Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1932/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6239 Inne o symbolu podstawowym 623
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno  Spożywczych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 21, art. 40a ust. 1 pkt 3 i ust. 5, art. 3 pkt 5 i 8, art. 4 ust. 1, art. 6 ust. 2, art. 17 ust. 1 pkt 1 lit. a), art. 25
journal: Dz.U. 2005 nr 187 poz 1577
law: Ustawa z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych - tekst jednolity
article: art. 45 ust. 2, art. 46 ust. 1 lit. a, art. 47 ust. 12 i 5
journal: Dz.U. 2010 nr 136 poz 914
law: Ustawa z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia - tekst jednolity
article: par.9 ust1, par. 10 st. 1
journal: Dz.U. 2007 nr 137 poz 966
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant st. sekr. sąd. Anna Błażejczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi H. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu artykułu rolno-spożywczego o niewłaściwej jakości handlowej oddala skargę


UZASADNIENIE

VI SA/Wa / 1932/12

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 21 i art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2005 r. Nr 187, poz. 1577, ze zm.), w zw. z art. 3 pkt 5, art. 4 ust. 1, art. 6 ust. 2, art. 17 ust. 1 pkt 1 lit. a, art. 25 oraz art. 40a ust. 5 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, art. 45 ust. 2, art. 46 ust. 1 lit. a, 47 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. z 2010 r. Nr 136, poz. 914, ze zm.), § 9 ust. 1, § 10 ust. 1, rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych (Dz. U. z 2007 r., nr 137, poz. 966, ze zm.), art. 3 pkt 8, art. 8 ust. 1, art. 16 i art. 17 ust. 1 rozporządzenia (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. Urz. UE L 31 z 01.02.2002, str. 1, ze zm.; Dz. Urz. Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 6, str. 463, ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania H. Sp. z o.o. utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] maja 2012 r., wymierzającą karę pieniężną w wysokości 5 500,00 zł za wprowadzenie do obrotu artykułu rolno-spożywczego o niewłaściwej jakości handlowej, tj.: P. Syrop owocowy o smaku Zimowa malina 490 ml (seria limitowana), "Najlepiej spożyć przed końcem: miesiąc rok oraz nr partii podano w górnej części butelki" [...], data produkcji: [...]11.2011 r. wielkość partii produkcyjnej: 34 854 szt. a'490 ml - 17 078,46 1, wielkość partii wprowadzonej na magazyn: 6 048 szt. a' 490 ml - 2 963,52 1, wielkość partii magazynowej w dniu [...].12.2011 r.: 1 362 szt. a' 490 ml - 667,38 1, cena netto: 1,75 zł/szt., kraj pochodzenia Polska.

W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, iż w dniach [...] i [...] lutego 2012 r. inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...], przeprowadzili w spółce kontrolę w zakresie jakości handlowej syropów.

W wyniku kontroli oznakowania produktu o nazwie P. Syrop owocowy o smaku Zimowa malina 490 ml (seria limitowana), "Najlepiej spożyć przed końcem: miesiąc i rok oraz nr partii podano w górnej części butelki" [...], data produkcji: [...].11.2011 r. wielkość partii produkcyjnej: 34 854 szt. a'490 ml - 17 078,461, wielkość partii wprowadzonej na magazyn: 6 048 szt. a' 490 ml - 2 963,52 1, wielkość partii magazynowej w dniu [...].12.2011 r.: 1 362 szt. a' 490 ml - 667,38 1, cena netto: 1,75 zł/szt., kraj pochodzenia Polska stwierdzono następujące nieprawidłowości:

- w wykazie składników nie podano ilościowej zawartości koncentratów czarnej porzeczki i marchwi, co narusza § 9 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych,

- w składzie zawartość soku malinowego podano jako "65 % sok malinowy zagęszczony (0,32 %) ", tj. w sposób wprowadzający w błąd konsumenta, co do faktycznej zawartości tego składnika w wyrobie, co narusza art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia,

- w oznakowaniu użyto określenia "syrop owocowy o smaku Zimowa malina", podczas gdy w składzie podanym na etykiecie wymieniono m.in. marchew, co wprowadza w błąd konsumenta co do składu, naruszając art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia.

W dniu [...] grudnia 2011 r. pełnomocnik strony odmówił podpisania protokołu kontroli nr [...].

