Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1472/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-11-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 58;  art. 7 i 77
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, , Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2009 r. sprawy ze skargi R. U. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] kwietnia 2009 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] decyzją z dnia [...] lipca 2008 r., nr: [...] odmówił R. U. wznowienia postępowania zakończonego decyzją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] z dnia [...] grudnia 2006 r., nr [...] w sprawie przeniesienia odpowiedzialności na R. U., jako członka zarządu za zadłużenie "[...]" Sp. z o.o. wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu nieopłaconych składek.

W decyzji zawarto błędne pouczenie, że na powyższą decyzję służy stronie prawo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, w terminie 30 dni od daty doręczenia decyzji.

Powyższa decyzja została doręczona R. U. w dniu 29 lipca 2008 r., który zgodnie z pouczeniem zaskarżył ją skargą.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku po rozpoznaniu powyższej skargi postanowieniem z dnia 17 listopada 2008 r., sygn. akt I SA/Gd 721/08 odrzucił skargę. W uzasadnieniu postanowienia stwierdził, że niewyczerpanie przez stronę – przed wniesieniem skargi do sądu – środka zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym, skutkuje niedopuszczalnością skargi.

Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 17 listopada 2008 r. zostało doręczone R. U. w dniu 24 listopada 2008 r.

W dniu 12 grudnia 2008 r. R. U. wniósł odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] z dnia [...] lipca 2008 r., znak: [...] do Ministra Pracy i Polityki Społecznej za pośrednictwem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w [...] wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Podniósł w nim, że zastosował się do błędnego pouczenia organu pierwszej instancji o możliwości wniesienia od tej decyzji skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Wniesienie zatem odwołania po terminie nastąpiło bez jego winy, co stanowi przesłankę do przywrócenia mu terminu do jego wniesienia.

Minister Pracy i Polityki Społecznej postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r., znak: [...], na podstawie art. 59 § 2 w związku z art. 58 § 2 i § 3 oraz art. 180 K.p.a. i art. 66 ust. 5 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2007 r., Nr 11, poz. 74 z późn. zm.), odmówił R. U. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] z dnia [...] lipca 2008 r.

W uzasadnieniu postanowienia organ stwierdził, że postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 listopada 2008 r. odrzucające skargę R. U. zostało mu doręczone w dniu 24 listopada 2008 r. Z powyższego wynika, że jego prośba o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania została wniesiona z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 58 § 2 K.p.a.

Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu nie może być przywrócony (art. 58 § 3 K.p.a.).

Organ stwierdził, że z dniem doręczenia skarżącemu postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego - 24 listopada 2008 r. - rozpoczął swój bieg termin określony w art. 58 § 2 K.p.a., a zatem wniosek o jego przywrócenie złożony w dniu 12 grudnia 2008 r. jest spóźniony.

Na powyższe postanowienie R. U. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o jego uchylenie. W skardze zarzucił: naruszenie art. 58 K.p.a. polegające na bezpodstawnym przyjęciu, że skarżący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w terminie siedmiu dni od dnia ustania przyczyny niezawinionego przez stronę niedochowania terminu. Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku zostało doręczone żonie skarżącego w dniu 24 listopada 2008 r., lecz skarżący o przyczynie niedochowania terminu dowiedział się w dniu 4 grudnia 2008 r., bowiem w tym dniu dowiedział się o istnieniu korespondencji i zapoznał się z treścią postanowienia. Żona skarżącego po otrzymaniu korespondencji w dniu 27 listopada 2008 r., nie otwierając postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 listopada 2008 r. złożyła je wraz z własnymi dokumentami i do dnia 4 grudnia 2008 r. nie okazała skarżącemu, który podczas przypadkowego przeglądania dokumentów w dniu 4 grudnia 2008 r. powziął wiadomość o postanowieniu i miał możliwość zapoznać się z jego treścią;

Ponadto naruszenie art. 7 K.p.a. polegające na tym, że organ nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz art. 75 K.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadków w celu zbadania, kiedy de facto skarżący powziął wiadomość o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2008 r., znak: [...]. w sposób dostateczny, czy istotnie w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, w szczególności poprzez nie poinformowanie skarżącego o wynikających z art. 58 § 1 i § 2 K.p.a. warunkach pozytywnego rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu oraz nie wezwanie go do złożenia stosownych, szczegółowych wyjaśnień.

