Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 512/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2013-06-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargi
Powołane przepisy: article: art. 35 ust. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.
article: art. 153
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: § 12 ust. 2, § 13 ust. 1, 2, 4
journal: Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi I. K. i K. K. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę; oddala skargi


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 2011 r. nr [...] Prezydent Miasta P. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę B. S. dla inwestycji polegającej na przebudowie i rozbudowie budynku jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej przy ul. [...] w P.

Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli I. K. oraz A. K. wskazując, że przed wydaniem przedmiotowej decyzji nie przeprowadzono prawidłowo inwentaryzacji powykonawczej i nie oparto się na żadnych dokumentach. Odwołujący wskazali, że przedłożony projekt budowlany został oparty wyłącznie na inwentaryzacji segmentu [...] i zakłada z góry powstanie zniszczeń w segmencie bliźniaczym. W ocenie odwołujących, projekt jest sprzeczny z decyzją o warunkach zabudowy. W piśmie z dnia 18 maja 2011 r. odwołujący podnieśli, że zamieszczona w projekcie budowlanym pobieżna inwentaryzacja segmentu nie pozwoliła na określenie rzeczowe konstrukcji budowlanej obiektu [...] i wzajemnych powiązań obu budynków.

Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia [...] 2011 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że w postępowaniu odwoławczym ustalenie ewentualnej przesłanki rażącego naruszenia prawa skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji. Organ wyjaśnił, że dla przedmiotowej rozbudowy i nadbudowy budynku inwestor uzyskał ostateczną decyzję o warunkach zabudowy. Zgodnie z zapisem w pkt 1.2. warunków zabudowy planowana rozbudowa nie powinna m.in. przekraczać obrysu ścian istniejącego budynku oraz zachować odległości określone w § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Organ wskazał też, iż z zatwierdzonego projektu budowlanego, w tym planu zagospodarowania działki i wymiarów projektowanej zabudowy (rys. 17 i rys. 18) wynika, że rozbudowa nie jest zgodna z ustalonymi warunkami zabudowy. Wojewoda podkreślił, iż organ I instancji przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. nr 243, poz. 1623), zobowiązany był do sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z tymi ustaleniami. Organ odwoławczy stwierdził, iż projektowana rozbudowa od strony ogrodowej przekracza obrys istniejącego budynku o ponad 2 m. oraz wskazał, że ustawodawca uchwalając przepis § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), dalej jako: "rozporządzenie Ministra Infrastruktury", uwzględnił zasadę równego traktowania stron określoną w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP mając na uwadze min. ochronę uzasadnionych interesów właścicieli nieruchomości sąsiednich oraz zapobieganie przed działaniami zakłócającymi korzystanie z nieruchomości sąsiednich przekraczających przeciętną miarę. Zdaniem Wojewody konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy, w tym sprawa doprowadzenia projektu budowlanego do zgodności z warunkami zabudowy, wyczerpuje przesłankę określoną w art. 138 § 2 k.p.a., uzasadniającą uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosła B. S., zarzucając naruszenie przy jej wydaniu przepisów postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy tj. art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 8, 9 i 11 k.p.a. poprzez brak należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, a w szczególności brak wyjaśnienia, z jakich powodów organ przyjął, iż rozbudowa nie jest zgodna z ustalonymi warunkami budowy i to w sytuacji, gdy na stronie 2 pkt 2 tiret 3 decyzji o warunkach zabudowy wskazano wprost, iż jest możliwość zabudowy tarasu od strony ogrodu i wnęki we frontowej części budynku, a rysunki 17 i 18 projektu budowlanego uwzględniają powyższy zapis decyzji o warunkach zabudowy; przepisu prawa materialnego tj. art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, poprzez błędne przyjęcie, iż projekt budowlany narusza ustalone warunki zabudowy oraz normy wynikające z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury; przepisu prawa materialnego – § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury, poprzez przyjęcie, iż planowana rozbudowa narusza zasady dotyczące sytuowania budynków przy granicy działki sąsiedniej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 19 stycznia 2012 r., sygn. akt IV SA/Po 828/11, uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody z dnia [...] 2011 r. Uzasadniając rozstrzygnięcie Sąd wskazał, że podstawę decyzji organów administracji architektoniczno-budowlanej w niniejszej sprawie stanowiły przepisy prawa budowlanego oraz k.p.a. W myśl art. 35 Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza: 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7; 4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7. W ocenie Sądu z powyższej regulacji wynika, że uprawnienia kontrolne organu architektoniczno - budowlanego, który prowadzi postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę i o zatwierdzenie projektu budowlanego, zostały ograniczone do sprawdzenia zgodności projektu budowanego z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także z wymaganiami ochrony środowiska. Sprawdzenie zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, zostało ograniczone tylko do projektu zagospodarowania działki (art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego). Tym samym organ administracji przy zatwierdzaniu projektu budowlanego i wydawaniu pozwolenia na budowę został pozbawiony możliwości ingerencji w zawartość merytoryczną projektu, gdyż ocenie mogła podlegać jedynie zgodność przyjętych rozwiązań z prawem i to w zakresie ściśle określonym w ustawie.

Równocześnie, w ocenie Sądu podjęte przez Wojewodę ustalenia dotyczące braku zgodności planowanej rozbudowy z ustalonymi warunkami zabudowy nie uzasadniały uchylenia decyzji w oparciu o przepis art. 138 § 2 K.p.a. Jak wyjaśniono, organ odwoławczy po otrzymaniu odwołania pismem z dnia 1 czerwca 2011 r. zwrócił się do Prezydenta Miasta P. m.in. o wyjaśnienie rozbieżności pomiędzy projektem zagospodarowania terenu (długość budynku przy granicy, parter i I piętro 13,43) zatwierdzony wymiar rzutu parteru rys. 17 długość 15,735 m oraz nadesłanie zgody na odstępstwo od warunków technicznych w zakresie § 12 ust. 3 pkt. 3 rozporządzenie Ministra Infrastruktury. Na powyższe pismo Prezydent Miasta odpowiedział pismem z dnia [...] 2011 r. wskazując, iż rozbieżności w długości budynku wynikają jedynie z faktu, iż rysunki nr od 2 do 14 dotyczą inwentaryzacji (stan istniejący), natomiast rysunek nr 17 to rzut parteru w część projektowej projektu budowlanego, na którym wymiary są zgodne z wymiarami na projekcie zagospodarowania terenu. Ponadto organ wskazał, iż przyjęte rozwiązanie projektowe dotyczące usytuowania ścian budynku przy granicy działki jest możliwe zgodnie z § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w zabudowie jednorodzinnej dopuszcza się sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5 m, na działce budowlanej o szerokości mniejszej niż 16 m. Organ wskazał, iż przedmiotowa nieruchomość ma szerokość 12m. Na powyższe pismo odpowiedzi udzielił również autor projektu budowlanego. W piśmie z dnia 8 czerwca 2011 r. wskazał on, iż projekt zagospodarowania terenu został opracowany na mapie zasadniczej, na której geodezyjnie naniesione są obrysy istniejących budynków. Wymiar budynku po przebudowie wynosi 15,74 m, a jego obecny wymiar od lica ściany frontowej do lica ściany od strony ogrodu wynosi 15,44 m. Projektant wyjaśnił również, iż różnica w długości pomiędzy stanem istniejącym, a projektowanym jest wynikiem docieplenia projektowanego budynku dodatkową warstwą termoizolacji. W piśmie tym wyjaśniono również, iż ponieważ budynek jest wpisany w skarpę, to jego obrys zawiera zarówno kondygnację nadziemne jak i kondygnację przyziemia od strony ogrodu, co daje sumaryczny wymiar 15,74 m. Wskazano ponadto, iż na rysunku nr 17 rzut parteru narysowano istniejący budynek wraz z projektowaną zabudową istniejącego tarasu oraz warstwą ocieplającą. Podkreślono, iż w chwili obecnej pod tarasem są pomieszczenia mieszkalne. Odnosząc się natomiast do kwestii zgody na odstępstwo od warunków technicznych w zakresie § 12 ust. 3 pkt 3 rozporządzenie Ministra Infrastruktury projektant wskazał, iż w zabudowie bliźniaczej i szeregowej wymieniony przepis nie obowiązuje.

W ocenie Sądu z korespondencji tej jednoznacznie wynika, że zarówno organ I instancji, jak i inwestor stali na stanowisku, że przedłożony projekt budowlany wbrew wywodom organu II instancji jest zgodny z decyzją o warunkach zabudowy. Zatem uchylanie decyzji organu I instancji celem doprowadzenia projektu budowlanego do zgodności z warunkami zabudowy w świetle wyraźnego stanowiska inwestora było bezcelowe. W takiej sytuacji organ uznając, iż projekt budowlany jest niezgodny z warunkami zabudowy winien uchylić zaskarżoną decyzję i odmówić zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.

Sąd wyjaśnił również, że porównanie projektu zagospodarowania terenu (rysunek nr 15) z załącznikiem graficznym do decyzji o warunkach nie pozwala na przyjęcie, aby linie zabudowy, z wyłączeniem ocieplenia, uległy zmianie od strony ogrodu tj. od działek 10 i 11. Jak wskazał inwestor w swoich pismach, pod tarasem przeznaczonym do zabudowy znajdują się obecnie pomieszczenia mieszkalne, co znajduje odzwierciedlenie na rysunku nr 2 oraz na przekroju A-A (rysunek nr 6), przekroju B-B (rysunek nr 7). Biorąc pod uwagę mającą powstać zabudowę Sąd uznał, że będzie ona mieściła się w obecnie istniejących liniach zabudowy. W szczególności wynika, to z wyżej wskazanych rysunków, jak i rysunków nr 20 i 21, które obrazują mającą powstać rozbudowę. Z dokumentów tych jednoznacznie wynika, iż linia zabudowy oprócz ocieplenia nie ulegnie zmianie. Ponadto stwierdzono, że w decyzji o warunkach zabudowy wskazano, iż pozostałe odległości są zgodne z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z możliwością zabudowy tarasu od strony ogrodu i wnęki we frontowej części budynku.

W dalszej części uzasadnienia Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie spełniała również wymogów określonych w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego. Jak wyjaśniono, pomimo że uczestnik postępowania wnoszący odwołanie w swoich pismach adresowanych do organu i wniesionych przed wydaniem decyzji przez ten organ podnosił szereg zarzutów m.in. dotyczących nieprawidłowej przeprowadzonej inwentaryzacji, oparcia projektu wyłącznie o inwentaryzację segmentu [...], (pismo z dnia 12 maja 2011 r.) oraz szeregu innych zarzutów odnoszących się do projektu budowlanego zawartych w załączniku nr 1 do odwołania, jak i zarzutu ewentualnych szkód budowlanych, konstrukcji stropu, stabilności mechanicznej segmentów, niemożliwości realizacji projektu budowlanego, organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji nie odniósł się do powyższych zarzutów, koncentrując się wyłącznie na kwestii niezgodności projektu budowlanego z warunkami zabudowy tj. przekroczenie obrysu istniejącego budynku o 2 m. Ponadto organ, w ocenie Sądu, nie wyjaśnił w sposób wystarczający motywów swojego rozstrzygnięcia.