[...] Wojewódzki Inspektor JHARS uznał stanowisko strony, dotyczące braku obowiązku podawania procentowej zawartości koncentratów z czarnej porzeczki i marchwi za zasadne i zasługujące na uwzględnienie natomiast podtrzymał swoje stanowisko odnośnie zapisu "65 % sok malinowy (0,32 %) " wprowadzającego w błąd konsumenta i wszczął postępowanie w sprawie wprowadzenia do obrotu przez H. Sp. z o.o., syropu owocowego o niewłaściwej jakości handlowej (niewłaściwie oznakowanego), w celu nałożenia kary pieniężnej z art. 40a ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych.

Wskazał, że kontrolowany powinien tak dostosować oznakowanie wyrobu, aby spełnić wymagania przepisów prawa żywnościowego, podać procentową zawartość zagęszczonego soku malinowego w gotowym wyrobie, jeśli składnik ten użyty jest w nazwie produktu, a określenie stężenia dodawanego soku malinowego jest informacją fakultatywną i powinno być tak sformułowane, aby nie wprowadzało w błąd konsumenta.

Organ odwoławczy, rozpoznając odwołanie spółki od decyzji nakładającej karę w wysokości 5500 zł, przytoczył treść przepisów mających zastosowanie w sprawie i stanowiących materialno prawną podstawę zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się do podniesionych zarzutów uznał je za bezzasadne.

Zaznaczył, że producent miał obowiązek podać procentową zawartość soku malinowego użytego do produkcji wyrobu o nazwie "P. Syrop owocowy o smaku Zimowa malina", ponieważ zarówno nazwa produktu jak i w szata graficzna etykiety odnosi się do malin. Producent podając w składzie wyrobu procentową zawartość soku malinowego użył sformułowania "65 % sok malinowy zagęszczony (0,32 %)" które oprócz rzeczywistej zawartości zastosowanego soku malinowego zawiera również informację dotyczącą stężenia soku malinowego dodanego do produkcji przedmiotowego syropu.

Organ odwoławczy stwierdził, iż organ I instancji słusznie zakwestionował ww. sformułowanie, jako wprowadzające w błąd konsumenta i naruszające art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno- spożywczych w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, ponieważ informacja dotycząca procentowej zawartości składnika w produkcie powinna być podana w sposób prosty i zrozumiały dla przeciętnego konsumenta i nie może stwarzać sytuacji, w której stężenie procentowe może być postrzegane, jako zawartość składnika w wyrobie.

Podanie dwóch wartości procentowych odnoszących się do dwóch różnych wielkości, tj. jednej do stężenia procentowego soku malinowego użytego do produkcji oraz drugiej dotyczącej zawartości procentowej składnika (soku malinowego) w gotowym wyrobie, dla przeciętnego konsumenta może być niezrozumiałe, a także doprowadzić do sytuacji, w której stężenie procentowe zostanie odczytane, jako zawartość składnika w wyrobie. W ocenie organu sformułowanie "65 % sok malinowy zagęszczony (0,32 %) " wprowadza przeciętnego konsumenta w błąd, co do składu przedmiotowego syropu, ponieważ sugeruje, iż w wyrobie jest aż 65 % soku malinowego, podczas gdy produkt ten zawiera jedynie 0,32 % soku malinowego zagęszczonego o stężeniu 65 %. Podanie stężenia zastosowanego soku malinowego jest informacją fakultatywną, w związku z tym, jeżeli producent decyduje się na podanie takiej informacji konsumentom, powinien to zrobić w taki sposób, aby podane informacje nie budziły wątpliwości, czego dotyczą, w przeciwnym przypadku może być to postrzegane, jako świadome działanie mające na celu ukrycie faktycznego dodatku soku malinowego w przedmiotowym wyrobie.

Główny Inspektor wskazał, że co prawda w zaskarżonej decyzji [...] Wojewódzki Inspektor JHARS zaznaczył, iż nazwa przedmiotowego produktu zawierająca określenie "syrop owocowy" wprowadza w błąd konsumenta, jednak ta nieprawidłowość nie miała wpływu na wysokość wymierzonej kary. Podkreślił przy tym, że nazwa zawierająca określenie "syrop owocowy" wprowadza konsumenta w błąd, ponieważ sugeruje, że produkt ten zawiera dużą zawartość soku owocowego (malinowego), podczas gdy jego zawartość w produkcie wynosi zaledwie 0,32 %, a koncentratu z czarnej porzeczki użyto jedynie w celu nadania barwy.

