Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1865/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-02-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6157 Opłaty związane ze wzrostem wartości nieruchomości
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 183 par. 1 i 2, 174, 141 par. 4, 153, 184
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 84 par. 1, 6, 7, 77 par. 1 i 2, 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 157 ust. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 102 poz 651
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.
article: art. 36 ust. 4, 37 ust. 11
journal: Dz.U. 2012 poz 647
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Chlebny Sędziowie: Sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz Sędzia NSA Elżbieta Kremer /spr./ Protokolant: starszy inspektor sądowy Agnieszka Majewska po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej K. W. i R. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 maja 2011 r. sygn. akt IV SA/Wa 631/11 w sprawie ze skargi K. W. i R. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Płocku z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 20 maja 2011 r., sygn. akt IV Sa/Wa 631/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę K. W. i R. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Płocku z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy B. z dnia [...] grudnia 2010 r. w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości.

Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych:

Decyzją z [...] lutego 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Płocku utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy B. z [...] grudnia 2010 r., którą ustalono dla K. i R. W. jednorazową opłatę w łącznej kwocie 13.721,00 złotych z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Organ odwoławczy wskazał, że w rozpatrywanej sprawie miał miejsce wzrost wartości nieruchomości w wyniku uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz zbycia nieruchomości przez dotychczasowego właściciela lub użytkownika wieczystego przed upływem pięciu lat, licząc od dnia wejścia w życie planu, co – w przypadku wystąpienia bezpośredniego związku przyczynowego pomiędzy wzrostem wartości zbywanej nieruchomości, a uchwaleniem planu - skutkuje wszczęciem postępowania mającego na celu ustalenie i pobranie renty planistycznej w oparciu o wycenę sporządzoną przez rzeczoznawcę majątkowego.

Kolegium, na podstawie analizy akt sprawy, stwierdziło, że uchwałą Rady Gminy w Bielsku z dnia 16 czerwca 2005 r. Nr 180/XXV/2005 (Dz. Urz. Woj. Maz. z dnia 25 lipca 2005 r. Nr 172, poz. 5489) zatwierdzony został miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego terenu położonego w Bielsku w rejonie ul. [...]. Plan wszedł w życie po 14 dniach od jego ogłoszenia, czyli w dniu [...] sierpnia 2005 r. W § 13 uchwały stawka procentowa opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości została ustalona na poziomie 20%.

Przed wejściem w życie uchwały z 16 czerwca 2005 r. nieruchomość skarżących nie była objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z poprzednim planem, który stracił swoją ważność z końcem 2003 r., był to teren przewidziany pod uprawy rolne i działka była wykorzystywana rolniczo. Zgodnie z powołaną wyżej uchwałą nastąpiła zmiana przeznaczenia tej nieruchomości na teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Na dzień 9 sierpnia 2005 r. właścicielami działki nr [...] byli K. i R. W. Decyzją Wójta Gminy Bielsk z [...] grudnia 2006 r. został zatwierdzony podział działki skarżących. W wyniku podziału powstało sześć działek, sprzedanych następnie w drodze aktów notarialnych pomiędzy [...] kwietnia 2007 r. a [...] października 2007 r.

W dniu [...] stycznia 2009 r. Wójt Gminy Bielsk wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego uchwaleniem planu. W wyniku tego postępowania, decyzją z [...] czerwca 2009 r. Wójt Gminy Bielsk ustalił dla K. i R. W. jednorazową opłatę, tzw. rentę planistyczną, w wysokości 13.531,60 złotych.

Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Płocku decyzją z [...] lipca 2009 r. utrzymało w mocy decyzję z [...] czerwca 2009 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 27 listopada 2009 r. (sygn. akt IV SA/Wa 1614/09) uchyli decyzje organów obu instancji. Sąd w uzasadnieniu swojego wyroku wskazał na wadliwość przyjętych dla wyliczenia opłaty operatów szacunkowych oraz nakazał dopuścić dowód z nowego operatu szacunkowego. Podkreślił, że w niniejszej sprawie w chwili uchwalania miejscowego planu działka nr [...] stanowiła całość i jako całość powinna być przedmiotem wyceny rzeczoznawcy.

