Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 2822/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2004-10-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Skarżony organ: Prezes Głównego Urzędu Ceł
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję w części
W pozostałym zakresie skargę oddalono

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutzner(spr.) Sędziowie WSA Elżbieta Kremer WSA Halina Jakubiec Protokolant Agnieszka Słaboń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2004 r ze skarg M. W., G. W., S.G., E. G. - byłych wspólników "[...]" s.c. oraz Przedsiębiorstwa [...][...] S.A. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł w [...] z dnia 27 listopada 2001 r Nr [...] w przedmiocie taryfikacji towaru oraz uznania za dłużnika osoby trzeciej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w części dotyczącej uznania za dłużnika Agencji Celnej -Przedsiębiorstwa [...][...][...] S.A. w [...], 2. w pozostałym zakresie skargę oddala, 3. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w części dotyczącej pkt l, 4. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w [...] na rzecz Przedsiębiorstwa [...][...][...] S.A. w kwotę [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 2000 r Dyrektor Urzędu Celnego w [...] uznał zgłoszenie celne SAD E [...] z dnia [...] 1999 r za nieprawidłowe z uwagi na błędną klasyfikację taryfową towaru tj. komputerowych kart dźwiękowych przywiezionych z Tajwanu i określił kwotę wynikającą z długu celnego w wysokości [...]zł.

W przedmiotowym zgłoszeniu celnym w/w towar został zataryfikowany do kodu PCN 8473 30 10 0 ze stawką 0%, natomiast organ celny jako właściwy zastosował kod 8543 89 79 0 ze stawką konwencyjną w wysokości 3%.

Organ celny orzekł m.in., że na podstawie art.209 § 3 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r - Kodeks celny (Dz.U. Nr 23, poz. 117 ze zm.) dłużnikami solidarnie zobowiązanymi do zapłacenia kwoty wynikającej z długu celnego są: Firma "[...]" s.c. M. W., G. W., S. G., E. G. oraz Agencja Celna Nr [...] - Przedsiębiorstwo [...][...][...] S.A. w [...].

Od powyższej decyzji zostały złożone odwołania: pełnomocnik wspólników firmy "[...]" s.c. wniósł o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania w sprawie, natomiast Agencja celna złożyła odwołanie w części dotyczącej uznania jej za dłużnika.

Importer nie zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji, gdyż towar objęty zaskarżoną decyzją nie ma przypisanego sobie kodu taryfy celnej, stąd wynika - jego zdaniem - dowolna interpretacja przepisów w zakresie taryfikacji. Organy celne taryfikują tunery TV do komputerów bądź jako jeden z komponentów komputerowych, bądź jako urządzenia do odbioru telewizji. Importer powołał się na wypowiedź Dyrektora Urzędu Celnego w [...] opublikowaną w "Computer Reseller News Polska" Nr 4 z dnia 21 lutego 2000 r, który stwierdził, że jeżeli urządzenie może być używane tylko łącznie z komputerem, należy potraktować je jako komponent komputerowy, jak np. karty graficzne, czy muzyczne. W ocenie odwołującego się "nie ulega wątpliwości, że taryfikacja celna tunerów komputerowych jako komponentów komputerowych (PCN 8473 30 10 0) właściwa jest do lutego 2000 r. Dopiero bowiem wówczas jednolite stanowisko w tej sprawie podał Departament Środków Taryfowych i Pozataryfowych Głównego Urzędu Ceł, co wynika z pisma z dnia [...].2000 r, Nr [...] ( ... ) skierowanego do Polskiej Izby Informatyki i Telekomunikacji".

Importer stwierdził, że komputerowe karty telewizyjne są to komponenty nie działające samoistnie, bez wbudowania w komputerze, a posiadające jedynie głowicę tunera TV ( głowicę telewizyjną ) umożliwiającą odbiór zewnętrznego sygnału telewizyjnego ( z anteny lub z telewizji kablowej ) i wyświetlenie go po odpowiednim przetworzeniu przez oprogramowanie na ekranie monitora komputerowego. Karty te nie działają samoistnie bez wbudowania w maszynach do automatycznego przetwarzania danych i są pozbawione głośników oraz mikrofonu. Stosując się jednak do podanej oficjalnie wiążącej taryfikacji, odwołujący się uiścił kwoty wynikające ze zgłoszeń celnych dokonanych po dacie podania do publicznej wiadomości oficjalnej taryfikacji tego asortymentu. Obciążenie importera konsekwencjami taryfikowania tunerów komputerowych TV jako komponentów komputerowych przed datą 1.02.2000 r jest niedopuszczalne, z uwagi na podanie oficjalnej wiążącej taryfikacji ceł na tunery dopiero po tej dacie.