W dalszej części uzasadnienia organ wywodził, iż kontrola odbyła się w obecności osób upoważnionych do reprezentowania podmiotu a upoważnienie do jej przeprowadzenia zostało wręczone osobie upoważnionej do reprezentowania i wskazanej w KRS oraz uzasadnił wysokość wymierzonej kary.

W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie H. Sp. Z o.o., zwana dalej skarżącą wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji, wstrzymanie wykonania decyzji oraz zasądzenie koszów postępowania.

Skarżąca podniosła zarzut naruszenia

- art. 40a ust. 1 pkt 3) w związku z art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia w związku z art. 105 § 1 kpa poprzez nałożenie kary pomimo braku podstaw do przypisania naruszenia przepisów jakości handlowej, w szczególności braku wprowadzenia w błąd konsumentów w zakresie użycia sformułowania "65% sok malinowy (0,32%)" który to fakt powinien prowadzić do uchylenia przez organ decyzji I instancji w całości wraz z umorzeniem postępowania w I instancji również w całości;

- art. 8 oraz 10 § 1 KPA w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 oraz art. 47 ust. 1 i 5 UBŻŻ w związku z art. 6 ust. 2 UJHARS poprzez przyjęcie stanowiska, iż umieszczenie w nazwie fantazyjnej produktu "Syrop owocowy o smaku Zimowa malina" określenia "syrop owocowy" mogło wprowadzić w błąd konsumenta,

- art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 80 KPA w związku z art. 77 ust. 6 w związku z art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej w związku z art. 25 ust. 2 UJHARS poprzez przyznanie mocy dowodowej protokołowi z kontroli sporządzonemu z naruszeniem przepisów o reprezentacji kontrolowanego i oparcie na jego ustaleniach rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji, pomimo, iż zgodnie z art. 77 ust. 6 USDG dowód sprzeczny z przepisami o kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy nie może stanowić podstawy ustaleń faktycznych w postępowaniu administracyjnym;

- art. 10 § 1 KPA poprzez wydanie zaskarżonej decyzji mimo braku zawiadomienia skarżącej o zebraniu - w ocenie Organu - całości materiału dowodowego, co uniemożliwiło pełny udział w postępowaniu, ustosunkowanie się do materiału dowodowego w sprawie oraz zajęcie końcowego stanowiska w sprawie;

- art. 6, art. 8, art. 10 § 1, art. 107 § 3 oraz art. 139 KPA w związku z art. 3 pkt 10 lit. b UJHARS poprzez zamieszczenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zarzutu nieobjętego zakresem postępowania, tj. rzekomego zafałszowania artykułu rolno-spożywczego, co stanowi jednocześnie naruszenie zasady nieorzekania na niekorzyść strony odwołującej się;

- art. 7 i 77 § 1 oraz art. 80 KPA w związku z art. 40a ust. 5 UJHARS poprzez dokonanie oceny dotychczasowej działalności skarżącej przez pryzmat wyniku innego postępowania, pomimo iż postępowanie to jest jeszcze w toku.

W obszernym uzasadnieniu skargi skarżąca rozwinęła podniesione zarzuty wywodząc m.in., iż "syrop owocowy" w nazwie handlowej (fantazyjnej) produktu jest jedynie wymyśloną w celach marketingowych zachętą do kupna danego produktu, a informacje o produkcie przekazywane są w nazwie właściwej produktu oraz w opisie składu, pozwalając konsumentowi na pełne zaznajomienie się z zawartością oraz cechami produktu.

Ponadto przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest wykładnia art. 25 ust. 2 UJHARS, tj. ocena czy dla prawidłowego toku kontroli wystarczające jest jej prowadzenie w obecności członka zarządu spółki, której zakład podlega kontroli, czy też - jak uważa skarżącą -art. 25 ust. 2 UJHARS ustanawia szczególną normę, wymagającą zapewnienie przez organ inspekcji obecności kierownika kontrolowanej jednostki (względnie, w razie jego nieobecności, osoby przez niego upoważnionej).