Wójt Gminy Bielsk ponownie zlecił wykonanie operatu szacunkowego i po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w dniu [...] lipca 2010 r. wydał decyzję ustalającą rentę planistyczną dla K. i R. W. w łącznej kwocie 14.197,00 złotych.

Powyższa decyzja stała się przedmiotem odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Płocku, które w trakcie prowadzonego przez siebie postępowania w związku z zarzutami stron zleciło organowi I instancji przeprowadzenie postępowania dowodowego i uzyskania stanowiska biegłej co do podnoszonych zarzutów. Biegła złożyła wyjaśnienia i ustosunkowała się do podnoszonych zarzutów oraz przekazała cztery aneksy do operatów dotyczących działek skarżących. Aneksy zostały sporządzone w dniu [...] września 2010 r. i wynika z nich, że wysokość opłaty uległa zmianie. Mając na uwadze powyższe, Kolegium uchyliło kwestionowaną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji w celu przeprowadzenia postępowania administracyjnego, w tym dokonania oceny złożonych aneksów.

Wójt Gminy Bielsk decyzją z [...] grudnia 2010 r. ustalił dla K. i R. W. rentę planistyczną w łącznej kwocie 13.721,00 złotych.

Ponownie rozpoznając sprawę Kolegium uznało, że zgromadzony materiał dowodowy pozwala jednoznacznie stwierdzić, iż wszystkie przesłanki naliczenia opłaty planistycznej zostały w niniejszej sprawie spełnione. Wysokość opłaty wyliczono na podstawie operatów rzeczoznawcy majątkowego z [...] czerwca 2010 r. wraz z czterema aneksami z dnia [...] września 2010 r. Według organu I instancji, opinia rzeczoznawcy majątkowego potwierdza, iż uchwalenie planu spowodowało wzrost wartości nieruchomości. Organ dokonał oceny operatów wraz z aneksami i uznał, iż zawarta w nich wycena została sporządzona zgodnie z przepisami prawa. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że rzeczoznawca majątkowy prawidłowo przedstawił i opisał analizowany rynek nieruchomości. Według opinii rzeczoznawcy wartość nieruchomości w stosunku do wartości sprzed uchwalenia planu uległa zwiększeniu o 310.896,00 złotych, jednostkowo 13,33zł/ m2. Opłata łączna, po zsumowaniu wzrostu wartości poszczególnych działek, wynosi 13.721,00 złotych. Organy, jako nie mogące swobodnie ustalać wysokości opłaty, posiłkują się wyceną rzeczoznawców majątkowych. Organy administracyjne rozpoznające sprawę mają obowiązek ocenić wartość dowodową złożonego operatu szacunkowego, w tym jego kompletność i zgodność z przepisami prawa, jednak nie mogą wkraczać w merytoryczną zasadność opinii rzeczoznawcy majątkowego, ponieważ nie dysponują wiadomościami specjalnymi, które posiada biegły. W niniejszej sprawie rzeczoznawca majątkowy określił wartość rynkową nieruchomości w podejściu porównawczym, metodą porównywania parami nieruchomości o podobnych cechach, z uwzględnieniem ewentualnych cech różniących. Rynek nieruchomości przyjęty do porównań to gmina Bielsk i gminy sąsiednie. Biegła wskazała, iż przyczyną rozszerzenia obszaru rynku nieruchomości przyjętych do porównania o sąsiednie gminy Radzanowo i Słupno był brak transakcji dotyczących nieruchomości podobnych na rynku lokalnym gm. Bielsk, na co zezwala § 26 rozporządzenia. W ocenie Kolegium takie wyjaśnienia rzeczoznawcy w dostateczny sposób uzasadniają wybór obszaru analizowanego rynku nieruchomości oraz dobór transakcji przyjętych do porównań, a wycena została sporządzona prawidłowo. Z uwagi na to, że skarżący nie przedstawili przeciwdowodu w postaci kontroperatu, nie można skutecznie podważyć wartości dowodowej przyjętej wyceny. Bezskuteczny pozostaje również zarzut wydania decyzji ustalającej opłatę planistyczną przez Wójta Gminy Bielsk po upływie 5 lat od wejścia w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, gdyż decydujący jest tu moment wszczęcia postępowania.

