Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1156/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-02-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6049 Inne o symbolu podstawowym 604
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Energii
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję w części i poprzedzającą ją decyzję w części
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 1 i 2; art. 21b ust. 1, ust. 5a i ust. 5-7; art. 2 pkt 2-3; pkt 8-9, pkt 12, pkt 14 i pkt 18-19
journal: Dz.U. 2016 poz 1899
law: Ustawa z dnia 16 lutego 2007 r. o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach  zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym - tekst jedn.
journal: Dz.U.UE.L 2008 nr 304 poz 1
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1099/2008 z dnia 22 października 2008 r. w sprawie statystyki energii
article: par 6 pkt 1;
journal: Dz.U. 2014 poz 1806
law: Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 8 grudnia 2014 r. w sprawie szczegółowego wykazu surowców oraz produktów naftowych objętych  systemem zapasów interwencyjnych oraz wykazu paliw stanowiących podstawę do wyliczenia opłaty zapasowej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2017 r. sprawy ze skargi B. S.A. z siedzibą w B. na decyzję Ministra Energii z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty zapasowej za miesiąc kwiecień 2015 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję w części, w jakiej utrzymuje w mocy decyzję Prezesa Agencji Rezerw Materiałowych z dnia [...] listopada 2015 r., określającej wysokość opłaty zapasowej za miesiąc kwiecień 2015 roku oraz uchyla utrzymany nią w mocy punkt 4 decyzji Prezesa Agencji Rezerw Materiałowych z dnia [...] listopada 2015 r., określającej wysokość opłaty zapasowej za miesiąc kwiecień 2015 roku; 2. zasądza od Ministra Energii na rzecz skarżącej B. S.A. z siedzibą w B. kwotę 8 957 (osiem tysięcy dziewięćset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

B. Spółka Akcyjna z siedzibą w B. (dalej "Spółka"), została wpisana do prowadzonego przez Prezesa Agencji Rezerw Materiałowych (dalej "Prezes Agencji"), rejestru systemu zapasów interwencyjnych pod numerem [...].

Pismem z dnia 13 sierpnia 2015 r. Prezes Agencji zawiadomił Spółkę

o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie określenia wysokości opłaty zapasowej za miesiące styczeń 2015 r., luty 2015 r., marzec 2015r., kwiecień 2015 r. oraz; maj 2015 r.

Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2015 r., nr [...], doręczonym Spółce w dniu 17 sierpnia 2015 r., Prezes Agencji Rezerw Materiałowych dopuścił dowód z kontroli dokumentacyjnej, która odbyła się w siedzibie Spółki w dniach [...] sierpnia 2015 r. na okoliczność sprawdzenia prawidłowości obliczenia wysokości opłaty zapasowej za miesiące styczeń 2015 r., luty 2015 r., marzec 2015 r., kwiecień 2015 r. oraz maj 2015 r.

W toku czynności ustalono:

- wielkość przywozu paliw dokonanego przez Spółkę od stycznia do maja 2015 r. - na

podstawie faktur dokumentujących nabycia wewnątrzwspólnotowe oraz dokumentów

SAD (jednolity dokument administracyjny), potwierdzających przywóz gazu płynnego

LPG ([...]), których szczegółowy wykaz załączono do protokołu;

- wielkość produkcji paliw dokonanej przez Spółkę od stycznia do maja 2015 r. - na podstawie "Raportu zamknięcia i podsumowania ewidencji produkcji gazu (mieszania gazu) za miesiąc kwiecień 2015 r." oraz "Zestawienia rodzaju i ilości gazu pobranego do mieszania na składzie podatkowym w S." potwierdzającym produkcję gazu płynnego LPG (o kodzie [...]), których wykaz załączono do protokołu,

- wielkość pomniejszeń, o których mowa w art. 5 ust. 6 ustawy o zapasach za okres od stycznia do maja 2015 r. - na podstawie faktur wewnątrzwspólnotowych potwierdzających wywóz gazu płynnego LPG (o kodzie [...]), których wykaz załączono do protokołu.

