Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 871/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.207 ust. 1 pkt 2, ust. 9 pkt 1, ust. 11
journal: Dz.U. 2021 poz 305
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - t.j.
article: art. 9 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 9 lit. c
journal: Dz.U. 2020 poz 818
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020 - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędziowie Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak (sprawozdawca), , Protokolant starszy sekretarz sądowy Marlena Stolarczyk, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2023 r. w Radomiu sprawy ze skargi P. K. na decyzję Zarządu Województwa Mazowieckiego z dnia 11 sierpnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu kwoty dofinansowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z 20 kwietnia 2022 r. Nr [...] Mazowiecka Jednostka Wdrażania Programów Unijnych w W. (dalej: organ I instancji, MJWPU), działając na podstawie art. 207 ust. 1 pkt 2, ust. 9 pkt 1 i ust. 11 ustawy

z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2021 r. poz. 305 ze zm., dalej: u.f.p.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej: k.p.a.), orzekł

o zobowiązaniu P. K., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą K. [...], P. K. (dalej: beneficjent, skarżący, strona, wnioskodawca), do zwrotu kwoty 185.650 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od kwot: 106.650 zł od 2 maja 2019 r. do dnia zwrotu oraz 79.000 zł od 10 lipca 2019 r. do dnia zwrotu środków.

W uzasadnieniu podjętej decyzji organ I instancji wskazał, że 14 lutego 2019 r. pomiędzy beneficjentem a Województwem Mazowieckim została zawarta umowa

o dofinansowanie projektu nr [...] pod nazwą "Prace badawczo rozwojowe nad powłokami galwanicznymi dla elementów łącznych w firmie K. [...], P. K." (dalej: umowa o dofinansowanie projektu), realizowanego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Mazowieckiego na lata 2014-2020 (dalej: "RPO WM"). Na podstawie tej umowy przyznano beneficjentowi dofinansowanie w wysokości 199.475 zł, stanowiące nie więcej niż 79% kwoty całkowitych wydatków kwalifikowalnych projektu. Całkowita wartość projektu wynosiła 310.575 zł, a całkowite wydatki kwalifikowalne - 252.500 zł. Rozpoczęcie rzeczowe realizacji projektu określono na 1 grudnia 2018 r., natomiast zakończenie realizacji projektu na 31 grudnia 2019 r.

Dofinansowanie przyznane beneficjentowi na podstawie ww. umowy zostało wypłacone w 2 ratach: 2 maja 2019 r. w kwocie 106.650 zł oraz 10 lipca 2019 r.

w kwocie 79.000 zł.

MJWPU podniosła, że celem projektu, do realizacji którego beneficjent otrzymał dofinansowanie, było zdobycie nowej wiedzy - zbadanie zależności pomiędzy kolejnymi etapami produkcji i ich wpływem na jakość i koszty produkcji - jak sposób kucia wpływa na obróbkę cieplną i nakładanie powłok (zastosowane gatunki stali, zastosowane podkłady podsmarowne, porowatości powierzchni), jak obróbka cieplna (zastosowane gazy i płyny do chłodzenia) wpływa na nakładanie powłok, optymalny dobór parametrów powłoki oraz zaimplementowania jej

w wyrobach wnioskodawcy. We wniosku o dofinansowanie wskazano, że planowane prace to głównie prace rozwojowe, w których założono zbadanie aktualnie dostępnej wiedzy z dziedziny nauki i technologii. Przewidziano niewielką część prac badawczych dotyczących powłok. Przeprowadzone prace badawcze miały na celu podniesienie walorów jakościowych produkowanych przez stronę śrub, ale nie miały to być rutynowe działania produkcyjne, co wpisuje się w definicję innowacji produktowej, zgodnie z Podręcznikiem Oslo. Opisane prace miały służyć zdobyciu nowej wiedzy technicznej i możliwości wdrożenia nowej technologii.

W dniu 17 grudnia 2018 r. beneficjent zamieścił Zapytanie ofertowe nr [...]) w bazie konkurencji nr [...] z dnia 17 grudnia 2018 r. na "Prace badawczo-rozwojowe nad powłokami galwanicznymi dla elementów łącznych

w firmie K. [...], P. K.". Zamawiający wymagał od wykonawców uprawnień do wykonania usługi badawczej. Wykonawcami usługi mogły być instytuty PAN lub inne jednostki naukowe będące organizacją prowadzącą badania

i upowszechniającą wiedzę, o których mowa w art. 2 pkt 83 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r., które podlegają ocenie jakości działalności naukowej lub badawczo-rozwojowej jednostek naukowych, o których mowa w art. 41 ust. 1 pkt 1 i art. 42 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki (Dz. U. z 2014 r. poz. 1620), i otrzymały co najmniej ocenę B.

W dniu 4 lutego 2019 r. została zawarta umowa o pracę badawczą pomiędzy skarżącym jako zamawiającym a Wyższą Szkołą Finansów i Zarządzania

w B. jako wykonawcą. W umowie wyznaczono termin wykonania prac do 31 grudnia 2019 r. oraz wynagrodzenie za realizację umowy na kwotę 250.000 zł netto.

Dokumentem datowanym na 16 grudnia 2019 r. wykonawca przedstawił Protokół obioru usług B+R, z którego wynika, że kluczowe dla realizacji projektu badania zostały przeprowadzone przez inny podmiot, aniżeli wykonawca, tj. przez Centrum Badań nad Innowacjami Państwowej Szkoły Wyższej im[...] w B..

W dniach 3-4 lutego 2020 r. organ I instancji przeprowadził kontrolę planową wykonania przedmiotowego projektu, która odbyła się w siedzibie beneficjenta. Na potrzeby rozwiania wątpliwości, powstałych w trakcie kontroli, projekt został poddany ponownej ocenie merytorycznej przez eksperta zewnętrznego. Skarżący miał możliwość wypowiedzieć się w stosunku do ponownej oceny eksperckiej (pismo

z 1 czerwca 2020 r.), jak również wnosił zastrzeżenia do informacji pokontrolnej [...] (pismo z 10 sierpnia 2020 r.).

Pismem z 25 stycznia 2022 r. organ I instancji wszczął postępowanie

w sprawie zwrotu przez beneficjenta przyznanego dofinansowania wykorzystanego

z naruszeniem obowiązujących procedur.

Po przeprowadzeniu analizy zebranego materiału dowodowego organ

I instancji stwierdził, że beneficjent naruszył § 3 ust. 7, § 5 ust. 5 pkt 1 umowy

o dofinansowanie projektu oraz postanowienia zawarte w sekcji 6.5.2 pkt 11 lit. b) oraz pkt 22 lit. a) Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (dalej: EFRR), Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020 z dnia 19 lipca 2017 r. (dalej: Wytyczne).

W ocenie MJWPU na etapie wyboru uczelni do wykonania przedmiotowej usługi badawczo-rozwojowej beneficjent nie zweryfikował potencjału badawczego wykonawcy, ponieważ pomimo posiadania przez uczelnię wymaganej kategorii naukowej B, to obszar wiedzy, dzięki któremu uczelnia osiągnęła poziom pozwalający na przyznanie tej kategorii, znacząco odbiega od potrzeb wynikających z realizacji przedmiotowego projektu. Uczelnia prowadzi kształcenie na kierunkach: administracja, zarządzanie oraz finanse i rachunkowość. Żaden z wymienionych kierunków nie jest kierunkiem technicznym, a nauki humanistyczne i społeczne nie są adekwatne do zadania badawczego, którego wykonania ta uczelnia zdecydowała się podjąć. Dlatego wybrana przez stronę uczelnia - Wyższa Szkoła Finansów

i Zarządzania w B. Wydział Zarządzania Filia w E., nie posiada kompetencji do wykonania prac badawczo-rozwojowych opisanych we wniosku

o dofinansowanie. Beneficjent nie przedstawił w trakcie kontroli żadnych dowodów na to, że wykonawca usługi posiada potencjał badawczy w zakresie tematycznym projektu.

Zdaniem organu I instancji beneficjent nie przeprowadził więc szczegółowej weryfikacji ww. wykonawcy prac badawczo-rozwojowych, który nie tylko nie posiadał kompetencji merytorycznych do wykonania prac opisanych we wniosku

o dofinansowanie, ale nie przeprowadził samodzielnie zleconej przez beneficjenta usługi. Kluczowe dla realizacji projektu badania zostały bowiem przeprowadzone przez inny podmiot – Centrum Badań nad Innowacjami Państwowej Szkoły Wyższej w B.. Na podstawie badań tego podmiotu i z wykorzystaniem jego aparatury został przeprowadzony skaning elektronowy oraz spektometryczna analiza rentgenowska, bez których z kolei nie można byłoby przeprowadzić analizy

i wnioskowania. Wykonawca nie przedstawił umowy o współpracy z Centrum Badań nad Innowacjami Państwowej Szkoły Wyższej w B.. Zdaniem organu

I instancji nie zostało więc spełnione Kryterium dostępu – "Wykonawca usługi".

Powyższą sytuację MJWPU oceniła jako nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (dalej: rozporządzenie 1303/2013).

W związku z poniesieniem wydatków niezgodnie z § 3 ust. 7, § 5 ust. 5 pkt 1 umowy o dofinansowanie projektu oraz zapisami zawartymi w sekcji 6.5.2 pkt 11 lit. b) oraz pkt 22 lit. a) Wytycznych, spełnieniu uległy przesłanki w postaci spowodowania potencjalnej szkody jako uszczerbku w budżecie ogólnym Unii Europejskiej w drodze możliwości sfinansowania całości lub części wydatku związanego z udzielonym zamówieniem. Organ I instancji uznał, że faktyczne wystąpienie szkody nie jest przesłanką konieczną do zakwalifikowania zachowania jako nieprawidłowości, wystarczy bowiem sama możliwość jej wystąpienia.

W niniejszej sprawie beneficjent, będący jednocześnie zamawiającym, nie wykazał się zachowaniem należytej staranności, celowości, rzetelności i racjonalności przy wydawaniu środków unijnych w ramach przyznanego dofinansowania oraz działał

w sposób niezapewniający osiągnięcia celów zakładanych we wniosku

o dofinansowanie projektu. Beneficjent nie wywiązał się z obowiązku wybrania oferty złożonej przez wykonawcę, który nie spełniał warunków udziału w postępowaniu oraz w istotny sposób zmienił postanowienia zawartej umowy w stosunku do treści oferty, pomimo że - jako zamawiający - nie przewidział możliwości dokonania takich zmian, czym naruszył zarówno postanowienia umowy o dofinansowanie projektu, jak i ww. Wytycznych. Zatem realną szkodą jest tutaj poniesienie nieuzasadnionych wydatków.

Konsekwencją powyższego jest uznanie za niekwalifikowalne całego dofinansowania udzielonego wnioskodawcy na postawie umowy o dofinansowanie projektu i zastosowanie art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p.

Od powyższej decyzji odwołanie wniósł skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucono, że jest w całości błędna, a beneficjent w żaden sposób nie naruszył ani przepisów prawa materialnego, ani postanowień umowy o dofinansowanie projektu. W ocenie strony wykonawca usługi - Wyższa Szkoła Finansów i Zarządzania w B., Wydział Zarzadzania Filia w E. posiada kategorię naukową B, a umowa o dofinansowanie ani przepisy prawa nie nakładają dodatkowego warunku, aby wykonawcą usługi badawczo-rozwojowej była jednostka naukowa z dziedziny nauk technicznych.

Ponadto - w ocenie skarżącego - warunek ten jest merytorycznie niezasadny w realiach niniejszej sprawy, gdyż jedynie 5-10% procesów badawczych składających się na realizację projektu dotyczy kwestii technicznych. Pozostałe procesy badawcze (90-95% całości prac badawczo-rozwojowych) dotyczą problemów zarządzania procesem produkcji i dostosowania jej do wymagań rynkowych, a więc należą do dziedziny nauk społecznych w dyscyplinie nauk

o zarządzaniu.

W odwołaniu podniesiono także, że MJWPU powołała się na ocenę ekspercką, której nie ma (ani pierwotnej ani ponownej) w aktach sprawy, zatem rozstrzygnięcie wydano w oparciu o dokumenty, które z punktu widzenia postępowania administracyjnego nie istnieją (nie było ich w aktach podczas przeglądania akt przez pełnomocnika).

Decyzją z 11 sierpnia 2022 r. nr [...] Zarząd Województwa Mazowieckiego (dalej: organ odwoławczy, organ II instancji, Zarząd WM), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust. 12 u.f.p. oraz art. 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 9 lit. c) ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2020 r. poz. 818, t.j., dalej: ustawa wdrożeniowa),

1) uchylił zaskarżoną decyzję zobowiązującą do zwrotu kwoty 185.650 zł

w części dotyczącej okresu naliczenia odsetek i w tym zakresie orzekł, że odsetki nalicza się:

a) dla kwoty 106.650 zł od 2 maja 2019 r. do 18 lipca 2022 r. i od dnia następnego po dniu doręczenia decyzji organu II instancji do dnia zwrotu,

b) dla kwoty 79.000 zł od 10 lipca 2019 r. do 18 lipca 2022 r. i od dnia następnego po dniu doręczenia decyzji organu II instancji do dnia zwrotu;

2) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w pozostałym zakresie.

W uzasadnieniu decyzji organ II instancji podzielił ocenę stanu faktycznego

i prawnego dokonaną przez organ I instancji. W pierwszej kolejności wyjaśnił, że

organ odwoławczy dysponował obiema kartami oceny eksperckiej, które znalazły się w przekazanym przez organ I instancji materiale dowodowym. Dotyczy to zarówno pierwotnej oceny, tzn. oceny wniosku przed zawarciem umowy o dofinansowanie projektu i przed wykonaniem dofinansowanej usługi B+R, kiedy to wykonawca usługi nie był znany, jak i karty oceny ponownej, przeprowadzonej po wykonaniu usługi B+R na potrzeby kontroli poprawności poniesionego wydatku.

W odniesieniu do kwestii kategorii naukowej B dla wykonawcy przedmiotowej usługi badawczo-rozwojowej organ odwoławczy uznał, podobnie jak MJWPU, że nie spełnił on wymaganego kryterium wyboru "Wykonawca usługi". Zarówno zakres badań, jak i niezbędny do ich przeprowadzenia sprzęt i aparatura, część obejmująca doświadczenia, badania laboratoryjne, wchodziły w zakres dziedzin nauk innych, aniżeli nauki społeczne. Sam beneficjent w punkcie A5. wniosku o dofinansowanie wskazał, że planowane prace zakładają zbadanie aktualnie dostępnej wiedzy

z dziedziny nauki i technologii. Zdaniem Zarządu WM wybrany przez beneficjenta wykonawca, poza statusem uczelni z kategorią naukową B, winien być zdolny do wykonania prac B+R, określonych w opisie przedmiotu zamówienia, czego nie daje kategoria naukowa przyznana w nieadekwatnej dziedzinie, oderwanej od przedmiotu zamówienia. Wybór wykonawcy przez wnioskodawcę wiązał się więc z poniesieniem wydatku bez należytej staranności, celowości i racjonalności, co jest niezgodne

z postanowieniami umowy o dofinansowanie projektu (por. § 3 ust. 7 tej umowy).

Organ II instancji nie podzielił stanowiska skarżącego zawartego w odwołaniu, że przedmiot zamówienia w przeważającej mierze należał do dziedziny nauk społecznych w dyscyplinie o zarządzaniu (około 90%-95%), stąd ocena, że powinien być realizowany przez jednostkę naukową o profilu technicznym jest merytorycznie niewłaściwa. W tym zakresie ocenił, że przeczy temu zebrany w sprawie materiał dowodowy, poczynając od Regulaminu konkursu, który z założenia zgodnie z typem dofinansowania "Bon na innowacje" obejmował zakup usługi polegającej na opracowaniu nowego lub znacząco ulepszonego wyrobu, usługi, technologii produkcji, przygotowanie prototypu doświadczalnego, zmian procesowych i powinien obejmować fazę badań przemysłowych lub prac rozwojowych, a nie problemy

z zarządzaniem i dostosowanie do wymagań rynkowych. Następnie we wniosku

o dofinansowanie opisano cel projektu, przedmiot i zakres prac B+R, gdzie zawarto informację, że przeprowadzone prace badawcze nie są rutynowymi działaniami produkcyjnymi, co wpisuje się w definicję innowacji produktowej. Dalej wnioskodawca przewidział w ramach zadań w projekcie badanie w zakresie naukowych podstaw problemu, opracowanie modelu opisowego, analizę, opracowanie koncepcji, opracowania analityczne, badania laboratoryjne, eksperymenty i badania cząstkowe potwierdzające realność osiągnięcia zakładanych funkcji i parametrów.

W ocenie organu II instancji nie są to zadania z dziedziny nauk społecznych

w dyscyplinie nauk o zarządzaniu, mimo iż takiego wyjaśnienia użył Koordynator prac wskazany w Raporcie, odpisując beneficjentowi w związku z wątpliwościami MJWPU, że celem projektu było podniesienia konkurencyjności firmy, a nie odkrycie naukowe w zakresie powłok galwanicznych. Jest to sprzeczne z Regulaminem konkursu, gdyż przedmiotem dofinansowania nie miało być samo w sobie podniesienie konkurencyjności firmy, lecz właśnie nowatorskie, innowacyjne rozwiązanie oparte na B+R.

Argument strony co do dziedziny naukowej wykonanej usługi jest również sprzeczny z opisem przedmiotu zamówienia w zapytaniu ofertowym, którego już sam tytuł: Zakup usługi B+R pn. "Prace badawczo rozwojowe nad powłokami galwanicznymi dla elementów łącznych w Firmie K. [...], P. K." wskazuje, że przedmiotem zamówienia jest usługa z dziedziny technologii, a nie nauk społecznych. Nawet powstały w wyniku umowy z wykonawcą usługi Raport

z prac B+R nie pozwala przyjąć, że dotyczy on dziedziny nauk społecznych.

Z Raportu tego wynika, że kluczowe dla realizacji projektu badania zostały przeprowadzone przez inną jednostkę naukową, aniżeli Wyższa Szkoła Finansów

i Zarządzania w B. Filia w E., a mianowicie przez pracowników Centrum Badań nad Innowacjami Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w B.. Na podstawie badań tego podmiotu i z wykorzystaniem jego aparatury (skaningowy mikroskop elektronowy SEM Hitachi TM-3000 i spektrometr EDS) został przeprowadzony skaning elektronowy oraz spektrometryczna analiza rentgenowska próbek. Jak wynika z oceny eksperta, oceniającego kryterium wyboru "Wykonawca usługi", bez tych badań nie byłoby można przeprowadzić analizy i wnioskowania.