Zdaniem skarżącej zastosowane przez nią oznakowanie "65% sok malinowy (0,32%)" nie może wprowadzać konsumentów w błąd, ponieważ zgodnie z regułami gramatycznymi języka polskiego daje się je odczytać wyłącznie w jeden sposób, jako: "sześćdziesięciopięcioprocentowy sok malinowy (w ilości 0,32 %)". Nie można zatem przyjąć, iż przeciętny (a więc uważny i rozsądny konsument) mógłby zostać nawet potencjalnie wprowadzony w błąd tym oznakowaniem. Wymagałoby to od niego błędnego odczytania fragmentu etykiety. Nie sposób jednak obarczać producentów artykułów rolno- spożywczych winą za potencjalnie błędne odczytanie przez konsumenta wyrywka informacji zawartej w oznakowaniu, skoro informacja ta jest zapisana w sposób logiczny i jednoznaczny. Zastosowane oznaczenie odczytane w pełni nie powoduje, wbrew twierdzeniom organu, powstania wątpliwości, co do przypisania obu wartości ich znaczeniu.

Zdziwienie skarżącej budzi stwierdzenie organu, iż fakt tożsamości oznakowania (i) "0,32% soku malinowego sześćdziesięciopięcioprocentowego" z oznakowaniem (ii) "65% soku malinowego o stężeniu 0,32%", jakkolwiek: Jest prawdą z chemicznego punktu widzenia, niemniej jednak taka kalkulacja w ocenie organu odwoławczego nie uprawnia do podawania informacji w sposób niezrozumiały dla konsumenta i sugerujący wysoką zawartość soku owocowego w wyrobie gotowym".

Skarżąca zauważyła, iż zaskarżona decyzja de facto czyni zarzut z faktu podania konsumentowi większej ilości informacji o produkcie niż prawnie wymaga (oprócz ilości dodatkowo podano stężenie soku), co z punktu widzenia dobra tychże konsumentów i ochrony świadomości wyboru należy uznać zdaniem skarżącej, za okoliczność pozytywną, a nie obciążającą.

Ponadto kwestionowany przez organy w niniejszym postępowaniu sposób prezentacji informacji o zawartości soku w produkcie jest przyjętą praktyką rynkową, na co wskazują etykiety innych producentów, którzy tego rodzaju zapisy stosują i zapisy te pozostają niezakwestionowane.

W ocenie skarżącej nazwa właściwa, zgodnie z wymogami art. 47 ust. 1 UBŻŻ nie wprowadza konsumentów w błąd. Przedmiotowy produkt jest bowiem syropem o dużej zawartości substancji słodzącej i poddanym pasteryzacji. Nazwa produktu w pełni, zatem odpowiada stanowi rzeczywistemu.

Skarżąca szeroko wywodziła także, iż inspektorzy przeprowadzający kontrolę, najczęściej pod kątem prawidłowości receptur produktów, których ocena wymaga specjalistycznej wiedzy, powinni prowadzić kontrolę w obecności kierownika jednostki kontrolowanej bezpośrednio sprawującego pieczę nad produkcją kontrolowanego artykułu, gdyż to ta osoba, a nie członkowie zarządu, posiada pełną wiedzę o procesach produkcji.

Podkreśliła, iż od momentu wniesienia odwołania nie została wysłuchana w sprawie. Organ przeprowadził całe postępowanie odwoławcze bez jej udziału (nie licząc zobowiązania do udzielenia informacji o zmianie adresu siedziby skarżącej), zaniechawszy zarówno żądania złożenia jakichkolwiek dodatkowych wyjaśnień, jak też poinformowania o możliwości odniesienia się do materiału dowodowego, który organ zebrał i przeanalizował.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.

W działaniu organów rozstrzygających w niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.

W niniejszej sprawie w dniach [...] i [...] lutego 2012 r. inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...], na podstawie stosownego upoważnienia, przeprowadzili w spółce kontrolę w zakresie jakości handlowej syropów. W wyniku kontroli stwierdzono we wskazanej w zaskarżonej decyzji partii produktu, nieprawidłowości szczegółowo wymienione w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, za które to nieprawidłowości została nałożona na skarżącą kara pieniężna w wysokości 5500 zł.

Zgodnie z art. 3 pkt 5 ustawy o jakości handlowej, jakość handlowa to cechy artykułu rolno -spożywczego dotyczące jego właściwości organoleptycznych, fizykochemicznych i mikrobiologicznych w zakresie technologii produkcji, wielkości lub masy oraz wymagania wynikające ze sposobu produkcji, opakowania, prezentacji i oznakowania, nieobjęte wymaganiami sanitarnymi, weterynaryjnymi lub fitosanitarnymi.