Ustalono, że Spółka dokonała:

1) przywozu gazu płynnego LPG (o kodach CN: [...]) w następujących ilościach:

- w styczniu 2015 r. - 17 907,820 ton;

- w lutym 2015 r. - 14 524,540 ton;

- w marcu 2015 r. - 14 501,010 ton;

- w kwietniu 2015 r. - 11 137,172 ton;

- w maju2015r. - 12 621,085 ton,

2) wywozu gazu płynnego LPG (o kodzie [...]) w następujących ilościach:

- w styczniu 2015 r. -17,360 ton;

- w lutym 2015 r. - 29,220 ton,

3) produkcji gazu płynnego LPG (o kodzie [...]) - w kwietniu 2015 r. -

w ilości 1 029,185 ton.

Decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] Prezes Agencji określił wysokości opłaty zapasowej za miesiące: styczeń 2015r. - 1 771 156 zł (słownie: jeden milion siedemset siedemdziesiąt jeden tysięcy sto pięćdziesiąt sześć złotych); luty 2015 r. - 1 435 037 zł (słownie: jeden milion czterysta trzydzieści pięć tysięcy trzydzieści siedem złotych); marzec 2015 r. - 1 435 600 zł (słownie: jeden milion czterysta trzydzieści pięć tysięcy sześćset złotych); kwiecień 2015 r. - 1 204 469 zł (słownie: jeden milion dwieście cztery tysiące czterysta sześćdziesiąt dziewięć złotych); maj 2015 r. - 1 249 287 zł (słownie: jeden milion dwieście czterdzieści dziewięć tysięcy czterysta osiemdziesiąt siedem złotych).

W uzasadnieniu decyzji Prezes Agencji wskazał, iż ustalenia w zakresie stanu faktycznego oparł na ustaleniach wynikających z kontroli dokumentacyjnej ujętych

w protokole Nr [...] - opartych na fakturach nabycia wewnątrzwspólnotowego oraz SAD, potwierdzających przywóz gazu płynnego LPG

o kodach CN: [...], "Raporcie zamknięcia i podsumowania ewidencji produkcji gazu (mieszania gazu) za miesiąc kwiecień 2015 r" oraz ".Zestawieniu rodzaju i ilości gazu pobranego do mieszania na składzie podatkowym w S.", potwierdzających produkcję gazu płynnego LPG o kodzie [...] oraz fakturach wewnątrzwspólnotowych potwierdzających wywóz gazu płynnego LPG o kodzie [...]. Dokumenty te organ uznał za wiarygodne

i prawdziwe, należycie potwierdzające zaistnienie powyższych zdarzeń, nadto, faktury wewnątrzwspólnotowe stanowią dokumenty, w oparciu o które uprawnione jest pomniejszanie wielkości produkcji paliw lub przywozu ropy naftowej lub paliw, stanowiących podstawę obliczenia opłaty zapasowej, o których mowa w art. 5 ust. 6 ustawy o zapasach.

Organ wyjaśnił ponadto, że powyższe ustalenia w odniesieniu do przywozu

i wywozu gazu płynnego LPG znajdują oparcie również w informacjach przekazywanych Prezesowi Agencji przez Spółkę w wykonaniu obowiązków wynikających z art. 22 ust. 1 ustawy o zapasach. W tym zakresie są one tożsame

z ustaleniami dokonanymi podczas czynności kontroli dokumentacyjnej. Brak takiej tożsamości zachodzi w odniesieniu do danych przekazanych przez Spółkę w odniesieniu do produkcji gazu płynnego (LPG) w miesiącu kwietniu 2015 r.

Organ pierwszej instancji podkreślił, iż ustalenia wynikające z czynności kontroli dokumentacyjnej nie były kwestionowane przez Spółkę, reprezentowaną przez pełnomocnika, obecnego przy czynności. Ponadto, stosownie do oświadczenia utrwalonego w protokole, organowi okazano wszystkie dokumenty, mające wpływ na ustalenie podstawy obliczenia opłaty zapasowej w poszczególnych miesiącach od stycznia do maja 2015 r., a zatem również w odniesieniu do produkcji gazu płynnego (LPG) w miesiącu kwietniu 2015 r. należało przyjąć, że wyniosła ona 1 029,185 ton.

Pismem z dnia 2 grudnia 2015 r. Spółka złożyła odwołanie od tej decyzji.

W odwołaniu Spółka zarzuciła przedmiotowej decyzji naruszenie art. 21b ust. 5 i 6 ustawy o zapasach i uznanie, że produkcja gazu płynnego LPG o kodzie [...], podlegająca opłacie zapasowej w kwietniu 2015 r. osiągnęła ilość 1 029,185 ton, w sytuacji gdy rzeczywista produkcja podlegająca opłacie zapasowej w kwietniu 2015r. osiągnęła ilość 474,700 ton.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. Minister Energii działając na podstawie

art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 26), dalej: "k.p.a." oraz art. 21 § 1 pkt 1, art. 21 § 3 w związku z art. 21 § 4 oraz art. 47 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 poz. 613, ze. zm.), dalej "o.p." oraz art. 21b ust. 1, art. 21b ust. 5, art. 21b ust. 12, art. 21b ust. 13 oraz art. 21b ust. 14 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym (Dz. U. z 2014 r. poz. 1695, ze zm.), dalej "ustawa o zapasach", po rozpatrzeniu odwołania B. S.A. z siedzibą w B., orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji Prezesa Agencji Rezerw Materiałowych z dnia [...] listopada 2015 r., Nr [...], w sprawie określenia wysokości opłaty zapasowej za miesiące: styczeń 2015 r., luty 2015 r., marzec 2015 r., kwiecień 2015 r., maj 2015 r.

W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie zaś z art. 21b ust. 6 ustawy

o zapasach producent gazu płynnego (LPG), przetwarzający go poprzez procesy mieszania, który nabył od poprzedniego producenta lub handlowca gaz płynny (LPG), którego ilość stanowiła podstawę obliczenia i zapłaty opłaty zapasowej przez poprzedniego producenta lub handlowca, oblicza opłatę zapasową, przyjmując za podstawę jej obliczenia różnicę pomiędzy ilością produktu końcowego i tą ilością gazu płynnego (LPG), która stanowiła podstawę obliczenia i zapłaty opłaty zapasowej przez poprzedniego producenta lub handlowca. Stosownie zaś do treści art. 21b ust. 7 ustawy o zapasach, poprzedni producent lub handlowiec przekazuje producentowi gazu płynnego (LPG), przetwarzającemu go przez procesy mieszania oświadczenie o obliczeniu i zapłacie opłaty zapasowej zawierające m.in.

w szczególności ilość sprzedanego gazu płynnego (LPG) stanowiącą podstawę obliczenia i zapłaty opłaty zapasowej a także wysokość oraz termin zapłaty opłaty zapasowej.

Zdaniem organu przepis art. 21b ust. 6 ustawy o zapasach modyfikuje podstawę obliczania opłaty zapasowej w przypadku producenta gazu płynnego (LPG), przetwarzającego go poprzez procesy mieszania, który nabył od poprzedniego producenta lub handlowca gaz płynny (LPG), którego ilość stanowiła podstawę obliczenia i zapłaty opłaty zapasowej przez poprzedniego producenta lub handlowca. Warunkiem zastosowania przedmiotowego przepisu jest łączne spełnienie trzech przesłanek - wystąpienie dwóch odrębnych podmiotów - producenta gazu płynnego (LPG) przetwarzającego go poprzez procesy mieszania oraz drugiego producenta lub handlowca, przeniesienia pomiędzy nimi prawa do określonej ilości gazu płynnego (LPG), która dodatkowo stanowiła już podstawę obliczenia i zapłaty opłaty zapasowej. Przepis ten został explicite ograniczony do sytuacji, w której doszło do przeniesienia własności gazu płynnego (LPG) pomiędzy przedsiębiorcami - w takiej sytuacji producent płaci opłatę od "wartości dodanej".

W ocenie organu przepis ten nie znajduje zastosowania w przypadku producenta gazu płynnego (LPG) przetwarzającego go poprzez procesy mieszania będącego jednocześnie handlowcem tj. takiego producenta, który sam przywiózł gaz płynny (LPG), którego ilość stanowiła podstawę obliczenia i zapłaty opłaty zapasowej. Na takie "rozszerzenie" zakresu wskazanego przepisu nie pozawalają wyniki jego wykładni językowej, a także wyniki wykładni systemowej. Organ wskazał, że w zawartym w art. 21b ust. 5 ustawy o zapasach, wzorze na opłatę zapasowa dla gazu płynnego (LPG), mnożna (Gh lub Gpr) została sformułowana jako alternatywa łączna tj. z użyciem spójnika "lub". Spójnik "lub" w sensie logicznym (matematycznym) może być stosowany tylko w jednym znaczeniu, zgodnie z którym A lub B oznacza: A, B, A+B. W przedmiotowej sprawie powyższe oznacza wielkość przywozu (w przypadku handlowców), wielkość produkcji (w przypadku producentów) lub wielkości przywozu plus wielkość produkcji (w przypadku handlowców będących równocześnie producentami). Kierując się koniecznością sprawiedliwego rozłożenia kosztów utrzymywania zapasów agencyjnych ustawodawca założył zatem,

