Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB 167/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-05-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 612  Sprawy geodezji i kartografii
Skarżony organ: Główny Geodeta Kraju
Treść wyniku: Zobowiązano do dokonania czynności

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący WSA Magdalena Bosakirska (spr.) Sędziowie WSA Zbigniew Rudnicki Asesor WSA Piotr Borowiecki Protokolant Beata Bińkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2004r. sprawy ze skargi T. C. na bezczynność Prezydenta Miasta [...] w sprawie [...] w przedmiocie wydania wypisu i wyrysu z mapy ewidencyjnej 1. nakazuje Prezydentowi Miasta [...] wydanie T. C. wypisu i wyrysu z mapy ewidencyjnej zgodnie z wnioskiem z [...] i [...] października 2002 roku, w terminie jednego miesiąca od dnia otrzymania przez Urząd akt z prawomocnym wyrokiem; 2. zasądza na rzecz T. C. od Prezydenta Miasta [...] kwotę 5 zł (pięć) tytułem zwrotu kosztów procesu.


UZASADNIENIE

T. C. zwrócił się do Urzędu Gminy [...] o wydanie wypisu i wyrysu z mapy ewidencyjnej dla celów sądowych dla działki [...] z obrębu [...] położonej przy [...] w [...]. Urząd nie przyjął jego zamówienia i wówczas wnioskodawca zwrócił się o wydanie wypisu i wyrysu ponownie, pismem z dnia [...] października 2002r.

W odpowiedzi na to pismo Naczelnik Wydziału Geodezji i Nieruchomości Urzędu [...] powiadomił wnioskodawcę, że wyrysy z mapy ewidencyjnej wykonują uprawnieni geodeci /firmy geodezyjne/ na prywatne, odpłatne zlecenie strony. Urząd natomiast nie posiada właściwości do wykonywania wyrysów, a obowiązujący na terenie m. [...] program [...] pozwala jedynie na wykonywanie wypisów. Dla uzasadnienia tego stanowiska organ powołał się na art.11 ustawy z dnia 17 maja 1989r. prawo geodezyjne i kartograficzne /Dz.U. nr 100 z 2000r. poz. 1086/.

Na takie stanowisko organu T. C. dnia [...] listopada 2002r. wniósł skargę do Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii. Główny Geodeta Kraju przekazał tę skargę, zgodnie z właściwością, Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, po zbadaniu sprawy, pismem z dnia [...] marca 2003r. zobowiązał organ do wydania wnioskodawcy wypisu i wyrysu z mapy ewidencyjnej i wyjaśnił, że czynności te podlegają regulacjom administracyjnoprawnym i nie mogą być przedmiotem stosunku cywilnoprawnego. Przypomniał, że czynności polegające na wydawaniu wypisów i wyrysów z operatu ewidencji gruntów zgodnie z art. 24 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne należą do organu prowadzącego tę ewidencję tj. do starosty a za ich wykonanie pobiera się opłaty zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 14 listopada 2000r. w sprawie wysokości opat za czynności geodezyjne i kartograficzne oraz udzielanie informacji a także za wykonanie wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego /Dz.U. nr 115 z 2000r. poz. 1209/. Zobowiązał też organ do poinformowania go o sposobie załatwienia sprawy.

W odpowiedzi pismem z dnia [...] kwietnia 2003r. organ powiadomił Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, że nieliczna obsada osobowa dzielnicowych jednostek organizacyjnych prowadzących ewidencję gruntów i budynków nie jest w stanie wykonywać wyrysów, w związku z tym przyjęło się w [...], że wykonywanie wyrysów zainteresowane osoby zlecają geodetom prywatnie a organ tylko je sprawdza, poświadcza i wydaje.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego pismem z dnia [...] czerwca 2003r. zwrócił się ponownie do Prezydenta m. [...] o wykonanie wnioskodawcy wyrysu i wypisu z ewidencji gruntów, zaś T. C. wniósł skargę do NSA na bezczynność Prezydenta m. [...] polegającą na niewydaniu mu wypisu i wyrysu z rejestru gruntów.

W odpowiedzi na skargę Prezydent m. [...] wyjaśnił, że wykonywanie wyrysów jest skomplikowane i pracochłonne i w obecnej sytuacji nie może być realizowane siłami urzędników. Wyjaśnił, że dokonuje się komputeryzacja ewidencji gruntów, która ułatwi wykonywanie wyrysów i po jej zakończeniu wydawanie wyrysów będzie możliwe. Rozróżnił też czynność "wykonywania" wyrysów i ich "wydawania", i stwierdził, że wykonany na zasadach komercyjnych wyrys urząd gotów jest wydać wnioskodawcy. Wyjaśnił też, że wypis, którego sporządzenie jest mniej pracochłonne, organ wyda wnioskodawcy. Z mocy art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. 153 p.1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do NSA przed 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /dalej zwane p.p.s.a. , Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1270/. Zgodnie z art. 13 ust. 2 tej ustawy, sądem właściwym do rozpoznania sprawy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Wobec tego, że sprawa dotyczy skargi na decyzję Prezydenta Miasta [...], którego siedziba znajduje się w [...], sprawa rozpatrywana jest przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, a postępowanie toczy się na podstawie p.p.s.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :

Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Kontrola ta zgodnie z art.3 § 2 p.8 p.p.s.a. obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję Sąd stwierdził naruszenia prawa, skarga jest więc uzasadniona.

Przystępując do badania skargi Sąd rozważył najpierw czy wyczerpana została obowiązkowa procedura poprzedzająca wniesienie skargi na bezczynność przewidziana art. 37 KPA. Sąd uznał, że skierowanie skargi do Głównego Geodety Kraju, która została następnie przekazana Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, jako organowi wyższego stopnia nad organem dopuszczającym się bezczynności tj. Prezydentem m. [...] aczkolwiek nie przyjęło formy zażalenia, zawierało jego konieczną treść i spełniało jego funkcje. Również pismo Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego nakazujące organowi dokonanie czynności, choć nie miało formy postanowienia, spełniało jego funkcje. Pismo to spotkało się z odmową załatwienia sprawy ze strony organu. W tej sytuacji zdaniem Sądu skarżący wyczerpał konieczne procedury administracyjne i niniejsze postępowanie sądowoadministracyjne ich nie zastępuje w sprawie niniejszej, zważywszy że bezczynność została bezskutecznie poddana kontroli organu wyższego stopnia.

Rozważając przyczyny bezczynności organu Sąd uznał, że są one całkowicie nieuzasadnione. Zgodnie z art. 7d cytowanego wyżej prawa geodezyjnego i kartograficznego, prowadzenie powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego należy do Starosty, a w Warszawie do Prezydenta miasta. Zgodnie z art.22 ust. 1 ustawy ewidencję gruntów i budynków prowadzą starostowie /Prezydent miasta/. Zgodnie z art. 24 ust. 1 i 2 operat ewidencyjny, który składa się z map, rejestrów i dokumentów zawiera informacje o gruntach budynkach i lokalach. Informacje te są jawne i odpłatne. Zgodnie z art. 24 ust.3 wyrysy i wypisy z operatu ewidencyjnego są wydawane m.in. na wniosek osób fizycznych, które wykażą swój interes prawny. Interes prawny skarżącego nie był nigdy kwestionowany ponieważ prowadzi on postępowanie o zasiedzenie nieruchomości, której dotyczy żądana informacja.

Problem w sprawie niniejszej dotyczy odpowiedzi na pytanie czy ustawowe określenie "wydawanie wyrysów" obejmuje również ich "wykonywanie", czy też "wykonywanie" ma być realizowane przez strony na zasadach komercyjnych a organ może poprzestać na "wydaniu" stronie wyrysów przez nią wykonanych poza organem. Odpowiadając na to pytanie posłużyć się należy przepisami ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne oraz rozporządzeń Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa wydanych w wykonaniu jej art.40 ust.5 p.1 lit.b.

Art. 40 ust. 3 ustawy stanowi, że "Gromadzenie i prowadzenie państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, kontrola opracowań przyjmowanych do zasobu oraz udostępniane tego zasobu zainteresowanym jednostkom oraz osobom prawnym i fizycznym" należy w zakresie zasobów powiatowych do starosty /odpowiednio Prezydenta m. st. Warszawy/. Art. 40 ust.3 lit.b ustawy stanowi m.in. , że "wykonywanie wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego jest odpłatne", zaś art. 40 ust. 5 ustanawia delegację dla właściwego ministra do ustalenia wysokości opłat m.in. za "wykonywanie wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego". W wykonaniu tej delegacji Minister Rozwoju Regionalnego i Budownictwa wydał dnia 14 listopada 2000r. rozporządzenie w sprawie wysokości opat za czynności geodezyjne i kartograficzne oraz udzielanie informacji a także za wykonanie wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego /Dz.U. nr 115 z 2000r. poz. 1209/. W załączniku nr 5 do tego rozporządzenia Minister ustalił opłaty za wykonywanie wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego. Obecnie rozporządzenie to zostało zastąpione rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 19 lutego 2004r. w sprawie wysokości opłat za czynności geodezyjne i kartograficzne oraz udzielanie informacji a także za wykonanie wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego /Dz.U. nr 37 z 2004r. poz. 333/. W załączniku nr 5 do obowiązującego obecnie rozporządzenia określona jest wysokość opłat za wykonywanie wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego.

Jak widać z powyższego ustawa i kolejne rozporządzenia przewidują czynność "wykonywania" wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego i w żadnym wypadku nie rozdzielają czynności "wykonywania" od czynności "wydawania". Z tego należy wnioskować, że ustawodawca nakładając na organy geodezyjne obowiązek wydawania informacji zawartych w operatach ewidencyjnych objął tym określeniem również ich uprzednie wykonanie. Taka właśnie interpretacja wynika z analizy całokształtu przepisów ustawy i rozporządzeń, brak natomiast jakiegokolwiek przepisu, który pozwalałby wnioskować odmienne. W tym stanie rzeczy odmowa wykonania wyrysu z mapy ewidencyjnej na żądanie wnioskodawcy nie znajdowała żadnego uzasadnienia w prawie, zaś argumentacja iż "przyjęło się w [...]" aby wyrysów nie wykonywać, nie może się ostać bowiem, jak wyjaśnił to NSA w orzeczeniu z dnia 8 grudnia 1999r. /sygn.akt I SAB 155/99/ niedowład organizacyjny nie może być okolicznością usprawiedliwiającą bezczynność organu.

Biorąc pod uwagę powyższe na podstawie art. 149 p.p.s.a. Sąd zobowiązał organ do dokonanie żądanej czynności i orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art.200 p.p.s.a.