Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 630/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-09-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 160 ust.1
journal: Dz.U. 2012 poz 572
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym - tekst jednolity.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 132, art. 200, art. 205 par. 1, art. 209
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Sędzia WSA – Andrzej Góraj Sędzia WSA – Iwona Maciejuk Protokolant specjalista – Aleksandra Weiher po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2016 r. sprawy ze skargi K.N. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] w W. z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie niewyrażenia zgody na przeniesienie osiągnięć z jednego kierunku studiów na drugi 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymane nią w mocy trzy decyzje Dziekana Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w W. z dnia [...] lutego 2016 r. (bez numerów), 2. zasądza od Rektora Uniwersytetu [...] w W. na rzecz skarżącego K.N. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Skarżący K. N. podaniami z dnia [...] lutego 2016 r. zwrócił się do Dziekana Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w W. o:

1) zaliczenie przedmiotów: prawo mediów oraz prawo wodne jako przedmiotów ogólnouczelnianych, które zrealizował podczas studiów na kierunku Socjologia I stopnia;

2) zaliczenie przedmiotów: social inclusion oraz globalne procesy ludnościowe jako wykładów monograficznych, które zrealizował podczas studiów na kierunku Ekonomia I stopnia;

3) zaliczenie przedmiotu prawo własności przemysłowej, który zrealizował na kierunku Socjologia I stopnia, a nie zawierał się on w przedmiotach punktowanych.

Dziekan Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w W., trzema decyzjami z dnia [...] lutego 2016 r. odpowiednio do wniosków, nie wyraził zgody na powyższe.

W odwołaniu z dnia [...] lutego 2016 r. do Prorektora ds. Studenckich i Kształcenia Uniwersytetu [...] w W., skarżący K. N. uznał powyższe decyzje za bezprawne. W uzasadnieniu podał, że uczelnia funkcjonuje w systemie bolońskim, w którym miarą wartościującą przedmioty są punkty ECTS, będące przelicznikiem wkładu pracy potrzebnej w zaliczenie przedmiotu. Wykład prawo wodne, został mu wliczony w poczet ekonomii jako wykład monograficzny, ale na uczelni, nie tylko w zeszłym roku, ale w tym także funkcjonuje jako monograficzny wykład ogólnouczelniany, przeznaczony między innymi na takie okoliczności, jak ta dotycząca II stopnia socjologii. Podobnie jest z prawem mediów, wykład ten w momencie, kiedy w nim uczestniczył, był wykładem ogólnouczelnianym i nie miał wówczas obowiązku brać w nim udziału, lecz mimo to wziął udział i zaliczył wykład, który szacowany był na kilka punktów ECTS (2 lub 3), a dlatego, że był nadobowiązkowy, przemnożony przez zero, faktycznie nie wliczając jego osiągnięć w program studiów socjologii I stopnia. Dalej podniósł, czy dlatego, że brał udział w wykładzie: prawo wodne w roku 2015, a w wykładzie prawo mediów w roku 2013, mają one zostać teraz nie wliczone w jego realne osiągnięcia. Dlaczego zatem nie odnawia się co roku doktoratów kadry profesorskiej, obronionych w połowie, albo pod koniec lat dziewięćdziesiątych lub wcześniej? Tłumaczenie takiej, a nie innej decyzji systemem bolońskim jest kłamliwe. System boloński jak najbardziej stwarza możliwość przepisywania osiągnięć ze studiów I stopnia na studia stopnia II. Taką funkcję mają pełnić przeliczniki ECTS. Podniósł więc, czy jedynym argumentem za odrzuceniem jego podania ma być moda, fakt, że większość zalicza wykłady w trybie innym, niż on? Zaczynając studia na socjologii, miał przeszło 21 lat, dlatego stopień jego samodzielności był większy niż stopień samodzielności przeciętnego dziewiętnastolatka. Decyzja dziekanatu jest więc aktem dyskryminacji, ze względu na wiek, ponieważ wykłady będące przedmiotem podania są tą samą kategorią wykładów, którą większość będzie zaliczać pod koniec 2016 r. i w pierwszej połowie 2017 r. Jeśli chodzi o wykłady monograficzne, to posiadają one dokładnie taki status. Przedmiot globalne procesy ludnościowe był przedmiotem do wyboru, wykładem monograficznym dla ekonomii. Social inclusion (z. ang. inkluzja społeczna) stanowił wykład monograficzny o ogólnouczelnianym zasięgu. Oba przedmioty posiadają silne związki z socjologią. Zarówno w tym, jak i w zeszłym roku dziekanat zgodził się na studia równoległe. Zatem jakie motywy kierowały dziekanatem, przy udzielaniu takiej zgody, skoro teraz ten sam dziekanat stwarza problemy, w związku z przepływem wykładów. Jest to decyzja dalece niekonsekwentna. Co zaś się tyczy prawa własności, to dotyczy to bardzo wysoko punktowanego przedmiotu (4 punkty ECTS), który ponownie dla osiągnięcia zgodności punktowej (liczba punktów ECTS nie może przekraczać wartości wymaganej dla danego kierunku). Oczywiście, za nic ma się, że włożył w zaliczenie tego przedmiotu mnóstwo pracy. Kiedy pytał dziekanat o możliwość kapitalizacji tej pracy, skorzystania z jego osiągnięć, dziekanat jako jedyny dysponent jego pracy, odmawia mu tego, co wynika bezpośrednio z prawa własności, kwestionując je.