Stosownie do art. 4 ust. 1 tej ustawy, wprowadzane do obrotu artykuły rolno - spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania, oraz dodatkowe wymagania dotyczące tych artykułów, jeżeli ich spełnienie zostało zadeklarowane przez producenta. W związku z tym niespełnienie wymagań zadeklarowanych w zakresie znakowania artykułu rolno-spożywczego jest niespełnieniem wymagań jakości handlowej.

Należy wskazać, że zgodnie z art. 8 ust. 1 rozporządzenia (WE) Nr 178/2002 prawo żywnościowe ma na celu ochronę interesów konsumentów i powinno stanowić podstawę dokonywania przez konsumentów świadomego wyboru związanego ze spożywaną przez nich żywnością. Ma na celu zapobieganie:

a) oszukańczym lub podstępnym praktykom;

b) fałszowaniu żywności, oraz

c) wszelkim innym praktykom mogącym wprowadzać konsumenta w błąd.

W myśl art. 16 w/w rozporządzenia, bez uszczerbku dla bardziej szczegółowych przepisów prawa żywnościowego, etykietowanie, reklama i prezentacja żywności lub pasz, z uwzględnieniem ich kształtu, wyglądu lub opakowania, używanych opakowań, sposobu ułożenia i miejsca wystawienia oraz informacji udostępnionych na ich temat w jakikolwiek sposób, nie może wprowadzać konsumentów w błąd (por. także wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2010 r. w sprawie II OSK 185/09).

Jak stanowi art. 17 ust. 1 tego rozporządzenia, podmioty działające na rynku spożywczym i pasz zapewniają, na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji w przedsiębiorstwach będących pod ich kontrolą, zgodność tej żywności lub pasz z wymogami prawa żywnościowego właściwymi dla ich działalności oraz kontrolowania przestrzegania tych wymogów.

Oznacza to, że przepisy prawa żywnościowego sprzeciwiają się każdej praktyce, m.in. dotyczącej znakowania artykułów rolno - spożywczych, mogącej w jakikolwiek sposób wprowadzić w błąd konsumenta.

Zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej do znakowania artykułów rolno - spożywczych stosuje się odpowiednio wymagania określone w art. 45 ust. 2, art. 46 ust. 1 pkt 1 i art. 48 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia.

Przepis art. 45 ust. 2 powyższej ustawy stanowi, że oznakowanie środka spożywczego obejmuje wszelkie informacje w postaci napisów i innych oznaczeń, w tym znaki towarowe, nazwy handlowe, elementy graficzne i symbole, dotyczące środka spożywczego i umieszczone na opakowaniu, etykiecie, obwolucie, ulotce, zawieszce oraz w dokumentach, które są dołączone do tego środka spożywczego lub odnoszą się do niego. Stosownie do art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, oznakowanie środka spożywczego nie może wprowadzać konsumenta w błąd, w szczególności co do charakterystyki środka spożywczego, w tym jego nazwy, rodzaju, właściwości, składu, ilości, trwałości, źródła lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji.

Faktem jest, że w aktualnych warunkach rynkowych konsumenci świadomi są ogromnej różnorodności oferowanych im towarów i z rozwagą podchodzą do sposobu, w jaki są one prezentowane, ale producent nie może wykorzystywać oznaczeń do wywoływania skojarzeń z zupełnie innym produktem. Przeciętny konsument jest, co prawda osobą należycie poinformowaną, uważną i racjonalną, który potrafi wykorzystać posiadany zasób informacji do samodzielnej analizy adresowanych do niego przekazów rynkowych, jednakże nie upoważnia to producenta do stosowania oznaczeń, które wprowadzają konsumenta w błąd, co do rodzaju i pochodzenia produktu.

W myśl art. 40a ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy wprowadzanie do obrotu artykułów rolno-spożywczych nie odpowiadających jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej lub deklarowanej przez producenta w oznakowaniu tych artykułów podlega karze pieniężnej w wysokości do pięciokrotnej wartości korzyści majątkowej uzyskanej lub która mogłaby zostać uzyskana przez wprowadzenie tych artykułów do obrotu nie niższej jednak niż 500 zł. Obrotem w rozumieniu ustawy są stosownie do art. 3 pkt 4 czynności w rozumieniu art. 3 pkt 8 rozporządzenia, o którym mowa w pkt 2 tego przepisu, a zatem rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. bezpieczeństwa żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. U. WEL 31 z 1 lutego 2002 r.). Czynnością w rozumieniu art. 3 pkt 8 powołanego rozporządzenia jest "wprowadzenie na rynek", które zgodnie z zawartą w tym przepisie definicją oznacza posiadanie żywności lub pasz w celu sprzedaży z uwzględnieniem oferowania do sprzedaży lub innej formy dysponowania, bezpłatnego lub nie oraz sprzedaż, dystrybucję lub inne formy dysponowania. Pojęcie wprowadzenia do obrotu dotyczy, zatem każdego etapu obrotu i nie może być rozumiane tylko, jako pierwsze wprowadzenie towaru na rynek. Taki też kierunek wykładni prezentowany jest w wyroku Trybunału Sprawiedliwości z dnia 23 listopada 2006 r. w sprawie C-315/05 (Dz. U. C 331 z 30 grudnia 2006 r.) wydanym w trybie prejudycjalnym.

