Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 361/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2020-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6551
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134 par. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 145 par. 1 pkt 8
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 54 ust. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 101 poz 648
law: Ustawa z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin - tekst jednolity
article: art. 29 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2017 poz 2137
law: Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kuchta (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak, Sędzia WSA Ewa Rojek, Protokolant Starszy inspektor sądowy Michał Gajda, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi S.M. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Dyrektor Ś. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa w K. (Dyrektor) decyzją z 26 sierpnia 2020 r. (...) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. (Kierownik) z 17 grudnia 2019 r. nr (...) wydaną wobec S.M. o uchyleniu w całości ostatecznej decyzji Kierownika Nr (...) z dnia 18 września 2019 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej w wysokości 8324,76 zł oraz o ustaleniu S.M. kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej w łącznej wysokości 6187,14 zł przyznanej decyzją Kierownika Nr (...) z dnia 25 stycznia 2008 r.

W uzasadnieniu wskazano, że Kierownik decyzją z dnia 25 stycznia 2008 r. przyznał S.M. rentę strukturalną od stycznia 2008 r. do grudnia 2017 r., tj. na okres 10 lat, w wysokości 1254,67 zł. W dniu 12 lutego 2018 r. do organu pierwszej instancji wpłynęła decyzja Prezesa KRUS z 13 września 2017 r. nr (...) przyznająca stronie emeryturę z ubezpieczenia społecznego rolników. Wobec powyższego Kierownik wydał S.M. opisaną na wstępie decyzję o zmianie wysokości renty strukturalnej poprzez jej zmniejszenie od lipca 2017 r. do października 2017 r. o wysokość emerytury rolniczej brutto, tj. o kwotę 1031,19 zł. Decyzja została podjęta w oparciu o § 14 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2017 r., poz. 1220).

W wyniku rozpatrzenia odwołania strony od decyzji Kierownika Nr (...) Dyrektor decyzją Nr (...) z dnia 9 października

2019 r. uchylił przedmiotową decyzję w całości oraz ustalił S.M. od miesiąca lipca 2017 r. do miesiąca grudnia 2017 r. wysokość renty strukturalnej w kwocie 1 068,81 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 20 lutego 2020 r. sygn. akt I SA/Ke 503/19, uchylił zaskarżoną decyzję z dnia 9 października 2019 r. Zdaniem Sądu orzeczenie przez organ odwoławczy o zmniejszeniu renty strukturalnej przysługującej stronie w listopadzie i grudniu 2017 r. naruszyło zasadę dwuinstancyjności, bowiem decyzja organu I instancji obejmowała swymi granicami orzeczenie o zmniejszeniu wysokości renty strukturalnej jedynie za okres od lipca do października 2017 r. Wobec powyższego, decyzją Nr (...) z dnia 20 lipca 2020 r. Dyrektor utrzymał w mocy decyzję organu I instancji Nr (...) ustalającą wysokość renty strukturalnej od lipca do października 2017 r. w wysokości 1068,81 zł. Reasumując Dyrektor stwierdził, że w okresie od lipca do grudnia 2017 r., wysokość przysługującej stronie renty strukturalnej wynosi 1068,81 za każdy miesiąc, na mocy decyzji Nr (...) oraz Nr (...).

Następnie w dniu 17 czerwca 2019 r. Kierownik wszczął odrębne postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia S.M. kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej za okres od lipca do grudnia 2017 r. przyznanej na mocy decyzji z dnia 14 marca 2017 r. Decyzją Nr (...) z dnia 18 września 2019 r. Kierownik ustalił S.M. kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej w wysokości 8324,76 zł. Od tej decyzji strona nie złożyła odwołania.

Postanowieniem z dnia 12 listopada 2019 r. Kierownik na podstawie

art. 149 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a. wznowił z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia S.M. nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej zakończone decyzją Nr (...). Powodem, dla którego postępowanie zostało wznowione było ustalenie kwoty do zwrotu w zawyżonej wysokości - właściwa kwota do zwrotu wynikała z decyzji Dyrektora Nr (...) oraz Nr (...). Następnie decyzją Nr (...) z dnia 17 grudnia 2019 r. Kierownik uchylił w całości ostateczną decyzję Nr (...) z dnia 18 września 2019 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej w wysokości

8324,76 zł oraz ustalił S.M. nową kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej w wysokości 6187,14 zł za miesiące

od lipca do grudnia 2017 r., stanowiącą różnicę pomiędzy wysokością renty strukturalnej faktycznie wypłaconej stronie (2100 zł) a należną wysokością renty strukturalnej (1068,81 zł). Dyrektor w zaskarżonej decyzji przedstawił sposób wyliczenia kwoty do zwrotu w wysokości wynosi 6187,14 zł.