Zarząd WM zwrócił uwagę, że w umowie beneficjenta z wykonawcą z 4 lutego 2019 r. nie przewidziano udziału podwykonawców; w ofercie nie wskazano, że część zadań zostanie powierzona innemu podmiotowi. Stanowi to zmianę postanowień zawartej umowy w stosunku do treści oferty i do zawartej umowy, ponieważ beneficjent nie przewidział możliwości dokonania takiej zmiany (powierzenia innemu wykonawcy kluczowej części prac). Przyzwolenie zaś na takie działanie,

w ocenie organu odwoławczego, w sposób znaczący może wpływać na ubieganie się potencjalnych wykonawców o możliwość zrealizowania danego zamówienia i może doprowadzić do sytuacji, w której zamówienia byłyby realizowane przez podmioty nieposiadające odpowiedniego zaplecza naukowego czy kadrowego, a dopiero po zrealizowaniu prac oświadczyłyby, że zadanie zrealizował inny podmiot.

Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że przyznanie dofinansowania na realizację danego zadania w ramach projektu nie oznacza automatycznego uznania efektów jego realizacji za kwalifikujące się do rozliczenia i objęcia dofinansowaniem. Ocena kwalifikowalności wydatków dokonywana jest wieloetapowo, zarówno na etapie wyboru projektu, jak i jego realizacji i rozliczania. Na każdym z tych etapów procedury kontrolnej możliwe jest stwierdzenie wydatków niekwalifikowalnych.

W związku z powyższym Zarząd WM stwierdził, że zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. beneficjent ponosi odpowiedzialność za skutek w postaci wykorzystania środków z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 tej ustawy (postanowienia umowy o dofinansowanie projektu oraz Wytycznych).

Na kwotę podlegającą zwrotowi składa się należność główna i odsetki naliczane zgodnie z art. 207 ust. 1 i ust. 2a u.f.p., tj. jak dla zaległości podatkowych od dnia przekazania środków do dnia zwrotu, z wyłączeniami wynikającymi

z przepisów art. 54 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 800, dalej: O.p.). W przypadku organu I instancji nie zaistniała jednak okoliczność określona w art. 54 § 1 pkt 7 O.p. (przekroczenie okresu 3 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania do dnia doręczenia decyzji), natomiast organ

II instancji zastosował właściwe dla swojego postępowania wyłączenie w naliczaniu odsetek, tj. art. 54 § 1 pkt 3 O.p.

Skargę do sądu administracyjnego na powołane rozstrzygnięcie złożył skarżący, wnioskując o stwierdzenie nieważności, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji oraz zwrot kosztów postępowania wg. norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucono:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ wynik sprawy, tj. art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że realizacja projektu przez wykonawcę – Wyższą Szkołę Finansów i Zarządzania w B., Wydział Zarządzania Filia w E. stanowi wykorzystanie środków z UE z naruszeniem procedur z uwagi na fakt, że uczelnia ta nie ma charakteru uczelni technicznej, podczas gdy:

- w umowie o dofinasowanie projektu ani w regulaminie konkursu nie znajdują się regulacje to nakazujące,

- ww. szkoła spełnia wymagania określone w powyższych dokumentach, gdyż posiada kategorię naukową B,

- brak doprecyzowania wymogów co do wykonawcy projektu badawczego nie może skutkować kreowaniem nowych wymogów w tym zakresie po przyznaniu dofinansowania i zawarciu umowy,

- autorem zarówno umowy o dofinansowanie projektu, jak i regulaminu konkursu jest MJWPU i wszelkie wątpliwości interpretacyjne powinny być rozstrzygane na niekorzyść autora, zgodnie z zasadą in dubio contra proferentem;

2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 14 § 1a k.p.a. w związku z art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 17 lutego 2003 r.

o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz.U.

z 2021 r. poz. 2070, dalej: ustawa o informatyzacji) poprzez wydanie decyzji

w oparciu o dokumenty nieznajdujące się w aktach postępowania, ani na piśmie utrwalonym w postaci elektronicznej, względnie o wydruk pozbawiony daty, podpisu, oznaczenia autora, osoby dokonującej wydruku czy jakiegokolwiek innego oznaczenia pozwalającego na jego identyfikację, a także o niekompletnej treści, manipulowanie treścią akt sprawy,

b) art. 10 § 1 k.p.a. w związku z art. 9 k.p.a. w związku z art. 81 k.p.a. poprzez brak poinformowania skarżącego o dołączeniu do akt postępowania po ich przeglądaniu przez pełnomocnika 7 kwietnia 2022 r. wydruku karty ponownej oceny merytorycznej wykonania projektu, uniemożliwiając ustosunkowanie się do dowodu, zatajenie przed skarżącym korespondencji z ekspertem i treści opinii eksperta,

c) art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wyczerpującej, obiektywnej i swobodnej oceny materiału dowodowego,

d) art. 7a § 1 k.p.a. poprzez brak rozstrzygnięcia na korzyść skarżącego wątpliwości interpretacyjnych dotyczących wymagań stawianych jednostce naukowej będącej wykonawcą projektu, w sytuacji gdy brak jest w umowie o dofinansowanie projektu czy regulaminie konkursu przepisu statuującego normę prawną, zgodnie

z którą uczelnia ma mieć charakter techniczny, a organy wywodzą tę normę

z przepisów o charakterze klauzul generalnych, zobowiązujących do zachowania należytej staranności przy dokonywaniu wydatków i przestrzegania innych przepisów prawa,

e) art. 84 § 1 k.p.a. w związku z art. 73 § 1 k.p.a. w związku z art. 79 § 1 i 2 k.p.a. w związku z art. 68a ustawy wdrożeniowej poprzez brak przekazania skarżącemu karty oceny merytorycznej wykonania projektu, brak dołączenia tej karty do akt sprawy, brak ujawnienia tożsamości eksperta, brak powiadomienia skarżącego o terminie przeprowadzenia dowodu z biegłego i o korespondencji

z ekspertem z 10 marca 2020 r., a także brak dołączenia tej korespondencji do akt.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podnosząc argumenty prezentowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd uznał bowiem, rozpoznając niniejszą sprawę, że organy administracji publicznej nie naruszyły przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p., zgodnie z którym w przypadku, gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane

z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p., - podlegają zwrotowi przez beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 9.