Prorektor ds. Studenckich i Kształcenia Uniwersytetu [...] w W. decyzją z dnia [...] marca 2016 r. nr [...], mając za podstawę § 5 ust. 2 Regulaminu Studiów w [...], stanowiącego załącznik do Uchwały Senatu [...] nr [...] z dnia [...] marca 2015 r. w zw. z art. 165 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. poz. 572, ze zm.) w związku z § 3 Rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 14 września 2011 r. w sprawie warunków i trybu przenoszenia osiągnięć studenta (Dz. U. Nr 201 poz. 1187), utrzymał w mocy zaskarżone decyzje Dziekana Wydziału [...] dotyczące niewyrażenia zgody na przeniesienie osiągnięć z kierunków Ekonomia I stopnia i Socjologia I stopnia na poczet osiągnięć na kierunku Socjologia II stopnia. W uzasadnieniu – powołując się na opisany powyżej stan faktyczny – podał, że zgodnie z § 3 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie warunków i trybu przenoszenia osiągnięć studenta, student ma prawo ubiegać się o przeniesienie zajęć z innej jednostki organizacyjnej uczelni macierzystej lub innej uczelni. Decyzję w tej sprawie podejmuje kierownik jednostki organizacyjnej, czyli Dziekan, mając na uwadze efekty kształcenia uzyskane przez studenta wnioskującego o przenoszenie osiągnięć. Warunkiem przeniesienia zajęć zaliczonych w innej jednostce organizacyjnej uczelni macierzystej albo poza uczelnią macierzystą, w tym w uczelniach zagranicznych, w miejsce punktów przypisanych zajęciom i praktykom określonym w planie studiów i programie kształcenia jest stwierdzenie zbieżności uzyskanych efektów kształcenia. W opinii Dziekana Wydziału [...] nie ma możliwości by uznać zaliczone przedmioty podczas studiów na kierunku Ekonomia I stopnia i Socjologia I stopnia na poczet osiągnięć, które należy uzyskać na kierunku Socjologia II stopnia, gdyż studia i stopnia zakładają efekty kształcenia różne od studiów ii stopnia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący K. N. stwierdził, ze wielokrotnie wskazywał na zbieżność – wbrew stanowisku organu – danych kierunków studiów. Podstawą prawną decyzji prorektora ds. studenckich i kształcenia był art. 165 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym oraz § 3 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 14 września 2014 (Dz. U. Nr 201 poz. 1187)w której stwierdzono, że nie występuje zbieżność z danym kierunkiem studiów. Inkluzja społeczna, czyli włączanie jednostek w życie społeczne, globalne procesy ludnościowe, czyli międzynarodowa demografia, prawo własności przemysłowej, czyli ochrona własności, która ma miejsce nigdzie indziej, jak właśnie w ramach społeczeństwa, a socjologia jest nauką o społeczeństwie. Jako profesjonalny socjolog (osiągnął w zakresie zawodowy stopień licencjata, nadal kształci się w tym zawodzie) ma pojęcie o tym, co wchodzi, a co nie wchodzi w skład społeczeństwa, a władze uczelni zdają się nie zauważać istoty rozporządzenia w jego pełnej funkcjonalności, łamiąc de facto zasady przepisywania przedmiotów. Jego zdaniem, działanie władz uczelni jest sprzeczne z art. 13 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej, który głosi: "Sztuki i badania