Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 157/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2017-05-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 239 b  par. 1 pkt 2,  par. 2
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek (spr.), Sędziowie WSA Paweł Kornacki, Dorota Kozłowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 maja 2017 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych za 2014 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2015 r., ze zm., dalej: O.p.) oraz na mocy uprawnień określonych w art. 5 ust. 7 pkt 2 ustawy z dnia 21 czerwca 1996 r. o urzędach i izbach skarbowych (Dz. U. z 2015 r., poz. 578) utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] r. nr [...], nadające rygor natychmiastowej wykonalności decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] r. nr [...], którą określono A. sp. z o.o. z/s w R. (dalej: strona, Spółka) wysokość zobowiązania z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2014 r. w kwocie [...] zł.

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazano na wstępie, że decyzją z dnia [...] r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. określił Spółce wysokość zobowiązania z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2014 r. w kwocie [...] zł. Decyzja została zwrócona do siedziby urzędu z adnotacją "adresat nie podjął awizowanej przesyłki". Termin do wniesienia odwołania upływał w dniu [...] r. (data drugiego awiza – [...] r.). W dniu [...] r. do Urzędu Skarbowego w W. wpłynął wniosek ww. Spółki o wydanie kserokopii decyzji z dnia [...] r., która została odebrana w dniu [...] r. Pismem z dnia [...] r., (nadanym w placówce pocztowej w dniu [...] r., a więc z zachowaniem ustawowego terminu), Spółka wniosła odwołanie ww. od decyzji.

Dalej podano, że organ I instancji, powołując się na przepisy art. 239 b § 1 pkt 2, § 2 i § 3 O.p., postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], nadał ww. decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia stwierdził, że Spółka nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, korzystający z pierwszeństwa zaspokojenia. Podkreślił także, że do chwili wydania postanowienia nie zostało przez Spółkę wykonane zobowiązanie wynikające z decyzji wymiarowej z dnia [...] r., którą określono wysokość zobowiązania Spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2014 r. w kwocie [...] zł. Przedmiotowa zaległość powstała w wyniku stwierdzonych nieprawidłowości w zakresie rozliczenia podatku dochodowego od osób prawnych za 2014 rok, w tym zawyżenia kosztów uzyskania przychodów.

Dalej, relacjonując zarzuty i argumentację zawartą w zażaleniu na to postanowienie, organ odwoławczy podał, że wskazano w nim na naruszenie:

- art. 239 § 1 pkt 2 O.p. poprzez błędne uznanie, iż przedmiotowej sprawie zaistniała ustawowa przesłanka do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności,

- art. 239 § 2 O.p. polegające na braku uprawdopodobnienia przez organ podatkowy, ze zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane,

- art. 121 § 1 oraz art. 120 O.p., gdyż organ podatkowy nie wziął pod uwagę wszystkich aspektów stanu majątkowego Spółki, a wydane postanowienie nie znajduje podstaw w obowiązujących przepisach, czym naruszył prawa strony.

Rozważania własne organ odwoławczy rozpoczął od wskazania, że ustawą z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 209, poz.1318) wprowadzono do Ordynacji podatkowej Rozdział 16 zatytułowany "Wykonanie decyzji". Zgodnie z treścią zawartego w tym Rozdziale art. 239a, decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie podlega wykonaniu, chyba że decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

W przepisie art. 239 b O.p. ustawodawca przewidział fakultatywny tryb nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. Zgodnie z tym przepisem decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, w sytuacji gdy:

1. organ podatkowy posiada informacje, z których wynika, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych lub

2. strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia, lub

3. strona dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku znacznej wartości, lub

4. okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące.

Wobec powyższego organ odwoławczy stwierdził, że użycie przez ustawodawcę spójnika "lub", wyrażającego zgodnie z zasadami poprawnej legislacji tzw. alternatywę nierozłączną, oznacza, że stwierdzenie w stanie faktycznym sprawy podatnika już jednej z tych okoliczności daje organowi podatkowemu możliwość zastosowania wspomnianego rygoru.