Jednocześnie ust. 8 tego artykułu stanowi, że w przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w ust. 1, instytucja, która podpisała umowę

z beneficjentem, wzywa go do: 1) zwrotu środków lub 2) do wyrażenia zgody na pomniejszenie kolejnych płatności, o którym mowa w ust. 2, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania.

W ust. 9 tego artykułu stwierdzono zaś, że po bezskutecznym upływie terminu, o którym mowa w ust. 8, organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej lub instytucji pośredniczącej wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki, oraz sposób zwrotu środków.

Z treści art. 184 ust. 1 u.f.p. wynika, że wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej oraz z innych źródeł zagranicznych są dokonywane zgodnie

z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu.

Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowoadministracyjnym wykorzystanie środków przeznaczonych na realizację programów finansowych z udziałem środków europejskich z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 ust. 1 u.f.p., powinno być rozumiane szeroko. "Inne obowiązujące procedury" to normy wynikające z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, jak również procedury określone w dokumentach systemu realizacji danego programu (tzw. wytyczne),

a także w umowie o dofinansowanie realizacji projektu. Są one bowiem źródłem praw

i obowiązków dla beneficjenta, który w chwili podpisania umowy zobowiązuje się do stosowania jej regulacji, w tym określonych w niej warunków, jakie powinny spełniać wydatki kwalifikowane (por. wyroki NSA: z 12 września 2017 r., sygn. akt ll GSK 3597/15; z 17 maja 2017 r., sygn. akt ll GSK 2420/15; z 12 kwietnia 2017 r., sygn. akt ll GSK 2389/15; z 22 marca 2017 r., sygn. akt ll GSK 3026/15; z 17 września 2015 r., sygn. akt II GSK 1745/14; z 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1546/12, wszystkie publ. CBOSA).

Zgodnie z art. 52 ust. 1 ustawy wdrożeniowej podstawę dofinansowania projektu stanowi umowa o dofinansowanie projektu albo decyzja o dofinansowaniu projektu. Umowa określa warunki dofinansowania projektu, a także prawa i obowiązki beneficjenta z tym związane. W przypadku zawarcia umowy o dofinansowanie zgodnie z przyjętym przez instytucję wzorem uznać należy, że reguluje ona również procedurę realizacji projektu. Naruszenie więc warunków umowy o dofinansowanie projektu jest zawsze naruszeniem procedury, o jakiej mowa w art. 184 ust. 1 u.f.p., skutkującym konieczność odzyskiwania przez organ kwot podlegających zwrotowi (por. wyrok NSA z 3 lutego 2017 r., sygn. akt II GSK 1364/15, publ Lex nr 2237159).

Należy też wskazać, że podstawą żądania zwrotu środków jest zaistnienie "nieprawidłowości", o którym mowa w art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013, definiowane jako jakiekolwiek naruszenie przepisu prawa wspólnotowego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem. Przesłanki uznania danego czynu za nieprawidłowość mają charakter łączny, a więc konieczne jest naruszenie jakiegokolwiek przepisu prawa, które musi wynikać z działania lub zaniechania beneficjenta, a nadto naruszenie to ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem. Dla zastosowania korekty finansowej,

o której mowa w art. 143 ust. 2 rozporządzenia 13003/2013, wystarczająca jest sama potencjalna możliwość wystąpienia szkodliwego wpływu.

W kontrolowanej sprawie podstawą wszczęcia postępowania administracyjnego, zakończonego wydaniem zaskarżonej decyzji, było wykorzystanie środków przeznaczonych na realizację przedmiotowego projektu z naruszeniem procedur wynikających z przepisów umowy o dofinansowanie projektu oraz Wytycznych. Przypomnieć w tym miejscu należy, że skarżący otrzymał dofinansowanie projektu w ramach Osi Priorytetowej I "Wykorzystanie działalności badawczo-rozwojowej w gospodarce", w ramach Działania 1.2 "Działalność badawczo-rozwojowa przedsiębiorstw" RPO WM na lata 2014-2020. Organy obu instancji przeanalizowały zebrany w sprawie materiał dowodowy pod kątem kwalifikowalności poniesionych wydatków, tzn. czy zostały one poniesione zgodnie

z zapisami umowy o dofinansowanie projekt oraz postanowieniami Wytycznych.

Przepis § 3 ust. 7 umowy o dofinansowanie projektu przewiduje, że beneficjent realizuje projekt z należytą starannością, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa krajowego i unijnego oraz procedurami obowiązującymi w ramach RPO WM 2014-2020 w sposób, który zapewni prawidłową i terminową realizację projektu oraz osiągnięcie celów zakładanych we wniosku o dofinansowanie projektu.

Umowa o dofinansowanie projektu z 14 lutego 2019 r. zawarta między beneficjentem a Województwem Mazowieckim określa z kolei sankcje za niedotrzymanie jej warunków i wykorzystanie całości lub części dofinansowania bez zachowania obowiązujących procedur, niezgodnie z przeznaczeniem lub nienależnie (§ 12 i § 21 tej umowy), mogące polegać na rozwiązaniu umowy, wstrzymaniu wypłaty, zastosowaniu korekt finansowych, zwrocie całości lub części dofinansowania.

Zgodnie natomiast z § 5 ust. 5 pkt 1 ww. umowy beneficjent zobowiązał się do stosowania Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach EFRR oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020 (w niniejszym przypadku z dnia 19 lipca 2017 r.), tj. obowiązujących w momencie wszczęcia procedury ogłoszenia konkursu/naboru. Istotne jest w tym miejscu, że skarżący znał treść Wytycznych już na etapie procedury konkursowej przed zawarciem umowy o dofinansowanie projektu. W toku realizacji projektu był więc zaznajomiony z wymaganiami, jakich będzie musiał przestrzegać.

Zgodnie z sekcją 6.2. pkt 3 lit. e, f, g ww. Wytycznych, nazwaną "Ocena kwalifikowalności wydatku", wydatek jest wydatkiem kwalifikowalnym, jeśli został poniesiony zgodnie z postanowieniami umowy o dofinansowanie, w związku

z realizacją projektu, jest niezbędny do realizacji celów projektu; powinien również zostać zrealizowany w sposób przejrzysty, racjonalny i efektywny, z zachowaniem zasad uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów. Jak wskazał organ odwoławczy, ocena kwalifikowalności wydatków dokonywana jest wieloetapowo: na etapie wyboru projektu, na etapie jego realizacji oraz rozliczania.

Zgodnie natomiast z sekcją 6.5.2 pkt 11 lit. b) oraz pkt 22 lit. a) Wytycznych, nazwaną "Zamówienia udzielane w ramach projektu", w celu spełnienia zasady konkurencyjności należy wybrać najkorzystniejszą ofertę zgodną z opisem przedmiotu zamówienia, złożoną przez wykonawcę spełniającego warunki udziału

w postępowaniu w oparciu o ustalone w zapytaniu ofertowym kryteria oceny. Przy czym nie jest możliwe dokonywanie istotnych zmian postanowień umowy w stosunku do treści oferty, na podstawie której dokonano wyboru wykonawcy, chyba że zamawiający przewidział możliwość dokonania takiej zmiany w zapytaniu ofertowym oraz określił warunki takiej zmiany, o ile nie prowadzą one do zmiany charakteru umowy. Innymi słowy, w celu spełnienia zasady konkurencyjności należy: wybrać najkorzystniejszą ofertę zgodną z opisem przedmiotu zamówienia, złożoną przez wykonawcę spełniającego warunki udziału w postępowaniu w oparciu o ustalone

w zapytaniu ofertowym kryteria oceny oraz nie jest możliwe dokonywanie istotnych zmian postanowień zawartej umowy w stosunku do treści oferty, na podstawie której dokonano wyboru wykonawcy. Za zmianę istotną, zgodnie z Wytycznymi, uznaje się m.in. zmianę polegającą na zastąpieniu wykonawcy, któremu zamawiający udzielił zamówienia, nowym wykonawcą, bez zmiany zapytania ofertowego.

W przedmiotowej sprawie beneficjent w zapytaniu ofertowym nr [...] z 14 grudnia 2018 r. wskazał, że przedmiotem projektu jest zdobycie nowej wiedzy w zakresie: jak sposób kucia wpływa na obróbkę cieplną

i nakładanie powłok (zastosowane gatunki stali, zastosowane podkłady podsmarowne, porowatości powierzchni); jak obróbka cieplna (zastosowane gazy

i płyny do chłodzenia) wpływa na nakładanie powłok; optymalny dobór parametrów powłoki oraz zaimplementowania jej w wyrobach strony. Planowane prace zakładały zbadanie aktualnie dostępnej wiedzy z dziedziny nauki i technologii.

Beneficjent wybrał jako wykonawcę usługi B+R Wyższą Szkołę Finansów

i Zarządzania w B., wskazując w umowie z 4 lutego 2019 r., że jednostką wykonującą prace badawczo-rozwojowe będzie jej Wydział Zarządzania Filia w E. (§ 2 ust. 1 umowy na wykonanie usługi B+R). Wybrany wykonawca posiadał kategorię B, wymaganą w procedurze konkursowej (por. decyzja Ministra Nauki

i Szkolnictwa Wyższego Nr [...]). Z treści umowy na wykonanie usługi B+R z 4 lutego 2019 r. nie wynika, aby przewidziano zlecenie prac innemu podwykonawcy, tak samo w zapytaniu ofertowym nie wskazano, że część zadań zostanie powierzona innemu podmiotowi. Tymczasem wykonawca usługi nie przeprowadził badań samodzielnie, ponieważ w raporcie z 16 grudnia 2019 r. wskazano, że przy realizacji ww. umowy miała miejsce współpraca B+R z Centrum Badań nad Innowacjami Państwowej Szkoły Wyższej im. [...]w B.. Tak więc kluczowe dla realizacji projektu badania B+R w postaci skaningu elektronowego oraz spektrometrycznej analizy rentgenowskiej dostarczonych próbek (badania laboratoryjne komponentu techniczno-inżynieryjnego projektu) zostały wykonane przez inny podmiot, który posiadał wymaganą do tego rodzaju badań aparaturę (urządzenie SEM Hitachi TM-3000 i spektometr EDS). Bez tych badań nie można byłoby przeprowadzić analizy i wnioskowania, których dokonał już wykonawca.

Sąd podziela ustalenia organów, że stanowi to zmianę postanowień umowy

z 4 lutego 2019 r. w stosunku do zapytania ofertowego i do zawartej umowy, którą należy ocenić jako istotną, bowiem zamawiający nie przewidział powierzenia innemu wykonawcy kluczowej części prac. Wnioskodawca nie zmienił także zapytania ofertowego, do czego miał prawo na podstawie obowiązujących go Wytycznych (sekcja 6.5.2 pkt 16). Dołączone przez skarżącego do akt sprawy dokumenty

w postaci umowy konsorcjum naukowego z 1 października 2017 r. zawartej między Wyższą Szkołą Finansów i Zarządzania w B. a Collegium [...] Szkołą Wyższą z siedzibą w S. oraz porozumienia o współpracy z 2 sierpnia 2019 r. zawartego pomiędzy Państwową Szkołą Wyższą im. [...] w B. a Collegium [...] Szkołą Wyższą z siedzibą w S. nie stanowią przeciwdowodu wobec ustaleń organów w przedmiotowej sprawie. Żaden z ww. dokumentów nie jest bowiem umową o współpracy przy pracach badawczo- rozwojowych zawartą między Wyższą Szkołą Finansów i Zarządzania w B. a Państwową Szkołą Wyższą im. [...] w B.. Dlatego nie można było uznać, że wykonawca usługi B+R wskazany w umowie z 4 lutego 2019 r. samodzielnie wykonał zamówienie.

