Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 547/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2013-08-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 83
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Magdalena Dąbek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi "A" Spółki Komandytowo-Akcyjnej w K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności 1. uchyla zaskarżoną decyzję i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej Spółki kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] r. "A" Spółka Komandytowo-Akcyjna z siedzibą w K. zwróciła się do Prezydenta Miasta C. o przekształcenie w prawo własności prawa użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w C., przy ul. [...], obejmującej działki o numerach geodezyjnych: "1", "2", "3", "4", "5", "6" o powierzchni [...] m2, dla której prowadzona jest księga wieczysta [...] Sądu Rejonowego w C.

Decyzją z dnia [...]r. nr [...], działając na podstawie art.1 ust. 1 i ust. 3, art. 3 ust. 1 pkt 1, ust. 2, ust. 3, art. 4 ust 1-4, ust. 6 i ust. 13, art. 5a ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (tekst jednolity: Dz. U. 2012, poz. 83 z późn. zm.) w związku z art 67 ust. 3a i art. 69 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity: Dz. U. 2010, Nr 102, poz. 651 z późn. zm.), oraz art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego, Prezydent Miasta C. orzekł o przekształceniu w prawo własności prawa użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w C. przy ul. [...], obejmującej działki o numerach geodezyjnych: "5" o pow. [...] m2 i "6" o pow. [...] m2, dla której prowadzona jest księga wieczysta [...] Sądu Rejonowego w C., stanowiącej własność Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym spółki "A" Spółka Komandytowo-Akcyjna z siedzibą w K. Jednocześnie organ I instancji ustalił wysokość opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności ww. działek na kwotę [...] zł, odmawiając rozłożenia płatności na raty.

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że zgodnie z treścią wpisu w księdze wieczystej nieruchomość położona w C., obejmująca działki o numerach geodezyjnych: "1", "2". "3", "4", "5", "6" o powierzchni [...]m2 stanowi własność Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym spółki "A" Spółka Komandytowo-Akcyjna z siedzibą w K. - do dnia [...]r. Wpis prawa użytkowania wieczystego na rzecz wnioskodawcy nastąpił w księdze wieczystej [...] w dniu [...]r. na podstawie umowy przeniesienia własności z dnia [...]r. Rep. [...] nr [...]. Poprzednikiem prawnym wnioskodawcy była "A" z siedzibą w C., a wpis prawa użytkowania wieczystego na jej rzecz nastąpił w księdze wieczystej [...] w dniu [...] r. Zgodnie z art. 1 ust. 1 i 3 ww. ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. uprawnienie do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego przysługuje osobom fizycznym i prawnym będącym w dniu [...] r. użytkownikami wieczystymi nieruchomości, a także ich następcom prawnym zarówno osobom fizycznym jak i prawnym. W konsekwencji w ocenie organu I instancji w przedmiotowej sprawie wnioskodawcy spełnili przesłanki, o których mowa w art. 1 ust. 1 i 3 ww. ustawy. W stosunku do działek oznaczonych numerami geodezyjnymi "5" i "6" organ I instancji w dniu [...]r. z urzędu zawiesił postępowanie w sprawie przekształcenia w prawo własności prawa użytkowania wieczystego - do czasu zakończenia postępowania w sprawie z wniosku A. M. o zwrot przedmiotowej nieruchomości. Postanowieniem z dnia [...]r. postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało podjęte z urzędu, jednakże z uwagi na odmienny stan sprawy w stosunku do działek "1", "2", "3", "4" wydana została w dniu [...]r. odrębna decyzja w sprawie. Następnie Prezydent Miasta C. wskazał, że zgodnie z operatem szacunkowym sporządzonym w dniu [...]r. przez rzeczoznawcę majątkowego J. M. wartość prawa własności ww. działek ustalona została na kwotę [...]zł. Zgodnie zaś z operatem szacunkowym sporządzonym w dniu [...]r. przez rzeczoznawcę majątkowego J. W. wartość prawa użytkowania wieczystego ww. działek ustalona została na kwotę [...]zł. Przedłożone przez rzeczoznawców majątkowych operaty poddane zostały analizie pod względem zgodności z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. 2004, Nr 207, poz. 2109 z późn. zm.). Po przeanalizowaniu ww. operatów szacunkowych organ I instancji stwierdził, iż zawierają one w swej treści informacje niezbędne przy dokonywaniu wyceny przez rzeczoznawcę. Uznając, iż wycena została dokonana zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa, przyjęta została jako właściwa odnośnie określenia wartości ww. nieruchomości, a co za tym idzie jako dowód w sprawie. Po zaliczeniu na poczet wartości prawa własności wartości prawa użytkowania wieczystego – zgodnie z art. 69 ww. ustawy o gospodarce nieruchomościami - wysokość opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości ustalono na kwotę [...]zł. Ustosunkowując się natomiast do złożonego wniosku o rozłożenie opłaty z tytułu przekształcenia na raty organ wyjaśnił, że w myśl art. 5a ww. ustawy o przekształceniu przepisy ustawy stosuje się z uwzględnieniem przepisów o pomocy publicznej. Oznacza to, że gdy z wnioskiem o rozłożenie na raty opłaty z tytułu przekształcenia zwróci się osoba fizyczna lub prawna prowadząca działalność gospodarczą i w konkretnym przypadku zostaną spełnione wszystkie przesłanki z art. 107 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (dawny art. 87 ust. 1 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską) w stosunku do przedmiotowej ulgi należy zastosować przepisy o pomocy publicznej. Analiza przesłanek z art. 107 ust. 1 ww. Traktatu dokonana w przedmiotowej sprawie wskazuje, iż spełnione są wszystkie ww. przesłanki, a zatem wsparcie stanowiłoby pomoc publiczną. Organ I instancji winien więc zastosować do złożonego wniosku o rozłożenie opłaty na raty przepisy o pomocy publicznej. Organ wskazał, że pomoc de minimis stanowi szczególną kategorię wsparcia udzielanego przez państwo, gdyż uznaje się, że ze względu na swą małą wartość nie powoduje ona zakłócenia konkurencji w wymiarze unijnym. Zasady udzielania pomocy de minimis określa Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis. Organ podkreślił, że z badania treści działu IV księgi wieczystej [...] wynika, iż wnioskowana do przekształcenia nieruchomość obciążona jest szeregiem hipotek na łączną kwotę [...]zł, co nie daje gwarancji zabezpieczenia wierzytelność Skarbu Państwa. W tej sytuacji w ocenie organu I instancji nie jest możliwe przyznanie pomocy publicznej, bowiem nie jest dopuszczalne udzielenie pomocy publicznej podmiotowi w trudnej sytuacji ekonomicznej. Tym samym brak jest podstaw prawnych do uwzględnienia wniosku o rozłożenie opłaty z tytułu przekształcenia na raty.

Odwołanie od decyzji pierwszoinstancyjnej wniosła "A" Spółka Komandytowo-Akcyjna z siedzibą w K. Spółka podniosła, że nie znajduje się w trudnej sytuacji finansowej - w żadnym okresie rozliczeniowym nie zanotowała straty, przeciwnie z roku na rok wzrasta zysk, wzrastają obroty i wartość aktywów trwałych, co jednoznacznie potwierdzają sprawozdania finansowe złożone w Urzędzie. Ponadto przygotowując ocenę kondycji finansowej Spółki zostały zbadane wyłącznie wskaźniki zadłużenia długoterminowego za lata: [...],[...],[...] (za rok [...] wynosi [...]), a nie przebadano sytuacji finansowej Spółki globalnie - tzn. porównując wartość środków trwałych. Nie wzięto pod uwagę, iż zadłużenie długoterminowe spada corocznie o ok. [...]zł. Akcentując wysokość hipoteki kaucyjnej na nieruchomości nie wzięto pod uwagę, iż przedmiotowa hipoteka została ustanowiona na rzecz kredytu długoterminowego na remont i modernizację budynków przy ul. [...] w C.. Kredyt ten otrzymany w roku [...] na kwotę [...]zł na dzień [...] wynosi już tylko [...] zł, ponadto wysokość zabezpieczenie hipoteki ustalona w chwili zaciągania kredytu nie stanowi wysokości rzeczywistego zadłużenia Spółki. W załączeniu opinia bankowa. Zdaniem Spółki spełnia ona zatem wszystkie kryteria do otrzymania pomocy de minimis.

Pismem z dnia [...]r. Spółka wycofała wniesione odwołanie. Jednakowoż postanowieniem z dnia [...]r. nr [...]r. Wojewoda [...], działając na podstawie art. 137 k.p.a. odmówił uwzględnienia cofnięcia odwołania z uwagi na fakt, iż kontrolowane rozstrzygnięcie zostało wydane z naruszeniem przepisów ustawy z 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości.

W konsekwencji rozpoznania wniesionego odwołania decyzją z dnia [...] r. nr [...] r. Wojewoda [...] uchylił zaskarżoną decyzje pierwszoinstancyjną w całości i orzekł o odmowie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości oznaczonej jako działki "5" i "6" w C.

W uzasadnieniu organ odwoławczy zrelacjonował dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego, a następnie podniósł, że zgodnie z art. 1 ustawy z 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości osoby fizyczne i prawne będące w dniu [...]r. użytkownikami wieczystymi nieruchomości mogą wystąpić z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego tych nieruchomości w prawo własności. W myśl natomiast z ust. 3 art. 1 tej ustawy z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości mogą również wystąpić osoby fizyczne i prawne będące następcami prawnymi osób, o których mowa w ust. 1 i 1 a, a także osoby fizyczne i prawne będące następcami prawnymi osób, o których mowa w ust. 2. W cytowanym przepisie ustawodawca wskazując podmioty uprawnione do domagania się przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości posługuje się pojęciem osoby fizycznej i osoby prawnej, o których mowa w księdze pierwszej, tytule II, dziale I i II Kodeksu cywilnego. W oparciu o dokumenty przedłożone przez Prezydenta Miasta C. wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej ustalono, że aktualnie prawo użytkowania wieczystegi nieruchomości położonej w C. przy ul. [...], oznaczonej jako działki nr "1", nr "2", nr "3", nr "4", nr "5" i nr "6" o pow. [...]m2, ujawnionej w księdze wieczystej nr [...], przysługuje "A" Spółce Komandytowo-Akcyjnej na podstawie umowy z [...]r. Rep. [...] nr [...]. Spółka nabyła ww. prawo od A" z siedzibą w C., której poprzednikiem prawnym było Przedsiębiorstwo "B" S.A. wpisane do księgi wieczystej na postawie umowy o oddaniu mienia Skarbu Państwa do odpłatnego korzystania z [...]r. Rep. [...] nr [...], a następnie wykreślone w związku z umową sprzedaży zawartą z ww. Fundacją [...]Rep. [...] nr [...].