W rozpatrywanej sprawie, w wyniku przeprowadzonej kontroli partii produktu o nazwie P. Syrop owocowy o smaku Zimowa malina 490 ml (seria limitowana), stwierdzono, że zawartość soku malinowego w wykazie składników podano używając sformułowania "65 % sok malinowy zagęszczony (0,32 %) "które to sformułowanie, oprócz rzeczywistej zawartości zastosowanego soku malinowego, zawiera również informację dotyczącą stężenia soku malinowego dodanego do produkcji przedmiotowego syropu.

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych, informacje dotyczące składników występujących w środku spożywczym, podaje się w formie wykazu składników wykorzystanych do produkcji środka spożywczego i nadal w nim obecnych, nawet w zmienionej formie, zwanego dalej "wykazem składników", z podaniem nazwy składnika, według masy tych składników, ustalonej w chwili i środka spożywczego, w porządku malejącym (§ 5 ust. 1). W oznakowaniu opakowanego środka spożywczego podaje się ilościową zawartość składnika lub kategorii składników tego środka spożywczego, jeżeli:

- nazwa składnika lub kategorii składników występuje w nazwie środka spożywczego lub nazwa tego środka spożywczego jest zazwyczaj kojarzona przez konsumenta z zawartością składnika lub kategorii składników w tym środku spożywczym;

- nazwa składnika lub kategorii składników jest pokreślona w oznakowaniu środka spożywczego w formie pisemnej, przy użyciu obrazków i grafiki;

- składnik lub kategoria składników jest istotny dla scharakteryzowania środka spożywczego i odróżnienia go od innych środków spożywczych, z którymi może być mylony ze względu na podobieństwo nazwy lub wyglądu (§ 9 ust. 1),

Natomiast zgodnie z § 10 ust. 1 informacje o ilościowej zawartości składnika lub kategorii składników podaje się w nazwie środka spożywczego obok tej nazwy albo w wykazie składników obok składnika lub kategorii składników.

W konsekwencji należy uznać, iż skarżąca miała obowiązek podania procentowej zawartości soku malinowego użytego do produkcji kontrolowanego wyrobu.

Sąd w składzie rozpoznającym sprawę podziela stanowisko organu, iż podanie dwóch wartości procentowych odnoszących się do dwóch różnych wielkości, tj. jednej do stężenia procentowego soku malinowego użytego do produkcji oraz drugiej dotyczącej zawartości procentowej składnika (soku malinowego) w gotowym wyrobie może doprowadzić do sytuacji, w której stężenie procentowe zostanie odczytane jako zawartość składnika w wyrobie.

Użyte przez skarżącą sformułowanie wprowadza, zatem przeciętnego konsumenta w błąd, co do składu przedmiotowego syropu, ponieważ sugeruje iż w wyrobie jest 65 % soku malinowego, podczas gdy produkt ten zawiera jedynie 0,32 % soku malinowego zagęszczonego o stężeniu 65 %. Podanie stężenia zastosowanego soku malinowego jest informacją fakultatywną, w związku z tym, jeżeli skarżąca zdecydowała się na podanie takiej informacji konsumentom, powinna to zrobić w taki sposób, aby podane informacje nie budziły wątpliwości, czego dotyczą.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego wadliwości przeprowadzonej kontroli uznać należy, iż jest on nietrafny.

Zgodnie z art. 25 ust. 1 i 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych kontrolę działalności gospodarczej przedsiębiorcy przeprowadza się po okazaniu legitymacji służbowej oraz doręczeniu upoważnienia do przeprowadzenia kontroli.

