Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1198/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-10-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Nadzór budowlany
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 149 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły (spr.), Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2010 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2010 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania skargę oddala


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez S. S. jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] kwietnia 2010 r., znak: [...] utrzymująca w mocy - w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.) - decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] marca 2010 r., znak: [...], w następującym stanie faktycznym:

Pismem z 27 stycznia 2010 r. S. S. zwrócił się o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] grudnia 2009 r., znak: [...], umarzającą postępowanie w sprawie adaptacji części strychu na pomieszczenie gospodarcze w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. T. [...] w K., wskazując, że przesłanką do wznowienia są m.in. przyczyny określone w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Wnioskodawca podniósł, że jest właścicielem lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku wielorodzinnym na mocy aktu notarialnego Rep. [...] z [...] czerwca 2000 r. oraz współwłaścicielem w częściach wspólnych nieruchomości przy ul. T. [...] w K. (w której funkcjonuje Wspólnota Mieszkaniowa). Powołując się na wyrok NSA z 13 grudnia 1999 r., sygn. IV SA 1997/97 (LEX 48719), wskazał, że jest uprawniony do działania na zewnętrz w obronie własnych praw mieszkaniowych, niezależnie od reprezentowania członków wspólnoty na zewnątrz przez Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej. Wskazał także na art. 28 k.p.a. oraz na przepis art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane wywodząc z nich, iż winien być uznany za stronę w sprawie. Następnie, uzasadniając swoje wystąpienie o wznowienie postępowania wskazał na zaniechania jakich dopuścił się w postępowaniu dowodowym [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego. Zarzucił temu organowi wydanie w dniu [...] grudnia 2009 r. decyzji z naruszeniem art. 6, art. 7, art. 8, art. 9 i art. 16 § 1 oraz 77 § 1, § 2 i art. 80 k.p.a. Zażądał uchylenia w całości wymienionej decyzji z [...] grudnia 2009 r. i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy w trybie art. 151 § 1 ust. 2 k.p.a.

Decyzją z [...] marca 2010 r., na podstawie art. 149 § 3, art. 150 § 1 i art. 145 § 1 k.p.a., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu wniosku S. S. odmówił wznowienia postępowania w ww. sprawie, dotyczącej adaptacji części strychu na pomieszczenie gospodarcze w wielorodzinnym budynku mieszkalnym.

W uzasadnieniu organ wojewódzki wskazał w pierwszej kolejności na okoliczności faktyczne sprawy. Podał m.in., że Prezydent Miasta [...] decyzją z [...] listopada 2001 r., znak: [...], udzielił G. K. pozwolenia na przebudowę części strychu na pomieszczenie gospodarcze związane z lokalem mieszkalnym nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym położonym na działce nr [...] przy ul. T. w K. W wyniku interwencji S. S., Wojewoda [...] przeprowadził z urzędu postępowanie administracyjnej, które zakończyło się wydaniem decyzji z [...] października 2002 r., znak: [...], stwierdzającej nieważność ww. decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] listopada 2001 r. Powyższe stało się podstawą do przeprowadzenia postępowania naprawczego. W efekcie przeprowadzenia takiego postępowania zapadła decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. z [...] października 2003 r., znak: [...] nakazująca G. K. doprowadzenie w terminie do dnia 31 stycznia 2004 r. wykonanych robót budowlanych obejmujących przebudowę części strychu w budynku mieszkalnym wielorodzinnym położonym na działce nr ewid. [...] przy ul. T. [...] w K. na pomieszczenie gospodarcze do stanu sprzed ich rozpoczęcia oraz przywrócenie powierzchni zajętego strychu do stanu zgodnego z pierwotnym przeznaczeniem, tj. sprzed przebudowy. Decyzja ta została uchylona na mocy decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] grudnia 2003r., znak: [...], a sprawa została przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W wyniku wniesionej przez S. S. skargi powyższa decyzja organu wojewódzkiego poddana została kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...], który wyrokiem z [...] lutego 2007r., sygn. akt [...], skargę oddalił. Następnie, po przeprowadzeniu ponownie postępowania w sprawie (w trakcie którego przeprowadzono dwie rozprawy administracyjne i uzupełniono akta o ocenę techniczną wykonanych robót modernizacyjno – adaptacyjnych), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. w dniu [...] października 2009 r. -na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego- wydał decyzję, którą nałożył na G. K., obowiązek wykonania w zakreślonym terminie określonych robót budowlanych w przebudowanym pomieszczeniu strychowym i korytarzu oddzielającym to pomieszczenie od lokalu mieszkalnego nr [...] w II klatce schodowej wielorodzinnego budynku mieszkalnego położonego na działce nr ewid. [...] ul. T. [...] w K., w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych przy przebudowie ww. pomieszczeń do stanu zgodnego z prawem. Wskutek wniesionego przez G. K. odwołania, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] grudnia 2009 r. uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. z [...] października 2009 r. i umorzył wszczęte postępowanie uznając, iż stało się ono bezprzedmiotowe.