Organ odwoławczy podkreślił, iż zarówno spółka akcyjna jak i fundacja są osobami prawnymi. Oznacza to, że poprzednicy prawni aktualnego użytkownika wieczystego, w tym użytkownik wieczysty w dacie [...]r. był osobą prawną - a zatem jednym z dwóch rodzajów podmiotów uprawnionych do ubiegania się o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego. Przechodząc do oceny, czy aktualnemu użytkownikowi wieczystemu przysługuje roszczenie o przekształcenie tego prawa w prawo własności w pierwszej kolejności zaznaczyć należy, iż wnioskodawca jest spółką komandytowo - akcyjną której sposób powstania, zasady działania, rozwiązanie i likwidację uregulowano przepisami Kodeksu spółek handlowych. W art. 4 k.s.h. dokonano podziału spółek na osobowe i kapitałowe. Do spółek osobowych zaliczono: spółkę jawną spółkę partnerską spółkę komandytową oraz spółkę komandytowo - akcyjną, natomiast spółki kapitałowe to: spółka z ograniczoną odpowiedzialnością oraz spółka akcyjna. Powyższy podział związany jest między innymi przyznaniem spółkom kapitałowym osobowości prawnej oraz braku tego przymiotu w przypadku spółek osobowych (art. 12 k.s.h.). Organ odwoławczy zaakcentował, że poza wyżej wskazanymi osobami fizycznymi i prawnymi podmiotem stosunków cywilnoprawnych są także jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej, w doktrynie określane mianem "ułomnych osób prawnych". Do tej kategorii podmiotów należy właśnie spółka komandytowo - akcyjna, która łączy w sobie zarówno cechy spółki komandytowej, jak i spółki akcyjnej, mimo tego, jak wskazano wyżej, zaliczana jest do spółek osobowych. Zgodnie z art. 126 § 1 pkt 2 k.s.h. we wszystkich sprawach, do których nie stosuje się przepisów o spółce jawnej, do spółki komandytowo-akcyjnej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące spółki akcyjnej, w szczególności przepisy dotyczące kapitału zakładowego, wkładów akcjonariuszy, akcji, rady nadzorczej i walnego zgromadzenia. Mając na względzie reżim, jaki ustanowiono wobec osób prawnych w art. 33 Kodeksu cywilnego wskazać należy, iż odesłanie w art. 126 § 1 pkt 2 k.s.h. do przepisów o spółkach akcyjnych nie może obejmować art. 12 k.s.h. (dotyczącego osobowości prawnej spółek kapitałowych), gdyż jedynie wyraźny przepis prawa dotyczący określonego rodzaju jednostki organizacyjnej, w tym przypadku spółki komandytowo - akcyjnej, może jej przyznać osobowość prawną. W Kodeksie spółek handlowych brak jednak takiego przepisu. W cytowanym wyżej art. 1 ust. 1 ustawy z 29 lipca 2005 r. ustawodawca przyznał prawo żądania przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności dwóm rodzajom podmiotów -osobom fizycznym i osobom prawnym. W ocenie organu nadzoru powyższy katalog należy traktować ściśle, co oznacza, że nie można go rozszerzać na inne rodzaje podmiotów niewymienione w przepisie. W świetle powyższego uznać należy, że wnioskodawca nie spełnia przesłanki podmiotowej określonej w art. 1 ust. 1 w związku z art. 1 ust. 3 ustawy z 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, nie zalicza się bowiem do żadnego z podmiotów wskazanych w ww. przepisach, tym samym nie przysługuje mu żądanie o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Dodatkowo Wojewoda [...] wskazał na niedopuszczalność orzekania o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego części nieruchomości, tak jak uczynił to Prezydent Miasta C. w zaskarżonej decyzji. Przedmiot postępowania - nieruchomość, co do której prawo użytkowania wieczystego ma być przekształcone w prawo własności - jest niepodzielny. W przepisach ustawy z 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości nie ma mowy o części nieruchomości, brak zatem możliwości wydania w sprawie decyzji częściowej, o której mowa w art. 104 § 2 k.p.a. Błąd organu I instancji we wskazanym zakresie pozostaje jednak bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy z uwagi na uchylenie zaskarżonej decyzji przez organ II instancji w związku z faktem, iż wnioskodawcy nie przysługuje żądanie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego. Uchylenie kontrolowanej decyzji i orzeczenie na niekorzyść odwołującej się nastąpiło z uwzględnieniem art. 139 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny. W przedmiotowej sprawie, jak wykazano wyżej, spełniony został warunek rażącego naruszenia prawa. Zaskarżoną decyzją przyznano uprawnienie podmiotowi, któremu ono nie przysługuje. Z tego też względu możliwe było odstąpienie od zasady zakazu orzekania na niekorzyść strony.

Pismem z dnia [...]r. "A" Spółka Komandytowo-Akcyjna z siedzibą w K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na wydaną przez organ II instancji decyzję domagając się uchylenia jej w całości. Zaskarżonej decyzji Wojewody [...] Spółka zarzuciła:

I. Naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, a w konsekwencji błędne przyjęcie przez Wojewodę [...], że Spółce, jako spółce osobowej, nie przysługuje prawo do zgłoszenia żądania o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności, co stanowiło konsekwencję braku zastosowania przez organ odwoławczy art.331 § 1 kodeksu cywilnego oraz art. 8 ust. 1 kodeksu spółek handlowych i miało istotny wpływ na wydanie zaskarżonej decyzji.

II. Naruszenie przepisów postępowania tj. art. 137 w zw. z art. 138 § 1 pkt 3, art. 139 i art. 6 k.p.a. na skutek braku wydania przez organ odwoławczy decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego, pomimo cofnięcia przez Spółkę wniesionego odwołania od decyzji organu I instancji wraz z wnioskiem o umorzenie tego postępowania, co również miało istotny wpływ na wydanie zaskarżonej decyzji.

Skarga została wniesiona w terminie.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo, odnosząc się do zarzutów skargi, organ wskazał, że powołane w skardze komentarze do ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości nie mogą przesądzać o stanowisku organu nadzoru wobec braku wyraźnych w tym zakresie przepisów prawa. Tworzenie piętrowych odesłań do przepisów innych ustaw również nie może prowadzić do podmiotowego rozszerzenia przepisu art. 1 ust. 1 ww. ustawy, który w ocenie organu nadzoru stanowi zamknięty katalog. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania organ wskazał, iż nieuwzględnienie cofnięcia odwołania a następnie wydanie decyzji na niekorzyść strony zostało szczegółowo uzasadnione, w sprawie spełniony został bowiem warunek rażącego naruszenia prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez m.in. kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. 2012, poz. 270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.

Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie. Zaskarżona decyzja została bowiem wydana z naruszeniem prawa materialnego, a to art. 1 ust. 3 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, a także z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 137 i 139 k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Zważyć w tym miejscu należy, że stosownie do przepisu art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. osoby fizyczne i prawne będące w dniu [...] r. użytkownikami wieczystymi nieruchomości mogą wystąpić z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego tych nieruchomości w prawo własności. Zgodnie natomiast z ust. 3 tegoż artykułu z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości mogą również wystąpić osoby fizyczne i prawne będące następcami prawnymi osób, o których mowa w ust. 1 (...). Kontrowersja pomiędzy Wojewodą [...] a organem I instancji oraz skarżącą Spółką, jaka zaistniała w kontrolowanej sprawie dotyczyła możliwości zastosowania ostatnio wskazanego przepisu do jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej, którym prawo przyznaje jednak zdolność prawną. Do takich jednostek organizacyjnych, zwanych także "ułomnymi osobami prawnymi", zaliczane są m.in. spółki osobowe wymienione w Kodeksie spółek handlowych. Zgodnie z art. 8 § 1 tej ustawy spółka osobowa może bowiem we własnym imieniu nabywać prawa, w tym własność nieruchomości i inne prawa rzeczowe, zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywana. Z kolei w myśl art. 125 k.s.h. do spółek osobowych należy zaliczyć spółkę komandytowo-akcyjną charakteryzującą się tym, że wobec wierzycieli za zobowiązania spółki co najmniej jeden wspólnik zwany komplementariuszem odpowiada bez ograniczenia, a co najmniej jeden wspólnik jest akcjonariuszem.

Próba odpowiedzi na pytanie czy spółka komandytowo-akcyjna może skorzystać z uprawnienia przewidzianego w art. 1 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. i skutecznie wystąpić z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności nie jest łatwa. Stan prawny nie jest bowiem w tym zakresie klarowny, także w doktrynie i judykaturze brak jednoznacznie wykształconych i utrwalonych poglądów. W zależności bowiem od przyjętej metody wykładni prawa dojść można w tej mierze do przeciwstawnych poglądów. Jeśli bowiem zastosować jedynie wykładnię językową, literalną i ograniczyć się do rozważania treści art. 1 przywołanej ustawy to wyprowadzony wniosek wspierać będzie pogląd wyrażony przez Wojewodę [...]. Istotnie bowiem w cytowanym wyżej art. 1 ust. 1 ustawy z 29 lipca 2005 r. ustawodawca przyznał prawo żądania przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności jedynie dwóm rodzajom podmiotów - osobom fizycznym i osobom prawnym. Wnioskodawca nie spełnia zatem przesłanki podmiotowej określonej w przywołanej normie, nie zalicza się bowiem do żadnego z podmiotów wskazanych w ww. przepisach, tym samym nie przysługuje mu żądanie o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Dokonując jednak wykładni celowościowej i systemowej, uwzględniającej zarówno cele i funkcje omawianej normy, jak też jej miejsce w całości systemu prawa i powiązania oraz zależności pomiędzy konkretnymi aktami dojść trzeba do wniosków zgoła odmiennych. Zgodzić się bowiem należy ze stroną skarżącą, że przepisy art. 1 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. należy interpretować mając na uwadze treść art. 33¹ Kodeksu cywilnego. Przepis ten generalnie nakazuje odpowiednie stosowanie przepisów o osobach prawnych do jednostek organizacyjnych, którym ustawa przyznaje zdolność prawną. Brak zaś racjonalnych podstaw do wyłączenia stosowania normy tej w odniesieniu do art. 1 ustawy z 29 lipca 2005 r. i wykluczenia spółek osobowych, w tym spółek komandytowo-akcyjnych z zakresu działania ustawy o przekształceniu. Nadto wykluczenie podmiotów tych z kręgu podmiotów uprawnionych do skorzystania z uwłaszczenia w trybie ustawy naruszałoby konstytucyjną zasadę równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP). Z zasady tej wynika bowiem nakaz jednakowego traktowania podmiotów prawa w obrębie określonej grupy. Wszystkie podmioty prawa, charakteryzujące się w równym stopniu daną cechą istotną (relewantną), powinny być traktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez zróżnicowań zarówno dyskryminujących, jak i faworyzujących. Cechą relewantną osób prawnych i spółek osobowych jest zdolność prawna, która nie pozwala na różnicowanie ich sytuacji w obrocie prawnym i nakazuje ich jednakowe traktowanie – por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 6 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Gd 718/12. Pogląd ten zdaniem obecnego składu orzekającego należy podzielić.