Stosownie do art. 27a ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, do kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy stosuje się przepisy rozdziału 5 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2004 nr 173 poz. 1807, ze zm.). W myśl art. 79a ust. 1 tej ustawy czynności kontrolne mogą być wykonywane przez pracowników organów kontroli po okazaniu przedsiębiorcy albo osobie przez niego upoważnionej legitymacji służbowej upoważniającej do wykonywania takich czynności oraz po doręczeniu upoważnienia do przeprowadzenia kontroli. Zgodnie z art. 80 ust. 1 czynności kontrolnych dokonuje się w obecności kontrolowanego lub osoby przez niego upoważnionej.

W rozdziale drugim Krajowego Rejestru Sądowego Spółki zostały wskazane z imienia i nazwiska osoby upoważnione do reprezentowania skarżącej wraz z podaniem funkcji pełnionej w organie reprezentującym.

W przedmiotowej sprawie organ, rozpoczynając kontrolę pouczył Prezesa Zarządu o przysługujących prawach i obowiązkach kontrolowanego, zawartych w upoważnieniu do przeprowadzenia kontroli nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r., odbiór, którego Prezes pokwitował. Wyjaśnień podczas wykonywanej kontroli udzielili Prezes Zarządu, kierownik laboratorium, Członek Zarządu, quality manager Polska, dyrektor logistyki oraz pełnomocnik.

W tej sytuacji nie można zaakceptować stanowiska skarżącej, iż o kontroli nie został poinformowany oraz nie uczestniczył w czynnościach kontrolnych kierownik kontrolowanej jednostki, ponieważ kontrola odbyła się w obecności osób upoważnionych do reprezentowania podmiotu i upoważnienie do przeprowadzenia kontroli zostało wręczone osobie upoważnionej do reprezentowania podmiotu wskazanej w KRS.

Sąd nie podzielił także zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a.

Jak wynika z akt sprawy organ I instancji pismem z dnia [...] kwietnia 2012 r. zawiadomił skarżącą o zgromadzonym materiale dowodowym wyznaczając 3-dniowy termin na zapoznanie się z aktami sprawy oraz wypowiedzenie się w przedmiotowej sprawie z czego skarżąca skorzystała. Po otrzymaniu decyzji organu I instancji w ustawowym terminie wniosła odwołanie, w którym zawarła stanowisko w sprawie.

Zdaniem Sądu orzekającego w sprawie zarzut naruszenia art. 139 k.p.a. również nie był zasadny. Organ odwoławczy utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, a nie orzekł odmiennie (niekorzystnie) w stosunku do rozstrzygnięcia organu I instancji.

Ustawa o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczego w art. 40a ust. 5 wprowadza pewne kryteria, którymi muszą kierować się organy wymierzając karę przewidzianą w art. 40a ust. 1 pkt, 3. Zatem dopiero na tym etapie – czyli na etapie określania wysokości kary pieniężnej, a nie na etapie stwierdzania czy w ogóle winna być wymierzona kara, ustawa przewiduje swoistego rodzaju miarkowanie i uzależnia już samą wysokość kary od uwzględnienia takich przesłanek jak: stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność skarżącej spółki na rynku artykułów rolno-spożywczych oraz wielkość jej obrotu.

W ocenie Sądu organ wymierzając karę prawidłowo uwzględnił wskazane w ust. 5 art. 40a przesłanki. Odniósł się także do pozostałych kryteriów; tj. stopnia zawinienia, dotychczasowej działalność skarżącej spółki na rynku artykułów rolno-spożywczych oraz wielkość jej obrotu – podając, że wymierzona kara pieniężna jest adekwatna i stanowi 4,3% wartości zakwestionowanej partii i 0,86 % kary maksymalnej.

W ocenie Sądu sposób wymierzenia i wyliczenia nałożonej kary był zgodny z art. 40a ust. 5 powołanej ustawy i znajdował uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym. W tym, zatem zakresie zaskarżona decyzja również znamion wadliwości nie nosi.

W toku postępowania – w ocenie Sądu – nie doszło także do naruszenia przepisów proceduralnych w sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stan faktyczny sprawy został ustalony w sposób prawidłowy. Organ przeprowadził właściwe postępowanie dowodowe, czemu dał wyraz w zaskarżonej decyzji której uzasadnienie odpowiada art. 107 § 3 k.p.a., podał, także co wziął pod rozwagę przy wymierzaniu kary pieniężnej i co wpłynęło na jej wysokość.

Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.