Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 98/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2016-04-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 2 ust. 1 pkt 6, par. 13c
journal: Dz.U. 2015 poz 187
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji  Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
journal: Dz.U.UE.L 2014 nr 193 poz 1  art. 2  pkt 16, art. 25  ust. 1-2
law: Rozporządzenie Komisji (UE) nr 702/2014 z dnia 25 czerwca 2014 r. uznające niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz na  obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Krupiński Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz (spr.) Sędzia WSA Daria Sachanbińska Protokolant Sekretarz sądowy Agnieszka Jurek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu z dnia 17 grudnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...], zwana dalej Spółką, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu (dalej: Dyrektor OR ARiMR) z dnia 17 grudnia 2015 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Kierownik BP ARiMR) w Namysłowie z dnia 5 listopada 2015 r., nr [...], o odmowie przyznania skarżącej Spółce pomocy finansowej dla producentów rolnych, w których gospodarstwach rolnych lub działach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody spowodowane przez suszę w 2015 roku.

Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym:

Wnioskiem z dnia 30 września 2015 r. A Sp. z o.o. z/s w [...] złożyła do Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie wniosek o udzielenie pomocy finansowej dla producentów rolnych, w których gospodarstwach rolnych lub działach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody spowodowane przez suszę w 2015 r. Do wniosku dołączona została kopia protokołu oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwach rolnych i działach specjalnych produkcji rolnej spowodowanych niekorzystnym zjawiskiem atmosferycznym - suszą w okresie od 11 kwietnia do 31 sierpnia 2015 r., sporządzonego w wyniku lustracji przeprowadzonej w dniu 8 września 2015 r. przez komisję powołaną zarządzeniem Wojewody Opolskiego. Z treści protokołu wynikało, że powierzchnia upraw w roku wystąpienia szkody w gospodarstwie wynosiła: ziemniaki jadalne -3,09 ha oraz 77,55 ha, kukurydza na ziarno - 147,55 ha oraz 93,03 ha, rzepak ozimy- 36,24 ha. Stopień szkód w tych uprawach określono na 20% dla działek zajętych pod uprawę ziemniaków jadalnych oraz kukurydzy na ziarno o areale 147,55 ha, 60% dla uprawy kukurydzy na ziarno na areale 93,03 ha oraz 0% dla uprawy rzepaku ozimego. Na tej podstawie wyliczono, że straty w gospodarstwie rolnym wynoszą 25,35% średniej rocznej produkcji.

W wyniku rozpatrzenia powyższego wniosku Kierownik BP ARiMR w Namysłowie opisaną na wstępie decyzją z dnia 5 listopada 2015 r., opartą o przepis art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2014 r. poz. 1438, z późn. zm.), § 13c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2015 r. poz. 187, z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem z dnia 27 stycznia 2015 r. lub rozporządzeniem, oraz art. 104 K.p.a., odmówił przyznania wnioskowanej pomocy. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie wskazał, że w treści wniosku o udzielenie pomocy zawarte jest stwierdzenie, iż wnioskodawca ubiega się o pomoc przyznawaną na podstawie rozporządzenia Komisji (UE) nr 702/2014 z dnia 25 czerwca 2014 r. uznającego niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz na obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE L z 2014 r., nr 193, s. 1), zwanego dalej rozporządzeniem nr 702/2014, a nadto, że straty w jego gospodarstwie przekraczają 30% średniej produkcji rolnej, który to zapis wynika wprost z art. 2 pkt 16 rozporządzenia nr 702/2014. Organ stwierdził, że "pomoc, o której mowa w art. 5 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r." przyznawana jest producentowi, w którego gospodarstwie wystąpiły szkody powyżej 30% średniej produkcji rolnej. Natomiast Spółka nie spełnia warunków przyznania pomocy, ponieważ straty w jej gospodarstwie w roku 2015, określone w protokole oszacowania szkód sporządzonego przez uprawniona komisję, wyniosły 25,35%, stąd nie przekraczają 30% średniej produkcji rolnej.

Nie godząc się z tą decyzją Spółka, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła odwołanie, w którym zarzuciła naruszenie art. § 13c rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że warunkiem koniecznym do wypłaty odszkodowania jest wystąpienie szkód o wartości powyżej 30% średniej rocznej produkcji rolnej w danym gospodarstwie rolnym oraz naruszenie § 5 ust. 2 pkt 2 tego rozporządzenia poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie w sprawie, pomimo że wnioskowana pomoc nie jest tą, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 3 ww. rozporządzenia. Spółka wywiodła, że warunek poniesienia szkód z tytułu suszy, przekraczających 30% wartości produkcji, nie ma umocowania w żadnym przepisie rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. Przepis § 13c rozporządzenia jest realizacją ogólnych uprawnień ARiMR wymienionych w § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia. Według Spółki, § 13c rozporządzenia jest przepisem szczególnym do rodzajów pomocy przyznawanych na cele wskazane w § 2 ust. 1 pkt 1-5 rozporządzenia i od nich odrębny. Nie może być stosowana analogia do § 5 rozporządzenia, a przepis § 13c rozporządzenia nie zawiera stwierdzenia, że warunkiem przyznania pomocy jest wystąpienie szkód przekraczających 30% średniej wartości dochodów całego gospodarstwa rolnego. Treść formularza zgłoszenia przygotowanego przez Agencję nie może natomiast przesądzać o tym wymogu, gdyż wniosek taki nie stanowi źródła prawa. Według Spółki, zgodnie z art. 25 ust. 6 rozporządzenia nr 702/2014, spadek dochodu gospodarstwa można obliczać na podstawie rocznej produkcji rolnej gospodarstwa, na poziomie upraw albo zwierząt gospodarskich. Z tego względu nie jest wykluczone jego obliczenie na poziomie danej, poszczególnej uprawy. Skoro przepis § 13c rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. nie precyzuje sposobu wyliczania spadku dochodu dla przypadków udzielania pomocy opisanej w § 2 ust. 1 pkt 6 tego rozporządzenia, to należy przyjąć względniejszą, korzystniejszą dla wnioskodawcy procedurę, na co wskazują zapisy art. 6-9 K.p.a. Tymczasem z niekwestionowanego protokołu Komisji z dnia 8 września 2015 r. wynika, że utrata plonu w uprawie kukurydzy na ziarno w miejscowości [...] wynosiła 60%, co uzasadnia przyznanie wnioskowanej pomocy.

Dyrektor OR ARiMR decyzją z dnia 17 grudnia 2015 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu, po zrelacjonowaniu przebiegu postępowania, organ odwoławczy przytoczył treść § 2 ust. 1 oraz § 13c rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r., podkreślając, że pomoc określona w tym przepisie jest udzielana zgodnie z przepisami rozporządzenia nr 702/2014. Ponadto wskazał na treść art. 2 pkt 16 oraz art. 25 ust. 5 i 6 rozporządzenia nr 702/2014. Organ stwierdził, że strona dopełniła warunków formalnych, złożyła wniosek w terminie, dołączyła kopię protokołu z oszacowania szkód, według którego wynoszą one 25,35%. Pomoc nie mogła więc zostać przez organ pierwszej instancji przyznana ze względu na zbyt niski poziom strat w gospodarstwie rolnym, gdyż zgodnie z przepisami stosownie do art. 13c ust. 3 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. wsparcie udzielane jest zgodnie z przepisami rozporządzenia nr 702/2014 oraz przepisami o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (art. 13c ust. 3 rozporządzenia), a prawo wspólnotowe w art. 25 pkt 16 rozporządzenia nr 702/2014, wprowadzając definicję "niekorzystnego zjawiska klimatycznego porównywalnego do klęski żywiołowej" wskazuje, iż są to niekorzystne warunki pogodowe, takie jak: mróz, burza i grad, lód, ulewny lub długotrwały deszcz lub poważna susza, które niszczą ponad 30% średniej produkcji wyliczonej na podstawie: produkcji z ubiegłych trzech lat lub średniej z trzech lat opartej na okresie pięciu ubiegłych lat, z wyłączeniem wartości najwyższej i najniższej. Jedynie samo wyliczenie poziomu spadku dochodu odbywa się w oparciu o treść art. 25 ust. 6 rozporządzenia nr 702/2014 i w stanie faktycznym rozpatrywanej sprawy było dokonywane odrębnie na poziomie każdej z upraw, co wynika z zapisów w kol. 11 protokołu. Jako nietrafną ocenił organ argumentację odwołania co do możliwości ustalenia spadku produkcji na podstawie uprawy kukurydzy. W tym zakresie stwierdził, że czym innym jest obliczenie poziomu obniżenia dochodu z uprawy na skutek suszy, a czym innym wyliczenie poziomu 30% średniej rocznej produkcji. Jeśli poziom strat, o których mowa w art. 2 pkt 16 rozporządzenia nr 702/2014 nie przekracza 30% średniej produkcji, to nie ma w ogóle mowy o stosowaniu pomocy finansowej, bo tylko niekorzystnego zjawiska klimatycznego porównywalnego do klęski żywiołowej dotyczy art. 25 tegoż rozporządzenia. Organ nie zgodził się również z zarzutem braku podstawy prawnej stosowania warunku poziomu strat wynoszącego 30%, skoro ustawodawca krajowy poprzez § 13c ust. 1-13 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. odsyła wprost do regulacji prawa wspólnotowego, które niezależnie od takiego odesłania stanowi źródło prawa powszechnie obowiązującego. Poza tym organ odwoławczy dostrzegł, że w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji wadliwie powołano się na § 5 ust. 2 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r., podczas gdy zastosowanie ma § 13c tego rozporządzenia, jednak ta wada nie miała wpływu na ocenę zasadności rozstrzygnięcia. Ponadto strona nie kwestionowała samych obliczeń przyjętych przez komisję, natomiast organy nie dopatrzyły się w tych wyliczeniach błędów skutkujących koniecznością odmiennego rozstrzygnięcia sprawy lub uchylenia zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy wskazał w tym zakresie, że organy ARiMR działają na podstawie m.in. § 13c ust. 6 pkt 1 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r., według którego kopia protokołu stanowi załącznik do wniosku o udzielenie pomocy finansowej, a poziom strat wykazany w tym protokole stanowi podstawę do orzeczenia w przedmiocie spełnienia kryteriów udzielenia wsparcia i nie jest możliwe wykazywanie strat na cele programu pomocowego w inny sposób niż w drodze protokołu komisji powołanej specjalnie w tym celu. Reasumując organ odwoławczy stwierdził, że skoro Spółka nie spełniała wymogu związanego z odpowiednio wysokim poziomem strat w gospodarstwie będących następstwem suszy w roku 2015, to decyzja organu pierwszej instancji odpowiada prawu, co uzasadnia rozstrzygnięcie o utrzymaniu jej w mocy.

We wniesionej skardze Spółka powtórzyła zarzuty podniesione wcześniej w odwołaniu i rozwinęła argumentację na ich poparcie. Skarżonej decyzji zarzuciła obrazę przepisów prawa materialnego, w tym w szczególności:

- § 13c ust. 1 i ust. 3 w zw. z § 2 ust. 1 pkt. 6 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. poprzez ich wadliwą interpretację i uznanie, iż wnioskowana pomocy należna jest producentowi rolnemu wyłącznie w sytuacji, w której na gruntach producenta rolnego doszło do "niekorzystnego zjawiska klimatycznego porównywalnego do klęski żywiołowej" w rozumieniu art. 2 pkt 16 rozporządzenia nr 702/2014 i uznaniu, że pomoc należna jest wyłącznie w sytuacji w której niekorzystne warunki pogodowe w postaci suszy doprowadziły do zniszczenia ponad 30% średniej rocznej produkcji gospodarstwa rolnego;

- art. 25 ust. 5 i 6 w zw. z art. 2 pkt 16 rozporządzenia nr 702/2014 poprzez jego nieuzasadnione zastosowanie i uznanie, że pomoc należna jest wyłącznie w sytuacji, w której niekorzystne warunki pogodowe w postaci suszy doprowadziły do zniszczenia ponad 30% średniej rocznej produkcji gospodarstwa rolnego.

Na tej podstawie Spółka domagała się uchylenia w całości zaskarżonej decyzji i przekazania organowi sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia od organu zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W obszernym uzasadnieniu wywodziła, że nieuprawnione jest odwoływanie się organów do art. 25 rozporządzenia nr 702/2014. Akcentowała, że w § 13c ust. 1 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. mowa jest o szkodach spowodowanych przez suszę zgodnie z definicją zawartą w art. 3 ust. 2 pkt 10 ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich. W § 13c ust. 3 rozporządzenia ustawodawca przesądził, że pomoc przyznana na podstawie tego aktu jest zgodna z rozporządzeniem nr 702/2014, tj. niejako dopuszczalna przez prawo UE. Nie jest jednak uzasadnione takie rozumienie tego przepisu, że warunki przyznania pomocy w związku z suszą wynikają także z rozporządzenia nr 702/2014. Zdaniem skarżącej, tam, gdzie ustawodawcy zależało na uzależnieniu przyznania pomocy od wysokości szkody, to wyraźnie fakt ten zaznaczył, jak ma to miejsce w § 5 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia, który zawiera wymóg poniesienia przez producenta rolnego szkody w wielkości ponad 30% średniej produkcji rolnej, zaś w § 5 ust. 4 określono sposób wyliczania tej szkody, podczas gdy takiego warunku nie przewiduje w § 13c. Co więcej, treść § 13c w ogóle nie odnosi się do art. 25 rozporządzenia nr 702/2014, tak jak ma to miejsce w § 5 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. W treści rozporządzenia brak jest również jakiegokolwiek formalnego uznania zjawiska suszy występującej na terenie RP w roku 2015 za zjawisko klimatyczne porównywalne do klęski żywiołowej określonej w art. 25 ust. 2 lit. a rozporządzenia nr 702/2014. Zdaniem skarżącej, wykładnia zastosowana przez organ, sprowadzająca się do twierdzenia, że postanowienia rozporządzenia nr 702/2014 niejako uzupełniają treść rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r., narusza tzw. zakaz wykładni per non est, gdyż prowadzi do zbędności całych ustępów § 5 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r., które stanowią powtórzenie regulacji zawartych w rozporządzeniu nr 702/2014. Poza tym ustawodawca w treści rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. w żaden sposób nie przesądza, iż pomoc przyznawana na podstawie § 13c tego rozporządzenia jest pomocą, o której mowa w art. 25 rozporządzenia nr 702/2014, a którego postanowienia adresowane są do organów państw członkowskich, a nie do podmiotów indywidualnych. Nadto, w § 2 pkt 10 rozporządzenie unijne odsyła do krajowych programów pomocowych, czyli że tylko w sytuacji, gdy państwo chce skorzystać z przywilejów określonych w porządzeniu nr 702/2014 i uniknąć konieczności formalnego zgłoszenia, o którym w art. 108 ust. 3 Traktatu, powinno mieć na względzie reguły ustanowione rozporządzeniem nr 702/2014.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor OR ARiMR wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647, z późn. zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm. - zwanej dalej P.p.s.a.). W przypadku, gdy skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu (art. 151 P.p.s.a).

Powyższe oznacza, iż w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej, czy celowościowej, a badaniu podlega wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli jego zgodność z przepisami prawa materialnego i prawidłowość przyjętej przez organ procedury, która doprowadziła do wydania aktu.

Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle powołanych kryteriów Sąd nie stwierdził naruszenia prawa materialnego i procesowego, które mogłoby skutkować zastosowaniem art. 145 P.p.s.a. Sąd uznał, iż odpowiada ona prawu, a zarzuty skargi okazały się niezasadne. Wbrew twierdzeniom skarżącej Spółki, nie doszło do wskazywanych w skardze naruszeń prawa, a organ dokonał prawidłowej wykładni przepisów mających zastosowanie w sprawie.

Przypomnienia wymaga, że przedmiotem oceny Sądu jest decyzja Dyrektora OR ARiMR z dnia 17 grudnia 2015 r., nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą przyznania pomocy finansowej w związku ze szkodami spowodowanymi przez suszę w roku 2015.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowiły przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2015 r. poz. 187, z późn. zm.), zwanego nadal rozporządzeniem z 2015 r. Zaznaczyć należy, że rozporządzenie to zostało wydane na podstawie art. 4 ust. 6 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2014 r. poz. 1438), zawierającego delegację do określenia szczegółowego zakresu i sposobów realizacji zadań Agencji, w tym warunków i trybu udzielania wsparcia w ramach tych zadań. Omawiany akt prawny wydany został w miejsce obowiązującego do dnia 14 lutego 2015 r. rozporządzenia RM z dnia 22 stycznia 2009 r. w sprawie realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 22 poz. 121, z późn. zm.) i utrzymano w nim dotychczasowe formy pomocy, wymienione w § 2 rozporządzenia, poszerzając je o pomoc dla młodych rolników (§ 2 pkt 2 rozporządzenia z 2015 r.). W świetle art. 4 ust. 1 pkt 2 tej ustawy Agencja wspiera przedsięwzięcia związane ze wznowieniem produkcji w gospodarstwach rolnych i działach specjalnych produkcji rolnej, w których wystąpiły szkody spowodowane przez suszę, grad, deszcz nawalny, ujemne skutki przezimowania, przymrozki wiosenne, powódź, huragan, piorun, obsunięcie się ziemi lub lawinę, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, a nadto, zgodnie z pkt 8 art. 4 ust. 1, realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa, rozwoju wsi i przetwórstwa produktów rolnych lub ze Wspólnej Polityki Rolnej lub w zakresie objętym działem administracji rządowej - rybołówstwo. Stosownie do tego, w § 2 rozporządzenia z 2015 r. udzielanie przez Agencję pomocy na te zadania wymieniono odpowiednio w § 2 ust. 1 pkt 3 oraz pkt 6 i według systematyki przyjętej w ww. rozporządzeniu, pomoc, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 3 została szczegółowo uregulowana w przepisie § 5, natomiast pomoc, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 6 – w § 12, § 13 oraz w § 13a, § 13b, §13c, §13e i § 13f rozporządzenia. Każdy z tych przepisów jest uregulowaniem samodzielnym, dotyczącym odrębnego rodzaju pomocy przyznawanej w związku np. ze szkodami w szklarniach i tunelach foliowych (§ 13), szkodami wyrządzonymi przez dziki (§ 13a), producentom czarnej porzeczki (§ 13b), szkodami wyrządzonymi przez suszę (§ 13c). Zgodnie z § 13c tego rozporządzenia Agencja w roku 2015 udziela pomocy finansowej na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa, rozwoju wsi i przetwórstwa produktów rolnych, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 6, producentom rolnym, którym został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, w których gospodarstwach rolnych lub działach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody spowodowane przez suszę w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, zgodnie z ust. 2-13 (ust. 1). Według ust. 2 i 3 analizowanego przepisu, pomoc ta jest udzielana do wysokości równowartości w złotych 15.000 euro ustalanej zgodnie z art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej i zgodnie z przepisami rozporządzenia nr 702/2014 oraz przepisami o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej.

W myśl § 13c ust. 4 cytowanego wyżej rozporządzenia z 2015 r. pomoc jest przyznawana, w drodze decyzji administracyjnej kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę producenta rolnego, na wniosek tego producenta rolnego, złożony w terminie do dnia 30 września 2015 r., na formularzu opracowanym i udostępnionym przez Agencję na jej stronie internetowej. Zgodnie z § 13c ust. 6 pkt 1 i 2 komentowanego rozporządzenia, do wniosku, o którym mowa w ust. 4, dołącza się kopie protokołu oszacowania szkód sporządzonego przez komisję, o której mowa w § 5 ust. 5, zawierającego informację o powierzchni owocujących upraw drzew i krzewów owocujących, na której wystąpiły szkody spowodowane przez suszę; upraw rolnych innych niż wskazane w lit. a, na której wystąpiły szkody spowodowane przez suszę;

informacje dotyczące wnioskodawcy i prowadzonej przez niego działalności gospodarczej oraz informacje o wysokości otrzymanej pomocy publicznej, o których mowa w art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej.

Według § 13c ust. 7 tego rozporządzenia wysokość pomocy, o której mowa w ust. 1, ustala się jako iloczyn deklarowanej przez producenta rolnego we wniosku, o którym mowa w ust. 4, powierzchni upraw, na której wystąpiły szkody spowodowane przez suszę, oraz stawki tej pomocy.

Na zasadzie § 13c ust. 8 pkt 1 oraz 2 rozporządzenia stawka pomocy, o której mowa w ust. 7, wynosi 800 zł na 1 ha powierzchni owocujących upraw drzew i krzewów owocowych, na której wystąpiły szkody spowodowane przez suszę oraz 400 zł na 1 ha powierzchni upraw rolnych innych niż wskazane w lit. a, na której wystąpiły szkody spowodowane przez suszę.

Odczytanie treści zacytowanego wyżej § 13c rozporządzenia prowadzi do wniosku, że określa on wzór obliczania pomocy udzielanej producentom rolnym w związku ze stratami spowodowanymi suszą, wskazując kwotowo stawkę oraz górną granicę przyznawanej pomocy. W zakresie obliczania wysokości udzielanej pomocy odsyła on ponadto do przepisów rozporządzenia Komisji (UE) nr 702/2014 z dnia 25 czerwca 2014 r. uznającego niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz na obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE L z 2014 r., nr 193, s. 1), zwanego dalej rozporządzeniem nr 702/2014 lub rozporządzeniem unijnym. Przesądza o tym treść § 13c ust. 3 rozporządzenia z 2015 r., który stanowi, że pomoc jest udzielana zgodnie z przepisami rozporządzenia nr 702/2014 oraz przepisami o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej. Zapis ten jednoznacznie wskazuje, że przepisy rozporządzenia unijnego stanowią dodatkowe warunki w procedurze ustalania wysokości pomocy przewidzianej w § 13c rozporządzenia z 2015 r. W ocenie Sądu, nie można zaakceptować stanowiska skarżącej Spółki, iż zapis ten powinien być odczytywany wyłącznie jako deklaracja odnośnie zgodności przepisów rozporządzenia z 2015 r. z rozporządzeniem unijnym. Na zasadzie art. 249 akapit 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej rozporządzenie jest aktem powszechnie obowiązującym. Akt, jakim jest rozporządzenie, wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowany we wszystkich państwach członkowskich, przy czym może przewidywać wydanie dodatkowych przepisów przez państwo członkowskie, jednak przepisy prawa krajowego nie mogą być niezgodne z prawem unijnym. Tym samym pomoc udzielana producentom rolnym, od dnia akcesji musi być zgodna z przepisami dotyczącymi pomocy publicznej, w tym przepisami rozporządzenia nr 702/2014.

Zauważenia wymaga, że art. 25 rozporządzenia nr 702/2014 przewiduje pomoc na wyrównywanie szkód spowodowanych przez "niekorzystne zjawisko klimatyczne porównywalne do klęski żywiołowej", przy czym w ust. 2 warunkuje przyznanie pomocy faktem formalnego uznania przez właściwy organ państwa członkowskiego konkretnego wydarzenia za zjawisko klimatyczne porównywalne do klęski żywiołowej oraz istnienie bezpośredniego związku przyczynowego pomiędzy tym zjawiskiem a szkodą poniesioną przez przedsiębiorstwo. Z przepisem tym koresponduje zamieszczony w § 13c ust. 1 rozporządzenia z 2015 r. zapis, w świetle którego za takie zjawisko prawodawca krajowy uznał suszę w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, tj. ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (Dz. U. z 2015 r. poz. 577, z późn. zm.). Na mocy art. 3 ust. 2 pkt 10 tej ustawy szkody spowodowane przez suszę oznaczają szkody spowodowane wystąpieniem, w dowolnym sześciodekadowym okresie od dnia 1 kwietnia do dnia 30 września, spadku klimatycznego bilansu wodnego poniżej wartości określonej dla poszczególnych gatunków roślin uprawnych i gleb. Natomiast w myśl art. 3 ust. 5 ww. ustawy minister właściwy do spraw rolnictwa został zobowiązany do ogłaszania w drodze obwieszczenia w okresie od dnia 1 czerwca do dnia 20 października, w terminie do 10 dni po zakończeniu szesciodekadowego okresu, wskaźników klimatycznego bilansu wodnego dla poszczególnych gatunków roślin uprawnych i gleb, z podziałem na województwa, na podstawie danych przekazanych przez Instytut Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa - Państwowy Instytut Badawczy.

Z kolei, w art. 2 pkt 16 rozporządzenia nr 702/2014, zawierającym słowniczek terminologiczny, pojęcie "niekorzystne zjawisko klimatyczne porównywalne do klęski żywiołowej" oznacza niekorzystne warunki pogodowe, takie, jak: mróz, burza i grad, lód, ulewny lub długotrwały deszcz lub poważna susza, które niszczą ponad 30% średniej produkcji wyliczonej na podstawie produkcji z ubiegłych trzech lat lub średniej z trzech lat opartej na okresie pięciu ubiegłych lat, z wyłączeniem wartości najwyższej i najniższej.

W ocenie Sądu, wynika z tego, że przytoczone normy są komplementarne. Użyte w § 13c ust. 3 rozporządzenia z 2015 r. sformułowanie, iż pomoc jest udzielana zgodnie z przepisami rozporządzenia nr 702/2014 oznacza, że przedmiotowa pomoc będzie mogła zostać udzielona, jeśli szkody oszacowane przez komisję powołaną przez wojewodę wyniosły powyżej 30% średniej rocznej produkcji rolnej w całym gospodarstwie rolnym z trzech ostatnich lat poprzedzających rok, w którym wystąpiły szkody, albo z trzech lat w okresie pięcioletnim poprzedzającym rok, w którym wystąpiły szkody, z pominięciem roku o najwyższej i najniższej wielkości produkcji.

Przyjęcie odmiennego stanowiska, takiego jak prezentowane przez skarżącą, że pomoc określona w § 13c rozporządzenia z 2015 r. powinna być udzielana niezależnie od wysokości poniesionych strat, powodowałoby, że udzielania pomocy, o której mowa w § 13c rozporządzenia z 2015 r., nie można byłoby uznać za zgodne z przepisami rozporządzenia nr 702/2014. Nie zostałaby zatem wypełniona norma zawarta w § 13c ust. 3 rozporządzenia z 2015 r. Z tego również względu uzasadnienia prawnego nie znajduje wskazywana przez skarżącą Spółkę metoda obliczania wartości progu poniesionych szkód w sposób odmienny niż określony w art. 2 pkt 16 rozporządzenia nr 702/2014, tj. wyłącznie na poziomie jednej z upraw, w której wystąpiły największe straty. Jak zasadnie wskazał organ odwoławczy, w toku postępowania dokonano obliczenia spadku dochodów na poziomie poszczególnych upraw, co znajduje potwierdzenie w zapisach protokołu oszacowania dokonanego przez komisję w dniu 31 lipca 2015 r. Wyliczona na tej podstawie wartość wskaźnika łącznego poziomu strat w gospodarstwie skarżącej Spółki wyniosła 25,35%, a zatem nie przekraczała wymaganego progu wynoszącego 30%.

Ponadto, wykładni § 13c rozporządzenia z 2015 r. nie można dokonywać w kontekście § 5 ust. 2 pkt 2 ww. rozporządzenia, gdyż jak wskazano już wyżej, przepis ten dotyczy odrębnej formy pomocy, dla uzyskania której przewidziano dwa odmienne progi poniesionych strat, tj. wynoszące do 30% oraz powyżej 30% średniej rocznej produkcji rolnej, co uzasadniało konieczność precyzyjnego unormowania każdego z tych przypadków; nie może być więc mowy o zbędności tych przepisów. Taka potrzeba nie zachodziła natomiast w odniesieniu do pomocy określonej w § 13c rozporządzenia z 2015 r.

Z przedstawionych względów należało uznać, że skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw. W ocenie Sądu, organ odwoławczy dokonał właściwej subsumcji przytoczonych przepisów, stanowiących podstawę wydanego rozstrzygnięcia, do ustalonego stanu faktycznego i zasadnie uznając, że rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji odpowiada przepisom prawa, prawidłowo zastosował przepis art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., Ponadto, stosownie do art. 107 § 3 K.p.a., w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał podstawy faktyczne i prawne podjętego rozstrzygnięcia, wyjaśniając wyczerpująco jego motywy oraz prawidłowo odniósł się do argumentów odwołania. W zakresie ustalenia stanu faktycznego zasadnie oparł się na treści protokołu komisji powołanej przez Wojewodę Opolskiego. Skarżąca Spółka, reprezentowana przez fachowego pełnomocnika, nie negowała w toku postępowania administracyjnego ustaleń faktycznych co do wysokości strat poniesionych w gospodarstwie rolnym, ustalonych przez ww. komisję. Zasadnie też organ odwoławczy dostrzegł, że w decyzji wydanej w pierwszej instancji błędnie powołany został przepis § 5 ust. 2 rozporządzenia z 2015 r., który nie miał zastosowania w niniejszej sprawie, przy czym ta wadliwość nie stanowiła podstawy do uchylenia tej decyzji w toku instancji. Natomiast Sąd nie dopatrzył się z urzędu innych naruszeń prawa uzasadniających uwzględnienie skargi.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.