Dyrektor wyjaśnił, że Kierownik uznał, że decyzja Nr (...) jest obarczona błędem polegającym na ustaleniu niewłaściwej kwoty do zwrotu (powyższych ustaleń organ dokonał w oparciu o decyzję Dyrektora Nr (...) i (...). Zatem, na ówczesnym etapie sprawy zaszła przesłanka wskazana art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a. Ostatecznie jednak decyzje Nr (...) i Nr (...) zostały wyeliminowane z obrotu prawnego, a o wysokości renty strukturalnej pobranej w miesiącach lipiec-grudzień 2017 r. stanowią decyzje Dyrektora Nr (...) i Nr (...). Po wydaniu przez tutejszy organ decyzji Nr (...) kwota nienależnie pobranej renty strukturalnej nie uległa zmianie w stosunku do kwoty ustalonej zaskarżoną decyzją, czyli w niniejszej sprawie mimo zmiany stanu faktycznego nie ustąpiła przesłanka wymieniona w art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a. Dokonując interpretacji powyższego przepisu, Dyrektor wskazał, że pojęcie użyte przez ustawodawcę w art. 145 § 1 pkt 8 należy zatem rozumieć szeroko, jako związek pomiędzy decyzjami bądź decyzjami i orzeczeniem sądu administracyjnego.

Zdaniem Dyrektora, ustalenie S.M. kwoty nienależnie pobranych płatności za miesiące lipiec-grudzień 2017, będącej przedmiotem niniejszego postępowania jest następstwem zmiany wysokości kwoty renty strukturalnej, w stosunku do uprzednio wypłaconej stronie kwoty renty na rachunek bankowy. W związku z powyższym powstała kwota nienależnie pobranej w miesiącach lipiec-grudzień 2017 renty strukturalnej. Ponadto ustalenie S.M. kwoty nienależnie pobranych płatności było wynikiem wyjścia na jaw nowych okoliczności nieznanych Kierownikowi w dniach wypłaty wyżej wymienionemu renty strukturalnej. Organ I instancji wypłacając stronie w miesiącach lipiec-grudzień 2017 r. rentę strukturalną nie dysponował informacją o tym, że S.M. od dnia 1 lipca 2017 r. nabył prawo do emerytury rolniczej z KRUS.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia kwot nienależnie pobranych płatności z tytułu rent strukturalnych w ramach Planu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2004-2006 prowadzone jest w oparciu o przepisy krajowe: ustawę z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze. zm.) dalej ,,K.p.a."; ustawę z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2019 r., poz. 1505) dalej ,,ustawa o Agencji"; ustawę z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. z 2017 r., poz. 1867) dalej ,,ustawa z dnia 28 listopada 2003 r."; Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2017 r., poz. 1220) dalej ,,rozporządzenie"; ustawę z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325) dalej ,,Ordynacja podatkowa" oraz przepisy unijne.

W zaskarżonej decyzji wskazano, że wypłacone S.M. i pobrane przez niego środki publiczne za okres od lipca do grudnia 2017 roku z tytułu renty strukturalnej pochodzą z Europejskiego Funduszu Rolnego Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz ze środków krajowych, przeznaczonych na współfinansowanie, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a ustawy o Agencji.

Zdaniem organu odwoławczego S.M. zobowiązany był do poinformowania Kierownika o wszelkich zaistniałych okolicznościach mających wpływ na prawo do wypłaty i wysokości renty strukturalnej, w terminie 14 dni od dnia ich zaistnienia, o czym stanowi decyzja o przyznaniu renty strukturalnej Nr (...). Tymczasem ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że S.M. nabył od dnia 1 lipca 2017 r. prawo do emerytury z KRUS, ale nie wywiązał się z obowiązku poinformowania Kierownika o tym fakcie, co spowodowało, że renta strukturalna w miesiącach lipiec-grudzień 2017 r. była wypłacana w pełnej wysokości, tj. w kwocie 2100 zł. Powzięcie przez organ I instancji informacji o nabyciu przez stronę prawa do emerytury rolniczej spowodowało wydanie decyzji o zmianie wysokości renty strukturalnej, która w każdym z wymienionych miesięcy wynosiła 1068,81 zł. Wobec tego powstała kwota nienależnie pobranej renty strukturalnej w łącznej wysokości 6187,14 zł, stanowiąca różnicę między kwotami faktycznie wypłaconymi a kwotami należnymi [(2100,00 zł - 1068,81 zł) * 6 m-cy].

W konsekwencji powyższego, w sprawie nie może mieć zastosowania przepis art. 7 ust. 3 Rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) Nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiające zasady stosowania Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 227 z W31.07.2014, str. 69). Wypłata renty strukturalnej nie wynikała z pomyłki organu, albowiem organ I instancji nie posiadał informacji ani dowodów potwierdzających fakt nabycia przez S.M. od dnia 1 lipca

2017 r. prawa do emerytury rolniczej z KRUS. S.M. ze swej strony nie wywiązał się z obowiązku poinformowania organu o tym, że nabył prawo do emerytury, mimo że został do tego zobowiązany, a informacja ta miała bezpośredni wpływ na wysokość wypłacanej renty strukturalnej.

W sprawie nie znajdują zastosowania przepisy wyznaczające okres przedawnienia roszczeń o zwrot nienależnie pobranej renty strukturalnej. Organ przywołał treść art. 3 ust. 1 i 3 Rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) Nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz. Urz. UE Nr L 312, s. 1 z 23.12.1995 r. z zm.). Dyrektor wskazał, że charakter stwierdzonej w niniejszej sprawie nieprawidłowości pozwalał na jej ustalenie w momencie powzięcia w dniu 25 stycznia 2018 r. pierwszej informacji, że S.M. od dnia 1 lipca 2017 r. nabył prawo do emerytury rolniczej, zatem okres przewidziany na bieg terminu przedawnienia rozpoczął bieg od tego momentu. Okres przedawnienia nie upłynął, ponieważ w myśl przytoczonych przepisów, termin przedawnienia biegnie od dnia 25 stycznia 2018 r. i upłynie z dniem 25 stycznia

2022 r. Wobec tego ustalenie kwoty nienależnie pobranej renty strukturalnej w dniu 17 grudnia 2019 r. nastąpiło przed upływem okresu przedawnienia.

Organ odwoławczy podniósł, że kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej wyliczone za każdy miesiąc od lipca 2017 do grudnia 2017 r. przekraczają kwotę stanowiącą równowartość 100 euro, przeliczoną na złote według kursu euro, ustalonego zgodnie z art. 7 ust. 2 Rozporządzenia Nr 883/2006. Z tej zaś przyczyny w odniesieniu do w/w płatności nie zachodzą przesłanki uzasadniające odstąpienie od ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności. W przypadku dokonania nienależnej płatności, rolnik zwraca daną kwotę powiększoną o odsetki. Powyższe wynika z przepisów prawa wspólnotowego, tj. art. 7 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Nr 809/2014, zgodnie z którym odsetki nalicza się za okres między terminem zwrotu płatności przez beneficjenta wyznaczonym w nakazie odzyskania środków, który nie może przekraczać 60 dni, a datą zwrotu lub odliczenia.

Dyrektor przywołał następnie znajdujące zastosowanie w sprawie przepisy

art. 29 ust 7 ustawy o Agencji oraz przepisy Ordynacji podatkowej.

W odniesieniu do zarzutów odwołania Dyrektor powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach sygn. akt I SA/Ke 468/15 z dnia 9 listopada 2015 r. W oparciu o przytoczone orzeczenie podniósł, że wskazany w rozporządzeniu przepis § 14 rozporządzenia nie uzależnia zmniejszenia renty strukturalnej od faktu pobierania emerytury, a wyłącznie od nabycia do niej prawa. W sytuacji nabycia przez wnioskodawcę prawa do emerytury w określonej wysokości, niższej niż renta strukturalna, istnieje obowiązek zmniejszenia renty strukturalnej o kwotę emerytury - niezależnie od tego, czy emerytura ta jest pobierana. Stanowisko takie potwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w wyroku z dnia 26 kwietnia 2018 r., sygn. akt I SA/Ke 25/18. Zdaniem Dyrektora brak było również podstaw prawnych do formułowania tezy, że wysokość renty strukturalnej powinna być pomniejszona o kwotę netto emerytury, wskazując powody zajętego stanowiska. Wskazał, że przepisy nie przewidują również możliwości odstąpienia od obowiązku zmniejszenia renty strukturalnej w przypadku zawieszenia emerytury. Jednocześnie organ podkreślił, że nie ma znaczenia kwestia czy S.M. nie z własnej winy nie poinformował organu o nabyciu tego prawa, albowiem przepisy nie uzależniają pomniejszenia renty strukturalnej od dobrej czy złej wiary beneficjenta a jedynie od nabycia tego prawa.

Podsumowując organ odwoławczy stwierdził, że organy administracji działają na podstawie przepisów prawa. Zadaniem ARiMR jest skuteczne weryfikowanie, czy w przypadku udzielanej pomocy finansowej nie dochodzi do nienależnego lub nadmiernego wypłacania środków unijnych. Powodem, dla którego prowadzone było postępowanie w sprawie ustalenia S.M. kwoty nienależnie pobranych płatności była zmiana w miesiącach lipiec-grudzień 2017 r. wysokość renty strukturalnej. Podniósł, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw prawnych do odstąpienia od ustalenia stronie kwoty nienależnie pobranych płatności w łącznej wysokości 6187,14 zł, wobec tego dochodzenie kwoty nienależnie pobranych płatności od strony jest zasadne.

Na powyższą decyzję S.M. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wniósł o wydanie obiektywnego wyroku i zarzucił naruszenie art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz członków ich rodzin, poprzez stosowanie przez ZUS, KRUS i ARiMR niejednoznacznej interpretację świadczenia inwalidy wojskowego w związku ze służbą wojskową. W uzasadnieniu skargi S.M. wskazał, że zaskarża decyzję w całości, w której orzeka się o zmianie wysokości pobieranej przez stronę renty strukturalnej za miesiące od lipca do grudnia 2017 r. Opisał przebieg postępowań prowadzonych przed sądami powszechnymi oraz przed organami administracji publicznej w tym ARiMR. Wskazał, że w związku z prowadzonymi postępowaniami poniósł i nadal ponosi koszty osobiste – zdrowotne, rodzinne oraz społeczne, które są dla niego najbardziej dotkliwe nie wspominając o tych finansowych.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo

o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak

i procesowym, nie jest przy tym – co do zasady - związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora z 26 sierpnia 2020 r. utrzymująca w mocy decyzję Kierownika z 17 grudnia 2019 r. wydaną wobec S. M. o uchyleniu w całości ostatecznej decyzji Kierownika z dnia 18 września 2019 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej w wysokości 8324,76 zł oraz o ustaleniu S.M. kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej w łącznej wysokości 6187,14 zł przyznanej decyzją Kierownika z dnia 25 stycznia 2008 r.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji na zasadach wyżej wskazanych Sąd stwierdził, że skarga jest niezasadna i nie zachodzi konieczność usunięcia z obrotu tej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, zarówno z powodów podniesionych w skardze, jak i z innych, które Sąd wziął pod uwagę działając z urzędu (art. 134 § 1 P.p.s.a.).

Sprawa toczyła się w przedmiocie ustalenia nienależnego pobrania

i zobowiązania do zwrotu środków finansowych z tytułu renty strukturalnej pochodzących z Europejskiego Funduszu Rolnego na Rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz ze środków krajowych - w trybie wznowienia postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy w sposób wyczerpujący przedstawił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przyczyny wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzję Nr (...) z dnia 18 września 2019 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej w wysokości

8324,76 zł, wskazując przepis art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a.: ,,W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli:.... decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione." Podkreślić należy, że zastosowanie powołanego przepisu wymaga najpierw wykazania, że decyzja, którą zamierza się uchylić, pozostawała w pewnym związku z określonym, innym rozstrzygnięciem. Więź ta wyraża się zarazem w sekwencji działań prawnych, podjętych przez organy administracji publicznej, polegającej na tym, że treść konkretnej decyzji zależy od innej decyzji lub innego orzeczenia, bez których nie mogłaby być wydana. Jest to zatem związek konieczny, choć powinno się go przy tym ujmować szeroko, bez nadmiernego zacieśniania (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 1 grudnia 2011 r. sygn. akt II SA/Po 953/11, wyrok WSA w Krakowie z dnia 6 grudnia 2019 r. sygn. akt II SA/Kr 789/19). Zatem, w art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a. chodzi o decyzje związane, czyli takie, które muszą ze sobą współistnieć w takim sensie, że jedna jest efektem drugiej, a jej brak w obrocie czyni drugą zbędną czy wręcz wadliwą. Chodzi o ścisły istotny związek przyczynowy, jakkolwiek obecnie pojmowany szeroko (por. wyrok NSA z dnia 10 listopada 2017 r. sygn. akt I OSK 2393/15).

W niniejszej sprawie taki związek zachodzi, ponieważ jak wynika z zaskarżonej decyzji, decyzja Nr (...) z dnia 18 września 2019 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej w wysokości

8324,76 zł, jest obarczona błędem polegającym na ustaleniu niewłaściwej kwoty do zwrotu. Powyższych ustaleń organ odwoławczy dokonał w oparciu o decyzje Dyrektora Nr (...) i 9013-(...), ostatecznie jednak wyeliminowane z obrotu prawnego. Natomiast o wysokości renty strukturalnej pobranej w miesiącach lipiec-grudzień 2017 r. stanowią decyzje Dyrektora Nr (...) i Nr (...). Po wydaniu przez tutejszy organ decyzji Nr (...) kwota nienależnie pobranej renty strukturalnej nie uległa zmianie w stosunku do kwoty ustalonej decyzją Nr (...) z dnia 18 września 2019 r., czyli w niniejszej sprawie mimo zmiany stanu faktycznego nie ustąpiła przesłanka wymieniona w art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a. Zatem powodem, dla którego postępowanie zostało wznowione było ustalenie kwoty do zwrotu w zawyżonej wysokości - kwota do zwrotu wynikała bowiem z decyzji Dyrektora Nr (...) oraz Nr (...).

W wyniku wznowienia postępowania, Dyrektor zasadnie uznał, że powodem uznawania świadczeń za okres od lipca do grudnia 2017 r. za nienależnie pobrane była okoliczność przyznania skarżącemu w dniu 1 lipca 2017 r. prawa do emerytury z KRUS. Poza sporem jest również okoliczność, że skarżący nie wywiązał się z obowiązku poinformowania Kierownika o tym fakcie, co spowodowało, że renta strukturalna w miesiącach lipiec-grudzień 2017 r. była wypłacana w pełnej wysokości, tj. w kwocie 2100 zł. Powzięcie przez organ I instancji informacji o nabyciu przez stronę prawa do emerytury rolniczej spowodowało wydanie decyzji o zmianie wysokości renty strukturalnej, która w każdym z wymienionych miesięcy wynosiła 1068,81 zł. Wobec tego powstała kwota nienależnie pobranej renty strukturalnej w łącznej wysokości 6187,14 zł, wyliczona prawidłowo we wznowionym postępowaniu przez organ jako różnica między kwotami faktycznie wypłaconymi a kwotami należnymi [(2100,00 zł - 1068,81 zł) * 6 m-cy].

Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 29 ust. 1 i 2 ustawy o Agencji: ustalenie kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych: 1) pochodzących z funduszy Unii Europejskiej, 2) krajowych, przeznaczonych na: a) współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej, b) finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej - następuje w drodze decyzji administracyjnej (ust. 1). Właściwym w sprawie ustalenia kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych w decyzji, o której mowa w ust. 1, jest organ właściwy do rozstrzygnięcia w sprawie przyznania płatności lub pomocy finansowej ze środków publicznych, o których mowa w ust. 1 (ust. 2).

Powyższy przepis nakazuje właściwemu organowi wydanie decyzji ustalającej między innymi kwoty środków finansowych z tytułu renty strukturalnej pochodzących z Europejskiego Funduszu Rolnego na Rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz ze środków krajowych przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej, nienależnie pobranych. Decyzja nie ma charakteru uznaniowego; obowiązkiem organu jest jej wydanie, jeżeli do nienależnego pobrania doszło, a nie zachodzi żadna przesłanka negatywna uzasadniająca odstąpienie od ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności i żądania ich zwrotu.

Na prawidłowość zastosowania tego przepisu wskazuje fakt przyznania pomocy skarżącemu na podstawie rozporządzenia. Zgodnie z § 14 ust. 1 tego rozporządzenia w przypadku gdy uprawniony do renty strukturalnej w trakcie jej pobierania nabędzie prawo do emerytury z ubezpieczenia społecznego lub zaopatrzenia emerytalnego, lub ubezpieczenia społecznego rolników, rentę strukturalną zmniejsza się o kwotę tej emerytury. Treść tego przepisu jednoznacznie wskazuje, że już samo nabycie prawa do emerytury skutkuje koniecznością zmniejszenia renty strukturalnej o kwotę tej emerytury. Prawodawca nie uzależnił obowiązku zmniejszenia renty strukturalnej od faktycznego otrzymywania przez uprawnionego świadczenia emerytalnego. Należy w pełni zaakceptować powyższe stanowisko, znajdujące również akceptację w wyrokach: WSA w Gliwicach z dnia 12 marca 2018 r. sygn. akt I SA/GL 850/17; WSA w Kielcach z dnia 9 listopada 2015 r. sygn. akt I SA/Ke 468/15 oraz z dnia 26 kwietnia 2018 r. sygn. akt I SA/Ke 25/18. W sytuacji, gdy skarżący nie poinformował organu o nabyciu prawa do emerytury renta strukturalna była wypłacana w pełnej wysokości z takim skutkiem, że część wypłaconej kwoty (odpowiadająca wysokości emerytury) była pobierana przez skarżącego nienależnie.

Sąd stwierdza, że postępowanie prowadzone w trybie art. 29 ustawy o Agencji ma samodzielny charakter i w jego toku organy są uprawnione do dokonania samodzielnych ustaleń w przedmiocie nienależnego pobrania, jak też winny uwzględnić znajdujące się w obrocie prawnym ostateczne decyzje dające podstawę do stwierdzenia tej okoliczności. W niniejszej sprawie w zakresie renty strukturalnej wypłaconej za okres od lipca 2017 r. do grudnia 2017 r. organ poczynił ustalenia w oparciu o wydane decyzje, obszernie omówione zarówno w zaskarżonej decyzji jak

i w uzasadnieniu wyroku w zakresie niezbędnym do oceny legalności zaskarżonej decyzji.

W świetle opisanych okoliczności należy przyjąć, że pobrane przez skarżącego płatności miały charakter kwot nienależnie pobranych środków publicznych, o których mowa w art. 29 ust. 1 ustawy o Agencji. Należy również przyjąć, że stwierdzenie obowiązku ich zwrotu zostało dokonane bez uchybienia przepisom prawa materialnego oraz procesowego. Sąd stwierdza, że rozważono wnikliwie wszystkie podstawy odstąpienia od żądania zwrotu należności. Z powyższą oceną organu należy się zgodzić. Tym samym ustalenie kwoty podlegającej zwrotowi, znajdujące w pełni odzwierciedlenie w okolicznościach faktycznych przedstawionych w zaskarżonej decyzji. Nie godzi się z tym skarżący eksponując głównie swoją trudną sytuację finansową, zdrowotną oraz poczucie pokrzywdzenia. Ponadto skarżący koncentruje swoje zarzuty wokół zmiany wysokości pobieranej renty strukturalnej w okresie od lipca do grudnia 2017 r., co wykracza poza granice przedmiotowe sprawy.

Sąd stwierdza, że organy prawidłowo zinterpretowały znajdujące w sprawie zastosowanie przepisy prawa wspólnotowego. Sąd podziela pogląd, że w sprawie znajdują zastosowanie przepis art. 7 ust. 3 Rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) Nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. Płatności zakwalifikowane w analizowanej sprawie jako nienależnie pobrane nie wynikały z pomyłki organu bowiem w dniu wypłaty renty strukturalnej, organ pierwszej instancji nie posiadał informacji ani dowodów potwierdzających fakt nabycia przez S. M. od dnia 1 lipca

2017 r. prawa do emerytury rolniczej z KRUS.

Prawdą jest, że w decyzji o przyznaniu renty strukturalnej znajduje się pouczenie o obowiązku poinformowania organu pierwszej instancji o nabyciu prawa do emerytury w terminie 14 dni od dania zaistnienia tej okoliczności, a w decyzjach o zmianie wysokości renty strukturalnej pouczono o konieczności poinformowania o okolicznościach mających wpływ na prawo do wypłaty i wysokości renty strukturalnej w takim samym terminie. Ponadto w związku ze zbliżającym się osiągnieciem przez skarżącego wieku emerytalnego, Kierownik w dniu 18 kwietnia 2017 r. wystosował pismo do strony informujące o konieczności złożenia wniosku o ustalenie emerytury z ubezpieczenia społecznego rolników, obowiązujących terminach oraz o skutkach niezłożenia takiego wniosku. Pismo zostało odebrane osobiście przez stronę 18 maja 2017 r. Dopiero w dniu 25 stycznia 2018 r. do organu pierwszej instancji wpłynęło pismo z KRUS informujące, że S.M. od dnia 1 lipca 2017 r. pobiera emeryturę rolniczą w zbiegu ze świadczeniem pracowniczym w kwocie brutto

1829,84 zł. Powyższe ustalenia zostały dokonane przez organ, a następnie przedstawione w zaskarżonej decyzji. Prawidłowość tych ustaleń nie budzi wątpliwości Sądu, nie zostały także skutecznie podważone przez skarżącego w toku postępowania jak i w skardze. Zatem skarżący dysponował wiedzą co do konieczności powiadomienia Kierownika o przyznaniu mu emerytury z KRUS i doręczenia decyzji przyznającej takie świadczenie.

Podnoszone w skardze zarzuty sprowadzają się jednak głównie do akcentowania własnej trudnej sytuacji finansowej, zdrowotnej oraz życiowej spowodowanej licznymi postepowaniami przed sądami powszechnymi

i administracyjnymi. Natomiast skarżący nie podnosi żadnych zarzutów przeciwko podstawie prawnej i faktycznej wznowienia postępowania oraz ustalenia wysokości kwoty do zwrotu już w prawidłowej wysokości i niewątpliwe korzystnej w stosunku do pierwotnie ustalonej.

Organ odwoławczy prawidłowo do stanu faktycznego sprawy zastosował

art. 3 ust. 1 i 3 Rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) Nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. Przy tym zasadnie stwierdzając, że okres przedawnienia nie upłynął, ponieważ w myśl ww. przepisów, termin przedawnienia biegnie od dnia 25 stycznia 2018 r. (stwierdzenie nieprawidłowości) i upłynie z dniem 25 stycznia 2022 r. Wobec tego ustalenie kwoty nienależnie pobranej renty strukturalnej w dniu 17 grudnia

2019 r. i wydanie zaskarżonej decyzji w dniu 26 sierpnia 2020 r., nastąpiło przed upływem okresu przedawnienia.

Skoro kwota nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej wyliczona za każdy miesiąc od lipca 2017 do grudnia 2017 r. przekracza kwotę stanowiącą równowartość 100 euro, przeliczoną na złote według kursu euro, ustalonego zgodnie z art. 7 ust. 2 Rozporządzenia Nr 883/2006, to z tej przyczyny nie zachodzą przesłanki uzasadniające odstąpienie od ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności.

Bez wpływu na wynik sprawy jest zarzut naruszenia art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. W tym zakresie należy przytoczyć wyjaśnienia Dyrektora, że Prezes KRUS w oparciu o ww. przepis dokonał jedynie zbiegu wypłaty należnej S. M. emerytury i renty inwalidzkiej, poprzez wypłatę połowy emerytury oraz całości renty inwalidzkiej. Jednakże kwota ustalonej emerytury nie uległa zmianie i nadal wynosiła 1031,19 zł. Okoliczności te pozostawały jednak bez wpływu na wynik niniejszej sprawy, bowiem jej przedmiotem we wznowionym postępowaniu było ustalenie, czy środki wypłacone skarżącemu w okresie od lipca do grudnia 2017 r. otrzymał nienależnie, w jakiej wysokości i czy w związku z powyższym zaistniały przesłanki do ich zwrotu.

Przeprowadzone postępowanie dowodowe w tym zakresie odpowiada wymogom art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 w związku z art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a. Nadto Sąd nie stwierdza naruszenia wyżej wskazanych przepisów prawa materialnego - krajowego oraz wspólnotowego.

Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.