iż przedsiębiorcy ponosić będą opłatę zapasową stosunkowo do zakresu swej działalności (przywóz albo produkcja albo przywóz i produkcja), o czym świadczy wzór na opłatę zapasową (mnożna: Gh lub Gpr). W przypadku Skarżącej, która zarówno przywozi paliwa jaki i je produkuje (w tym konkretnym stanie faktycznym - przetwarza poprzez procesy mieszania komponentów w tym przywiezionych paliw - art. 2 pkt 8 ustawy o zapasach) a zatem jej zakres działalności jest szerszy niż przedsiębiorcy, który jedynie przywozi paliwd na terytorium RP lub jedynie przetwarza paliwa.

Mając na uwadze przepisy ustawy o zapasach oraz Ordynacji podatkowej organ stwierdził, że powstanie zobowiązania w opłacie zapasowej związane jest

z zaistnieniem zdarzenia, którym jest dokonanie przywozu lub produkcja paliw w rozumieniu ustawy o zapasach. Przedsiębiorcy, spełniający kryteria dla uznania ich za producentów i handlowców w rozumieniu ustawy o zapasach, obowiązani są do wniesienia opłaty zapasowej w terminie do ostatniego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła produkcja lub przywóz paliw (art. 21b ust. 12 ustawy o zapasach).

Na mocy art. 22 ust. 1 ustawy o zapasach producenci i handlowcy przekazują Prezesowi Agencji co miesiąc informacje o ilości przywozu ropy naftowej i paliw oraz produkcji paliw, a także strukturze produkcji i przywozu paliw, ropy naftowej lub paliw wywiezionych, a także strukturze wywiezionych paliw, tworzonych

i magazynowanych zapasów obowiązkowych ropy naftowej lub paliw, ich strukturze oraz miejscach magazynowania oraz o utrzymywanych zapasach handlowych ropy naftowej lub paliw, ich strukturze oraz miejscach magazynowania. Przepis ten nie konstytuuje jednak obowiązku informowania o wysokości opłaty zapasowej, którą przedsiębiorca obowiązany będzie uiścić w związku z zaistnieniem zdarzeń warunkujących powstanie zobowiązania. Powstanie zobowiązania w opłacie zapasowej związane jest wyłącznie z zaistnieniem zdarzenia, którym jest dokonanie przywozu lub produkcja paliw w rozumieniu ustawy o zapasach, a jej wysokość oblicza sam przedsiębiorca, z zastosowaniem wzoru wskazanego w ustawie

o zapasach. Powyższe oznacza, że jest on obowiązany do zapłaty opłaty zapasowej bez złożenia deklaracji w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej. Na mocy art. 47 § 3 Ordynacji podatkowej w związku z art. 21b ust. 12 ustawy o zapasach terminem płatności opłaty zapasowej jest ostatni dzień miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła produkcja lub przywóz paliw. Na mocy art. 60 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej za termin dokonania zapłaty opłaty zapasowej w obrocie bezgotówkowym uważa się dzień obciążenia rachunku bankowego producenta lub handlowca zobowiązanego do zapłaty, jego rachunku w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub jego rachunku płatniczego w instytucji płatniczej lub instytucji pieniądza elektronicznego na podstawie polecenia przelewu lub zapłaty za pomocą innego niż polecenie przelewu instrumentu płatniczego.

Mając na uwadze powyższe przepisy organ drugiej instancji stwierdził,

iż w spornym miesiącu kwietniu 2015 r. Spółka skarżąca dokonała zarówno przywozu jak i produkcji gazu płynnego (LPG) a zatem, z punktu widzenia przepisów ustawy o zapasach "wystąpiła w podwójnej roli" - producenta i handlowca. Przywóz

i produkcja to dwie odrębnie zdefiniowane w ustawie o zapasach czynności

i z dokonaniem każdej z nich przez przedsiębiorcę ustawa łączy określone obowiązki. Spółka jest zarówno producentem jak i handlowcem, jednakże obowiązki z tytułu dokonywania przywozu paliw oraz z tytułu produkcji paliw powstają, w sensie normatywnym, odrębnie.

Pismem z dnia 9 maja 2016 r. B. S.A. wniosła na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.:

1. naruszenie art. 21 b ust 6 ustawy z zapasach ropy naftowej, produktów naftowych

i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym (Dz. U. z 2014 r. poz. 1695), zwaną dalej "ustawą o zapasach" poprzez niewłaściwą, całkowicie dowolną interpretację , której wynikiem jest stwierdzenie, że:

- podmiot będący jednocześnie handlowcem i producentem nie jest uprawniony do zastosowania pomniejszenia opłaty zapasowej, o której mowa w art. 21b ust 6 ustawy;

- zastosowanie tego przepisu jest możliwe tylko w przypadku spełnienia trzech łącznych przesłanek tj. min wystąpienie 2 odrębnych podmiotów, przeniesienia między nimi prawa własności do określonej ilości gazu płynnego LPG, zapłaty opłaty zapasowej przez odrębny poprzedni podmiot. Żaden z przepisów ustawy o zapasach nie ustanawia kolejnych warunków koniecznych pozwalających na skorzystanie

z obniżenia wysokości opłaty zapasowej.

2. naruszenie art. 21b ust 5 ustawy o zapasach poprzez oparcie jego interpretacji tylko i wyłącznie na wykładni logicznej ( matematycznej) spójnika "lub", z ominięciem interpretacji systemowej i celowościowej ww. przepisu.

3. naruszenie art. 84 i art. 217 Konstytucji RP poprzez przyjęcie przez organ II instancji sprzecznej z zasadą równości i powszechności opodatkowania interpretacji art. 21b ust 5 i 6 ustawy o zapasach, a tym samym podwójnego obciążenia podmiotów będących jednocześnie handlowcem i producentem, w stosunku do tego samego wolumenu gazu płynnego, opłatą zapasową jako świadczeniem

o charakterze publicznoprawnym, w ramach przeprowadzanego w tym samym podmiocie procesu zakupu i produkcji.

Z uwagi na powyższe strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji

w całości i poprzedzającej ją decyzję organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Organ I instancji a następnie organ II instancji wydając decyzję w odniesieniu do opłaty zapasowej za miesiąc kwiecień 2015 roku przyjął za podstawę jej obliczenia wielkość przywozu gazu płynnego (LPG) dokonanego w miesiącu kwietniu i zsumował z wielkością produkcji gazu płynnego w miesiącu kwietniu, a następnie od sumy tych ilości naliczył opłatę zapasową. W przypadku miesiąca kwietnia podstawą naliczenia stosownej opłaty było 11.137,172 ton gazu. Na tę wielkość składa się ilość gazu wskazana powyżej tj. 554,485 ton z już naliczoną opłatą zapasową oraz dodany komponent w ilości 474,700 ton gazu o kodzie [...] od którego opłata zapasowa nie jest naliczana. Jednakże w wyniku mieszania gazu

o kodzie [...], uzyskano mieszaninę o kodzie [...] w ilości 1.029,185 ton. Mieszanina oznaczona kodem [...] podlega opłacie zapasowej.

Zdaniem skarżącej spółki mając na uwadze, że w trakcie procesu mieszania jedynie Butan zmienił swój kod z [...] na [...] organ powinien naliczyć opłatę zapasową jedynie od ilości tego butanu tj. od 474,700 ton, nie zaś od całości tj. 1.029,185 ton. Organ I instancji biorąc do wyliczenia ilość 1.029,185 ton naliczyli opłatę zapasową:

- od mieszaniny w ilości 474,700 ton - w sposób prawidłowy gdyż wcześniej butan w tej ilości nie podlegał opłacie zapasowej,

- od mieszaniny w ilości 554,485 ton (125,864 + 408;341 + 20,280) - w sposób błędny, gdyż wcześniej za tę mieszaninę została już naliczona opłata zapasowa.

