Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1283/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-10-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6463 Wzory przemysłowe
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędziowie Sędzia WSA Dorota Wdowiak (spr.) Asesor WSA Agnieszka Łąpieś – Rosińska Protokolant Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2006 r. sprawy ze skargi "D." Sp. z o.o. w S. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji na wzór przemysłowy 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz "D." Sp. z o.o. w S. kwotę 1600 (jeden tysiąc sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2006 roku nr [...] Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej oddalił wniosek firmy D. Sp. z o.o. w S. o unieważnienie prawa z rejestracji na wzór przemysłowy p.t. "Okładka" nr Rp-2664 udzielonego dnia [...] lutego 2003 roku na rzecz firmy Q. Sp. z o.o. w P. z pierwszeństwem od [...] czerwca 2001 roku.

W pierwszej kolejności Kolegium Orzekające UP RP rozważało kwestię interesu prawnego po stronie wnioskodawcy w domaganiu się unieważnienia prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego. Zgodnie bowiem z art. 89 ust. 1 w związku z art. 117 ust. 1 ustawy Prawo własności przemysłowej prawo z rejestracji wzoru przemysłowego może być unieważnione na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny. W ocenie Kolegium, wnioskodawca i uprawniony są w dziedzinie okładek konkurentami, przy czym wnioskodawca zajmuje się produkcją i wprowadzeniem do obrotu gospodarczego wyrobów podobnych do wykonywanych według spornego wzoru i został on wezwany przez uprawnionego pismem z dnia [...] lutego 2004 roku do zaprzestania naruszania spornego prawa, a więc sporne prawo prowadzi do ograniczenia działalności gospodarczej wnioskodawcy. W ramach wolności prowadzenia działalności gospodarczej zagwarantowanej w art. 20 Konstytucji RP i potwierdzonej w art. 5 ustawy z dnia 19 listopada 1999 roku Prawo działalności gospodarczej (Dz.U. nr 101, poz. 1178 ze zm.), obecnie w art. 6 ustawy z dnia 2 lipca 2004 roku o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. nr 173, poz. 1807 ze zm.), wnioskodawcy przysługuje uprawnienie do prowadzenia produkcji i wprowadzania do obrotu różnorodnych rozwiązań technicznych. Jeżeli takie rozwiązanie objęte zostało ochroną wbrew ustawowym warunkom określonych w stosownych przepisach, to podmiot prowadzący taką działalność w świetle powołanych wyżej przepisów ma prawo do wystąpienia z żądaniem unieważnienia prawa wyłącznego.

Zdaniem Kolegium, sporny wzór powinien być poddany ocenie przepisów zawartych w ustawie z dnia 30 czerwca 2000 roku Prawo własności przemysłowej w jej pierwotnym brzmieniu ogłoszonym w Dz. U. z 2001 roku, nr 49, poz. 508, albowiem wzór przemysłowy "Okładka" nr Rp-2664 został zgłoszony do rejestracji w dniu [...] czerwca 2001 roku jako zgłoszenie wzoru zdobniczego tj. przed dniem wejścia w życie ustawy p.w.p., a zarejestrowany dnia [...] lutego 2003 roku na podstawie art. 110 i 111 w związku z art. 316 ust. 1 i 4 ustawy p.w.p w jej pierwotnym brzmieniu.

Definicja wzoru przemysłowego zawarta jest w art. 102 ust. 1 ustawy p.w.p. i stanowi, iż "wzorem przemysłowym jest nowa i oryginalna, nadająca się do wielokrotnego odtwarzania, postać wytworu, przejawiająca się w szczególności w jego kształcie, właściwościach powierzchni, barwie, rysunku oraz ornamencie". Definicję nowości postaci wytworu przedmiotowego wzoru zawiera przepis art. 103 p.w.p,. zgodnie z którym wzór przemysłowy uważa się za nowy, jeżeli nie został podany do powszechnej wiadomości przed datą jego pierwszeństwa w sposób umożliwiający jego odtworzenie, to jest odtworzenie postaci tego wytworu.

Na rysunkach załączonych do dokumentacji zgłoszeniowej wzoru przemysłowego p.t. "Okładka" nr Rp-2664 ujawniono cztery postacie wytworu określonego jako okładka. Cechy istotne wszystkich postaci spornego wzoru obejmują lamówkę w kolorze kontrastującym z kolorystyką okładki poprowadzoną wzdłuż trzech jej krawędzi i ewentualnie wokół paska zapięcia oraz aplikację w kształcie kwadratu lub trójkąta w kolorze lamówki naniesioną w prawym dolnym rogu okładki.

Kolegium Orzekające stwierdziło, że przedłożone przez wnioskodawcę materiały nie dowodzą, iż sporny wzór przemysłowy nie spełniał wymogu nowości w dacie jego zgłoszenia do rejestracji ([...] czerwca 2001 r.). W szczególności brak jest wyżej wymienionych cech spornego wzoru w przedłożonych publikacjach brytyjskich i amerykańskich wzorów przemysłowych, obejmujących ich czarno-białe kopie. W żadnym z tych dokumentów nie występują cechy istotne spornego wzoru określone jako "lamówka w kolorze kontrastującym do kolorystyki okładki" i "aplikacja w kolorze kontrastującym do kolorystyki okładki".