W myśl § 2 ww. normy prawnej, uregulowania te znajdują zastosowanie, jeżeli organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Reasumując, organ podatkowy uprawniony jest do zastosowania instytucji nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności tylko wówczas, gdy wykaże istnienie dwóch przesłanek. Pierwszą przesłanką jest jedna z czterech okoliczności wskazanych w § 1 art.239 b. Drugą przesłanką jest uprawdopodobnienie, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.

Uprawdopodobnienie wystąpienia danej okoliczności oznacza wykazanie, iż zachodzi duże prawdopodobieństwo - graniczące z pewnością - zmaterializowania się jej. Przyjęcie w treści § 2 art.239 b O.p. pojęcia "uprawdopodobnienie" znajduje również przełożenie na zasady dowodzenia ziszczenia się wskazanej w tym przepisie przesłanki, tj. możliwości niewykonania zobowiązania wynikającego z decyzji.

Powyższe oznacza, że już w toku postępowania wymiarowego organ I instancji winien gromadzić informacje o podatniku, o jego sytuacji finansowej, w tym dotyczącej prowadzonych wobec niego egzekucji. Organ powinien też posiadać wiedzę dotyczącą podejmowanych przez stronę czynności mających na celu wyzbycie się majątku. Dane zebrane przez organ podatkowy powinny dać podstawę do stwierdzenia czy zobowiązanie wynikające z decyzji zostanie przez podatnika wykonane czy też nie. Ustawodawca posługując się sformułowaniem "uprawdopodobni" nie wymaga od organu podatkowego wykazania okoliczności za pomocą przewidzianych przepisami procedury dowodów, a rygory uznania jego twierdzeń są złagodzone i odformalizowane (por. wyrok WSA we Łodzi z dnia 2 lutego 2010 r., sygn. akt I SA/Łd 1000/09).

Uprawdopodobnienie należy zatem rozumieć jako obiektywny stan wiedzy, w świetle której istnienie faktu jest wysoce prawdopodobne (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 7 października 2008 r., sygn. akt I SA/Wr 801/08).

Przesłanki nadawania rygoru natychmiastowej wykonalności są związane przede wszystkim z sytuacją majątkową strony postępowania, jej podejściem do wykonywania zobowiązań pieniężnych oraz perspektywami wykonania zobowiązania wynikającego z decyzji. Istnienie ustawowych przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności nie pozwala organom podatkowym na dowolność w stosowaniu tej instytucji.

Dalej, dokonując analizy stanu majątkowego strony, pod kątem zastosowania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji wymiarowej, organ I instancji stwierdził, że Spółka nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych za 2014 r., na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia.

Na podstawie danych z bilansu sporządzonego na dzień [...] r. oraz dodatkowej informacji dołączonej do sprawozdania finansowego ustalono, że Spółka posiada jedynie zużyte środki trwałe (wniesione do Spółki aportem w 2009 r. i nie podlegające amortyzacji) niewielkiej wartości rynkowej (Satelita Toshiba, HP Laser Jet, Lexmark Z1420, Infotec, Sharp U-A450, meble biurowe. Spółka nie posiada gruntów, budynków, urządzeń technicznych, maszyn oraz środków transportu.

Wobec powyższego stwierdzono, że spełniona została pierwsza z przesłanek nadania zaskarżonej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, określona w art.239 b § 1 pkt 1-4 O.p., gdyż strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości wraz z odsetkami (na dzień [...] r. była to kwota [...] zł), na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy.

Zachodzi również uzasadniona obawa, że Spółka nie wykona ciążącego na niej zobowiązania z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2014 r.

Strona nie dokonała samodzielnej wpłaty przedmiotowego zobowiązania, w dniu 1 [...] r. zawiesiła działalność, nie osiąga zatem obrotów ze sprzedaży towarów i usług (co wynika z wypisu z Krajowego Rejestru Sądowego nr: [...]).

Wskazane wyżej okoliczności potwierdzają z dużym prawdopodobieństwem, że Spółka nie wywiąże się dobrowolnie z obowiązku uregulowania powstałej zaległości podatkowej, wynikającej z decyzji wymiarowej z dnia [...] r. i czynią zadość spełnieniu przesłanek określonych w art. 239 b § 1 pkt 1-4 i § 2 O.p.

Wobec powyższego organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji prawidłowo, (powołując się na przepis art. 239b § 1 pkt 2, § 2 i 3 O.p.), zastosował instytucję nadania rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji.

Nie zasługują zatem na uwzględnienie zarzuty naruszenia art. 121 § 1 oraz art. 120 O.p. poprzez niewzięcie przez organ podatkowy pod uwagę wszystkich aspektów stanu majątkowego Spółki.

Dalej, wyjaśniając istotę zasady legalizmu i praworządności, organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji dokonał oceny posiadanej dokumentacji, złożonej przez Spółkę oraz wykorzystał dane z kontroli podatkowej przeprowadzonej w Spółce, dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych za 2014 r., prawidłowo stwierdzając, że wartość rynkowa posiadanych przez Spółkę środków trwałych, po siedmiu latach ich użytkowania jest niższa niż wartość zobowiązania wraz z należnymi odsetkami.

Jednocześnie organ odwoławczy zauważył, że jako podstawę prawną nadania rygoru natychmiastowej wykonalności organ I instancji wskazał art. 239 b § 1 pkt 2, § 2 i 3 O.p. Tymczasem stwierdzenie w stanie faktycznym sprawy już jednej z przesłanek (okoliczności) wymienionych w art. 239b § 1 O.p. daje organowi podatkowemu możliwość (po uprawdopodobnieniu, że zobowiązanie nie zostanie wykonane) zastosowania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji.

W skardze na powyższe postanowienie, Prezes Zarządu skarżącej Spółki podniósł zarzut naruszenia:

- art. 239 § 1 pkt 2) O.p. poprzez błędne uznanie, iż w przedmiotowej sprawie zaistniała ustawowa przesłanka do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności,

- art. 239 § 2 O.p. polegającego na braku uprawdopodobnienia przez organ podatkowy, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane,

- art. 121 § 1 oraz art. 120 O.p., gdyż organ podatkowy nie wziął pod uwagę wszystkich aspektów stanu majątkowego spółki, a wydane postanowienie nie znajduje podstaw w obowiązujących przepisach, czym naruszył prawa skarżącej,

- art. 122 oraz art. 187 § 1 O.p., gdyż organ podatkowy nie zebrał wszystkich dowodów oraz nie przeprowadził wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego w celu ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego, czym dopuścił się uchybienia zasadzie prawdy materialnej.

Wobec tak sformułowanych zarzutów wniesiono o "uchylenie postanowienia wydanego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] r. nr sprawy [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji z dnia [...] r. o sygn. [...], określającej wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za rok 2014 w kwocie [...] zł".

W uzasadnieniu skargi na wstępie wskazano, że organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji pomimo braku łącznego spełnienia przesłanek z art. 239b § 1 i 2 O.p. oraz dokonania błędnej i pobieżnej analizy stanu faktycznego sprawy.

Dalej podano, że w dniu [...] r. strona skarżąca wniosła odwołanie od decyzji organu I instancji i podniesiono, że opisywany przez organ proces doręczenia Spółce decyzji pozostaje bez znaczenia dla sprawy. W ocenie skarżącej sugerowanie, iż fakt niepodjęcia korespondencji w terminie (dwukrotne awizowanie i zwrot korespondencji do nadawcy) i odebranie jej w formie kserokopii na wniosek Spółki w dniu [...] r. pozwala podjąć podejrzenie, iż zobowiązanie nie zostanie jednak wykonane, jest całkowicie bezpodstawne i nieracjonalne.

W dalszych wywodach skargi wskazano, że twierdzenie, iż strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia organy oparły wyłącznie na danych wynikających ze złożonego bilansu, sporządzonego na dzień [...] r. oraz dodatkowej informacji dołączonej do sprawozdania finansowego. Z całą pewnością jest to zbytnie uproszczenie postępowania, a także daleko idąca dowolność w ocenie posiadanej dokumentacji, zważywszy, że środki trwałe wniesione do Spółki aportem w 2009 r. są w bardzo dobrym stanie i w dalszym ciągu ich realna wartość jest zbliżona do kwoty zobowiązania podatkowego.

W ocenie Spółki organ podatkowy od początku starał się poprowadzić postępowanie tak, aby móc Spółkę ukarać, a nie sprawiedliwie wyjaśnić sprawę, poprzez między innymi "nie przeprowadzenie dowodów z rozliczeń i zeznań podmiotu realizującego usługę, błędne ustalenie konieczności zapłaty zaliczki na podatek dochodowy za I kw, 2014 r., z którego organ podatkowy musiał się później wycofać i uznać rację Spółki, wręczenie przez urzędnika druku informując o konieczności złożenia oświadczenia o stanie majątku Spółki przed zakończeniem postępowania".

Dodatkowo podkreślono, że organ podatkowy podczas wydania decyzji nie nadał jej rygoru natychmiastowej wykonalności, co wskazuje, że "w pierwszej wersji takich przesłanek nie było". Mimo to organ podatkowy bezpodstawnie już w dniu [...] r. wydał tytuł wykonawczy nr [...], wszczął egzekucję i bezzasadnie zajął konto Spółki w banku (pismo z dnia [...] r. - zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego), a po oprotestowaniu przez Spółkę takiego bezprawnego działania pismem z dnia [...] r. wycofał się z zajęcia. Zdaniem strony skarżącej, "dopiero po tym wszystkim organ podatkowy chcąc postawić na swoim i ukarać Spółkę za sprzeciw, postanowił nadać decyzji rygor natychmiastowej wykonalności co uczynił dopiero [...] r.".

Takie działania w celu ukarania i pokrzywdzenia podatnika naruszają art. 121 § 1 O.p., a także zasadę sprawiedliwości (art. 2 Konstytucji RP) oraz zasadę równouprawnienia stron i uczestników postępowania (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP).

Zdaniem strony skarżącej chybiony jest także argument, że strona wniosła odwołanie od przedmiotowej decyzji oraz nie dokonała dobrowolnej wpłaty określonej przez organ w decyzji kwoty podatku wraz z odsetkami. Skarżąca miała bowiem prawo do skorzystania z zagwarantowanego ustawowo środka odwoławczego, a decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, co do zasady nie podlega wykonaniu.

W tym stanie rzeczy powoływanie się przez organ na fakt, iż powstała zaległość jest wynikiem nieprawidłowości w zakresie rozliczenia podatku dochodowego od osób prawnych za 2014 r. jest twierdzeniem przedwczesnym, które Spółka w całości zakwestionowała. Zarzucono zatem, że organ podatkowy, wbrew jednolitemu stanowisku doktryny, nie zastosował racjonalnej zasady, zgodnie z którą rygor ten nie powinien być nadawany decyzji, jeśli zachodzą wątpliwości, czy uzyska ona przymiot ostateczności i wykonalności.

Natomiast cytowany przez organ wyrok NSA z dnia 21 października 2011 r., sygn. I FSK 1650/10, został wydany na podstawie zasadniczo odmiennego stanu faktycznego, gdyż w rozpoznawanej przez Sąd sprawie organ podatkowy powołał się na art. 239b § 1 pkt 4 O.p. i wskazał zaistnienie przesłanki wynikającej z tego przepisu, tj. krótszy niż 3 miesiące termin do przedawnienia zobowiązania podatkowego - która to przesłanka w niniejszej sprawie nie występuje. Ponadto skarżąca zauważyła, iż z treści ww. wyroku jasno wynika, że wniesienie odwołania od decyzji oraz brak zapłaty zobowiązania do czasu rozpatrzenia sprawy przez organ II instancji może zostać uznane za spełnienie przesłanki z art. 239b § 2 O.p. jedynie w okolicznościach rozpoznawanej przez Sąd sprawy. Nie ulega wątpliwości, iż organ podatkowy w sposób błędny oraz całkowicie dowolny dokonał rozszerzającej interpretacji wspomnianego orzeczenia, a przedstawione przez niego okoliczności (tj. wniesienie odwołania oraz brak dobrowolnej zapłaty zobowiązania) pozostają bez znaczenia. Argumenty te byłyby zasadne jedynie w sytuacji, gdyby zachodziło ryzyko uruchomienia postępowania odwoławczego, którego spodziewany czas trwania, z zachowaniem terminów, o których mowa w art. 139 § 3 O.p., przekraczałby okres pozostały do przedawnienia zobowiązania.

Na poparcie powyższego stanowiska strona skarżąca powołała się na wyrok WSA w Gdańsku z dnia 13 października 2015 r., sygn. I SA/Gd 586/15.

Jednocześnie wskazano, że ustalenia organu zdają się potwierdzać, iż nie miał on potrzeby (przesłanek) do stosowania tak rygorystycznego rozwiązania, a wydane postanowienie nie może się ostać. Spółka nie posiada innych nie zapłaconych zobowiązań, nie toczą się wobec niej żadne postępowania egzekucyjne, nie występuje przesłanka braku majątku skutkująca bezskutecznością egzekucji (nieistotny wydaje się fakt, iż Spółka w pierwszym półroczu 2016 r. nie uzyskiwała obrotów ze sprzedaży towarów i usług), Skarżąca nie zbywa majątku, a okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie jest krótszy niż 3 miesiące.

Zdaniem skarżącej organy, biorąc pod uwagę ww. korzystne dla skarżącej okoliczności - zarówno majątkowe jak i inne oraz zasady logiki i doświadczenia życiowego - obiektywnie i racjonalnie mogły wnioskować, że podatek ten zostanie zapłacony po rozstrzygnięciu sprawy przez organ II instancji.

W świetle aktualnego orzecznictwa sądów administracyjnych, wystąpienie ww. okoliczności może być podstawą uprawdopodobnienia, o którym mowa w art. 239b § 2 O.p., jednakże - a contrario - ich brak wskazuje, iż strona prawdopodobnie wywiąże się z ciążącego na niej zobowiązania.

Skoro wykonanie decyzji nieostatecznej ma charakter wyjątkowy, to przesłanki nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności nie mogą być interpretowane rozszerzająco, lecz muszą być poddawane wykładni ścisłej.

Zdaniem strony skarżącej, w niniejszej sprawie organy błędnie założyły, iż Spółka nie posiada wystarczających środków do zapłaty zobowiązania i automatycznie uznały, iż nie zostanie ono wykonane. Zbagatelizowały natomiast całkowicie obowiązek wykazania istnienia związku przyczynowego pomiędzy sytuacją majątkową Spółki, a brakiem możliwości wyegzekwowania istniejącej należności w późniejszym terminie - co w sposób rażący narusza prawa skarżącej. Pominięcie tej przesłanki było wybiegiem celowym, gdyż w rzeczywistości nie zaistniały okoliczności stwarzające ryzyko niewykonania zobowiązania podatkowego.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga okazała się nieuzasadniona.

Poddanym kontroli Sądu w niniejszej sprawie rozstrzygnięciem z dnia

[...] r. organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji z dnia [...] r. nadające rygor natychmiastowej wykonalności decyzji organu I instancji z dnia [...] r. nr [...], którą określono wysokość zobowiązania skarżącej Spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2014 r. w kwocie [...] zł.

Badając legalność działań organów podatkowych należy w pierwszej kolejności wskazać, że zgodnie z art. 239 b § 1 O.p., decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności gdy:

1) organ podatkowy posiada informacje, z których wynika, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych lub

2) strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia, lub

3) strona dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku znacznej wartości, lub

4) okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące.

Z uwagi na treść skargi i istotę sporu należy także podkreślić, iż zgodnie z dyspozycją art. 239 b § 2 O.p. rygor natychmiastowej wykonalności zostanie nadany, gdy organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.

Posługując się w poniższych wywodach argumentacją przedstawioną m.in. w prawomocnym wyroku tut. Sądu z dnia 9 stycznia 2015 r., sygn. akt I SA/Gl 618/14 (wszystkie cytowane orzeczenia dostępne na stronie www. nsa. Gov. wskazać należy, że – jak wynika z brzmienia zacytowanych wyżej przepisów - przesłanki uzasadniające nałożenie rygoru natychmiastowej wykonalności określone w art. 239 b § 1 i § 2 O.p. dzielą się na dwie kategorie: po pierwsze - związane z sytuacją majątkową podatnika; po drugie zaś - z upływem terminu przedawnienia.

Wobec treści art. 239 b § 1 i § 2 O.p., musi wystąpić przynajmniej jedna z czterech przesłanek wymienionych w art. 239 b § 1 O.p., przy czym, w przypadku tychże przesłanek wymienionych w art. 239 b § 1 O.p. organ podatkowy obowiązany jest ustalić ich wystąpienie przez udowodnienie, natomiast w przypadku przesłanki określonej w art. 239 b § 2 O.p. wystarczy uprawdopodobnienie, przez które należy rozumieć takie działanie, które ma na celu sprawienie, że coś stanie się prawdopodobne, czyli że przypuszczalnie nastąpi.

W ocenie Sądu uzasadniona jest zatem teza, że dla nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności konieczne jest spełnienie łącznie dwóch przesłanek tj. jednej ze wskazanych w art. 239 b § 1 pkt 1-4 O.p. oraz przewidzianej w § 2 art. 239 b O.p. Warunkiem koniecznym dla nadania rygoru natychmiastowej wykonalności w trybie art. 239 b § 1 O.p. jest bowiem jednoczesne uprawdopodobnienie przez organ podatkowy, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane (art. 239 b § 2 O.p.).

Mając na względzie wywody i zarzuty skargi podkreślenia wymaga, że to organ podatkowy ustala, czy zaistnienie jednej z przesłanek, o jakich mowa w art. 239 b § 1 O.p. daje prawdopodobieństwo, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.

W orzecznictwie podkreśla się, że uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu w znaczeniu ścisłym, nie dającym pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Jest to środek zwolniony od ścisłych formalności dowodowych, pozwalający na przyśpieszenie postępowania (por. wyrok NSA z dnia 31 października 2012 r., sygn. akt II FSK 578/11, wyrok NSA z dnia 18 marca 2016 r. sygn. akt I FSK 1160/120, CBOSA).

Wobec zastrzeżeń strony skarżącej co do ustalenia wartości majątku Spółki podkreślić należy, że w orzecznictwie ukształtował się pogląd, iż dla stwierdzenia wystąpienia okoliczności, o której mowa w art. 239 b § 1 pkt 2 O.p. organ podatkowy nie ma obowiązku wykazywać tego, jakimi składnikami majątkowymi podatnik dysponuje. Wystarczające jest, że wykaże, iż podatnik nie posiada takiego majątku, który z uwagi na swoją wartość umożliwiałby ustanowienie na nim hipoteki przymusowej lub zastawu skarbowego, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia. Postępowanie dowodowe nie musi więc prowadzić do dokładnego ustalenia stanu majątkowego i ujawnienia wszystkich posiadanych przez podatnika składników majątkowych, zwłaszcza w sytuacji, gdy sam podatnik nie wykazał żadnych należących do niego składników majątku. Ciężar poszukiwania takiego dowodu obciąża podatnika, gdyż jedynie wówczas możliwe będzie przeprowadzenie dowodu przeciwstawnego przez organ podatkowy (por. wyrok NSA z dnia 20 grudnia 2011 r., sygn. akt II FSK 1156/10).

Zaakcentowania także wymaga (m.in. za wyrokiem WSA w Opolu z dnia 10 maja 2017 r., sygn. akt I SA/Op 119/17, CBOSA), że to na podatniku ciąży obowiązek wskazania konkretnych okoliczności podważających argumentację zaprezentowaną w wydawanych postanowieniach dotyczących nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. W przeciwnym razie jest to tylko gołosłowna polemika z poglądami organów podatkowych.

W kontekście powyższego przypomnieć warto, że ustalenia co do posiadanego przez stronę skarżącą majątku poczyniono w oparciu o złożony przez Spółkę bilans, sporządzony na dzień [...] r. oraz dodatkową informację dołączoną do sprawozdania finansowego. Z dokumentów tych wynika, że Spółka posiada środki trwałe o [...] zł. Znajdujący się w aktach sprawy protokół kontroli podatkowej potwierdza, że wspomniane środki trwałe ujęte w ewidencji to wniesione aportem w 2009 r. Satelita Toshiba, HP Laser Jet, Lexmark Z1420, Infotec, Sharp U-A450 oraz meble biurowe. Sprzeczne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego jest (niepoparte żadnym dowodem, np. wyceną) twierdzenie strony skarżącej, że – jak podniesiono m.in. w zażaleniu – środki te są w bardzo dobrym stanie i w dalszym ciągu ich wartość jest zbliżona do kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami.

Niezależnie bowiem od stanu omawianych ruchomości, i ich wyeksploatowania, postępująca dewaluacja sprzętu elektronicznego po 7 latach od ich wyprodukowania jest okolicznością powszechnie znaną.

Odnotować w tym miejscu trzeba, że strona skarżąca na żadnym etapie postępowania nie wskazała żadnego innego majątku, który z uwagi na swoją wartość umożliwiałby ustanowienie na nim hipoteki przymusowej lub zastawu skarbowego.

Wobec powyższego zarzut naruszenia art. 239 b § 1 pkt 2 O.p. uznać należy za całkowicie bezpodstawny.

Dla uprawdopodobnienia, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane istotny jest – wbrew twierdzeniom zawartym w skardze – nie tylko fakt, że Spółka w I półroczu 2016 r. nie wykazywała obrotów ze sprzedaży towarów i usług, ale i to, że z dniem [...] r. zawiesiła działalność, co potwierdza, że stan nieuzyskiwania dochodów utrwalił się.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że w rozpoznawanej sprawie organ trafnie oparł swoje rozstrzygnięcie na przesłance z art. 239 b § 1 pkt 2 i § 2 O.p. Wbrew twierdzeniom skargi organy wykazały, że sytuacja majątkowa Spółki oraz stan zawieszenia jej działalności poprzedzony nieuzyskiwaniem dochodów uprawdopodabnia, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane.

Nawiązując do argumentacji skargi wyjaśnić także należy, że nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności nie podważa prawa strony do niewykonywania decyzji nieostatecznych i wnoszenia od nich odwołania. Wskazać także trzeba, że omawiana instytucja nie dotyczy wyłącznie takich przypadków, w których termin przedawnienia zobowiązania nie jest odległy, strona wyzbywa się majątku i są wobec niej prowadzone liczne postępowania egzekucyjne.

Wobec powyższego Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) oddalił skargę.