Minister Pracy i Polityki Społecznej w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Instytucja przywrócenia terminu przewidziana w art. 58 K.p.a. stwarza możliwość skutecznego dokonania czynności procesowej przez stronę w sytuacji, gdy upłynął już termin do jej podjęcia. Ma ona na celu ochronę strony przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu. Organ ma obowiązek przywrócenia terminu, o ile zostaną spełnione łącznie cztery przesłanki o których mowa w art. 58 § 2 K.p.a. Pierwszą przesłanką jest uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy. Ta przesłanka jest spełniona, bowiem organ pierwszej instancji wadliwie pouczył skarżącego o przysługujących mu środkach do zaskarżenia decyzji. Drugą przesłanką jest wniesienie przez zainteresowanego wniosku (prośby) o przywrócenie terminu. Przesłanka ta została spełniona. Trzecią przesłanką jest dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności dla której był ustanowiony przywracany termin. Ta przesłanka też jest spełniona, bowiem skarżący wniósł odwołanie i przy nim zawarł wniosek o przywrócenie terminu. Ostatnią przesłanką jest dochowanie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu (nieprzywracalnego). W niniejszej sprawie sporne jest czy została dochowana ostatnia z omówionych przesłanek.

Zauważyć należy, że termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu zaczyna biec dopiero od dnia ustania przeszkody i licząc od tego dnia wynosi siedem dni. Skarżący o tym, że w ogóle uchybił terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w [...] z dnia [...] lipca 2008 r. dowiedział się z postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, które odrzuciło jego skargę od tej decyzji, jako niedopuszczalną, gdyż nie wyczerpał środków zaskarżenia jakie mu służyły przed organami administracji. Przyczyną takiego stanu rzeczy był brak pouczenie organu pierwszej instancji w decyzji o możliwości złożenia od niej odwołania. Wada pouczenia co do prawa odwołania nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia (art. 112 K.p.a.). Organ drugiej instancji rozpoznając wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia odwołania nie brał w ogóle pod uwagę uregulowań zawartych w art. 112 K.p.a., które chronią interes skarżącego, a nadto nie wyjaśnił z należytą starannością daty ustania przyczyny uchybienia terminu. Samo zwrócenie się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku o nadesłania odpisu zwrotnego potwierdzenia doręczenia skarżącemu odpisu postanowienia z dnia 17 listopada 2008 r., sygn. akt I SA/Gd 721/08, było działaniem jak najbardziej prawidłowym. Jednak już sama ocena tego dokumentu nastąpiła z naruszeniem przepisów o doręczeniach pism sądowych. Aby przesyłkę sądową można było uznać za skutecznie doręczoną należy doręczenie ocenić w oparciu o przepisy rozdziału 4 Doręczenia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. ,zwanej dalej p.p.s.a). Z odpisu zwrotnego potwierdzenia doręczenia skarżącemu postanowienia, znajdującego się na k: 11 akt administracyjnych, wynika, że przesyłkę z powodu nieobecności adresata doręczono dorosłemu domownikowi M. U. - żonie. Doręczyciel jednak nie zakreślił (a co powinien uczynić), że odbierająca przesyłkę podjęła się oddania adresatowi przesyłki. Organ drugiej instancji, wobec takiego stanu rzeczy, wadliwie przyjął fikcję doręczenia przesyłki skarżącemu na dzień 24 listopada 2008 r. Doręczenie zastępcze byłoby skuteczne jeżeli odbiorca dorosły domownik podjąłby się oddania adresatowi pisma (art. 72 p.p.s.a.). Skuteczność bowiem doręczenia zastępczego zależy od zachowania wszystkich warunków tego doręczenia, o których mowa w art. 72 p.p.s.a. Powyższe okoliczności wskazują, że przesyłka sądowa zawierająca postanowienie o odrzuceniu skargi nie została doręczna skarżącemu w dacie, jaką przyjął organ.

Wszystko to wskazuje, że organ rozpoznając wniosek skarżącego o przywrócenie terminu nie wyjaśnił należycie przesłanek uzasadniających przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, czym naruszył art. 7 K.p.a., art. 77 K.p.a., art. 58 K.p.a. i naruszenie tych przepisów miało istotny wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu prośby skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, organ Minister Pracy i Polityki Społecznej powinien uwzględnić powyższe wskazania.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 .§ 1 pkt. 1 c p.p.s.a. oraz art. 152 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji.