Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 441/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2018-06-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 6, art. 7, art. 77 par. 1, art. 80
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 17
journal: Dz.U. 2017 poz 1952
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
article: par. 2 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 413
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 26 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób  uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego.
article: art. 71 ust. 1, art. 190, art. 193
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
Teza: Podstawę rozstrzygnięcia o odmowie przyznania wnioskodawcy pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego nie stanowił zatem art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity Dz.U. z 2017 r., poz. 1952 ze zm. - dalej jako "u.ś.r."), lecz § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 1741 - dalej jako "rozporządzenie").

§ 2 ust. 1 rozporządzenia odwołuje się wprawdzie do ustawy o świadczeniach rodzinnych, jednakże nie w celu stosowania art. 17 u.ś.r., lecz jedynie w zakresie ustalenia treści przesłanek przyznania pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego. Zawarte w § 2 ust. 1 rozporządzenia odwołanie do ustawy o świadczeniach rodzinnych nie ma więc na celu odesłania do stosowania w kwestii przyznania pomocy finansowej art. 17 u.ś.r., lecz służy jedynie ustaleniu pełnej treści hipotezy § 2 ust. 1 rozporządzenia.

Mając na uwadze datę uchwalenia i wejścia w życie rozporządzenia z dnia 24 grudnia 2013 r. stwierdzić należy, że § 2 ust. 1 rozporządzenia z dnia 24 grudnia 2013 r. odsyła do art. 17 u.ś.r. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012 r., poz. 1548 - dalej jako "ustawa zmieniająca"). Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego miało bowiem charakter epizodyczny i dotyczyło świadczeń za ściśle określony okres.

§ 2 ust. 1 rozporządzenia z dnia 24 grudnia 2013 r. stanowi, że prawo do pomocy przysługuje osobom mającym ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2014 r., przyznane na podstawie art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych. Wnioskodawca nie był osobą, która miała ustalone, a więc przyznane decyzją prawo do świadczenia pielęgnacyjnego w okresie od stycznia do marca 2014 r. na podstawie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu określonym ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw.

O prawidłowości zaskarżonej decyzji przesądza to, że wnioskodawca nie spełniał przesłanek przyznania pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego wynikających z § 2 ust. 1 rozporządzenia. Wnioskodawca musiałby bowiem mieć przyznane prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu określonym ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw, a nie na podstawie decyzji wydanej w oparciu o przepisy obowiązujące przed dniem 1 stycznia 2013 r.

TEZY

Podstawę rozstrzygnięcia o odmowie przyznania wnioskodawcy pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego nie stanowił zatem art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity Dz.U. z 2017 r., poz. 1952 ze zm. - dalej jako "u.ś.r."), lecz § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 1741 - dalej jako "rozporządzenie").

§ 2 ust. 1 rozporządzenia odwołuje się wprawdzie do ustawy o świadczeniach rodzinnych, jednakże nie w celu stosowania art. 17 u.ś.r., lecz jedynie w zakresie ustalenia treści przesłanek przyznania pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego. Zawarte w § 2 ust. 1 rozporządzenia odwołanie do ustawy o świadczeniach rodzinnych nie ma więc na celu odesłania do stosowania w kwestii przyznania pomocy finansowej art. 17 u.ś.r., lecz służy jedynie ustaleniu pełnej treści hipotezy § 2 ust. 1 rozporządzenia.

Mając na uwadze datę uchwalenia i wejścia w życie rozporządzenia z dnia 24 grudnia 2013 r. stwierdzić należy, że § 2 ust. 1 rozporządzenia z dnia 24 grudnia 2013 r. odsyła do art. 17 u.ś.r. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012 r., poz. 1548 - dalej jako "ustawa zmieniająca"). Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego miało bowiem charakter epizodyczny i dotyczyło świadczeń za ściśle określony okres.

§ 2 ust. 1 rozporządzenia z dnia 24 grudnia 2013 r. stanowi, że prawo do pomocy przysługuje osobom mającym ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2014 r., przyznane na podstawie art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych. Wnioskodawca nie był osobą, która miała ustalone, a więc przyznane decyzją prawo do świadczenia pielęgnacyjnego w okresie od stycznia do marca 2014 r. na podstawie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu określonym ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw.

