Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 29/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2022-04-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 8, art. 20 ust. 1, ust. 2, art. 2;
journal: Dz.U. 2020 poz 2052
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.
article: art. 151;
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Robert Hałabis Sędziowie: Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędzia WSA Iwona Tchórzewska (sprawozdawca) Protokolant: Asystent sędziego Katarzyna Sugier po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi K. C. i E. C. na decyzję Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy aktualizacji informacji zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2021 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania E. i K. małżonków C., Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] września 2021 r., którą Starosta Ł. odmówił aktualizacji informacji zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków dla działek o numerach ewidencyjnych: [...], [...], [...] położonych w obrębie ewidencyjnym [...] Ł., w jednostce ewidencyjnej [...] gmina Ł., przedstawionych na dołączonej do wniosku mapie sytuacyjnej stanowiącej załącznik nr [...] do decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] marca [...] r.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

Pismem z dnia [...] grudnia 2019 r. E. i K. małżonkowie C. wystąpili do Starosty [...] z wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego dotyczącego działek nr [...] i [...] położonych w obrębie Ł., jednostka ewidencyjna Ł., w zakresie zabezpieczenia powierzchni wymienionych działek według decyzji scaleniowych Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] października 1978 r., nr [...] z dnia [...] lutego [...] r. oraz nr [...] z dnia [...] marca [...] r. Pismem z dnia [...] stycznia 2020 r. Starosta Ł. wezwał wnioskodawców do sprecyzowania treści żądania. W piśmie z dnia [...] stycznia 2020 r. wnioskodawcy wskazali, że wnoszą o sprostowanie błędów w operacie ewidencji gruntów i budynków dotyczących działek nr [...] i [...] oraz w księdze wieczystej.

W dniu [...] stycznia 2020 r. Starosta Ł. zawiadomił o wszczęciu na wniosek E. i K. małżonków C. postępowania administracyjnego o sprostowanie błędów w operacie ewidencji gruntów i budynków oraz ksiąg wieczystych dotyczących działek nr [...] i [...] położonych w obrębie Ł., gmina Ł..

Decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r., nr [...] Starosta Ł. orzekł o aktualizacji części graficznej i opisowej operatu ewidencji gruntów i budynków dla działek nr [...], [...], [...], położonych w obrębie ewidencyjnym [...], jednostka ewidencyjna [...] Ł., w ten sposób, że:

- w miejsce działki nr [...] o pow. [...] ha wpisał działkę nr [...] o pow. [...] ha,

- w miejsce działki nr [...] o pow. [...] ha wpisał działkę nr [...] o pow. [...] ha,

- w miejsce działki nr [...] o pow. [...] ha wpisał działkę nr [...] o pow. [...] ha,

- dokonał aktualizacji przebiegu granicy pomiędzy działką nr [...], a działką nr [...],

- dokonał aktualizacji przebiegu granicy pomiędzy działką nr [...], a działką nr [...],

zgodnie z mapą do celów prawnych oraz wykazem zmian danych ewidencyjnych wchodzących w skład dokumentacji geodezyjnej przyjętej do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w Ł. w dniu [...] kwietnia 2020 r., nr ewid. [...]

Na skutek odwołania E. i K. małżonków C., Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] października 2020 r. uchylił w całości decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2020 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że aktualizacja ewidencji w postępowaniu prowadzonym na wniosek zainteresowanego podmiotu, polegająca na usunięciu błędu, może dotyczyć tylko i wyłącznie błędów oczywistych, czyli takich, które można dostrzec z łatwością, a więc bez konieczności prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Wykluczyć należy dokonywanie zmian ewidencyjnych, które nie wynikają wprost z dokumentów źródłowych. Na wniosek strony można wprowadzić do ewidencji gruntów i budynków jedynie zmiany danych wynikające z nowych zdarzeń, a nie korygować wpisy ma podstawie powtórnej oceny archiwalnych dokumentów, co jest możliwe tylko w toku prowadzonego z urzędu postępowania weryfikacyjnego. Zdaniem organu odwoławczego Starosta Ł. nie ustalił rzeczywistego żądania stron, traktując pismo z dnia [...] grudnia 2019 r., uzupełnione pismem z dnia [...] stycznia 2020 r., jako wniosek o aktualizację informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, poprzez sprostowanie błędów ewidencyjnych, które może nastąpić na wniosek strony. Organ odwoławczy polecił organowi pierwszej instancji ustalić zakres żądania stron, w szczególności ustalić, czy w operacie ewidencyjnym istnieją oczywiste błędy, które mogą zostać sprostowane w postępowaniu aktualizacyjnym prowadzonym na wniosek. Organ odwoławczy zauważył, że w postępowaniu prowadzonym na wniosek organ ma obowiązek rozstrzygnąć sprawę w zakresie, jaki został określony w żądaniu strony. Jeżeli organ dojdzie do wniosku, że przedstawione żądanie znajduje uzasadnienie w materiale dowodowym, wówczas powinien dokonać aktualizacji w określonym przez wnioskodawcę zakresie, eliminując oczywisty błąd, w przeciwnym razie winien odmówić dokonania zmian wydając decyzję administracyjną. Organ odwoławczy podkreślił, że niedopuszczalne jest mieszanie trybów postępowania, to jest traktowanie postępowania wszczętego na wniosek tak jak postępowania wszczętego z urzędu. Natomiast wszczynając postępowanie na wniosek strony z dnia [...] grudnia 2019 r. organ pierwszej instancji w istocie przeprowadził postępowanie z urzędu i dokonał weryfikacji danych ewidencyjnych skutkującej w efekcie aktualizacją danych ewidencyjnych. Organ odwoławczy stwierdził, że w okolicznościach sprawy strona może dążyć nie do zaktualizowania wpisu w ewidencji w oparciu o nowe zdarzenie prawne uzasadniające wprowadzenie zmiany, ale do zweryfikowania aktualnych danych ewidencyjnych w oparciu o treść dokumentów stanowiących podstawę zdarzeń zaewidencjonowanych wcześniej, ponieważ jej zdaniem wpis w rejestrze gruntów dotknięty jest wadą i nie odpowiada stanowi faktycznemu wynikającemu z posiadanych przez stronę dokumentów. Natomiast w świetle przepisów ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków postępowanie weryfikacyjne wszczynane jest wyłącznie z urzędu i ma na celu zweryfikowanie danych ewidencyjnych na podstawie treści dokumentów źródłowych stanowiących podstawę wpisu do ewidencji gruntów. Dopiero stwierdzone w wyniku tej weryfikacji niezgodności podlegają usunięciu w trybie przewidzianym dla aktualizacji operatu ewidencyjnego, to jest w toku indywidualnego postępowania administracyjnego, ale wszczynanego z urzędu. Zatem organ pierwszej instancji winien wprost ustalić, jaki jest zakres żądania strony i w jakim trybie prowadzi postępowanie.

Sprzeciw wniesiony przez K. i E. małżonków C. od decyzji Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] października 2020 r. został oddalony wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 15 grudnia 2020 r., sygn. akt III SA/Lu 1165/20.

W toku ponownie prowadzonego postępowania Starosta Ł. wezwał skarżących do jednoznacznego sprecyzowania treści żądania oraz przedłożenia oryginału bądź poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] marca [...] r., wraz z załącznikami. W odpowiedzi skarżący wskazali, że żądają wdrożenia w życie decyzji nr [...] Wojewody [...] z dnia [...] marca [...] r. wydanej za zgodnym porozumieniem stron, a następnie przedłożyli decyzję nr [...] Wojewody [...] wraz z załącznikiem mapowym.

Decyzją z dnia [...] września 2021 r. Starosta Ł. odmówił aktualizacji informacji zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków dla działek o numerach ewidencyjnych [...], [...], [...] położonych w obrębie ewidencyjnym [...] Ł. w jednostce ewidencyjnej [...] gmina Ł. przedstawionych na dołączonej do wniosku mapie sytuacyjnej stanowiącej załącznik nr [...] do decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] marca [...] r.

Starosta ustalił, że na obszarze obrębu Ł. zostało przeprowadzone scalenie gruntów wsi Ł.. Projekt scalenia został zatwierdzony decyzją Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] października 1978 r. W wyniku scalenia z działek ewidencyjnych nr [...] o ogólnej powierzchni [...] ha, wykazanych w akcie własności ziemi nr [...], utworzono działkę nr [...] o powierzchni [...] ha. Na skutek uwag do projektu scalenia Minister Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej decyzją nr [...] stwierdził nieważność decyzji nr [...] w części dotyczącej między innymi gospodarstwa E. i K. małżonków C.. Następnie decyzją Wojewody [...] z dnia [...] lutego [...] r. nr [...] zmieniono decyzję nr [...] z dnia [...] października 1978 r. Na mocy tej decyzji, zgodnie z rejestrem stanowiącym część składową projektu scalenia, skarżący otrzymali działkę nr [...] o powierzchni [...] ha oraz działkę nr [...] o powierzchni [...] ha. W wyniku kolejnych uwag do projektu scalenia Wojewoda S. decyzją z dnia [...] marca [...] r. nr [...] zmienił za zgodą stron decyzję nr [...] z dnia [...] lutego [...] r. w części dotyczącej działek nr [...], [...] stanowiących własność E. i K. małżonków C. oraz działki nr [...] stanowiącej własność Skarbu Państwa. W decyzji nr [...] wskazano, że działka nr [...] stanowiąca własność E. i K. małżonków C. ulega powiększeniu o [...] ha od strony zachodniej, granicę wschodnią tej działki stanowi linia łamana biegnąca wzdłuż ogrodzenia, a nowoprojektowana granica zachodnia przebiega w linii prostej. Ponadto z działki nr [...] J. i B. N. od strony wschodniej zostaje wydzielona działka nr [...] o powierzchni [...] ha jako własność [...] z przeznaczeniem do sprzedaży dla [...] i K. C.. Pozostała część działki nr [...] oznaczona nr [...] o powierzchni [...] ha oraz działka nr [...] o powierzchni [...] ha stały się własnością J. i B. N.. Granica pomiędzy działkami nr [...] i [...] jest linią prostą równoległą do krawędzi drogi i oddalona od niej o [...] m. Aktem notarialnym z dnia [...] września [...] r. Rep. A nr [...] E. C. nabył nieruchomość położoną we wsi Ł., gmina Ł. o powierzchni [...] ha, oznaczoną jako działka nr [...], dla której założono księgę wieczystą nr [...] Zmianą nr [...] w jednostce rejestrowej [...] obrębu Ł. naniesiono zmiany zgodnie z aktem notarialnym Rep. A nr [...] z dnia [...] września [...] r., dopisując działkę nr [...] o powierzchni [...] ha, a także na podstawie dokumentacji scaleniowej zgodnej z treścią decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego [...] r. nr [...] oraz z dnia [...] marca [...] r. nr [...] ujawniono w rejestrze gruntów prowadzonym dla obrębu Ł. działkę nr [...] o powierzchni [...] ha i działkę nr [...] o powierzchni [...] ha.

W oparciu o przedstawione wyżej ustalenia Starosta Ł. stwierdził, że wpisy w operacie ewidencji gruntów i budynków dotyczące działek będących przedmiotem postępowania są zgodne z dokumentami znajdującymi się w posiadaniu organu.

Organ pierwszej instancji wskazał, że mając na względzie zalecenia zawarte w decyzji organu odwoławczego z dnia [...] października 2020 r., wezwał skarżących do sprecyzowania treści żądania oraz przedłożenia oryginału lub poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii decyzji Wojewody [...] nr [...], wraz z załącznikiem. W piśmie z dnia [...] maja 2021 r. wnioskodawcy wskazali, że żądają wdrożenia w życie decyzji nr [...] Wojewody [...] z dnia [...] marca [...] r. W dniu [...] lipca 2021 r. skarżący przedłożyli poświadczony za zgodność odpis dokumentu z akt księgi wieczystej [...] w postaci decyzji nr [...] Wojewody [...] z dnia 16 marca1983 r. wraz z załącznikiem nr [...] do tej decyzji w postaci kopii mapy sytuacyjnej w skali 1:1000 zwierającej rejestr pomiarowy przedstawiający stan po scaleniu oraz stan po dokonanym pomiarze i podziale działek. Organ pierwszej instancji stwierdził, że treść decyzji Wojewody [...] nr [...] oraz przedłożony przez strony w dniu [...] maja 2021 r. załącznik mapowy nie są ze sobą zgodne. Mianowicie na załączniku mapowym, w części obejmującej stan po dokonanym pomiarze i podziale działek, występuje działka nr [...], a w treści decyzji taka działka nie występuje. Ponadto powierzchnia działki nr [...] wykazana na załączniku do decyzji wynosi [...] ha, co jest sprzeczne z powierzchnią działki wskazanej w decyzji, w której w punkcie IV. ust. 2 figuruje działka nr [...] o powierzchni [...] ha. Z kolei powierzchnia działki nr [...] w decyzji wynosi [...] ha, a na załączniku mapowym jest określona na [...] ha.

W konsekwencji organ pierwszej instancji odmówił aktualizacji informacji zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków dla działek nr [...], [...], [...] wskazując, że przedłożona przez strony dokumentacja jest wzajemnie niespójna i jako taka nie może stanowić podstawy do aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków zgodnie z żądaniem stron.

W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji skarżący wnieśli o załatwienie sprawy, wskazując w tym zakresie dwa warianty. Po pierwsze – według decyzji Wojewody [...] nr [...], na realizację której składa się działka nr [...] o powierzchni [...] ha oraz ekwiwalent [...] działka nr [...] o powierzchni [...] ha na osiedlu domków jednorodzinnych w Ł.. Łączna powierzchnia stanowi [...] ha, a granice przebiegają według starego stanu posiadania, określone przez Wojewódzkie Biuro Geodezji i Terenów Rolnych według pisma [...]. Jako wariant drugi skarżący wskazali wspólne ustalenia za zgodą zainteresowanych stron. Granica zachodnia przebiega według linii prostej oddalona od krawędzi drogi o [...] m. Granicę wschodnią pomiędzy działką nr [...], a działką nr [...] stanowi granica ustalona przez geodetę prowadzącego scalenie według decyzji nr [...] z dnia [...] października 1978 r. zatwierdzającej projekt scalenia.

Po rozpatrzeniu odwołania skarżących Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2021 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] września 2021 r.

W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy wskazał, że postępowanie zostało wszczęte na skutek wniosku skarżących z dnia [...] grudnia 2019 r., sprecyzowanego w piśmie z dnia [...] maja 2021 r. i dotyczyło aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków na podstawie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca [...] r. Zgodnie z żądaniem stron postępowanie dotyczyło wdrożenia w życie decyzji Wojewody [...] nr [...].

Powołując się między innymi na przepisy art. 2 pkt 8, art. 20 ust. 1 i art. 24 ust. 2a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 z późn. zm., dalej powoływanej także jako "p.g.k."), organ zwrócił uwagę na sformalizowany charakter procedury aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków. Aktualizacja tych danych obejmuje dwie sytuacje. Pierwsza z nich obejmuje wymianę (uaktualnienie) danych, polegającą na wprowadzeniu nowych informacji wynikających z dokumentów źródłowych. Druga obejmuje usuwanie (prostowanie) błędnych wpisów znajdujących się w bazie danych ewidencyjnych, ale tylko takich, które w świetle złożonych dokumentów mają charakter oczywistych w omyłek.

W związku z tym organ odwoławczy wyjaśnił, że w celu realizacji żądania strony należałoby ujawnić dane o granicach archiwalnych działek ewidencyjnych oznaczonych numerami: [...], [...], [...], [...], [...], wykazanych w akcie własności zmieni nr [...], następnie zmienionych w wyniku scalenia zatwierdzonego decyzją Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] marca [...] r. Z treści żądań wskazanych w pismach stron wynika, że wolą wnioskodawców nie jest wprowadzenie zmian na podstawie nowych dokumentów, lecz korekta błędnie, w ich ocenie, dokonanych wpisów w przeszłości.

Organ odwoławczy podkreślił, że w świetle analizy przeprowadzonej przez organy obu instancji wpisy w operacie ewidencyjnym odnośnie działek nr [...], [...] i [...] dokonane zostały prawidłowo. Obecnie wykazane działki ewidencyjne powstały zgodnie z treścią dokumentów źródłowych, to jest decyzją Wojewody [...] nr [...]. Mapa, na podstawie której ujawniono przedmiotowe działki w bazie danych ewidencyjnych, stanowiąca załącznik do decyzji nr [...], odpowiada danym uwzględnionym w wymienionej decyzji. Brak jest zatem podstawy do stwierdzenia, iż dane zawarte w ewidencji gruntów są obarczone błędem. W każdym razie nie ma mowy o błędzie oczywistym, który mógłby podlegać sprostowaniu. Organ wskazał, że jest świadomy istnienia dwóch różnych map (jednej znajdującej się w zasobie Starostwa Powiatowego w Ł. i drugiej załączonej przez stronę do pisma z dnia [...] lipca 2021 r.), przypuszczalnie stanowiących załącznik do tej samej decyzji Wojewody [...] nr [...]. Jednakże mapa przedstawiona przez skarżących nie jest zgodna z danymi zawartymi we wskazanej decyzji, zatem nie może stanowić podstawy do dokonania zmian w ewidencji.

Organ odwoławczy podkreślił, że rolą organu ewidencyjnego w postępowaniu wszczętym na wniosek strony nie jest weryfikacja wcześniejszych wpisów w ewidencji, co ma miejsce w trybie weryfikacji danych z urzędu. W postępowaniu prowadzonym na wniosek nie dokonuje się powtórnej oceny archiwalnych dokumentów. Na wniosek strony dokonuje się jedynie zmiany danych wynikających z nowych, odpowiednio udokumentowanych zdarzeń, a nie na podstawie powtórnej oceny dokumentów źródłowych. Organ zauważył, że próba wykazania, która z map stanowiących załącznik do decyzji nr [...] (zachowana w zasobach Starostwa Powiatowego w Ł. czy też dołączona do wniosku skarżących) jest prawidłowa, mogłaby doprowadzić do ingerencji w prawo własności nieruchomości i stanowić przekroczenie kompetencji organów ewidencyjnych.

Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na podstawie kopii dokumentów ze składu operatu ewidencji gruntów i budynków ustalił, że od [...] r. w rejestrze ewidencji gruntów i budynków obrębu Ł. widnieją działki: nr [...] o powierzchni [...] ha, nr [...] o powierzchni [...] ha oraz nr [...] o powierzchni [...] ha, ujawnione na podstawie aktu notarialnego Rep. A Nr [...] z dnia [...] września [...] r. oraz decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] marca [...] r. Potwierdzeniem takiego wpisu jest zawiadomienie nr [...] z dnia [...] listopada [...] r. Zgodnie z wypisem z rejestru gruntów według stanu na dzień [...] lipca 2020 r., zapis ten pozostał niezmieniony. Obecnie w ewidencji gruntów i budynków figuruje działka nr [...], objęta księgą wieczystą nr [...] oraz działki nr [...] i nr [...], objęte księgą wieczystą nr [...] Z analizy danych zawartych we wskazanych księgach wieczystych wynika, że dane te są tożsame z danymi zachowanymi w ewidencji gruntów. Na wniosek Starosty [...] sprostowano dane ujawnione w księdze wieczystej nr [...] poprzez wykreślenie działki nr [...] o powierzchni [...] ha i wpisanie działek nr [...] o powierzchni [...] ha i nr [...] o powierzchni [...] ha. Wpisy te zostały dokonane na podstawie dołączonych do wniosku Starosty wypisu z rejestru gruntów oraz wyrysu z mapy ewidencyjnej, opatrzonych klauzulą stwierdzającą przeznaczenie do dokonywania wpisów w księgach wieczystych. Skarżący wnieśli skargę na wpis referendarza sądowego. Postanowieniem z dnia [...] października 2018 r. Sąd Rejonowy w Ł. utrzymał w mocy zaskarżony wpis, wskazując w uzasadnieniu orzeczenia, że zgodnie z wypisem z rejestru gruntów w wyniku scalenia gruntów wsi Ł. zatwierdzonego decyzjami Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] października 1978 r., nr [...] z dnia [...] lutego [...] r. i nr [...] z dnia [...] marca [...] r. powstały działki nr [...] o powierzchni [...] ha, nr [...] o powierzchni [...] ha i nr [...] o powierzchni [...] ha. Sąd Okręgowy w L. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2019 r., sygn. akt II Ca [...] oddalił apelację wniesioną od postanowienia Sądu pierwszej instancji. Wobec powyższych ustaleń Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uznał, że brak jest podstaw do negowania wpisów ujawnionych w księgach wieczystych.

W ocenie organu odwoławczego sformułowane przez skarżących zarzuty, iż ich żądania nie należy zawężać jedynie do decyzji Wojewody [...] nr [...] i załącznika nr [...], lecz należy wziąć pod uwagę również decyzję Wojewody [...] nr [...], wskazują jednoznacznie, że skarżący żądają aktualizacji danych zawartych w ewidencji gruntów poprzez analizę zapisów archiwalnych. Zdaniem organu żądanie to ma na celu przywrócenie stanu zgodnego ze stanem prawnym nieruchomości opisanego w akcie własności ziemi oraz zgodnie ze stanem prawnym uzyskanym w ramach postępowania scaleniowego oraz uzgodnień, porozumień i notatek sporządzanych na etapie tych prac. Natomiast organy ewidencyjne nie mogą dokonywać korekt i zmian w ewidencji bez stosownej dokumentacji. Organ ewidencyjny nie ma kompetencji do tworzenia stanu prawnego na podstawie notatek, uzgodnień czy porozumień niezakończonych w formie stosownej dokumentacji, która umożliwiałaby dokonanie zmian. Nie można również na etapie postępowania ewidencyjnego oczekiwać od organu gromadzenia dokumentacji w celu uzupełnienia materiału dowodowego z etapu postępowania scaleniowego. Organ ewidencyjny nie może korygować wpisów ewidencyjnych na podstawie ponownej oceny dokumentów archiwalnych, a tego dotyczy żądanie skarżących. Żądanie stron o wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów dotyczy w istocie określenia nowego stanu prawnego dla archiwalnych działek, niezgodnego z obecnym stanem prawnym gruntów, wynikających z treści istniejącej dokumentacji źródłowej. Tego rodzaju zmiany w ewidencji nie mieszczą się zaś w kompetencjach organów prowadzących ewidencję gruntów i budynków, gdyż orzekanie w tych sprawach zastrzeżone jest dla sądów powszechnych. W postępowaniu administracyjnym w przedmiocie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków nie można rozstrzygać sporów o własność, a do tego pośrednio prowadzi zgłoszone żądanie. Natomiast wszelkie spory zaistniałe w wyniku przeprowadzonych zmian ewidencyjnych dotyczące między innymi przebiegu granic, własności oraz przedmiotu własności nie mogą być rozstrzygane w postępowaniu z zakresu ewidencji gruntów. Spór zaistniały w sprawie jest w istocie sporem o zasięg prawa własności, którego rozstrzygniecie nie należy do postępowania ewidencyjnego. Organ zauważył, że chcąc dokonać zmian w zapisach ewidencji dotyczących przedmiotowych nieruchomości skarżący powinni przedłożyć dokumenty pochodzące z okresu po dacie ostatniego wpisu, wskazujące na odmienny, niż uwidoczniony w ewidencji, stan faktyczny lub prawny. Natomiast sprawie skarżący nie przedłożyli dokumentacji, która obejmowałaby zmiany w aktualnych zapisach w ewidencji, a wskazywany przez nich zakres zmian nie jest możliwy do wykazania.

K. i E. małżonkowie C. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] grudnia 2021 r. Skarżący zarzucili, że postępowanie administracyjne nie naprawiło błędów oczywistych popełnionych przez Biuro Geodezji i Urządzeń Rolnych w Ł., a błędne załączniki sporządzone do decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] marca [...] r. nie zostały skorygowane i w dalszym ciągu nie obejmują wszystkich działek przekazanych do zamiany przez skarżących. Podnieśli także, że w decyzji pominięto działkę nr [...] o powierzchni [...] ha, nie ustalono okoliczności faktycznych dotyczących tej działki, a także pozostawiono dane naniesione w księgach wieczystych na bazie operatu z dnia [...] marca 2018 r. opracowanego przez geodetę A. G., a które to dane nie odzwierciedlają stanu faktycznego. Skarżący wnieśli o zwrot mienia zabranego w wyniku popełnionych błędów i niezrealizowania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca [...] r.

W odpowiedzi na skargę Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

W uzupełniającym skargę piśmie z dnia [...] lutego 2022 r. skarżący wnieśli o przesłuchanie stron, a także przesłuchanie w charakterze świadków geodetów Z. S. i A. G..

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga, jako niezasadna, podlegała oddaleniu.

Na wstępie wyjaśnić należy, że uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej powoływanej jako "p.p.s.a.") polegają na kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, to jest kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości wykładni i zastosowania norm prawa materialnego. Daje temu wyraz przepis art. 145 p.p.s.a., który w § 1 stanowi między innymi, że sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Jednocześnie art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Po przeprowadzeniu kontroli legalności zaskarżonej decyzji Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] odmawiającą aktualizacji informacji zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków dla działek o numerach ewidencyjnych [...], [...], [...] położonych w obrębie ewidencyjnym [...] Ł. w jednostce ewidencyjnej [...] gmina Ł., Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja została wydana bez naruszenia prawa, o którym mowa w przytoczonych wyżej przepisach.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 24 ust. 2c oraz art. 24 ust. 2a pkt 2 w związku z art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2021 r., poz. 1990 z późn. zm.).

Przepis art. 2 pkt 8 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne definiuje ewidencję gruntów i budynków (kataster nieruchomości) jako system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami. W odniesieniu do gruntów, ewidencja zawiera dane dotyczące ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty (art. 20 ust. 1 pkt 1 p.g.k.). Wskazuje ona także właściciela lub władającego gruntem (art. 20 ust. 2 pkt 1 p.g.k.). Podmioty, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, zgłaszają właściwemu staroście zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni, licząc od dnia powstania tych zmian. Obowiązek ten nie dotyczy zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków, wynikających z aktów normatywnych, prawomocnych orzeczeń sądowych, decyzji administracyjnych, aktów notarialnych, materiałów zasobu, wpisów w innych rejestrach publicznych oraz dokumentacji architektoniczno-budowlanej przechowywanej przez organy administracji architektoniczno-budowlanej (art. 22 ust. 2 p.g.k.).

Stosownie do art. 24 ust. 2a p.g.k. informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji:

1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z:

a) przepisów prawa,

b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4,

c) materiałów zasobu,

d) wykrycia błędnych informacji;

2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania.

Aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje, zgodnie z art. 24 ust. 2b ustawy:

1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie:

a) przepisów prawa,

b) wpisów w księgach wieczystych,

c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu,

d) ostatecznych decyzji administracyjnych,

e) aktów notarialnych,

ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych,

f) zgłoszeń budowy budynku, zawiadomień o zakończeniu budowy budynku oraz zgłoszeń rozbiórki budynku, o których mowa odpowiednio w art. 30, art. 54 oraz art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, oraz zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu,

g) wpisów w innych rejestrach publicznych,

h) wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców;

2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach.

Odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 24 ust. 2c p.g.k.).

Przytoczone przepisy wskazują, że istotą ewidencji gruntów i budynków, zgodnie z jej nazwą, jest ewidencjonowanie, czyli spisywanie istniejącego stanu prawnego gruntu lub budynku. Ewidencja gruntów jest specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach, który pełni funkcje informacyjno-techniczne, nie rozstrzygając sporów o prawo, nie nadając ani nie ujmując praw. Deklaratoryjny charakter wpisów zawartych w ewidencji gruntów i budynków oznacza, że nie kształtuje ona nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdza stan prawny wynikający z dokumentów (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 kwietnia 2015 r., sygn. I OSK 1718/13). Kompetencje organów ewidencyjnych sprowadzają się zatem do rejestracji stosownego dokumentu i naniesienia wynikających z niego zmian. Wynika to z istoty ewidencji gruntów i budynków, która mając charakter techniczno-deklaratoryjny rejestruje jedynie stany prawne ustalone w innym trybie i przez inne organy (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 27 października 1998 r., sygn. II SA 1094/98, z dnia 18 marca 1999 r., sygn. II SA 1728/98 oraz z dnia 19 kwietnia 2001 r., sygn. II SA 862/00).

Procedura aktualizacji danych ewidencyjnych ma sformalizowany charakter i obejmuje dwie sytuacje. Przede wszystkim jest to wymiana (uaktualnienie) danych ewidencyjnych polegająca na wprowadzeniu nowych informacji wynikających z dokumentów źródłowych. W pojęciu aktualizacji mieści się również usuwanie (prostowanie) błędnych wpisów znajdujących się w bazie danych ewidencyjnych, przy czym chodzi o wpisy mające charakter oczywistych, w świetle złożonych dokumentów geodezyjnych lub innych materiałów dowodowych, omyłek. Jak podkreśla w swoim orzecznictwie Naczelny Sąd Administracyjny, postępowanie mające na celu aktualizację operatu ewidencyjnego ma charakter rejestrowy, czyli wtórny względem zdarzeń prawnych, z których wynikają zmiany danych podlegających ujawnieniu w ewidencji. Wpisy w ewidencji stanu prawnego nieruchomości dokonywane są w oparciu o aktualne dokumenty takie jak: odpisy prawomocnych decyzji i orzeczeń organów administracji oraz sądów, a także aktów notarialnych. Oznacza to, że za pomocą regulacji Prawa geodezyjnego i kartograficznego nie można kwestionować, czy ustalać stanu faktycznego i prawnego nieruchomości. W żadnym razie rolą ewidencji nie jest rozstrzyganie sporów własnościowych, a więc dotyczących kwestii przysługiwania prawa własności i jego zasięgu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 maja 2008 r., sygn. I OSK 719/07 oraz z dnia 24 lutego 2016 r., sygn. I OSK 1377/14). Stąd też poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich, czy uprawnień do władania nieruchomością. Temu bowiem służą takie postępowania jak: rozgraniczenie, uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, czy powództwo o ustalenie albo o ochronę własności. Natomiast organy ewidencyjne są jedynie uprawnione do badania, czy na podstawie dostępnych dokumentów zasadnym jest dokonanie zmian istniejących w ewidencji wpisów.

Dokonując aktualizacji ewidencji gruntów, organy ewidencyjne nie są też uprawnione do merytorycznego kontrolowania treści dokumentów stanowiących źródło ujawnionych w niej praw, wydanych przez uprawnione do tego podmioty.

Wymaga jednocześnie podkreślenia, że zgodnie z utrwalonym w tej kwestii stanowiskiem, na wniosek strony można wprowadzić do ewidencji gruntów i budynków jedynie zmiany nieaktualnych już danych, objętych tą ewidencją, wynikające z nowych zdarzeń prawnych, a nie korygować wpisy na podstawie powtórnej oceny archiwalnych dokumentów. Wynika to z treści przywołanego wyżej przepisu art. 22 ust. 2 p.g.k. Natomiast powtórna ocena dokumentów archiwalnych możliwa jest jedynie w ramach prowadzonego z urzędu postępowania weryfikacyjnego, nie zaś postępowania wszczynanego na wniosek podmiotu ewidencyjnego (por. wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 9 września 2021 r., sygn. II SA/Rz 768/21 oraz z dnia 12 lipca 2016 r., sygn. II SA/Rz 1541/15, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 31 sierpnia 2017 r., sygn. II SA/Sz 689/17, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 23 stycznia 2014 r., sygn. II SA/Bk 812/13).

Kontrolowane przez Sąd postępowanie zakończone decyzją odmawiającą aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków dla działek nr [...], [...], [...] położonych w obrębie ewidencyjnym [...] Ł. w jednostce ewidencyjnej [...] gmina Ł., było postępowaniem prowadzonym na wniosek, a nie z urzędu. Oznacza to, że aktualizacja danych zawartych w ewidencji gruntów mogła nastąpić wyłącznie po przedłożeniu przez zainteresowanych dokumentów uzasadniających potrzebę aktualizacji. Nanoszone na wniosek zmiany w ewidencji muszą być bowiem udokumentowane i nowopowstałe w stosunku do figurujących obecnie w ewidencji danych ewidencyjnych. W wyniku postępowania aktualizacyjnego nie można merytorycznie korygować wpisów w ewidencji na podstawie powtórnej oceny archiwalnych dokumentów. W trybie aktualizacji mogą być jedynie prostowane oczywiste omyłki, czy błędy pisarskie operatu, to jest likwidowane nieistotne jego wady, a ewentualna zmiana granic i powierzchni działki nie jest kwestią nieistotną, przez co nie może być objęta sprostowaniem. Weryfikowaniu danych już wprowadzonych do ewidencji w zakresie ich zgodności z treścią dokumentów źródłowych stanowiących podstawę wpisu do ewidencji, czy zgodności treści mapy ewidencyjnej ze stanem faktycznym w terenie, służy kompleksowe postępowanie weryfikacyjne prowadzone z urzędu. Przy tym, jak wskazano już wcześniej, organy ewidencyjne rejestrują jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające, nie mogą natomiast samodzielnie rozstrzygać kwestii uprawnień wnioskodawcy do gruntu w określonych granicach.

Prowadząc postępowanie na wniosek organy są także związane treścią wniosku strony i jeżeli wniosek o aktualizację danych ewidencji gruntów i budynków nie znajduje uzasadnienia w przedstawionych dokumentach, organ ewidencyjny na podstawie art. 24 ust. 2c p.g.k. wydaje decyzję o odmowie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków.

W ocenie Sądu organy rozstrzygające w sprawie trafnie uznały, że nie zachodziły przesłanki do uwzględnienia wniosku skarżących o aktualizację danych ewidencji gruntów i budynków, co uzasadniało wydanie decyzji administracyjnej o odmowie aktualizacji.

Zasadnie wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że wniosek skarżących, po jego sprecyzowaniu, dotyczył wdrożenia w życie decyzji nr [...] Wojewody [...] z dnia [...] marca [...] r. dotyczącej scalenia gruntów. Mianowicie, jak prawidłowo ustaliły organy, decyzją Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] października 1978 r. został zatwierdzony projekt scalenia gruntów wsi Ł.. W wyniku scalenia z działek ewidencyjnych nr [...] o ogólnej powierzchni [...] ha, wykazanych w akcie własności ziemi nr [...], utworzono działkę nr [...] o powierzchni [...] ha. Następnie Minister Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej decyzją nr [...] sw.[...] stwierdził nieważność decyzji nr [...] w części dotyczącej między innymi gospodarstwa E. i K. małżonków C.. Z kolei decyzją Wojewody [...] z dnia [...] lutego [...] r. nr [...] zmieniono decyzję nr [...] z dnia [...] października 1978 r. Na mocy tej decyzji skarżący otrzymali działkę [...] o powierzchni [...] ha oraz działkę [...] o powierzchni [...] ha. W wyniku kolejnych uwag do projektu scalenia Wojewoda S. decyzją nr [...] z dnia [...] marca [...] r. zmienił za zgodą stron decyzję nr [...] w części dotyczącej działek nr [...] i [...] stanowiących własność E. i K. małżonków C. oraz działki nr [...] stanowiącej własność Skarbu Państwa. W decyzji nr [...] wskazano, że działka nr [...] stanowiąca własność E. i K. małżonków C. ulega powiększeniu o [...] ha od strony zachodniej, granicę wschodnią tej działki stanowi linia łamana biegnąca wzdłuż ogrodzenia, a nowoprojektowana granica zachodnia przebiega w linii prostej. Ponadto z działki nr [...] J. i B. N. od strony wschodniej zostaje wydzielona działka nr [...] o powierzchni [...] ha jako własność [...] z przeznaczeniem do sprzedaży dla E. i K. małżonków C.. Pozostała część działki nr [...] oznaczona nr [...] o powierzchni [...] ha oraz działka nr [...] o powierzchni [...] ha stały się własnością J. i B. N.. Granica pomiędzy działkami nr [...] i [...] jest linią prostą równoległą do krawędzi drogi i oddaloną od niej o [...] m. Umową sporządzona w formie aktu notarialnego z dnia [...] września [...] r. Rep. A nr [...] E. C. nabył nieruchomość położoną we wsi Ł. o powierzchni [...] ha, oznaczoną jako działka nr [...], dla której założono księgę wieczystą nr [...] Zmianą nr [...] został ujawniony w ewidencji stan wynikający ze wskazanego aktu notarialnego, przez dopisanie działki nr [...] o powierzchni [...] ha, a ponadto na podstawie decyzji Wojewody [...] nr [...] oraz nr [...] ujawniono działki nr [...] o powierzchni [...] ha oraz nr [...] o powierzchni [...] ha.

Z treści pism skarżących składanych w toku postępowania administracyjnego, a także z obszernej treści skargi wynika, że zdaniem skarżących postanowienia i uzgodnienia wynikające z decyzji Wojewody [...] nr [...], zmieniającej wcześniejszą decyzję tego organu nr [...] w sprawie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów wsi Ł. w zakresie dotyczącym między innymi gospodarstwa skarżących, nie zostały w całości zrealizowane i prawidłowo odzwierciedlone w ewidencji gruntów. Zatem trafne jest stanowisko organu odwoławczego, że żądanie skarżących nie dotyczy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków w oparciu o nowe dokumenty, ale dokonanie – w oparciu o ponowną analizę dokumentów archiwalnych – korekty wpisów już dokonanych w przeszłości, które skarżący uważają za błędne. Wbrew intencjom skarżących ocena organu znajduje potwierdzenie także w treści pism skarżących składanych w postępowaniu przed Sądem. Można zauważyć, że w treści skargi skarżący wskazali między innymi na potrzebę sprostowania błędów w operatach geodezyjnych z lat [...], zdaniem skarżących sporządzonych niezgodnie z decyzjami Wojewody [...]. Ponadto w uzupełniającym skargę piśmie z dnia [...] lutego 2022 r. skarżący podnieśli, że w ich przypadku od czasu scalenia nie nastąpiły żadne zmiany w ewidencji gruntów i budynków, natomiast powinny zostać wykonane decyzje wydane przez Wojewodę [...]. Skarżący podnieśli, że materiały przyjmowane do zasobu ewidencyjnego nie są właściwie weryfikowane, a w takich przypadkach niezbędne jest cofanie się do dokumentów archiwalnych.

Natomiast, jak wyjaśniono już wyżej, na wniosek strony można wprowadzić do ewidencji gruntów i budynków jedynie zmiany nieaktualnych już danych wynikające z nowych zdarzeń prawnych. Nie jest zaś dopuszczalne w postępowaniu prowadzonym na wniosek dokonywanie korekty wcześniejszych wpisów na podstawie powtórnej oceny dokumentów archiwalnych.

Skarżący składając sprecyzowany wniosek nie przedstawili nowopowstałych dokumentów, które uzasadniałyby wprowadzenie zmian w figurujących już w ewidencji wpisach. Skarżący wraz z wnioskiem przedstawili natomiast kopię mapy sytuacyjnej w skali 1:1000 stanowiącą załącznik do decyzji Wojewody [...] nr [...].

Przy tym, jak zasadnie stwierdziły organy, treść złożonego przez skarżących załącznika mapowego i treść decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] marca [...] r. nie są ze sobą spójne. Mianowicie na złożonym przez skarżących załączniku mapowym wymieniona jest działka nr [...], która nie występuje w treści decyzji Wojewody. Także powierzchnia działki nr [...] została w treści załącznika określona na [...] ha, podczas gdy w decyzji nr [...] w odniesieniu do tej działki wskazano powierzchnię [...] ha. Ponadto powierzchnia działki nr [...] została w treści załącznika określona na [...] ha, a w treści decyzji na [...] ha.

W zasobie ewidencji gruntów znajduje się egzemplarz załącznika do decyzji Wojewody [...] nr [...] (k. 66 akt administracyjnych). Stanowiąca ten załącznik mapa obejmuje dane wymienione w treści decyzji i jak wynika z analizy dokonanej przez organy obu instancji, a także z zawartej w aktach informacji z rejestru gruntów w odniesieniu do działek nr [...], [...] oraz [...] (k. 160 akt), takie dane ujawnione są aktualnie w ewidencji gruntów. Jednocześnie dane ujawnione w ewidencji gruntów są zgodne z danymi ujawnionymi w księgach wieczystych prowadzonych dla przedmiotowych nieruchomości. Rację ma zatem organ odwoławczy stwierdzając, że wobec zgodności danych ujawnionych w ewidencji gruntów z danymi wynikającymi ze znajdujących się w zasobie ewidencji dokumentów, w okolicznościach sprawy nie może być mowy o błędzie o charakterze oczywistym, który mógłby podlegać sprostowaniu. Sąd podziela również wyrażone w zaskarżonej decyzji stanowisko, iż organy ewidencyjne nie były uprawnione do rozstrzygania, która z map dołączonych do akt niniejszego postępowania stanowi właściwy załącznik do decyzji nr [...] Wojewody [...], tym bardziej w postępowaniu prowadzonym na wniosek. Istniejące rozbieżności między danymi uwidocznionymi na przedmiotowych mapach w zakresie oznaczenia, a także powierzchni działek uzasadniają stwierdzenie, że mogłoby w takim przypadku dojść do wkroczenia w sferę prawa własności. Natomiast, jak wyjaśniono już wcześniej, organ ewidencyjny nie jest uprawniony do rozstrzygania sporów o własność. Postępowanie ewidencyjne nie jest postępowaniem, w którym mógłby być korygowany zakres prawa własności podmiotu ewidencyjnego. Jakiekolwiek uzasadnione wątpliwości dotyczące stanu prawnego nieruchomości nie pozwalają na prowadzenie postępowania w trybie administracyjnym służącym aktualizacji zapisów widniejących w ewidencji. W takiej sytuacji konieczne jest wszczęcie odpowiedniego postępowania przed sądem powszechnym, który jest władny rozstrzygać spory na tle stanu prawnego nieruchomości. W razie powstania sporu co do tego, czyją własnością jest nieruchomość ujawniona w ewidencji gruntów, powinno najpierw dojść do rozstrzygnięcia takiego sporu w drodze odpowiedniego procesu cywilnego, a dopiero potem do ujawnienia w operacie ewidencyjnym okoliczności wynikających z zapadłego w takim procesie wyroku. Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje bowiem poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 maja 2008 r., I OSK 719/07 oraz z dnia 24 lutego 2016 r., I OSK 1377/14).

Z omówionych przyczyn w prowadzonym na wniosek postępowaniu dotyczącym aktualizacji ewidencji gruntów nie mogły być uwzględnione żądania skarżących, postulujących naprawienie zaistniałych zdaniem skarżących błędów w ewidencji.

W związku ze zgłoszonym przez skarżących w piśmie z dnia [...] lutego 2022 r. wnioskiem o przesłuchanie stron, a także o przesłuchanie w charakterze świadków geodetów Z. S. i A. G. wymaga podkreślenia, że w świetle art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd administracyjny może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić jedynie dowody uzupełniające z dokumentów i to tylko wówczas, gdy jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Zatem wnioski skarżących o przeprowadzenie dowodów z przesłuchania stron i świadków nie podlegały uwzględnieniu. W sprawie nie występowały też określone w art. 106 § 3 p.p.s.a. wątpliwości, które wymagałyby wyjaśnienia.

Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę.