie skarżąca nie poinformowała organu o wpłatach dokonywanych na jej konto przez dłużnika alimentacyjnego w okresie i za okres pobierania świadczenia z funduszu. Informację o częściowej spłacie alimentów przysługujących na rzecz W. M. organ uzyskał dopiero w czerwcu 2009 r. od samego dłużnika – T. M..

Z powyższych względów Sąd uznał, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi dokonało prawidłowej oceny, iż ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia [...] lipca 2009 r. nie można postawić zarzutu wydania jej z rażącym naruszeniem przepisów prawa. Skarżąca pobrała nienależne świadczenie z funduszu alimentacyjnego za okres, za który jednocześnie otrzymywała alimenty od dłużnika alimentacyjnego, a zatem Prezydent Miasta Łodzi miał podstawy do wydania decyzji w oparciu o art. 24 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Tożsamość okresu, za który wypłacono świadczenie z funduszu alimentacyjnego oraz okresu (miesiąca), za który nastąpiła dobrowolna wpłata alimentów jest zresztą w rozpoznawanej sprawie niesporna. Dlatego też, Sąd przyjął jako nieuzasadniony, podnoszony przez stronę skarżącą zarzut naruszenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi przepisów prawa materialnego – tj. art. 2 pkt 7d w zw. z art. 24 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów.

Za bezpodstawny Sąd uznał również zarzut naruszenia przez organ art. 1 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 w zw. z art. 2 ust. 2 powołanej wyżej ustawy, poprzez uznanie, że skarżąca nie jest uprawniona do pobierania świadczenia na skutek uzyskania częściowego i nieterminowego zaspokojenia roszczeń alimentacyjnych. Jak zaznaczono wyżej, Kolegium prowadziło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia [...] lipca 2009 r., wydanej w przedmiocie zmiany własnej decyzji z dnia [...] października 2008 r. przyznającej J. M. świadczenie z funduszu alimentacyjnego na rzecz córki. W postępowaniu tym nie było zatem kompetentne do rozstrzygania sprawy co do meritum, lecz zobowiązane było do rozpatrzenia jej wyłącznie w granicach określonych w art. 156 K.p.a. Ponadto, decyzja Prezydenta Miasta Łodzi, co do której prowadzone było postępowanie o stwierdzenie nieważności, dotyczyła zmiany decyzji przyznającej skarżącej świadczenie alimentacyjne i wydana była w trybie art., 24 ust. 1 w zw. z art. 2 pkt 7d powołanej ustawy, a nie przyznania bądź odmowy przyznania świadczenia z funduszu. Przesłanki zmiany decyzji przyznającej świadczenie z funduszu alimentacyjnego zostały przez ustawodawcę uregulowane w sposób samoistny i nie można interpretować ich przez pryzmat przesłanek odnoszących się do rozpatrywania wniosków o przyznanie świadczenia z funduszu alimentacyjnego.

Od powyższego wyroku pełnomocnik skarżącej wniósł skargę kasacyjną opierając ją na zarzutach:

- naruszenia prawa materialnego:

a. art. 2 pkt 7 lit. d w zw. z art. 24 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2009 r. nr 1 poz.7) poprzez bezzasadną ich wykładnię i w konsekwencji błędne uznanie, że osoba uprawniona do pobierania świadczenia na skutek uzyskania częściowego i nieterminowego zaspokojenia roszczeń alimentacyjnych uzyskała należne jej wsparcie finansowe, podczas gdy zarówno brak realizacji płatności rat alimentacyjnych, jak i opóźnienia w ich realizacji oraz wysokość zaległości tych rat w okresie co najmniej dwumiesięcznym stanowią o bezskuteczności egzekucji, tym samym podstawę do zmiany decyzji administracyjnej, na mocy której strona nabyła prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego stanowić mogą wyłącznie okoliczności, w których uprawniona uzyskała zaspokojenie w całości należnych jej roszczeń alimentacyjnych za dany okres czasu;

