Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 375/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2015-06-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargi
Powołane przepisy: article: art. 188 par. 1 art. 179 par. 3 w w zw. z art. 207 par. 2 i w zw. z art. 235
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Maczewski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Bolesław Stachura,, Sędzia WSA Elżbieta Woźniak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 czerwca 2015 r. spraw ze skarg E. Polska Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowej z siedzibą w P. na decyzje Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. o numerach: - [...], - [...], - [...] w przedmiocie retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego oddala skargi.


UZASADNIENIE

Trzema decyzjami z dnia [...] r. nr: [...] [...] [...] Dyrektor Izby Celnej w S. utrzymał w mocy decyzje nr [...] z dnia 03.07.2014 r., nr [...] z dnia 08.07.2014 r. i nr [...] z dnia 11.07.2014 r., wydane przez Naczelnika Urzędu Celnego w S. Decyzjami tymi organ celny I instancji zaksięgował retrospektywnie E. P. S. z o.o. w P. kwoty długu celnego w wysokości:

1) [...] zł, stanowiącą sumę kwoty cła w wysokości [...] zł oraz kwoty ostatecznego cła antydumpingowego w wysokości [...] zł,

2) [...] zł, stanowiącą sumę kwoty cła w wysokości [...] zł oraz kwoty ostatecznego cła antydumpingowego w wysokości [...] zł,

3) [...] zł, stanowiącą sumę kwoty cła w wysokości [...] zł oraz kwoty ostatecznego cła antydumpingowego w wysokości [...] zł

- należne z tytułu importu tkaniny siatkowej o otwartych oczkach pochodzącej z C. R. L., objętej procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu na podstawie zgłoszeń celnych nr: [..] z 21.07.2011 r. [...] z 28.07.2011 r. i [...] z 05.08.2011 r.

Z uzasadnień decyzji organu odwoławczego i z akt spraw celnych wynika, że w ww. dniach A. C. S. Sp. z o.o., działająca z upoważnienia ww. importera (E. P. Sp. z o.o.), zgłosiła do procedury dopuszczenia do wolnego obrotu na podstawie dokumentów SAD o wskazanych wyżej numerach, siatkę z włókna szklanego (kod Taric 70195900 10), deklarując jako kraj pochodzenia M.

Wobec tego, że do ww. zgłoszeń celnych strona przedłożyła świadectwa pochodzenia Form A potwierdzające m. pochodzenie importowanego towaru, spełniające wymogi formalne określone w przepisach wykonawczych do WKC, na tej podstawie zastosowano w tych zgłoszeniach celnych preferencyjne stawki celne.

Pismem z dnia 12.11.2013 r. Dyrektor Izby Celnej w S. przekazał Naczelnikowi Urzędu Celnego w S., otrzymany z Departamentu Kontroli Celno-Akcyzowej i Kontroli Gier Ministerstwa Finansów, raport Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych OLAF nr [...] z dnia 12.04.2013 r., dotyczący uchylania się od płatności ceł antydumpingowych nałożonych na chińskie tkaniny z włókien szklanych poprzez ich przywóz z M. Wraz z raportem przekazany został Raport końcowy OLAF z dnia 02.05.2013 r. oraz zalecenia OLAF na temat działań, które należy podjąć w następstwie tego dochodzenia.

W ww. raporcie stwierdzono, że zwykłe i antydumpingowe cła na import tkanin siatkowych z włókien szklanych pochodzących z C. omijane były poprzez nieprawidłowe deklarowanie produktu w Unii Europejskiej jako posiadający preferencyjne pochodzenie z M. W celu potwierdzenia m. pochodzenia importerzy przedkładali nieprawidłowe, albo też podrobione certyfikaty pochodzenia Form A. Dochodzenie przeprowadzone przez Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych OLAF wykazało, że mechanizm oszustwa polegał na tym, iż wysyłane z C. tkaniny siatkowe z włókien szklanych transportowane były do Unii Europejskiej przez M., gdzie następowało przepakowywanie towaru lub po prostu zamienianie kontenerów, a następnie wysyłanie ich do UE ze świadectwem pochodzenia potwierdzającym preferencyjne pochodzenie z M.

OLAF zidentyfikował w sumie [...] takie przesyłki, wśród których znajdowały się także przesyłki obejmujące towar dopuszczony do wolnego obrotu na podstawie ww. zgłoszeń celnych.

W związku z ustaleniami zawartymi w ww. Raporcie OLAF Naczelnik Urzędu Celnego w S. trzema postanowieniami z dnia 22.04.2014 r. wszczął z urzędu postępowania celne w sprawie kontroli zgłoszeń celnych zawartych w ww. dokumentach SAD, na podstawie których objęto procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu siatkę z włókna szklanego pochodzącą z M.

Dnia 13.05.2014 r. z aktami spraw zapoznał się prezes zarządu spółki E. i oświadczył, iż przedłoży stosowne wyjaśnienia i zajmie stanowisko w tych sprawach. W tym też dniu wydano stronie kserokopie następujących akt spraw: Raportu z Misji nr [...] - 59 kart, Raportu końcowego - 15 kart, Noty wyjaśniającej - 7 kart, Zaleceń OLAF - 3 karty oraz Załącznika nr 11 - 2 karty.

Pismem z 16.05.2014 r. spółka E. wystąpiła do organu celnego o wydanie z akt spraw uwierzytelnionych odpisów wszystkich 24 załączników do raportu z misji OLAF ([...] ) zatytułowanego: Uchylanie się od płatności ceł antydumpingowych (ADD) na chińskie tkaniny z włókien szklanych z M. Postanowieniami z dnia 18.06.2014 r. organ celny odmówił włączenia jako dowodu do akt sprawy załączników nr 2-24 do tego Raportu, natomiast strona pismami z dnia 24.06.2014 r. wniosła zażalenia na te postanowienia. (Dyrektor Izby Celnej w S. postanowieniami z dnia 18.11.2014 r. stwierdził ich niedopuszczalność).

Postanowieniami z dnia 18.06.2014 r. organ I instancji wyznaczył stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie materiału dowodowego zebranego w toku tych postępowań.

Pismem z 24.06.2014 r. strona wystąpiła z wnioskiem o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów na okoliczność produkcji przez G. F. S. B. w 2011 r. siatek z włókna szklanego w M., które zostały sprzedane spółce E., tj. z zeznań trzech wskazanych osób z kierownictwa tego malezyjskiego podmiotu oraz z dokumentów (sporządzonych w języku angielskim), tj.: pisma G. F. S. B., stanowiącego odpowiedź na przeprowadzoną w 2012 r. kontrolę w fabryce oraz oświadczenia tego podmiotu z dnia 15.04.2014 r.

Organ I instancji postanowieniami z dnia 3, 8 i 11 lipca 2014 r. odmówił przeprowadzenia wnioskowanych dowodów z zeznań świadków.

Dnia 30.06.2014 r. do organu celnego wpłynęły pisma procesowe strony z dnia 27.06.2014 r.

Ww. decyzję o retrospektywnym zaksięgowaniu długu celnego z dnia 03.07.2014 r. organ celny I instancji doręczył stronie w dniu 04.07.2014 r., decyzję z 08.07.2014 r. – w dniu 14.07.2014 r., natomiast decyzję z 11.07.2014 r. – w dniu 15.07.2014 r.

Pismami z dnia 08.07.2014 r. organ poinformował stronę, iż pisma procesowe, które w dniu 30.06.2014 r. wpłynęły do kancelarii urzędu, składały się z jednej karty (na końcu której tekst urywa się w połowie zdania), nie zawierały danych pełnomocnika, ani nie zostało do nich załączone pełnomocnictwo. Z tego względu organ stwierdził, że do dnia uzupełnienia pisma i przedłożenia stosownego pełnomocnictwa przyjmuje, iż strona działa samodzielnie, we własnym imieniu.

Pismem z 18.07.2014 r. a następnie dwoma pismami z 25.07.2014 radca prawny K. M., pełnomocnik spółki E., wniósł odwołania od ww. trzech decyzji organu I instancji wraz z wnioskami o stwierdzenie niedopuszczalności wniesienia odwołań. Ponadto w pismach tych skarżący zawarł niesamoistne środki zaskarżenia na postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego w S. z dnia 18.06.2014 r. w przedmiocie odmowy włączenia jako dowodu do akt sprawy załączników nr 2-24 do raportu z misji OLAF nr [...] oraz z dnia 03.07.2014 r. w przedmiocie odmowy przeprowadzenia wybranych dowodów, zgłoszonych przez stronę w piśmie procesowym z 24.06.2014 r.

Zdaniem pełnomocnika strony, konieczność stwierdzenia niedopuszczalności odwołań wynika z braku przedmiotu zaskarżenia, gdyż zaskarżone decyzje nie zostały przez organ I instancji skutecznie doręczone, a tym samym nie weszły one do obrotu prawnego. Doręczono je bowiem stronie postępowania w sytuacji, gdy organ od 30.06.2014 r. dysponował pełnomocnictwem udzielonym przez stronę R. Ł. Tym samym skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem organu, że w dniu 30.06.2014 r. otrzymał niekompletne pismo strony.

Niezależnie od powyższego, zaskarżonej decyzji pełnomocnik strony zarzucił naruszenie szeregu przepisów postępowania, w tym artykułów: 122, 123 § 1, 179 § 3, 181, 187 § 1, 188, 191, 194 § 1 i 3, 197, 235 i in. Ordynacji podatkowej (dalej: O.p.) i wniósł o uchylenie decyzji w całości i umorzenie postępowania w sprawach, ewentualnie o uchylenie decyzji oraz postanowień w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji oraz uwzględnienia zgłoszonych przez stronę wniosków dowodowych.

Postanowieniami z 01.10.2014 r. organ II instancji powołał z urzędu tłumacza przysięgłego języka angielskiego w celu przetłumaczenia na język polski przedłożonych przez stronę ww. pism firmy G. F. S. B., a po otrzymaniu uwierzytelnionych tłumaczeń, postanowieniem z 14.11.2014 r. wyznaczył stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie materiału dowodowego, zebranego w toku postępowania.

Uzasadniając podjęte w sprawach rozstrzygnięcia, Dyrektor Izby Celnej w S. - w odniesieniu do zarzutu niedopuszczalności wniesienia odwołań wobec braku przedmiotu zaskarżenia - nie zgodził się z twierdzeniem strony, iż do ww. pism strony były dołączone pełnomocnictwa. Odebrana przesyłka zawierała bowiem tylko jedną stronę pisma, którego treść urywała się na zdaniu: "Informujemy, iż z dniem 27 czerwca 2014 r. dla niniejszego postępowania, ustanowiliśmy pełnomocnika (przesyłamy jednocześnie przy niniejszym piśmie oryginał udzielonego pełnomocnictw) w osobie Pana R.". W ocenie organu odwoławczego, korespondencja w urzędzie celnym została przyjęta zgodnie z obowiązującym trybem, wszystkie czynności zostały wykonane starannie, a na pismach zostały naniesione stosowne adnotacje. Nie ma więc podstaw do zaakceptowania stanowiska strony, że nadesłała kompletne pisma wraz z pełnomocnictwami.