W ocenie skarżącej organ przyjmując do wyliczenia opłaty ilość 1.029,185 ton gazu, dokonał dwukrotnego naliczenia opłaty za mieszaninę w ilości 554.485 ton, która mieściła się w ilości przyjętej przez organ, a od której wcześniej naliczono już opłatę zapasową. W kwietniu 2015 roku w procesie mieszania brało udział 554,485 ton gazu (o kodach [...]) co do którego naliczono już opłatę zapasową i 474,700 ton gazu o kodzie [...]który po procesie mieszania przyjął kod [...] i w stosunku tylko do tej ilości należało obliczyć opłatę zapasową.

Skarżący nie zgodził się z dokonana przez organ z interpretacją zastosowania art. 21b ust 6, że koniecznym jest przeniesienia między dwoma odrębnymi podmiotami prawa do określonej ilości gazu płynnego. Poprzez pojęcie "nabył od poprzedniego producenta lub handlowca" można rozumieć również dokonanie przesunięcia magazynowego w dokumentach tego samego podmiotu. Nabycie nie musi być rozumiane w tym wypadku jako przeniesienie prawa własności z jednego podmiotu na drugi podmiot posiadający odrębny status. Za przyjęciem takiego rozumienia słowa " nabycie" przemawia chociażby fakt konieczności posiadania przez B. S.A. jako przez ten sam podmiot będący handlowcem i producentem jednocześnie dwóch odrębnych koncesji odrębnej na obrót a odrębnej na wytwarzanie gazu i dokonywanie wszelkich czynności z podziałem na te dwie funkcje.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

W piśmie z dnia 8 sierpnia 2016 r. spółka B., doprecyzowała skargę podnosząc, że skarży decyzję w części określającej wysokość opłaty zapasowej

za miesiąc kwiecień 2015r. Ponadto dodatkowe stanowisko w sprawie strona skarżąca przedstawiła w piśmie procesowym dnia 8 lutego 2017 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej p.p.s.a. -- Dz. U. z 2016 poz.718 ze zm.).

Oceniając zaskarżoną decyzję wg powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

W przedmiotowej sprawie decyzją Ministra Energii utrzymana została w mocy decyzja Prezesa Agencji Rezerw Materiałowych z dnia [...] listopada 2015 r., określając wysokości opłaty zapasowej za miesiące: styczeń 2015 r., luty 2015 r., marzec 2015 r., kwiecień 2015 r., maj 2015 r.

Wyjaśnienia wymaga jednak, że sporna w niniejszej sprawie jest wysokość opłaty zapasowej za miesiąc kwiecień 2015r. i w tym też zakresie spółka B. zaskarżyła decyzję Ministra Energii.

Zgodnie z treścią art. 3 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania

w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym (Dz. U. z 2016 poz.1899 ze zm.), o zapasach, w celu zapewnienia zaopatrzenia Rzeczypospolitej Polskiej w ropę naftową i produkty naftowe w sytuacji wystąpienia zakłóceń w ich dostawach na rynek krajowy oraz wypełniania zobowiązań międzynarodowych, tworzy się zapasy ropy naftowej i produktów naftowych, zwane "zapasami interwencyjnymi". Zapasy interwencyjne obejmują zapasy:

1) obowiązkowe ropy naftowej lub paliw tworzone i utrzymywane przez producentów

i handlowców;

2) agencyjne ropy naftowej i paliw tworzone i utrzymywane przez Agencję Rezerw Materiałowych.

Zgodnie z art. 21b ust. 1 ustawy o zapasach, koszty tworzenia i finansowania zapasów agencyjnych ponoszą producenci i handlowcy, uiszczając opłatę zapasową.

Jak wynika z treści art. 2 pkt 18 ustawy o zapasach producentem jest przedsiębiorca wykonujący działalność gospodarczą w zakresie produkcji paliw, w tym także zlecający taką produkcję innym podmiotom, z wyłączeniem usługowej produkcji paliw na rzecz innych podmiotów. Zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 8 ustawy

o zapasach produkcja paliw polega na wytwarzaniu paliw w procesie przerobu ropy naftowej, kondensatu gazu ziemnego (NGL), półproduktów rafineryjnych i innych węglowodorów lub przetwarzaniu paliw poprzez procesy mieszania komponentów, w tym paliw, w wyniku których powstaje co najmniej jedno z paliw albo wzrasta całkowita ilość jednego z nich.