Także kolorowe wydruki zgłoszeń znaków towarowych Z 190 182, Z 190 183, Z 190 184, Z 190 223 nie dowodzą, iż sam uprawniony ujawnił przedmiot spornego wzoru przemysłowego przez dokonanie w dniach [...] lipca i [...] sierpnia 1998 roku zgłoszeń znaków towarowych identycznych z trzema postaciami przedmiotu spornego wzoru przemysłowego. Zgłoszenie Z 190 223 dotyczy okładki odmiennej od postaci spornego wzoru. Pozostałe może były udostępnione do wiadomości powszechnej przez skierowanie ich do zbiorów publikacji ogólnodostępnych w czytelni Urzędu Patentowego RP w postaci wykazów około [...] sierpnia 1998 roku. Jednakże w chwili obecnej nie można stwierdzić, czy wykazy zawierały rzeczywiście informacje o zgłoszeniach ww. znaków, gdyż w świetle udzielonych wyjaśnień wykazy te zostały przekazane na makulaturę (k-47).

Także materiały przedłożone przez wnioskodawcę dotyczące wprowadzenia spornego wzoru do obrotu na terenie Polski przez wnioskodawcę nie dowodzą, iż sporny wzór przemysłowy nie spełniał wymogu nowości w dacie jego zgłoszenia do rejestracji. Materiały te, zdaniem Kolegium, nie identyfikują bowiem postaci wyrobów produkowanych przed datą pierwszeństwa spornego wzoru, jako że brak jest jednoznacznego powiązania symboli na fakturach i odpowiednich symboli na innych przedłożonych dokumentach. Niezależnie od powyższego, żaden z wyrobów przedstawionych w przedłożonych prospektach nie wykazuje wszystkich cech istotnych spornego wzoru w żadnej z jego odmian, a więc nie umożliwia pełnego odtworzenia postaci spornego wzoru. W szczególności w dokumentach tych również nie występują cechy istotne spornego wzoru określone jako "lamówka w kolorze kontrastującym do kolorystyki okładki" i aplikacja w kolorze kontrastującym do kolorystyki okładki".

Skargę na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lutego 2006 roku złożyła firma "D." Sp. z o.o. w S. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie :

1. art. 7 k.p.a. poprzez sprzeczność rozstrzygnięcia przez Kolegium z zasadą praworządności, nakładająca na Urząd Patentowy RP obowiązek wywiązania się z zadań nałożonych przepisami prawa i niepodjęcie przez Urząd wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy,

2. art. 8 k.p.a. poprzez podważenie zasady ochrony podmiotu działającego w przekonaniu, iż odnoszące się doń czynności organów Państwa są praworządne,

3. art. 77 § 1 k.p.a. poprzez pomięcie istotnego dla sprawy materiału dowodowego,

4. art. 77 § 4 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie przez organ faktów znanych mu z urzędu i materiałów dowodowych będących wyłącznie w jego dyspozycji.

Zdaniem skarżącej, a wbrew twierdzeniom organu należało przyjąć domniemanie, że organ wykonał swoje zadania wynikające z rozporządzenia Rady Ministrów z 5 sierpnia 1993 roku w sprawie szczegółowego zakresu działania Urzędu Patentowego RP (Dz.U. nr 75, poz. 354). Brak jest dowodów na to, że dana czynność nie została wykonana. Założenie, że znaki nie zostały udostępnione do publicznej wiadomości jest nie tylko brakiem logicznego następstwa określonych faktów, ale także naruszeniem podstawowych zasad postępowania administracyjnego. Kolegium w nieuzasadniony sposób podważyło fundamentalną zasadę zaufania obywateli do organów administracji.

Skarżący podzielił po części pogląd Kolegium, iż dowody w postaci dokumentów dotyczące wprowadzenia do obrotu przez skarżącego, przed datą zgłoszenia spornego wzoru, produktów zawierających cechy charakterystyczne wszystkich postaci spornego wzoru, mogły być uznane za niepełne lub stwierdzające niejednoznacznie udowadnianą zawartość. Postępując zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 7 k.p.a. skarżący zgłosił wniosek o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego w postaci dokumentu, który jego zdaniem wyjaśnia wątpliwości związane z wprowadzeniem przez skarżącego produktów zawierających cechy charakterystyczne spornego wzoru. Uczyni to zadość zasadzie dochodzenia do wyjaśnienia pełnego stanu faktycznego.

W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy wnosił o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji lub postanowienia. Sąd nie bada więc celowości, czy też słuszności zaskarżonego aktu.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Kontrolując skargę z punktu widzenia powyższych zasad skarga zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem sądu Urząd Patentowy rozpoznając przedmiotową sprawę naruszył przepisy postępowania w sposób uzasadniający uchylenie zaskarżonej decyzji.

