Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 426/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2011-09-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 30c ust. 3 pkt 2
journal: Dz.U. 2009 nr 84 poz 712
law: Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal,, Sędzia SO del. Iwona Tchórzewska, Protokolant Starszy referent Radosław Kot, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 15 września 2011 r. sprawy ze skargi M. P. na informację L. Agencji Wspierania Przedsiębiorczości w L. z dnia [...] 2011 r., znak: [...] w przedmiocie negatywnego wyniku procedury odwoławczej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 25 lipca 2011 r., znak: [...], Agencja Wspierania Przedsiębiorczości (dalej: AWP lub Agencja) poinformowała M. P. o uznaniu za niezasadny złożonego przezeń protestu w związku z brakiem wyłonienia do dofinansowania projektu [...] złożonego w ramach I Osi Priorytetowej, Działania 1.1. RPO W na lata 2007-2013 – konkurs [...].

W uzasadnieniu Agencja wskazała, że przedmiotowy wniosek po dokonaniu oceny merytorycznej przez Komisję Oceny Projektów otrzymał 66 punktów i został umieszczony na liście rezerwowej dla wspomnianego konkursu. Odnosząc się do przedstawionych w proteście zarzutów i twierdzeń Agencja podniosła następujące argumenty:

Odnosząc się do podkryterium (w ramach szerszego kryterium "Trwałość projektu w czasie") Agencja przytoczyła jego treść, z której wynika m.in., iż "kryterium ocenia czy wskaźniki rezultatu są obiektywnie weryfikowalne i odzwierciedlają założone cele projektu (...). Maksymalną ilość punktów (6 pkt.) mogą uzyskać tylko ci przedsiębiorcy, którzy podali mierzalne i prawidłowo skonstruowane wskaźniki rezultatu, w pełni odzwierciedlające cele projektu i wykazujące duże prawdopodobieństwo ich utrzymania w okresie trwałości projektu. (...) Jeżeli wskaźniki rezultatu nie mają odzwierciedlenia w celach projektu, a także w przypadku braku możliwości osiągnięcia przez Wnioskodawcę wszystkich zaplanowanych wskaźników - oceniający przyzna 0 punktów w tym kryterium." Agencja podniosła, że wnioskodawca w treści aplikacji przedłożonej do oceny (pkt E1) wskazał 8 "nowych usług", które ma zamiar wprowadzić do oferty przedsiębiorstwa w rezultacie zrealizowania zamierzenia objętego wnioskiem. Zdaniem Agencji wszystkie usługi, które wnioskodawca planuje wprowadzić do oferty przedsiębiorstwa wchodzą w zakres świadczonej, w ramach wykonywania zawodu radcy prawnego, pomocy prawnej w rozumieniu ustawy o radcach prawnych, w związku z czym trudno uznać, ażeby stanowiły odrębne usługi. Sztuczne zawyżenie przez wnioskodawcę zakładanych wskaźników rezultatu spowodowało, że oceniający uznali, iż brak jest możliwości zrealizowania wskaźnika KSI-R.8.2.1 - Liczba nowych produktów/usług, na poziomie zadeklarowanej wartości 8,00.

W zakresie podkryterium "Wykorzystanie efektów realizacji projektu" Agencja wskazała, że maksymalna liczba 6 punktów jest przyznawana w przypadku, gdy realizacja projektu wywoła efekt "dźwigni inwestycyjnej" i pociągnie za sobą kolejne inwestycje w przedsiębiorstwie. Gdy realizacja projektu nie wywoła w skali przedsiębiorstwa kolejnych inwestycji wnioskodawca uzyska 0 punktów. Agencja podniosła, że wnioskodawca jako wartość wskaźnika: "Dodatkowe inwestycje wykreowane dzięki wsparciu" wskazał we wniosku kwotę 0,00 EURO. Także w pozostałej treści Wniosku (w tym w części finansowej Biznes Planu) brak jakiegokolwiek opisu planowanych w przyszłości inwestycji. Wnioskodawca w biznes planie opisuje bardzo ogólnikowo zamierzenia dotyczące przyszłego rozwoju przedsiębiorstwa, nie wskazując jednocześnie, jakie zamierzenia inwestycyjne zostaną wywołane realizacją projektu. W ocenie Agencji wskazuje to, iż wnioskodawca nie zaplanował konkretnych inwestycji, co całkowicie wyklucza możliwość przeprowadzenia dalszych ustaleń w przedmiocie powiązania przedmiotowych inwestycji z realizacją projektu. Zgodnie z treścią podkryterium stwierdzenie, że efekt dźwigni inwestycyjnej wywołany zostanie realizacją projektu jest warunkiem koniecznym dla przyznania punktów.

