Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 451/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2016-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Administracyjne postępowanie
Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a i lit. b; art. 103 ust. 1 pkt 3 lit. a i lit. b; art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. a; art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. a
journal: Dz.U. 2016 poz 627
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami - tekst jedn.
article: art. 76 par. 2 i 3
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Zieliński Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2016 r. sprawy ze skargi Z. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] kwietnia 2016 r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami; oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 2015r. Nr [...] Starosta P. na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 lit a ustawy z 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami (t.j. Dz.U. z 2015r., poz. 155 ze zm.) cofnął Z. L. (dalej: Skarżący) uprawnienia kategorii B, dokument nr [...] druk nr: [...], wydane dnia 2005-01-12 przez Starostę [...]. Na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.

W uzasadnieniu podał, że w wyniku badania przeprowadzonego w [...] Centrum Medycyny Pracy w P., ul. [...] stwierdzono u Z. L. istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi w zakresie kategorii AM, B1, B, B+E, T prawa jazdy, co zostało potwierdzone orzeczeniem lekarskim nr [...] z dnia [...]06.2015r. W takim przypadku zgodnie z art. 103 ust. 1 pkt 1 lit a Starosta wydaje decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami.

Od tej decyzji w terminie Skarżący wniósł odwołanie, w którym domagał się jej uchylenia i przekazania do ponownego rozpoznania.

Decyzji zarzucił:

1. naruszenie podstawowej zasady prawnej określonej w art. 7 Konstytucji RP poprzez brak działania na podstawie i w granicach prawa,

2. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego art. 7 i 11 kpa, poprzez nie podjęcie z urzędu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego,

3. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 8 kpa poprzez prowadzenie niniejszego postępowania w sposób całkowicie niebudzący zaufania do władzy publicznej,

4. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 9 kpa poprzez nienależyte i nie wyczerpujące informowanie strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego,

5. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 10 § 1 kpa poprzez niezapewnienie czynnego udziału w każdym stadium postępowania, gdyż zawiadomienie o wszczęciu postępowania z dnia 21 lipca 2015r. oraz decyzja z dnia [...] 2015r. wydana w toku postępowania zostały wydane i wręczone mu w odstępstwie zaledwie kilku dni uniemożliwiając mu tym samym odniesienie się do zebranych w sprawie dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań,

6. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 10 § 2 kpa poprzez niewskazanie w zaskarżonej decyzji o podstawie do odstąpienia od zasady określonej w art. 10 § 1 kpa,

7. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 77 § 1 kpa, polegające na niepodjęciu przez organ kroków zmierzających do dokładnego i wyczerpującego przeprowadzenia postępowania dowodowego w sprawie,

8. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 107 § 1 i 3 oraz art. 8 kpa poprzez nieustosunkowanie się do całości zebranego materiału dowodowego, w szczególności nie przesłuchanie odwołującego w charakterze strony na okoliczność badania i nie uwzględnienie tym samym jego sytuacji osobistej i finansowej,

9. naruszenie przepisów postępowania przez brak pogłębienia zaufania obywateli do organów administracji publicznej poprzez dowolne przyjęcie, iż orzeczenie lekarskie i wynik laboratoryjny, na którym najprawdopodobniej opierało się orzeczenie lekarskie, nie jest błędne, co w konsekwencji doprowadziło do niewłaściwych ustaleń faktycznych i pozbawiło bezpodstawnie skarżącego prawa do odwołania się od tego orzeczenia lub powołania przeciwstawnych dowodów, co mogłoby doprowadzić do takich ustaleń faktycznych, w następstwie których mogło dojść do innego rozstrzygnięcia sprawy i w konsekwencji nieodebrania skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami.

