Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1034/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-11-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Protokolant Sekr. sąd. Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2011 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2011 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej M. M. kwotę 200 (dwieście) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z

dnia [...] listopada 2010r. działając na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kodeksu

ostępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r nr 98 poz. 1071 ze zm.) dalej kpa po przeprowadzeniu z urzędu postępowania administracyjnego stwierdził niezgodność

decyzji - Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. nr

[...] z dnia [...] września 2010r. nakładającej na C. Sp. z o.o.

obowiązek przedłożenia dokumentacji budowlanej powykonawczej nośnika

reklamowego na terenie działki nr Ew [...] w obr [...] przy [...] w

W. zawierającej ocenę techniczną dotyczącą prawidłowości wykonanych robót budowlanych z potwierdzeniem, że spełniają one wymogi określone w przepisach i

warunkach technicznych oraz są zgodne z ustaleniami planu zagospodarowania

przestrzennego, a lokalizacja nośnika jest uzgodniona z Zarządem Dróg Miejskich.

Decyzja z dnia [...] września 2010r. nakładała także obowiązek sporządzenia

inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej przez uprawnionego geodetę.

W uzasadnieniu decyzji nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że nakładając w/w obowiązki na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2

ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994r. (Dz. U. z 2006r. nr 156 poz. 1118) dalej

Prawo budowlane organ rażąco naruszył ten przepis, bowiem dyspozycja art. 51 ust. 1

pkt 2 Prawa budowlanego nie daje podstaw do nałożenia obowiązków wskazanych w rozstrzygnięciu.

Przepis ten nie daje organom nadzoru budowlanego możliwości żądania od inwestora

takich dokumentów jak inwentaryzacja powykonawcza czy dokumentacja

powykonawcza.

Sentencja rozstrzygnięcia organu powiatowego stoi w wyraźnej sprzeczności z treścią

art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, który stanowi że przed upływem dwóch

miesięcy od dnia wydania postanowienia wstrzymującego roboty budowlane wydanego

na podstawie art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego właściwy organ w drodze decyzji

nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu

doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem,

określając termin ich wykonania.

Po rozpatrzeniu odwołania C. Sp. z o.o. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją [...] z dnia [...] lutego 2011r. uchylił

zaskarżoną decyzję w całości i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. z dnia [...] września 2010r.

W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że roboty budowlane zostały wykonane

na podstawie skutecznie dokonanego zgłoszenia, a prowadzenie postępowanie w

sprawie nośnika reklamowego w trybie art. 51 Prawa budowlanego było działaniem

prawidłowym.

W orzecznictwie sądowo-administracyjnym dominuje pogląd, że z rażącym

aruszeniem prawa mamy do czynienia gdy treść decyzji jest sprzeczna z treścią

przepisu prawa i gdy rodzaj naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być

zaakceptowana jako rozstrzygnięcie wydane przez organy praworządnego państwa.

Sankcja stwierdzenia nieważności decyzji nie jest więc możliwa do zastosowania, gdy

decyzja wymaga złożonego procesu wykładni i której wynik jest sporny w judykaturze.

Organ przytoczył orzecznictwo sądowo-administracyjne rozbieżnie interpretujące

treść przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane.

Ponadto w ocenie organu nadzorczego decyzja Powiatowego Inspektora

Nadzoru Budowlanego W. z dnia [..] września 2010r. nr [...],

znak: [...], została wydana przez właściwy organ (art. 156 § 1 pkt 1

Kpa), nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną (art.

156 § 1 pkt 3 Kpa), została skierowana do osób będących stronami w sprawie (art. 156

§ 1 pkt 4 Kpa), nie była niewykonalna w dniu jej wydania (art. 156 § 1 pkt 5 Kpa), jej

wykonanie nie wywołałoby czynu zagrożonego karą (art. 156 § 1 pkt 6 Kpa), ani nie

zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa (art. 156 § 1 pkt 7 Kpa).

Powyższe względy w ocenie organu odwoławczego uzasadniały zastosowanie

art. 138 § 1 pkt 2 Kpa.

Na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego skargę do

Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła M. M.

wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania.