b. art. 1 ust. 1 pkt 1, 2, 3 w zw. z art. 2 ust. 2 powołanej ustawy poprzez bezzasadną ich wykładnię i w konsekwencji błędne uznanie, iż skarżąca nie jest uprawniona do pobierania świadczenia, pomimo, iż uzyskała ona wyłącznie częściowe i w dodatku nieterminowe zaspokojenie roszczeń alimentacyjnych. Zaspokojenie roszczeń alimentacyjnych jedynie w części i tak nie prowadziło do uznania, że wszczęta uprzednio egzekucja jest skuteczna;

c. art. 24 ust. 1 powołanej ustawy poprzez bezzasadną ich wykładnię w konsekwencji błędne uznanie, iż strona postępowania nienależnie pobrała świadczenie, co upoważnia do zmiany decyzji ostatecznej i uzasadnia uznanie częściowego jedynie zaspokojenia zobowiązań alimentacyjnych za otrzymane alimenty, co stanowi nadinterpretację przepisu;

d. art. 451 § 1 zdanie 1 K.c. poprzez jego zastosowanie i

w konsekwencji błędne przyjęcie, że w toku prowadzonej egzekucji zmierzającej do przymusowego spełnienia przez dłużnika zaległego świadczenia alimentacyjnego, dłużnik ma prawo do składania oświadczenia w trybie tego przepisu i wskazania na co chce zaliczyć uzyskaną w toku egzekucji od dłużnika kwotę, podczas gdy przepis ten ma zastosowanie wyłącznie w sytuacji dobrowolnego spełnienia świadczenia przed wszczęciem egzekucji sądowej,

e. art. 451 § 3 K.c. w zw. z art. 1025 § 1 K.p.c. i art. 1026 K.p.c. poprzez ich niezastosowanie pomimo, iż przepisy te regulują sposób rozliczenia uzyskanych w toku prowadzonej egzekucji od dłużnika sum, która to egzekucja zmierza do przymusowego spełnienia zaległych świadczeń, w tym świadczeń alimentacyjnych. Przepis art. 451 § 3 K.c. reguluje sposób dokonywania rozliczeń spłacanych długów, w przypadku braku oświadczenia ze strony dłużnika i jednoczesnym braku oświadczenia ze strony wierzyciela, a w takiej sytuacji spełnione świadczenie zalicza się przede wszystkim na poczet długu wymagalnego, a jeżeli jest kilka długów wymagalnych - na poczet najdawniej wymagalnego. Wszczęcie i prowadzenie egzekucji wyłącza możliwość skutecznego złożenia, przez dłużnika świadczenia określającego dług, na poczet którego ma nastąpić rozliczenie uzyskanych od niego kwot.

Wskazując na powyższe strona wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przypisanych.

W uzasadnieniu skarżąca kasacyjnie uważa, iż organy dokonały niewłaściwej wykładni art. 2 pkt 7 lit. d przedmiotowej ustawy. Wskazany artykuł stanowi, że ilekroć w ustawie mowa jest o nienależnie pobranym świadczeniu - oznacza to świadczenia z funduszu alimentacyjnego wypłacone, w przypadku gdy osoba uprawniona w okresie ich pobierania otrzymała alimenty. Oznacza to, że uprawniony musi jednocześnie pobierać świadczenia z dwóch źródeł: z instytucji wypłacającej świadczenie w trybie ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów oraz od dłużnika (komornika, innego organu egzekwującego alimenty).

Zdaniem skarżącej kasacyjnie, nie sposób uznać, że doszło do jednoczesnego otrzymania świadczeń za ten sam okres. W okresie na który przyznano świadczenie w trybie ustawy, doszło do wpłaty kilkakrotnie małych sum pieniędzy tytułem alimentów. Terminy dokonywanych wpłat pokrywają się z okresem wypłaty świadczeń, jednak nie można zapominać o zasadach określających sposób rozliczenia świadczeń uzyskanych w toku prowadzonej, przymusowej egzekucji należności pieniężnych. W takiej sytuacji dokonane wpłaty nie mogą być uznane za wpłaty na poczet należności za okres wypłaty świadczenia, bowiem organy egzekucyjne i sam wierzyciel zobowiązany był zaliczyć je zgodnie z art. 451 § 3 K.c. w zw. z art. 1025 §1 i 1026 K.p.c. na poczet długu najdawniej wymagalnego, tj. na poczet istniejących zaległości alimentacyjnych.

