Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 629/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2011-06-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: art. 153
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7,77 par. 1 i art. 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Bator Sędziowie WSA Aldona Gąsecka –Duda WSA Ewa Rynczak (spr) Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi M. R., A. S., E. P., A. L. i M. J. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia 28 lutego 2011r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej M. R. kwotę 200 zł ( dwieście złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania .


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 31 sierpnia 2010r. znak: [....] Prezydent Miasta K. , działając na podstawie art. 112 ust. 4, art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j.: Dz. U. z 2010 r. Nr 102 póz. 651 ze zm.), art. 105 § 1 k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku M.R. i A.S ., umorzył postępowanie w sprawie o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomości oznaczone jako parcele l. kat. [....] o pow. 0,0254 ha obj. Lwh [....] [....] i l. kat. [....] o pow. 0,0594 ha obj. Lwh [....] będące własnością P.S. oraz l. kat. [....] o pow. 0,0911 ha obj. Lwh [....] będącą własnością M.H. wywłaszczone orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 24.02.1955 r. Nr [....] sprostowanym postanowieniem Naczelnika Urzędu Dzielnicowego [....] z dnia 28.05.1977 r. Nr [....] , które weszły w skład działek nr [....] i nr [....] obr. [....] jedn. ewid. [....] .

W uzasadnieniu organ l instancji podał, że w/w orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. , wydanym na podstawie art. 6 ustawy z dnia 29.12.1951 r. o zmianie dekretu z dnia 26.04.1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. z 1952 r. Nr 4, póz. 35) i art. 4 dekretu z dnia 07.04.1948 r. o wywłaszczeniu majątków zajętych na cele użyteczności publicznej w czasie wojny 1939-1949 (Dz. U. Nr 20, póz. 138 i Dz. U. z 1949 r. Nr 65, póz. 527), sprostowanym postanowieniem Naczelnika Urzędu Dzielnicowego [....] z dnia 28.05.1977 r. Nr [....] , została wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa na cele [....] Kolei [....] m.in. z parceli:

l. kat. [....] o całkowitej po w. 521 m2 obj. Lwh [....] będącej własnością P.S. część o pow. 80 m2,

l. kat. [....] o całkowitej pow. 4342 m2 obj. Lwh [....] będącej własnością P.S. część o pow. 254 m2,

l. kat. [....] o całkowitej pow, 877 m2 obj. Lwh [....] będącej własnością P.S. część o pow. 594 m2,

1

I. kat. [....] o całkowitej pow. 1421 m2 obj. Lwh [....] będącej własnością M.H. część o pow. 911 m2. W uzasadnieniu tego orzeczenia stwierdzono, iż Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. orzeka wywłaszczenie przedmiotowych nieruchomości ponieważ:

- zostały one zajęte w okresie od 01.09.1939 do 09.05.1945 na cele wymienione w art. 2 ust. 1 pkt a dekretu z dnia 07.04.1948 r., tj. na cele komunikacji publicznej (kolejowe)

były we władaniu Skarbu Państwa (PKP) w dniu 16.IV. 1948 r., tj. w dniu wejścia w życie dekretu z dnia 07.04.1948 r. oraz dotychczas i nadal są niezbędne dla celów PKP

zostały całkowicie zagospodarowane z funduszy publicznych oraz przystosowane do celów kolejowych.

Ponadto w w/w orzeczeniu wyjaśniono, iż wywłaszczenie polega zgodnie z postanowieniem art. 1 ust. 3 dekretu z dnia 07.04.1948r. na odjęciu prawa własności dotychczasowym właścicielom z dniom 09.05.1945r., a odszkodowanie za wyżej wymienione nieruchomości zostanie ustalone na wniosek stron osobnym orzeczeniem zgodnie z postanowieniem art. 7 ustawy z dnia z dnia 29.12.1951 r. o zmianie dekretu z dnia 26.04.1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. z 1952 r. Nr 4, póz. 35), tj. na podstawie przepisów dekretu z dnia 26.04.1949r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. z 1952 r. Nr 4, póz. 31).

Zgodnie z art. 33 ust. 1 dekretu z dnia 26.04.1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych wniosek o ustalenie odszkodowania za wywłaszczane nieruchomości każda ze stron (tj. wykonawca planu gospodarczego i osoby wywłaszczane) mogła złożyć do prezydium wojewódzkiej rady narodowej po zgłoszeniu wniosku o wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego, przy czym wykonawca planów gospodarczych mógł zgłosić wniosek o ustalenie odszkodowania równocześnie z wnioskiem o wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego. Natomiast w myśl art. 39 ust. 1 w/w dekretu wniosek o ustalenie odszkodowania powinien zostać złożony w terminie 3 lat od dnia, w którym orzeczenie o wywłaszczeniu stało się ostateczne pod rygorem przedawnienia roszczenia.