Drugą sporną kwestią jest ocena, czy wybrany przez skarżącego wykonawca posiadał merytoryczne kompetencje do wykonania przedmiotowego zamówienia. Bezsporne jest, że posiada on kategorię naukową B w dziedzinie nauk humanistycznych i społecznych, nie zaś technicznych, co jasno wynika

z uzasadnienia decyzji Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z 15 listopada 2017 r. Opis przedmiotu zamówienia w przedmiotowej sprawie niewątpliwe wskazuje na techniczny charakter badań B+R, a nie humanistyczny czy społeczny. Już sam fakt, że kluczowe zlecone wykonawcy badania w ramach projektu "Prace badawczo-rozwojowe nad powłokami galwanicznymi dla elementów łącznych w Firmie K. [...], P. K." przeprowadził inny podmiot, który dysponował możliwościami

i niezbędnym sprzętem w tym zakresie, świadczy o tym, że wykonawca w dziedzinie nauk technicznych nie był kompetentny.

Sąd nie podziela stanowiska skarżącego, że jedynie 5-10% procesów badawczych, składających się na realizację projektu, dotyczy kwestii technicznych,

a pozostałe procesy badawcze 90-95% dotyczą problemów zarządzania procesem produkcji i dostosowania jej do wymagań rynkowych. Z Regulaminu konkursu nr [...], który jest wiążący dla beneficjenta przez cały okres realizacji umowy, a nie tylko na etapie aplikowania o środki unijne, wynika bowiem, że zakres projektu obejmował zakup usługi, polegającej na opracowaniu nowego lub znacząco ulepszonego wyrobu, usługi, technologii produkcji, przygotowanie prototypu doświadczalnego, zmian procesowych lub nowego projektu wzorniczego (punkt 2.2). Zakres usług badawczych powinien obejmować fazę badań przemysłowych lub prac rozwojowych (pkt 2.3 Regulaminu konkursu), a nie problemy z zarządzaniem i dostosowanie do wymagań rynkowych. Opis projektu zawarty we wniosku o dofinansowanie (pkt A5., pkt D2.1., pkt C2.) świadczy o tym, że planowane prace zakładały zbadanie aktualnie dostępnej wiedzy z dziedziny nauki i technologii, a beneficjent przewidział, iż przeprowadzone prace badawcze wpisują się w definicję innowacji produktowej, nowej technologii, której produkt finalny docelowo będzie dostępny dla wszystkich w związku z podniesieniem jego walorów ("podniesienie wytrzymałości śrub transportowa fi7x114,5 i silnia z podkładką fi7,6x41 poprzez zastosowanie nowych komponentów (powłok)"). Z pewnością nie są to zadania

z dziedziny nauk społecznych w dyscyplinie nauk o zarządzaniu, jak wskazał

w piśmie z 25 maja 2020 r. mgr inż. arch. M. S. - koordynator prac B+R wskazany w Raporcie, a celem projektu nie było podniesienie konkurencyjności firmy, tylko nowatorskie, innowacyjne rozwiązanie oparte na pracach B+R nad powłokami galwanicznymi dla elementów łącznych w firmie skarżącego.

Nie jest więc bez znaczenia specjalizacja wybranej jednostki naukowej jako wykonawcy usługi B+R. W tym zakresie organy, wbrew zarzutom skargi, dokonały rzetelnej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego. Sąd podziela ocenę organów, że wykonawca usługi B+R, tj. Wyższa Szkoła Finansów i Zarządzania

w B. Wydział Zarządzania Filia w E. nie spełnia wymogu dokumentacji konkursowej, ponieważ nie posiada kompetencji merytorycznych i potencjału do wykonania prac opisanych we wniosku o dofinansowanie projektu. Beneficjent (zamawiający) nie dołożył należytej staranności podczas weryfikacji wybranej jednostki naukowej (wykonawcy) pod kątem dziedziny, w jakiej uzyskała kategorię naukową B, w konsekwencji czego wybrał podmiot, który nie spełniał kryterium dostępu "Wykonawca usługi", a część kluczowych zadań nie została wykonana przez wybranego wykonawcę (błąd w wyborze wykonawcy usługi B+R). Nieprawidłowość

w wyborze została potwierdzona w trakcie kontroli realizacji projektu przez eksperta zewnętrznego (ponowna ocena merytoryczna projektu), podczas której nie przyznano punktu w zakresie spełnienia ww. kryterium dostępu.

Powyższe skutkuje uznaniem, że środki przeznaczone na realizację przedmiotowego programu (wypłacone wnioskodawcy w dwóch ratach: 106.650 zł – 2 maja 2019 r. i 79.000 zł – 10 lipca 2019 r.) zostały wykorzystane z naruszeniem procedur, tj. § 3 ust. 7 i § 5 ust. 5 pkt 1 umowy o dofinansowanie projektu

i Wytycznych, które są integralną częścią tej umowy, w zakresie kwalifikowalności wydatków, tj. sekcji 6.5.2 pkt 11 lit. b) oraz pkt 22 lit. a). Doszło więc do nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013, która pozostaje w związku przyczynowo-skutkowym ze szkodą poniesioną przez budżet UE, polegającą na poniesieniu nieuzasadnionych i niecelowych wydatków. Finansowanie zadań niespełniających warunków określonych zarówno

w dokumentacji konkursowej, jak i niezgodnie z zasadą konkurencyjności niewątpliwie działa na szkodę budżetu UE.

Nadto z treści art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013 wynika, iż dla uznania, że doszło do "nieprawidłowości" wystarczy nawet ustalenie, że wskutek naruszenia procedur obowiązujących przy wydatkowaniu środków unijnych powstała hipotetyczna możliwość powstania szkody w budżecie ogólnym UE (szkoda potencjalna). Stwierdzenie "rzeczywistej" szkody nie ma podstawowego znaczenia (por. wyroki NSA: z 7 kwietnia 2017 r., sygn. akt II GSK 1984/15, z 11 stycznia 2017 r., sygn. akt II GSK 3148/15, publ. CBOSA).

W tak ustalonym stanie faktyczno-prawnym niniejszej sprawy należy stwierdzić, że odpowiedzialność administracyjna beneficjenta z tytułu zobowiązania do zwrotu dofinansowania ze środków pochodzących z budżetu UE w trybie art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. ma charakter obiektywny, a organy orzekające nie posiadają w tym zakresie możliwości odstąpienia od dochodzenia zwrotu ww. środków publicznych, tylko mają obowiązek interweniować w wypadku naruszenia przepisów, do których przestrzegania zobowiązał się beneficjent (por. wyroki NSA z: 14 grudnia 2017 r.,

sygn. akt II GSK 3449/15, z 13 lutego 2014 r., sygn. akt II GSK 1862/12, publ. CBOSA). Warto w tym miejscu zauważyć, że ubieganie się przez dany podmiot

o dofinansowanie realizowanych zadań nie jest obowiązkiem, tylko uprawnieniem

i przystępując do konkursu przyjmuje się zasady obowiązujące przy realizacji takich zadań.