W uzasadnieniu odwołania Skarżący rozwinął zarzuty i podał, że organ uniemożliwił mu zajęcie stanowiska w sprawie, zgłoszenie wniosków dowodowych umożliwiających przeprowadzenie dowodu przeciwko orzeczeniu lekarskiemu, np. w postaci opinii biegłych. Wskazał, że nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż z orzeczenia psychologicznego brak przeciwwskazań do prowadzenia pojazdu przez Skarżącego natomiast orzeczenie lekarskie, w którym rzekomo zaistniały przeciwwskazania lekarskie, w żaden sposób nie jest Skarżącemu znana jego treść, ani tez wyniki badań, a tym samym nie ma wiedzy według jakich reguł interpretacyjnych i czym w swojej opinii kierował się lekarz z [...] Centrum Medycyny Pracy. Najistotniejszym, jego zdaniem, naruszeniem było naruszenie art. 10 § 1 kpa poprzez niezapewnienie czynnego udziału w każdym stadium postępowania, gdyż zawiadomienie o wszczęciu postępowania oraz decyzja wydana w toku postępowania zostały wydane i doręczone mu za pośrednictwem poczty w odstępstwie zaledwie 3 dni roboczych uniemożliwiając mu tym samym zapoznanie się, a tym samym odniesienie się do zebranych w sprawie dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań i pozbawiając go możliwości odniesienia się do zebranego w sprawie materiału i pozbawienie możliwości działania, zmuszając jednocześnie do bezpośredniego zaskarżenia decyzji. Skarżący podał również, iż nie sposób zrozumieć postępowania organu, który formalnie decyzją z 16 czerwca 2015r. zwraca Skarżącemu prawo jazdy, a następnie decyzją z [...] 2015r. w trybie procedury wszczętej de facto kilka dni wcześniej wydaje decyzję o zatrzymaniu i nadaje swojej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Skarżący wskazał, iż jest zawodowym kierowcą i że organ osobnym pismem datowanym tego samego dnia nakazał zwrócić mu prawo jazdy. Podał, że dysponuje prywatną opinią lekarską, która nie zawiera przeciwwskazań zdrowotnych do prowadzenia przez Skarżącego pojazdów i wnosił o ponowne zbadanie go.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2016r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Starosty [...] z dnia [...] 2016r. nr [...], którą orzeczono o cofnięciu Z. L. uprawnień kategorii B prawa jazdy nr [...] druk nr [...], wydane dnia [...] 2005r. przez Starostę [...].

W uzasadnieniu Kolegium podało, że ze względu na otrzymanie informacji o kierowaniu przez Skarżącego pojazdem w stanie nietrzeźwości Starosta P. decyzją z [...] 2015r. skierował go na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy. Wykonując wyrok sądu decyzją z [...] 2015r. orzekł o cofnięciu Skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami kategorii B od dnia 20 lipca 2014r. do 20 stycznia 2015r. 21 stycznia 2015r. Skarżący złożył wniosek o zwrot zatrzymanego prawa jazdy. Starosta pismem z dnia 28 kwietnia 2015r. zawiadomił Skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zatrzymania mu prawa jazdy w związku z nieprzedstawieniem w wymaganym terminie orzeczenia lekarskiego psychologicznego. Decyzją z [...] 2015r. Starosta orzekł o zatrzymaniu Skarżącemu prawa jazdy kategorii B, dokument nr [...] druk nr [...] 10 czerwca 2015r. wpłynęło do Starostwa orzeczenie lekarskie dot. Skarżącego nr [...] z 2 czerwca 2015r. wydane przez W. Centrum Medycyny Pracy w P. stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami kategorii AM, B1, B, B+E, T oraz w dniu 1 czerwca 2015r. orzeczenie psychologiczne nr [...] z 2 marca 2015r. wydane przez Pracownię Psychologiczną w P. stwierdzające brak przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami. Z uwagi na powyższe Starosta decyzją z 15 czerwca 2015r. orzekł o zwrocie zatrzymanego prawa jazdy kategorii B, nr [...]/3021 nr druku [...] wydane przez Starostę [...] [...] 2005r. w związku z ustaniem przyczyny zatrzymania. W dalszej Kolejności Starosta zwrócił się do W. Centrum Medycyny Pracy o udzielenie informacji, czy Skarżący w związku z otrzymaniem orzeczenia lekarskiego nr [...] z 2 czerwca 2015r. wystąpił z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania lekarskiego.

W. Centrum Medycyny Pracy pismem z 1o lipca 2015r. nr L.Dz. [...] poinformowało, że Skarżący nie wystąpił z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania lekarskiego.

W związku z powyższym Starosta pismem z 21 lipca 2015r. nr [...] zawiadomił Skarżącego, że 21 lipca 2015r. zostało wszczęte postępowanie administracyjne w przedmiocie cofnięcia mu uprawnień do kierowania pojazdami kategorii B na podstawie orzeczenia lekarskiego nr [...] z 2 czerwca 2015r. Pismem tym organ poinformował stronę o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym oraz możliwością wypowiedzenia się.