Odnosząc się do kwestii doręczenia zaskarżonych decyzji organ odwoławczy przytoczył art. 145 O.p. i stwierdził, że w związku z faktem, iż w sprawach nie został skutecznie ustanowiony pełnomocnik organ celny prawidłowo doręczył te decyzje stronie postępowania – spółce E. P. Organ uznał więc za bezpodstawny wniosek strony o stwierdzenie niedopuszczalności odwołań.

Powołując się dalej na przepisy art. 78 ust. 2 i 3 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12.10.1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (zwanego dalej: WKC), organ wskazał na możliwość dokonywania kontroli dokumentów i danych handlowych dotyczących operacji przywozowych towarów objętych zgłoszeniem celnym i podejmowania przez organy celne niezbędnych działań w celu uregulowania sytuacji, biorąc pod uwagę nowe dane, którymi dysponują. Ponadto przytaczając art. 201 i art. 20 WKC organ wskazał, że w przypadku powstania długu celnego, wymagane zgodnie z prawem należności określane są na podstawie Taryfy Celnej Wspólnot Europejskich.

Dla przedmiotowego towaru, pochodzącego z M., zaklasyfikowanego do kodu TARIC 7019 59 00 10, Taryfa Celna WE przewidywała, na dzień przyjęcia ww. zgłoszeń celnych, stawkę celną erga omnes w wysokości 7% i stawkę celną preferencyjną w wysokości 3,5% - którą objęte były towary pochodzące m.in. z M. Możliwość zastosowania takich preferencji taryfowych zależna jest jednak od spełnienia następujących warunków: a) produkty zgłoszone do dopuszczenia do swobodnego obrotu w Unii Europejskiej są dokładnie tymi samymi produktami co wywiezione z kraju korzystającego, uznanego za kraj ich pochodzenia, b) pochodzenie zostało udokumentowane świadectwem pochodzenia na formularzu A wystawionym przez organy celne lub przez inne właściwe organy rządowe kraju korzystającego.

Wskazując na ww. Raport Europejskiego Biura ds. Zwalczania Oszustw OLAF (Raport końcowy nr OF/2011/0969 z dnia 02.05.2013 r. oraz Raport z Misji nr [...] z dnia 12.04.2013 r.), organ odwoławczy wyjaśnił, że Raport ten był efektem przeprowadzonej w M. misji, której uczestnikami byli urzędnicy OLAF, urzędnicy z R. C., N., R. oraz urzędów malezyjskich (Ministerstwo Handlu Międzynarodowego i Przemysłu, M. Urząd Celny, Zarząd Port Klang). Celem misji było przeprowadzenie wspólnego dochodzenia w sprawie domniemanego uchylania się od płatności zwykłych ceł oraz ceł antydumpingowych na import do Unii Europejskiej tkanin siatkowych o otwartych oczkach z włókien szklanych pochodzących z C. Republiki Ludowej. Tkaniny takie (objęte w UE kodami TARIC 7019 51 00 10 oraz 7019 59 00 10) pochodzące z C., objęte są bowiem zwykłym cłem w stawce 7% ad valorem oraz cłem antydumpingowym wynoszącym do 62,9%, w zależności od producenta produktu.

Przesłanką do przeprowadzenia misji OLAF były informacje z różnych źródeł, że c. producenci w związku z wprowadzeniem przez Unię Europejską w dniu 18.02.2011 r. ceł antydumpingowych na ww. towary pochodzące z C. utworzyli spółki pośredniczące w M., które zajmowały się przepakowywaniem chińskich tkanin siatkowych z włókien szklanych (lub po prostu zamienianiem kontenerów) oraz wysyłaniem ich do UE wraz z certyfikatami poświadczającymi m. preferencyjne pochodzenie. Zarzut powyższy potwierdzały statystyki handlowe ukazujące, że od marca 2011 r., czyli wkrótce po nałożeniu tymczasowych ceł antydumpingowych na tkaniny siatkowe pochodzące z C., w szybkim tempie wzrósł eksport tych towarów z M. do Unii Europejskiej. Odpowiednio wzrósł także import tkanin siatkowych z włókien szklanych z C. do M.

W ramach misji OLAF zebrał i przeanalizował m.in. informacje dostarczone przez: - Zarząd Port K. (M.), tj. wyciągi z rejestrów elektronicznych oraz procedury stosowane w przypadku towarów wchodzących i wychodzących zarówno z portu morskiego i Strefy Wolnego Handlu w Port K. (zwanej dalej FCZ), jak i Głównego Obszaru Celnego M.,

- udostępnione przez M. Urząd Celny listy przesyłek importowanych, przesyłek eksportowanych oraz zestawienia przesyłek przewożonych pomiędzy strefami wolnocłowymi, dotyczące tkanin siatkowych z włókien szklanych w okresie od 2009 r. do 2012 r.,

- dostarczoną przez Ministerstwo Handlu Międzynarodowego i Przemysłu M. (MITI) listę wszystkich certyfikatów GSP (świadectw pochodzenia Form A) wystawionych dla konkretnych spółek m. wskazanych przez OLAF.

Zgodnie z procedurami związanymi z wprowadzaniem i wyprowadzaniem towarów do i z FCZ (opisanymi w Nocie Wyjaśniającej, stanowiącej załącznik 1 do ww. Raportu z Misji) w Strefie tej surowo zabronione jest prowadzenie jakiejkolwiek formy działalności wytwórczej. Dozwolone jest jedynie proste działanie handlowe, takie jak handel, rozbijanie, pakowanie, przepakowywanie, sortowanie, klasyfikowanie, etykietowanie, ponowne etykietowanie lub naprawa towarów podlegających magazynowaniu lub tranzytowi. W FCZ stosowane są m.in. następujące procedury:

- ZB1 - wejście towarów do FCZ z zagranicy,

- ZB2 - wyjście towarów z zagranicy.

W przypadku, gdy towar przewożony jest pomiędzy FCZ, a Głównym Obszarem Celnym M. to musi być zadeklarowany M. Służbie Celnej. Procedury celne oznaczone są następująco:

- K1 - import towarów do Głównego Obszaru M.

- K2 - eksport towarów z Głównego Obszaru M.

- K8 - tranzyt towarów pomiędzy strefami wolnocłowymi lub wolnego handlu.

Wszystkie towary wchodzące do FCZ obejmowane są deklaracjami ZB1. Towary wychodzące z FCZ w Port K. za granicę rejestrowane są w rejestrze ZB2. Jeśli towary podlegające przeładunkowi opuszczają FCZ w Port K. (wywóz za granicę) to nadawca zobligowany jest złożyć deklarację ZB2, w której wskazuje numer deklaracji ZB1 (na podstawie której towary weszły do FCZ). Natomiast towary, które są eksportowane bezpośrednio z Głównego Obszaru Celnego M. przez FCZ na podstawie deklaracji K2 nie są rejestrowane ani w rejestrze ZB1, ani ZB2.

Tym samym Zarząd Portu K. jednoznacznie potwierdził, że gdy przesyłka zostaje zarejestrowana w rejestrze ZB1 i następnie w odpowiadającym mu rejestrze ZB2, to przesyłka taka nigdy nie była przenoszona z FCZ do Głównego Obszaru Celnego M.

Pomimo tej zasady, zespół realizujący misję OLAF zidentyfikował szereg przesyłek zarejestrowanych jednocześnie w rejestrach ZB1 (wejście do FCZ z C.), ZB2 (wyjście z FCZ do Unii Europejskiej) oraz K2 (eksport z Głównego Obszaru Celnego M. do Unii Europejskiej). Taka podwójna rejestracja przesyłek (w rejestrze ZB1 i ZB2 i dodatkowo K2) jest sprzeczna z procedurami, gdyż przesyłki takie nigdy nie znajdowały się w Głównym Obszarze Celnym M. (zarejestrowanie w ZB1 i ZB2) i nie mogły podlegać procedurze eksportowej (K2).

Wśród danych ZB2 zespół OLAF zidentyfikował 744 przesyłki (kontenery) tkanin siatkowych z włókien szklanych, które zostały wysłane do 18 Państw Członkowskich UE (w tym do P.). Następnie dokonano zestawienia danych ZB1 (importowych) dotyczących tkanin siatkowych z włókien szklanych przesyłanych z C. do FCZ w Port K. w M. z danymi ZB2 (eksportowymi) dotyczącymi tkanin siatkowych z włókien szklanych wysyłanych z FCZ do Unii Europejskiej. Zestawienia dokonano korzystając z numeru referencyjnego ZB1. W ten sposób ustalono, że wszystkie 744 kontenery z tkaninami siatkowymi z włókien szklanych pochodziły z C.

Zestawienia te zawarto w Załączniku 4 do Raportu (z którego wyciąg został załączony do akt sprawy). W tym zestawieniu znajdują się dane dotyczące towarów, objętych przedmiotowymi zgłoszeniami celnymi.

Ponadto M. Urząd Celny dostarczył listę przesyłek ze wskazaniem numerów kontenerów, wyeksportowanych z Głównego Obszaru Celnego M. do Unii Europejskiej. Lista ta została zestawiona przez kontrolerów OLAF z listą przesyłek zarejestrowanych w bazie danych przeładunkowych ZB1/ZB2 i okazało się że 322 przesyłki były jednocześnie zarejestrowane w bazie ZB1/ZB2 i K2 - co jest niezgodne z ww. procedurami. Przyjęto, że deklaracje eksportowe K2 dla towarów, które nie były rzeczywiście eksportowane z obszaru celnego M., sporządzane były w celu wprowadzenia władz w błąd dla uwiarygodnienia malezyjskiego pochodzenia tkanin siatkowych i uzyskania certyfikatów GSP preferencyjnego pochodzenia.

Na podstawie takich ustaleń OLAF stwierdził, że [...] ton tkanin siatkowych z włókien szklanych w 744 różnych kontenerach wymienionych w załączniku 4 pochodzi z C. Tkaniny siatkowe przesyłano z C. do FCZ w Port K. i po przeładowywaniu wysyłano do Unii Europejskiej. Nie poddano ich żadnej czynności przetwarzania lub wytwarzania w FCZ w Port K. Niektóre z tych przesyłek zostały również nieprawidłowo zadeklarowane M. Urzędowi Celnemu do wyeksportowania, w konsekwencji czego zarejestrowano je jako eksport z obszaru celnego M. Takie działania miało na celu wprowadzenie w błąd urzędów i uzyskanie m. pochodzenia.