W konsekwencji ograniczenie analizy art. 1 ustawy z 29 lipca 2005 r. jedynie do wykładni literalnej, tak jak to uczynił Wojewoda [...], prowadzi do wniosków sprzecznych zarówno z wynikami wykładni systemowej, jak i celem przywołanej normy. Oczywistym bowiem zamiarem ustawodawcy towarzyszącym konstruowaniu i wprowadzeniu w życie przywołanego artykułu było przyspieszenie i udrożnienie procesów przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, poszerzenie podmiotowe i przedmiotowe podmiotów uprawnionych do przekształceń.

W konsekwencji, zdaniem Sądu, rozważając przedmiotową wątpliwość prymat należy przyznać wynikom otrzymanym wedle dyrektyw systemowych i funkcjonalnych. Wynik wykładni literalnej pozostaje bowiem w sprzeczności z ideą spójności systemu prawa oraz celami i funkcją analizowanej normy, a także statusem spółek, o których mowa, w innych niż przywołana ustawa aktach, w których status ten zrównano ze statusem osób prawnych.

Tym samym, z uwagi na argumenty przedstawione powyżej, uznać zdaniem Sądu należy, iż pomimo, iż ustawa z 2005 r. wprost wskazuje jedynie osoby fizyczne i prawne oraz ich następców to jednak obejmuje zakresem podmiotowym także jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, w tym występującą w postępowaniu spółkę komandytowo – akcyjną. Jednostki takie mają możliwość przekształcenia przysługującego im prawa użytkowania wieczystego na takich samych zasadach jak osoby prawne.

Podkreślenia wymaga zresztą, wobec opisanych wyżej wątpliwości prawnych i możliwych metod wykładni, iż organ administracji publicznej może odmówić wnioskodawcy przyznania żądanego uprawnienia bądź świadczenia jedynie wówczas gdy zarówno stan faktyczny sprawy, jak i stan prawny nie ulegają wątpliwości. Odmowa nie może bowiem opierać się li tylko na wyborze jednej z kolidujących ze sobą w danym przypadku metod wykładni. Pozbawienie podmiotu wnioskowanego uprawnienia nie może bowiem wynikać z zastosowania reguł interpretacyjnych, formalnie wprawdzie poprawnych, jednak pozostających w sprzeczności z harmonijnością systemu prawa i celem oraz funkcjami interpretowanej normy.

W konsekwencji, skoro Sąd nie podzielił wyrażonego w zaskarżonej decyzji poglądu o naruszeniu przez organ I instancji art. 1 ustawy z 2005 r. poprzez bezprawne uznanie Spółki za podmiot uprawniony do skutecznego wnioskowania o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, bezzasadnym było także nieuwzględnienie przez Wojewodę [...] wycofania przez skarżącą Spółkę wniesionego odwołania. Tylko bowiem naruszenie tejże ustawy stanowiło wskazaną przez organ przyczynę zastosowania art. 137 zd. 2 k.p.a. W konsekwencji, zdaniem Sądu, za skuteczne uznać należy cofnięcie przez skarżącą Spółkę wniesionego do Wojewody [...] odwołania, a tym samym organ winien umorzyć postępowanie odwoławcze.

W świetle przedstawionych wyżej wywodów należało uwzględnić skargę i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzec jak w sentencji. Nadto w myśl art. 152 cytowanej ustawy określono, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości. O kosztach obejmujących wpis od skargi w kwocie 200,00 zł, wynagrodzenie pełnomocnika – 240,00 zł oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa – 17,00 zł orzeczono na wniosek strony skarżącej na podstawie art. 200, 205 i 209 p.p.s.a. a także § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. 2002, Nr 163, poz. 1349 z późn. zm.).