Odnosząc się do kolejnego kryterium, którego ocenę zakwestionował wnioskodawca: "Doświadczenie w realizacji inwestycji w przedsiębiorstwie", Agencja wskazała, iż z jego treści wynika, że wnioskodawcy przyznaje się 4 punkty za posiadane przez Wnioskodawcę doświadczenie w realizacji inwestycji. W przypadku, gdy składany projekt inwestycyjny jest pierwszą inwestycją Wnioskodawcy, wówczas oceniający przyzna 0 punktów w tym podkryterium. Zgodnie z treścią wniosku wnioskodawca rozpoczął działalność gospodarczą w dniu 30 października 2010 r. Wnioskodawca w biznes planie stwierdził, iż posiada doświadczenie w realizacji inwestycji wynikające między innymi ze stażu Pracy w Izbie Celnej, gdzie do jego zadań należał nadzór nad zamówieniami publicznymi prowadzonymi przez Izbę. W ocenie Agencji treść podkryterium jednoznacznie wskazuje, że należy wykazać doświadczenie w realizacji inwestycji w przedsiębiorstwie, nie zaś nabyte na innych polach działalności zawodowej doświadczenie osoby fizycznej prowadzącej przedsiębiorstwo. Wyklucza to przyznanie punktów w ramach przedmiotowego podkryterium z uwagi na fakt, iż wnioskodawca w żadnym fragmencie wniosku nie opisał inwestycji poczynionych w ramach prowadzonego aktualnie przedsiębiorstwa. Ponadto Agencja podniosła, że ustawa Prawo zamówień publicznych znajduje zastosowanie w toku przedmiotowego konkursu jedynie w odniesieniu do podmiotów obowiązanych do stosowania ustawy, nie zaś do wszystkich przedsiębiorców aplikujących o dofinansowanie.

W zakresie podkryterium "Wprowadzenie do oferty nowych lub ulepszonych produktów/usług" Agencja wskazała, że przeprowadzona ocena jest konsekwencją ustaleń, które stały u podstaw przyznania 0 punktów w zakresie podkryterium "Realność osiągnięcia wskaźników rezultatu". Wnioskodawca faktycznie planuje wprowadzić do oferty przedsiębiorstwa jedną nową usługę, dokonuje jedynie sztucznego jej podziału w celu uzyskania wyższej oceny punktowej w ramach przedmiotowego podkryterium. Mając na uwadze te ustalenia oceniający słusznie przyznali 3 punkty za wprowadzenie do oferty przedsiębiorstwa jednej nowej usługi, zgodnie z treścią kryterium.

W zakresie podkryterium "Wzmocnienie lub osiągnięcie konkurencyjności na poziomie krajowym" Agencja wskazała, że maksymalna liczba 12 punktów jest przyznawana w przypadku gdy "(...) Wnioskodawca przedstawił wiarygodne założenia wprowadzenia produktu/usługi na rynek krajowy. Deklaracja Wnioskodawcy, że będzie działał na rynku krajowym, nie jest wystarczającym powodem do przyznania punktów w tym pod kryterium, w szczególności, jeżeli charakter prowadzonej działalności jest zdecydowanie lokalny lub regionalny". Agencja wskazała, że zarówno na rynku regionalnym jak i krajowym funkcjonuje znaczna liczba renomowanych kancelarii radcowskich i adwokackich świadczących pomoc prawną w zakresie pokrywającym się w pełni z ofertą wnioskodawcy. Przedsiębiorstwo prowadzi aktualnie działalność na rynku lokalnym, a projekt nie zakłada jakichkolwiek innowacji mogących umożliwić aplikującemu o dofinansowanie osiągnięcie konkurencyjności zarówno na poziomie regionalnym, jak i krajowym.

Za błędne Agencja uznała twierdzenie protestu, zgodnie z którym sama specyfika branży prawniczej, a w szczególności okoliczność występowania przed sądami w różnych regionach kraju, świadczy o krajowym poziomie konkurencyjności działalności wnioskodawcy. Dla uznania, że osiągnięta zostanie konkurencyjność na poziomie kraju niezbędnym jest stwierdzenie, że oferta produktowa/usługowa wnioskodawcy jest atrakcyjna dla podmiotów z całego obszaru Polski, nie zaś, że w związku z prowadzoną działalnością będzie on świadczył usługi w różnych miejscach.

Agencja wskazała także, że zgodnie z dokumentacją przedmiotowego konkursu protest służy wyłącznie określeniu zarzutów co do oceny. Przedmiotem postępowania odwoławczego nie jest ocena wniosku o dofinansowanie w oparciu o treść protestu, a jedynie weryfikacja poprawności i prawidłowości uprzednio przeprowadzonej przez Komitet Oceny Projektów oceny. Ponadto protest nie służy wyjaśnianiu treści wniosku o dofinansowanie i precyzowaniu twierdzeń w nim zawartych, nie stanowi także formy uzupełnienia wniosku o dofinansowanie, a na etapie postępowania odwoławczego nie jest możliwa jakakolwiek poprawa wniosku.

W skardze do sądu administracyjnego M. P. zarzucił Agencji naruszenie szeregu wyszczególnionych "Kryteriów wyboru projektów", stanowiących element dokumentacji konkursowej.

Uzasadniając szczegółowo zarzuty w zakresie oceny kryterium "Realność osiągnięcia wskaźników rezultatu" skarżący wskazał, iż oceniający uzasadnili brak spełnienia tego kryterium stwierdzeniem, iż "środki finansowe na wkład własny zostały wykazane na etapie oceny merytorycznej, dopiero na wniosek AWP". Skarżący podniósł jako kontrargument, że już do pierwotnego wniosku dołączono, zgodnie z "Instrukcją wypełniania wniosku" dokument PIT za ostatni zamknięty rok obrachunkowy, co oznacza spełnienie wymogu udokumentowania sytuacji finansowej wnioskodawcy. Ponadto oceniający nie wzięli pod uwagę, iż wysokość dochodów wynikająca z PIT wraz z posiadaniem 11-letniego stażu pracy dają rękojmię, iż wnioskodawca dysponuje wystarczającymi środkami pieniężnymi na wkład własny na realizację projektu. Dokumentacja konkursowa, poza PIT, nie przewidywała przedstawienia żadnych innych niż w/w dokumentów. Pomimo to wnioskodawca zastosował się do zaleceń wynikających z wezwania do udokumentowania sytuacji finansowej i przedstawił dokument bankowej promesy kredytowej, chociaż, jak wynika z instrukcji, obowiązek ten dotyczy tylko tych wnioskodawców, którzy we wniosku założyli współfinansowanie projektu kredytem bankowym, z uwagi na zakup używanych środków trwałych/używanych środków transportu.

W ocenie skarżącego nielogiczne jest przy tym pominięcie przez oceniających dokumentów, które skarżący złożył na wezwanie samej Agencji.

W ramach tego samego kryterium "Realność osiągnięcia wskaźników rezultatu", przy ocenie przesłanki "Zasoby techniczne i ludzkie przeznaczone do realizacji projektu" oceniający nie wzięli pod uwagę, że w skład zasobów ludzkich wnioskodawcy wchodzi posiadający dużą wiedzę specjalistyczną i doświadczenie D. B. - księgowy wnioskodawcy. Pominięto w ten sposób przesłankę posiadania zasobów ludzkich, chociaż w przypadku skarżącego gwarantują one, że cele projektu i wykazane wskaźniki zostaną osiągnięte i utrzymane.

Ponadto, działając również w ramach wskazanego wyżej kryterium oceniający nie uwzględnili należycie przesłanki prognoz dla branży i rynku. Pozytywne prognozy dla usług prawniczych były i są faktem powszechnie znanym, który powinien być również znany specjalistom KOP. Potwierdzają je badania ankietowe rynku w formie sondażowej.

Skarżący zarzucił również brak należytego odniesienia się do ujętych we wniosku wskaźników produktu i rezultatu. Skarżący powołał się na obowiązujące akty prawne takie jak ustawa o podatku od towarów i usług, ustawa o rachunkowości oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 października 2008 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU) (Dz. U. Nr 207, poz. 1293, ze zm.), który to akt stanowi podstawę grupowania usług w obrocie gospodarczym. Skarżący wskazał, że PKWiU dokonuje w ramach usług prawnych wyodrębnienia kilku ich rodzajów (usług doradztwa prawnego).

Z powyższych regulacji oraz z ustawy o radcach prawnych wynika, że zakres usług prawnych nie ogranicza się do jednej tylko usługi. Błędne jest zatem twierdzenie oceniających, jakoby liczba nowych usług została źle oszacowana, gdyż 8 zadeklarowanych nowych usług w rzeczywistości stanowi jedną usługę - usługę prawną. Oceniający błędnie utożsamili pojęcie usługi prawnej z bardzo szerokim pojęciem świadczenia pomocy prawnej. Przywołane wyżej unormowania dyskredytują stanowisko, jakoby kancelarie prawne świadczyły tylko jedną usługę.

W tej sytuacji błędny jest wniosek oceniających , jakoby osiągnięcie wszystkich wskaźników rezultatu projektu było całkowicie nierealne oraz, że wskaźniki te nie mają odzwierciedlenia w celach projektu. Wszystkie zaproponowane wskaźniki są możliwe do policzenia i prawidłowo oszacowane.

Zdaniem skarżącego konsekwencją niewłaściwego zinterpretowania zadeklarowanych usług było zaniżenie punktacji w podkryterium "Wprowadzenie do oferty nowych lub ulepszonych produktów/usług".

Skarżący zarzucił także błędne przyjęcie przez oceniających, że realizacja projektu nie wywoła w skali przedsiębiorstwa kolejnych inwestycji. Pominięto wskazywany w treści wniosku fakt, że wnioskodawca planuje tworzenie kolejnych oddziałów przedsiębiorstwa w innych miastach kraju, co się będzie wiązało z utworzeniem dodatkowych miejsc pracy. Z dokumentacji programowej wcale nie wynikało, aby dla spełnienia analizowanej przesłanki kolejne inwestycje w przedsiębiorstwie musiały być zrealizowane tylko i wyłącznie w okresie trwałości projektu, a nie po jego upływie. Wnioskodawca nie zamierza ograniczyć czasu prowadzenia działalności gospodarczej jedynie do wymagalnego minimum trzech lat. Charakter projektu, jak również rodzaje wydatków ponoszonych w ramach tego przedsięwzięcia w pełni gwarantują, że po upływie minimalnego okresu trwałości, jego rezultaty zostaną utrzymane w znacznie bardziej odległej perspektywie czasowej.

Ponadto skarżący podniósł, że pismo informujące, że wartości dla wskaźnika RPO-R.1.3 powinny być wykazane najpóźniej w ostatnim roku trwałości projektu zostało umieszczone na stronie w dn. 3 grudnia 2010 r., a więc już po ogłoszeniu konkursu, stąd nie może być traktowane jako element dokumentacji konkursowej, gdyż po ogłoszeniu konkursu wnioskodawca nie może być zaskakiwany wprowadzaniem dodatkowych wymogów konkursowych.

Skarżący zarzucił oceniającym błędne przyjęcie, iż wnioskodawca nie ma doświadczenia w realizacji inwestycji w przedsiębiorstwie. Nie wzięto pod uwagę faktu, że wnioskodawca posiada doświadczenie w realizacji inwestycji w Izbie Celnej, oraz w realizacji inwestycji w przedsiębiorstwie jego brata (jak wynika z Biznes Planu). Z dokumentacji konkursowej nie wynikało, aby dla spełnienia analizowanej przesłanki koniecznym było doświadczenie w realizacji inwestycji tylko i wyłącznie we własnym nowopowstałym przedsiębiorstwie. Skoro celem Działania 1.1 jest pomoc przedsiębiorstwom nowopowstałym, dopiero wkraczającym na rynek, to z uwagi na krótki czas działalności, nieracjonalne jest wymaganie od nich doświadczenia w realizacji ich własnych inwestycji. W przypadku takich podmiotów, ich potencjał należy oceniać przede wszystkim przez pryzmat doświadczenia wnioskodawcy nabytego w okresie gdy nie prowadził jeszcze własnej działalności gospodarczej, tj. doświadczenia nabytego podczas brania udziału we wprowadzaniu w życie inwestycji w innych przedsiębiorstwach lub podmiotach publicznych. Treści przedmiotowego podkryterium nie można utożsamiać np. z treścią kryterium "doświadczenie w realizacji projektów z udziałem funduszy pomocowych" funkcjonującym w Działaniu 1.2 dotyczącym mikroprzedsiębiorstw działających na rynku dłużej niż 2 lata. Oceniający powinni byli wziąć pod uwagę fakt, iż nie tylko sam wnioskodawca, ale również jego księgowy – D. B. posiada doświadczenie w realizacji inwestycji, z którego wsparcia wnioskodawca będzie korzystał.

Skarżący zarzucił także nieprawidłową ocenę kryterium "Wzmocnienie lub osiągnięcie konkurencyjności". Oceniający nie uwzględnili specyfiki branży prawniczej, której nieodłącznym elementem jest reprezentowanie przedsiębiorców i osób nie prowadzących działalności gospodarczej w procesach sądowych. Klienci wnioskodawcy powiązani są siecią stosunków prawnych z podmiotami mającymi siedzibę lub miejsce zamieszkania nie tylko na terenie lokalnym, ale na terenie całego kraju. Sądy, w których będą toczyły się sprawy z udziałem klientów wnioskodawcy znajdują się na terenie całego kraju, a nawet poza jego granicami. Wykonując czynności sądowe i mediacyjne na terenie całego kraju wnioskodawca będzie miał możliwość nawiązywania kontaktów z klientami mającymi siedziby w odległych od obszaru województwa terenach. Wejście do sieciowej platformy CMS umożliwi nawiązywanie kontaktów pomiędzy kancelarią wnioskodawcy a jej potencjalnymi klientami z całego kraju. Platforma umożliwia przy tym dystrybuowanie usług kanałem, eliminującym konieczność częstego odbywania odległych podróży służbowych.

W odpowiedzi na skargę Agencja Wspierania Przedsiębiorczości wniosła o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w zaskarżonej informacji z dnia 25 lipca 2011 r. o negatywnym rozpatrzeniu protestu.

W piśmie procesowym z dnia 14 września 2011 r. skarżący uzupełnił argumentację dotyczącą zarzutów w zakresie oceny kryteriów "Realność osiągnięcia wskaźników rezultatu" oraz "Doświadczenie w realizacji inwestycji w przedsiębiorstwie". W zakresie pierwszego z kryteriów skarżący zarzucił, iż instytucja pośrednicząca nie wzięła pod uwagę żadnego z czterech podkryteriów wskazanych w Kryteriach wyboru projektów. Ponadto skarżący zarzucił, że choć we wniosku wskazano wszystkie obligatoryjne wskaźniki realizacji celów projektu, instytucja pośrednicząca nie określiła konkretnie, które wskaźniki są niemożliwe do osiągnięcia, niemierzalne i nie mają odzwierciedlenia w celach projektu, jak również nie wskazała przyczyn takiej oceny.

W zakresie kryterium doświadczenia w realizacji inwestycji skarżący zarzucił, że przyjęta przez Agencję interpretacja tego kryterium prowadzi do nieuzasadnionej dyskryminacji przedsiębiorców działających krócej na rynku, gdyż przedsiębiorcy funkcjonujący dłużej mają większą możliwość realizacji inwestycji we własnym przedsiębiorstwie.

W odpowiedzi na pismo skarżącego, udzielonej pismem z dnia 19 września 2011 r., Agencja uznała zarzuty za niezrozumiałe, gdyż podstawą przyznanej punktacji była weryfikacja treści aplikacji oraz ocena wskaźnika: "Liczba nowych produktów/usług", a rozstrzygnięcie protestu prawidłowo odwoływało się w tym zakresie bezpośrednio do treści tego kryterium.

W zakresie kryterium doświadczenia w realizacji inwestycji, Agencja podtrzymała swoją dotychczasową argumentację i podkreśliła, że treść kryterium była znana skarżącemu w dniu przystąpienia do konkursu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu, gdyż kontrola zgodności z prawem oceny projektu prowadzi do wniosku o braku podstaw do uznania, że została ona przeprowadzona w sposób naruszający prawo.

Istota sporu prawnego w niniejszej sprawie sprowadza się do kwestii prawidłowości zastosowania kryteriów merytorycznych do oceny strategicznej projektu zgłoszonego przez skarżącego.

Kryteria wyboru projektów w ramach I i II osi priorytetowej Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007-2013 zostały określone w załączniku nr 2 do Uchwały nr 37/10 Komitetu Monitorującego RPO W z dnia 7 września 2010 r. Jest to element dokumentacji konkursowej (czyli systemu realizacji w rozumieniu art. 5 pkt 11 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju; Dz. U. z 2009 r., Nr 84, poz. 712, ze zm.), udostępniony na stronach internetowych instytucji pośredniczącej, a więc z założenia znany wszystkim podmiotom ubiegającym się o wsparcie finansowe z RPO W dla zgłaszanych przez siebie projektów.

Pierwsze w kolejności z zakwestionowanych przez skarżącego kryteriów oceny określone jako: "Realność osiągnięcia wskaźników rezultatu" stanowi element (podkryterium) szerszego kryterium: "Trwałość projektu w czasie". Kryteria wyboru projektów wskazują szczegółowo, jakie elementy powinny być brane pod uwagę przy ocenie kwestionowanego kryterium (zasoby finansowe, techniczne i ludzkie, prognozy dla projektu, mierzalność proponowanych przez wnioskodawcę wskaźników). Skarżący w skardze szczegółowo odnosi się do wszystkich tych elementów, wykazując błędy, jakie jego zdaniem w tym zakresie zostały popełnione przy ocenie jego wniosku. Należy jednak zauważyć, że argumentacja skarżącego dość istotnie rozmija się z argumentacją organu zwartą w zaskarżonej informacji z dnia 25 lipca 2011 r., stanowiącej rozstrzygnięcie protestu. Jak wynika z treści rozstrzygnięcia protestu - przyczyną przyznania 0 punktów w ramach kwestionowanego kryterium był brak możliwości osiągnięcia przez wnioskodawcę wszystkich zaplanowanych wskaźników. Organ stwierdził, że nastąpiło sztuczne zawyżenie wskaźników rezultatu poprzez rozmnożenie usług, gdy w rzeczywistości stanowią one jedną usługę. Innymi słowy organ uznał, że wskaźniki rezultatu zostały podane nieprawidłowo, to zaś uniemożliwia zrealizowanie zadeklarowanego do zrealizowania wskaźnika nowych produktów i usług na poziomie zadeklarowanej wartości.

Przedmiotem skargi jest ostateczna informacja po rozstrzygnięciu protestu i decydujące dla oceny zgodności z prawem działań instytucji pośredniczącej mają argumenty podniesionej w tej informacji. W związku z tym szczegółowa analiza zarzutów skarżącego w zakresie tych elementów kryterium, które nie przesądziły o ostatecznym rozstrzygnięciu protestu jest zbędna.