Ostatecznie OLAF dokonał - w oparciu o numery kontenerów - zestawienia przesyłek zgłoszonych przez Państwa Członkowskie z odpowiednimi danymi z rejestrów przeładunkowych ZB1/ZB2 (załącznik 19 do Raportu).

Poza ogólnymi wnioskami z Misji OLAF przedstawił dodatkowe ustalenia dotyczące poszczególnych eksporterów m. Dla firmy G. F. (kontrahenta spółki E. P.) ustalono m.in., że wyeksportowała ona do UE [...] ton tkanin siatkowych z włókien szklanych (246 kontenerów), a MITI wystawiło dla niej 276 certyfikatów GSP preferencyjnego pochodzenia z i. Według natomiast M. Urzędu Celnego, G. F. zadeklarowała wywóz do UE [...] ton tkanin siatkowych. Ustalono, że [...] ton z powyższej ilości zrejestrowane było równolegle w rejestrze ZB1/ZB2 prowadzonym w FCZ w Port K. Oznacza to, że związane z tymi przesyłkami deklaracje wywozu K2 nie odzwierciedlają rzeczywistych transakcji i że utworzono je wyłącznie dla uwiarygodnienia m. pochodzenia w celu wyłudzenia świadectw preferencyjnego pochodzenia.

Ponadto na podstawie sprawozdania z wizyty przeprowadzonej przez MITI w firmie stwierdzono, że jeżeli było prowadzone jakikolwiek przetwarzanie tkanin siatkowych przez G. F., to ograniczone ono było do powlekania niepowleczonych tkanin siatkowych z włókien szklanych. Proces taki nie byłby jednak wystarczający, aby nadać preferencyjne pochodzenie z M.

Porównując przesyłki zgłoszone przez Państwa Członkowskie jako przesyłki importowane od G. F. z danymi rejestrów przeładunkowych ZB1/ZB2 prowadzonymi przez FCZ w Port K. OLAF ustalił, że 202 kontenery tkanin siatkowych z włókien szklanych zostały poddane przeładunkowi z C. (Załącznik 19 Raportu), natomiast 44 kontenery nie zostały odnalezione w rejestrach danych przeładunkowych ZB1/ZB2 (Załącznik 21 Raportu). Biorąc pod uwagę wszystkie zebrane dowody OLAF stwierdził, że przesyłki wymienione w Załączniku 19 mają c. pochodzenie i podlegają cłom zwykłym i antydumpingowym.

Na podstawie materiałów zebranych i sporządzonych przez OLAF (zawartych w załącznikach 4 i 19 do Raportu – których przetłumaczone wyciągi zostały dołączone do akt sprawy) organ celny I instancji ustalił (i szczegółowo przedstawił w uzasadnieniu decyzji), m.in. przez tożsame numery kontenerów, że przesyłki objęte procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu na podstawie trzech ww. zgłoszeń celnych mają c. pochodzenie. Towary te zostały pierwotnie przywiezione z C. do M. i wprowadzone do FCZ w Port K., gdzie zostały zarejestrowane w ewidencji ZB1. Następnie towary po przeładowaniu do innych kontenerów zostały wysłane do P., co zostało odnotowane w ewidencji ZB2 (w której widnieje odniesienie do ewidencji ZB1). W tych zestawieniach zgodna jest także ilość towaru i opakowań (palet), jego opis oraz port przeznaczenia. Różny jest jedynie dostawca towaru. W obu ewidencjach ZB1 (odbiorca) i ZB2 (nadawca) widnieje firma S. L. (M) SDN BHD. Natomiast w zgłoszeniu celnym, jak i w załączonych do niego dokumentach eksporterem jest firma G. F.. Rozbieżności te wynikają z zastosowanego mechanizmu obchodzenia ceł antydumpingowych, co zostało opisane w treści raportu. Pomimo takiej rozbieżności udało się śledczym OLAF ustalić, na podstawie numerów kontenerów, opisu produktów i odbiorcy, że przesyłki zarejestrowane na obu listach są tymi samymi.

Organ celny zauważył, że z Raportu OLAF wynika ponadto, iż firma G. F. dokonywała właśnie takiej nieprawidłowej rejestracji przesyłek w obu ww. rejestrach, więc zasadne jest twierdzenie, że działania tej firmy miały na celu uwiarygodnienie m. pochodzenia i wyłudzenia certyfikatów preferencyjnego pochodzenia dla towaru rzeczywiście pochodzącego z C.

Skoro zatem przesyłki zawierające siatkę z włókna szklanego objęte procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu na podstawie przedmiotowych zgłoszeń celnych zostały jednoznacznie zidentyfikowane w Raporcie OLAF jako pochodzące z C. R. L., dlatego – w ocenie organu celnego - w dniu objęcia procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu tych przesyłek należało zastosować elementy kalkulacyjne dla towaru klasyfikowanego do kodu TARIC 7019 59 00 10, pochodzącego z C. R. L.

Organ wyjaśnił dalej, iż zgodnie art. 201 WKC dług celny w przywozie powstaje w wyniku dopuszczenia do obrotu towaru podlegającego należnościom przywozowym, powstaje w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego a dłużnikiem jest zgłaszający. Kwota należności celnych przywozowych, zgodnie z art. 214 ust. 1 WKC, jest określana na podstawie elementów kalkulacyjnych właściwych dla towaru w chwili powstania długu celnego. Stosownie natomiast do art. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz Wspólnej Taryfy Celnej (Dz.Urz. WE L nr 256 z 07.09.1987 r. ze zm.), Komisja ustanawia Zintegrowaną Taryfę Wspólnot Europejskich zwaną TARIC, która zaspokaja wymogi Wspólnej Taryfy Celnej. Taryfa ta opiera się na Nomenklaturze Scalonej i obejmuje m.in. stawki celne i inne opłaty przywozowe i wywozowe, włączając zwolnienia celne i preferencyjne stawki celne dla konkretnych towarów w przywozie lub wywozie.

Na dzień powstania przedmiotowego długu celnego Zintegrowana Taryfa Celna ustanowiła dla towaru zaklasyfikowanego do kodu Taric 7019 59 00 10, pochodzącego z ChRL szczególny środek wspólnotowy wymieniony w załączniku II pkt 5 - Cła antydumpingowe i wyrównawcze, tj. cło antydumpingowe ostateczne. Cła te pobiera się niezależnie od ceł, podatków i innych opłat zwykle nakładanych na przywóz.

Odnosząc się do zaskarżonych w odwołaniu postanowień organu I instancji z 18.06.2014 r. o odmowie włączanie jako dowodu do akt spraw załączników nr 2-24 do raportu z misji OLAF oraz z 03.07.2014 r. o odmowie przeprowadzenia wybranych dowodów, zgłoszonych przez stronę w piśmie z 24.06.2014 r., organ II instancji wyjaśnił, iż Europejski Urząd ds. Spraw Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) został ustanowiony Decyzją Komisji z dnia 28 kwietnia 1999 r. (Dz. Urz. L 136 z dnia 31.05.1999 r., str. 20). Działalność Biura OLAF w zakresie prowadzonych dochodzeń reguluje rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady Nr 1073/1999 z dnia 25 maja 1999 r. dotyczące dochodzeń prowadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) (Dz. Urz. L 136 z dnia 31.05.1999r., str. 1). Na zakończenie dochodzenia prowadzonego przez Urząd, opracowuje on raport określający ustalony stan faktyczny, możliwe straty finansowe oraz wyniki dochodzenia, włącznie z zaleceniami na temat działań, jakie należy podjąć (art. 9 rozporządzenia). Raport jest sporządzany z uwzględnieniem wymogów proceduralnych przewidzianych przez prawo krajowe danego Państwa Członkowskiego. Raport taki stanowi dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym Państwa Członkowskiego, w którym istnieje konieczność ich wykorzystania, w taki sam sposób i na takich samych warunkach jak administracyjne raporty sporządzane przez krajowych, administracyjnych kontrolerów. Podlegają one takim samym zasadom oceny, jak te mające zastosowanie do administracyjnych raportów sporządzanych przez krajowych administracyjnych kontrolerów i mają one taką samą wartość (art. 9 ust. 2).

Powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28.08.2013 r., sygn. akt I GSK 519/12, organ wskazał, że aneksy do raportu OLAF dokumentują jedynie przebieg misji, a raport jest podsumowaniem tego co zostało ustalone w trakcie misji. Jest to pełny dokument obejmujący informacje zawarte w załącznikach, stanowi on kwintesencję przeprowadzonej przez OLAF misji. Opisując zawartość raportu OLAF stanowiącego podstawę wszczęcia przedmiotowych postępowań i jego załączników, organ odwoławczy stwierdził, że analiza treści raportu pozwoliła na ustalenie, które informacje znajdujące się w załącznikach są niezbędne do podjęcia rozstrzygnięć w sprawach. Takie dane znajdują się w załączniku 1 i 11 oraz w załączniku 4 i 19.

Załącznik 1 to Nota wyjaśniająca, w której szczegółowo opisano procedury obowiązujące w Strefie Wolnego Handlu Portu K., co pozwoliło na wyjaśnienie procederu obchodzenia ceł antydumpingowych. Załącznik 11 to sprawozdanie z wizyty w firmie G. F., która odbyła się w 2011 r., natomiast zestawienia zawarte w Załącznikach 4 i 19 jednoznacznie identyfikują przesyłki, które zostały wprowadzone do Portu K. z C. i w stanie niezmienionym wysłane do UE. Ze względu na to, że załączniki te obejmują setki przesyłek, sporządzono z nich wyciągi zawierające dane dotyczące towaru, objętego przedmiotowymi zgłoszeniami celnymi.

Pozostałe załączniki zawierają dane niedotyczące bezpośrednio tych spraw. Są to przede wszystkim informacje na temat przesyłek wyeksportowanych z malezyjskiego obszaru celnego oraz opisy wizyt w przedsiębiorstwach, które nie uczestniczyły w transakcjach związanych z przedmiotowymi przesyłkami.

Wskazane wyżej dokumenty stanowiły podstawę do wszczęcia przedmiotowych postępowań, a w ich treści zawarto wszelkie ustalenia dokonane podczas przeprowadzonej przez biuro OLAF kontroli. W toku tych postępowań organ celny przy ustaleniu stanu faktycznego opierał się na treści raportu, nie zaś załączników - z wyjątkiem ww. wymienionych, które zostały stronie udostępnione. Zdaniem organu odwoławczego, zasadnie więc organ celny odmówił stronie włączenia jako dowodu do akt sprawy załączników 2-24 – z tym zastrzeżeniem, że organ ten sporządził wyciągi z tych załączników, w których były informacje dotyczące przesyłek objętych przedmiotowymi zgłoszeniami. Prawidłowo więc nie załączał wydruków całości tych załączników, gdyż znajdują się w nich informacje dotyczące innych firm objętych postępowaniem OLAF.