Starosta P. decyzją z [...] 2015r. nr [...] orzekł o cofnięciu Skarżącemu uprawnień kategorii B, dokument nr [...] druk nr [...] wydane [...] 2005r. przez Starostę [...]. Skarżący wniósł odwołanie od w/w decyzji.

Kolegium podało, że podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 103 ust. 1 pkt 1 lit a ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami (t.j. Dz.U. 2015, poz. 155), zgodnie, z którym starosta/prezydent miasta na prawach powiatu wydaje decyzje administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań do kierowania pojazdem.

Z uwagi na sformułowanie "starosta wydaje decyzję" nie zostało to pozostawione swobodnemu uznaniu organu. W przypadku stwierdzenia przez uprawnionego lekarza w orzeczeniu lekarskim istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania przez stronę pojazdami silnikowymi, starosta ma obowiązek wydania decyzji cofającej kierowcy uprawnienia do kierowania pojazdami. Organ jest związany treścią orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, a orzeczenie to nie podlega jego ocenie, co do zasadności wydania go o danej treści. Badanie lekarskie może przeprowadzić jedynie lekarz uprawniony spełniający wymagania określone w art. 77 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami i wpisany do ewidencji uprawnionych lekarzy, prowadzonej przez marszałka województwa. Zgodnie z art. 79 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami uprawniony lekarz, po przeprowadzeniu badania lekarskiego, wydaje osobie badanej orzeczenie lekarskie. Osobie badanej lub przysługuje prawo wystąpienia z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez jednostkę o wyższym poziomie referencyjnym. (art. 79 ust. 4 i 5 ustawy). Orzeczenie wydane po przeprowadzeniu ponownego badania jest ostateczne (art. 79 ust. 7 ustawy). Przesłanie do organu kopii ostatecznego orzeczenia lekarskiego kończy pierwszy diagnostyczno – orzeczniczy etap postępowania w przedmiocie weryfikacji uprawnień kierowcy ze względu na stan zdrowia. Na etapie orzeczniczym przed uprawnionymi lekarzami strona może kwestionować wyniki badań, przedstawiać posiadane dokumenty lekarskie i opinie medyczne a także posiadane wyniki innych badań. Może także skorzystać z prawa do wniesienia odwołania od pierwotnego badania. Jeżeli z prawa nie skorzysta, jak Skarżący, pierwotne orzeczenie staje się ostateczne. Skoro orzeczenie wydał lekarz uprawniony z [...] Centrum Medycyny Pracy w P., w którym stwierdzono istnienie u Skarżącego przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, to na drugim etapie postępowania, toczącym się w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami, nie ma już prawnej możliwości weryfikowania orzeczenia lekarskiego. Organ orzekający w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami jest treścią takiego orzeczenia związany.

Kolegium podało, że orzeczenie lekarskie wydane przez lekarza uprawnionego stwierdzające istnienie lub nie istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 § 1 kpa i stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Organ I instancji nie miał więc żadnych podstaw prawnych do prowadzenia jakiegokolwiek postępowania dowodowego na okoliczności objęte treścią tego orzeczenia lekarskiego.

Organ wskazał, że ostateczne orzeczenie lekarskie stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem jest jedyną i bezwzględną podstawą do wydania decyzji cofającej uprawnienia do kierowania pojazdami.

Odnosząc się do zarzutów zgłoszonych przez Skarżącego w odwołaniu Kolegium podało, że organ I instancji pismem z 21 lipca 2015r. powiadomił Z. L. o wszczęciu postępowania administracyjnego zmierzającego do cofnięcia mu uprawnień do kierowania pojazdami kategorii B informując go zarazem, że w określonym terminie może zapoznać się z aktami sprawy oraz ustosunkować się co do zebranych dowodów. Pismo to zostało skutecznie doręczone Skarżącemu 24 lipca 2015r.

We wniesionej w terminie i formie prawem przewidzianej skardze Skarżący podniósł zarzuty tożsame z tymi, które wymienił w odwołaniu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w decyzji.

Na rozprawie dnia 14 października 2016r. pełnomocnik Skarżącego poparł skargę i wniósł o zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Skarżący wyjaśnił, że był osobiście na badaniach w [...] Centrum Medycyny Pracy i otrzymał zaświadczenie. Było to 2 czerwca 2015r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. W sprawowaniu tej kontroli sąd administracyjny nie jest związany granicami skargi – zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity : Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej w skrócie "p.p.s.a."). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.

Konsekwencją tak uregulowanych granic kontroli sądowej jest obowiązek objęcia badaniem zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem materialnym oraz przepisami postępowania administracyjnego i uwzględnienia wszystkich wad prawnych tego aktu niezależnie od tego czy zostały podniesione w skardze.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] kwietnia 2016r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] 2015r. nr [...] orzekającą o cofnięciu Skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi w zakresie prawa jazdy kategorii B. jak wynikało z dokumentów zgromadzonych przez organ I instancji i nie kwestionowanych w tym zakresie przez Skarżącego tylko taką kategorię prawa jazdy Skarżący posiadał.

Podstawę materialnoprawną tych orzeczeń stanowił przepis art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami (t.j. Dz.U. 2016.627, powoływanej dalej jako: ustawa), zgodnie z którym starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Zważyć trzeba, iż decyzje wydawane w powyższym trybie stanowią akty o charakterze związanym, czyli takie, które nie zależą od uznania organu. Organ w przypadku stwierdzenia na podstawie ostatecznego orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem ma bowiem nie tylko prawo lecz i bezwzględny obowiązek wydać decyzję o określonej w przepisie treści.

Bezspornym w sprawie pozostaje, iż wyrokiem Sądu Rejonowego we [...] z dnia [...] października 2014r. (sygn. [...] [...]) wobec Skarżącego orzeczono zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 6 miesięcy z uwagi na wykroczenie z art. 87 § 1 kw, tj. kierowanie na drodze publicznej samochodem osobowym w stanie po użyciu alkoholu. Na poczet orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych zaliczono Skarżącemu okres zatrzymania prawa jazdy od 20.07.2014r. Wyrok ten został przesłany do starosty [...] 18.12.2014r. Starosta pismami z dnia 22.12.2014r. ([...] zawiadomił Skarżącego o wszczęciu postępowania w celu skierowania go na badania lekarskie i psychologiczne w celu stwierdzenia braku przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do kierowania pojazdami i o wszczęciu postępowania w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami w związku z wyrokiem sądu. Pouczył Skarżącego o możliwości zapoznania się z aktami i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów. Pismo to Skarżący odebrał pełnoletni domownik matka skarżącego B. L. w dniu 5 stycznia 2015r. Dwiema decyzjami z dnia [...] 2015r. (nr [...]) Starosta na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 2 lit a i art. 99 ust. 1 pkt 3 lit a ustawy z uwagi na kierowanie przez niego pojazdem w stanie po użyciu alkoholu skierował Skarżącego na badanie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy i na badanie psychologiczne w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. W decyzjach Skarżącego pouczono o możliwości wniesienia odwołania oraz terminie 3 miesięcy do przedłożenia staroście oryginału orzeczenia lekarskiego i psychologicznego. Decyzje te zostały odebrane przez Skarżącego osobiście w dniu 21 stycznia 2015r. i nie wniesiono od nich odwołania. Decyzją z [...] 2015r. nr [...] wykonując wyrok Sądu Starosta cofnął Skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B od 20.07.2014r. do 20.01.2015r Decyzja ta został odebrana przez Skarżącego wraz z decyzjami o skierowaniu na badania w dniu 21 stycznia 2015r. i nie została zaskarżona. .