Dalej, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż po wpłynięciu podania o wznowienie postępowania właściwy organ administracji publicznej ma obowiązek zbadać następujące kwestie: czy podanie zostało wniesione przez osobę będącą stroną w sprawie, czy zostały w nim powołane przyczyny wznowienia określone w art. 145 § 1 k.p.a. oraz czy został zachowany miesięczny termin do złożenia podania o wznowienie. Analizując żądanie S. S. w tym zakresie, organ nadzoru uznał, że wniosek o wznowienie postępowania pochodzi od osoby, która nie posiada legitymacji procesowej w rozumieniu art. 28 k.p.a. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zauważył, iż zgodnie z treścią art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm.), to zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali. Wskazał, iż w przedmiotowym budynku wielorodzinnym (32 lokali mieszkalnych) właściciele lokali wraz z Miejskim Zarządem Budynków w [...] działającym w imieniu Gminy K. tworzą Wspólnotę Mieszkaniową kierowaną przez Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej. Stwierdził więc, iż S. S., jako członek Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości przy ul. T. [...] w K. w postępowaniu administracyjnym dotyczącym budynku Wspólnoty może działać tylko za pośrednictwem Zarządu Wspólnoty. Organ podniósł, iż jedynie w wyjątkowych wypadkach, gdy członek wspólnoty mieszkaniowej wykaże swój indywidualny, własny interes prawny istnieje podstawa, by mógł wystąpić jako strona w postępowaniu administracyjnym, ale taka sytuacja jednak - w jego ocenie - nie wystąpiła. Porównując projekt budowlany załączony do akt sprawy organu I instancji (rzut II -go i III-go pietra budynku) organ zauważył, że mieszkanie nr [...] należące do S. S. znajduje się na drugim piętrze w sąsiedniej klatce schodowej tego budynku i nie jest usytuowane bezpośrednio pod adaptowanymi pomieszczeniami, będącymi przedmiotem postępowania zakończonego ostateczną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z [...] grudnia 2009 r. Tym samym organ nadzoru stwierdził, iż S. S. nie posiada własnego interesu prawnego, by mógł wystąpić jako strona w postępowaniu administracyjnym.

W odwołaniu od tej decyzji S. S. wniósł o jej uchylenie oraz o wydanie w jej miejsce nowej decyzji w trybie art. 145 § 1 i art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., rozstrzygającej o istocie sprawy. Powołując się na orzecznictwo sądowe (m.in. na wyrok NSA z 13 grudnia 1999 r., sygn. akt IV SA 1997/97 - LEX 48719; wyrok NSA z 13 grudnia 1999 r., sygn. akt IV SA 1996/97 - LEX 48720 oraz wyrok SN z 2 grudnia 1998 r., sygn. akt ICKN 903/97), zaznaczył, że członek wspólnoty mieszkaniowej może działać na zewnątrz w obronie własnych praw mieszkaniowych, nawet w sytuacji, gdy zarząd reprezentuje wspólnotę.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania w dniu [...] kwietnia 2010 r. wydał decyzję, którą utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] marca 2010 r.

W uzasadnieniu stwierdził, iż decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] marca 2010 r. jest prawidłowa i nie podlega uchyleniu. Wskazał, że w sprawie wymagało wyjaśnienia, czy występujący o wznowienie postępowania posiada interes prawny w zainicjowaniu takiego postępowania, a więc, czy wniosek pochodzi od strony. To zaś należało ustalić w fazie wstępnej, poprzedzającej podjęcie postanowienia o wznowieniu postępowania. I dalej, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż S. S. nie jest stroną w sprawie. Uzasadniając swoje stanowisko przypomniał, że wniosek o wznowienie odnosi się do sprawy dotyczącej adaptacji części strychu na pomieszczenie gospodarcze w wielorodzinnym budynku mieszkalnych (w którym działa Wspólnota Mieszkaniowa) oraz, że S. S. jest właścicielem lokalu nr [...] w tym budynku. Następnie, GINB przywołał przepisy ustawy o własności lokali, które w tym przypadku w jego ocenie należało uwzględnić z uwagi na to, iż regulują sposób zarządzania w obiektach, w których ogół właścicieli tworzy wspólnotę mieszkaniową. Wskazał, iż z przepisów ustawy o własności lokali, a także z orzecznictwa sądowoadministracyjnego wynika, że nie we wszystkich sytuacjach za członków wspólnoty mieszkaniowej działa wyłącznie wspólnota, a w szczególności jej zarząd. Zaznaczył, że jeśli członek wspólnoty wykaże swój indywidualny, własny interes prawny, to istnieje podstawa, aby mógł wystąpić jako strona zainteresowana w postępowaniu administracyjnym w sprawie, w której może wystąpić także wspólnota. Zaznaczając powyższe, GINB podzielił jednak stanowisko organu I instancji, iż S. S., jako właściciel lokalu nr [...] przy ul. T. [...] w K., położonego w inne klatce niż adaptacja strychu, nie wykazał swojego indywidualnego własnego interesu, a tym samym nie przysługuje mu legitymacja materialnoprawna, pozwalająca na uznanie, że wynik postępowania zakończonego kwestionowaną przez niego decyzją, może dotyczyć jego interesu prawnego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał ponadto, iż pomieszczenia strychowe, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli poszczególnych lokali, są zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy o własności lokali częścią nieruchomości wspólnej i o jej przebudowie, jako czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu, decyduje uchwała właścicieli podjęta większością głosów właścicieli lokali liczoną według wielkości udziałów (art. 22 ust. 2 i ust. 3 pkt 5 oraz art. 23 ust. 2 ustawy o własności lokali), a niezadowolony z takiej uchwały właściciel lokalu może ją zaskarżyć do sądu powszechnego z przyczyn i w trybie wskazanym w art. 25 ustawy o własności lokali.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] kwietnia 2010 r. S.S. wniósł o jej uchylenie, o wydanie orzeczenia stwierdzającego, iż jest stroną w sprawie podjętej przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K., w wyniku którego została wydana decyzja z [...] października 2009 r., jak również o stwierdzenie nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] grudnia 2009 r., a tym samym przywrócenie ważności decyzji organu stopnia powiatowego z [...] października 2009 r. W celu udokumentowania swojego interesu prawnego skarżący załączył odpis z księgi wieczystej, w której uwidocznione są wielkości udziału w nieruchomości wspólnej, którą stanowi prawo użytkowania wieczystego oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Wskazał, iż uznanie za stronę w postępowaniu administracyjnym związane jest z jego uprawnieniami i obowiązkami, które zostały określone w art. 12 ust. 1 i 2 oraz art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali. Odniósł się nadto do kwestii merytorycznych związanych z prowadzonym postępowaniem administracyjnym w sprawie dotyczącej adaptacji części strychu.

Kwestie te skarżący rozwinął w piśmie procesowym z dnia 25 sierpnia 2010 r. Nadto, w piśmie tym skarżący zarzucił, iż organy orzekające w sprawie naruszyły swoją właściwość miejscową i rzeczową. Stwierdził, iż organ wojewódzki nie był władny do wydania decyzji w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania, bowiem organem tym powinien być organ wyższego stopnia na zasadzie art. 150 § 2 k.p.a. Skarżący zarzucił również, że decyzja organu I instancji nie została poprzedzona wydaniem postanowienia wymaganego art. 149 § 1 i 2 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Sąd nie znalazł żadnych podstaw do uznania zarzutów w niej podniesionych. Nie znalazł też żadnych innych powodów do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego orzeczenia.

Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] kwietnia 2010 r. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji orzekającą na podstawie art. 149 § 3 i art. 150 § 1 k.p.a. o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego. Z żądaniem wznowienia tego postępowania zwrócił się skarżący pismem z 27 stycznia 2010 r., w którym powołał się na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. i -jak określił- "inne" przesłanki uzasadniające wznowienie, wskazane w treści wniosku. Decyzja kontrolowana przez Sąd zapadła więc w postępowaniu nadzwyczajnym, prowadzonym w trybie wznowieniowym.

Wznowienie postępowania jest instytucją procesową, stwarzającą możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte poważną, kwalifikowaną wadą - wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa procesowego. Nie jest więc to kolejna instancja zwykłego postępowania, a postępowanie umożliwiające kontrolę prawidłowości wydanej decyzji ostatecznej, przy czym ograniczone przesłankami enumeratywnie wymienionymi w art. 145 § 1 i art. 145a k.p.a., których rozszerzająca wykładnia jest niedopuszczalna, jako że wznowienie postępowania w sprawie zakończonej już decyzją ostateczną jest odstępstwem od zasady stabilności decyzji wyrażonej w art. 16 ww. ustawy. Właściwy organ orzeka o wznowieniu postępowania tylko wówczas, gdy stwierdzi, iż wystąpiła jedna z przesłanek ściśle określonych w art. 145 § 1 lub 145 a k.p.a. i jednocześnie nie zachodzi żadna z negatywnych przesłanek wznowienia postępowania określonych w art. 146 k.p.a., a więc nie upłynął termin dopuszczalności wznowienia postępowania, ani w wyniku wznowienia postępowania nie zapadnie wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.

Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną można podzielić na dwie fazy. Pierwsza z nich polega na badaniu formalnych podstaw wznowienia, a w efekcie wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 k.p.a.) lub decyzji o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). Ocena formalnych podstaw wznowienia sprowadza się do badania, czy żądanie wznowienia postępowania zostało zgłoszone przez stronę, czy powołuje ona podstawy wznowienia wymienione w art. 145 § 1 k.p.a. oraz, czy został zachowany termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania, określony w art. 148 § 1 k.p.a. Dopiero w toku drugiej fazy postępowania, mającej miejsce po wydaniu postanowienia o jego wznowieniu, zgodnie z uregulowaniem zawartym w art. 149 § 2 k.p.a., prowadzone jest postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Tylko na tym etapie możliwy jest wgląd, w materialnoprawny przedmiot sprawy, której wznowienie dotyczy.

Organem administracji publicznej właściwym w sprawach wymienionych w art. 149, co do zasady jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji (art. 150 § 1 k.p.a.).

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy Sąd stwierdza, iż w sprawie orzekały właściwe organy administracji publicznej oraz, że organy te prawidłowo uznały, że skarżący nie ma przymiotu strony, a tym samym, że należy zastosować się do treści art. 149 § 3 k.p.a. Orzekając w oparciu o ten przepis organy te prawidłowo wykazały, że wnioskodawca nie jest stroną oraz, że okoliczność ta w okolicznościach sprawy jest oczywista, co oznacza, iż nie wymagała zbadania po wznowieniu postępowania (tj. po wydaniu postanowienia przewidzianego w art. 149 § 1 k.p.a.).

-Rozwijając powyższe i mając na uwadze zarzuty podniesione w skardze i piśmie stanowiącym jego uzupełnienie, przede wszystkim należy wyraźnie zaznaczyć, iż całkowicie błędne jest stanowisko skarżącego, zgodnie z którym w sprawie winien znaleźć zastosowanie art. 150 § 2 k.p.a., a idąc dalej, że w sprawie orzekały organy niezgodnie z właściwością rzeczową.

Stosownie do treści ww. przepisu art. 150, jeżeli przyczyną wznowienia postępowania jest działalność organu wymienionego w § 1, o wznowieniu postępowania rozstrzyga organ wyższego stopnia, który równocześnie wyznacza organ właściwy w sprawach wymienionych w art. 149 § 2. Przepis ten przewiduje więc dewolucję kompetencji w postępowaniu wznowieniowym, przy czym ma ona miejsce wyjątkowo, tj. tylko wówczas, gdy istnieje związek pomiędzy działaniem organu a przesłanką wskazaną jako podstawa wznowienia, czyli jedną z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. Przez działalność organu, o której mowa w tym przepisie, należy rozumieć tak działanie jak i zaniechanie. W literaturze przedmiotu i orzecznictwie dominuje pogląd, iż działanie to winno nosić znamiona świadomego, czy zamierzonego działania, na przykład: świadome dopuszczenie sfałszowanego dowodu, świadome niezawiadomienie strony lub pełnomocnika o wszczęciu postępowania lub o jego czynnościach. W wyroku z 2 czerwca 2006 r. (sygn. akt IV SA/Wa 410/06, lex nr 219369), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyjął, że jeżeli strona żądała wznowienia z tej przyczyny, iż bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, to organem właściwym do rozstrzygnięcia o tym żądaniu w myśl art. 150 § 2 k.p.a. jest organ wyższego stopnia tylko wówczas, gdy było to wynikiem zamierzonego działania organu prowadzącego poprzednie postępowanie w celu uniemożliwienia tej stronie wzięcia udziału w tym postępowaniu. Orzekanie zatem przez organ wyższej instancji dopuszczalne jest tylko w razie, gdy wykaże się związek pomiędzy działaniem organu orzekającego w ostatniej instancji z podstawą uzasadniającą wznowienie postępowania. W literaturze przedmiotu wskazuje się zaś, iż analiza przyczyn wznowienia postępowania wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. prowadzi do wniosku, że przez działalność organu, o której mowa w art. 150 § 2 k.p.a., należy rozumieć takie właściwości i zachowanie się tego organu w toku prowadzonego postępowania administracyjnego w danej sprawie, które mogłyby godzić w zasadę obiektywizmu i być wyrazem stronniczego stanowiska tego organu przy wydaniu decyzji ostatecznej, co powinno być ustalone w postępowaniu wyjaśniającym przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania. We wszystkich innych przypadkach organem właściwym do wznowienia postępowania jest - stosownie do art. 150 k.p.a. - organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji" (v. Jaśkowska Małgorzata, Wróbel Andrzej, komentarz, LEX/el. 2010).

Dostrzegając powyższe Sąd stwierdza, iż w niniejszej sprawie dotyczącej wznowienia postępowania zakończonego decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] grudnia 2009 r., orzekały właściwe organy. Decyzję w I instancji wydał organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji, zgodnie z art. 150 § 1 k.p.a., albowiem § 2 tego artykułu nie znajdował w stanie faktycznym sprawy zastosowania. Jako przyczynę wznowienia skarżący powołał art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., a więc wskazał na wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nie znanych organowi, który wydał decyzję. W osnowie wniosku skarżący wskazał też na "inne" przesłanki wznowieniowe, które to miały być określone w treści pisma, jednakże nie zostały one w tym miejscu sprecyzowane. Zatem, jedyną podstawą wznowienia postępowania wskazaną przez skarżącego w sprawie jest przesłanka określona w pkt 5 § 1 art. 145. W kontekście tej przesłanki trudno zaś zarzucić organowi świadome, zamierzone działanie czy zaniechanie, które doprowadziło do jej powstania (skoro wiąże się ona z okolicznościami, dowodami nieznanymi organowi), i może być wyrazem stronniczego zachowania się tego organu. Nadto, należy zauważyć, iż wskazując na przesłankę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. skarżący zarzucił organowi orzekającemu w sprawie w ostatniej instancji naruszenie przepisów procesowych i w efekcie brak przeprowadzenia prawidłowego postępowania dowodowego. Takie okoliczności nie wypełniają dyspozycji ww. art. 145 § 1 pkt 5, co więcej, świadczyć mogą o nadużyciu prawa i próbie nadania innego znaczenia przesłance wznowieniowej.

-Przechodząc do dalszej oceny sprawy Sąd zauważa, iż organy orzekające słusznie przyjęły, że w fazie wstępnej prowadzonego postępowania wznowieniowego w pierwszej kolejności należy ustalić, czy wniosek pochodzi od strony. Zasadnie uwzględniły przy tym, że skarżący żąda wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wydaną w związku z art. 51 Prawa budowlanego i dotyczącej -co równie istotne- adaptacji strychu na pomieszczenie gospodarcze (w budynku wielorodzinnym), stanowiącego część wspólną nieruchomości. Prawidłowo też uwzględniły przy tym, iż wnioskodawca jest właścicielem lokalu w tym budynku i współwłaścicielem części wspólnych oraz członkiem kierowanej przez zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej, którą tworzą właściciele lokali wraz z Miejskim Zarządem Budynków w [...] działającym w imieniu Gminy. Tym samym prawidłowo ww. organy przywołały w sprawie -celem rozważenia legitymacji skarżącego do zainicjowania postępowania wznowieniowego- przepisy ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm.).

Interes prawny właściciela lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość nie może być rozważany w oderwaniu od przepisów ustawy o własności lokali. Ustawa ta określa, obok sposobu ustanawiania odrębnej własności lokali, prawa i obowiązki właścicieli tych lokali oraz zarząd nieruchomością wspólną. Z art. 6, art. 21 ust. 1 oraz art. 22 ust. 1 i ust. 2 wskazanej ustawy wynika, że w sprawach dotyczących nieruchomości wspólnej, kierowanie i reprezentowanie należy do wspólnoty mieszkaniowej, reprezentowanej przez zarząd. Czynności prawne, czynności faktyczne oraz załatwianie spraw przed urzędami i sądami, odnoszące się do nieruchomości wspólnej, należą zatem do kompetencji wspólnoty mieszkaniowej, która reprezentuje interesy właścicieli lokali. W sprawach dotyczących nieruchomości wspólnej interes właściciela lokalu, jako członka wspólnoty mieszkaniowej, jest więc na podstawie ww. regulacji chroniony przez wspólnotę mieszkaniową, działającą poprzez zarząd lub zarządcę ustanowionego w trybie art. 18 ust. 1 lub art. 18 ust. 3 ustawy o własności lokali. Odnosi się to także do spraw usuwania naruszeń prawa, prowadzonych w oparciu o przepisy art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego. Na podstawie tego artykułu, nakazem określonego zachowania się, skonkretyzowanym w decyzji administracyjnej, może być obarczony inwestor. Z nakazu tego nie wynikają żadne obowiązki i indywidualne uprawnienia dla właściciela lokalu, w którym nie wykonano robót budowlanych. Konkludując, właściciel lokalu należący do wspólnoty mieszkaniowej, o której mowa w art. 6 ustawy o własności lokali, nie ma przymiotu strony w sprawie nałożenia -na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego- obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, które to roboty wykonane zostały przez właściciela innego lokalu położonego w tym samym budynku, jeśli przedmiotem robót był lokal inwestora i części budynku należące do nieruchomości wspólnej. Przymiot strony posiada, obok inwestora, wspólnota mieszkaniowa (por. wyrok NSA z 23 stycznia 2008 r., sygn. akt II OSK 1912/06).

Przy czym, z przepisów ustawy o własności lokali, a w szczególności z art. 21 i 22 tejże ustawy wynika, że nie we wszystkich sytuacjach za członków wspólnoty mieszkaniowej działa wyłącznie wspólnota, a w szczególności jej zarząd. W wyroku z 7 grudnia 2007 r. (sygn. akt II OSK 1648/06, lex nr 425329), Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że jeśli członek wspólnoty wykaże swój indywidualny, własny interes prawny, to istnieje podstawa, aby mógł wystąpić jako strona zainteresowana w postępowaniu administracyjnym w sprawie, w której może wystąpić także wspólnota. I dalej, w tym samym wyroku NSA zaznaczył, że aby członek wspólnoty mógł samodzielnie występować jako strona postępowania w sprawie pozwolenia na budowę musi istnieć przepis prawa, który ogranicza możliwości zagospodarowania jego mieszkania, będącego jego własnością. W wyroku z 2 grudnia 2008 r. (sygn. akt VII SA/Wa 1269/08, lex 558379), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie także wskazał, iż członek wspólnoty mieszkaniowej, jeśli wykaże swój indywidualny, własny interes prawny, to może wystąpić jako strona zainteresowana w postępowaniu administracyjnym w sprawie, w której co do zasady występuje wspólnota. W takiej sytuacji w sprawie ocenie organu podlegać powinno, czy właściciel wyodrębnionej nieruchomości lokalowej sąsiadującej z nieruchomością, w której prowadzi się roboty budowlane (a w konsekwencji postępowanie w ramach nadzoru budowlanego), był w stanie wykazać, iż doszło do negatywnego oddziaływania na jego nieruchomość, poprzez dopuszczenie do realizacji określonych robót budowlanych.

W uzasadnieniu obu decyzji wydanych w sprawie powyższe regulacje zostały prawidłowo przytoczone i rozważone w kontekście okoliczności wynikających z akt sprawy.

Prawidłowo uwzględniono, iż S. S. jest członkiem Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości przy ul. T. [...] w K., który w postępowaniu administracyjnym dotyczącym budynku Wspólnoty może działać tylko za pośrednictwem Zarządu. Wzięto jednocześnie pod uwagę, iż członek wspólnoty mieszkaniowej w niektórych sytuacjach (tj., gdy wykaże swój indywidualny, własny interes prawny), może posiadać przymiot strony. Taka sytuacja w niniejszej sprawie -co słusznie w wydanych decyzjach podniesiono- nie miała jednak miejsca. Skarżący nie przytoczył bowiem żadnych okoliczności, które wskazywałyby na to, iż poprzez prowadzone roboty polegające na adaptacji strychu na pomieszczenie gospodarcze (czyli roboty prowadzone w części wspólnej nieruchomości), doszło do negatywnego oddziaływania na jego nieruchomość (na jego mieszkanie). Na podstawie projektu budowlanego załączonego do akt sprawy wynika zaś, że mieszkanie skarżącego o nr [...] nie znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie spornego pomieszczenia (w którym prowadzono prace), będącego przedmiotem postępowania zakończonego ostateczną decyzją z [...] grudnia 2009 r.

-W wyroku z 7 stycznia 2009 r. (sygn. akt II OSK 1747/07, lex nr 484887), Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż tylko, gdy w świetle twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie wynika, że brak jest ustawowych podstaw do wznowienia, wniosek składa podmiot niebędący stroną albo termin do jego złożenia nie został zachowany organ wydaje decyzję o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). W przeciwnym wypadku musi wznowić postępowanie (art. 149 § 1 k.p.a.) i przeprowadzić je zarówno co do rzeczywistego istnienia przyczyn wznowienia jak i pozostałych kwestii dotyczących dopuszczalności wznowienia, a także co do istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.).

Dostrzegając i podzielając powyższe stanowisko NSA, a także mając na uwadze zarzut skargi wywiedziony w oparciu o niezastosowany w sprawie art. 149 § 1 k.p.a. Sąd zauważa, iż w niniejszej sprawie nie istniały wątpliwości co do tego, czy wnioskodawca jest stroną postępowania. Tym samym, w niniejszej sprawie nie było konieczności wydawania postanowienia o wznowieniu i we wznowionym postępowaniu analizowania i ustalania interesu prawnego wnioskodawcy. Poczynienie ustaleń w tym zakresie we wstępnej fazie postępowania nie wymagało bowiem złożonego procesu wykładni, zaś z wniosku o wznowienie w sposób oczywisty wynikało, że skarżący nie ma legitymacji do wystąpienia z takim żądaniem.

-Na koniec wyjaśnić trzeba, iż orzekając w niniejszej sprawie i kontrolując zaskarżoną decyzję z [...] kwietnia 2010 r., Sąd nie mógł odnieść się do zarzutów skargi dotyczących decyzji z [...] grudnia 2009 r. [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (wydanej w ostatniej instancji w postępowaniu zwykłym, którego dotyczył wniosek skarżącego o wznowienie), z uwagi na to, iż nie mógł dokonać oceny tej decyzji. Takie zachowanie stanowiłoby o naruszeniu art. 134 p.p.s.a., na podstawie którego sąd jest związany granicami przedmiotu zaskarżenia. Dlatego też Sąd nie mógł stwierdzić nieważności tego orzeczenia, zgodnie z żądaniem zawartym w skardze. Sąd mógł jedynie ocenić pod względem zgodności z prawem decyzje wydane w postępowaniu wznowieniowym. Skoro zaś w postępowaniu tym odmówiono wznowienia uznając, iż skarżący nie ma przymiotu strony w sprawie, to tym samym Sąd mógł odnieść się tylko do oceny organów w tym zakresie, a więc zasadności wydania decyzji w oparciu o art. 149 § 3 k.p.a.

Z tych też powodów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.