W ocenie organu odwoławczego materiał dowodowy w postaci raportu z misji OLAF, raportu końcowego, Noty wyjaśniającej (załącznik 1) oraz przygotowanych przez organ wyciągów z załączników 4 (zestawienie ewidencji ZB1 i ZB2) i 19 (lista importów, które zestawiono z danymi rejestrów przeładunkowych ZB1/ZB2) stanowią wystarczającą podstawę do podjęcia rozstrzygnięcia. Informacje w nich zawarte są jednoznaczne, logiczne i pełne. Pozwalają one bezsprzecznie stwierdzić, iż towar będący przedmiotem niniejszych postępowań, nie jest uprawniony do traktowania preferencyjnego jako towar malezyjski i w rzeczywistości posiada c. pochodzenie.

Reprezentant spółki w dniu 13.05.2014 r. zapoznał się ze wszystkimi ww. dowodami, które stanowiły podstawę rozstrzygnięć. W tym samym dniu otrzymał on kserokopie: raportu z Misji, Raportu końcowego, Noty wyjaśniającej, załącznika 11, zaleceń OLAF. W aktach sprawy, z którymi się zapoznał znajdowały się także wyciągi z załączników 4 i 19.

Odnosząc się natomiast do zarzutów związanych z odmową przeprowadzenia wnioskowanych dowodów organ odwoławczy przywołał brzmienie art. 188 § 1 O.p. i stwierdził, że skuteczność prawna żądania strony w przedmiocie przeprowadzenia określonego dowodu, uzależniona jest od spełnienia dwóch przesłanek: 1) okoliczność jaka ma zostać udowodniona wnioskowanym środkiem dowodowym musi mieć znaczenie dla sprawy, 2) nie może być to okoliczność udowodniona innym dowodem. Złożony w dniu 26.06.2014 r. wniosek spółki E. P. o przeprowadzenie m.in. dowodów z zeznań trzech wskazanych osób z kierownictwa G. F. S. B. na okoliczność produkcji przez tę spółkę w 2011 r. siatek z włókna szklanego w M., które zostały sprzedane spółce E., został zasadnie oddalony przez organ celny, gdyż okoliczność, na którą strona wskazuje wnosząc o przeprowadzenie dowodu, została udowodniona innymi dowodami. Dochodzenie OLAF w sposób jednoznaczny potwierdziło bowiem, że część towarów importowanych przez Spółkę posiada c. pochodzenie, a część nie posiada preferencyjnego pochodzenia z M. Jednocześnie organ zwrócił uwagę, że raport OLAF należy traktować tak samo, jak wszelkiego rodzaju protokoły z kontroli przeprowadzonych przez organy administracji polskiej, a więc jak dokument urzędowy w rozumieniu art. 194 § 1 O.p.

Organ odwoławczy wyjaśnił przy tym, że ustalenia zawarte w raporcie OLAF jednoznacznie identyfikują przesyłki dopuszczone do wolnego obrotu na podstawie przedmiotowych zgłoszeń celnych jako pochodzące z C. Zostały one wprowadzone do wolnego obszaru celnego P. K. w M., a następnie w stanie niezmienionym wyeksportowana do Unii Europejskiej. Istnieje zatem pewność, że przedmiotowa tkanina siatkowa nie znajdowała się na obszarze celnym M. i nie mogła zostać poddana żadnym czynnościom w firmie G. F. S. B. Tym samym zeznania pracowników tej firmy nie mają znaczenia dla niniejszych spraw.

Odnosząc się do zarzutu bezkrytycznego przyjęcia wiarygodności raportu OLAF organ II instancji powołując się na przepisy art. 180 i art. 194 § 1 O.p. stwierdził, że w realiach rozpatrywanych spraw raport OLAF został sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami, przez powołane i uprawnione do tego organy władzy publicznej, a zatem niewątpliwie stanowi on zagraniczny dokument urzędowy. Polskie organy celne nie miały zaś podstaw do kwestionowania wyników tego raportu. Także przedstawione przez stronę dowody nie mogły stanowić podstawy zanegowania treści zawartych w raporcie. Istotne jest przy tym to, że w raporcie zostało jednoznacznie wykazane, iż przedmiotowe towary zostały przywiezione z C. i bez wprowadzania na obszar celny M. - gdzie znajduje się siedziba G. F. - w stanie niezmienionym wywieziony do UE.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 179 § 3 O.p. przez wydanie decyzji, mimo toczącego się postępowania zażaleniowego dotyczącego postanowień z dnia 18.06.2014 r. o odmowie włączenia załączników 2-24 do akt spraw organ II instancji wskazał, że przepis ten dotyczy znajdujących się w aktach sprawy dokumentów zawierających informacje niejawne, a także innych dokumentów, które organ podatkowy wyłączy z akt sprawy ze względu na interes publiczny. Taka sytuacja nie miała miejsca w sprawach i dlatego niezasadne jest twierdzenie strony, iż organ winien był wydać postanowienie w trybie art. 179 § 3 O.p., na które służy zażalenie. Postanowienie z dnia 18.06.2014 r. zostało bowiem wydane na podstawie art. 216 w związku z art. 122, art. 180, art. 187, art. 188 O.p. Zgodnie natomiast z art. 236 § 1 O.p. na wydane w toku postępowania postanowienie służy zażalenie, gdy ustawa tak stanowi. Postanowienie, na które nie służy zażalenie strona - zgodnie z art. 237 O.p. - może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji. Na ww. postanowienia rozstrzygające kwestię dowodów przepisy nie przewidują samoistnego środka zaskarżenia w postaci zażalenia i środek taki stronie nie przysługiwał. Dodatkowo organ odwoławczy wyjaśnił, że w związku ze złożonymi zażaleniami na te postanowienia Dyrektor Izby Celnej w S. postanowieniami z dnia 18.11.2014 r. stwierdził niedopuszczalność zażaleń. Postanowienia te strona zaskarżyła do sądu administracyjnego.

W ocenie organu II instancji, wydanie przez organ celny decyzji, pomimo złożenia przez stronę zażaleń na postanowienia z dnia 18.06.2014r., nie narusza przepisów prawa.

W odniesieniu do zarzutu braku wyjaśnienia w raporcie OLAF, czy świadectwa pochodzenia potwierdzające m. pochodzenie importowanego towaru zostały unieważnione, czy też nadal znajdują się w obrocie prawnym (a więc czy nadal obowiązuje domniemanie ich prawdziwości), organ odwoławczy stwierdził, że faktycznie przedłożone przez stronę świadectwa pochodzenia Form A spełniały wymogi formalne określone w art. 97 1 RWKC i jako takie było podstawą zastosowania preferencji taryfowych określonych w art. 66 RWKC, jednakże organy celne kraju przywozu, zgodnie z art. 97t RWKC upoważnione są do przeprowadzenia późniejszych weryfikacji takich świadectw. W toku postępowania, zakończonego sporządzeniem Raportu [...] uczestniczyły władze M., tj. przedstawiciele Ministerstwa Handlu Międzynarodowego i Przemysłu (zwanego MITI), odpowiedzialnego za wystawianie i weryfikację świadectwa preferencyjnego pochodzenia. We wnioskach z dochodzenia jednoznacznie wykazano, że tkanina siatkowa o otwartych oczkach z włókien szklanych, która została dostarczona do Unii Europejskiej w ramach przesyłek wymienionych w załączniku 4 do Raportu posiada chińskie pochodzenie. Do części z tych przesyłek załączone zostały certyfikaty Form A potwierdzające m. preferencyjne pochodzenie, jednakże zostały one uzyskane przez wprowadzenie w błąd organu wydającego dokument pochodzenia. W celu ich wyłudzenia niektóre z przesyłek były nieprawidłowo deklarowane M. Urzędowi Celnemu do wyeksportowania, w konsekwencji czego zarejestrowano je jako eksport z Głównego Obszaru Celnego M. Wyłącznym celem takich deklaracji było wprowadzenie w błąd urzędów i uzyskanie m. pochodzenia dla towarów, które w rzeczywistości pochodziły z C. Działania firm, polegające na deklarowaniu innych nadawców zarządowi Portu K. i innych M. Urzędowi Celnemu i MITI, uniemożliwiły władzom m. wykrycie systemu oszukańczych praktyk. Taki mechanizm oszustwa stosowany był także przez firmę G. F. w przypadku wysyłek dla firmy E. P. Sp. z o.o.

Powyższe ustalenia zostały dokonane przy udziale władz M., które zgodnie z art. 97t RWKC uprawnione są do prowadzenia późniejszych weryfikacji dowodów pochodzenia oraz na podstawie ust. 6 były zobowiązane do przeprowadzenia odpowiedniego dochodzenia w trybie pilnym. Udział w tym dochodzeniu przedstawicieli OLAF był także uprawniony, gdyż zgodnie z ostatnim zdaniem ust. 6, Wspólnota może uczestniczyć w prowadzonych dochodzeniach.

Należało zatem uznać, że świadectwa pochodzenia Form A zostały wystawione w oparciu o nieprawdziwe dane, zawierają nieprawidłowe informacje odnośnie pochodzenia towaru i jako takie nie mogą stanowić podstawy przyjęcia malezyjskiego pochodzenia w zgłoszeniach celnych i zastosowania preferencyjnej stawki celnej.

W zakresie zarzutów dotyczących ustaleń poczynionych przez OLAF oraz przez organ I instancji, zawierających ocenę działania firmy G. F., w szczególności prowadzonej tam produkcji tkanin siatkowych, organ II instancji stwierdził, że zarzutów tych nie można odnieść do stanu faktycznego rooznawanych spraw. Jednoznacznie bowiem zostało wykazane, że towary objęte procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu w Unii Europejskiej na podstawie przedmiotowych zgłoszeń celnych były pochodzenia c. Towary te nie zostały wprowadzone na obszar celny M., nie mogły więc być przedmiotem jakiegokolwiek przetworzenia w firmie G. F.

Z tych samych powodów informacje zawarte w przedłożonych przez stronę przy pismach z 24.06.2014 r. dokumentach sporządzonych przez firmę G. F., tj. odpowiedzi tej firmy na wizytę i zarzuty zespołu prowadzącego dochodzenia oraz oświadczenie dotyczące produkcji tkanin siatkowych (sporządzonych w języku angielskim – przetłumaczonych w postępowaniu odwoławczym), nie miały wpływu na rozstrzygnięcia zapadłe w sprawach.