Handlowcem jest natomiast przedsiębiorca wykonujący działalność gospodarczą w zakresie przywozu ropy naftowej lub paliw (art. 2 pkt 19 ustawy o zapasach). Przywozem jest sprowadzenie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ropy naftowej, produktów naftowych lub gazu ziemnego w ramach:

- nabycia wewnątrzwspólnotowego czyli przemieszczenia ropy naftowej, produktów naftowych lub gazu ziemnego z terytorium innego państwa członkowskiego Wspólnoty Europejskiej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym lub

- importu rozumianego jako import ropy naftowej, produktów naftowych lub gazu ziemnego w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym

(art. 2 pkt 14 ustawy o zapasach - w związku z treścią art. 2 pkt. 9 i 12 tej ustawy).

Zgodnie z art. 2 pkt 3 ustawy o zapasach, paliwa to produkty naftowe określone w art. 2 pkt 2 lit. f-n tej ustawy, w tym również zawierające dodatki bez względu na ich ilość tj.: gaz płynny (LPG), benzyny silnikowe, benzyny lotnicze, paliwa typu benzyny do silników odrzutowych, paliwa typu nafty do silników odrzutowych, inne nafty, oleje napędowe, lekkie oleje opałowe i pozostałe oleje napędowe oraz ciężkie oleje opałowe - określone w załączniku B rozdział 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1099/2008 z dnia 22 października 2008 r. w sprawie statystyki energii (Dz. Urz. UE L 304 z 14 listopada 2008 r., str. 1, z późn zm.), dalej "rozporządzenie 1099/2008". Definicje zawarte w załączniku B rozdział 4 rozporządzenia nr 1099/2008 odwołują się do cech fizykochemicznych produktów naftowych oraz ich możliwego zastosowania. Z art. 2 pkt 2 lit. f ustawy o zapasach w związku z treścią załącznika B rozdział 4 rozporządzenia 1099/2008 wynika, iż gaz płynny (LPG) to lekkie węglowodory parafinowe uzyskane z procesów rafineryjnych, stabilizacji ropy naftowej oraz zakładów przetwarzania gazu ziemnego. Składają się one głównie z propanu (C3H8) i butanu (C4H10) lub połączenia tych dwóch związków. Mogą również zawierać propylen, butylen, izopropylen i izobutylen. Gazy LPG są zwykle skraplane pod ciśnieniem w celach transportu i magazynowania.

Ponadto, zgodnie z dyspozycją § 6 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 8 grudnia 2014 r. w sprawie szczegółowego wykazu surowców oraz produktów naftowych objętych systemem zapasów interwencyjnych oraz wykazu paliw stanowiących podstawę do wyliczenia opłaty zapasowej (Dz. U. z 2014 r. poz. 1806), dalej "rozporządzenie w sprawie wykazu", podstawę do wyliczenia opłaty zapasowej stanowi gaz płynny (LPG) oznaczony kodami CN: 2711 12,2711 13,2711 14,2711 19 00. Opłatę zapasową dla gazu płynnego (LPG) oblicza się według wzoru określonego w art. 21b ust. 5 ustawy o zapasach.

Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do zagadnienia możliwości zastosowania w stosunku do skarżącej spółki art. 21b ust. 6 ustawy o zapasach. Zgodnie z tym przepisem producent gazu płynnego (LPG), przetwarzający go poprzez procesy mieszania, który nabył od poprzedniego producenta lub handlowca gaz płynny (LPG), którego ilość stanowiła podstawę obliczenia i zapłaty opłaty zapasowej przez poprzedniego producenta lub handlowca, oblicza opłatę zapasową, przyjmując za podstawę jej obliczenia różnicę pomiędzy ilością produktu końcowego

i tą ilością gazu płynnego (LPG), która stanowiła podstawę obliczenia i zapłaty opłaty zapasowej przez poprzedniego producenta lub handlowca. Stosownie zaś do treści art. 21b ust. 7 ustawy o zapasach, poprzedni producent lub handlowiec przekazuje producentowi gazu płynnego (LPG), przetwarzającemu go przez procesy mieszania oświadczenie o obliczeniu i zapłacie opłaty zapasowej zawierające m.in.

w szczególności ilość sprzedanego gazu płynnego (LPG) stanowiącą podstawę obliczenia i zapłaty opłaty zapasowej a także wysokość oraz termin zapłaty opłaty zapasowej.