Gdyby zaakceptować interpretację pojęcia świadczenia nienależnego, jaką prezentują w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji organy, mogłoby dojść do sytuacji, gdy uprawniony w istocie zawsze będzie narażony na pozbawienie prawa do świadczenia w trybie ustawy o pomocy, przy najmniejszej choćby spłacie zaległości alimentacyjnych. Tym samym, pomimo bezskuteczności egzekucji w czasie wskazanym w ustawie pozbawienia uprawnionego w dłuższym okresie świadczeń alimentacyjnych, w istocie pomoc Państwa będzie iluzoryczna, uprawniony bowiem nie będzie otrzymywał ani alimentów, ani świadczenia, nie będzie zatem dysponował środkami na bieżące utrzymanie, czemu służyć winny zarówno alimenty, jak i świadczenie z funduszu alimentacyjnego.

Wadliwa wykładnia art. 2 pkt. 7 lit. d ustawy bez wątpienia w sposób bezpośredni wpłynęła na wynik postępowania, bowiem doprowadziła do niewyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia. Organ zaniechał wyjaśnienia, w jaki sposób uprawniony zaliczył otrzymane alimenty, w szczególności, czy dublowały one w jakiejkolwiek części świadczenie wypłacane w trybie ustawy.

Ponadto treść art. 24 ust. 1 ustawy wskazuje, iż w razie zaistnienia którejkolwiek przesłanek organy mogą zmienić decyzję przyznającą świadczenie, co nie oznacza, iż tak musi być, bowiem organ za każdym razem winien rozważyć, czy z punktu widzenia celów ustawy byłoby uzasadnione w danym, konkretnym przypadku i wskazać przesłanki jakimi się kierował przy podejmowaniu decyzji.