Z uwagi na fakt, że Skarżący nie przedstawił w terminie 3 miesięcy orzeczenia lekarskiego ani psychologicznego Starosta pismem z 28 kwietnia 2015r. zawiadomił Skarżącego o wszczęciu postępowania w sprawie zatrzymania prawa jazdy w związku z nieprzedstawieniem w wymaganym terminie orzeczenia lekarskiego i psychologicznego, pouczając o możliwości zapoznania się z aktami i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów. Pismo to Skarżący odebrał osobiście 4 maja 2015r. Z uwagi na brak dostarczenia orzeczeń lekarskiego i psychologicznego w wyznaczonym terminie Starosta decyzją z dnia [...] 2015r. (nr [...]) orzekł o zatrzymaniu Skarżącemu prawa jazdy kategorii B na podstawie art. 102 ust.1 pkt 3 lit a oraz b ustawy do czasu ustania przyczyny zatrzymania. Decyzja ta została odebrana przez dorosłego domownika – B. L. 27 maja 2015r.- nie wniesiono od niej odwołania. Badaniom psychologicznym Skarżący poddał się w dniu 2 marca 2015r., w wyniku których orzeczeniem psychologicznym nr [...] stwierdzono brak przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami w zakresie kategorii AM, A1, A2, A, B1, B, B+E, T. Orzeczenie to zostało dostarczone Staroście 1 czerwca 2015r. Badaniom lekarskim Skarżący poddał się 2 czerwca 2015r., w efekcie w tym dniu [...] Centrum Medycyny Pracy w P. ([...]) wydał orzeczenie lekarskie nr [...] stwierdzające w wyniku badania lekarskiego przeprowadzonego na podstawie art. 75 ust. 1 pkt 4 ustawy istnienie u skarżącego przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których wymagane jest posiadanie prawo jazdy kategorii AM, B1, B, B+E, T. W orzeczeniu zawarto pouczenie o możliwości złożenia wniosku o ponowne badanie w terminie 14 dni do ośrodków medycznych wymienionych w orzeczeniu. Orzeczenie to wpłynęło do starosty 10 czerwca 2015r. Pismem z dnia 2 lipca 2015r. Starosta zwrócił się do [...] Centrum Medycyny Pracy w P. (ul. [...]) o podanie czy Skarżący wystąpił z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania lekarskiego zgodnie z art. 79 ust. 4 ustawy. Pismem z dnia 10 lipca 2015r. (L. Dz. [...]) [...] Centrum Medycyny Pracy w P. ([...]) podało, że Skarżący nie wystąpił z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania lekarskiego zgodnie z art. 79 ust. 4 ustawy.

Z uwagi na fakt, że badanie zostało wykonane i ustała przyczyny zatrzymania prawa jazdy decyzją z [...] 2015r. starosta na podstawie art. 102 ust. 2 ustawy decyzją z 15 czerwca 2015r. orzekł o zwrocie Skarżącemu zatrzymanego prawa jazdy kategorii B.

Z uwagi na treść orzeczenia lekarskiego z 2 czerwca 2015r. pismem z dnia 21 lipca 2015r. Starosta zawiadomił Skarżącego o wszczęciu postępowania w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami, pouczając o możliwości zapoznania się w aktami i wypowiedzenia – w terminie 7 dni, co do zebranych dowodów i materiałów. Pismo to Skarżący odebrał osobiście 24 lipca 2015r. – wniosków ani wyjaśnień nie złożył.

Zaskarżoną decyzją z [...] 2015r. Starosta cofnął Skarżącemu uprawnienia kategorii B i zażądał zwrotu dokumentu. Decyzja została Skarżącemu doręczona 5 sierpnia 2015r.

W kontekście skargi i jej argumentacji wskazać należy, że postępowanie administracyjne dotyczące weryfikacji uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi ze względu na stan zdrowia kierowcy odbywa się dwuetapowo. Najpierw prowadzone jest postępowanie diagnostyczno-orzecznicze przez uprawnionych lekarzy. Na tym etapie, strona może kwestionować wyniki badań, przedstawiać posiadane dokumenty lekarskie, w tym zgromadzone wyniki innych badań mających znaczenie w sprawie, może korzystać z możliwości wniesienia odwołania od orzeczenia lekarskiego organu pierwszej instancji. (art. 79 ustawy)

Natomiast decyzja w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami ze względu na stan zdrowia uprawnionego, wydawana jest w drugim etapie, po definitywnym zakończeniu postępowania diagnostyczno-orzeczniczego, jeżeli w ostatecznym orzeczeniu lekarskim stwierdzono istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami.(art. 103 ust. 1 pkt 1a ustawy)

Takie ukształtowanie przedmiotowej procedury oznacza, że wolą ustawodawcy było wyłączenie części diagnostyczno - orzeczniczej z postępowania prowadzonego przez organ administracji w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami. W ugruntowanym w tej mierze orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że orzeczenia lekarskie nie podlegają weryfikacji przez organy administracji publicznej w prowadzonych przez nie postępowaniach o wydanie lub cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi. Organy są związane takimi orzeczeniami lekarskimi i nie mają jakichkolwiek podstaw do kwestionowania okoliczności objętych ich treścią.