K. i R. W. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji z [...] lutego 2011 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji.

Skarżący zakwestionowali rzetelność i prawidłowość sporządzenia operatu szacunkowego oraz aneksów do niego, wskutek czego doszło do zawyżenia wartości nieruchomości. Zarzucili Kolegium nie odniesienie się do wartości merytorycznej operatu. Organ powinien był przystąpić do orzekania w sprawie odnosząc się do zarzutów skarżących w uzasadnieniu swojej decyzji dopiero po ocenie materiału dowodowego i rozstrzygnięciu czy jest w stanie samodzielnie dokonać oceny trafności ustaleń czy też zachodzi konieczność zwrócenia się do rzeczoznawcy sporządzającego operat o przedstawienie w tym zakresie stanowiska (w trybie art. 136 k.p.a.). Z uwagi na to, że operat szacunkowy wpływa bezpośrednio na treść decyzji kształtującej obowiązek finansowy strony postępowania, należy zagwarantować stronie prawo do oceny tego operatu przez organy obu instancji. Sam organ natomiast powinien ocenić prawidłowość skorzystania z metody porównawczej. Sporządzająca operat dokonała niepoprawnego wyboru miejsca usytuowania nieruchomości stanowiących punkt odniesienia dla dokonywanej wyceny, gdyż przyjęła transakcje w miejscowościach o wysokich cenach nieruchomości, nie cechujących się podobieństwem (walorów inwestycyjnych oraz powierzchni) do działek w gminie Bielsk, na terenie której są usytuowane działki będące przedmiotem wyceny. Ponadto, liczba transakcji w gminie Bielsk pozwalała na przeprowadzenie analizy w oparciu o ich dane. Dodatkowo, do wyceny przyjmuje się stan nieruchomości w chwili uchwalania planu, natomiast punktem odniesienia stały się działki już wcześniej objęte miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, co wskazała sama biegła w wycenie, a co niewątpliwie także ma wpływ na wzrost wartości danej działki. Ponadto, decyzja Wójta mogła zostać wydana w ciągu 5 lat od dnia, w którym plan miejscowy stał się obowiązujący. Uchwalenie miejscowego planu nastąpiło w dniu 16 czerwca 2005 r., wszedł w życie w dniu 9 sierpnia 2005 r., a więc okres 5 letni upłynął w dniu 9 sierpnia 2010 r. Tym samym roszczenie Wójta Gminy Bielsk jest niezasadne. Aneksy do operatów szacunkowych sporządzone przez biegłego rzeczoznawcę w dniu [...] września 2010 r. także zostały sporządzone po upływie tego terminu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Płocku z dnia 14 lutego 2011 r.

Sąd wskazał, że sprawa była już przedmiotem kontroli sądu, a jego ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wiążą ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. W ocenie sądu organ zastosował się do tych wskazań. Organ wycenił nieruchomość w kształcie z dnia wejścia w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ dokonał oceny merytorycznej operatu, toteż zarzuty skarżących odnośnie jego wadliwości są bezzasadne.

Co prawda na organie ciąży obowiązek zebrania w sposób wyczerpujący i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, nie pozbawia to jednak strony postępowania administracyjnego inicjatywny dowodowej. Strona więc miała możliwość złożenia dowodów, że w Gminie Bielsk przeprowadzono znacznie większą liczbę transakcji, czego jednak nie uczyniła. W związku z powyższym, zasadnie organ przyjął za dopuszczalne uwzględnienie w operacie transakcji z sąsiednich gmin, w tym nie tylko z Gminy Słupno, ale także z innych sąsiednich gmin.

Skargą kasacyjna z dnia [...] lipca 2011 r. wniesioną na podstawie art. 173 i art. 174 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarżący zaskarżyli wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w całości, zarzucając mu:

1. naruszenie prawa procesowego, mającego wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a w szczególności art. 6 k.p.a. w związku z art. 7 k.p.a. poprzez odstąpienie od podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz kierowanie się wyłącznie interesem Gminy z pominięciem słusznego interesu strony, zwłaszcza wobec kwestionowania poprawności operatu szacunkowego;

2. naruszenie prawa procesowego w postaci art. 77 § 1 w związku z art. 78 § 1 i 2 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie żądań skarżących zgłaszanych w toku postępowania w przedmiocie przeprowadzenia dowodu z uzupełniającej opinii - operatu szacunkowego;

3. naruszenie prawa procesowego w postaci art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie oceny okoliczności, uznanych przez organ administracji za udowodnione, na podstawie niepełnego, wadliwego materiału dowodowego, pomimo sygnalizowania przyjęcia do wyceny nieruchomości o wartościach znacznie wyższych, niż wartość nieruchomości skarżących, co miało zasadniczy wpływ na zawyżenie wysokości renty planistycznej oraz dokonanie wadliwej, swobodnej oceny materiału dowodowego z pominięciem wiadomości urzędowo znanych o wartościach transakcyjnych nieruchomości podobnych.

Skarżący wnieśli ponadto o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Skarżący kwestionują rzetelność i prawidłowość sporządzonych operatów szacunkowych oraz aneksów, które były podstawą do obliczenia wysokości renty planistycznej, do których to zarzutów nie odniesiono się w toku postępowania. Skarżący wskazują, że organ odwoławczy powinien rozpatrzyć zarzut dotyczący wadliwości określenia przez rzeczoznawcę wartości spornej działki sprzed zmiany planu miejscowego i ocenić, czy jest w stanie samodzielnie w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy dokonać oceny ich trafności, czy też zachodzi konieczność zwrócenia się do rzeczoznawcy sporządzającego operat o przedstawienie jego stanowiska w tym zakresie. Obowiązkiem organu jest również rozważenie, czy materiał porównawczy zastosowany przez rzeczoznawcę był odpowiedni i wystarczający do skorzystania z metody porównawczej. Nie można więc zgodzić się ze stanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, że jedyną możliwością podważenia wartości dowodowej przyjętej wyceny jest dostarczenie przez skarżących operatu szacunkowego zawierającego inną wycenę, która, gdy będzie rozbieżna z dotychczasową, może być wraz z pierwszym operatem poddania badaniu prawidłowości sporządzenia. Skarżący kwestionują zasadność oparcia ustaleń operatu szacunkowego na działkach najdroższych, znajdujących się poza gminą, na terenie której jest usytuowana ich nieruchomość., tak więc nie zachodzi pomiędzy nimi wystarczające podobieństwo.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę jedynie przesłanki uzasadniające nieważność postępowania sądowego, określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. W tej sprawie przesłanki nieważności postępowania sądowego nie wystąpiły. Odnosząc się zaś do zarzutów skargi kasacyjnej, które ograniczone zostały do naruszenia przepisów postępowania, a konkretnie do wskazanych przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, należy stwierdzić brak powiązania w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia przez Sąd pierwszej instancji stosowanych przez ten Sąd przepisów p.p.s.a.. Modelowo zatem sformułowane podstawy skargi kasacyjnej na podstawie art.174 p.p.s.a. powinny być zatem oparte nie tylko o zarzut naruszenia przepisów stosowanych przez organy administracji, ale w powiązaniu z naruszeniem przez Sąd odpowiednich przepisów regulujących postępowanie sądowoadministracyjne. Mając jednak na uwadze treść uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego w Pełnym Składzie z dnia 26 października 2009r. ( I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010/1/1 ) należy uznać, że brak powiązania w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów k.p.a. z naruszeniem stosowanych przez ten Sąd przepisów p.p.s.a. nie dyskwalifikuje samej skargi kasacyjnej i nie może prowadzić do nierozpoznania merytorycznego jej zarzutów ( s.38 i 39, por. wyrok NSA z dnia 11 maja 2010r., sygn.akt II OSK 762/09 ). Jeżeli zatem zarzut naruszenia przepisów postępowania przez organ administracji publicznej nie został wyraźnie powiązany w skardze kasacyjnej z zarzutem naruszenia prawa przez Sąd pierwszej instancji, to zgodnie z zasadą falsa demonstratio non nocet – nie ma przeszkód, dla których Naczelny Sąd Administracyjny nie mógłby samodzielnie zidentyfikować zarzutu naruszenia prawa przez Sad I instancji i tak przedstawiony zarzut rozpoznać merytorycznie ( wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 2010r., sygn.akt I FSK 354/09 ). W przedmiotowej sprawie zarzut naruszenia wskazanych przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących postępowania dowodowego, powinien być zatem w świetle powyższych uwag potraktowany jako zarzut braku właściwej kontroli zastosowania wskazanych przepisów k.p.a. przez Sąd pierwszej instancji. Skarżący kasacyjnie kwestionuje prawidłowość sporządzonych operatów szacunkowych oraz aneksów, które były podstawą do obliczenia wysokości renty planistycznej, lecz równocześnie nie zarzuca naruszenia art. 157 ust.1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, jak również żadnych przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 207, poz. 2109), a to zgodnie z zasadami określonymi w tych przepisach powinien być sporządzony operat i dokonana wycena nieruchomości. Powołane przepisy określają materialnoprawne zasady sporządzania operatu i wyceny nieruchomości, ale zarzut naruszenia prawa materialnego nie został w skardze kasacyjnej podniesiony. Z punktu widzenia zaś przepisów kodeksu postępowania administracyjnego operat szacunkowy stanowi opinię biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a. Podważenie takiego dowodu jest generalnie możliwe poprzez sformułowanie racjonalnych, uzasadnionych zasadami wiedzy merytorycznych argumentów, bądź poprzez przedłożenie innej opinii sporządzonej przez osobę dysponującą stosownymi kwalifikacjami. Nie może być uznane za wystarczające (pociągające za sobą potrzebę prowadzenia dalszego postępowania wyjaśniającego np. poprzez sporządzenie na koszt publiczny dodatkowych ekspertyz), samo twierdzenie strony skarżącej, że w jej ocenie wykonane szacunki są wadliwe, gdyż wartość nieruchomości w wyniku ustaleń planu nie wzrosła w takim stopniu, a opinia rzeczoznawcy jest wadliwa.

Skarżący kasacyjnie nie zarzucił również naruszenia art.141 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z tym przepisem, uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, tym samym należy domniemywać, że zdaniem skarżącego uzasadnienie zaskarżonego wyroku Sądu I instancji zawiera wszystkie elementy zawarte w powołanym wyżej przepisie.

Nadto zasadnie Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stwierdził, że będąc związany oceną prawną (art. 153 p.p.s.a.) wyrażoną w niniejszej sprawie w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 listopada 2009r. IV SA/Wa 1614/09, dokonał kontroli zaskarżonej decyzji zgodnie z tą oceną i wskazaniami zawartymi w wyroku uznając, że w stanie prawnym wynikającym z tej oceny, organy administracji nie naruszyły prawa.

Ocena prawna wyrażona w prawomocnym orzeczeniu sądu administracyjnego wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Uregulowanie zawarte w art. 153 p.p.s.a. oznacza, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, bo jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Z kolei, związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania. Zarówno organ administracji, jak i sąd administracyjny, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku. Ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu administracyjnego jest wiążąca w sprawie, zarówno gdy dotyczy zastosowania przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania administracyjnego. Oznacza to, że organ administracji jest obowiązany rozpatrzyć sprawę ponownie, stosując się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku. Natomiast niezastosowanie się przez sąd I instancji do oceny prawnej wyrażonej w orzeczeniu sądu administracyjnego jest naruszeniem prawa stanowiącym podstawę do wniesienia skargi kasacyjnej wskazaną w art. 174 pkt 1 p.p.s.a., ponieważ art. 153 p.p.s.a. należy uznać za przepis prawa materialnego. Kształtuje on bowiem rozstrzygnięcie sądu w postępowaniu wszczętym na skutek powtórnego zaskarżenia danego aktu lub czynności organu administracji publicznej. Jednak skarga kasacyjna nie została oparta o podstawę wskazaną w art.174 pkt 1 p.p.s.a, nie został tym samym sformułowany zarzut naruszenia art.153 p.p.s.a.

Odnosząc się zaś do podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia przepisów postępowania tj. art. 6 k.p.a. w związku z art. 7 k.p.a. poprzez odstąpienie od podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz kierowanie się wyłącznie interesem Gminy z pominięciem słusznego interesu strony, należy stwierdzić, że zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie. Przypomnieć bowiem należy, że artykuł 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oparł konstrukcję prawną opłaty planistycznej na dwóch zasadniczych elementach: obligatoryjności pobrania jednorazowej opłaty oraz ustalenie zasad określenia wysokości opłaty planistycznej. Zasady ustalania opłat planistycznych, to po pierwsze, wzrost wartość nieruchomości, po drugie, wysokość opłat ma zostać ustalona w stosunku procentowym do wzrostu wartości nieruchomości - po trzecie wskazano konkretne rozwiązania prawne w oparciu o które dokonywana jest wycena nieruchomości są to: art. 157 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego. Wskazane elementy konstrukcji opłaty planistycznej, określone w przepisach o charakterze bezwzględnie obowiązującym niezasadnym czynią zarzut, że w przedmiotowym postępowaniu kierowano się wyłącznie interesem Gminy. W tym kontekście zarzut naruszenia art. 6 k.p.a. w związku z art.7 k.p.a. jest bezprzedmiotowy, albowiem organy administracji działały na podstawie przepisów prawa i stosownie do przedmiotu sprawy - zgodnie z wskazanymi wyżej przepisami - podjęły właściwe środki dla wyjaśnienia sprawy.

Niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 77 § 1 w związku z art. 78 § 1 i 2 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie żądań skarżących zgłaszanych w toku postępowania w przedmiocie przeprowadzenia dowodu z uzupełniającej opinii - operatu szacunkowego. Należy bowiem podkreślić, że problematyka dotycząca zasad sporządzania operatu szacunkowego i kwestionowania prawidłowości jego sporządzenia uregulowana jest w art.157 ustawy o gospodarce nieruchomości i art.37 ust.11 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. NSA w wyroku z dnia 3 marca 2009 r., II OSK 271/08 dokonując wykładni tych przepisów stwierdzi że "w przedmiocie opłaty planistycznej sporządzenie przez innego rzeczoznawcę majątkowego wyceny tej samej nieruchomości w formie operatu szacunkowego nie może stanowić podstawy oceny prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego. Oceny takiej może dokonać wyłącznie organizacja zawodowa rzeczoznawców majątkowych w terminie nie dłuższym niż 3 miesiące od dnia zawarcia umowy o dokonanie tej oceny". Tym samym zarzut naruszenia art., 77 § 1 k.p.a w związku z art.78 § 1 k.p.a , z uwagi na obowiązywanie tych szczególnych rozwiązań dotyczących sporządzania operatu szacunkowego, jest bezprzedmiotowy.

Nie zasadny jest również zarzut naruszenia art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie oceny okoliczności, uznanych przez organ administracji za udowodnione, na podstawie niepełnego, wadliwego materiału dowodowego, pomimo sygnalizowania przyjęcia do wyceny nieruchomości o wartościach znacznie wyższych, niż wartość nieruchomości skarżących. Zarówno Sąd I instancji dokonując kontroli jak i organ odniósł się do materiału dowodowego w oparciu o który sporządzona została wycena, natomiast skarżący poza ogólnym twierdzeniem, że do wyceny przyjęto nieruchomości o wartościach znacznie wyższych niż ich nieruchomość, nie wskazali przykładów wartości innych nieruchomości .

W konkluzji należy stwierdzić, że Sąd pierwszej instancji w sposób prawidłowy dokonał kontroli legalności i uznał, że w przedmiotowym stanie faktycznym zaskarżona decyzja, jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały bez naruszenia przepisów postępowania.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), oddalił skargę kasacyjną, albowiem oparta została na nieusprawiedliwionych podstawach.