W wyroku zobowiązano Wojewodę do dokonania oceny zgodności przedłożonego projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy oraz do wydania stosownego orzeczenia.

Decyzją z dnia [...] 2012 r. nr [...] Wojewoda Wielkopolski na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 K.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] 2011 r. W motywach rozstrzygnięcia organ II instancji przytoczył dotychczasowy przebieg postępowania, wyjaśniając dodatkowo, że pismem z dnia [...] 2012 r I. i A. K. podnieśli, że bliźniak usytuowany przy ulicy [...] był realizowany jako jeden obiekt z dwoma mieszkaniami i nie może być traktowany jako dwa budynki oddzielne oraz podtrzymali zarzuty dotyczące wadliwej inwentaryzacji budynku, bez uwzględnienia bliźniaka, jak i niezgodności projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy. Natomiast inwestor – B. S. pismem z dnia 2 kwietnia 2012 r. wniosła o utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji. W tak ustalonym stanie faktycznym organ odwoławczy wskazał, że do wniosku o pozwolenie na budowę z dnia [...] 2011 r. pełnomocnik inwestora T. S. załączył oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z 30 grudnia 2010 r., projekt budowlany z grudnia 2010 r. opracowany przez osoby posiadające wymagane prawem uprawnienia budowlane, ostateczną i prawomocną decyzję o warunkach zabudowy z [...] 2010 r. dla przedmiotowej inwestycji, dokumentację geotechniczną określającą warunki gruntowo-wodne pod projektowaną rozbudowę domu jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej oraz opinię techniczną w sprawie oceny stanu technicznego elementów nośnych w segmencie budynku bliźniaczego oraz w sprawie możliwości przebudowy i rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej w Poznaniu przy ul. [...], opracowaną przez mgr inż. G. M. i rzeczoznawcę budowlanego prof. dr hab. inż. W. Ł.. W ocenie organu odwoławczego nie można było się zgodzić z poglądem skarżących, że osoby opracowujące projekt budowlany nie uwzględniły stanu faktycznego istniejącej zabudowy bliźniaczej. Zarówno z zapisu w projekcie w pkt. 2 Charakterystyka ogólna, gdzie wskazano: "Ściana rozdzielająca segmenty bliźniaka jest wspólną ścianą konstrukcyjną", jak i z załączonej ekspertyzy: "Budynek został zrealizowany w zabudowie bliźniaczej ze wspólną wewnętrzną ścianą konstrukcyjną" wynika, iż wzięto pod uwagę charakter zabudowy. Zwrócono uwagę, że planowane zmiany dotyczą tylko segmentu przy ul. [...], który stanowi własność inwestora i mają na celu zwiększenie powierzchni użytkowej poprzez zabudowę cofniętej części elewacji frontowej oraz tarasu od strony ogrodu, co pociąga zmianę otworowania ścian zewnętrznych i wewnętrznych oraz lokalizację ścian działowych. Na str. 45 i 46 projektu opisano szczegółowo zakres planowanych prac i ich wykonanie. Takie zapisy np. jak cyt. "Fundamenty zostały zaprojektowane w postaci ław fundamentowych pod nowe ściany i wzmocnień ław pod dociążane ściany istniejące. W celu zmniejszenia efektu osiadania fundamentów zaproponowano umieszczenie kręgów studziennych pod fundamentami w dwóch miejscach wskazanych na rysunku tuż przy drugim segmencie bliźniaka. Zbrojenie ław nowoprojektowanych, a także zbrojenie poszerzonych fragmentów ław należy wkleić w istniejące ławy fundamentowe" świadczą w ocenie Wojewody o tym, iż projektant projektując przedmiotową inwestycję miał na uwadze istniejącą zabudowę bliźniaczą i ewentualne konsekwencje planowanej rozbudowy. Potwierdzeniem powyższego twierdzenia jest także załączona przez projektanta do projektu niezależna ekspertyza techniczna o możliwości przebudowy obiektu, której uwagi i wskazania zostały wzięte pod uwagę przy projektowaniu przedsięwzięcia. Dodatkowo organ wyjaśnił, że ocena stanu faktycznego i jego uwzględnienie w przyjętych rozwiązaniach projektowych należy do projektanta. Organ odwoławczy wskazał również, na znajdujące się w aktach sprawy pismo Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2011 r., w którym wskazano, że przeprowadzona kontrola budynku przy ul. [...] nie wskazała, aby znajdował się on w złym stanie technicznym.

Odwołując się do wyroku WSA w P. organ podał, że art. 35 ust 1 Prawa budowlanego precyzyjnie określa zakres, jakiemu podlega sprawdzenie projektu architektoniczno-budowlanego przez organ administracji architektoniczno-budowlanej przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ powyższy nie może badać zgodności projektu budowlanego z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami. Dopuszczalne jest jedynie sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz wymaganiami ochrony środowiska. Natomiast projekt zagospodarowania działki lub terenu podlega sprawdzeniu pod kątem zgodności z przepisami, w tym zwłaszcza techniczno-budowlanymi. Tym samym, powyższe przepisy korespondują z przewidzianą w Prawie budowlanym szeroką odpowiedzialnością projektanta. W przedmiotowej sprawie odpowiedzialni za projekt budowlany pod względem architektonicznym i budowlanym mgr inż. arch. T. S. oraz mgr inż. M. P. złożyli oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, co oznacza, że są w pełni odpowiedzialni za przyjęte rozwiązania projektowe oraz ewentualne konsekwencje powstałe w ich następstwie.