W świetle powyższych rozważań, zdaniem Sądu, niezasadne są zarzuty skargi dotyczące niewłaściwego zastosowania przepisu art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p.

W odniesieniu do zarzucanego w skardze naruszenia przepisów postępowania, Sąd nie dopatrzył się uchybień, które skutkowałyby uchyleniem zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji, a tym bardziej stwierdzeniem ich nieważności. Organy orzekające, działając zgodnie z art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a., dokonały bowiem dokładnej analizy całego materiału dowodowego, w szczególności umowy o dofinansowanie projektu w powiązaniu z treścią Wytycznych, raportu z prac B+R, dokumentacji pokontrolnej, ofertowej, przedstawionych w toku postępowania przez stronę dokumentów, rozważyły korespondencję prowadzoną ze skarżącym, dokładnie i merytorycznie odpowiedziały beneficjentowi na zastrzeżenia pokontrolne. Następnie na podstawie wszechstronnej i swobodnej oceny dowodów zebranych

w sprawie, zgodnie z art. 80 k.p.a., dokonały prawidłowej subsumpcji ustalonego stanu faktycznego do hipotezy normy prawnej wskazanej w art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. Ocena całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, wbrew zarzutom skargi, nie była pobieżna i dowolna, ale oparta na dogłębnej analizie stwierdzonych naruszeń w połączeniu z odpowiednimi przepisami prawa oraz prawidłowo uzasadniona, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Fakt, że skarżący ma odmienną ocenę prawną prawidłowości realizacji przedmiotowego projektu nie przesądza

o naruszeniu przez organy przy rozpoznawaniu tej sprawy ogólnych zasad postępowania administracyjnego, przepisów dotyczących postępowania wyjaśniającego, oceny materiału dowodowego oraz sposobu uzasadnienia kontrolowanych decyzji.

Na etapie kontroli sądowej w aktach administracyjnych znajdywały się już wszystkie dokumenty, których brak zauważył pełnomocnik skarżącego podczas przeglądania akt, tj. pismo MJWPU z 10 marca 2020 r. do kierownika Wydziału Oceny Merytorycznej Wniosków EFRR z prośbą o ponowną ocenę eksperta

w zakresie kryterium dostępu "Wykonawca usługi" oraz elektroniczna wersja kart oceny merytorycznej pierwotnej i ponownej projektu. Dlatego zbędne było dopuszczanie dowodów z tych dokumentów na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a.

W ocenie Sądu stwierdzone uchybienie organów w postaci późniejszego (a nie bieżącego) dołączenia do akt administracyjnych kwestionowanych dokumentów nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Jeśli chodzi o pierwotną kartę oceny merytorycznej, to powinna być stronie znana, ponieważ z uwagi na zakwalifikowanie projektu do dofinansowania sporne kryterium dostępu "Wykonawca usługi" musiało być ocenione pozytywnie.

Odmienna ocena powyższego kryterium nastąpiła podczas ponownej oceny eksperta już po wykonaniu prac B+R, na etapie kontroli realizacji projektu. Treść tej opinii przywołano w informacji pokontrolnej (strona 13) oraz w odpowiedzi na zastrzeżenia do informacji pokontrolnej (pismo z 25 sierpnia 2020 r.). Dodatkowo

w piśmie z 14 maja 2020 r. MJWPU poinformowała stronę, że na potrzeby kontroli projekt został poddany ponownej ocenie merytorycznej z uwagi na istniejące wątpliwości co do prawidłowości wyboru wykonawcy usługi B+R.

Samo pismo z 10 marca 2022 r. jest jedynie dokumentem wewnętrznym organu I instancji o poddanie projektu ponownej ocenie merytorycznej, o czym beneficjent został poinformowany w piśmie z 14 maja 2020 r., a wszystkie załączniki do tego pisma przekazane ekspertowi znajdują się w aktach administracyjnych i były stronie znane, tj.: decyzja o przyznaniu Wyższej Szkole Finansów i Zarządzania

w B. Wydział Zarządzania w E. kategorii naukowej B, umowa na wykonanie usługi prac B+R z 4 lutego 2019 r. oraz pismo wykonawcy usługi z 6 lutego 2020 r. w odpowiedzi na zapytanie skarżącego.

Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego zawarte w odpowiedzi na skargę, że ponowna ocena eksperta dotycząca oceny spornego kryterium dostępu nr 6, z uwzględnieniem wiedzy na temat wykonawcy usługi już po sporządzeniu przez niego Raportu z prac B+R, to materiał źródłowy, na podstawie którego MJWPU sformułowała informację pokontrolną przesłaną beneficjentowi (do której złożył zastrzeżenia), a następnie organy orzekające formułowały swoje stanowisko, mające odzwierciedlenie w kontrolowanych decyzjach (wewnętrzny dokument instytucji wdrażającej uzyskany w toku kontroli realizacji projektu). Ocena eksperta nie jest więc opinią biegłego, do którego stosuje się przepisy k.p.a., a sposób wyznaczania ekspertów określa szczegółowo przepis art. 68a ustawy wdrożeniowej.

Zgodzić się należy ze skarżącym, że wydruk dokumentu elektronicznego nie jest dokumentem elektronicznym w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy o informatyzacji. Organ odwoławczy przyznał, że w aktach administracyjnych przedmiotowej sprawy znalazły się wydruki karty oceny wniosku, a nie jej wersja elektroniczna, która została przesłana dopiero wraz z odpowiedzią na skargę. Jednak - w ocenie Sądu – z uwagi na powyższe wywody uchybienie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie była obarczona wadami wynikającymi z naruszenia przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy czy też naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Brak jest również przesłanek z art. 156

§ 1 k.p.a., które byłyby podstawą do stwierdzenia nieważności kontrolowanych decyzji. Uznając, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, Sąd oddalił skargę strony jako niezasadną, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a.