naukowe są wolne od ograniczeń. Wolność akademicka jest szanowana.". Dziekan uzasadniał decyzję "logicznym następstwem studiów II stopnia wobec studiów stopnia I", lecz wspomniane wykłady, były wykładami, na które mógł zarejestrować się każdy student, ten niemający jeszcze licencjatu, ten, który jest w trakcie osiągania stopnia magisterskiego, jak i doktorant Co więcej, niektóre z wspomnianych zajęć są wciąż dostępne i nadal można się na nie rejestrować, a on sam posiada takie prawo co sugeruje, że intencja, w której owe "logiczne następstwo" zostało wyrażone jest albo nieszczera, albo nie ma się nijak do rzeczywistości. Łącznie, podczas studiów pierwszego stopnia na obu kierunkach uczestniczył w 9 lub 10 takich wykładach. Dla studiów I stopnia wymagane są trzy wykłady monograficzne, dla studiów drugiego stopnia 4 i dwa wykłady ogólnouczelniane. Wszystko odbywa się na podstawie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym. Jest czymś okropnie niesprawiedliwym, w świetle punktów ECTS, które stanowią przelicznik wkładu pracy w zaliczenie przedmiotu to, iż przemnażając pierwotnie założoną punktację przez 0 przy rozliczeniu studiów pierwszego stopnia w zakresie socjologii, właściwie anulowano pierwotnie zawartą umowę, odzierając go z owoców jego pracy. Część przedmiotów wliczonych w zakres studiów ekonomicznych czeka jeszcze na ostateczne rozliczenie, gdyż studia te są w trakcie, jednakże zgodnie z prawem europejskim, mogą zostać one przepisane, ponieważ zbieżność programowa oceniana jest na podstawie punktów ECTS i to punktów ECTS przypisanych przedmiotowi, a nie programowi studiów. Odrzucenie jego przebiegło tak, jakby punkty ECTS określały wyłącznie program studiów, a w pierwszej kolejności, zgodnie z przepisami unijnymi, opisują one ilość pracy włożoną w dany przedmiot. Stanowi to pogwałcenie artykułu 13 Karty Praw Podstawowych także w tym sensie, iż taka decyzja obraca w niwecz pracę nie tylko jego, ale także poszczególnych wykładowców, z którymi miał okazję współpracować przy okazji w/w przedmiotów. Interpretacja rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego odbywa się tutaj z pogwałceniem art. 13 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej. Zasada równości wobec prawa, czyli wspomniany art. 20 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej, została pogwałcona dlatego iż jako student, czy to studiów I, czy II stopnia, nieustannie uczy się nowych rzeczy, nabywa nowe informacje, więc może to zostać uznane za działalność naukową, ponieważ dochodzi w ramach tego procesu do tego, że ogólny poziom wiedzy wzrasta, a wzrost poziomu wiedzy jest celem nauki. Jeżeli jego działalność realizuje cele nauki, można powiedzieć, że jest to działalność naukowa. Niniejsza decyzja narusza także art. 107 § 1, 3 i 4 k.p.a., bowiem nie zawiera ani pouczenia o możliwości wniesienia powództwa lub skargi, ani wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, ani dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Na poziomie dziekańskim, organ odstąpił od uzasadnienia decyzji, nie uwzględniając nie tylko w całości, ale nawet w części żądania strony.