Wojewoda wskazał dodatkowo, że na str. 45 projektu budowlanego podano, iż wszelkie zmiany jakie przewiduje projekt mogą spowodować pewne nie zagrażające bezpieczeństwu niewielkie spękania ścian i stropów obu segmentów zabudowy bliźniaczej. Jednak wszelkie zastosowane rozwiązania projektowe mają na celu zminimalizowanie pojawienia się takich skutków przebudowy lub całkowitą ich likwidację. Informacje na temat wpływu przebudowy na konstrukcję obiektu zawarto w ekspertyzie technicznej, gdzie wskazano, że projektowane zmiany w konstrukcji budynku nie naruszają elementów konstrukcji części sąsiada. Ekspertyza potwierdza, iż planowana przebudowa nie będzie miała wpływu na bezpieczeństwo konstrukcji budynku, ewentualne powstałe rysy i pęknięcia w ścianach i stropach obu częściach budynku w zabudowie bliźniaczej będą miały tylko wpływ na estetykę pomieszczeń, co inwestor winien mieć na uwadze. Jednakże, jak wyjaśniono, ewentualne szkody powstałe w wyniku realizacji projektu winny być rozpatrywane na drodze postępowania cywilnego między właścicielami segmentów zabudowy bliźniaczej. Jak wyjaśniono, autor projektu budowlanego zaznaczył także, iż ze względu na złożoność zagadnień projektowych, przed przystąpieniem do prac budowlanych konieczne będzie uszczegółowienie go i przedstawienie w postaci projektu wykonawczego. Ponadto z pisma projektanta z dnia 18 lipca 2011 r. skierowanego do Urzędu Miasta P. (występującego jako pełnomocnik inwestora) jednoznacznie wynika, iż przed przystąpieniem do opracowania projektu została wykonana szczegółowa inwentaryzacja budowlana oraz odkrywki fundamentów wraz z badaniami geotechnicznymi, a także zlecona ekspertyza techniczna, która miała na celu określenie możliwości technicznych zmian zgodnych z oczekiwaniami inwestora. Został zbadany stan techniczny konstrukcji, w szczególności na styku z sąsiednim budynkiem. Pomiary były wykonane dalmierzem laserowym, a ich wynik został wprowadzony do komputerów w programach CAD i dopiero po analizach powstała koncepcja planowanych zmian. W oparciu o powyższe wywody nie można było, w ocenie Wojewody, przyznać racji skarżącym, że przedstawione inwentaryzacje oraz opracowanie projektowe planowanego przedsięwzięcia są niezgodne z przepisami i zagrażają bezpieczeństwu i stabilności budynku, czym naruszają ustalenia decyzji o warunkach zabudowy w zakresie zachowania statyki budynku sąsiedniego.

Odnosząc się do zarzutu niezgodności planowanej inwestycji z decyzją o warunkach zabudowy wyjaśniono, że w świetle wyroku WSA w Poznaniu brak było podstaw do przyznania racji odwołującym. Stwierdzono też, że przestrzeganie ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 152, poz. 1016) nie oznacza, iż właściciel istniejącego budynku nie może dokonać w nim zmian zgodnie z obowiązującymi przepisami w oparciu o projekt budowlany wykonany przez osobę uprawnioną. Ochrona projektu budowlanego na podstawie powyższej ustawy oznacza, że żadna część projektu nie może być udostępniona innym autorom oraz reprodukowana i rozpowszechniana w jakiejkolwiek formie bez uprzedniej pisemnej zgody autora.

Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wniósł A. K. (sprawa zarejestrowana w WSA w Poznaniu pod sygn. II SA/Po 513/12) oraz I. K. (sprawa zarejestrowana w WSA w Poznaniu pod sygn. II SA/Po 512/12).

W swojej skardze A. K. powtórzył prezentowane dotychczas zarzuty dotyczące wadliwości przedłożonego projektu budowlanego. Wskazano na działanie inwestora, który zastrasza skarżących oraz na niekonsekwencję działań Wojewody, który nie wykonał wszystkich zaleceń sądu administracyjnego. Utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji będzie skutkowało zniszczeniem mienia skarżącego, oraz spowoduje naruszenie dotychczasowego charakteru zabudowy bliźniaczej. Podniesiono zarzut immisji drgań powodujących nieodwracalne straty, w tym w stropodachu budynku, oraz wskazaniu, że planowana inwestycja spowoduje spadek wartości nieruchomości. W ocenie skarżącego przedstawiony projekt budowlany jest niekompletny, posiada błędy inwentaryzacyjne, nie uwzględnia prac technologicznych związanych z proponowaną przebudową i rozbudową, nie wymienia wszystkich rozbiórek oraz nie zawiera informacji wykonawczych. Podtrzymano również zarzut niezgodności projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy.

Natomiast I. K., reprezentowana przez adwokata – J. K., podniosła w skardze zarzut naruszenia art. 35 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego polegający na błędnym przyjęciu, że zaskarżona decyzja jest zgodna z decyzją o warunkach zabudowy oraz naruszenia zasad ogólnych postępowania administracyjnego, polegający na braku należytego uzasadnienia decyzji. Jak podniesiono, w decyzji o warunkach zabudowy ustalono, że planowana inwestycja musi harmonizować z prawym segmentem budynku bliźniaczego oraz nie może doprowadzić do zachwiania statyki budynku sąsiedniego. Przedstawiony projekt budowlany nie spełnia powyższych wymagań, gdyż powoduje zachwianie symetrii pomiędzy oboma segmentami, co jest nie do zaakceptowania z punktu widzenia ich harmonii i narusza bliźniaczość segmentów. Równocześnie, nie wzięcie pod uwagę powyższej okoliczności przez Wojewodę, wskazuje na naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego. Wskazano również na nieuwzględnienie przez organ możliwego naruszenia statyki oraz podniesiono, że przedłożony projekt budowlany jest niekompletny, gdyż nie zawiera wyglądu ściany pośredniej północnej, technologii wykonania połączeń na stykach obu segmentów, rozstrzygnięć dotyczących okładziny kamiennej oraz technologii wykonania rozbiórek.

W odpowiedzi na skargi Wojewoda Wielkopolski podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o ich oddalenie. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) wskazania wyroku WSA w Poznaniu z dnia 19 stycznia 2012 r. sygn. akt IV SA/Po 828/11 wiążą organ, którego działanie zostało zaskarżone i podkreślił w szczególności, że za opracowanie projektu architektoniczno-budowlanego odpowiedzialność ponosi uprawniony projektant, który zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego ma obowiązek opracowania projektu budowlanego w sposób zgodny z wymaganiami ustawy, przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Ponadto, mając na uwadze treść przepisu art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego podkreślono, że organ architektoniczno-budowlany nie ma kompetencji do ingerencji w zawartość merytoryczną projektu, a tym samym podważania zasadności przyjętych rozwiązań architektoniczno-konstrukcyjnych przez uprawnione do tego celu osoby.

Pełnomocnik uczestnika postępowania B. S., M. K. wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasowe argumenty oraz wskazując dodatkowo, że prace budowlane są już na ukończeniu, a u skarżących nie stwierdzono żadnych szkód.

Postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu połączył sprawy ze skargi A. K. oraz I. K., w celu ich łącznego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia oraz orzekł o dalszym ich prowadzeniu pod sygn. II SA/Po 512/12.

Postanowieniem z dnia 15 listopada 2012 r. WSA w Poznaniu oddalił wniosek skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 24 stycznia 2013 r. Sąd postanowił zawiadomić o toczącym się postępowaniu H. S. i J. S. i w tym celu odroczył rozprawę.

Zarządzeniem z dnia 13 marca 2013 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu pozostawił bez rozpoznania wniosek J. S. o przyznanie prawa pomocy.

Na rozprawie przed Sądem w dniu 14 maja 2013 r. uczestnik postępowania H. S. wniosła o odroczenie rozprawy, dowiedziawszy się, że M. K. – jej zięć nie może być jej pełnomocnikiem, wskazując, iż chciałaby ustanowić pełnomocnika. Sąd postanowił uwzględnić wniosek i odroczył rozprawę, wskazując, że nowy termin rozprawy wyznaczy z urzędu.

Na rozprawie przed sądem w dniu 12 czerwca 2013 r. pełnomocnik skarżącej wniósł jak w skardze i złożonych w trakcie postępowania pismach procesowych. Skarżący wniósł i wywiódł jak dotychczas oraz podniósł, że w zabetonowanej przez inwestora części ogrodu znajduje się wejście do centralnego ogrzewania, w którym gromadzi się woda po opadach deszczu i zalewa rurociąg ciepłowniczy. Pełnomocnik uczestników postępowania H. S. i J. S. wniósł o oddalenie skarg.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się bezzasadna.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.

Przedmiotem wniesionej skargi jest decyzja Wojewody Wielkopolskiego utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z [...] 2011 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę B. S. dla inwestycji polegającej na przebudowie i rozbudowie budynku jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej przy ul. [...] w P.

W pierwszej kolejności niezbędne jest wskazanie, że w przedmiotowej sprawie orzekał już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, który wyrokiem z dnia 19 stycznia 2012 r., sygn. akt IV SA/Po 828/11, uchylił wcześniejszą decyzję Wojewody uchylającą decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] 2011 r. Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Jak wynika z ugruntowanego stanowiska sądów administracyjnych, skutki wyroku sądu administracyjnego dotyczą każdego nowego postępowania prowadzonego w zakresie danej sprawy i obejmują zarówno postępowanie sądowoadministracyjne, w którym orzeczenie to zostało wydane, postępowanie administracyjne, w którym zapadło zaskarżone rozstrzygnięcie administracyjne, przyszłe postępowanie administracyjne, w tym także w sprawie stwierdzenia nieważności aktu i wznowienia postępowania administracyjnego oraz ewentualne przyszłe postępowanie sądowoadministracyjne, w tym także przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w przypadku ewentualnego rozpoznawania skargi kasacyjnej od ponownego wyroku sądu pierwszej instancji (wyrok WSA w Łodzi z dnia 17 marca 2009 r., sygn. akt I SA/Łd 1230/08, LEX 493588). Stąd skutkiem wyroku sądu administracyjnego w toku każdego z tych postępowań jest zakaz formułowania nowych ocen prawnych – sprzecznych z wyrażonym wcześniej przez sąd administracyjny poglądem.

W powyższym świetle zarówno organ administracji publicznej ponownie rozstrzygający sprawę tj. Wojewoda Wielkopolski, jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu związany jest oceną wyrażoną w powołanym powyżej wyroku z dnia 19 stycznia 2012 r., w którym Sąd nakazał Wojewodzie dokonania oceny zgodności przedłożonego projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy, przy uwzględnieniu stanowiska zajętego przez Sąd oraz odnieść się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, pamiętając przy tym, iż obecnie organ nie jest uprawniony do oceny projektu budowlanego pod względem zgodności z przepisami techniczno-budowlanymi. Stwierdzić jednocześnie należy, że w powołanym wyroku Sąd wyraźnie stwierdził, iż z treści art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego jednoznacznie wynika, iż uprawnienia kontrolne organu architektoniczno-budowlanego, który prowadzi postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę i o zatwierdzenie projektu budowlanego zostały ograniczone do sprawdzenia zgodności projektu budowanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także z wymaganiami ochrony środowiska. Sprawdzenie zgodności z przepisami w tym techniczno-budowlanymi zostało ograniczone tylko do projektu zagospodarowania działki (art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego). Zgodnie z art. 34 Prawa budowlanego, projekt budowlany składa się z projektu zagospodarowania działki oraz projektu architektoniczno budowlanego, który dotyczy bezpośrednio obiektu budowlanego, tj. jego formy, konstrukcji i funkcji, a także wskazuje na proponowane niezbędne rozwiązania techniczne, materiałowe i zasady nawiązania do otoczenia. Sąd uznał, że organ administracji architektoniczno-budowlanej przy zatwierdzaniu projektu budowlanego i wydawaniu pozwolenia na budowę został pozbawiony możliwości ingerencji w zawartość merytoryczną projektu - ocenie może podlegać jedynie zgodność przyjętych rozwiązań z prawem i to w zakresie ściśle określonym w ustawie. Dodał, że organ nie jest uprawniony do badania zgodności projektu budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi lub z innymi przepisami prawa, poza przepisami określającymi wymogi ochrony środowiska.

Następnie w cytowanym wyroku Sąd, powołując przepisy art. 138 § 2 i art. 15 k.p.a., zaznaczył, że z akt sprawy wynika, iż zarówno organ I instancji jak i inwestor stali na stanowisku, że przedłożony projekt budowlany wbrew wywodom organu II instancji jest zgodny z decyzją o warunkach zabudowy. Zatem uchylanie decyzji organu I instancji celem doprowadzenia projektu budowlanego do zgodności z warunkami zabudowy w świetle wyraźnego stanowiska inwestora było bezcelowe. W takiej sytuacji organ odwoławczy uznając, iż projekt budowlany jest niezgodny z warunkami zabudowy winien uchylić zaskarżoną decyzję i odmówić zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Ponadto Sąd stwierdził, że porównując projekt zagospodarowania terenu (rysunek nr 15) z załącznikiem graficznym do decyzji o warunkach nie dostrzega, aby linie zabudowy, z wyłączeniem ocieplenia, uległy zmianie od strony ogrodu tj. od działek [...]. Jak wskazał inwestor w swoich pismach, pod tarasem przeznaczonym do zabudowy znajdują się obecnie pomieszczenia mieszkalne, co znajduje odzwierciedlenie na rysunku nr 2 oraz na przekroju A-A (rysunek nr 6), przekroju B-B (rysunek nr 7). Biorąc pod uwagę mającą powstać zabudowę stwierdzić należy, iż będzie ona mieściła się w obecnie istniejących liniach zabudowy. W szczególności wynika, to z wyżej wskazanych rysunków, jak i rysunków nr 20 i 21, które obrazują mającą powstać rozbudowę. Z dokumentów tych jednoznacznie wynika, iż linia zabudowy oprócz ocieplenia nie ulegnie zmianie. Dalej Sąd wskazał, że w decyzji o warunkach zabudowy wskazano, iż pozostałe odległości - zgodnie z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury, z możliwością zabudowy tarasu od strony ogrodu i wnęki we frontowej części budynku.

Sąd uznał, że zgodzić należy się również z zarzutem strony naruszenia przez organ art. 107 § 3 oraz art. 9 i 11 Kpa. Ponadto w ocenie Sądu organ dopuścił się naruszenia wynikającej z art. 15 Kpa zasady dwuinstancyjności postępowania. Po pierwsze uczestnik postępowania wnoszący odwołanie w swoich pismach adresowanych do organu i wniesionych przed wydaniem decyzji przez ten organ podnosił szereg zarzutów m.in. dotyczących nieprawidłowej przeprowadzonej inwentaryzacji, oparcia projektu wyłącznie o inwentaryzację segmentu [...], (pismo z dnia [...] 2011 r.) oraz szeregu innych zarzutów odnoszących się do projektu budowlanego zawartych w załączniki nr 1 do odwołania. Ponadto w piśmie z dnia [...] 2011 r. oraz w piśmie z dnia [...] 2011 r. uczestnik postępowania podniósł kolejne argumenty dotyczące m.in. mogących powstać szkód budowlanych, konstrukcji stropu, stabilności mechanicznej segmentów, niemożliwości realizacji projektu budowlanego. Sąd zważył, iż organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji w żadnym stopniu nie odniósł się do powyższych zarzutów koncentrując się wyłącznie na kwestii niezgodności projektu budowlanego z warunkami zabudowy tj. przekroczeniem obrysu istniejącego budynku o 2 m. Ponadto organ, w ocenie składu orzekającego nie wyjaśnił w sposób wystarczający motywów swojego rozstrzygnięcia. Sąd zaznaczył jednocześnie, że wbrew wywodom Wojewody zawartym w pismach procesowych decyzja o warunkach zabudowy w sentencji decyzji stanowi o zabudowie tarasu, przy czym w decyzji tej wskazano, iż zabudowa ta nie może przekroczyć istniejącej wysokości budynku. Z powyższego wynika, iż na mocy decyzji o warunkach zabudowy dopuszczalna jest zabudowa tarasu aż do wysokości budynku. Powyższe znajduje również potwierdzenie w piśmie Urzędu Miasta Poznania z dnia [...] 2011 r. Dając wytyczne organowi odwoławczemu Sąd wskazał, że ponownie badając sprawę organ biorąc pod uwagę zawarte w niniejszym uzasadnieniu argumenty ponownie rozpozna odwołanie. W ramach postępowania organ, przy uwzględnieniu stanowiska Sądu, ponownie dokona oceny zgodności przedłożonego projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy. Następnie wyda stosowne orzeczenia oraz w sposób należyty uzasadni swoje rozstrzygnięcie. Sąd przypomniał, że organ w ramach postępowania odwoławczego, oprócz rozpoznania sprawy merytorycznie jako organ II instancji, winien również odnieść się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, pamiętając przy tym, iż obecnie organ nie jest uprawniony do oceny projektu budowlanego pod względem zgodności z przepisami techniczno-budowlanymi.

Przechodząc do merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji uznać należy, że Wojewoda rozpatrując sprawę ponownie zastosował się zarówno do oceny prawnej, jak i wskazań co do dalszego postępowania wskazanych mu przez Sąd w wyroku z dnia 19 stycznia 2012 r. Tym samym nie uchybił normie zawartej w art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Organ odwoławczy, poza przytoczeniem przebiegu postępowania oraz przytoczeniem stanowisk stron, wyjaśnił co następuje. Do wniosku o pozwolenie na budowę z [...] 2011 r. pełnomocnik inwestora T. S. załączył oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z [...] 2010 r., projekt budowlany z grudnia 2010 r. opracowany przez osoby posiadające wymagane prawem uprawnienia budowlane, ostateczną i prawomocną decyzję o warunkach zabudowy z [...] 2010 r. znak: [...] dla przedmiotowej inwestycji, dokumentację geotechniczną określającą warunki gruntowo-wodne pod projektowaną rozbudowę domu jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej oraz opinię techniczną w sprawie oceny stanu technicznego elementów nośnych w segmencie budynku bliźniaczego oraz w sprawie możliwości przebudowy i rozbudowy przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej. Następnie wojewoda stwierdził, iż nie zgadza się z poglądem skarżących, iż osoby opracowujące projekt budowlany nie uwzględniły stanu faktycznego istniejącej zabudowy bliźniaczej. Wskazał, iż z zapisu w projekcie w pkt. 2 (cyt.: "Ściana rozdzielająca segmenty bliźniaka jest wspólną ścianą konstrukcyjną"), jak i z załączonej ekspertyzy (cyt.: "budynek został zrealizowany w zabudowie bliźniaczej ze wspólną wewnętrzną ścianą konstrukcyjną") wynika, że wzięto pod uwagę charakter zabudowy. Organ zwrócił też uwagę, że planowane zmiany dotyczą segmentu przy ul. [...], który stanowi własność inwestora i zmiany te mają na celu zwiększenie powierzchni użytkowej poprzez zabudowę cofniętej części elewacji frontowej oraz tarasu od strony ogrodu, co pociąga zmianę otworowania ścian zewnętrznych i wewnętrznych oraz lokalizację ścian działowych. Wyjaśnił też, że na str. 45 i 46 projektu budowlanego szczegółowo przedstawiono zakres planowanych prac i ich wykonanie. Organ wskazał, iż zapisy w projekcie świadczą o tym iż projektant projektując przedmiotową przebudowę z rozbudową miał na uwadze istniejącą zabudowę bliźniaczą. W tym miejscu organ przytoczył właściwy fragment części tekstowej projektu odnoszący się do fundamentowania inwestycji, przy którym uwzględniono istniejące fundamenty bliźniaczego segmentu budynku. Wojewoda wskazał też, że również ekspertyza techniczna o możliwości przebudowy obiektu, której uwagi i wskazania zostały wzięte pod uwagę przy projektowaniu potwierdzają, że projektant miał na uwadze, że projekt dotyczy segmentu zabudowy bliźniaczej. Wyjaśnił przy tym odnosząc się do uwag skarżących dotyczących treści projektu budowlanego, że ocena stanu obiektu i jego uwzględnienie w przyjętych rozwiązaniach projektowanych należy do projektanta. Wyjaśnienie to odpowiada treści art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego.

Odnosząc się zaś do kwestii złego stanu technicznego bliźniaczego segmentu należącego do skarżących organ wskazał, że z pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2011 r. skierowanego do J. S. wynika, że w trakcie przeprowadzonej w dniu [...] 2011 r. kontroli budynku przy ul. [...] w P. nie stwierdzono złego stanu technicznego obiektu. Również w piśmie z dnia [...] 2012 r. skierowanym przez ten organ do skarżących wyraźnie wskazano, że w wyniku kontroli stwierdzono, że inwestor realizuje inwestycję polegającą na przebudowie i rozbudowie budynku jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej, na podstawie ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta P. o pozwoleniu na budowę z dnia [...] 2011 r. nr [...], budowa jest realizowana zgodnie z dokumentacją budowlaną zatwierdzoną decyzją o pozwoleniu na budowę, zaś budowa jest właściwie ogrodzona i oznakowana.

Organ odwoławczy stwierdził również, powołując się na wytyczne Sądu, że art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego precyzyjnie określa zakres, jakiemu podlega sprawdzenie projektu architektoniczno-budowlanego przez organ administracji architektoniczno-budowlanej przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ ten nie może obecnie badać zgodności projektu budowlanego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami, bowiem przewidujący taką możliwość ust. 2 art. 35 został uchylony ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718 ze zm.). W wyniku tego organ został pozbawiony możliwości ingerencji w zawartość merytoryczną projektu – ocenie może podlegać jedynie zgodność przyjętych rozwiązań z prawem i to w zakresie ściśle określonym w ustawie. Wojewoda prawidłowo stwierdził, że dopuszczalne jest jedynie sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz wymogami ochrony środowiska. Regulacje te oznaczają szeroką odpowiedzialność projektanta. Zgodnie bowiem z art. 20 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, do podstawowych obowiązków projektanta należy opracowanie projektu budowlanego w sposób zgodny z wymaganiami ustawy, przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. W związku z tym za wszelkie rozwiązania zawarte w projekcie budowlanym odpowiada jego autor, który potwierdza prawidłowość przyjętych przez siebie rozwiązań projektowych poprzez dołączenie do projektu, zgodnie z art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego, oświadczenia o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Również w niniejszej sprawie takie oświadczenie złożyli autorzy projektu budowlanego, którzy tym samym wzięli odpowiedzialność za przyjęte w nim rozwiązania techniczno-budowlane.

Ponadto organ odwoławczy wyjaśnił, że projektanci biorąc odpowiedzialność za zaprojektowaną inwestycję i jej skutki wskazali na str. 45 projektu, że wszelkie zmiany jakie przewiduje projekt mogą spowodować pewne niezagrażające bezpieczeństwu niewielkie spękania ścian i stropów obu segmentów zabudowy bliźniaczej. Jednocześnie zastrzegli, że wszelkie zastosowane rozwiązania projektowe mają na celu zminimalizowanie pojawienia się takich skutków przebudowy lub całkowitą ich likwidację. Organ dodał, że informacja o wpływie przebudowy na konstrukcję obiektu została zawarta w ekspertyzie technicznej. Wskazano w niej że projektowane zmiany w konstrukcji budynku nie naruszają elementów konstrukcji części sąsiedniej. Ekspertyza potwierdza, że planowana inwestycja nie będzie miała wpływu na bezpieczeństwo konstrukcji budynku, a ewentualnie powstałe rysy i pęknięcia w ścianach i stropach w obu częściach budynku w zabudowie bliźniaczej będą miały tylko wpływ na estetykę pomieszczeń. Wojewoda prawidłowo wyjaśnił, że powstałe z tego tytułu po stronie skarżących szkody powinny być rozpatrywane na drodze postępowania cywilnego między właścicielami sąsiednich segmentów.

Wojewoda odpowiadając skarżącym na zarzut, iż przedstawione inwentaryzacje oraz opracowanie projektowe planowanego przedsięwzięcia są niezgodne z przepisami i zagrażają bezpieczeństwu i stabilności budynku stwierdził, że z pisma projektanta (występującego jako pełnomocnik inwestora) z dnia [...] 2011 r. skierowanego do Urzędu Miasta Poznania wynika, że przed przystąpieniem do opracowania projektu została wykonana szczegółowa inwentaryzacja budowlana oraz odkrywki fundamentów wraz z badaniami geotechnicznymi, a także zlecona ekspertyza techniczna, która miała na celu określenie możliwości technicznych zmian zgodnych z oczekiwaniami inwestora. Zbadany został stan techniczny konstrukcji, w szczególności na styku z sąsiednim budynkiem i dopiero w oparciu o te badania powstała koncepcja planowanych zmian.

Ustosunkowując się do zarzutów skarżących jakoby organ błędnie uznał, że planowana przebudowa z rozbudową narusza warunki określone w decyzji o warunkach zabudowy, albowiem nie spełnia wymogu harmonizacji z drugą połową budynku, Sąd podziela stanowisko organu II instancji uznając, że harmonizacja pomiędzy bliźniaczymi segmentami budynku nie oznacza, że właściciel jednego z segmentów nie może dokonać żadnej przebudowy, czy rozbudowy. Wojewoda trafnie stwierdził, że pojęcie harmonizacji nie oznacza, że segmenty muszą być identyczne. Sam fakt wydania decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej przebudowy i rozbudowy jednego z segmentów budynku świadczy o tym, że dopuszczalna jest również zabudowa istniejącego tarasu od strony ogrodu, przebudowa elewacji frontowej budynku z częściowym jego podwyższeniem o 0,5 m i zabudowa loggi.

Ponadto uwzględniając ocenę prawną Sądu zawartą w wyroku z dnia 19 stycznia 2012 r. Wojewoda prawidłowo uznał, że możliwość zabudowy tarasu wynika bezpośrednio z sentencji decyzji o warunkach zabudowy, co stanowi, że jest ona zgodna z § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Przepis ten stanowi bowiem że sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.

W ocenie Sądu również trafnie Wojewoda odniósł się do kwestii ochrony naturalnego oświetlenia segmentu sąsiedniego budynku należącego do skarżących. Przepis § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury określa, że odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń - co uznaje się za spełnione, jeżeli:

1) między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż:

a) wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m,

b) 35 m - dla obiektów przesłaniających o wysokości ponad 35 m,

2) zostały zachowane wymagania, o których mowa w § 57 i 60.

Wysokość przesłaniania, o której mowa w ust. 1 pkt 1, mierzy się od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyższej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego lub jego przesłaniającej części (ust. 2). Przy czym odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1, mogą być zmniejszone nie więcej niż o połowę w zabudowie śródmiejskiej (ust. 4). Z analizy nasłonecznienia przedstawionej w projekcie (str. 40) wynika, że nie następuje zawężenie istniejącego kąta wpisanego w najbliższe okna istniejącego budynku w płaszczyźnie poziomej do wartości poniżej dopuszczalnej tj. 60º. W związku z tym nie mają racji skarżący twierdząc, że zabudowa tarasu w segmencie przy ul. [...] w granicy poprzez usytuowanie nowej ściany spowoduje przesłanianie ich segmentu.

Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że organ odwoławczy rozpoznając ponownie sprawę zastosował się oceny prawnej i wytycznych zawartych w wyroku Sądu z dnia 19 stycznia 2012 r., czy wypełnił dyspozycję przepisu art. 153 Prawa przed sądami administracyjnymi. W ocenie Sądu powyższe rozważania dowodzą, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie doszło również do naruszenia przepisów postępowania, jak i przepisów prawa materialnego, w związku z czym Sąd na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.