Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1910/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-11-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 4 ust. 2 i 3, art. 3 pkt 12
journal: Dz.U. 2017 poz 2187
law: Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami

SENTENCJA

Dnia 5 listopada 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Milewska - Karczewska Sędziowie Sędzia WSA Wojciech Rowiński Sędzia del. SO Aleksandra Westra (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 listopada 2019 roku w trybie uproszczonym sprawy ze skargi H. J. i A. B. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] maja 2019 roku, nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z [...] sierpnia 2018 roku nr [...]; II. zasądza od Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego solidarnie na rzecz skarżących H. J. i A. B. kwotę 597 zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] maja 2019 r. znak: [...] Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego, po rozpatrzeniu zażalenia A. B. i H. J. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] r.f znak: [...] odmawiające uzgodnienia projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego i budynku gospodarczego wraz z infrastrukturą towarzyszącą na działce nr ewid. [...] w [...] gm. [...] - działając na podstawie art. 6 ust. 1 pkt. 1 lit. b, art. 89 pkt 1 oraz art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U.2018.2067 j.t.), art. 53 ust. 4 pkt 2 w związku z art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U.2018.1945 j.t.) oraz art. 106 § 1 i 5 oraz art. 138 § 1 pkt 1, w związku z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Powyższe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

[...] Wojewódzki Konserwator Zabytków, postanowieniem z dnia [...] r., znak: [...], odmówił uzgodnienia projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego i budynku gospodarczego wraz z infrastrukturą towarzyszącą na działce nr ewid. [...] w [...] gm. [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że planowane zamierzenie dotyczy dz. nr [...] zlokalizowanej na terenie układu ruralistycznego miejscowości [...], ujętego w wojewódzkiej ewidencji zabytków. Ponadto działka ta znajduje się na terenie niezachowanego założenia pałacowo - parkowo - folwarcznego, którego lokalizację wskazano na karcie ewidencyjnej układu ruralistycznego miejscowości. Pozostałości po dworze ujęto również w wojewódzkiej ewidencji zabytków jako stanowisko archeologiczne [...] ([...]). W ocenie organu ze względu na wyznaczoną w przedłożonym projekcie decyzji nieprzekraczalną linię zabudowy, możliwe jest posadowienie planowanego budynku w miejscu wewnętrznego placu nieistniejącego już folwarku. Teren ten był wolny od zabudowy i zdaniem organu ochrony zabytków nie może zostać zabudowany. Ponadto, [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków ocenił, że forma - parametry planowanego dachu (dopuszczenie formy wielospadowej nad tarasem) stoi w sprzeczności z historycznym charakterem zabudowy wsi, gdzie dominują budynki nakryte stromymi, dwuspadowymi dachami.

W złożonym zażaleniu strona zarzuciła, że organ ochrony zabytków nie posiada kompetencji do orzekania w niniejszej sprawie, ponieważ obszar na którym położona jest działka nr ewid. 14[...] nie został wpisany do rejestru zabytków i nie został ujęty w gminnej ewidencji zabytków, co wynika z pisma organu – [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] r. Ponadto, zdaniem strony skarżącej, na obszarze [...], wbrew twierdzeniu organu ochrony zabytków, nie występuje jednolita w charakterze zabudowa mieszkalna i gospodarcza i na potwierdzenie powyższego strona wymieniła przykłady budynków posiadających dachy wielospadowe, przedkładając zdjęcia.

Po rozpoznaniu zażalenia organ odwoławczy wydał powołane na wstępie postanowienie. Organ wskazał, że właściwość organu konserwatorskiego wynika z faktu, że przedmiotowa działka gruntowa zlokalizowana jest na terenie historycznego układu ruralistycznego [...], ujętego w wykazie zabytków nieruchomych, o którym mowa w art. 7 ustawy z dnia 18 marca 2010 r. o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Organ powołał art. 8 ust. 1 ww. ustawy. Organ odwoławczy wyraził wątpliwość odnoszącą się do wskazanej przez organ pierwszej instancji lokalizacji terenu przedmiotowej inwestycji na obszarze stanowiska archeologicznego - miejsca po dworze [...] wiek - [...]. Powołano, że z mapy zasadniczej stanowiącej załącznik do przedłożonego projektu decyzji wynika, że pozostałości po dworze, określone tam jako "gruz" i "ruina", położone są nie tylko poza miejscem budowy budynków w wyznaczonych liniach zabudowy, ale także poza liniami rozgraniczającymi teren inwestycji. Organ przeanalizował nadesłany projekt decyzji o warunkach zabudowy i uznał, że organ I instancji słusznie odmówił uzgodnienia projektu decyzji z uwagi na treści art. 4 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, obligującą organy do podejmowania przez organy administracji publicznej działań mających na celu zapobieganie zagrożeniom mogącym spowodować uszczerbek dla wartości zabytków oraz udaremnianie niszczenia i niewłaściwego korzystania z zabytków. Organ wskazał, że zabytkiem jest tutaj historyczny układ ruralistyczny [...] rozumiany zgodnie z przepisem art. 3 pkt 12 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, jako przestrzenne założenie wiejskie, zawierające zespoły budowlane, pojedyncze budynki i formy zaprojektowanej zieleni, rozmieszczone w układzie historycznych podziałów własnościowych i funkcjonalnych, w tym ulic lub sieci dróg. Ochrona takiego układu ma na celu trwałe zachowanie jego historycznego rozplanowania oraz kompozycji przestrzennej. Oznacza to między innymi zachowanie w niezmienionym kształcie rozplanowania placów i ulic, ich przebiegu, układu i sposobu zagospodarowania poszczególnych parceli, a także zachowanie historycznych gabarytów i linii zabudowy oraz zasadniczych proporcji wysokościowych kształtujących sylwetę całego układu.

Organ ustalił, że przeznaczona pod zabudowę przedmiotowa działka gruntowa, położona jest w [...] części miejscowości, na terenie niezachowanego założenia pałacowo-parkowo-folwarcznego. Granice terenu inwestycji pokrywają się w całości z obszarem niezachowanego folwarku, który ukształtowany był w charakterystyczny sposób dla zabudowy folwarcznej, tj. budynki zlokalizowane były wokół niezabudowanego dziedzińca otoczonego od wschodniej i zachodniej strony zabudową gospodarczą. Natomiast w [...] narożniku zlokalizowany był pałac, za którym znajduje się historyczny park krajobrazowy. W niewielkim oddaleniu od terenu dawnego folwarku znajdują się położone wzdłuż drogi wojewódzkiej mieszkalne i gospodarcze budynki pokryte dachami dwuspadowymi. Również w pozostałej części [...] dominuje zachowana zabudowa historyczna kryta dachami dwuspadowymi, a współczesne budynki kryte dachami wielospadowymi stanowią niewielką część zabudowy wsi. Organ powołał, że z karty ewidencyjnej zabytku nieruchomego - historycznego układu ruralistycznego wsi [...], wykonanej przez A. D. w październiku 2015 r. wynika, że istotnym elementem funkcjonalno-przestrzennym wsi jest niezachowany do dnia dzisiejszego folwark przy [...] parku. W części opisowej ww. karty zabytku wskazano, że zwarta zabudowa przy drogach, usytuowana szczytowo i kalenicowo powstawała od połowy [...] w. do pierwszej ćwierci [...] w. Historyczne budynki mieszkalne wzniesiono z cegły, są to zazwyczaj obiekty parterowe z dachami dwuspadowymi, krytymi dachówką ceramiczną, karpiówką oraz dachówką zakładkową. Organ ocenił, że realizacja zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego i budynku gospodarczego w miejscu historycznie niezabudowanym, tj. na dziedzińcu folwarcznym, jest niezgodna z historycznym sposobem zagospodarowania tej części chronionego układu ruralistycznego [...], stanowiącego niegdyś teren folwarku. Powołano, że budowa dwóch budynków w miejscu ograniczonym liniami zabudowy w przedłożonym projekcie decyzji wpłynie negatywnie na wartości chronione na terenie zabytkowego układu ruralistycznego, czyli przede wszystkim na historyczny sposób zagospodarowania poszczególnych parceli, a także zachowanie historycznych linii zabudowy. Organ zauważył, że z archiwalnych map [...] jasno wynika, że budynki dawnego folwarku wraz ze swoimi liniami zabudowy, usytuowane były poza miejscem inwestycji wyznaczonym liniami zabudowy określonymi w przedłożonym projekcie decyzji. W ocenie organu przedstawione w zażaleniu nieliczne przykłady dachów wielospadowych nie mogą stanowić przesłanki do degradowania przestrzeni zabytkowego układu ruralistycznego [...], gdzie w przytłaczającej większości znajdują się budynki nakryte dachami dwuspadowymi.

Skargę na postanowienie wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie H. J. i A. B., wnosząc o stwierdzenie jego nieważności oraz nieważności poprzedzającego go postanowienia, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego i poprzedzającego je postanowienia oraz zasądzenie na rzecz skarżących zwrotu kosztów procesowych wraz z kosztami zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

W skardze zarzucono:

1. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., które spowodowało wydanie postanowienia mimo braku podstawy prawnej, a więc dotkniętego wadą nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 126 k.p.a. Powołano, że błędnie ustalono, że przeznaczona pod zabudowę działka skarżących o nr ewid. [...] znajduje się "na terenie niezachowanego założenia pałacowo-parkowo- folwarcznego", mimo że ww. okoliczność nie znajduje potwierdzenia w jakimkolwiek dowodzie znajdującym się w aktach sprawy;

2. naruszenie przepisów postępowania dające podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. tj. art. 79 § 1 i 2 k.p.a. polegające na przeprowadzeniu oględzin nieruchomości skarżących, mimo niezawiadomienia ich o terminie tej czynności, co uniemożliwiło skarżącym udział w ww. czynności, w tym zadawanie pytań biegłej i składanie wyjaśnień;

3. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik postępowania, tj. art. 81a § 1, art. 8 oraz art. 107 § 3 w zw. z art. 126 k.p.a polegające na wydaniu przez organ II instancji rozstrzygnięcia na niekorzyść skarżących mimo dostrzeżonych wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy;

4. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. polegające ustaleniu, że w miejscowości [...]"dominuje zachowana zabudowa historyczna kryta dachami dwuspadowymi, a współczesne budynki kryte dachami wielospadowymi stanowią niewielką część", gdy tymczasem ww. okoliczność nie znajduje potwierdzenia w jakimkolwiek dowodzie znajdującym się w aktach sprawy;

5. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 107 § 3 w zw. z art. 126 k.p.a. polegające na niewyjaśnieniu w treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, dlaczego realizacja inwestycji uwzględniającej zadaszenie wielospadowe uzasadnia odmowę uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy, skoro taki sposób zadaszenia stanowiłby kontynuację zabudowy istniejącej aktualnie w miejscowości [...].

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie ponieważ zaskarżone postanowienie jak i je poprzedzające zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podstawą wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia był art. 106 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks Postępowania Administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 tj.) w związku z art. 53 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2018 r. poz. 1945 tj.).

Zgodnie z art. 53 ust. 4 pkt. 2 i art. 60 ust. 1 ustawy z 27 marca 2003 r. wojewódzki konserwator zabytków uzgadnia w odniesieniu do obszarów i obiektów objętych formami ochrony zabytków, o których mowa w art. 7 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. 2017 poz.2187 tj.) oraz ujętych w gminnej ewidencji zabytków projekty decyzji o warunkach zabudowy. Zgodnie z art. 18 ust. 1 i art. 19 ust. 1a ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami przy sporządzaniu decyzji o warunkach zabudowy uwzględnia się ochronę zabytków i opiekę nad zabytkami, w szczególności ochronę zabytków nieruchomych wpisanych do rejestru zabytków i znajdujących się w gminnej ewidencji zabytków.

Stosownie do art. 4 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. ochrona zabytków polega w szczególności na podejmowaniu przez organy administracji publicznej działań mających na celu zapobieganie zagrożeniom mogącym spowodować uszczerbek dla wartości zabytków i udaremnianie niszczenia i niewłaściwego korzystania z zabytków.

Natomiast zgodnie z art. 3 pkt. 12 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r., historyczny układ urbanistyczny lub ruralistyczny to przestrzenne założenie miejskie lub wiejskie, zawierające zespoły budowlane, pojedyncze budynki i formy zaprojektowanej zieleni, rozmieszczone w układzie historycznych podziałów własnościowych i funkcjonalnych, w tym ulic lub sieci dróg.

Jak wynika z akt sprawy działka Skarżących zlokalizowana jest na terenie historycznego układu ruralistycznego [...], ujętego w wykazie zabytków nieruchomych, o którym mowa w art. 7 ustawy z dnia 18 marca 2010 r. o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. 2010.75.474). Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 18 marca 2010 r. o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz o zmianie niektórych innych ustaw, do czasu założenia gminnej ewidencji zabytków, decyzje o ustaleniu inwestycji celu publicznego oraz decyzje o ustaleniu warunków zabudowy, wydaje się po uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków - w odniesieniu do zabytków znajdujących się w wykazie zabytków, o których mowa w art. 7 tej ustawy. W aktach sprawy znajduje się kserokopia pisma z dnia 7 grudnia 2010 r. skierowanego przez [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków do Urzędu Gminy [...], przypominające o obowiązku założenia przez wójta gminnej ewidencji zabytków, wraz z wykazem zabytków wyznaczonych przez wojewódzkiego konserwatora zabytków do ujęcia w wojewódzkiej ewidencji zabytków - pismo (k. 78-81 akt administracyjnych). W wykazie zostały umieszczone m.in.: układ ruralistyczny – historyczny układ wsi [...] oraz pozostałość parku [...]. W aktach sprawy znajduje się również karta ewidencyjna zabytku nieruchomości układu ruralistycznego – historycznego układu ruralistycznego wsi [...] Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków (k. 10 bądź 47), z zaznaczonymi granicami ochrony konserwatorskiej, z którego jednoznacznie wynika, że w tych granicach znajduje się działka Skarżących (lokalizacja tej działki została oznaczona kolorem różowym). Do przedmiotowej karty został opracowany załącznik (data 2015 r.), gdzie wśród elementów funkcjonalnych miejscowości [...] uznano m. in. Park zlokalizowany w [...] części wsi i [...] zlokalizowany w [...] części wsi, niezachowany. Jako charakterystykę zabudowy wskazano historyczne budynki mieszkalne wzniesione z cegły, w większości parterowe z dachami dwuspadowymi.

Jak wynika z powyższego, w dacie wydania rozstrzygnięcia nie została założona gminna ewidencja budynków, ale zachodziły podstawy do przeprowadzenia postępowania uzgadniającego z wojewódzkim konserwatorem zabytków na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 18 marca 2010 r. o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Sam fakt niewykonania obowiązku założenia gminnej ewidencji zabytków nie może skutkować uznaniem, że zabytek wskazany przez wojewódzkiego konserwatora zabytków do ujęcia w gminnej ewidencji zabytków traci walory, stanowiące podstawę umieszczenia go na wykazie, poprzez nieutworzenie gminnej ewidencji zabytków. W ocenie Sądu, art. 8 ustawy z dnia 18 marca 2010 r. przesądza, że wykaz, na którym został umieszczony zabytek, stanowi podstawę do dokonywania uzgodnień przez wojewódzkiego konserwatora zabytków aż do czasu założenia gminnej ewidencji zabytków. Zgodnie zaś z art. 6 ust. 2 w zw. z art. 7 ww. ustawy, obiekty ujęte przez wojewódzkiego konserwatora zabytków w wykazie zabytków przekazany, wójtowi, obligatoryjnie podlegają ujawnieniu w gminnej ewidencji zabytków (tak też Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 lutego 2019 r. II OSK 722/17, WSA w Warszawie z dnia 9 września 2016 r. IV SA/Wa 1259/16). Powołać również należy, że w wyroku z dnia 8 maja 2019 r. w sprawie II OSK 203/19 Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wskazany w art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 18 marca 2010 r. o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece (...) okres 2 lat na założenie gminnej ewidencji zabytków ma charakter instrukcyjny, a ustawodawca nie określił konsekwencji prawnych jego przekroczenia. W konkluzji tej sprawy NSA potwierdził kompetencje wojewódzkiego konserwatora zabytków do dokonywania uzgodnienia.

Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy, w świetle powyższych wywodów, nie budziło wątpliwości Sądu, że wobec zlokalizowania nieruchomości Skarżących w granicach obszaru układu ruralistycznego wsi [...] - historyczny układ wsi, zachodziła konieczność dokonania uzgodnienia.

Jednocześnie wskazać należy, że pismo [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, załączone przez Strony do odwołania (k. 49), a dotyczące braku wpisania ich nieruchomości do rejestru zabytków, zostało sporządzone 30 października 2009 r., a więc przed wejściem w życie ustawy z dnia 18 marca 2010 r. o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece (...), jak również przed datą wysłania wykazu zabytków podlegających ujawnieniu w gminnej ewidencji zabytków z pismem z dnia 3 grudnia 2010 r. Tak więc niezasadny był zarzut skargi w zakresie wydania rozstrzygnięcia pomimo braku podstawy prawnej.

Natomiast Sąd podziela zarzuty skargi w zakresie naruszenia art. 7, 77 § 1, 80, 8, 107 § 3 w zw. z art. 126 k.p.a.

W przedmiotowej sprawie organy nie podjęły wszelkich niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. W ocenie sądu organy nie dołożyły starań celem zebrania wyczerpującego materiału dowodowego oraz nie przeanalizowały wnikliwie sprawy we wszelkich jej aspektach. Ocena organu skutkująca odmową uzgodnienia była oceną przedwczesną, dokonaną na podstawie niepełnego materiału dowodowego, jak również nie uwzględniającą zarzutów strony z zakresie ustaleń stanu faktycznego.

W pierwszej kolejności odnieść się należy do zarzutu skargi w zakresie naruszenia art. 79 k.p.a. Organ I instancji ustalił, że na terenie działki ew. nr [...] znajduje się stanowisko archeologiczne [...], powołując wojewódzką ewidencję zabytków - [...]. Ze znajdującej się w aktach sprawy karty (k. 3 bądź k. 54 akt administracyjnych) wynika, że karta została wykonana 12 lipca 2018 r. ,a zweryfikowana 3 sierpnia 2018 r., a więc jeszcze przed wszczęciem postępowania uzgodnieniowego (projekt decyzji o warunkach zabudowy wpłynął do organu w dniu 9 sierpnia 2018 r.). Organ odwoławczy wyraził wątpliwości w tym zakresie powołując, że z mapy dołączonej do projektu decyzji o warunkach zabudowy wynika, że stanowisko archeologiczne znajduje się poza działką należącą do Skarżących i poza terenem zamierzonej inwestycji. Zauważyć należy, że faktycznie z mapy na k. 35 bądź k. 43 wynika, że ruiny znajdują się na działce [...], a nie na działce [...]. Natomiast z karty ewidencyjnej [...] wynika, że lokalizację stanowiska archeologicznego określono za pomocą współrzędnych GPS. Z uwagi na rozbieżności w zakresie powyższego, konieczne było w ocenie Sądu zweryfikowanie przez organ odwoławczy prawidłowości ustaleń organu I instancji. Organ odwoławczy winien w wyniku powziętych wątpliwości w sposób wnikliwy dokonać ustaleń w tym zakresie i kategorycznie przesądzić, co znajduje się na działce Skarżących. W tym celu niewątpliwie należałoby przeprowadzić oględziny działki Skarżących o nr ew. [...], i jednoznacznie ustalić, czy znajduje się tam stanowisko archeologiczne czy też nie, jak również w jaki sposób aktualnie zagospodarowana jest działka – czy może znajduję się tam pozostałość parku dworskiego. Skarżący bowiem kwestionują również ustalenia organu, który przyjął, że działka położona jest na terenie niezachowanego założenia pałacowo-parkowo-folwarcznego. W ocenie Sądu materiał dowodowy zgormadzony w sprawie nie pozwala szczegółowo ustosunkować się do tego zarzutu. Co prawda z mapy historycznego układu ruralistycznego wsi [...] – k. 10 bądź k. 47 akt administracyjnych wynika, że działka Skarżących położona jest w granicach tego układu, ale pozostałe mapy nie pozwalają na ustalenie, co jednoznacznie znajdowało się na działce [...], w szczególności na terenie zamierzonej inwestycji. Powyższe jest o tyle istotne, że Skarżący generalnie kwestionują ustalenia organu w tym zakresie, a organ przyjął, że granice terenu inwestycji pokrywają się w całości z obszarem niezachowanego folwarku, a dodatkowo, że zamierzenie inwestycyjne polega na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego i budynku gospodarczego w miejscu historycznie niezabudowanym tj. na dziedzińcu folwarcznym, co jest niezgodne z historycznym sposobem zagospodarowania tej części chronionego układu. Organ powołał się na archiwalne mapy [...]. Natomiast zdaniem Sądu, na podstawie map znajdujących się w aktach sprawy, nie można poczynić jednoznacznych ustaleń w tym zakresie. Załączone mapy są mało czytelne, jak również w sposób mało czytelny oznaczono lokalizację nieruchomości Skarżących.

Dodatkowo wskazać należy, że organ w sposób ogólnikowy odniósł się do zarzutów Skarżących w zakresie formy dachów powołując, że w przeważającej większości w [...] zlokalizowane są budynki z dachami dwuspadowymi. Powyższe ustalenie organu nie zostało poparte jakimkolwiek dowodem. Z karty zabytku wynika jedynie, że historyczne budynki mieszkalne w większości parterowe posiadają dachy dwuspadowe. Nie oznacza to jednak, że większość budynków we wsi nakryta jest takimi dachami. Skarżący powołali np., że na działce ew. nr [...] (sąsiedniej), znajduje się budynek z dachem wielospadowym, podali również inne numery działek. Organy nie poczyniły żadnych ustaleń w zakresie zabudowy znajdującej się w pobliżu terenu inwestycji, nie przeanalizowały, że działka Skarżących znajduje się w oddaleniu od drogi wojewódzkiej, na uboczu wsi, w oddaleniu od innych budynków. Również nie przeanalizowano faktu, że w projekcie decyzji dopuszczono co do zasady ewentualnie dach wielospadowy - ale tylko nad tarasem. W tym aspekcie trudno uznać, że organ dokonał wnikliwej oceny nadesłanego projektu, konfrontując go z historyczną zabudową wsi, ale nawet nie rozważając w jakiej odległości od terenu inwestycji taka zabudowa się znajduje, a jednocześnie przesądził, że dopuszczenie dachu wielospadowego nad tarasem zaburzy kompozycję przestrzenną układu wsi i proporcje kształtujące sylwetkę całego układu.

Z uwagi na dostrzeżone uchybienia w zakresie zgromadzenia materiału dowodowego, ocena organu co do braku możliwości uzgodnienia była przedwczesna, a stwierdzone uchybienia w prowadzeniu postępowania mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ podejmie, zgodnie z art. 7, 77 § 1 k.p.a., niezbędne działania celem wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, przeprowadzając w razie potrzeby oględziny nieruchomości, po uprzednim zawiadomieniu o powyższym Skarżących. Organ jest zobowiązany ustalić w sposób niebudzący wątpliwości, w jaki aktualnie sposób zagospodarowana jest działka Skarżących, jaka była historyczna zabudowa działki nr [...], jaka historyczna zabudowa znajduje się w bezpośrednim i dalszym sąsiedztwie nieruchomości. Dopiero po dokonaniu ustaleń stanu faktycznego w sprawie organ oceni, czy możliwe jest dokonanie uzgodnienia nadesłanego projektu decyzji o warunkach zabudowy, a decyzję swą uzasadni, powołując ustalenia stanu faktycznego, dokonując wyczerpującej oceny zgodnie z art. 80 k.p.a. Decyzję organ winien uzasadnić zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Ponieważ w sprawie zachodzi potrzeba przeprowadzenia dowodów celem ustalenia stanu faktycznego sprawy, na zasadzie art. 135 p.p.s.a. należało uchylić również decyzję organu I instancji.

Mając powyższe na względzie, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt c w zw. z art. 119 pkt 3, art. 120 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji. W ocenie Sądu wnioski Skarżących o stwierdzenie nieważności decyzji nie były zasadne.

Sąd orzekł o kosztach postępowania na podstawie art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a., na które to koszty składa się opłata od skargi, opłata od pełnomocnictwa oraz wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika w stawce wynikającej z § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.