W zakresie spornej kwestii prawidłowości określenia przez skarżącego wskaźnika rezultatu organ argumentuje, że wskazane przez wnioskodawcę 8 usług, które ma zamiar wprowadzić do oferty przedsiębiorstwa w rezultacie zrealizowania przedsięwzięcia objętego wnioskiem (uruchomienie kancelarii radcy prawnego), wchodzi w zakres pomocy prawnej świadczonej w ramach wykonywania zawodu radcy prawnego, a co za tym idzie nie stanowi odrębnych usług.

Skarżący kwestionuje przyjęty przez organ sposób rozumienia pojęcia "usługa" w analizowanym przypadku i odwołuje się do aktów prawnych z dziedziny statystyki publicznej (PKWiU), które w ramach grupy usług prawnych wyodrębniają klika ich rodzajów. Błąd organu (zdaniem skarżącego) polega na utożsamieniu pojęcia usługi prawnej, z szerokim pojęciem świadczenia pomocy prawnej.

W ocenie sądu ocena dokonana przez instytucję pośredniczącą jest zgodna z dokumentacja konkursową, w szczególności z "Kryteriami wyboru projektów". Analizując treść wniosku o dofinansowanie (pkt E1 – Cele planowanego projektu) należy przyznać rację organowi, iż sposób określenia "nowych" usług przez wnioskodawcę nie pozwala na ich traktowanie jako usług odrębnych. Nie ma żadnych podstaw aby za odrębne usługi traktować takich czynności jak wskazane przez skarżącego: udzielanie porad prawnych, bieżące informowanie klienta z zakresu obowiązującego prawa w RP, sporządzanie opinii oraz wyjaśnień w zakresie stosowania prawa. W istocie wszystkie te czynności mieszczą się w kategorii udzielania porad prawnych. Czynności związane z rejestracją spółek, ich przekształcaniem oraz przygotowywaniem aktów wewnętrznych spółek mieszczą się również w kategorii udzielania porad prawnych, bądź występowania w charakterze pełnomocnika procesowego. Identycznie należy ocenić "konstruowanie umów cywilnoprawnych" – to nic innego jak porady prawne w tym zakresie. Z kolei uczestniczenie w prowadzonych przez klientów rokowaniach i mediacjach ma sens o tyle, o ile w ramach tego uczestnictwa są udzielane porady prawne. Podobnie windykacja – obejmuje porady prawne, sporządzanie pism lub występowanie w charakterze pełnomocnika procesowego.

Odwołanie się do aktów z dziedziny statystyki publicznej, wbrew twierdzeniom skarżącego działa na jego niekorzyść, potwierdza bowiem wadliwe określenie przezeń ilości nowych usług. PKWiU wyodrębniając w ramach usług prawnych poszczególne ich rodzaje wydziela je nie ze względu na rodzaj podejmowanych czynności, ale ze względu na dziedzinę działalności prawniczej, jakiej dotyczą – np. usługi doradztwa prawnego i reprezentacji w dziedzinie prawa karnego, prawa handlowego, prawa pracy etc. Jeśli nawet podążyć tropem argumentacji skarżącego i odwoływać się do tych regulacji, określenie usług w sposób dokonany we wniosku nie pozostaje w żadnym związku z klasyfikacją usług prawnych w PKWiU.

W tej sytuacji argumentacja organu, iż nastąpiło sztuczne zawyżenie przez wnioskodawcę wskaźników rezultatu, miała uzasadnione podstawy. W konsekwencji uznanie braku możliwości zrealizowania wskaźnika liczby nowych usług nastąpiło w zgodzie z treścią "Kryteriów wyboru projektów".

Niezasadne są przy tym zarzuty skarżącego, że instytucja pośrednicząca nie wskazała konkretnie, które wskaźniki są niemożliwe do osiągnięcia i nie podała przyczyn takiej oceny. Przeczy temu treść zaskarżonej informacji o negatywnym rozstrzygnięciu protestu, w której wyczerpująco wyjaśniono przesłanki takiej, a nie innej oceny wniosku w oparciu o kwestionowane kryterium.

Odnosząc się do kolejnego kryterium: "Wykorzystanie efektów realizacji projektu", w ramach którego wniosek uzyskał 0 punktów, skarżący podnosi błędne uznanie przez oceniających, że realizacja projektu nie wywoła w skali przedsiębiorstwa kolejnych inwestycji. Skarżący argumentuje, że we wniosku wskazywał na planowane utworzenie oddziałów przedsiębiorstwa w innych miastach kraju.

Zgodnie z opisem zawartym w "Kryteriach wyboru projektów" w ramach kwestionowanego kryterium "Oceniający przyzna 6 punktów w przypadku, gdy realizacja projektu wywoła efekt "dźwigni inwestycyjnej" i pociągnie za sobą kolejne inwestycje w przedsiębiorstwie. Wnioskodawca uzyska 0 punktów, gdy realizacja projektu nie wywoła w skali przedsiębiorstwa kolejnych inwestycji". Treść i charakter kryterium wskazuje jednoznacznie, że aby uzyskać 6 punktów, wnioskodawca powinien wskazać we wniosku konkretne przedsięwzięcia inwestycyjne, jakie zostaną spowodowane realizacją projektu. Innymi słowy należy przedstawić plan konkretnego rozwoju przedsiębiorstwa, a nie ogólnikowe stwierdzenia co do dalszych możliwych inwestycji.

Na podstawie treści wniosku nie da się wykazać, aby planowane przez skarżącego przedsięwzięcie pociągnęło za sobą kolejne inwestycje w postaci konkretnych, planowanych przedsięwzięć. Trudno za wskazanie takich inwestycji uznać ogólnikowe stwierdzenie w biznes planie (pkt C1 lit. c), że wnioskodawca "w dalszej perspektywie planuje uruchomienie kolejnych kancelarii w większych miastach województwa". Ocena kryterium dokonana przez instytucję pośredniczącą i przyznanie 0 punktów było zatem uzasadnione w świetle "Kryteriów oceny projektów".

Odnosząc się do kolejnego kryterium, którego oceny dotyczą zarzuty skargi – "Doświadczenie w realizacji inwestycji w przedsiębiorstwie" należy zauważyć, że jest to element (podkryterium) szerszego kryterium: "Potencjał wnioskodawcy". Tworzą je dwa elementy: "Doświadczenie i wykształcenie specjalistyczne kadry związane z realizacją projektu oraz znajomość branży i potrzeb klientów" oraz właśnie "Doświadczenie w realizacji inwestycji w przedsiębiorstwie".

Wcześniejszy staż pracy wnioskodawcy był uwzględniony w ramach pierwszego elementu, za który otrzymał 6 punktów (maks.).

Prawidłowo organ przyjął, że drugi z elementów kryterium potencjału wnioskodawcy odwołuje się do konkretnych zrealizowanych przedsięwzięć w przedsiębiorstwie, nie zaś do nabytego na polach działalności zawodowej doświadczenia osoby prowadzącej przedsiębiorstwo, co stanowi element doświadczenia kadry.

Kryteria oceny projektów konkursowych są elementem dokumentacji konkursowej tak jak instrukcja wypełniania wniosku, nie były zmieniane i powinny być znane wnioskodawcy ubiegającemu się o wsparcie. Nie zasługuje zatem na uwzględnienie argument, że z dokumentacji programowej nie wynikało, aby dla spełnienia analizowanej przesłanki koniecznym było doświadczenie w realizacji inwestycji we własnym przedsiębiorstwie. Treść kryterium i sposób jego oceny nie pozostawiają wątpliwości. Fakt, że w trakcie pracy zawodowej wnioskodawca podejmował czynności związane z nadzorem nad zamówieniami publicznymi w urzędzie trudno utożsamić z pojęciem "realizacji inwestycji w przedsiębiorstwie". Trudno również za "doświadczenie w realizacji inwestycji" uznać enigmatyczne sformułowanie: "wnioskodawca wspierał nadzór inwestorski podczas realizacji inwestycji prze jego brata (...)". "Wspieranie nadzoru inwestorskiego" żadną miarą nie można utożsamiać z realizacją inwestycji.

Trudno też zrozumieć, jaki związek ze spełnieniem tego kryterium ma podnoszony przez skarżącego argument korzystania z usług (na podstawie umowy cywilnoprawnej) księgowego, który miałby zapewne służyć pomocą we właściwym rozliczeniu finansowym planowanej inwestycji.

Niezasadne są przy tym zarzuty skarżącego podniesione w piśmie procesowym z dnia 14 września 2011 r. o dyskryminacyjnym charakterze kryterium w stosunku do przedsiębiorców działających krótko na rynku. Po pierwsze należy zgodzić się z argumentem Agencji, że treść kryterium była określona w dokumentacji konkursowej i powinna być znana skarżącemu przed przystąpieniem do konkursu. Ponadto sposób sformułowania kryterium ma swoje merytoryczne uzasadnienie, gdyż pozwala ono na przyznanie dodatkowych punktów przedsiębiorcom, którzy pomimo krótkiego generalnie okresu funkcjonowania na rynku (przesądza o tym zakres podmiotowy potencjalnych beneficjentów), mogą wykazać się już zrealizowaniem inwestycji, co stanowi dodatkowy argument przy ocenie ich zdolności do konkurowania na rynku i prawidłowego wykorzystywania środków z funduszy unijnych, mających charakter publiczny. Choć kryterium premiuje podmioty mające doświadczenie w zakresie realizacji inwestycji, nie zamyka w żadnej mierze możliwości ubiegania się o wsparcie przez podmioty, które dopiero rozpoczynają działalność.

W konkluzji należy stwierdzić, że ocena instytucji pośredniczącej w zakresie omawianego kryterium jest zgodna z dokumentacją konkursową, w tym "Kryteriami wyboru projektów".