Skarżąca zarzucała zastosowanie przez organy nadzoru budowlanego

niewłaściwego trybu legalizacyjnego w postępowaniu zwykłym podnosząc, że inwestor

winien być zobowiązany do przedłożenia dokumentów na podstawie art. 48 ust. 2 i 3

ustawy Prawo budowlane, gdyż zrealizował wolno stojące urządzenie reklamowe

wymagające pozwolenia na budowę.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosił o jej

uchylenie podnosząc, jak w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów

administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne

sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z

prawem. W świetle powołanego przepisu, do kompetencji sądu administracyjnego

należy badanie aktów administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem

materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Na podstawie art. 145 § 1

pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami

administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sąd uwzględnia skargę tylko

w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych,

mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym.

Skarga jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja została wydana z

naruszeniem prawa.

Decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego została wydana w trybie stwierdzenia nieważności decyzji, który jest nadzwyczajnym trybem postępowania administracyjnego i którego przesłanki zostały enumeratywnie wymienione w art. 156 §

1 kpa. Tryb ten jest wyjątkiem od wyrażonej w art. 16 kpa zasady ogólnej twałości

decyzji administracyjnej, a organ administracji publicznej orzekający w tym trybie

posiada jedynie uprawnienia kasacyjne tzn. rozstrzyga tylko i wyłącznie w kwestii

istnienie bądź nieistnienia - w dacie wydania kontrolowanej w trybie stwierdzenia

nieważności decyzji - przesłanek z art. 156 § 1 kpa, nie rozstrzyga zaś o istocie sprawy

będącej przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie zwykłym.

W niniejszej sprawie w postępowaniu nieważnościowym kontrolowana była przez

organy decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. nr [...] z dnia [...] września 2010r. nakazująca na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2

ustawy Prawo budowlane przedłożenie dokumentacji budowlanej powykonawczej i

inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej w zakreślonym terminie.

Wbrew twierdzeniu organu odwoławczego w orzecznictwie sądowo-

administracyjnym ugruntował się pogląd, że na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 organ nie

może nałożyć obowiązku przedłożenia dokumentacji (inwentaryzacji, ocen technicznych

i ekspertyz). Przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane stanowi bowiem o

"nałożeniu przez organ obowiązku wykonania określonych czynności" przez co należy

rozumieć wykonanie określonych czynności faktycznych tzn. wykonanie robót

budowlanych, które spowodują że budowa będzie zgodna z przepisami prawa.

Obowiązek przedłożenia dokumentów może być nałożony jedynie w postanowieniu

dowodowym na podstawie art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Nałożenie zaś

przez organ obowiązku dostarczenia określonych dokumentów zamiast obowiązku

wykonania określonych czynności jest rażącym naruszeniem art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego (por. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z

dnia 6 lutego 2006r., sygn. akt VII SA/Wa 1323/05, LEX nr 203673; wyrok Naczelnego

Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 listopada 2005r., sygn. akt II OSK

163/05 LEX nr 196684, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia

10 października 2008r., sygn. akt II SA/Łd 510/08, LEX nr 509920; wyrok

Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 października 2005r.,

sygn. akt VII SA/Wa 322/05, LEX nr 201375).

W przedmiotowej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane decyzją

z dnia [...] września 2010r. zamiast obowiązku wykonania określonych czynności

faktycznych - nakazał przedłożenia dokumentacji czym dopuścił się rażącego

naruszenia art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane.

Nałożenie obowiązku wykonania określonych czynności w rozumieniu art. 51 ust.

1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane musi polegać na określeniu konkretnych robót

budowlanych zmierzających do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu

zgodnego prawem. Na podstawie w/w przepisu organ może wydać decyzję tylko

jednokrotnie, zaś nałożenie obowiązku przedłożenia dokumentacji pozbawia organ

możliwości rozstrzygnięcia merytorycznego, po wykonaniu tego obowiązku.

Żądanie przedstawienia dokumentów powinno się odbywać w drodze postanowienia dowodowego w oparciu o przepis art. 81 c ustawy Prawo budowlane.

Rozstrzygnięcie merytoryczne w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy

następuje w dalszej kolejności w formie decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt

2 Prawa budowlanego.

Podnoszone przez skarżącą w skardze zarzuty, że obiekt powstał na gruncie

rolnym z naruszeniem warunków technicznych, i bez pozwolenia na budowę, a więc

winien mieć zastosowanie tryb z art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane dotyczą

postępowania zwykłego i w tym postępowaniu mogły być jedynie podnoszone.

Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji na

podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(Dz. U. nr 153, poz. 1270). Na podstawie art. 152 Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja

nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, a o kosztach

postępowania orzekł na podstawie art. 200 tejże ustawy.