Egzekucja bezskuteczna zachodzi, gdy nie wyegzekwowano pełnej należności z tytułu zaległych i bieżących alimentów i w takiej sytuacji o nienależnie pobranym świadczeniu w rozumieniu art. 2 art. 2 pkt 7 lit. d ustawy może być mowa, gdyby w okresie, gdy były wypłacane świadczenia z funduszu, skarżąca jednocześnie otrzymała alimenty w wysokości odpowiadającej pełnej należności z tytułu zaległych i bieżących alimentów. Natomiast w sytuacji, gdy skarżąca otrzymała niepełne alimenty, obowiązkiem organu wydającego decyzję było określenie wysokości świadczenia podlegającego zwrotowi poprzez porównanie kwoty otrzymanych przez wierzyciela alimentacyjnego w danym okresie alimentów z kwotą tych świadczeń przysługujących w stosunku miesięcznym. Świadczenie wypłacane w trybie ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów może być uznane za świadczenie jednocześnie wypłacane, gdy opiewa na ten sam okres, co otrzymane alimenty. Odmienna wykładnia przepisów ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów mogłaby doprowadzić do sytuacji, iż osoba uprawniona do alimentów zostałaby pozbawiona przysługujących jej świadczeń także wtedy gdy pobrane alimenty będą stanowiły spłatę zaległych alimentów przysługujących za okres przed przyznaniem świadczenia z funduszu alimentacyjnego tzn. otrzymałaby zaległości alimentacyjne już w okresie pobierania świadczenia z ustawy o pomocy uprawnionym, ale zaległości alimentacyjne nie dotyczyłyby okresu, na który przyznano świadczenie co miało miejsce w przedmiotowej sprawie. Skarżąca powołuje się na przepis art. 451 § 1 K.c., w myśl którego dłużnik mający względem tego samego wierzyciela kilka długów tego samego rodzaju może po spełnieniu świadczenia wskazać, który dług chce zaspokoić. Jednakże wierzyciel na poczet danego długu, może przede wszystkim zaliczyć związane z tym długiem zaległe należności uboczne oraz na zalegające świadczenia główne. Wskazanie przez ojca małoletniej poszczególnych miesięcy, za które uiszcza jedynie część świadczenia alimentacyjnego nie ma znaczenia w przedmiotowej sprawie, gdyż został on zobowiązany do dokonywania wpłat na numer rachunku bankowego "komornika", a nie do rąk J. M.. Przy kolejnych wpłatach był on informowany o zaliczeniu poszczególnych kwot na rzecz zaległości alimentacyjnych wraz z odsetkami od dnia wydania wyroku zobowiązującego go do uiszczania alimentów na rzecz małoletniej do dnia uzyskania uprawnień przez J. M. z Funduszu Alimentacyjnego. Podkreślono w skardze kasacyjnej, iż zgodnie z orzeczeniem Sądu przyznano alimenty w kwocie 650 zł na dziecko, a z Funduszu przysługuje jej jedynie 500 zł, co miesięcznie powoduje zaległość w wysokości 150 zł. Ojciec małoletniej nie chciał żadnego pokwitowania, pomimo informowania go na co zostaną zaliczone wskazane kwoty. Zgodnie z art. 1025 § 1 pkt 2 K.c. z kwoty uzyskanej z egzekucji zaspokaja się należności alimentacyjne w drugiej kolejności. Kategorią określoną jako "należności alimentacyjne", objęte są należności zaległe oraz bieżące wymagalne do dnia sporządzenia planu podziału wraz z odsetkami liczonymi do tego dnia. Do należności alimentacyjnych zalicza się zarówno należności alimentacyjne w ścisłym tego słowa znaczeniu, a więc powtarzające się i przeznaczone na utrzymanie wierzyciela, jak również świadczenia mające charakter rent alimentacyjnych, a ponadto należności przyznane w trybie art. 753 i 754. Możliwość dokonywania przez rodzica zobowiązanego do płacenia świadczeń alimentacyjnych wobec dzieci, na które w rzeczywistości nie płacą alimentów, a którym zostały przyznane uprawnienia alimentacyjne z Funduszu Alimentacyjnego jakichkolwiek wpłat, nawet tych symbolicznych, które w połowie nie odpowiadają wartości przyznanych świadczeń z funduszu powoduje kuriozalne i absurdalne w skutkach konsekwencje. Dokonanie wpłaty w łącznej wartości 1600 zł w ośmiu ratach, odpowiada kwocie 200 zł miesięcznie przez okres ośmiu miesięcy, gdzie zasądzono alimenty w kwocie 650 zł, a opłacane z Funduszu Alimentacyjnego 500 zł miesięcznie wydaje się krzywdzące dla skarżącej i dla małoletniej W. M., zaś wpłacanie kwot tak symbolicznych na rzecz rzekomo świadczeń alimentacyjnych miało na celu pozbawienie J. M. uprawnień z Funduszu Alimentacyjnego i zobowiązanie jej do oddania pobranych kwot, co jest sytuacją nagminną w podobnych sprawach.

Dlatego też, zdaniem skarżącej kasacyjnie, ustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentów nie spełnia podstawowego celu, czyli realizacji praw osób uprawnionych do alimentacji w myśl regulacji zawartych w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym oraz realizacji "obowiązków alimentacyjnych dłużników osób pobierających świadczenia z Funduszu, który jest konsekwencją konstytucyjnych obowiązków Państwa wynikających z przyjęcia w Konstytucji RP zasady pomocniczości jako zasady ustroju oraz zasady prymatu rodziców w wychowaniu ale i w utrzymaniu dzieci (art. 48 Konstytucji) oraz ratyfikacji Konwencji o Prawach Dziecka (art. 27 Konwencji o Prawach Dziecka).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Podstawy te determinują kierunek postępowania Naczelnego Sądu Administracyjnego.

W pierwszej kolejności zwrócić należy uwagę, że w skardze kasacyjnej nie zawarto zarzutu naruszenia przepisów postępowania, a oparto ją wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów prawa materialnego. Oznacza to, że strona skarżąca nie kwestionuje ustaleń faktycznych, jakie legły u podstaw zaskarżonego wyroku Sądu I instancji, które to ustalenia stanowiły podstawę do zastosowania spornych, z punktu widzenia zarzutów kasacyjnych, przepisów prawa materialnego. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że odmienna ocena dowodów i wyprowadzenie w skardze kasacyjnej na jej podstawie własnych wniosków co do stanu faktycznego sprawy, bez wskazania przepisów postępowania, których naruszenie stanowi uchybienie mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, nie stanowi usprawiedliwionej podstawy kasacyjnej w rozumieniu art. 174 i art. 176 P.p.s.a. (por. wyrok NSA z dnia [...] września 2005 r., sygn. FSK 2589/04).

Ponadto wskazać trzeba, że w analizowanej sprawie kwestionowana była decyzja odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 2[...] lipca 2009 r. w sprawie zmiany decyzji orzekającej o przyznaniu świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Wobec powyższego zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego przez Sąd I instancji nie zostały sformułowane właściwie. Zarzuty naruszenia wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów powinny być powiązane z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., co nie zostało jednak w skardze kasacyjnej uczynione.

Warunkiem stwierdzenia nieważności decyzji w przypadku przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. jest wydanie jej z rażącym naruszeniem prawa. Nie wystarczyło zatem postawienie w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisów ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów.

Jak zasadnie przyjął Sąd pierwszej instancji błędów w wykładni prawa nie można traktować w kategorii rażącego naruszenia prawa, a tylko takie naruszenie prawa będzie miało charakter rażący, gdy w niebudzącym wątpliwości stanie prawnym zostanie wydana decyzja stanowiąca negację całości lub części obowiązujących przepisów.

Odnosząc się do postawionych zarzutów naruszenia prawa materialnego należy również odmówić im trafności, gdyż nie można przypisać Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu błędu w wykładni, a tym bardziej kwalifikowanego jako rażący. Niewskazanie w skardze kasacyjnej przepisu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. świadczy o błędnym sformułowaniu zarzutu.

Art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2007 r. Nr 192 poz. 1378 ze zm.)wymienia sytuacje, w których świadczenie z funduszu alimentacyjnego należy zakwalifikować jako świadczenie pobrane nienależnie.

Zgodnie z art. 2 pkt 7 lit d), gdy mowa o nienależnie pobranym świadczeniu oznacza to świadczenia z funduszu alimentacyjnego wypłacone, w przypadku gdy osoba uprawniona w okresie ich pobierania otrzymała alimenty.

Stosownie zaś do treści art. 19 ust. 1 ustawy w przypadku wystąpienia zmian w liczbie członków rodziny, uzyskania lub utraty dochodu albo innych zmian mających wpływ na prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego osoba uprawniona albo jej przedstawiciel ustawowy, którzy złożyli wniosek o przyznanie świadczenia z funduszu są obowiązani do niezwłocznego powiadomienia o tym organu wypłacającego świadczenia.

Sformułowanie zawarte w art. 2 pkt 7 lit d) ustawy "w okresie ich pobierania otrzymała alimenty" oznacza, że uprawniony w tym samym okresie musi pobierać jednocześnie świadczenia z dwóch źródeł. Zatem, obydwa świadczenia muszą być także wypłacone za ten sam okres. Świadczenia alimentacyjne są świadczeniami okresowymi przyznawanymi i płatnymi najczęściej miesięcznie i podobnie świadczenia wypłacane z funduszu alimentacyjnego na podstawie ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów wypłacane są w okresach miesięcznych (art. 20 ust. 1 ustawy). Aby można było mówić o jednoczesności pobierania obu świadczeń musi zachodzić tożsamość okresu, za który świadczenia wypłacono, a więc świadczenie wypłacone z funduszu alimentacyjnego musi dotyczyć tego samego miesiąca, co wypłacone równocześnie alimenty.

W niniejszej sprawie z prawidłowych i niekwestionowanych przez skarżącą ustaleń wynika, że w okresie pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego otrzymywała bezpośrednio od dłużnika alimentacyjnego alimenty na rzecz małoletniej córki w różnych kwotach w okresie od października 2008 r. do maja 2009 r. Ponadto skarżąca nie dopełniła wynikającego z art. 19 ust. 1 ustawy obowiązku poinformowania organu o otrzymywanych bezpośrednio od dłużnika alimentacyjnego kwotach. Podkreślić należy, iż osoba pobierająca świadczenie z funduszu nie może pobrać od dłużnika alimentów przysługujących za czas trwania okresu świadczeniowego. Kumulacja tych świadczeń powoduje, że to pierwsze (świadczenie z funduszu) staje świadczeniem nienależnie pobranym. W istocie bowiem ustawodawca nie uzależnia uznania wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego za nienależnie pobrane od okresu, za który strona otrzymuje świadczenie. Istotny jest sam fakt, że strona w okresie, w którym otrzymuje świadczenie z funduszu alimentacyjnego otrzymuje również alimenty. Z istoty świadczenia alimentacyjnego wynika, że jest to świadczenie wypłacane zamiast alimentów, ale tylko w przypadku gdy osoba, na której ciąży obowiązek alimentacyjny, nie wywiązuje się z tego obowiązku. Natomiast gdy osoba uprawniona otrzymuje alimenty od osoby zobowiązanej, bez względu na to, czy są to bieżące alimenty, czy zaległe zobowiązania, wówczas wykluczona jest możliwość przyznania prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego.

W takiej sytuacji, należy podzielić stanowisko Sądu I instancji, iż decyzja Prezydenta Miasta łodzi z dnia [...] lipca 2009 r. nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Jak już wyżej wskazano w treści art. 2 pkt 7 lit. d) ustawodawca wykluczył możliwość otrzymywania świadczeń alimentacyjnych, w sytuacji gdy osoba uprawniona otrzymuje alimenty.

W tym miejscu należy wskazać, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego istnieją rozbieżne stanowiska odnośnie interpretacji art. 2 pkt 7 lit. d ustawy. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 597/10, stwierdził, że sformułowanie "otrzymała alimenty" należy rozumieć jako uregulowanie całości zobowiązań alimentacyjnych. Natomiast odmienny pogląd zaprezentowano w wyroku z dnia z dnia 3 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1073/10, gdzie stwierdzono, że tylko wówczas można mówić o nienależnie pobranym świadczeniu, gdyby w okresie, gdy były wypłacane świadczenia z funduszu skarżąca (jej syn) otrzymała alimenty w wysokości odpowiadającej pełnej należności z tytułu zaległych i bieżących alimentów.

W niniejszej sprawie, iż uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd I instancji podzielił pogląd zaprezentowany z dnia 28 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 597/10. Stwierdzić należy, iż podzielenie przez Sąd I instancji jednego z istniejących, a rozbieżnych stanowisk nie oznacza naruszenia prawa w stopniu mającym wpływ na wynik postępowania nieważnościowego.

Odnośnie naruszenia wskazywanych w skardze kasacyjnej przepisów Kodeksu cywilnego, tj. art. 451 § 1 i 3, oraz przepisów Kodeksu postępowania cywilnego art. 1025 § 1 i 1026 K.p.c, podkreślić należy, iż przepisy te nie miały zastosowania w niniejszej sprawie. Przede wszystkim należy mieć na uwadze treść art. 27 ust. 9 oraz art. 28 powołanej ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów.

Zgodnie z treścią art. 27 ust. 9 ustawy w okresie, w którym osoba uprawniona otrzymuje świadczenia z funduszu alimentacyjnego komornik sądowy przekazuje wyegzekwowane od dłużnika kwoty zaliczone na poczet alimentów organowi właściwemu wierzyciela do wysokości wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z odsetkami. Natomiast art. 28 ust. 1 ustawy normuje kolejność zaspokajania należności z kwoty uzyskanej z egzekucji od dłużnika alimentacyjnego. A zatem, wskazane wyżej przepisy stanowią lex specialis stosunku do powołanych w skardze kasacyjnej przepisów K.p.c. Wskazać należy, że dług alimentacyjny staje się długiem wobec organu, który przyznał świadczenie.

Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny, z braku usprawiedliwionych podstaw kasacyjnych, na mocy art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.