W zakresie kryterium "Wzmocnienie lub osiągnięcie konkurencyjności" skarżący opiera zarzut nieprawidłowej jego oceny na argumentacji, iż do specyfiki branży prawniczej, w zakresie której leży przedsięwzięcie objęte wnioskiem, należy reprezentowanie podmiotów mających siedziby (miejsce zamieszkania) w różnych częściach kraju. Uwzględniając sieć kontaktów pomiędzy tymi podmiotami, niewątpliwie jest, że wnioskodawca pojawi się ze swoimi usługami na rynku krajowym.

Analizując treść "Kryteriów oceny projektów" w zakresie kwestionowanego kryterium należy zwrócić uwagę, że liczba punktów możliwa do uzyskania przez wnioskodawcę została uzależniona od wzmocnienia lub osiągnięcia konkurencyjności na poziomie lokalnym (5 pkt), regionalnym (10 pkt) lub krajowym (15 pkt). Przyznanie maksymalnej liczby punktów następuje wówczas, gdy skala i charakter dotychczasowej działalności wnioskodawcy wykazują się konkurencją na poziomie krajowym lub wnioskodawca przedstawił wiarygodne założenia wprowadzenia produktu/usługi na rynek krajowy.

Z powyższego wynika, że kluczowym elementem przy ocenie kryterium powinien być charakter działalności wnioskodawcy pod względem zasięgu geograficznego. Specyfika branży prawniczej wskazuje, że niewielkie kancelarie prawne skupiają swoją działalność na rynku lokalnym. Działalność na szerszą skalę – umożliwiającą konkurowanie na rynku regionalnym a nawet krajowym, podejmują duże kancelarie, zatrudniające co najmniej kilkunastu prawników, tworzące oddziały w innych miastach. Charakter projektu objętego wnioskiem (jednoosobowa kancelaria radcy prawnego) nie pozwala na stwierdzenie, aby wnioskodawca był w stanie konkurować na szeroką skalę z dużymi, renomowanymi kancelariami prawnymi.

Trafnie zatem organ stwierdził, że przedsiębiorstwo prowadzi działalność na rynku lokalnym, a okoliczność, że wnioskodawca będzie występował przed sądami w różnych miejscach w kraju nie wynika z faktu, że jego oferta będzie atrakcyjna dla podmiotów w skali całego kraju.

W tej sytuacji przyznanie 5 punktów w ramach omawianego kryterium było w pełni uzasadnione w świetle "Kryteriów wyboru projektów".

W zaskarżonej do sądu informacji z dnia 25 lipca 2011 r. o negatywnym rozstrzygnięciu protestu instytucja pośrednicząca odniosła się również do oceny kryterium "Wprowadzenie do oferty nowych lub ulepszonych produktów/usług". Zarzuty skargi nie odnoszą się bezpośrednio do tego elementu oceny, tym niemniej sąd administracyjny nie jest związany zarzutami skargi i powołaną podstawą prawną i ma obowiązek dokonania kompleksowej oceny zgodności z prawem zaskarżonej czynności, stąd zasadne jest odniesienie się również do tej kwestii.

Ocena w tym zakresie powiązana jest ściśle z argumentacją organu przyjętą w zakresie wcześniej ocenianego kryterium "Realności osiągnięcia wskaźników rezultatu".

Analizowane kryterium wchodzi w zakres szerokiego kryterium "Zakres korzyści osiągnięty w wyniku realizacji projektu". W jego ramach ocenia się, "jak bardzo (na jaką skalę) zostanie umocniona pozycja wnioskodawcy na rynku, na którym funkcjonuje, bezpośrednio w wyniku realizacji projektu". Kryterium związane jest zatem z dywersyfikacją usług, która zwiększa zdolność konkurencyjną przedsiębiorcy. Podmiot oferujący szeroką gamę usług jest bardziej konkurencyjny (łatwiej znajdzie potencjalnych klientów) niż ten, który prowadzi wąską działalność. Trzeba w tym miejscu wskazać, że jak wynika z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007-2013 celem osi priorytetowej I jest właśnie wzrost konkurencyjności przedsiębiorstw w regionie lubelskim (s. 109).

Pomimo zróżnicowania statystycznego i faktu, że usługi prawne obejmują rozmaite czynności podejmowane w ramach różnych gałęzi prawa, specyfika tego zawodu świadczy o jednolitym charakterze świadczonej usługi, co potwierdza prawidłowość argumentacji instytucji pośredniczącej, która uznała, że wskazana przez wnioskodawcę liczba nowo wprowadzonych usług została sztucznie zawyżona. Zasadne było zatem było przyznanie 3 punktów za wprowadzenie do oferty przedsiębiorstwa jednej usługi.

Mając powyższe na uwadze, działając na podstawie art. 30c ust. 3 pkt 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, sąd skargę oddalił.