Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2081/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-05-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym; Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Dorota Wdowiak Asesor WSA Piotr Borowiecki Protokolant Aleksandra Borowiec-Krawczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2005 r. sprawy ze skargi R. F. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2004 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] maja 2004 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w K. nałożył na R. F. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą P. w B. karę pieniężną w łącznej wysokości 8.200 zł za nieprawidłowe działanie przyrządu kontrolnego (200 zł) i wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji (8.000 zł).

Podstawę faktyczną decyzji stanowiły wyniki kontroli przeprowadzonej w dniu [...] kwietnia 2004 r. na drodze krajowej nr [...] (odcinek [...]). Podczas tej kontroli kierowca J. F. prowadzący pojazd marki [...] o nr rej. [...] wraz z naczepą okazał do kontroli wykresówkę z dnia [...] kwietnia 2004 r., na której stwierdzono zbyt długi zapis urządzenia kontrolnego przez co kontrola była niemożliwa oraz nie okazał wypisu z licencji na wykonywanie transportu drogowego. Jako podstawę prawną decyzji wskazano przepisy art. 92 ust. 1, art. 92 ust. 1 pkt 2, art. 92 ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125, poz. 1371 z późniejszymi zmianami), lp. 1.11.9 ust. 2 lit a), lp. 1.1.1 załącznika o ustawy o transporcie drogowym oraz co do wykresówki art. 15 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE nr L 370 z 31.12.1985 r., P.0008-0021 str. 8 - dalej jako rozporządzenie Rady EWG Nr 3821/85).

Na skutek rozpoznania odwołania strony decyzją z dnia [...] września 2004 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego działając w oparciu o przepisy art. 5 ust. 1, art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1 cytowanej wyżej ustawy o transporcie drogowym oraz lp. 1.1.1, lp. 1.11.9 pkt 2 a załącznika do ustawy o transporcie drogowym, a także art. 3 i art. 15 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W ocenie Głównego Inspektora działanie organu pierwszej instancji było zgodne z prawem. W uzasadnieniu podkreślono, że skarżący rozpoczął działalność gospodarczą w dniu [...] października 2003 r., a zatem po wyjściu w życie ustawy o transporcie drogowym (1 stycznia 2002 r.). Warunkiem rozpoczęcia działalności w zakresie usług transportowych po wejściu w życie ustawy o transporcie drogowym było uzyskanie licencji. Co prawda strona przedstawiła w toku postępowania kopię licencji na wykonywanie transportu rzeczy nr [...], lecz wydaną w dniu [...] maja 2004 r. czyli już po dniu kontroli. Odnosząc się do zarzutów strony w zakresie podmiotu, który powinien być ukarany organ stwierdził, że zarówno art. 93 ust. 1, jak też art. 92 ustawy o transporcie drogowym jasno określają podmiot podlegający karze i jest nim przedsiębiorca, a nie kierowca prowadzący kontrolowany pojazd. Potwierdza to także treść art. 2 pkt 21 ustawy z dnia 20 czerwca 1999 r. prawo o ruchu drogowym, który stanowi, że kierowcą jest osoba uprawniona do kierowania pojazdem silnikowym, zaś przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego i jest stroną postępowania. Ponadto art. 87 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym nakłada na przedsiębiorcę obowiązek wyposażenia kierowcy w wymagane dokumenty, m.in. wykresówki. Natomiast zgodnie z art. 13 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 pracodawca i kierowcy są odpowiedzialni za czuwanie na prawidłowym funkcjonowaniem i odpowiednim użytkowaniem urządzeń rejestrujących. Odnosząc się do zarzutu zawartego w odwołaniu a dotyczącego stosowania przez organ rozporządzeń unijnych podkreślono, iż z chwilą przystąpienia Polski do Unii Europejskiej zostało przejęte całe ustawodawstwo unijne. Zarzut naruszenia przepisów art. 7 i art. 77 k.p.a. uznano za niezasadny stwierdzając, iż w przedmiotowej sprawie organ pierwszej instancji wypełnił swoje obowiązki wynikające z tych przepisów i zgromadził w aktach sprawy dowody, które były konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy.

W obszernej skardze do Sądu R. F., wnosząc o uchylenie decyzji podtrzymał w całości zarzuty szczegółowo opisane w odwołaniu, zaś skarga jest powtórzeniem zarzutów zgłoszonych w tym odwołaniu.

W skardze tej ponownie podnosi, iż podmiotem postępowania powinien być kierowca. Podnosi także brak podstaw prawnych do zastosowania rozporządzeń unijnych oraz nie wyjaśnienie sprawy i naruszenie art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a. Podkreśla, że organ nie przeprowadził czynności postępowania dowodowego mających na celu ustalenie czy przewóz drogowy wykonywany w dniu kontroli był realizowany jako transport drogowy czy też niezarobkowy przewóz drogowy na własne potrzeby. Ustaleń w tym zakresie nie zawiera protokół kontroli, zaś skarżący stwierdza w skardze, iż przewóz ten był przewozem na potrzeby własne.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi jako niezasadnej. Zaznaczył, że gdyby istotnie skarżący wykonywał przewóz w ramach przewozu na potrzeby własne, to nie posiadając licencji powinien legitymować się zaświadczeniem, o którym mowa w art. 33 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Uzupełniając swoją argumentację organ wskazał, że w chwili stwierdzenia nieprawidłowości obowiązek użytkowania urządzeń rejestrujących czas pracy kierowców wynikał z art. 35 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o czasie prawy kierowców, a więc ustawy, o której mowa w art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym.

Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Oznacza to, że sądy administracyjne sprawują kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i procesowym.

Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 – dalej jako p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi i powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę pod tym kątem Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przede wszystkim nie można podzielić stanowiska skarżącego w kwestii wyłączenia jego odpowiedzialności jako przedsiębiorcy wykonującego transport drogowy.

Przepis art. 4 pkt 15 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania obu decyzji stanowił, że przewoźnikiem drogowym jest przedsiębiorca uprawniony do wykonywania działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego zaś przepis art. 92 ust. 1 ustawy mówił, iż podlega karze pieniężnej ten, kto wykonuje transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne. Natomiast z definicji krajowego transportu drogowego, zawartej w art. 4 pkt. 1 ustawy wynika, że jest to podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju.

W sprawie niniejszej skarżący legitymuje się zaświadczeniem o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, gdzie jako przedmiot tej działalności figurują usługi transportowe.

Z kolei w dacie kontroli obowiązywały przepisy art. 93 ust. 1 i ust.4 ustawy o transporcie drogowym stanowiące, iż uprawnieni do kontroli mają prawo nałożyć na kontrolowanego karę pieniężną w drodze decyzji administracyjnej (ust.1) i dopuszcza się uiszczenie kary pieniężnej przez krajowego przedsiębiorcę w terminie 21 dni od dnia nałożenia kary (ust.4).

Zmiana ustawy o transporcie drogowym dokonana ustawą z dnia 23 lipca 2003 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw, która weszła w życie z dniem 28 września 2003 r. doprecyzowała przepis art. 93 ust.1 wprowadzając w miejsce sformułowania "kontrolowany" pojęcie przedsiębiorcy wykonującego transport drogowy lub przedsiębiorcy wykonującego przewozy na potrzeby własne.

Jednocześnie przepis art. 87 ust.3 ustawy nakładał na przedsiębiorcę odpowiedzialność za wyposażenie kierowcy wykonującego przewóz w wymagane dokumenty.

Analizując zatem cytowane wyżej przepisy trudno zaakceptować pogląd skarżącego, aby obowiązujące przepisy umożliwiały nałożenie kary pieniężnej na kierowcę. Cytowane przepisy uzupełniają się nawzajem i w żaden sposób nie upoważniają do twierdzenia, że podmiotem wykonującym transport drogowy i podlegającym w związku z tym karze pieniężnej na podstawie ustawy o transporcie drogowym jest kierowca pojazdu (jeśli oczywiście jednocześnie nie jest on przedsiębiorcą).

Dodatkowo wskazać trzeba, że art. 5 ustawy wymaga od przedsiębiorcy wykonującego transport drogowy uzyskania licencji, której skarżący w dniu kontroli nie posiadał, jak również, co słusznie podkreślono w odpowiedzi na skargę, nie przedstawił w sprawie zaświadczenia, o którym mowa w art. 33 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Należy podkreślić, że opisana wyżej nowelizacja ustawy o transporcie drogowym doprecyzowała niejasną kwestię obowiązku posiadania zaświadczenia, zwalniając z obowiązku uzyskiwania tego zaświadczenia przedsiębiorców mających uprawnienia do wykonywania transportu drogowego (vide art. 33 ust. 2 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym). Ponadto wskazać trzeba, iż skarżący, wezwany przez organ w dniu [...] maja 2005 r. do złożenia licencji lub zaświadczenia o wykonywaniu przewozów na potrzeby własne, złożył licencję. Dlatego też nie jest zasadny zarzut skarżącego odnoszący się do błędnych ustaleń organu w zakresie charakteru spornego przewozu. W ocenie Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy dawał organom administracji pełne podstawy do przyjęcia, że w chwili kontroli był wykonywany transport drogowy, nie zaś niezarobkowy przewóz drogowy na potrzeby własne. W tej sytuacji przedsiębiorcą wykonującym transport drogowy i podlegającym obciążeniu karą pieniężną za stwierdzone naruszenia przepisów był skarżący, czyli zaskarżona decyzja z tego punktu widzenia jest prawidłowa i nie narusza przepisów prawa materialnego.

Nie ma też racji skarżący kwestionując zastosowanie przez organ przepisów rozporządzenia Rady (EWG) skoro z dniem 1 maja 2004 r., czyli po dacie kontroli ale przed wydaniem decyzji, Polska stała się członkiem Unii Europejskiej. W uzasadnieniu decyzji kwestia ta została szczegółowo omówiona i Sąd te rozważania całkowicie podziela. Ponadto organ ma zawsze obowiązek stosowania przepisów obowiązujących w dacie wydania decyzji. Nie są zasadne zastrzeżenia skarżącego co do braku podstawy prawnej decyzji skoro w chwili stwierdzenia nieprawidłowości obowiązek użytkowania urządzeń rejestrujących czas pracy kierowców wynikał z art. 35 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o czasie pracy kierowców, czyli ustawy wymienionej w art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. z dnia 25 października 2001 r. Nr 123, poz.1354 z późn. zm.).

Kolejny zarzut, dotyczący braków uzasadnienia decyzji również nie zasługuję na uwzględnienie. Obie decyzje posiadają niezbędne elementy wymienione w art. 107 k.p.a. w szczególności uzasadnienie faktyczne i prawne. Dowodem na ujawnione uchybienia w zakresie czasy pracy kierowców jest protokół kontroli z dnia [...] kwietnia 2004 r. oraz sporządzone kserokopie wykresówek.

Z tych wszystkich względów na mocy art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu wymagającym jej uchylenia.