W odpowiedzi na skargę Prorektor ds. Studenckich i Kształcenia Uniwersytetu [...] w W. wniósł o jej odrzucenie, a ewentualnie o oddalenie i podał, że w myśl art. 58 § 1 pkt. 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, bowiem decyzja o przeniesieniu zajęć jest aktem wewnątrzzakładowym, a według stanowiska judykatury, zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlegają jedynie akty zakładowe zewnętrzne, czyli rozstrzygnięcia, które mają znaczenie dla praw i obowiązków studenta, a przesądzające o nawiązaniu, odmowie nawiązania, przekształceniu bądź rozwiązaniu stosunku zakładowego, a więc zmieniające jego status prawny, ponieważ są one podejmowane w drodze decyzji administracyjnej. Do uznanie danego rozstrzygnięcia za akt zakładowy zewnętrzny wymagane jest, aby rozstrzygnięcie to miało znaczenie dla praw i obowiązków studenta i wywierało bezpośredni skutek na zewnątrz powodując nawiązanie, odmowę nawiązania, przekształcanie bądź rozwiązanie stosunku zakładowego. Natomiast za kryteria umożliwiające zaliczenie decyzji do aktu zakładowego wewnętrznego wskazano związanie z tokiem studiów i procesem dydaktycznym, dotyczące jednostronnego działania organów uczelni skierowanego na wywołanie konkretnych i indywidualnie oznaczonych skutków, które nie wpływają na sam byt tego stosunku. Decyzja zakładowa dotycząca toku studiów, do której nie stosuje się odpowiednio przepisów k.p.a., ani przepisów o zaskarżaniu ich do sądu administracyjnego, nawet jeśli zgodnie z art. 70 ust. 2 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, służy od niej odwołanie do rektora, nie jest decyzją administracyjną. Z samego faktu, iż akt ten nazwany jest decyzją nie można wyciągać wniosku, że jest to decyzja, o jakiej mowa w art. 104 § 2 k.p.a. i art. 3 § 2 P.p.s.a. Wynika stąd wniosek, że zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlegają akty zakładowe zewnętrzne, czyli rozstrzygnięcia, które mają znaczenie dla praw i obowiązków studenta, a przesądzające o nawiązaniu, odmowie nawiązania, przekształceniu bądź rozwiązaniu stosunku zakładowego, jako że są one decyzjami administracyjnymi. Słusznie podkreśla się w orzecznictwie, że brak poddania wszystkich decyzji organów uczelni dotyczących indywidualnych spraw studentów i doktorantów wynika z przyznania szkołom wyższym autonomii, a nakaz odpowiedniego stosowania k.p.a. należy rozumieć w ten sposób, że wszystkie gwarancje, jakie przysługują adresatowi decyzji administracyjnej na podstawie kodeksu, powinny mieć także zastosowanie do decyzji rektora chyba, że szczególne cechy sprawy wprost to uniemożliwiają. Niemniej jednak samo nakazanie odpowiedniego stosowania kodeksu postępowania administracyjnego nie może przesądzać dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Zaś nakaz odpowiedniego stosowania przepisów kodeksu postępowania administracyjnego ma jedynie na celu zapewnienie gwarancji proceduralnych również przy podejmowaniu decyzji o charakterze wewnątrzzakładowym. Z ostrożności procesowe, wnosząc o oddalenie skargi, podano na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne dodając na końcu, że złożona skarga zawiera brak formalny, bowiem skarżący nie umieścił dowodu wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa w formie pisemnej, a wezwanie wysłane pocztą mailową, nie spełnia formy pisemnego wezwania, dlatego nie można przyjąć, iż skarżący wywiązał się z tego obowiązku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Skarga analizowana pod tym kątem podlega zasługuje na uwzględnienie. Jednakże na samym wstępie, ustosunkowując się do wniosku organu o odrzucenie skargi stwierdzić należy, że zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), kontrola obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1) decyzje administracyjne;

2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;

4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;

5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;

9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Katalog skarg na określone w art. 3 § 2 ustawy działania organów administracji publicznej lub ich bezczynność rozszerzają też przepisy ustaw szczególnych, które przewidują sądową kontrolę.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Prorektora ds. Studenckich i Kształcenia Uniwersytetu [...] w W. w przedmiocie niewyrażenia zgody na przeniesienie osiągnięć z kierunków Ekonomia I stopnia i Socjologia I stopnia na poczet osiągnięć na kierunku Socjologia II stopnia. Jednak w pierwszej kolejności należy wskazać, iż decyzja organów szkoły wyższej w przedmiocie przeniesienie osiągnięć z jednego kierunku studiów na drugi, nie należy do rozstrzygnięć wewnętrznych zakładu administracyjnego. Co do zasady, uczelnia wyższa jest jednostką organizacyjną niebędącą organem państwowym ani organem samorządu, która została powołana do wykonywania zadań publicznych i jest uprawniona do nawiązywania stosunków administracyjnoprawnych. Zakład administracyjny (publiczny) jako jedna z form decentralizacji nie podlega władzy hierarchicznej organów administracji rządowej i sprawuje funkcje administracji publicznej samodzielnie, korzystając z władztwa zakładowego. Istotę władztwa zakładowego stanowi zakres upoważnień dla organów zakładu do jednostronnego kształtowania stosunków prawnych z użytkownikami zakładu (studentami, doktorantami), jak również z osobami, które znalazły się na terenie zakładu w innym charakterze. W zakładzie administracyjnym proces realizacji zadań publicznych przebiega w obrębie szeroko pojętej jego organizacji. Wynika to z faktu, że grupa społeczna złożona z użytkowników zakładu administracyjnego ma zawsze (w danym przedziale czasu) charakter mniej lub bardziej zamknięty. Powyższe wynika z art. 160 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 572 ze zm.), który to przepis wskazuje, iż organizację i tok studiów oraz związane z nimi prawa i obowiązki określa regulamin studiów. Jednocześnie, stosownie do treści art. 189 wskazanej ustawy, student jest obowiązany postępować zgodnie z treścią ślubowania i regulaminem studiów. W szczególności obejmuje to obowiązek uczestniczenia w zajęciach dydaktycznych i organizacyjnych zgodnie z regulaminem studiów, składania egzaminów, odbywania praktyk i spełniania innych wymogów przewidzianych w planie studiów, przestrzegania przepisów obowiązujących w uczelni. Ponadto stosownie do treści art. art. 165 ust. 1 ustawy, regulamin studiów uwzględnia przenoszenie i uznawanie zajęć zaliczonych przez studenta w jednostce organizacyjnej uczelni macierzystej lub w innej uczelni, w tym zagranicznej, zgodnie z zasadami systemu przenoszenia osiągnięć. Z kolei zgodnie z § 5 ust. 1 Regulaminu Studiów w Uniwersytecie [...] w W., w sprawach niezastrzeżonych do kompetencji Rektora i Rady Wydziału, nadzór na realizacją studiów sprawuje Dziekan. Dziekan podejmuje decyzje we wszystkich sprawach związanych z przebiegiem studiów na wydziale. Będąc zatem studentem Uniwersytetu [...] w W., skarżący zobowiązał się do poddania reżimowi studiów wynikającemu z obowiązującego w tej uczelni regulaminu. Musi zatem liczyć się z tym, że jego wnioski w sprawach objętych tokiem studiów będą podlegały Dziekanowi.

Oznacza to, iż z chwilą przyjęcia danej osoby w poczet użytkowników "zakładu", staje się ona podmiotem praw i obowiązków, które przysługują bądź obciążają użytkowników danego "zakładu". Te prawa i obowiązki wynikają zarówno z przepisów powszechnie obowiązujących (ustaw i aktów normatywnych wykonawczych), jak i ze statutów oraz regulaminów "zakładowych". Użytkownika, który dobrowolnie przystąpił do "zakładu" administracyjnego (studenta), wiążą również przepisy zawarte w aktach normatywnych wewnątrzzakładowych, ponieważ jego wniosek o przyjęcie jest równocześnie wyrażeniem zgody na poddanie się reżimowi prawnemu obowiązującemu w danym zakładzie, a w rozpoznawanej sprawie, w uczelni.

Możliwość uregulowania organizacji i toku studiów przez organy uczelni oznacza, że ustawodawca nie zdecydował się poddać wszystkich decyzji podejmowanych w indywidualnych sprawach studentów, kontroli sądów administracyjnych. Kognicji sądów administracyjnych podlegają decyzje mające podstawę prawną w ustawie, w szczególności w Prawie o szkolnictwie wyższym oraz w aktach zewnętrznych niższego rzędu, tj. w rozporządzeniach. I tak, w drodze decyzji administracyjnej organy uczelni mają obowiązek rozstrzygać np. w sprawach np. w sprawach: przyjęcia na studia (art. 169 ust. 10 i 11), stypendiów (np. socjalnych, (art. 175 ust. 3), skreślenia z listy studentów (art. 190), czy stwierdzenia nieważności postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego (art. 193). Natomiast w myśl art. 165 ust. 3 ustawy, minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego określi, w drodze rozporządzenia, warunki i tryb przenoszenia zajęć zaliczonych przez studenta, w tym wyrażanych w punktach ECTS, mając na uwadze konieczność zapewnienia kontynuacji kształcenia przyjmując minimalną liczbę 30 punktów ECTS wymaganą do zaliczenia semestru i w wykonaniu tej delegacji wydano rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 14 września 2011 r. w sprawie warunków i trybu przenoszenia zajęć zaliczonych przez studenta (Dz. U. Nr 201, poz. 1187), gdzie w myśl § 3 ust. 1, decyzję o przeniesieniu zajęć podejmuje, na wniosek studenta, kierownik jednostki przyjmującej, po zapoznaniu się z przedstawioną przez studenta dokumentacją przebiegu studiów odbytych w innej jednostce organizacyjnej uczelni macierzystej albo poza uczelnią macierzystą. Z kolei według ust. 2 tegoż przepisu, podejmując decyzję o przeniesieniu zajęć, kierownik jednostki przyjmującej uwzględnia efekty kształcenia uzyskane w innej jednostce organizacyjnej uczelni macierzystej albo poza uczelnią macierzystą w wyniku realizacji zajęć i praktyk odpowiadających zajęciom i praktykom określonym w planie studiów i programie kształcenia na kierunku studiów, na którym student studiuje, a warunkiem przeniesienia zajęć zaliczonych w innej jednostce organizacyjnej uczelni macierzystej albo poza uczelnią macierzystą, w tym w uczelniach zagranicznych, w miejsce punktów przypisanych zajęciom i praktykom określonym w planie studiów i programie kształcenia jest stwierdzenie zbieżności uzyskanych efektów kształcenia, w trybie określonym w ust. 1 (ust. 3).

A zatem zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlegają akty zewnętrzne, czyli rozstrzygnięcia, które mają znaczenie dla praw i obowiązków studenta, zaś cytowany powyżej przepis rozporządzenia reguluje powyższą kwestię i skoro są to przepisy o charakterze powszechnie obowiązującym, to skarga nie podlega odrzuceniu.