Przepis art. 21b ust. 6 ustawy o zapasach modyfikuje podstawę obliczania opłaty zapasowej w przypadku producenta gazu płynnego (LPG), przetwarzającego go poprzez procesy mieszania, który nabył od poprzedniego producenta lub handlowca gaz płynny (LPG), którego ilość stanowiła podstawę obliczenia i zapłaty opłaty zapasowej przez poprzedniego producenta lub handlowca.

W ocenie organu warunkiem zastosowania przedmiotowego przepisu jest łączne spełnienie trzech przesłanek - wystąpienie dwóch odrębnych podmiotów - producenta gazu płynnego (LPG) przetwarzającego go poprzez procesy mieszania oraz drugiego producenta lub handlowca, przeniesienia pomiędzy nimi prawa do określonej ilości gazu płynnego (LPG), która dodatkowo stanowiła już podstawę obliczenia i zapłaty opłaty zapasowej.

W ocenie Sądu powyższa interpretacja art. 21b ust 6 ustawy o zapasach nie zasługuje na uwzględnienie. Wykładnia celowościowa, która powinna w tym przypadku znaleźć zastosowanie przepisu art. 21 ust. 6 ustawy o zapasach prowadzi do wniosku, że ustawodawca wprowadził ten przepis celem wyeliminowania dwukrotnego obciążania opłatą zapasową tego samego wolumenu paliw.

Podzielić należy stanowisko skarżącej, że za taką interpretacją przepisu przemawia również zasada równego traktowania podmiotów w takich samych rodzajowo stanach faktycznych oraz przyjęte przez racjonalnego ustawodawcę zasada eliminowania podwójnego obciążania daniną publiczną w postaci opłaty zapasowej tego samego wolumenu paliw. Przyjęcie stanowiska, że producent paliw, który obliczył i zapłacił opłatę zapasową od danego wolumenu wyprodukowanych paliw, a następnie poddaje te same paliwa procesowi dalszej produkcji nie może skorzystać z konstrukcji odliczenia zapłaconej opłaty zapasowej zgodnie ze schematem przewidzianym w art. 21b ust. 6 ustawy o zapasach będzie prowadziło do skutku, że producent taki znajdzie się w gorszym położeniu z punktu widzenia obowiązku obliczenia zapłaty i zapłaty opłaty zapasowej niż producent który nabył paliwa od poprzedniego producenta który wcześniej obliczył i zapłacił opłatę zapasową od produkowanych przez siebie paliw.

Ponadto jak podkreśla organ opłata zapasowa jest obowiązkowym świadczeniem o charakterze publicznoprawnym, za niedopuszczalne uznać należy podwójne obciążanie tą samą opłatą tożsamych wartości.

Na poprawność takiej wykładni wskazuje fakt nowelizacji z dniem 2 lutego 2016 art. 21b ustawy o zapasach poprzez dodanie ust. 5a, zgodnie z którym producent gazu płynnego (LPG) przetwarzający go poprzez procesy mieszania będący jednocześnie handlowcem oblicza opłatę zapasową, przyjmując za jej podstawę różnicę pomiędzy ilością wyprodukowanych paliw i tą ilością gazu płynnego (LPG), która stanowiła już podstawę obliczenia i zapłaty przez niego opłaty zapasowej z tytułu przywozu.

A zatem ustawodawca w sposób nie budzący już wątpliwości doprecyzował zasady obliczania opłaty zapasowej przez producentów będących jednocześnie handlowcami. Wobec powyższego w ocenie Sądu spółka B. obliczając wysokość opłaty zapasowej za miesiąc kwiecień 2015 r. uprawniona była do zastosowania

art. 21b ust. 6 ww. ustawy o zapasach.

Mając na uwadze, że zachodzi konieczność ponownego określenia wysokości opłaty zapasowej za miesiąc kwiecień 2015 r. Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a orzekł jak w wyroku. W oparciu o art. 200, art. 205 § 1 i 2 oraz art. 209 p.p.s.a., Sąd zasądził od Ministra Energii na rzecz skarżącej B. S.A. kwotę 8.957 zł, w tym kwotę 1500 zł, stanowiącą wartość uiszczonego wpisu od skargi, i kwotę 7440 zł, poniesioną tytułem wynagrodzenia pełnomocnika, zgodnie

z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. "a" w zw. z § 2 pkt 6 oraz na podstawie§ 14 ust. 1 pkt 2 lit. "d" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.) oraz kwotę 17 zł, poniesioną tytułem opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa.