Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 654/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2022-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a)
journal: Dz.U. 2020 poz 111
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel, Sędziowie: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska (sprawozdawca), Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 22 marca 2022 r. sprawy ze skargi Z. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...]., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu odwołania strony skarżącej w osobie Z. M. od decyzji Nr [...], wydanej przez działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta D., Kierownika Działu Świadczeń Rodzinnych i Alimentacyjnych Ośrodka Pomocy Społecznej w D. z dnia [...]. w sprawie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad synem - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (j.t. Dz.U. z 2020 r. poz. 111 ze zm., zwanej poniżej "ustawą" lub "u.ś.r.") -

utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podał, że wnioskiem z dnia 11 lutego 2021 r. strona skarżąca zwróciła się do organu I instancji z wnioskiem o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad synem, który orzeczeniem Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Dzierżoniowie z dnia [...] został zaliczony do znacznego stopnia niepełnosprawności. Orzeczenie wydano na stałe, niepełnosprawność istnieje od urodzenia, ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od 2 grudnia 2008 r. W dniu 12 marca 2021 r. przeprowadzono wywiad środowiskowy, w trakcie którego pracownik socjalny między innymi ustalił, że strona na podstawie decyzji ZUS z dnia [...] pobiera emeryturę. Pismem z dnia 15 lutego 2021 r. organ I instancji poinformował stronę, że osoba, która spełnia warunki do otrzymania świadczenie pielęgnacyjnego i chce je otrzymywać, a pobiera emeryturę, winna móc dokonać wyboru jednego z tych świadczeń poprzez rezygnację ze świadczenia niższego tj. emerytury. Pouczył, że warunkiem przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego jest dostarczenie w terminie 30 dni od daty odebrania pisma organu, decyzji ZUS o wstrzymaniu wypłaty emerytury.

W piśmie z dnia 15 marca 2021 r. strona poinformowała organ, że zawieszenie emerytury wprowadziłoby ją w stan niepewności co do tego, czy organ I instancji wyda decyzję przyznającą prawo do świadczenia pielęgnacyjnego i umożliwi płynne przejście z systemu świadczeń emerytalnych do systemu świadczeń rodzinnych.

Następnie organ I instancji pismem z dnia 22 marca 2021 r. poinformował stronę o treści art. 17 ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych, z którego wynika, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje jeżeli strona ma ustalone prawo do emerytury. Jednocześnie pouczył stronę, że organ wyda decyzję o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w przypadku niedostarczenia dokumentów, które mogłyby spowodować wydanie innego rozstrzygnięcia.

W ocenie organu odwoławczego z powyższych pism organu I instancji wynika ponad wszelką wątpliwość, że strona została skutecznie pouczona, że warunkiem otrzymania świadczenia jest dostarczenie do organu decyzji w sprawie zawieszenia prawa do emerytury.

W dalszej części uzasadnienia swej decyzji organ II instancji przytoczył unormowania prawne, a mianowicie przepis art. 17.

W myśl tego przepisu (ust. 1) świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje miedzy innymi (pkt 1) matce albo ojcu, jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Z kolei według ust. 5 pkt 1 lit. a) - świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego.

Organ przywołał następnie obszernie stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 27 maja 2020 r. sygn. akt. I OSK2375/19, że dostrzec należy potrzebę uzupełnienia wyników wykładni językowej przepisu art. 17 ust. 5 pkt 1 lit.a) ustawy wynikami wykładni celowościowej i funkcjonalnej. Brzmienie art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) ustawy może wskazywać na bezwzględne wyeliminowanie z kręgu osób, które spełniają powyższą przesłankę tych, którzy mają prawo do świadczeń wymienionych w tym przepisie. Taka wykładnia art. 17 ust. 5 pkt 1 lit a) ustawy naruszałaby jednak konstytucyjną zasadę równości, zgodnie z którą wszystkie podmioty prawa (adresaci norm prawnych), charakteryzujące się daną cechą istotną (relewantną) w równym stopniu, mają być traktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez różnicowań zarówno dyskryminujących, jak i faworyzujących. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego prawidłowa wykładnia cytowanego przepisu przemawia za rozwiązaniem polegającym na umożliwieniu osobie uprawnionej wyboru jednego ze świadczeń - pielęgnacyjnego lub emerytalno-rentowego. W przypadku zbiegu uprawnień do różnych świadczeń rodzinnych ustawodawca wprowadził zasadę wypłaty jednego świadczenia wybranego przez osobę uprawnioną. Taka regulacja znajduje się w art. 27 ust. 5 ustawy, gdzie wskazano, że w przypadku zbiegu uprawnień do świadczenia rodzicielskiego, pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego, dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10 lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustalaniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów - przysługuje jedno z tych świadczeń wybrane przez osobę uprawnioną - także w przypadku, gdy świadczenia te przysługują w związku z opieką nad różnymi osobami. Zbieg uprawnień do świadczeń uregulowany jest również w art. 95 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( t.j. Dz.U. 2018 r. poz. 1270, dalej u.e.r.f.u.s.), zgodnie z którym w razie zbiegu u jednej osoby prawa do kilku świadczeń przewidzianych w ustawie wypłaca się jedno z tych świadczeń - wyższe lub wybrane przez zainteresowanego. Przepisy każdej z ustaw regulują zbieg świadczeń przyznawanych na podstawie tych ustaw, ewentualnie wyraźnie wskazanych przepisów (por. art. 27 ust. 5 pkt 5 u.ś.r., czy art. 96 u.e.r.f.u.s.) wypłacanych przez organy określone w każdej z tych ustaw. Jedynym jednak przepisem dotyczącym zbiegu uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego i emerytury, przyznawanych i wypłacanych przez różne organy jest przywoływany wyżej art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) ustawy. Biorąc jednak pod uwagę przedstawione powyżej zasady konstytucyjne uznać należy jednak, że osoba, która spełnia warunki do przyznania wyższego świadczenia pielęgnacyjnego i chce je otrzymać, a pobiera emeryturę, winna móc dokonać wyboru jednego z tych świadczeń poprzez rezygnację z pobierania świadczenia niższego, tj. w niniejszej sprawie emerytury. Wybór może zrealizować poprzez złożenie do organu rentowego wniosku o zawieszenie prawa do emerytury na podstawie art. 103 ust. 3 u.e.r.f.u.s. Zgodnie z tym przepisem, prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy lub renty rodzinnej, do której uprawniona jest jedna osoba, może ulec zawieszeniu na wniosek emeryta lub rencisty. Ustawa nie ogranicza możliwości złożenia takiego wniosku. Zawieszenie prawa do emerytury, zgodnie z art. 134 ust. 1 pkt 1 u.e.r.f.u.s. skutkować będzie wstrzymaniem wypłaty emerytury poczynając od miesiąca, w którym została wydana decyzja o wstrzymaniu wypłaty (art. 134 ust. 2 pkt 2 u.e.r.f.u.s.). Emerytura jest prawem niezbywalnym, ale uznać należy, że zawieszenie tego prawa eliminuje negatywną przesłankę z art 17 ust, 5 pkt 1 lit. a ustawy, w postaci posiadania prawa do emerytury. Istota ograniczenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego dla emeryta, wynikająca z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit, a ustawy, musi być interpretowana jako wiążąca się nie z samym prawem do emerytury, lecz z jego realizacją w postaci wypłaty świadczenia. Skoro zawieszenie prawa do emerytury skutkuje wstrzymaniem jej wypłaty, to uznać należy, że eliminuje się w ten sposób negatywną przesłankę wyłączająca nabycie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, czyli w sprawach wymagających rezygnacji z emerytury od miesiąca, w którym strona przedstawi decyzję o wstrzymaniu wypłaty emerytury. Jeżeli strona doprowadzi do zawieszenia prawa do emerytury, możliwe będzie płynne przejście osoby uprawnionej z systemu świadczeń emerytalnych do systemu świadczeń rodzinnych.

Uwzględniając powyższą wykładnię organ zaznaczył, że stronie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne ale dopiero z chwilą zawieszenia prawa do świadczenia emerytalnego.

Organ dalej zauważył, iż z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że strona skarżąca sprawuje opiekę nad synem w zakresie uniemożliwiającym podjęcie jej zatrudnienia. Jednak w sprawie zachodzi negatywna przesłanka uniemożliwiająca przyznanie świadczenia, ponieważ mimo pouczenia przez organ, nie dostarczyła decyzji o zawieszeniu prawa do emerytury. Z tego powodu organ utrzymał w mocy decyzję wydaną w pierwszej instancji o odmowie przyznania świadczenia.

W skardze na omówioną wyżej decyzję ostateczną zarzucono naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 17 ust. 5 pkt 1 lit.a) ustawy polegającą na pominięciu celów tej ustawy i przyjęcie, że okoliczność pobierania przez opiekuna emerytury stanowi negatywną przesłankę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego,

Mając powyższe na uwadze wniesiono o uchylenie wydanych decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, ewentualnie przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Ponadto na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) wniesiono o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym.

Na poparcie skargi argumentowano, że organy poprzestały na literalnym brzmieniu treści art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) ustawy przyjmując, że skoro skarżąca ma ustalone prawo do emerytury, to nie przysługuje jej świadczenie pielęgnacyjne. Zdaniem skarżącej zastosowanie dyrektyw wykładni systemowej oraz dyrektyw wykładni funkcjonalnej i celowościowej prowadzi jednak do takiego rozumienia cytowanego przepisu, że wyłącza on prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osoby mającej ustalone prawo emerytury, gdy uprawniony przy zbiegu uprawnień do tych świadczeń nie złoży oświadczenia o rezygnacji z prawa do emerytury. Jak trafnie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 30 kwietnia 2020 r. sygn. akt l OSK 1546/19 - zróżnicowanie sytuacji opiekunów osób niepełnosprawnych polegających na wyłączeniu w całości prawa do świadczenia pielęgnacyjnego tych opiekunów, którzy mają ustalone prawo do jednego ze świadczeń wymienionych w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit.a) w sytuacji, gdy to świadczenie jest niższe niż świadczenie pielęgnacyjne stało by sprzeczności z konstytucyjnymi zasadami równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji), ale także z zasadami sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji), czy udzielania szczególnej pomocy rodzinom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej (art. 71 ust. 1 zdanie drugie Konstytucji) i osobom niepełnosprawnym (art. 69 Konstytucji). W swoim orzecznictwie Trybunał Konstytucyjny stoi konsekwentnie na stanowisku, iż obowiązkiem ustawodawcy jest stanowienie prawa, które będzie urzeczywistniało zasadę sprawiedliwości społecznej. "Pojęcie sprawiedliwości wiąże się z innymi pojęciami, takimi jak równość wobec prawa, solidarność społeczna, minimum bezpieczeństwa socjalnego oraz zabezpieczenie podstawowych warunków egzystencji osób pozostających bez pracy nie z własnej woli" (orzeczenie z 25 lutego 1997 r., sygn. K 21/95, OTK ZU nr 1/1997, poz. 7).

W odpowiedzi organ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.; poniżej przywoływana jako: "p.p.s.a."), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zatem uwzględnia w granicach danej sprawy wszelkie naruszenia prawa a także przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie niezależnie od zarzutów i wniosków podniesionych w treści skargi.

Uwzględniając tak zakreśloną kognicję sądów administracyjnych Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana bez naruszenia norm prawa procesowego lub materialnego.

Skarżąca ubiegała się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaniem osobiście, co nie jest sporne, całodobowej opieki nad synem, legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Ustalono, że skarżąca pobiera emeryturę.

Wnioskowane przez stronę skarżącą świadczenie pielęgnacyjne zostało unormowane przepisami ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2020 r., poz.111 ze zm.; poniżej zwanej w skrócie "u.ś.r.").

Stosownie do art. 17 ust. 1 ustawy świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:

1. matce albo ojcu,

2. opiekunowi faktycznemu dziecka,

3. osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,

4. innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności

- jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Zgodnie zaś z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) ustawy świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, czy też renty.

Rozważając, czy wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną wymaga załatwienia odmownego w każdym przypadku, gdy strona posiada prawo do jednego ze świadczeń, o których mowa w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. należy uwzględnić, jak trafnie przywołał organ odwoławczy, że według aktualnie przyjętej linii orzecznictwa sądy administracyjne w komentowanej materii dostrzegają konieczność uzupełnienia wyników wykładni językowej przepisu art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) rezultatami wykładni celowościowej, funkcjonalnej, systemowej (vide wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2020 r. sygn. akt I OSK 2392/19, z dnia 30 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 1546/19, z dnia 18 czerwca 2020 r., sygn. akt I OSK 254/20). Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wprawdzie proces wykładni prawa zaczyna się zawsze od dyrektyw językowych, to jednak nie można się jedynie do nich ograniczać. Argumentuje się, że celowe jest odstąpienie od prima facie jasnych rezultatów wykładni językowej art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) ustawy, na rzecz takiego sposobu jego rozumienia, które koreluje z efektami stosowania dyrektyw wykładni systemowej oraz celowościowej i funkcjonalnej. Potrzeba takiego działania wynika między innymi ze zmiany relacji między wysokością świadczenia pielęgnacyjnego a wysokością świadczeń, których pobieranie wyłącza prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Wskazuje się w powołanych wyrokach na konieczność uwzględnienia prokonstytucyjnej wykładni przepisu art. 17 ust. 5 pkt 1 lit.a), oraz że nie sposób znaleźć przekonujących argumentów uzasadniających zróżnicowanie sytuacji opiekunów osób niepełnosprawnych, polegające na wyłączeniu w całości prawa do świadczenia pielęgnacyjnego tych opiekunów, którzy mają ustalone prawo do jednego ze świadczeń wymienionych w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit.a), w sytuacji gdy to świadczenie jest niższe niż świadczenie pielęgnacyjne. Pozbawienie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osób pobierających emeryturę w niższej wysokości niż to świadczenie powoduje, że ten cel nie jest w stosunku do tej grupy opiekunów realizowany, mimo że sprawując opiekę po uzyskaniu prawa do emerytury opiekun nie może podjąć pracy zarobkowej.

W kwestii sposobu rozwiązania problemu zależności pomiędzy uprawnieniem do świadczenia pielęgnacyjnego i uprawnieniem do świadczeń emerytalno-rentowych wymienionych w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) Sąd w składzie orzekającym podziela zapatrywanie wyrażone w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 maja 2020 r., sygn. akt I OSK 2375/19, z dnia 18 czerwca 2020 r., sygn. akt I OSK 254/20, z dnia 24 sierpnia 2020 r., sygn. akt I OSK 650/20 oraz z dnia 24 listopada 2020 r., sygn. akt I OSK 1416/20, zgodnie z którym wypłata świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości odpowiadającej różnicy pomiędzy ustawową wysokością tego świadczenia i wysokością emerytury (netto), pozostawałaby w sprzeczności z treścią art. 17 ust. 3 ustawy, który wysokość świadczenia pielęgnacyjnego określa jednoznacznie kwotowo i nie pozwala na samodzielne określanie jego wysokości przez organ administracji w oparciu o jakiekolwiek przesłanki. Praktyka taka, niezależnie od trudności co do ustalenia jej podstawy prawnej, spowodowałaby dalsze wątpliwości co do zachowania zasady równości oraz komplikacje w zakresie ustalania przez organ wysokości należnej wypłaty świadczenia w sytuacji otrzymania np. trzynastej emerytury, czy też w zakresie odprowadzanych składek na ubezpieczenie zdrowotne i ubezpieczenie emerytalno-rentowe (por. wyroki WSA: w Poznaniu z dnia 13 stycznia 2020 r., sygn. akt IVSA/Po 824/19, w Rzeszowie z dnia 20 lutego 2020 r. sygn. akt II SA/Rz 1265/19).

Z tych względów Sąd w niniejszej sprawie podziela pogląd aktualnie dominujący w orzecznictwie (vide np. wyroki NSA z 23 marca 2022 r. I OSK 1160/21, z 3 marca 2022 r. I OSK 1648/21, z 2 marca 2022 r. I OSK 1020/21, z 10 sierpnia 2021 r., sygn. akt I OSK 433/21), że wnioskodawca, który spełnia pozostałe przesłanki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, lecz pobiera emeryturę lub rentę powinien mieć prawo wyboru jednego z tych świadczeń, to znaczy - albo świadczenia pielęgnacyjnego albo świadczenia emerytalno-rentowego, poprzez rezygnację z pobierania świadczenia niższego. W przypadku bowiem zbiegu uprawnień do różnych świadczeń rodzinnych ustawodawca wprowadził zasadę wypłaty jednego świadczenia wybranego przez osobę uprawnioną. Taka regulacja znajduje się w art. 27 ust. 5 u.ś.r. Wybór ten może strona zrealizować przez złożenie do organu rentowego wniosku o zawieszenie prawa do emerytury, jak słusznie przyjął organ odwoławczy orzekający w niniejszej sprawie, zasadnie podkreślając, że zgodnie z przepisem art. 103 ust. 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 53 ze zm.), prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy lub renty rodzinnej, do której uprawniona jest jedna osoba, może ulec zawieszeniu na wniosek emeryta lub rencisty. Wybór świadczenia pielęgnacyjnego musi być jednakże uzewnętrzniony przez stronę złożeniem w odrębnym trybie wniosku o zawieszenie prawa do emerytury do organu rentowego, czyli organu innego, niż organ właściwy do rozpatrzenia wniosku o przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego nie powstaje ponadto z chwilą złożenia takiego wniosku, bowiem dopiero wstrzymanie prawa do emerytury skutkuje powstaniem takiej możliwości. Skoro zawieszenie prawa do emerytury skutkuje wstrzymaniem jej wypłaty, to uznać należy, że eliminuje się w ten sposób negatywną przesłankę wyłączającą nabycie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r.. Zgodnie z art. 24 ust. 2 u.ś.r. prawo do świadczeń rodzinnych, a w tym do świadczenia pielęgnacyjnego, ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami - czyli w sprawach wymagających rezygnacji z emerytury od miesiąca, w którym strona przedstawi decyzję o wstrzymaniu wypłaty emerytury.

Wbrew zarzutom skargi powodem ostatecznej odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego nie było przyjęcie przez organ II instancji błędnej wykładni normy prawnej z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit.a) u.ś.r., gdyż tę organ prawidłowo zastosował według przeważającej, aktualnej linii orzecznictwa, o której wyżej mowa, co znajduje ewidentne odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W niniejszej sprawie organ II instancji trafnie przyjął, na tle niewadliwie ustalonych okoliczności faktycznych sprawy, że skarżąca nie wykazała by w ogóle złożyła wniosek o zawieszenie prawa do emerytury do ZUS. Trzeba przy tym stwierdzić, że strona skarżąca została prawidłowo pouczona przez organ pierwszej instancji o powyższym warunku przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, to znaczy o możliwości wyboru świadczenia oraz możliwości zawieszenia prawa do emerytury, wstrzymania jej wypłaty i przedłożenia decyzji w tym przedmiocie. W piśmie bowiem z dnia 15 lutego 2021 r. organ ten poinformował, że warunkiem przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego jest dostarczenie w terminie 30 dni od dnia odebrania tego pisma, decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o wstrzymaniu wypłaty emerytury. W odpowiedzi na wymienione pismo strona skarżąca wszakże kontestowała ten wymóg utrzymując, że stawiałoby ją to w trudnej sytuacji i nie przedłożyła stosownej decyzji ZUS ani w toku postępowania pierwszej instancji, ani na etapie postępowania odwoławczego. Tym samym strona skarżąca spełnienia omawianej przesłanki nie wykazała, gdyż wbrew zarzutom skargi nie oświadczyła o zrezygnowaniu z pobierania emerytury, nadto w skardze nie odniosła się do podanych okoliczności faktycznych i nie zaprzeczyła twierdzeniom organu co do przekazanej jej informacji (pouczenia).

Zgodnie z art. 9 k.p.a. organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek.

W ocenie Sądu organ w pełni wykonał swój obowiązek informacyjny wyznaczony zakresem przedmiotowym cytowanego art. 9 k.p.a. względem strony skarżącej. W tym stanie rzeczy trzeba uznać, że prawidłowo poprowadzono postępowanie administracyjne w sprawie i zasadnie uznano, że zachodzą okoliczności wyłączające możliwość przyznania stronie skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego w związku z jednoczesnym pobieraniem świadczenia emerytalnego.

Z tych powodów na mocy art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił w całości.