Zauważyć przy tym należy, że szczegółowe warunki i tryb przeprowadzania badania lekarskiego, jak również zakres badań lekarskich oraz jednostki uprawnione do przeprowadzania badań określone zostały w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 17 lipca 2014 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (Dz. U. z 2014 r., poz. 949). Zgodnie z § 10 ust. 1 tego rozporządzenia, jednostkami uprawnionymi do przeprowadzania badań osób, o których mowa w art. 75 ust. 1 pkt 3-5 ustawy, są wojewódzkie ośrodki medycyny pracy, właściwe ze względu na miejsce zamieszkania osoby badanej. Jak stanowi natomiast § 11 pkt 2 rozporządzenia, jednostkami uprawnionymi do przeprowadzania ponownego badania lekarskiego, o którym mowa w art. 79 ust. 4 i 5 ustawy o kierujących pojazdami, w przypadku orzeczenia lekarskiego wydanego przez uprawnionego lekarza zatrudnionego w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy są tylko konkretnie oznaczone i wymienione w tym przepisie jednostki orzecznicze o wyższym poziomie referencyjnym (Centrum Naukowe Medycyny Kolejowej w Warszawie, Instytut Medycyny Pracy im. prof. dr. Med. Jerzego Nofera w Łodzi, Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu, Instytut Medycyny Wsi i. Witolda Chodźki w Lublinie, Uniwersyteckie Centrum Medycyny Morskiej i Tropikalnej w Gdyni, Wojskowy Instytut Medycyny Lotniczej w Warszawie), które zostały wskazane z pouczeniu orzeczenia nr [...]. Zgodnie z § 7 ust. 2 rozporządzenia oryginał orzeczenia lekarskiego otrzymuje osoba badana. Skarżący na rozprawie dnia 14 października 2016r. potwierdził, że otrzymał orzeczenie w dniu badania tj. 2 czerwca 2015r.

Przedmiotowe orzeczenie lekarskie nr [...] zostało wystawione na druku zgodnym z wzorem stanowiącym załącznik nr 8 w/w rozporządzenia. W druku tym nie znalazło się miejsce ani na rozpoznanie schorzeń ani na uzasadnienie orzeczenia, co wskazuje na odrębny charakter procedury orzeczniczej od procedury administracyjnej. Znajdująca się na orzeczeniu pieczątka lekarza jest zgodna z wzorem pieczątki uprawnionego lekarza wskazanej w załączniku nr 10 w/w rozporządzenia.

Skarżący z możliwości złożenia w trybie art. 79 ust. 4 ustawy wniosku o ponowne badanie nie skorzystał. Orzeczenie lekarskie nr [...] stwierdzające istnienie przeciwwskazań do kierowania pojazdami jest więc orzeczeniem ostatecznym, warunkującym możliwość wydania decyzji w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami. Ustawa o kierujących pojazdami nie przewiduje innego trybu zakwestionowania treści orzeczenia lekarskiego. Procedura oceny stanu zdrowia kierowcy, wynikająca z ww. przepisów, ma charakter szczególny i odrębny od procedury administracyjnej, a zatem nie mają do niej zastosowania ogólne zasady postępowania administracyjnego. Orzeczenia lekarskie wydawane w tym trybie nie podlegają weryfikacji przez organy administracji publicznej w prowadzonych przez nie postępowaniach o wydanie lub cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi. Sąd podzielił stanowisko organu, że orzeczenia lekarskie wiążą organy, które nie mają jakichkolwiek podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych treścią tych orzeczeń. Postępowanie, którego celem jest ocena stanu zdrowia kierowcy (lub kandydata na kierowcę) jest prowadzone przez uprawnionych lekarzy posiadających szczególne uprawnienia i kwalifikacje w tym zakresie. Orzeczenie lekarskie wydawane w tym szczególnym trybie stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 23 .). Oznacza to, że przedmiotowe orzeczenie stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone i korzysta z domniemania prawdziwości oraz domniemania zgodności z prawdą tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Ostateczne orzeczenia lekarskie wydane w oparciu o przepisy ww. rozporządzenia, jak również w oparciu o przepisy ustawy o kierujących pojazdami, nie podlegają merytorycznej weryfikacji przez organy administracyjne w prowadzonych przez nie postępowaniach o cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami. Kontrola merytoryczna orzeczenia lekarskiego możliwa jest wyłącznie w ramach postępowania odwoławczego prowadzonego przez uprawnione medyczne jednostki orzecznicze. Zarzut, że uniemożliwiono Skarżącemu przeprowadzenie dowodu z opinii biegłych był więc bezzasadny.

Zgodnie z art. 76 § 3 K.p.a. dopuszczalne jest przeprowadzenie dowodu przeciwko treści dokumentu urzędowego i w przypadku obalenia domniemania zgodności z prawdą lub domniemania autentyczności dokumentu urzędowego, nie może on być uznany za dowód w sprawie. Skarżący w toku prowadzonego postępowania nie przedstawił jednak dowodu, który mógłby doprowadzić do obalenia domniemania zgodności z prawdą ostatecznego orzeczenia lekarskiego wydanego w jego sprawie. Dowodem takim mogłoby być wydane przez jednostkę medyczną wyższego rzędu orzeczenia innego niż przedmiotowe. Wydanie zaskarżonych decyzji poprzedziło postępowanie w sprawie skierowania skarżącego na badania lekarskie, w ramach, którego nie skorzystał z możliwości ponownego badania i uzyskał ostateczne orzeczenie z 2 czerwca 2016r, stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami wg. kat. B. Daty ponownego badania nie ustalono. W związku z tym organy orzekające zobligowane były do zastosowania art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy. Powyższego stanowiska nie mogła zmienić argumentacja skargi dotycząca wadliwości ww. orzeczeń lekarskich i nie przeprowadzenie przez organ postępowania odnośnie stanu zdrowia Skarżącego.

Zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, w tym art. 7, 11, 77 § 1, 8, 9, 107 § 1 i 3 okazały się bezzasadne. Organ prawidłowo przeprowadził postępowanie, powiadamiał Skarżącego o jego etapach, wydawał stosowne decyzje, pouczał o możliwości składania wniosków, zapoznania się z aktami. Skarżący w toku postępowania żadnych wniosków nie składał, na badanie stawił się po wyznaczonym terminie, co spowodowało wydanie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy do czasu ustania tej przyczyny. Organy decyzje uzasadniły. Uzasadnienie organu pierwszej instancji było krótkie ale rzeczowe, prawidłowo wskazywała na istotne okoliczności w sprawie i podstawy prawne. Organ II instancji szeroko odniósł się do zachowania procedury, toku postępowania i zastosowanych przepisów. Odniósł się również do zarzutu naruszenia art. 10 § 1 kpa i niewskazania podstaw do odstąpienia od tej zasady. Zgodnie z tym przepisem: organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Sąd zauważa, że termin 7 – [...] dniowy między doręczeniem Skarżącemu pisma z 21 lipca 2015r. , które miało miejsce 24 lipca 2015r. a wydaniem decyzji z [...] 2015r. nie upłynął. To jednak naruszenie nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia. W toku postępowania Skarżący był zarówno w piśmie z 21 lipca 2015r. jak i wcześniej pouczany o możliwości zapoznania się z aktami i składania wniosków., z czego nie skorzystał. Nie można więc uznać, że był pozbawiony możliwości czynnego udziału w sprawie i wypowiedzenia się co do zebranych wniosków i materiałów. Tym bardziej, że decyzja z [...] 2015r. została mu doręczona 5 sierpnia 2015r. Do dnia jej doręczenia ani w toku postępowania przed SKO czy sądem nie złożył żadnych wniosków ani dowodów mogących podważyć zasadność rozstrzygnięcia ani uzasadnić twierdzenia, że wydanie decyzji przed upływem 7 dni od dnia doręczenia pisma z 21 lipca 2016r. stanowił naruszenie mogące mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia (art. 145 § 1pkt 1 lit c p.p.s.a.)

Sąd podziela pogląd wyrażony już wielokrotnie w wyrokach sądów administracyjnych, że sformułowanie "starosta wydaje decyzję" wskazuje na bezwzględnie obowiązujący charakter art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a i b ustawy o kierujących pojazdami co oznacza, że wydanie decyzji cofającej uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi nie zostało pozostawione swobodnemu uznaniu organu i jego ocenie co do zasadności wydania takiej decyzji.

W przypadku stwierdzenia przez uprawnionego lekarza w orzeczeniu lekarskim istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, starosta ma obowiązek wydania decyzji cofającej kierowcy uprawnienia do kierowania pojazdami. Starosta nie dokonuje samodzielnie żadnych ustaleń co do stanu zdrowia kierowcy. Nie jest też uprawniony do oceny okoliczności, na podstawie których wydane zostało właściwe orzeczenie lekarskie czy psychologiczne.

Organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny w niniejszej sprawie i zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego.

Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.