O prawidłowości zaskarżonej decyzji przesądza to, że wnioskodawca nie spełniał przesłanek przyznania pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego wynikających z § 2 ust. 1 rozporządzenia. Wnioskodawca musiałby bowiem mieć przyznane prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu określonym ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw, a nie na podstawie decyzji wydanej w oparciu o przepisy obowiązujące przed dniem 1 stycznia 2013 r.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja, Sędzia NSA Maria Wieczorek - Zalewska, Protokolant Starszy asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2018 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania W. K. (dalej jako: "wnioskodawca" lub "skarżący"), utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta L. z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej w ramach rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego w okresie od [...] stycznia 2014 r. do [...] marca 2014 r.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w sprawie, której stan przedstawia się następująco:

W dniu [...] listopada 2017 r. W. K. złożył w Miejskim Ośrodku Pomocy Rodzinie w L. wniosek o ustalenie prawa do pomocy finansowej do świadczenia pielęgnacyjnego za okres od stycznia do marca 2014 r.

Organ pierwszej instancji odmówił wnioskodawcy przyznania pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego na okres od [...] stycznia 2014 r. do [...] marca 2014 r. wskazując, że na podstawie decyzji z dnia [...] marca 2010 r. Nr [...] wnioskodawca był uprawniony do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad matką W. K. od dnia [...] lutego 2010 r. do odwołania. Decyzja wygasła z mocy prawa z dniem [...] czerwca 2013 r. W. K. znalazł się w grupie osób która utraciła świadczenia pielęgnacyjne po [...] czerwca 2013 r. wskutek niespełnienia warunku z art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych. Organ odwołał się także do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 lipca 2014 r. sygn. P 33/13, którym art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1548 oraz z 2013 r. poz. 1557) w zakresie, w jakim uzależnia przyznanie dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego od spełnienia warunku określonego w art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, został uznany za zgodny z art. 2, art. 32 ust. 1 oraz art. 71 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Jak podkreślił organ wypowiedź zawarta w uzasadnieniu wyroku ma charakter ogólny i dotyczy również § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego.

W wyniku wniesionego przez wnioskodawcę odwołania w sprawie orzekało Samorządowe Kolegium Odwoławcze, które decyzją z dnia [...] marca 2018 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego prawo do pomocy przysługuje osobom mającym ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2014 r., przyznane na podstawie art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1456, 1623 i 1650), spełniającym warunki określone w art. 17 ustawy.

Z przytoczonych unormowań wynika, że udzielenie szczególnej pomocy przewidzianej przez rząd na mocy tego rozporządzenia zostało uzależnione od przysługiwania świadczenia pielęgnacyjnego regulowanego ustawą o świadczeniach rodzinnych. W świetle powyższego osoba mająca ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego może uzyskać dodatkową pomoc w kwocie [...]zł w okresie od stycznia do grudnia 2014 r., ale tylko w sytuacji, gdy spełnia warunki określone w art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych.

W. K., na podstawie decyzji z dnia [...] marca 2010 r. Nr [...], uprawniony został do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad matką W. K. na okres od [...] lutego 2010 r. bezterminowo.

Decyzja ustalająca prawo do świadczenia pielęgnacyjnego wygasła z mocy prawa z dniem [...] lipca 2013 r. na podstawie art. 11 ust. 1, ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych ustaw oraz art. 20 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Na podstawie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2013 r. Nr [...] W. K. przyznano specjalny zasiłek opiekuńczy w wysokości [...] zł miesięcznie na okres od [...] lipca 2013 r. do [...] października 2013 r., a decyzją Kolegium z dnia [...] lutego 2014 r. Nr [...] przyznano ww. zasiłek na okres od [...] listopada 2013 r. do [...] października 2014 r. Decyzją organu pierwszej instancji z dnia [...] listopada 2014 r. Nr [...] W. K. uprawniony został do zasiłku dla opiekuna w wysokości [...] zł miesięcznie od [...] listopada 2014 r. na czas nieokreślony.

Decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. Nr [...] organ pierwszej instancji odmówił stronie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad W. K., ponieważ ustalony u matki stopień niepełnosprawności datował się od [...] stycznia 2010 r., tj. po ukończeniu 18 roku życia. W wyniku rozpoznania odwołania złożonego od powyższej decyzji, Kolegium decyzją z dnia [...] października 2013 r. Nr [...] utrzymało w mocy ww. decyzję, a decyzją z dnia [...] maja 2015 r. Nr [...] w wyniku wznowienia postępowania odmówiło uchylenia decyzji ostatecznej Kolegium z dnia [...] października 2013 r.

Decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. Nr [...] Kolegium odmówiło uchylenia ww. decyzji w sprawie świadczenia pielęgnacyjnego, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 15 marca 2016 r. sygn. akt II SA/Lu 677/15 oddalił skargę. W postępowaniu tym, skarżący wskazywał na zasadność wznowienia postępowania w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2017 r. sygn. akt K 38/13, stwierdzającym niekonstytucyjność art. 17 ust. 1 b ustawy o świadczeniach rodzinnych, w zakresie w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad niepełnosprawną osobą po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie.

Kolegium decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. Nr [...] odmówiło zmiany decyzji ostatecznej z dnia [...] lipca 2015 r. Nr [...]

Jak stwierdziło Kolegium w ustalonym stanie faktycznym i prawnym bezsporny jest fakt, iż W. K. w okresie od [...] stycznia 2014 r. do [...] marca 2014 r. nie posiadał prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką. W związku z tym brak jest podstaw do przyznania za ten okres pomocy finansowej realizowanej w ramach rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego.

Organ odwoławczy podkreślił, że pomoc finansowa realizowana w ramach rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego nie posiada charakteru samoistnego, co oznacza że warunkiem jej przyznania jest uprzednie ustalenie na rzecz osoby uprawnionej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Tym samym osobą uprawnioną do otrzymania tej pomocy jest osoba, która posiada jednocześnie ustalone na podstawie art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Wynika to wprost z § 2 ust. 1, 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego. Zgodnie z powołanym przepisem prawo do pomocy (w wysokości [...] zł miesięcznie) przysługuje osobom mającym ustalone za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2014 r. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego przyznane na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych, spełniającym warunki określone w art. 17 tej ustawy. W konsekwencji, jeżeli prawo do świadczenia pielęgnacyjnego za dany okres nie przysługuje, pomoc finansowa za ten okres również nie przysługuje.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ odwoławczy za bezpodstawne uznał utożsamianie przez stronę świadczenia pielęgnacyjnego z zasiłkiem dla opiekuna, który pobiera od dnia [...] listopada 2014 r., gdyż są to dwa różne świadczenia. Wskazał także, że art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b ustawy o świadczeniach rodzinnych posiadanie uprawnień do zasiłku dla opiekuna lub specjalnego zasiłku opiekuńczego stanowi przesłankę negatywną wykluczającą nabycie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.

Reasumując Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że pozostawanie w obrocie prawnym decyzji ostatecznej odmawiającej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego za okres od [...] lipca 2013 r., oznacza brak podstaw prawnych do przyznania pomocy finansowej w ramach rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego W. K. zarzucił:

1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

• art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego poprzez odmowę przyznania skarżącemu pomocy finansowej realizowanej w ramach rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego od [...].01.2014 r. do [...].03.2014 r.,

• art. 7 w związku z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz brak załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli,

2. naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

• art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych poprzez przyjęcie, że decyzja wydana na podstawie tej jego części, która wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. została uznana za niezgodną z Konstytucją w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności jako podstawy odmowy przyznania pomocy finansowej realizowanej w ramach rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego od [...].01.2014 r. do [...].03.2014 r.,

• § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia [...].12.2013 r. (Dz.U. z 2013 r., poz. 1741) w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego jako podstawy odmowy przyznania pomocy finansowej realizowanej w ramach rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego od [...].01.2014 r. do [...].03.2014 r.

Wskazując na takie zarzuty wnioskodawca wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] grudnia 2017 r., zasądzenie należnej pomocy finansowej do świadczenia pielęgnacyjnego za miesiące od stycznia do marca 2014 r., w kwocie po [...] zł za każdy miesiąc, co daje sumarycznie kwotę [...]zł oraz zasądzenie na rzecz skarżącego odsetek ustawowych od dnia [...] października 2014 r.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawiona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona.

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz.U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) sąd kontroluje zaskarżone akty pod względem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, lecz granicami danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - dalej jako: "p.p.s.a."). Sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, nawet jeżeli nie zostały podniesione w skardze. Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, jej zgodność z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Uchylenie decyzji następuje w szczególności w przypadku, gdy zaskarżony akt narusza przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).

Skarga w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja została wydana bez naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozstrzygając w sprawie organy nie naruszyły także przepisów prawa materialnego.

Już w tym miejscu należy podkreślić, że ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji znajdują potwierdzenie w niewadliwie zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, wobec czego materiał ten należało uznać za wystarczający do podjęcia prawidłowej i zgodnej z prawem decyzji w przedmiocie przyznania pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego.

Organy administracji dokonały także właściwej wykładni przepisów prawa materialnego, jak też prawidłowo zastosowały normy prawne do ustalonego w sprawie stanu faktycznego.

W myśl przepisu art. 7 k.p.a., organ administracji podejmuje wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, zaś zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a., obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Przez rozpatrzenie całego materiału dowodowego należy rozumieć uwzględnienie wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu, jak i uwzględnienie wszystkich okoliczności towarzyszących przeprowadzeniu poszczególnych dowodów, a mających znaczenie dla oceny ich mocy i wiarygodności. Ocena dowodów powinna być dokonana na podstawie całego zebranego materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.).

Organ administracyjny jest więc zobowiązany na podstawie przytoczonych przepisów do podjęcia wszelkich niezbędnych czynności proceduralnych w celu zebrania pełnego materiału dowodowego, dopiero bowiem wówczas może ocenić, czy dana okoliczność została wyjaśniona i udowodniona.

W rozpoznawanej sprawie organy administracji nie naruszyły wskazanych reguł postępowania. Organy zebrały wyczerpująco cały materiał dowodowy, rozważyły go i poddały ocenie, zgodnie z regułami wynikającymi z przepisów art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego. Ustaliły dokładnie stan faktyczny i wyjaśniły wszystkie istotne okoliczności niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy, mając na względzie treść mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa.

Z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ wziął pod uwagę wszystkie okoliczności, oświadczenia i dokumenty świadczące o sytuacji prawnej i faktycznej skarżącego.

Ustalenia organu w tym zakresie nie budzą zastrzeżeń. Ustalenia te wynikają bowiem z przeprowadzonych w sprawie i wskazanych w uzasadnieniu decyzji dowodów.

Podkreślić należy również, że także sam skarżący nie wskazuje takich środków dowodowych, które będąc pominięte przez organ miałyby znaczenie dla ustalenia okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy.

Organy nie naruszyły także dyspozycji art. 6 k.p.a.

Zasada legalizmu (praworządności) oznacza, że organ musi działać na podstawie i w granicach prawa.

W sprawie organy działały na podstawie przepisów obowiązującego prawa.

Brak jest również podstaw do uznania za trafne zarzutów naruszenia prawa materialnego.

W tym kontekście w pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że prawnomaterialną podstawę rozstrzygnięcia w przedmiocie przyznania pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego stanowił § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 1741 - dalej jako "rozporządzenie").

Podstawę rozstrzygnięcia o odmowie przyznania wnioskodawcy pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego nie stanowił zatem art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity Dz.U. z 2017 r., poz. 1952 ze zm. - dalej jako "u.ś.r."), lecz § 2 ust. 1 rozporządzenia.

§ 2 ust. 1 rozporządzenia odwołuje się wprawdzie do ustawy o świadczeniach rodzinnych, jednakże nie w celu stosowania art. 17 u.ś.r., lecz jedynie w zakresie ustalenia treści przesłanek przyznania pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego.

Zawarte w § 2 ust. 1 rozporządzenia odwołanie do ustawy o świadczeniach rodzinnych nie ma więc na celu odesłania do stosowania w kwestii przyznania pomocy finansowej art. 17 u.ś.r., lecz służy jedynie ustaleniu pełnej treści hipotezy § 2 ust. 1 rozporządzenia.

Mając na uwadze datę uchwalenia i wejścia w życie rozporządzenia z dnia 24 grudnia 2013 r. stwierdzić należy, że § 2 ust. 1 rozporządzenia z dnia 24 grudnia 2013 r. odsyła do art. 17 u.ś.r. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012 r., poz. 1548 - dalej jako "ustawa zmieniająca").

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego miało bowiem charakter epizodyczny i dotyczyło świadczeń za ściśle określony okres.

Z uwagi na powyższe odkodowanie właściwej treści § 2 ust. 1 rozporządzenia prowadzi do wniosku, że przepis ten odwołuje się do art. 17 u.ś.r. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw, tj. w brzmieniu o treści w zakresie ust. 1b:

"1b. Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała:

1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub

2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia.".

Wbrew odmiennym wywodom skargi brak jest także podstaw do odmowy stosowania § 2 ust. 1 rozporządzenia z uwagi na niekonstytucyjność tego unormowania.

W analogicznej, albowiem dotyczącej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego, kwestii wypowiedział się już Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 marca 2017 r., sygn. akt I OSK 2651/15 (Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Podzielając w całości stanowisko przedstawione w tym wyroku, w ślad za Naczelnym Sądem Administracyjnym należy stwierdzić, co następuje:

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13 nie ma wpływu na orzeczenie w sprawie niniejszej z tego względu, że podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowił przepis § 2 ust. 1 rozporządzenia dnia 24 grudnia 2013 r. Zatem to nie przepis stanowiący podstawę decyzji został zakwestionowany wyrokiem w sprawie K 38/13, ale przepis art. 17 do którego odsyłał, w zakresie jednej z przesłanek przyznania prawa do pomocy finansowej, realizowanej w ramach rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego, przepis § 2 ust. 1 rozporządzenia.

Tak więc przepis § 2 ust. 1 rozporządzenia nie został wyeliminowany z porządku prawnego w trybie określonym w art. 190 ust. 1-3 Konstytucji RP. W konsekwencji, organy administracyjne i sądy mają obowiązek stosowania tego przepisu.

Zwrócić należy także uwagę, że wyrokiem z dnia z dnia 8 lipca 2014 r., P 33/13 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1548 oraz z 2013 r. poz. 1557) w zakresie, w jakim uzależnia przyznanie dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego od spełnienia warunku określonego w art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1456, 1623 i 1650 oraz z 2014 r. poz. 559 i 567), jest zgodny z art. 2, art. 32 ust. 1 oraz art. 71 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Wprawdzie orzeczenie to dotyczyło art. 12 ust. 1 ustawy zmieniającej, jednakże wypowiedź Trybunału Konstytucyjnego zawarta w uzasadnieniu wyroku z dnia 8 lipca 2014 r. ma charakter ogólny, który dotyczy także przepisu § 2 ust. 1 rozporządzenia w zakresie, w jakim uzależnia przyznanie prawa do pomocy osobom mającym ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego od spełnienia warunku określonego w art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych.

W uzasadnieniu tego wyroku Trybunał Konstytucyjny wskazał, że ustawodawca miał prawo ustanowić inne zasady nabycia prawa do dodatku, różne od zasad przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego. Podkreślił, że pomoc przewidziana przepisem § 2 ust. 1 nie ma charakteru świadczenia rodzinnego, ale jest to pomoc znajdująca źródło w przepisach prawa pomocy społecznej. Rozporządzenie, w którym zawarty jest omawiany przepis § 2 ust. 1, tak jak kilka innych aktów o tej randze, odnoszących się do innych okresów, wydany został z upoważnienia zawartego w art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Zdaniem Trybunału, bezpodstawne jest utożsamianie przesłanek, celu ustanowienia i funkcji dwóch różnych świadczeń – z zakresu świadczeń rodzinnych i dodatku. Tym bardziej nie należy utożsamiać świadczenia pielęgnacyjnego, będącego świadczeniem rodzinnym, ze świadczeniem z zakresu pomocy społecznej.

Nie doszło w ocenie Trybunału Konstytucyjnego do naruszenia zasady równości bowiem podmioty, które uzyskały prawo do dodatku oraz podmioty, które tego prawa nie uzyskały, należały do dwóch odrębnych grup, niemających istotnych cech wspólnych. Trybunał skonstatował również, że dodatek do świadczenia pielęgnacyjnego jest formą szczególnej pomocy ze strony państwa dla osób do niego uprawnionych i jego ustanowienie nie narusza art. 71 ust. 1 Konstytucji.

Z tych też względów należy zatem zająć stanowisko identyczne ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego co do tego, że również w sprawie prawa do pomocy przysługującej na podstawie § 2 ust. 1 rozporządzenia z dnia 24 grudnia 2013 r., nie ma podstaw do innego stanowiska, niż wyrażone przez Trybunał Konstytucyjny na tle wymogu określonego w art. 12 ust. 1 ustawy zmieniającej. Przepis § 2 ust. 1 rozporządzenia jest zatem zgodny z normami Konstytucji RP.

Brak wyeliminowania z porządku prawnego § 2 ust. 1 rozporządzenia przesądza o tym, że organy administracji miały obowiązek stosowania tej regulacji w powiązaniu z ustawą o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu określonym ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw.

Organy przepis ten zastosowały prawidłowo albowiem nie budzi wątpliwości Sądu, że wnioskodawca nie spełniał przesłanek przyznania pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego wynikających z § 2 ust. 1 rozporządzenia.

Przepis ten stanowi, że prawo do pomocy przysługuje osobom mającym ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2014 r., przyznane na podstawie art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych.

Wnioskodawca nie był osobą, która miała ustalone, a więc przyznane decyzją prawo do świadczenia pielęgnacyjnego w okresie od stycznia do marca 2014 r. na podstawie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu określonym ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw.

Wnioskodawca nie spełniał warunku z art. 17 u.ś.r. albowiem niepełnosprawność podopiecznej wnioskodawcy nie powstała w okresie dzieciństwa, czy też ściślej rzecz biorąc w warunkach wskazanych w art. 17 ust. 1b u.ś.r. w brzmieniu ustalonym ustawą zmieniającą.

Wnioskodawca nie spełniał zatem warunków wymaganych do przyznania pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego albowiem nie był osobą, której przyznano prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na okres od stycznia do grudnia 2014 r. na podstawie art. 17 u.ś.r. w brzmieniu określonym ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw.

Powyższe przesądza o niezasadności wniesionej skargi i stawianych w niej zarzutów.

Na marginesie już więc tylko należy wskazać, że faktycznie w obrocie prawnym pozostaje także ostateczna decyzja odmawiająca wnioskodawcy prawa do świadczenia pielęgnacyjnego za okres od [...] lipca 2013 r., co również wskazuje na brak podstaw prawnych do przyznania wnioskodawcy pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego za okres od [...] stycznia 2014 r. do [...] marca 2014 r.

Jak trafnie wskazał to organ wnioskodawca utracił prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z dniem 1 lipca 2013 r. na podstawie art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych ustaw.

Wprawdzie wyrokiem z dnia 5 grudnia 2013 r., K 27/13 przepis ten został uznany za niezgodny z Konstytucją Rzeczpospolitej Polskiej, jednakże zgodzić należy się ze stanowiskiem wyrażanym w orzecznictwie sądów administracyjnych, że powyższe nie reaktywowało "na nowo" bytu prawnego ostatecznych decyzji przyznających prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na czas nieokreślony. W takich warunkach wykonanie negatywnego wyroku Trybunału wymagało interwencji legislacyjnej ustawodawcy, której jednakże w tym zakresie zabrakło.

Niezależnie od powyższego jeszcze raz należy podkreślić, że o prawidłowości zaskarżonej decyzji przesądza to, że wnioskodawca nie spełniał przesłanek przyznania pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego wynikających z § 2 ust. 1 rozporządzenia. Wnioskodawca musiałby bowiem mieć przyznane prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu określonym ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw, a nie na podstawie decyzji wydanej w oparciu o przepisy obowiązujące przed dniem 1 stycznia 2013 r.

Za pozostające bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy uznać należy odwoływanie się przez organ do dyspozycji art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b) u.ś.r. z tej przyczyny, że prawną podstawę rozstrzygnięcia stanowił przepis § 2 ust. 1 rozporządzenia, a nie art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b) u.ś.r.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.