W skargach do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie E. P. Sp. z o.o. Spółka komandytowa (po zmianie nazwy) zaskarżonym decyzjom organu II instancji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy:

1) art. 228 § 1 pkt 1 O.p. w zw. z art. 247 § 1 pkt 3 O.p. poprzez ich niezastosowanie i uznanie, że nie zachodzi stwierdzenie niedopuszczalności wniesienia odwołania, w sytuacji gdy decyzje organu I instancji nie zostały skutecznie doręczone skarżącemu, a tym samym nie weszły one do obrotu prawnego i w konsekwencji decyzje organu odwoławczego zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa;

2) art. 122 O.p. w zw. z art. 194 § 1 i 3 w zw. z art. 188 O.p. w zw. z art. 235 O.p. poprzez uznanie przez organ odwoławczy, że skoro raport OLAF ma moc dokumentu urzędowego, to jego treść jest niewzruszalna i tym samym oddalenie wniosków dowodowych skarżącego, w sytuacji gdy przepisy O.p. przewidują możliwość przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentom urzędowym, a związane z dokumentem urzędowym domniemania mają charakter wzruszalny;

3) art. 187 § 1 O.p. w zw. z art. 123 § 1 O.p. poprzez uznanie, że załączniki nr 2-24 do raportu OLAF nr [...] nie stanowią elementu materiału dowodowego w sprawie, w sytuacji gdy załączniki te stanowią integralną część raportu OLAF i tym samym stanowią również materiał dowodowy w sprawie;

4) art. 181 O.p. w zw. z art. 188 O.p. w zw. z art. 235 O.p. poprzez uznanie, iż wnioski dowodowe skarżącego o przeprowadzenie dowodów z zeznań świadków na okoliczność produkcji siatek w M. należy oddalić, gdyż okoliczności te zostały udowodnione innymi dowodami, w sytuacji gdy organ uznał, że siatki były produkowane w C.;

5) art. 179 § 3 O.p. w zw. z art. 207 § 2 O.p. w zw. z art. 235 O.p. poprzez uznanie, że organ I instancji był uprawniony do wydania decyzji pomimo toczących się postępowań zażaleniowych w przedmiocie odmowy wydania skarżącemu uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy, w sytuacji gdy organ był zobowiązany do uprzedniego uzyskania ostatecznych rozstrzygnięć w postępowaniach zażaleniowych, które miałyby wpływ na treść głównego rozstrzygnięcia, tj. na treść decyzji;

6) art. 122 O.p. w zw. z art. 187 § 1 O.p. w zw. z art. 191 O.p. w zw. z art. 235 O.p. poprzez pominięcie przez organ okoliczności, że:

- raport OLAF opiera się w przypadku skarżącego na sprawozdaniu MITI z marca 2012 r., w sytuacji gdy produkcja siatek dla skarżącego odbywała się w 2011 r., a więc zakończyła się na kilka miesięcy przed kontrolą MITI, a w myśl art. 214 WKC kwota należności jest określana w chwili powstania długu celnego, a więc zgłoszenia celnego,

- pracownicy OLAF podczas przeprowadzonej misji w M. w dnia 10-18 stycznia 2013 r. nie przeprowadzili wizyty w siedzibie G. F. SDN BHB, ani nie rozmawiali z jej pracownikami, a bezkrytycznie oparli się na sprawozdaniu MITI z marca 2012 r., w sytuacji gdy w innych spółkach, objętych dochodzeniem, przeprowadzili wizyty i rozmawiali z jej pracownikami, co miało wpływ na bezpośrednie uzyskanie informacji o miejscu produkcji siatek,

- nie zweryfikowano, czy świadectwa pochodzenia zostały kiedykolwiek unieważnione w odpowiedniej procedurze administracyjnej prawa malezyjskiego, czy też nadal znajdują się w obrocie prawnym, co wywołuje odpowiednie skutki prawne;

7) art. 122 O.p. w zw. z art. 187 § 1 O.p. w zw. z art. 197 § 1 O.p. w zw. z art. 235 O.p. poprzez pominięcie przez organ odwoławczy okoliczności, że organ I instancji uznał, iż maszyny uwidocznione na nagraniu video i zdjęciach przedłożonych przez skarżącego, nie służą do tkania, w sytuacji gdy organ I instancji nie dysponuje jakimikolwiek wiadomościami specjalnymi, dotyczącymi maszyn do produkcji siatek, w szczególności rozróżniania maszyn tkackich od maszyn zajmujących się innym procesem technologii;

8) art. 122 O.p. w zw. z art. 191 O.p. w zw. z art. 169 § 1 O.p. w zw. z art. 4 pkt 3 i art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim poprzez uznanie przez organ odwoławczy, iż uchybienie organu I instancji polegające na niewezwaniu skarżącego do uzupełnienia wniosków dowodowych poprzez przedłożenie tłumaczeń przysięgłych dokumentów, sporządzonych w języku angielskim, nie miało wpływu na wynik sprawy gdyż:

- organ I instancji w sposób dowolny przetłumaczył dokumenty, a z treści decyzji nie wynikało, w jakim stopniu osoba tłumacząca je posługuje się językiem angielskim, a w takim przypadku tłumaczenie mogło być zależne od umiejętności posługiwania się przez taką osobę językiem angielskim, co mogło mieć zasadniczy wpływ na finalny odbiór tych dokumentów przez organ I instancji i w konsekwencji na jego rozstrzygnięcie,

- wezwanie skarżącego do uzupełnienia opisywanego braku formalnego wniosku dowodowego (z uwzględnieniem ewentualnego podwójnego awizowania), zlecenie przygotowania tłumaczeń przysięgłych przez skarżącego, a następnie ich wysłanie wraz z pismem przewodnim do organu I instancji spowodowałoby, iż organ I instancji wydałby decyzję po upływie terminów przedawnienia, a w takiej sytuacji organ I instancji byłby zobowiązany wydać decyzję o umorzeniu postępowania celnego;

9) art. 121 § 1 O.p. w zw. z art. 122 O.p. w zw. z art. 123 § 1 O.p. w zw. z art. 187 § 1 O.p. w zw. z art. 235 O.p. poprzez pominięcie przez organ odwoławczy okoliczności, że organ I instancji przeprowadził postępowanie w sposób arbitralny, wybiórczy, zmierzający wyłącznie do zapobieżenia przedawnieniu zobowiązania celnego, czym organ I instancji nadużył obowiązujące go przepisy prawa, w sytuacji gdy obowiązkiem organów jest wydanie decyzji po wnikliwym przeprowadzeniu postępowania dowodowego, w szczególności gdy strona wykazuje aktywność dowodową, realizując zasadę czynnego udziału w postępowaniu celnym, niezależnie od zbliżającego się terminu przedawnienia.

Podnosząc takie zarzuty skarżąca Spółka wniosła o:

1) stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w całości, ewentualnie o jej uchylenie w całości,

2) stwierdzenie, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości,

3) dopuszczenie i przeprowadzenie, na podstawie art. 106 § 3 PPSA, dowodów z dokumentów, wskazanych w uzasadnieniu skargi na okoliczności tamże podniesione

4) zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych oraz opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa.

W obszernym uzasadnieniu skarg Spółka na wstępie wskazała na rażące naruszenie prawa przez organ odwoławczy przez wydanie decyzji II-instancyjnych, w sytuacji gdy w obrocie prawnym brak jest decyzji organu I instancji w tym zakresie.

Skarżąca stwierdziła, że postępowanie organów obu instancji były rażąco sprzeczne z obowiązującą w 2014 r. instrukcją kancelaryjną dla wszystkich urzędów celnych i izb celnych w Polsce, wprowadzoną zarządzeniem Ministra Finansów nr 43 z dnia 24 grudnia 2003 r. w sprawie wprowadzenia instrukcji kancelaryjnej i rzeczowego wykazu akt oraz instrukcji w sprawie organizacji i zakresu działania archiwów zakładowych w izbach celnych i składnic akt w urzędach celnych oraz zasad postępowania z materiałami archiwalnymi i dokumentacją niearchiwalną w administracji celnej. Wprowadzona z dniem 1 stycznia 2004 r. instrukcja kancelaryjna, stanowiąca załącznik nr 1 do tego zarządzenia, obowiązująca do 31 grudnia 2014 r., stanowiła bowiem, że: - po otwarciu i wyjęciu zawartości przesyłki należy sprawdzić, czy (...) do pisma została dołączona, podana w nim ilość załączników (§ 27 ust. 3 pkt 2 Instrukcji); - każdą stwierdzoną niezgodność należy zanotować na piśmie lub na kopercie, którą dołącza się do pisma. Brak załączników należy również odnotować na piśmie (§ 27 ust. 4 Instrukcji).

Wobec powyższego bezzasadnie organ odwoławczy żądał od organu I instancji wyjaśnienia stosowanego obiegu dokumentów, skoro zostało to ustalone w wiążącej dla tych organów Instrukcji, przede wszystkim jednak wskazany przez ten organ obieg dokumentów w sposób rażąco odbiegał od tej Instrukcji. Stwierdzając zatem brak załączników (w tym pełnomocnictwa) przy pismach strony z 27.06.2014 r., pracownik organu celnego był zobowiązany "zanotować każdą niezgodność, w tym również: brak załączników" – czego jednak nie uczynił. Zdaniem Skarżącej, nie ulega zatem wątpliwości, iż brak jakichkolwiek adnotacji na ww. strony świadczy o tym, że pisma te były kompletne oraz zawierały wszelkie niezbędne załączniki - w przeciwnym razie sporządzone byłyby odpowiednie adnotacje według postanowień Instrukcji. Świadczy to o celowym wprowadzeniu w błąd Skarżącej oraz Sądu, celem ukrycia wielu nieprawidłowości czynionych przez organy celne w przedmiotowych postępowaniach. Niezależnie od tych twierdzeń, które stanowią wystarczającą przesłankę do uznania kompletności pism strony z 27.06.2014 r., Skarżąca podniosła, że decyzje organu I instancji zostały wysłane do niej po 3 lipca 2014 r., a więc po upływie co najmniej 3 dni od uzyskania przez organ I instancji pełnomocnictw od Spółki. Tym samym (w myśl art. 145 § 2 O.p.) pisma należało doręczać pełnomocnikowi a nie bezpośrednio stronie. Wprawdzie pismami z 08.07.2014 r. (doręczonymi 14.07.2014 r.) organ celny poinformował Spółkę, iż jej pisma z 27.06.2014 r. o ustanowieniu pełnomocnika i przesłaniu oryginałów pełnomocnictw były niekompletne, jednak Skarżąca się z tym nie zgadza, gdyż wysłała organowi I instancji kompletne pisma wraz z załącznikami.