W/w podniósł, że aktualna taryfikacja kart komputerowych z głowicą TV dokonywana jest według kodu PCN 8528 12 90 0. Stawka celna na towary objęte kodem PCN 8528 12 90 0 i PCN 8528 12 90 0 w wysokości 5% obowiązuje dopiero od 18.01.2000 r, a to w oparciu o Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11.01.2000 r w sprawie zawieszenia pobierania ceł od niektórych towarów (Dz.U. Nr 3, poz. 31).

Karty telewizyjne importowane z Tajwanu winne być objęte 5% stawką celną dopiero wtedy, gdy zgłoszenie celne ich dotyczące zostało dokonane po dniu 18.01.2000 r.

Importer zarzucił, iż stosowana przez niego taryfikacja komputerowych kart dźwiękowych do pozycji 8473 30 10 0 Taryfy celnej ze stawką 0% nie była wcześniej kwestionowana przez organy celne i z posiadanych przez niego informacji wynika, że również inni importerzy dokonują zgłoszeń celnych według w/w kodu PCN.

W odniesieniu do komputerowych kart dźwiękowych stawka 0% stosowana jest również w dwu innych przypadkach:

1/ karty dźwiękowe zamontowane na stałe w komputerach

2/ karty dźwiękowe występujące w zestawach razem z głośnikami

Z powyższego wynika, że karta dźwiękowa jest elementem każdorazowo obniżającym cło.

Trzy spośród pięciu zgłoszeń celnych dotyczących komputerowych kart dźwiękowych, a to SAD nr 050200/00/006067 z dnia 3.11.1999 r, SAD nr 050200/00/006127 z dnia 6.11.1999 r i SAD nr 050200/00/006987 z dnia 13.12.1999 r, objęte zostały weryfikacją poprzez rewizje celną towaru oraz z badania dokumentów celnych, która potwierdziła prawidłowość dokonanego przez Spółkę zgłoszenia.

Za niezrozumiałe importer uznał postępowanie organu celnego I instancji, który w wydanych decyzjach z dnia [...].2000 r i [...].2000 r, mimo iż co do zasady ich brzmienie jest identyczne, zastosowano różne stawki cła do tych samych towarów tj. komputerowych kart z tunerem TV, raz w wysokości 22,3%, a później - stawkę celną zawieszoną w wysokości 5%.

Skarżący importer podniósł, że uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe - w świetle art.73 Kodeksu celnego - jest niezrozumiałe, gdyż było ono weryfikowane przez organ celny I instancji poprzez rewizję celną i badanie dokumentów, a zatem dokonywanie kolejnej kontroli i podważania tych samym wyników pierwszej weryfikacji jest niedopuszczalne.

Z kolei odwołująca się Agencja celna wskazała, iż działała w charakterze przedstawiciela bezpośredniego w/w Firmy "[...]" s.c. Zgodnie z art.253 § 1 Kodeksu celnego przedstawiciel bezpośredni działa w imieniu i na rzecz innej osoby. W niniejszej sprawie skarżąca działała w imieniu i na rzecz w/w Firmy z zachowaniem - jak twierdzi - wszelkiej staranności w oparciu o wiedzę o towarze przekazaną przez mocodawcę.

Organ I instancji jako podstawę uznania skarżącej za dłużnika wskazał art.209 § 3 Kodeksu celnego, który stanowi, iż dłużnikiem jest zgłaszający. Definicja "zgłaszającego" zawarta w art.3 § 1 pkt.23 Kodeksu celnego wyklucza uznanie, iż skarżąca może być dłużnikiem.

Prezes Głównego Urzędu Ceł w [...] decyzją z dnia 27 listopada 2001 r utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie uznając podniesione w odwołaniach zarzuty za niezasadne.

Organ odwoławczy stwierdził, że obowiązująca w dacie dokonania zgłoszenia celnego Taryfa celna stanowiąca załącznik do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15.12.1998 r w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz.U. Nr 158, poz. 1036) przyjęła nazewnictwo i zasady interpretacji Scalonej Nomenklatury Określania i Kodowania Towarów, które zapewniają jednolitą interpretację, co oznacza, że dany towar jest zawsze klasyfikowany do jednej i tej samej pozycji lub podpozycji z wyłączeniem wszystkich innych, które mogłyby być brane pod uwagę.

W rozpatrywanej sprawie przedmiotem importu były komputerowe karty dźwiękowe [...], pozwalające na przetwarzanie sygnałów akustycznych, które klasyfikuje się do kodu PCN 8543 89 79 0, obejmującego, zgodnie z brzmieniem:

"Elektryczne maszyny i urządzenia wykonujące indywidualne funkcje, nie wyszczególnione ani nie uwzględnione w innych miejscach tego działu:

- pozostałe maszyny i urządzenia:

-- pozostałe:

--- pozostałe:

---- Urządzenia pozwalające maszynom do automatycznego przetwarzania danych i ich jednostkom przetwarzać sygnały akustyczne (karty dźwiękowe); zestawy do maszyn do automatycznego przetwarzania danych i ich jednostek, przeznaczone do sprzedaży detalicznej, składające się przynajmniej z głośników i/lub mikrofonu oraz zespołu elektronicznego, który pozwala maszynie do automatycznego przetwarzania danych i jej jednostkom przetwarzać sygnały akustyczne (karty dźwiękowe)".

W ocenie Prezesa Głównego Urzędu Ceł tak przeprowadzona klasyfikacja jest zgodna z regułą 1 Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej oraz uwagą 2 (a) do sekcji XVI Taryfy celnej, stanowiącą, że "części będące towarami zaliczanymi do jakichkolwiek pozycji występujących w działach 84 lub 85 (z wyłączeniem pozycji 8409, 8431, 8448, 8466, 8473, 8485, 8503, 8522, 8529, 8538 i 8548) należy we wszystkich przypadkach klasyfikować do tychże pozycji".

Organ odwoławczy stwierdził, że podniesiony przez importera zarzut, iż importowane karty dźwiękowe pozbawione są głośników i mikrofonu nie ma wpływu na ich klasyfikację zastosowaną przez organ celny I instancji kodu PCN 8543 89 79 0, co wynika jednoznacznie z cytowanego brzmienia pierwszej części tego kodu.

Za niemożliwą taryfikację Prezes Głównego Urzędu Ceł uznał wskazany przez importera kod PCN 8473 30 10 0, bowiem zakres przedmiotowy spornego towaru nie spełnia brzmienia w/w kodu. Kod ten obejmuje części i akcesoria do maszyn z pozycji 8471 Taryfy celnej obejmującej zgodnie z brzmieniem "maszyny do automatycznego przetwarzania danych i urządzenia do tych maszyn; czytniki magnetyczne lub optyczne, maszyny do zapisywania zakodowanych danych na nośnikach danych oraz maszyny do przetwarzania takich danych, nie wymienione, ani nie ujęte gdzie indziej".

Zgodnie z komentarzem do poz. 8473 zawartym w Wyjaśnieniach do Taryfy celnej, pozycja ta z zastrzeżeniem postanowień ogólnych do sekcji XVI dotyczących klasyfikacji części, obejmuje części i wyposażenie przeznaczone wyłącznie lub głownie dla maszyn objętych pozycjami 8469 do 8472. Objęte tą pozycją akcesoria są wymiennymi częściami lub urządzeniami przeznaczonymi do przystosowania maszyny do poszczególnych operacji, do wykonywania specjalnej funkcji podrzędnej względem głównej funkcji maszyny lub do zwiększania zakresu czynności. Pozycja 8473 obejmuje więc:

- urządzania do ciągłego podawania papieru,

- urządzenia do automatycznego wprowadzania spacji,

- urządzenia dołączane do adresarek do sporządzania spisu adresatów,

- pomocnicze urządzenia drukujące dla tabulatorów,

- urządzenia dołączane do maszyn do pisania, służące do podtrzymywania kopii,

- metalowe płytki adresowe, nawet cięte lub wytłoczone, rozpoznawalne jako -

- przeznaczone do adresarek, urządzenia liczące,

- dyskietki czyszczące napędy dyskowe maszyn do automatycznego przetwarzania danych.

W ocenie organu odwoławczego rola, którą pełnią w komputerze importowane karty dźwiękowe wyklucza ich klasyfikację do wskazanego w zgłoszeniu celnym kodu PCN 8473 30 10 0 obejmującego części do maszyn automatycznego przetwarzania danych (zespoły elektroniczne).

Odnośnie wypowiedzi prasowej Dyrektora Urzędu Celnego w [...] Prezes Głównego Urzędu Ceł stwierdził, że podstawą rozstrzygnięć w sprawie celnej stanowią przepisy prawa, a nie wypowiedzi urzędników administracji celnej.

Rozpatrując odwołanie Agencji celnej organ celny II instancji podniósł, że należy mieć na uwadze art.258 § 1 Kodeksu celnego, który stanowi, iż agencja celna ponosi pełną odpowiedzialność majątkową wobec organów celnych za pokrycie kwot długów celnych lub innych opłat, jakie powstały na skutek nieprawidłowego lub nieterminowego dokonania lub niewykonania czynności, do których została upoważniona agencja celna. W związku z tym, że przedmiotowe zgłoszenie celne zostało sporządzone na podstawie nieprawdziwych danych, co spowodowało, że należności celne przywozowe nie zostały pobrane w należnej wysokości, dlatego Agencja celna, która nie zachowała należytej staranności przy sporządzaniu w/w zgłoszenia ponosi odpowiedzialność majątkową wobec organów celnych za pokrycie długu celnego.

Na powyższą decyzję wpłynęły skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w których importer, jak i Agencja celna powtórzyli dotychczasową argumentację.

W skardze importera poinformowano, że spółka cywilna "[...]" s.c. została zlikwidowana i obecnie legitymowani do występowania w sprawach dotyczącej tej spółki są jej byli wspólnicy.

W odpowiedzi na skargę Przedsiębiorstwa [...][...][...] S. A. w [...] Prezes Głównego Urzędu Ceł wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Z kolei na skargę byłych wspólników "[...]" s.c. - M. W., G. W., S. G., E. G.- odpowiedzi udzielił - na podstawie art.4 ust. 1 ustawy z dnia 20.03.2002 r o przekształceniach w administracji celnej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 41, poz. 365) - Dyrektor Izby Celnej w [...], który wniósł o jej oddalenie.

Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że większą część uzasadnienia skargi stanowią wywody dotyczące klasyfikacji taryfowej "komputerowych kart z tunerem TV", które nie były przedmiotem niniejszego postępowania, a zatem polemika z tym stanowiskiem jest niecelowa.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów zawartych w skardze organ celny podniósł, iż przedmiotem sporu w rozpatrywanej sprawie jest klasyfikacja taryfowa komputerowych kart dźwiękowych, które - jak wynika z katalogu nadesłanego przez skarżącego importera oraz faktury dołączonej do zgłoszenia celnego - pozwalają na przetwarzanie sygnałów akustycznych i są kompatybilne z różnego rodzaju oprogramowaniem. Mając na uwadze treść Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej, a w szczególności reguły l, właściwym kodem dla w/w towaru jest kod PCN 8543 89 79 0. Pozycja, której domaga się importer tj. 8473 30 10 0 nie obejmuje komputerowych kart dźwiękowych, a powołana przez w/w argumentacja, że taryfikacja ta wcześniej nie była kwestionowana przez organy celne oraz, że inni importerzy zrzeszeni w Polskiej Izbie Informatyki i Telekomunikacji stosują tę taryfikację - nie została poparta żadnymi dowodami. Niezależnie jednak, czy były wydawane decyzje korzystne dla importera, skutki takiej decyzji nie mogą mieć wpływu na rozstrzygnięcia w innej sprawie.

Odpowiadając na zarzut zastosowania w decyzjach z dnia [...].2000 r i [...].2000 r dwóch różnych stawek mimo, iż dotyczyły one tych samych towarów, Dyrektor Izby Celnej uznał, iż jest on nieuzasadniony, gdyż wbrew twierdzeniom importera, sprawy dotyczyły klasyfikacji dwóch różnych towarów tj. komputerowych kart dźwiękowych oraz komputerowych kart z tunerem TV i kart video.

W sprawach dotyczących komputerowych kart dźwiękowych Dyrektor Urzędu celnego w [...] w decyzji z dnia [...].2000 r zastosował stawkę celną konwencyjną w wysokości 3%, natomiast w odniesieniu do komputerowych kart z tunerem TV zastosowano w decyzji z dnia [...].2000 r stawkę celną zawieszoną w wysokości 5%.

Za nieuzasadniony Dyrektor Urzędu Celnego w [...] uznał również zarzut niedopuszczalności kolejnej kontroli zgłoszenia celnego, po wcześniejszej jego weryfikacji. Weryfikacja zgłoszenia celnego przy jego przyjęciu ma charakter czysto techniczny, co nie jest jednoznaczne z uznaniem go za prawidłowe. Kontrola przyjętego zgłoszenia celnego dokonywana jest na podstawie art.70 Kodeksu celnego i ma ona na celu merytoryczną ocenę.

Dyrektor Izby Celnej podniósł, że w sprawie dołożono wszelkich starań, by wnikliwie ją rozpatrzyć na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego i nie można zarzucić, iż nie wyjaśniono wszystkich okoliczności sprawy, jak i przekroczenia granic swobodnej oceny zgromadzonych dowodów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r i postępowanie nie zostało zakończone, zgodnie z art.97 Przepisów wprowadzających ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r, Nr 153, poz. 1271 ze zm.), podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Skarga złożona przez byłych wspólników firmy "[...]" s.c. nie zasługuje na uwzględnienie.

Sąd w pełni podzielił stanowisko organów celnych, iż będące przedmiotem postępowania komputerowe karty dźwiękowe należy taryflkować według kodu PCN 8543 89 79 0 Taryfy celnej. Za takim stanowiskiem przemawia treść reguły 1 Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej, zgodnie z którą dla celów prawnych klasyfikację towarów należy ustalać zgodnie z brzmieniem pozycji i uwag do sekcji lub działów, o ile nie są one sprzeczne z treścią powyższych pozycji i uwag. Brzmienie wszystkich pozycji i kodów, a także wszystkich uwag do sekcji i działów ma podstawowe znaczenie przy ustalaniu prawidłowej klasyfikacji. Organy celne dokonując szczegółowej analizy zakresu wskazanej pozycji Taryfy celnej jednoznacznie wykazały, iż kodem PCN 8543 89 79 0 objęte są urządzenia pozwalające maszynom do automatycznego przetwarzania danych i ich jednostkom przetwarzać sygnały akustyczne (karty dźwiękowe).Właściwości towaru sprowadzonego przez importera tj. komputerowe karty dźwiękowe spełniają przesłanki określone we wskazanej przez organy celne PCN 8543 89 79 0.

Podnieść należy, że kierując się zasadą klasyfikacji towarowej, iż towar może być klasyfikowany tylko do jednej pozycji Taryfy celnej określonej Polskiej Nomenklaturze Scalonej, wykluczona jest taryfikacja spornego towaru do kodu zadeklarowanego w zgłoszeniu celnej tj. PCN 8473 30 10 0. Analiza tej pozycji nie obejmuje komputerowych kart dźwiękowych ze względu na ich rolę i funkcję. Kod ten obejmuje części i akcesoria do maszyn z pozycji 8471 Taryfy celnej, a więc chodzi tu - zgodnie z Wyjaśnieniami do Taryfy celnej - o akcesoria stanowiące wymienne części lub urządzenia przeznaczone do przystosowania maszyny do poszczególnych operacji, do wykonywania specjalnej funkcji podrzędnej względem głównej funkcji maszyny lub do zwiększenia zakresu czynności.

Z treści skargi wynika, iż w istocie importer kwestionuje zastosowaną taryfikację spornego towaru w odniesieniu do zgłoszeń celnych dokonanych po dacie podania do publicznej wiadomości oficjalnej taryfikacji przez Prezesa Głównego Urzędu Ceł zawartej w piśmie z dnia [...] 2000 r nr [...] i przekazanego do Polskiej Izby Informatyki i Telekomunikacji. W związku z tym należy podnieść, że pismo to nie mogło odnieść skutków, jakie oczekuje importer, gdyż stanowiło ono jedynie wyjaśnienie obowiązujących przepisów, natomiast przepisów tych - z oczywistych względów - nie mogło zmienić. Dlatego też, zarówno przed datą tego pisma, jak i po tej dacie taryfikacja towarów, których dotyczyło wyjaśnienie, była niezmienna i komputerowe karty dźwiękowe należało taryfikować do kodu PCN 8543 89 79 0.

Pismo Głównego Urzędu Ceł z dnia [...].2000 r nr [...] ż miało jedynie informacyjny charakter i nie była to wiążąca informacja celna, o której mowa w art.5 § 1 Kodeksu celnego. Jeżeli chodzi o instytucję wiążącej informacji taryfowej to i tak należy stwierdzić, że informacja taka nie jest normą prawną. Zgodnie z w/w art.5 Kodeksu celnego (odpowiednik art.12 Kodeksu Celnego Wspólnot Europejskich) wiążąca informacja taryfowa jest decyzją administracyjną, wydaną na wniosek strony, w indywidualnej sprawie, która wiąże organy celne oraz osobę. Stosowana jest w odniesieniu do towarów, wobec których formalności celne zostały dokonane po dniu, w którym informacja ta została udzielona. Żadna z przesłanek określonych w przytoczonym przepisie nie została spełniona w rozpatrywanej sprawie i importer nie może korzystać z ochrony wynikającej z tej instytucji.

Sąd podzielił również stanowisko organów celnych odnośnie możliwości dokonania kontroli postimportowej zgłoszenia celnego. Otóż zgodnie z art. 60 § 1 Kodeksu celnego każdy towar, który ma być objęty procedurą celną, powinien zostać zgłoszony do tej procedury. Zgłoszenie celne w formie pisemnej powinno być dokonane na odpowiednim formularzu, do którego powinny być dołączone dokumenty, których przedstawienie jest wymagane do objęcia towaru procedurą celną, do której jest zgłaszany (art.64 Kodeksu celnego).

Stosownie natomiast do art.65 § 1 i 2 organ celny przyjmuje niezwłocznie zgłoszenie celne, jeżeli zgłoszenie to odpowiada wymogom określonym w art.64, a wraz ze zgłoszeniem celnym przedstawiono towar nim objęty. Podstawą do zastosowania procedury celnej do towaru objętego zgłoszeniem celnym stanowią dane zawarte w zgłoszeniu celnym przyjętym przez organ celny, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

Po przyjęciu zgłoszenia celnego organ celny może przystąpić do jego weryfikacji, zgodnie z art.70 § 1 Kodeksu celnego.

Z powyższego wynika, że objęcie towaru procedurą celną składa się z dwóch faz: pierwsza - to przedłożenie stosownych dokumentów wraz z przedstawieniem towaru, druga - to weryfikacja przedłożonych dokumentów pod względem formalnym i materialnym. Podkreślić należy, że faza pierwsza to obowiązek zgłaszającego, faza druga - to uprawnienie organu celnego. Organ celny może, ale nie musi dokonać weryfikacji.

W fazie pierwszej organ celny dokonuje jedynie badania przedłożonego dokumentu pod względem formalnym, natomiast w fazie drugiej, o ile ona nastąpi - bada zgłoszenie celne pod względem merytorycznym (kontrola postimportowa).

W związku z powyższym Sąd podzielił stanowisko organów celnych uznając zarzuty importera za nieuzasadnione.

Sąd nie podzielił natomiast stanowiskach tych organów odnośnie skargi złożonej przez Agencję celną - Przedsiębiorstwo [...][...][...] S.A.

W rozpatrywanej sprawie okolicznością bezsporną jest, iż skarżąca Agencja celna działała na podstawie umowy zlecenia zawartej z importerem towaru jako jego przedstawiciel bezpośredni w rozumieniu art.253 § 1 Kodeksu celnego. Zgodnie z treścią tego przepisu przedstawiciel bezpośredni działa "w imieniu i na rzecz innej osoby". Oznacza to, że agencja celna działa w imieniu i na rzecz osoby reprezentowanej; w rozpatrywanej sprawie tą osobą jest Firma "[...]" s.c. M. W., G. W., S. G., E. G.. Zgłoszenie celne dokonane w granicach umocowania, którego zakres określała umowa zlecenia, pociąga za sobą skutki prawne bezpośrednio dla reprezentowanego.

Organy celne jako podstawę uznania skarżącej za dłużnika wskazały art.209 § 3 Kodeksu celnego i art.258 § 1 tej ustawy. Stanowisko takie należy uznać za nie zgodne z prawem.

Art.209 § 3 w/w ustawy stanowi, że:

1. Dłużnikiem jest zgłaszający.

2. W wypadku przedstawicielstwa pośredniego, o którym mowa w art.253 § 1 pkt.2, dłużnikiem jest również osoba, na rzecz której składane jest zgłoszenie celne.

3. Jeżeli zgłoszenie celne o objęcie procedurą, o której mowa w § 1, zostało sporządzone na podstawie nieprawdziwych danych, co spowodowało, że należności celne przywozowe nie zostały pobrane lub zostały pobrane w kwocie niższej niż prawnie należna, osoby, które dostarczyły danych wymaganych do sporządzenia zgłoszenia i które wiedziały lub przy zachowaniu należnej staranności mogły się dowiedzieć, że dane te są nieprawdziwe, zostają uznane za dłużników.

W zdaniu pierwszym przytoczonego przepisu ustawodawca określił zasadę, że dłużnikiem długu celnego w przywozie jest zgłaszający. Pojęcie "zgłaszającego" zostało zdefiniowane w art.3 § 1 pkt.23 Kodeksu celnego i oznacza osobę, która dokonuje zgłoszenia celnego:

a) we własnym imieniu i na swoją rzecz

b) we własnym imieniu na cudzą rzecz

c) albo osobę, w której imieniu dokonuje się zgłoszenia celnego.

Skarżąca działająca jako przedstawiciel bezpośredni, a więc podejmujący czynności prawne "w imieniu i na rzecz innej osoby" nie mieści się w żadnej z przytoczonych kategorii podmiotów. Oczywistym zatem jest, że skarżąca nie może być uznana za zgłaszającego, a tym samym za dłużnika w świetle art.209 § 3 Kodeksu celnego w związku z art.3 § 1 pkt.23 tej ustawy.

Przesłanka określona w zdaniu drugim omawianego art.209 § 3 ustawy nie ma zastosowania do skarżącej Agencji celnej, gdyż dotyczy przedstawicielstwa pośredniego.

Natomiast przesłanka określona w zdaniu trzecim dotyczy osób, które dostarczyły danych wymaganych do sporządzenia zgłoszenia i które wiedziały lub przy zachowaniu należnej staranności mogły się dowiedzieć, że dane te są nieprawdziwe. Osoby te zostają uznane za dłużników. Z akt sprawy bezspornie

wynika, że skarżąca dokonała zgłoszenia celnego w oparciu o dane dostarczone przez Firmę "[...]" s.c.

Analiza art.209 § 3 Kodeksu celnego tj. przepisu, na podstawie którego organy celne uznały skarżącą Agencję celną za dłużnika prowadzi do wniosku, iż w rozpatrywanej sprawie nie została spełniona żadna z przesłanek określonych w. tym przepisie, a zatem nie mógł on stanowić podstawę rozstrzygnięć tych organów skierowanych do Agencji Celnej - Przedsiębiorstwa [...][...][...].

Wbrew stanowisku Prezesa Głównego Urzędu Ceł wyrażonego w zaskarżonej decyzji, w przedmiotowej sprawie nie miał zastosowania art.258 § 1 Kodeksu celnego. Zaskarżona decyzja dotyczyła bowiem w y m i a r u należności celnych, a nie określenia odpowiedzialności za dług celnych. Art.258 § 1 Kodeksu celnego odnosi się do sytuacji związanej z odpowiedzialnością majątkową agencji celnej za pokrycie długu celnego, natomiast art.209 § 3 tej ustawy dotyczy sytuacji związanej z powstaniem długu celnego. Wskazane przepisy regulują odmienne stany prawne. Istnieją zasadnicze różnice w odpowiedzialności dłużnika (zgłaszającego) wobec wierzyciela (organu celnego) i gwaranta (agencja celna) wobec beneficjenta (organ celny).

Uznając, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego w zakresie wyżej opisanym, Sąd działając na podstawie art.145 § 1 pkt.l a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie w części dotyczącej uznania za dłużnika Agencji celnej, natomiast w pozostałym zakresie skargę oddalił na podstawie art. 151 w/w ustawy. Zgodnie z art. 152 w/w ustawy zaskarżona decyzja nie może być wykonana pkt.l. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się niniejszego wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art.209 tej ustawy.