W związku z ustaleniem, iż wniosek o odszkodowanie z tytułu przedmiotowego wywłaszczenia został złożony po upływie terminu określonego w w/w przepisie Prezydent Miasta K. decyzją z dnia 11.12.2001 r. [....] odmówił ustalenia i wypłaty odszkodowania na rzecz spadkobierców P.S. i M.S. , z uwagi na przedawnienie roszczenia odszkodowawczego.

Na skutek odwołania Wojewoda [....] decyzją z dnia 27.03.2002 r. Nr [....] utrzymał decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia 11.12.2001 r. Nr [....] w mocy.

Decyzja Wojewody [....] została zaskarżona przez M.R. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który wyrokiem z dnia 13.03.2006 r. sygn. akt II SA/Kr 1122/02 uchylił decyzję Wojewody [....] oraz poprzedzającą ją decyzję organu l instancji. W uzasadnieniu wyroku sąd stwierdził, iż konstatacja organów orzekających w l i II instancji o przedawnieniu roszczenia odszkodowawczego pozostaje w oczywistej sprzeczności z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie. Zdaniem sądu z dołączonych dokumentów archiwalnych wynika, że po dacie wydania orzeczenia o wywłaszczeniu przez szereg lat toczyło się postępowanie odszkodowawcze. Brak jest w sprawie dokumentów w postaci orzeczeń odszkodowawczych, co mogłoby świadczyć o tym, że postępowanie to nie zostało dotychczas zakończone, a zatem roszczenie nie uległo by jeszcze przedawnieniu. Sprawa wymaga więc przeprowadzenia postępowania dowodowego i analizy dowodów. Po ponownym rozpoznaniu sprawy organ ustalił, że parcela:

-1. kat. [....] o pow. 521 m2 obj. Lwh [....] uległa podziałowi na parcelę l. kat. [....] o pow. 441 m2 i parcelę [....] o pow. 80 m2,

-1. kat. [....] o pow. 4342 m2 obj. Lwh [....] uległa podziałowi na parcele l. kat. [....] o pow. 3567 m2, l. kat. [....] o pow. 362 m2, l. kat. [....] o pow. 158 m2 i l. kat. [....] o pow. 253 m2,

-1. kat. [....] o pow. 877 m2 obj. Lwh [....] uległa podziałowi na parcelę l. kat. [....] o pow. 283 m2 i parcelę 1. kat. [....] o pow. 594 m2,

- l. kat. [....] pow. 1421 m2 obj. Lwh [....] uległa podziałowi na parcelę l. kat. [....] o pow. 510 m2 i l. kat. [....] o pow. 911 m2.

Zgodnie z wykazem synchronizacyjnym przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 30.04.2007r. pod numerem [....]

parcela I. kat. [....] o pow. 254 m2 weszła w skład działki nr [....] obr. [....] . Natomiast parcele I. kat. [....] o pow. 594 m2 i l. kat. [....] o pow. 911 m2 zgodnie z wykazem synchronizacyjnym przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 30.04.2007 r. pod numerem [....] weszły w skład działki nr [....] obr. [....].

Kwerenda archiwalnych akt wywłaszczeniowych przechowywanych przez Archiwum Zakładowego [....] Urzędu Wojewódzkiego w K. , Archiwum Państwowe w K. , Archiwum Zakładowe Starostwa Powiatowego w K. , Referat Archiwum Urzędu Miasta K. i Archiwum Zakładowe PKP [....] Linie [....] S.A. Oddział Regionalny w K. nie doprowadziła do odnalezienia decyzji o przyznaniu na rzecz P.S. i M.S. lub na rzecz ich spadkobierców odszkodowania za wywłaszczone orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z 24.02.1955 r. nieruchomości.

Pismem z dnia [....] .2007 r. strony niniejszego postępowania wycofały wniosek o odszkodowanie z tytułu wywłaszczenia parceli l. kat. [....] o pow. 0,0080 ha obj. Lwh [....] . W związku z tym Prezydent Miasta K. decyzją z dnia 16.10.2007 r. Nr [....] umorzył przedmiotowe postępowanie w części dotyczącej odszkodowania za w/w nieruchomość.

Dokonując oceny prawnej organ wskazał, że w obecnym stanie prawnym zasady i tryb ustalania odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości reguluje ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, która weszła w życie w dniu 01.01.1998 r. Zgodnie z art. 128 ust. 1 i art. 129 ust. 1 w/w ustawy wywłaszczenie własności nieruchomości, użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczanej odpowiadającym wartości tych praw ustalanym w decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości. Powyższe przepisy ustanawiają zasadę jednoczesności orzekania o wywłaszczeniu nieruchomości i ustaleniu z tego tytułu odszkodowania. Wyjątki od tej zasady przewiduje przepis art. 129 ust. 5 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który stanowi, iż starosta (prezydent miasta na prawach powiatu) wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, wydaje odrębną decyzję o odszkodowaniu m.in. w przypadku, gdy nastąpiło pozbawienie praw do nieruchomości bez ustalenia odszkodowania, a obowiązujące przepisy przewidują jego ustalenie.

W orzecznictwie pojawiły się wątpliwości interpretacyjne dotyczące przepisu art. 129 ust. 5 pkt 3, tj. czy w/w przepis obejmuje także stany faktyczne sprzed wejścia w życie w/w ustawy, czyli czy na jego podstawie można wydawać decyzje o odszkodowaniu w sprawach, w których wydano decyzję o wywłaszczeniu przed 01.01.1998 r., lecz bez ustalenia odszkodowania.

Zdaniem organu l instancji należy podzielić pogląd wyrażony w w/w wyrokach sądów administracyjnych, iż art. 129 ust. 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami nie ma zastosowania do zdarzeń sprzed wejścia w życie w/w ustawy, a tym samym brak jest obecnie podstaw prawnych do regulowania roszczeń odszkodowawczych w sprawach, w których przed 01.01.1998 r. wydano decyzję o wywłaszczeniu, lecz bez ustalenia odszkodowania. Do takiego stanowiska upoważnia m.in. ogólna zasada dotycząca obowiązywania aktu prawnego, zgodnie z którą akt prawny wchodzi w życie z dniem ogłoszenia albo w innym wskazanym terminie i ma zastosowanie do stanów faktycznych powstałych od tego dnia. Omawiana ustawa weszła w życie w dniu 01.01.1998 r., a żaden przepis nie rozszerzył zakresu obowiązywania art. 129 ust. 5.

Nadto organ podał, że stwierdzenia zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 13.03.2006 r. sygn. akt II SA/Kr 1122/02 odnoszą się przede wszystkim do kwestii przedawnienia roszczenia odszkodowawczego w trybie art. 39 ust. 1 dekretu z dnia 26.04.1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych i nie przesądzają o sposobie załatwiania niniejszej sprawy. Zatem z uwagi na fakt, iż przejęcie w/w nieruchomości nastąpiło przed 01.01.1998 r., tj. przed datą wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami, brak jest materialnoprawnej podstawy orzekania, a tym samym niniejsze postępowanie jest bezprzedmiotowe i jako takie podlega umorzeniu.

Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli M.R. , A.S. , E.P. , A.L. i M.S., zarzucając iż decyzja pomija fakt wszczęcia postępowania o zapłatę za przedmiotowe nieruchomości gruntowe pismem z dnia [....] 1947r. i trwający stan zawisłości w sprawie odszkodowania, stąd sprawa pozostaje w toku od ponad 60 lat. W ocenie skarżących skoro ustawa o gospodarce nieruchomościami milczy w kwestii intertemporalnej, to

ustawę nową należy stosować także co do stosunków zaistniałych wcześniej (zasada bezpośredniego działania ustawy nowej, od daty wejścia jej w życie).

Dalej skarżący wskazali, że Sąd w wyroku z dnia 13.03.2006 r. sygn. akt II SA/Kr 1122/02 potwierdził, że skarżący złożyli wniosek w odpowiednim czasie. Ponadto zarzucili, że organ nie wskazał, iż decyzja wywłaszczeniowa posiada walor ostateczności.

Decyzją z dnia 28 lutego 2011r. nr [....] , Wojewoda [....] , działając na podstawie art. 9a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j.: Dz. U, z 2010 r. Nr 102, póz. 651) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta K. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że zgodnie z art. 233 ustawy o gospodarce nieruchomościami sprawy wszczęte, lecz nie zakończone ostateczną decyzją przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, prowadzi się na podstawie jej przepisów. Zasada bezpośredniego działania przepisów nowej ustawy oznacza, że w sprawie wszczętej i nie zakończonej należy od dnia 1 stycznia 1998 stosować - jako prawo materialne - nową ustawę o gospodarce nieruchomościami. Organ wskazał dalej, że w przedmiotowej sprawie istotą jest udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy obecnie obowiązujące przepisy w ogóle przewidują możliwość wydania decyzji o odszkodowaniu za grunty wywłaszczone (przejęte) na rzecz Skarbu Państwa przed dniem wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami, za które nie wypłacono odszkodowania. W obecnym stanie prawnym instytucję wywłaszczenia nieruchomości, odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości oraz kwestię zwrotu wywłaszczonych nieruchomości reguluje ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z regulacją art. 129 ust. 5 pkt 3 tej ustawy - Starosta wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, wydaje od rębną decyzję o odszkodowaniu gdy nastąpiło pozbawienie praw do nieruchomości bez ustalenia odszkodowania, a obowiązujące przepisy przewidują jego ustalenie.

Orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 24 lutego 1955 r. nr [....] , zostały wywłaszczone na rzecz Skarbu Państwa na cele [....] Kolei [....] wskazane w decyzji l instancji nieruchomości będące własnością P.S. oraz M.S.

W odniesieniu do faktu, iż zgodnie z treścią w/w orzeczenia przejście prawa własności przedmiotowych nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa (w oparciu o postanowienia art. l ust. 3 dekretu z dnia 7 kwietnia 1948 r. o wywłaszczeniu majątków zajętych na cel użyteczności publicznej w czasie wojny 1939-1945) nastąpiło z dniem 9 maja 1945 r., zgodnie z linią orzeczniczą sądów administracyjnych, organ l instancji prawidłowo orzekł, że w przedmiotowej sprawie nie jest możliwe zastosowanie jako podstawy prawnej decyzji z dnia 31 sierpnia 2010 r. nr [....] przepisu art. 129 ust. 5 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

Powołanego wyżej przepisu art. 129 ust. 5 pkt 3 obecnie obowiązującej ustawy o gospodarce nieruchomościami nie stosuje się bowiem do stanów faktycznych mających miejsce przed wejściem w życie tej ustawy, a zatem do spraw, w których przed tą datą wydano decyzję o wywłaszczeniu albo przejęto nieruchomość na rzecz Skarbu Państwa bez ustalenia odszkodowania. Do takiego stanowiska upoważnia m.in. ogólna zasada dotycząca obowiązywania aktu prawnego - wchodzi on w życie z dniem ogłoszenia albo w innym wskazanym terminie i ma zastosowanie do stanów faktycznych powstałych od tego dnia. Skoro omawiana ustawa weszła w życie w dniu 1 stycznia 1998 r., a żaden jej przepis nie rozszerzył zakresu obowiązywania art. 129 ust. 5 powołanej ustawy na wzór jej art. 216 dotyczącego zwrotu nieruchomości (który stwierdza, że przepisy rozdziału 6 działu III niniejszej ustawy stosuje się odpowiednio do nieruchomości przejętych lub nabytych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie aktów prawnych wymienionych enumeratywnie w tym przepisie), to w zakresie ustalania odszkodowań (rozdział 5 działu III ustawy o gospodarce nieruchomościami) ma ona zastosowanie wyłącznie do stanów faktycznych zaistniałych od tej daty (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 9 sierpnia 2006 r. sygn. akt II SA/Rz 260/06, LEX nr 289085. Powyższą wykładnię podzielił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 maja 2009 r. sygn akt l OSK 710/08, wskazując ponadto, iż: "przepis art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. należy interpretować zgodnie z ogólną regułą stosowania ustawy do stanów faktycznych zaistniałych po jej wejściu w życie. Ponadto odwołując się do założenia racjonalności prawodawcy należy stwierdzić, że gdyby intencją ustawodawcy było objęcie zakresem tego przepisu także stanów faktycznych sprzed wejścia w życie ustawy, znajdowałoby to odzwierciedlenie w wyraźnym brzmieniu tego przepisu (...) należy przyjąć, iż powołany art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. obejmuje

swą dyspozycją jedynie wywłaszczenia, które nastąpiły w czasie jej obowiązywania, czyli począwszy od dnia 1 stycznia 1998 r."

Następnie organ wskazał, że z bezprzedmiotowością postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. mamy do czynienia m.in. wówczas, gdy brak podstaw prawnych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy, co ma miejsce w przedmiotowej sprawie

Na powyższe rozstrzygnięcie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wnieśli M.R. , A.S. , E.P. , A.L. i M.S. , podtrzymując zarzuty podniesione w odwołaniu. W szczególności skarżący podnieśli, że organy nie wykazały, że sprawa wywłaszczeniowe odszkodowawcza zakończyła się przed 1 stycznia 1998r. W związku z tym podniesiony został także zarzut naruszenia art. 107 § 3 w zw. z art. 11 i art. 140 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko oraz wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - zwanej dalej p.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem tj. zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego obowiązujących w dacie wydania zaskarżonego aktu. Wady postępowania administracyjnego, skutkujące koniecznością: uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności bądź wydania decyzji z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Natomiast w wypadku nieuwzględnienia skargi sąd w myśl art. 151 p.p.s.a. skargę oddala.

Skarga jest uzasadniona, gdyż zaskarżona decyzja, jak też decyzja organu l instancji naruszają prawo w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania ich z obrotu prawnego. Organy obu instancji naruszyły przepis postępowania art. 153 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, a nadto organ odwoławczy naruszył ogólne zasady postępowania wyrażone w art. 7 kpa, art.77 § 1 kpa, gdyż nie odniósł się do zarzutów podniesionych w skardze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznając uprzednio skargę w wyroku z dnia 13.03.2006 r. sygn. akt II SA/Kr 1122/02 uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując" na okoliczności faktyczne, które organ powinien był wziąć pod uwagę przy ponownym rozpoznaniu sprawy.

W myśl art. 153 p. p. s. a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd i organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że organ i sąd są związani wskazaniami zawartymi w cytowanym wyroku z dnia 13.03.2006 r. sygn. HSA/Kr 1122/02, przy ponownym rozpoznaniu sprawy.

Organy administracji obu instancji obecnie rozpoznając ponownie sprawę ustaliły, że wskazania w cytowanym wyżej wyroku odnoszą się do przedawnienia roszczenia i nie przesądzają o sposobie załatwienia sprawy i dlatego orzeczono jak w decyzjach. Takie stanowisko organów jest nieuzasadnione w kontekście wskazań sądu zawartych w tym wyroku z dnia 13.03.2006 sygn. HSA/Kr 1122/02. Zbędnym jest przytaczanie treści wskazań zawartych w uzasadnieniu tego wyroku. Należy tu podkreślić, że aby ocena prawna i wskazania sądu nie wiązały organu i sądu, to musi nastąpić zmiana stanu faktycznego lub prawnego sprawy. Takie okoliczności w niniejszej sprawie nie wystąpiły i organy tego nie wykazały w swoich uzasadnieniach decyzji. A zatem organ ponownie rozpoznając i rozstrzygając sprawę związany był oceną prawną i wskazaniami zawartymi w wyroku z dnia 13. 03.2006 r. sygn. IISA/Kr 1122/02. Tą oceną związany jest również sąd obecnie rozpoznający sprawę. Organ dopiero po zebraniu i rozpatrzeniu wszystkich istotnych okoliczności sprawy i dokonaniu oceny zebranego materiału dowodowego będzie mógł wskazać podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia zawartego w decyzji, rozstrzygając sprawę co do istoty.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze, to należy stwierdzić, że trafny jest zarzut iż organ nie wskazał iż decyzja wywłaszczeniowa posiada walor

ostateczności oraz, że nie odniesiono się do zaleceń wyroku tut. sądu z dnia 13.03.2006 r. sygn. USA/Kr 1122/02. Co do pozostałych zarzutów to sąd na obecnym etapie postępowania nie może się do nich odnieść, gdyż organy w sposób nieprawidłowy przeprowadziły postępowanie wyjaśniające, zebrany materiał dowodowy sprawy jest niepełny i wymaga uzupełnienia. Kontrola taka następuje dopiero po ustaleniu rzeczywistego stanu faktycznego sprawy w odniesieniu do którego mają znaleźć zastosowanie normy prawa materialnego w niewadliwie przeprowadzonym postępowaniu ( por. wyrok NSA z dnia 10.02. 1981 r., SA 910/80, ONSA 1981 r. nr 1, poz.7 oraz Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz pod red. T. Wosia WP LexisNexis W-wa 2005 r., str.145t.14).

Organ przy ponownie rozpoznaniu sprawy winien wziąć pod uwagę naprowadzone wyżej okoliczności sprawy.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt l wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 2002 r., Nr. 153, póz. 1270 ze zm.).

O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 cyt ustawy.