Co zaś się tyczy uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej oraz poprzedzających ich decyzji, to stwierdzić należy, że stosownie do treści art. 107 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji lub, jeżeli decyzja wydana została w formie dokumentu elektronicznego, powinna być opatrzona kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Decyzja, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego, powinna zawierać ponadto pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa lub skargi, zaś w myśl § 3 uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Oczywistym przy tym dla Sądu jest, że decyzją administracyjną jest również pismo zawierające rozstrzygnięcie w sprawie załatwianej w drodze decyzji, również nie mające wszystkich elementów decyzji określonych w art. 107 k.p.a., jeżeli pochodzi od organu administracji, skierowane jest na zewnątrz systemu administracji publicznej i w sposób władczy rozstrzyga o prawach lub obowiązkach prawnych osób (fizycznych lub prawnych) w sprawie indywidualnej, choćby dla rozstrzygnięcia takiego brak było podstawy prawnej. Do elementów niezbędnych do uznania pisma za decyzję w orzecznictwie zaliczono zatem: oznaczenie organu administracji państwowej wydającego akt, wskazanie adresata aktu, rozstrzygnięcie o istocie sprawy oraz podpis osoby reprezentującej organ administracji (teza druga wyroku NSA z 20 lipca 1981 r., SA 1163/81 – OSPiKA 1982, nr 9-10, poz. 169; uchwała SN z 5 lutego 1988 r., III AZP 1/88 – OSPiKA 1989, nr 3, poz. 59; teza druga wyroku NSA z 21 lutego 1994 r., I SAB 54/93 – OSP 1995, nr 11, poz. 222). Jednakże aby odstąpić od uzasadnienia decyzji – o czym mowa w art. 107 § 4 k.p.a., to musi ona uwzględniać w całości żądanie strony; nie dotyczy to jednak decyzji rozstrzygających sporne interesy stron oraz decyzji wydanych na skutek odwołania.

Tymczasem w rozpoznawanej sprawie na trzech wnioskach skarżącego K. N. z dnia [...] lutego 2016 r. o zaliczenie przedmiotów z innego kierunku studiów, widnieje jedynie sporządzona ręcznie adnotacja Prodziekana Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w W. o treści "Nie wyrażam zgody. 19.02.2016" opatrzona pieczęcią i podpisem.

Zatem w żaden sposób, przy braku uzasadnienia, nie wyjaśniono skarżącemu przyczyn odmowy jego żądaniu. Stąd też organ pierwszej instancji naruszył zasadę pogłębiania zaufania obywateli zawartą w art. 8 k.p.a. w myśl którego organy administracji publicznej prowadzą postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej i owo naruszenie miało – w ocenie Sądu – wpływ na wynik sprawy. Ponadto w myśl art. 11 k.p.a. (zasada przekonywania), organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którym kierowano się przy załatwianiu sprawy, aby w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez stronę decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu, natomiast opisane działanie organu pierwszej instancji naruszyło ową zasadę w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy.

Podobnie rzecz się ma z decyzją organu drugiej instancji, utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Na samym wstępie stwierdzić należy, że zgodnie z treścią art. 15 k.p.a., postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Oznacza to, że daną sprawę należy rozpoznać i rozstrzygnąć dwukrotnie. Jednakże po pierwsze Rektor Uniwersytetu [...] w W. w decyzji z dnia [...] marca 2016 r., w żaden sposób nie odniósł się do zarzutów zawartych w odwołaniu skarżącego z dnia [...] lutego 2016 r. Po drugie, nie wyjaśnił skarżącemu w żadnej mierze motywów nie uwzględnienia jego wniosków ograniczając się jedynie do przytoczenia przepisów cytowanego już wyżej przepisu § 3 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa w sprawie warunków i trybu przenoszenia osiągnięć studenta. Po trzecie wreszcie stwierdził, że w opinii Dziekana Wydziału [...] nie ma możliwości by uznać zaliczone przedmioty podczas studiów na kierunku Ekonomia I stopnia i Socjologia I stopnia na poczet osiągnięć, które należy uzyskać na kierunku Socjologia II stopnia, gdyż studia i stopnia zakładają efekty kształcenia różne od studiów ii stopnia, podczas gdy wskazane wyżej decyzje Dziekana, nie zawierają takiej – co już wyżej stwierdzono – opinii. Stąd też organ drugiej instancji również naruszył – zdaniem Sądu – przepisy postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy.

Dodać również należy organowi, że skarżący nie był zobowiązany do wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, bowiem złożył on odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji w dniu [...] lutego 2016 r.

Zatem rozpoznając na nowo sprawę, organ będzie związany powyższą analizą prawną dokonaną przez Sąd i w sposób należyty wskaże skarżącemu motywy podjęcia zaskarżonych decyzji.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i w zw. z art. 132, a w sprawie kosztów na podstawie art. 200, 205 § 1 i 209 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718), należało orzec jak w sentencji wyroku.