W postępowaniu administracyjnym funkcjonuje zasada prawdy obiektywnej, wyprowadzona z art. 7 i 77 k.p.a. Obowiązkiem organu administracji publicznej jest więc wyczerpująco zbadać wszystkie okoliczności faktyczne sprawy tak, aby właściwie zastosować normę prawa materialnego. Te obowiązki organu administracji publicznej odnoszą się także do Urzędu Patentowego orzekającego w trybie postępowania spornego. Organ ten zobligowany jest także do wyczerpującego zbadania okoliczności faktycznych, z tym jednak, że dotyczy tych okoliczności, których istnienie zostanie wykazane przez podmiot dochodzący unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy.

Z tych obowiązków Urząd Patentowy w sprawie niniejszej się nie wywiązał.

Skarżący powoływał się na udostępnienie do publicznej wiadomości informacji o przytaczanych znakach towarowych. Zdaniem Urzędu, w chwili obecnej nie można stwierdzić, czy wykazy rzeczywiście zawierały informacje o zgłoszeniach ww. znaków, gdyż wykazy te zostały przekazane na makulaturę.

Rację ma skarżący twierdząc, iż założenie przez organ, że znaki zgłoszone przez uprawnionego Z 190 182, Z 190 183, Z 190 184, Z 190 223 nie zostały udostępnione do publicznej wiadomości jest brakiem logicznego następstwa określonych faktów oraz naruszeniem podstawowych zasad postępowania administracyjnego.

Zgodnie bowiem z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 5 sierpnia 1993 roku w sprawie szczegółowego działania Urzędu Patentowego RP (Dz. U. nr 75, poz. 354) Urząd Patentowy miał obowiązek udostępnić informacje o zgłoszonych znakach towarowych. Do zakresu działania Urzędu Patentowego należało bowiem prowadzenie informacji o zgłoszeniach krajowych i zagranicznych oraz udzielonych prawach wyłącznych w zakresie ochrony własności przemysłowej. Stanowił o tym § 2 pkt 11 rozporządzenia. Urząd Patentowy z tego obowiązku się wywiązywał, udostępniając informacje o zgłoszonych znakach towarowych w cyklach miesięcznych około 15 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano zgłoszenia znaku towarowego. Dowodzi tego pismo Dyrektora Zbiorów Literatury Patentowej zawarte w aktach postępowania. Skoro więc informacje o zgłoszonych znakach były udostępniane to znaczy, że i informacje o znakach Z 190 182, Z 190 183, Z 190 184, Z 190 223 były także udostępnione. Twierdzenie przeciwne organu nie znajduje żadnego uzasadnienia. Nie jest nim z pewnością okoliczność, iż wykazy zostały przekazane na makulaturę. Z pisma wynika bowiem, że w momencie udostępnienia informacji przez bazy UP RP wykazy zostały zmakulaturowane. Informacje były więc udostępnione. Poza tym fakt udostępnienia informacji potwierdza także pośrednio Dyrektor Departamentu Informatyki. Z jego pisma wynika bowiem, że znaki towarowe o numerach zgłoszeń znakach Z 190 182, Z 190 183, Z 190 184, Z 190 223 zostały wprowadzone do bazy w dniu [...] grudnia 2003 roku, a udostępnione wraz z udostępnieniem bazy w dniu [...] grudnia 2003 roku. Uprawnionym jest więc wniosek skarżącego, że przeszły one "standardową drogę" od daty zgłoszenia do publikacji, w tym etap udostępnienia w formie wykazów. Rozumowanie przeciwne podważałoby fundamentalna zasadę zaufania obywateli do organów administracji, wyrażoną w art. 8 k.p.a.

Powyższe uwagi winien mieć na uwadze organ ponownie rozpoznający sprawę.

Także drugi z zarzutów sąd uznał za zasadny.

W toku postępowania administracyjnego skarżący przedstawił dowody na okoliczność wprowadzenia przez niego do obrotu, przed datą zgłoszenia spornego wzoru, produktów zawierających cechy charakterystyczne wszystkich postaci spornego wzoru. Skoro, zdaniem Urzędu, przedstawione dowody były niepełne lub w sposób niejednoznaczny stwierdzały udowadnianą zawartość, należało poinformować o swoich zastrzeżeniach skarżącego, wezwać go do uzupełnienia materiału dowodowego tak, aby wyjaśnić stan faktyczny, zgodnie z zasada wyrażoną w art. 7 k.p.a. Przeprowadzony przez sąd dowód uzupełniający, pogłębia wiedzę w przedmiocie identyfikacji postaci wyrobów przed datą pierwszeństwa spornego wzoru. Tak pogłębiony materiał dowodowy winien być oceniony przez organ ponownie rozpoznający sprawę w aspekcie wymogu nowości w dacie zgłoszenia spornego wzoru. Sąd nie czyni bowiem własnych ustaleń faktycznych.

Mając powyższe na uwadze i na zasadzie art. 145 § 1 ust. 1 pkt c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd orzekł jak w wyroku.

O wykonalności uchylonej decyzji sąd orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a.

O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.