Ponadto Skarżąca zauważyła, że w razie otrzymania przez dany organ niekompletnego pisma, wzywa on wnoszącego to pismo do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia (art. 169 § 1 O.p.), przy czym na postanowienie o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia przysługuje zażalenie (art. 169 § 4 O.p.), a następnie skarga do sądu administracyjnego. Takiego postanowienia organ I instancji nie wydał, co – zdaniem Skarżącej - oznacza również implicite, iż opisywane pisma z 27.06.2014 r. były kompletne. W ocenie Spółki, zdziwienie budzi też fakt, że informację o rzekomo niekompletnych pismach strony organ sporządził dopiero 08.07.2014 r. (które zakomunikował i doręczył Spółce dopiero 14.07.2014 r., podczas gdy pierwsza zaskarżona decyzja organu I instancji została wydana w dniu 03.07.2014 r. (doręczona już następnego dnia, tj. 04.07.2014 r.). Również brak odniesienia się organu odwoławczego do kwestii braku wezwania przez organ I instancji do uzupełnienia braków formalnych pism strony, może świadczyć, iż organ odwoławczy, wolał przemilczeć tę kwestię, przyznając implicite rację Skarżącej. Nie ulega zatem wątpliwości, iż Spółka złożyła kompletne pisma o ustanowieniu pełnomocnika, o czym świadczą zarówno pocztowe dowody doręczenia przesyłek, brak adnotacji na pismach, jak i całość okoliczności towarzyszących i brak reakcji organu I instancji na rzekomą niekompletność pism. Biorąc więc pod uwagę fakt, iż instytucja skuteczności doręczeń stanowi jeden z najistotniejszych elementów postępowania podatkowego (celnego), to wszelkie niejasności, wątpliwości winny zostać rozpoznane na korzyść Skarżącej – co znajduje oparcie w orzecznictwie sądów administracyjnych (wyroku NSA z 06.05.2011 r. sygn. akt I FSK 655/10, Legalis nr 352229). Tym samym należy stwierdzić nieważność zaskarżonych decyzji, gdyż zostały one wydane z rażącym naruszeniem prawa.

Zdaniem Skarżącej, organy obu instancji naruszyły też przepisy postępowania przez uznanie, iż skoro raport OLAF ma moc dokumentu urzędowego, to jego treść jest niewzruszalna, co uzasadniało oddalenie wniosków dowodowych strony. W orzecznictwie wskazuje się bowiem, że domniemania związane z treścią raportu OLAF można obalić. Spółka składając szereg środków dowodowych zamierzała więc wzruszyć obowiązujące raport OLAF domniemania. Niestety, organy zignorowały złożone przez stronę wnioski dowodowe, a priori uznając je za bezzasadne, tymczasem przeprowadzone wnioski dowodowe (zgłoszone po analizie załączników do raportu OLAF) wykazałyby produkcję siatek w M., a nie w C.

Naruszeniem przepisów postępowania było również uznanie przez organy celne, iż załączniki nr 2-24 do raportu OLAF nie stanowią elementu materiału dowodowego w ww. sprawach, przy czym równocześnie uznały, że niektóre informacje znajdujące się w załącznikach są niezbędne do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie (w załączniku nr 1 i 11 oraz w załączniku nr 4 i 19). Zdaniem Skarżącej, aby można było skutecznie odnieść się do treści raportu OLAF, a następnie skutecznie go zakwestionować, należy w pierwszej kolejności poznać i zweryfikować załączniki do tegoż raportu. Na szczególną uwagę zasługuje chociażby załącznik nr 11, który zawiera sprawozdanie z wizyty w G. F., podmiotu, u którego Spółka zamawiała towary. Skoro Skarżąca nie ma wglądu do tego sprawozdania, niemożliwym jest jego analiza oraz wskazanie jego ewentualnych niedokładności, nieścisłości i przeciwdowodów, które niweczyłyby treść załącznika nr 11 do raportu OLAF. Uniemożliwianie zapoznania się z informacjami, znajdującymi się w załącznikach do raportu OLAF, w oparciu o które organy wydały decyzje stanowi naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym.

Organ odwoławczy naruszył też art. 181 w zw. z art. 188 i w zw. z art. 235 O.p. uznając, iż wnioski dowodowe strony o przeprowadzenie dowodów z zeznań świadków na okoliczność produkcji siatek w M. należy oddalić, gdyż okoliczności te zostały udowodnione innymi dowodami, w sytuacji gdy organ uznał, iż siatki były produkowane w C. Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik spraw, gdyż zeznania świadków naświetliłyby nowe okoliczności, bądź dokumenty, w których posiadaniu są wyłącznie świadkowie.

Istotnym naruszeniem przepisów postępowania było też wydanie decyzji pomimo toczących się postępowań zażaleniowych w przedmiocie odmowy wydania stronie odpisów z akt spraw. Organ odwoławczy całkowicie zignorował fakt, iż decyzje w postępowaniu podatkowym (celnym) mogą być wydane wyłącznie po zakończeniu wszystkich postępowań wpadkowych, które mogą mieć wpływ na postępowanie dowodowe, i tym samym w konsekwencji na treść decyzji.

Organ ten pominął też okoliczność, że raport OLAF opiera się w przypadku Skarżącej na sprawozdaniu MITI z marca 2012 r., w sytuacji gdy produkcja siatek dla niej odbywała w 2011 r. MITI przeprowadziło więc kontrolę dopiero po upływie kilku miesięcy od dnia wyprodukowania ostatniej partii towarów. Ponadto organ pominął okoliczność, że pracownicy OLAF podczas przeprowadzonej misji w M. w dniach 10-18 stycznia 2013 r. nie przeprowadzili wizyty w siedzibie G. F. S. B., ani nie rozmawiali z jej pracownikami, a bezkrytycznie oparli się na sprawozdaniu MITI z marca 2012 r. W takiej zaś sytuacji raport OLAF jest obarczony dużą wadą, gdyż de facto obrazuje on działania MITI, a nie OLAF, których nie było.

Zdaniem Skarżącej, organ odwoławczy pominął też okoliczność, że nie zweryfikowano, czy świadectwa pochodzenia zostały kiedykolwiek unieważnione w odpowiedniej procedurze administracyjnej prawa malezyjskiego, tym samym, implicite organ przyznał, że świadectwa te nie zostały unieważnione do chwili obecnej, zatem są ważne i obowiązuje domniemanie ich prawdziwości, gdyż są one dokumentami urzędowymi.

Ponadto, mimo braku wiadomości specjalnych, organy celne uznały, że maszyny, uwidocznione na nagraniu video i zdjęciach, przedłożonych przez Spółkę, nie służą do tkania. Wyłącznie dowód z opinii biegłego, posiadającego odpowiednie wiadomości specjalne, może doprowadzić do charakterystyki uwidocznionych na tych materiałach maszyn, które, w ocenie Skarżącej, są wystarczającym dowodem na produkcję siatek w M.

Organ odwoławczy naruszył też art. 122 w zw. z art. 191 w zw. z art. 169 § 1 O.p. w zw. z art. 4 pkt 3 i art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim uznając, że niewezwanie Spółki do uzupełnienia wniosków dowodowych poprzez przedłożenie tłumaczeń przysięgłych dokumentów, sporządzonych w języku angielskim, nie miało wpływu na wynik spraw. W ocenie Skarżącej, uchybienie to miało istotny wpływ na wynik spraw, gdyż: 1) organ I instancji w sposób dowolny przetłumaczył dokumenty, co miało zasadniczy wpływ na finalny odbiór tych dokumentów przez organ i w konsekwencji na jego rozstrzygnięcie, 2) wezwanie Spółki do uzupełnienia tego braku formalnego wniosku dowodowego (z uwzględnieniem ewentualnego podwójnego awizowania), zlecenie przygotowania tłumaczeń przysięgłych przez stronę, a następnie ich wysłanie do organu I instancji spowodowałoby, iż organ wydałby decyzje po upływie terminów przedawnienia, a w takiej sytuacji organ I instancji byłby zobowiązany wydać decyzje o umorzeniu postępowań celnych. Podobnie stałoby się, gdyby to organ I instancji zlecił sporządzenie tłumaczenia przysięgłego tych dokumentów. Terminy przedawnienia przedmiotowych zobowiązań celnych upływały bowiem odpowiednio: 21.07.2014 r., 28.07.2014 r. i 05.08.2014 r.

W tym zakresie Skarżąca wskazała na orzecznictwo, w którym uznano, że naruszenie art. 200 § 1 O.p. ma istotny wpływ na wynik danej sprawy, jeżeli jego zastosowanie spowodowałoby upływ terminów przedawnienia.

Naruszenia art. 121 § 1, art. 122, art. 123 § 1 i art. 187 § 1 w zw. z art. 235 O.p. Skarżąca upatruje w tym, iż organ I instancji przeprowadził postępowania w sposób arbitralny, wybiórczy, zmierzający wyłącznie do zapobiegnięcia przedawnienia zobowiązań celnych, czym nadużył obowiązujących go przepisów prawa, w sytuacji gdy obowiązkiem organów jest wydanie decyzji po wnikliwym przeprowadzeniu postępowania dowodowego, w szczególności gdy strona wykazuje aktywność dowodową, realizując zasadę czynnego udziału w postępowaniu celnym, niezależnie od zbliżającego się terminu przedawnienia.

W odpowiedziach na skargi Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie wniósł o ich oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach.

Na rozprawie w dniu 18.06.2015 r. Sąd postanowił połączyć sprawy z ww. skarg o sygn. akt I SA/Sz 375/15, I SA/Sz 376/15 i I SA/Sz 377/15 do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia oraz prowadzić je dalej pod wspólną sygnaturą I SA/Sz 375/15.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie u z n a ł, co następuje:

Skargi nie zasługiwały na uwzględnienie.

Odnosząc się na wstępie do zarzutu, że zaskarżone decyzje wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa, tj. art. 228 § 1 pkt 1 przez jego niezastosowanie, w sytuacji, gdy zachodziła konieczność stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia odwołań, stwierdzić należy, że zarzut ten nie jest zasadny.

Zgodzić się należy ze Skarżącą, że w sytuacji, gdy organ celny stwierdził, że jej pisma procesowe z 27.06.2014 r. (otrzymane przez organ 30.06.2014 r.) były niekompletne i nie zawierały danych pełnomocnika i pełnomocnictw, to fakt ten (brak załączników) powinien być – zgodnie z ww. Instrukcją – odnotowany na tych pismach i na kopertach. Takich adnotacji jednak nie dokonano. W związku z tym, mimo podnoszonych przez organ odwoławczy argumentów mających świadczyć o niekompletności tych pism, należy również zgodzić się ze Skarżącą, że organy nie wykazały (udowodniły) w sposób prawem przewidziany (adnotacją na pismach) tego faktu. Uprawdopodobniając fakt załączenia pełnomocnictw, Spółka przy piśmie z 18.07.2014 r. (wpływ do organu 21.07.2014 r.) nadesłała dowody uiszczenia w dniu 07.07.2014 r. opłat skarbowych od pełnomocnictw udzielonych dla R. Ł. Nie mogąc więc tej wątpliwości rozstrzygać na niekorzyść Skarżącej, należało zatem uznać – jak twierdzi Spółka – że pisma te były kompletne, a zatem decyzje organu I instancji (w myśl art. 145 § 2 O.p.) powinny być wysyłane pełnomocnikowi Spółki. Wysłanie decyzji bezpośrednio Spółce stanowi więc naruszenie wskazanego przepisu.

W ocenie Sądu, naruszenie takie w okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie mogło być jednak uznane za mogące mieć wpływ na wynik sprawy. Wskazać należy, że Spółka w dniu 16.07.2014 r. ustanowiła (innego) pełnomocnika (radcę prawnego K. M.), który w terminach ustawowych wniósł odwołania od doręczonych Spółce decyzji. Pełnomocnik ten brał czynny udział w postępowaniu odwoławczym, składając obszerne pismo stanowiące odpowiedź na stanowisko organu I instancji wyrażone w piśmie przysyłającym odwołania do organu II instancji. Równocześnie Spółka w dniu 10.07.2014 r. ustanowiła także innego pełnomocnika do przeglądania akt i sporządzania ich fotografii, który skorzystał z tych uprawnień w dniu 21.07.2014 r.

Uznać więc należy, że skierowanie decyzji organu I instancji bezpośrednio do Spółki w żaden sposób nie naruszyło jej praw procesowych, w szczególności prawa do obrony i czynnego udziału w postępowaniu. W tym zakresie Sąd podziela szeroko prezentowany w orzecznictwie pogląd, że okoliczność, iż doręczenie było wadliwe i nastąpiło z oczywistym naruszeniem art. 145 § 2 O.p., bowiem strona ustanowiła pełnomocnika w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, którego pominięto przy doręczaniu, nie może być utożsamiana z brakiem doręczenia decyzji (vide: wyroki NSA: z 19.08.2008 r., I FSK 283/07, z 13.07.2009, I FSK 476/08 i z 27.07.2010 r., I GSK 826/09).

Nie można więc zgodzić się z zarzutem skargi, iż decyzje organu I instancji nie weszły do obrotu prawnego i dlatego organ II instancji powinien z tego powodu stwierdzić niedopuszczalność odwołań.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 122 O.p. w zw. z art. 194 § 1 i 3 w zw. z art. 188 i w zw. z art. 235 O.p. przez oddalenie wniosków dowodowych Spółki z uwagi na to, że skoro raport OLAF ma moc dokumentu urzędowego, to jego treść jest niewzruszalna, zauważyć należy, że zawarta w tym zakresie w zaskarżonej decyzji argumentacja przekonująco wykazała, iż zebrane przez OLAF dowody omówione w obu raportach w sposób jednoznaczny potwierdziły, iż towary objęte przedmiotowymi zgłoszeniami celnymi zostały wyprodukowane w C. Rację ma Skarżąca, że przepisy O.p. przewidują możliwość przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentom urzędowym, a związane z dokumentem urzędowym domniemania mają charakter wzruszalny, jednak zasadnie organ odwoławczy wskazując na przepis art. 188 § 1 O.p. stwierdził, że konieczność przeprowadzenia określonego dowodu, uzależniona jest od tego aby okoliczność jaka ma zostać udowodniona wnioskowanym środkiem dowodowym miała znaczenie dla sprawy, a ponadto nie może być to okoliczność udowodniona innym dowodem. Nieuwzględnienie przez organ celny wniosku Spółki o przeprowadzenie dowodów z zeznań trzech osób z kierownictwa firmy G. F. na okoliczność produkcji przez tę spółkę w 2011 r. siatek z włókna szklanego w M., nie może więc być uznane za naruszenie ww. przepisów postępowania mogące mieć wpływ na wynik sprawy, w sytuacji, gdy fakt wyprodukowania przedmiotowych towarów w C. został w sposób jednoznaczny udowodniony dowodami zebranymi w postępowaniu prowadzonym przez OLAF, w szczególności dokumentami przedstawionymi przez zarząd wolnego obszaru celnego Port K. Fakt ten został też potwierdzony przez firmę S. L. (M) SDN BHD, nadawcę tego towaru z C. Uznać więc należy, że w takiej sytuacji zeznania pracowników firmy G. F. nie mogły stanowić skutecznego przeciwdowodu wobec ustaleń zawartych w dokumencie urzędowym (raporcie OLAF).

Sąd nie uwzględnił też zarzutu naruszenia art. 187 § 1 w zw. z art. 123 § 1 O.p. przez uznanie, że załączniki nr 2-24 do raportu OLAF nr [...] nie stanowią elementu materiału dowodowego w sprawie, w sytuacji gdy załączniki te stanowią integralną część raportu OLAF. Wprawdzie istotnie postanowieniami z 18.06.2014 r. (odrębnie skarżonymi przez stronę) organ I instancji, odpowiadając na wniosek Spółki o wydanie tych załączników, odmówił ich włączenia do akt sprawy, jednak zauważyć należy, że postanowienia te są nieprecyzyjne, bowiem załącznik 11 znajduje się w aktach sprawy (a jego kopię Spółka otrzymała 13.05.2014 r.), do akt dołączono też wyciągi z załączników 4 i 19. Jak w sposób przekonujący wskazano w zaskarżonej decyzji, to właśnie tylko te spośród załączników do raportu OLAF stanowiły materiał dowodowy w sprawach, na podstawie których dokonano rozstrzygnięć. Pozostałe załączniki nie miały waloru dowodowego w tych sprawach, zatem ich niedołączenie do akt sprawy lub niewydanie stronie nie mogło być uznane za naruszenie przepisów procesowych, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd podziela przy tym pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28.08.2013 r. (sygn. I GSK 519/12), że aneksy do raportu OLAF dokumentują jedynie przebieg misji, a raport jest podsumowaniem tego co zostało ustalone w trakcie misji. Jest to pełny dokument obejmujący informacje zawarte w załącznikach, stanowi kwintesencję przeprowadzonej przez OLAF misji. W ocenie Sądu, pogląd taki szczególnie odnosi się do załączników, które nie stanowiły podstawy dla ustalenia stanu faktycznego sprawy – jak w rozpoznawanej sprawie.

Z powyższymi kwestiami łączy się zarzut naruszenia art. 179 § 3 w zw. z art. 207 § 2 i w zw. z art. 235 O.p., przez uznanie przez organ odwoławczy, że organ I instancji był uprawniony do wydania decyzji mimo toczących się postępowań zażaleniowych w przedmiocie odmowy wydania Spółce uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy. Istotnie, w czasie wydawania decyzji przez organ I instancji toczyły się ww. postępowania zażaleniowe na postanowienia tego organu z 18.06.2014 r. o odmowie włączenia do akt sprawy załączników 2 - 24. Postanowieniami z 18.11.2014 r. organ II instancji stwierdził niedopuszczalność zażaleń, lecz wyrokami z 15.04.2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił te postanowienia. Postępowania te zostały zakończone postanowieniami Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia 11.06.2015 r., odmawiającymi Spółce wydania załączników nr 2-10 i 12-24 do raportu z misji OLAF.

W ocenie Sądu, organ I instancji nie był zobowiązany do wstrzymania się z wydaniem decyzji do czasu uzyskania ostatecznych rozstrzygnięć w postępowaniach zażaleniowych, które - zdaniem Skarżącej - miałyby wpływ na treść głównego rozstrzygnięcia, tj. na treść decyzji. Jak wskazano powyżej, zarówno odmowa włączenia tych załączników do akt sprawy, jak i odmowa wydania uwierzytelnionych ich odpisów, nie mogła mieć wpływu na treść decyzji. Powtórzyć więc wypada, że załączniki nr 1 i 11 załączone były do akt spraw a ich kopie (wraz z raportami OLAF) wydane zostały Spółce już 13.05.2014 r., a wyciągi z załączników 4 i 19 również znajdowały się w aktach spraw. Z aktami tymi przedstawiciele Spółki zapoznawali się 13.05.2014 r i 21.07.2014 r. Akta te były też dwukrotnie (21.07.2014 r. i 28.01.2015 r. – już po wydaniu zaskarżonych decyzji – co wynika ze skargi) fotografowane przez przedstawiciela Spółki. Wprawdzie zasadnie Skarżąca twierdzi, że miała prawo żądania ponownego wydania dokumentów, które otrzymała 13.05.2014 r., jednak nie wykazuje przy tym, jaki wpływ na wynik sprawy miałaby odmowa uwzględnienia tego żądania (zwłaszcza w sytuacji dysponowania fotografiami akt). Sąd nie podzielił więc zarzutu Skarżącej, że organ I instancji nie mógł wydać przedmiotowych decyzji do czasu uzyskania ostatecznych rozstrzygnięć w postępowaniach zażaleniowych. Jak wskazano powyżej, decyzje te wydane zostały w oparciu o materiał dowodowy znany stronie, a pozostałe załączniki do raportu OLAF nie miały żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Przyjmując bez zastrzeżeń pogląd Skarżącej, że organ I instancji powinien oczekiwać na ostateczne rozstrzygnięcie wniosku strony, mogłoby to oznaczać długotrwałą zwłokę w załatwieniu sprawy, mając przy tym na względzie, że strona w tym czasie mogłaby składać kolejne takie wnioski. Uznając więc zasadę, że takie postępowania "wpadkowe" powinny być zakończone przed wydaniem decyzji, jednak jej naruszenie musi być oceniane przez pryzmat ewentualnego ("istotnego") wpływu na wynik sprawy – co w omawianej kwestii nie miało miejsca.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 122 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 191 oraz w zw. z art. 235 O.p. i do argumentów Skarżącej mających go potwierdzać, stwierdzić należy, że – wbrew twierdzeniu Skarżącej - raport OLAF nie "opiera się w przypadku skarżącego na sprawozdaniu MITI z marca 2012 r., w sytuacji gdy produkcja siatek dla skarżącego odbywała się w 2011 r.", lecz na wielu zgromadzonych przez OLAF dowodach, w szczególności na zestawieniach przesyłek przedłożonych przez Zarząd Port K. i m. władze celne. Sprawozdanie MITI jest tylko dodatkowym dowodem, w sposób pośredni potwierdzający ustalenia OLAF. W sprawozdaniu MITI wskazano, że: "W oparciu o wizytę na miejscu, [wnioskujemy, iż] spółka ta w rzeczywistości zaangażowana jest w wiele etapów [produkcji] produktu końcowego (tkanin siatkowych)." – cytat z tłumaczenia tłumacza przysięgłego. W raporcie z misji OLAF stwierdzono natomiast, iż "MITI poinformowało zespół realizujący misję, że odwiedziło siedziby G. F. oraz G. w lutym i marcu 2011 r. (patrz Załącznik 11 i Załącznik 12). W trakcie tych wizyt MITI sfotografowało zamontowane tam maszyny. Jednakże fotografie te ukazują jedynie maszyny do powlekania. Na zdjęciach nie widać żadnych urządzeń tkackich." W dalszej części tego raportu OLAF stwierdzono, że: "MITI odwiedziło spółkę [G. F.] w marcu 2012 r. Zdjęcia załączone do sprawozdania MITI z wizyty przedstawiają jedynie maszyny powlekające. W rezultacie tego, jeśli prowadzone było przez G. F. jakiekolwiek przetwarzanie, to ograniczone było jedynie do powlekania niepowleczonych tkanin siatkowych z włókien szklanych. Proces taki nie byłby wystarczającym, aby nadawać preferencyjne pochodzenie z M.".

W raporcie OLAF wskazano więc dwa różne lata wizyty MITI w spółce G. F., przy czym z uwagi na ich treść przyjąć można, iż rok 2012 został wpisany omyłkowo, zwłaszcza, że wizyta ta była związana z udzielaniem spółce świadectw preferencyjnego pochodzenia towarów. Kwestia ta nie ma jednak istotnego znaczenia w rozpoznawanych sprawach, bowiem w sprawozdaniu MITI nie potwierdzono faktu produkcji tkanin siatkowych przez firmę G. F. a jedynie "zaangażowanie w wiele etapów [produkcji] produktu końcowego (tkanin siatkowych)". Takie etapy jak np. powlekanie tkanin, ich suszenie, nawijanie, etykietowanie itp., nie mogłyby być uznane za produkcję tkanin i dlatego w raporcie OLAF stwierdzono, że nie było wystarczających podstaw, aby nadawać preferencyjne pochodzenie tych towarów z M. Wprawdzie MITI wystawiało dla spółki G. F. świadectwa preferencyjnego pochodzenia towaru, jednak zespół OLAF prowadzący dochodzenie przy udziale przedstawicieli MITI i malezyjskich władz celnych przekonująco stwierdził w raporcie, że spółka ta przedstawiała MITI nieprawdziwe informacje i dlatego świadectwa te nie dokumentują rzeczywistego stanu i nie stanowią podstawy dla preferencyjnych stawek celnych.

Zatem nawet gdyby przyjąć, że ww. wizyta MITI odbyła się w marcu 2012 r. (a nie 2011), to fakt ten w żaden sposób nie podważyłby wiarygodności innych dowodów i ustaleń dokonanych na ich podstawie przez OLAF. Na marginesie zauważyć należy, że sytuację w spółce G. F. w marcu 2012 r. w sposób szczegółowy obrazuje pismo tej spółki z 23.03.2012 r. do Dyrekcji Generalnej ds. Handlu Komisji Europejskiej, której pracownicy właśnie w marcu 2012 r. przeprowadzali kontrolę w tej spółce. (Tę kwestię omówiono szerzej w dalszej części uzasadnienia).

W związku z powyższym, nie można się też zgodzić ze Skarżącą, że pracownicy OLAF nie przeprowadzając wizyty w siedzibie G. F. podczas misji w M. w dniach 10-18 stycznia 2013 r., "bezkrytycznie oparli się na sprawozdaniu MITI z marca 2012 r., w sytuacji gdy w innych spółkach, (...), przeprowadzili wizyty i rozmawiali z jej pracownikami, co miało wpływ na bezpośrednie uzyskanie informacji o miejscu produkcji siatek". Jak bowiem wynika z raportu, powyższe fakty nie miały wpływu na ustalenie, że tkaniny siatkowe wyprodukowane były w C. a nie w M.

Również zarzut braku ustalenia, czy świadectwa pochodzenia zostały kiedykolwiek unieważnione w odpowiedniej procedurze administracyjnej prawa malezyjskiego, czy też nadal znajdują się w obrocie prawnym, nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia, wobec jednoznacznych ustaleń co do c. pochodzenia przedmiotowych towarów.

Wobec takich ustaleń, tym bardziej nie ma znaczenia kolejny (pkt 7) zarzut skargi, że organ I instancji uznał, iż maszyny uwidocznione na nagraniu video i zdjęciach przedłożonych przez Skarżącą [a sporządzonych przez G. F.], nie służą do tkania, gdy organ ten nie dysponuje jakimikolwiek wiadomościami specjalnymi, dotyczącymi maszyn do produkcji siatek. Dodatkowo jedynie należy powtórzyć, że tak właśnie ocenili maszyny wymienionej spółki przedstawiciele OLAF na podstawie zdjęć sporządzonych przez MITI w czasie wizyty w siedzibie G. F.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 122 w zw. z art. 191 w zw. z art. 169 § 1 O.p. w zw. z art. 4 pkt 3 i art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim przez uznanie przez organ odwoławczy, iż uchybienie organu I instancji polegające na niewezwaniu Skarżącej do uzupełnienia wniosków dowodowych poprzez przedłożenie tłumaczeń przysięgłych dokumentów, sporządzonych w języku angielskim, nie miało wpływu na wynik sprawy – także należy stwierdzić, że nie jest on zasadny. Przede wszystkim należy stwierdzić, że omawiane dokumenty to: dwa oświadczenia spółki G. F. z 15.04.2014 r. dla Urzędu Celnego w S., mające potwierdzać produkcję tkanin siatkowych przez tę firmę, oraz obszerna odpowiedź spółki G. F. z dnia 23.03.2012 r. na pismo Dyrekcji Generalnej ds. Handlu Komisji Europejskiej, którym zarzucono tej spółce brak współpracy w trakcie kontroli prowadzonej w dniach od 2 do 6 marca 2012 r. przez pracowników Dyrekcji. Analiza tej odpowiedzi spółki G. F. w istocie potwierdza zarzut ww. Dyrekcji o braku współpracy przy kontroli (nieobecność osób mogących złożyć istotne wyjaśnienia, nieprzedłożenie istotnej dokumentacji, uniemożliwienie oględzin zakładu, odmowa wizyty w poprzednim - do października 2011 r. – zakładzie itp.), a w szczególności nie stanowi dowodu przekonującego o produkcji w 2011 r. przez tą spółkę przedmiotowych tkanin siatkowych. Z powyższego wynika, że przedłożone przez Skarżącą przy piśmie z 24.06.2014 r. dokumenty nie miały istotnego znaczenia dowodowego w rozpoznawanych sprawach.

Wprawdzie zgodzić się należy ze Skarżącą, że organ celny powinien ją wezwać do złożenia tłumaczenia tych dokumentów, sporządzonego przez tłumacza przysięgłego (tak też uznał organ odwoławczy), jednak i to uchybienie nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Spółka w odwołaniu podnosiła ten zarzut, wobec czego organ odwoławczy zlecił przetłumaczenie tych dokumentów i tłumaczenia zostały dołączone do akt sprawy. Wydając decyzje ostateczne organ II instancji dysponował więc tymi tłumaczeniami i dokonał ich oceny stwierdzając, że zawarte w tych dokumentach informacje nie miały wpływu na rozstrzygnięcie podjęte przez organ I instancji. Organ odwoławczy zauważył przy tym, że organ I instancji w uzasadnieniach decyzji również dokonał oceny tych dokumentów.

Sąd nie podzielił więc argumentu Skarżącej, że powyższe uchybienie organu I instancji miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż wezwanie strony do uzupełnienia opisywanego braku formalnego wniosku dowodowego (z uwzględnieniem ewentualnego podwójnego awizowania), zlecenie przygotowania tłumaczeń przysięgłych przez skarżącego, a następnie ich wysłanie wraz z pismem przewodnim do organu I instancji spowodowałoby, iż organ I instancji wydałby decyzję po upływie terminów przedawnienia, a w takiej sytuacji organ I instancji byłby zobowiązany wydać decyzję o umorzeniu postępowania celnego. Zdaniem Sądu, argumentacja taka, wskazująca na hipotetyczne zdarzenia (w tym na "ewentualne podwójne awizowanie"), nie może skutecznie podważać powyższego stwierdzenia, że dokonując oceny wpływu opisywanego uchybienia organu I instancji na prawa procesowe strony postępowania Sąd nie uznał, aby mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 121 § 1 w zw. z art. 122 w zw. z art. 123 § 1 w zw. z art. 187 § 1 i w zw. z art. 235 O.p. przez pominięcie przez organ odwoławczy okoliczności, że organ I instancji przeprowadził postępowanie w sposób arbitralny, wybiórczy, zmierzający wyłącznie do zapobieżenia przedawnieniu zobowiązania celnego, czym organ I instancji nadużył obowiązujące go przepisy prawa – stwierdzić należy, że pomimo wskazanych powyżej uchybień proceduralnych organu I instancji, brak jest podstaw do podzielenia wyrażonej przez Skarżącą oceny. Zdaniem Sądu, organ ten prowadząc postępowanie zgromadził w sposób wystarczający dowody niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy, udostępnił je stronie, sporządził żądane (13.05.2014 r.) odpisy z akt, przed zakończeniem postępowania wyznaczył stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, wydał postanowienia o odmowie przeprowadzenia wskazanych dowodów i o odmowie dołączenia do akt sprawy załączników, których nie uwzględnił przy rozpoznaniu sprawy. Dokonując samodzielnej oceny przedłożonych przez stronę dokumentów sporządzonych w języku angielskim, uznać należy, że nie naruszył w sposób istotny praw procesowych strony, skoro po ich przetłumaczeniu przez tłumacza przysięgłego w postępowaniu odwoławczym, strona nie wykazała w żaden sposób, że przez samodzielne, błędne przetłumaczenie tych dokumentów organ ten dokonał nieprawidłowej ich oceny. Ponownie też zauważyć należy, że organ odwoławczy dysponował ich tłumaczeniami przysięgłymi i dokonał zasadnej ich oceny.

Dokonana przez Sąd ocena legalności zaskarżonych decyzji pozwoliła zatem na stwierdzenie, że decyzje te nie naruszają przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dodatkowo w tym zakresie należy zauważyć, że w rozpoznawanych sprawach – przy jednoznacznym, niebudzącym wątpliwości ustaleniu przez OLAF, że towary objęte przedmiotowymi zgłoszeniami celnymi zostały wyprodukowane w C. – zarówno wnioski dowodowe Skarżącej, które miałyby prowadzić do ustalenia, że towary były wyprodukowane w M. przez spółkę G. F., jak i przedłożone przez Skarżącą dokumenty (pisma G. F.) oraz sporządzone przez tę m. spółkę (nie mogące być zweryfikowane) nagranie video i zdjęcia, nie mogły skutecznie podważyć ustaleń zawartych w stanowiącym dokument urzędowy raporcie OLAF.

Stwierdzić także należy, że w zaskarżonych decyzjach na podstawie prawidłowo ustalonych stanów faktycznych i wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego, w tym przepisów WKC, zasadnie dokonano retrospektywnego zaksięgowania wskazanych kwot długu celnego, w tym kwot ostatecznego cła antydumpingowego. W skardze nie podniesiono też zarzutów naruszenia prawa materialnego.

Uznając zatem, że zaskarżone decyzje nie naruszają prawa w podanym wyżej stopniu, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) skargi należało oddalić.