Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 66/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2019-05-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 124 ust. 1 i 3
journal: Dz.U. 2015 poz 1774
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk - Marciniak Sędzia WSA Anna Jarosz (spr.) Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz - Grochowska Protokolant sekr. sąd. Agata Żebrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2019 r. sprawy ze skargi M. O. na decyzję Wojewody z dnia [...] grudnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z części nieruchomości oddala skargę


UZASADNIENIE

Sygn. akt IV SA/Po [...]

Uzasadnienie

Decyzją z dnia [...] grudnia 2018 r., nr [...] Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania M. O. od decyzji Starosty [...] z [...] lipca 2018 r. znak [...] uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości i w tym zakresie orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z części nieruchomości położonej w miejscowości N. N., gmina K., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...], objętej księgą wieczystą KW nr [...] (KZ1 [...]) poprzez zezwolenie wnioskodawcy [...] S.A. z siedzibą w G., Oddział w K., na przebudowę istniejącej napowietrznej linii energetycznej [...] relacji [...] odgałęzienie za odłącznikiem nr [...] kierunek [...]. Obszar ograniczenia wynosi ogółem 118,4 m tj. pas o wymiarach 29,6 m x 4 m zgodnie z załączoną mapą - będącą integralną częścią decyzji.

W pozostałej części tj. w części, iż prace polegać będą na demontażu istniejącej linii napowietrznej [...] [...] [...] mm i budowie nowej linii napowietrznej [...] typu [...] [...] mm po istniejącej trasie, w pasie terenu określonym w ust. 1, oznaczonym na planie zagospodarowania terenu kolorem zielonym oraz iż obowiązek udostępnienia nieruchomości, o której mowa w pkt 1, podlega egzekucji administracyjnej Wojewoda utrzymał decyzję w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ przytoczył następujące ustalenia faktyczne sprawy.

Spółka [...] S.A. Oddział w K. w dniu [...] lipca 2015 r. podjęła negocjację ze współwłaścicielem nieruchomości S. O. w celu ustalenia kwoty wynagrodzenia dla ustanowienia służebności przesyłu na działce nr [...], położonej w miejscowości N. N., z tytułu udostępnienia tej nieruchomości w celu usytuowania infrastruktury elektroenergetycznej na ww. nieruchomości. Strony nie doszły do porozumienia w przedmiotowej sprawie ze względu na konieczność "konsultacji" z pozostałymi współwłaścicielami nieruchomości.

Pismem z [...] lipca 2015 r. spółka [...] S.A. zwróciła się do M. O. - współwłaściciela przedmiotowej nieruchomości - z propozycją wypłaty kwoty [...]zł w celu "uregulowania stanu prawnego stacji transformatorowej nr [...], linii napowietrznej średniego napięcia 15kV wraz z słupami, linii napowietrznej niskiego napięcia 0,4kV wraz ze słupem, usytuowanej na działce nr [...]".

W piśmie z [...] lipca 2015 r. spółka [...] S.A. zwróciła się do p. S. O. z propozycją wypłaty kwoty [...]zł.

S. O. w piśmie z [...] lipca 2015 r. oświadczył, iż nie wyraża zgody na ustanowienie służebności przesyłu za jednorazowym wynagrodzeniem.

W piśmie z dnia [...] sierpnia 2015 r. M. O. wskazał, iż "w nawiązaniu do rozmowy z [...] sierpnia 2015 r. potwierdzam moje stanowisko, iż bez przeniesienia stacji transformatorowej z działki nr [...] nie wyrażam zgody na żadne prace na działce [...]".

Spółka [...] S.A. w piśmie z dnia [...] września 2015 r. poinformowała M. O. oraz S. O., iż "negocjacje związane z pozyskaniem tytułu prawnego dla działki nr [...] w m. [...], Gm. K. prowadzone w związku z opracowywaną dokumentacją techniczno-prawną związaną z remontem linii średniego napięcia 15kV relacji [...] uważa za zakończone".

W dniu [...] października 2015 r. odbyły się "dalsze" negocjacje pomiędzy spółką [...] S.A. a M. O. i S. O., podczas których M. O. i S. O. wskazali na nową lokalizację dla stacji transformatorowej nr [...]. Inwestor w osobie spółki [...] S.A. przy pismach z [...] października 2015 r. poinformował właścicieli, iż " negocjacje (...) uważa za zakończone (...) ze względu na brak możliwości polubownego załatwienia sprawy związanej z pozyskaniem tytułu prawnego w celu przeprowadzenia przedmiotowej inwestycji".

Pismem z dnia [...] listopada 2015 r. spółka [...] S.A. zwróciła się do S. O. "z ostateczną prośbą o pisemne wyrażenie zgody lub pisemne wyrażenie braku zgody na udostępnienie niniejszej nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z remontem napowietrznej linii energetycznej".

Spółka [...] S.A. Oddział w K. wnioskiem z dnia [...] listopada 2015 r. wystąpiła do Starosty [...] z wnioskiem w trybie art. 124b u.g.n., o "wydanie decyzji na udostępnienie nieruchomości w związku z zamiarem realizacji inwestycji celu publicznego polegającej na wykonaniu czynności związanych z remontem napowietrznej linii energetycznej [...] Lisków-Opatówek" ze względu na zły stan linii spowodowany tym, iż linia "była remontowana ostatnio w latach sześćdziesiątych i od tego czasu uległa znacznej erozji". Jednocześnie inwestor w uzasadnieniu wniosku zaznaczył, że "brak realizacji prac remontowych może skutkować zagrożeniem dla życia, zdrowia ludzkiego oraz mienia: może być również przyczyną pożaru lub porażenia prądem. (...) Wskazując na konieczność wykonania prac w celu zapewnienia bezpieczeństwa związanego z funkcjonowaniem sieci elektroenergetycznej, w tym zapewnia ciągłość zasilania mieszkańców okolicznych miejscowości".

Sąd Rejonowy w K. I Wydział Cywilny postanowieniem z [...] października 2015 r. sygn. akt I Ns [...] stwierdził, że spadek po zmarłym w dniu [...] grudnia 2014 r. A. S. O. (współwłaścicielu nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...]) na podstawie ustawy nabyli p. B. O., p. A. B. B., p. S. J. [...], p. M. A. O.. Starosta K. pismem z [...] marca 2016 r. poinformował pozostałych spadkobierców o toczącym się postępowaniu administracyjnym.

Przy piśmie z [...] marca 2016 r. Starosta K. wniósł o uzupełnienie przez pełnomocnika inwestora akt sprawy poprzez przedłożenie dokumentów potwierdzających przeprowadzenie negocjacji z pozostałymi współwłaścicielami przedmiotowej nieruchomości. Spółka [...] S.A. pismem z [...] czerwca 2016 r. przedłożyła zawnioskowane dokumenty, z których wynika, iż współwłaściciele nieruchomości nie wyrażają zgody na udostępnienie nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z remontem napowietrznej linii średniego napięcia 15kV relacji [...] usytuowanej na działce nr [...].

Pełnomocnik inwestora w piśmie z [...] czerwca 2016 r. wskazał, "że opis planowanych prac remontowych na działce [...] został zawarty we wniosku z dnia [...].11.2015 r. Do wniosku został załączony załącznik w formie mapy zasadniczej jak również przekrój poprzeczny linii. Ponadto mapa zasadnicza z wykreśloną linią na działce nr [...] została również wysłana do właścicieli przedmiotowej nieruchomości w ramach dodatkowych negocjacji prowadzonych przez [...] S.A. Oddział w K.. Przedkładanie dowodu w postaci całej dokumentacji techniczno-prawnej inwestor uznał za niezasadne podkreślając, że wniosek o wydanie decyzji administracyjnej w trybie art. 124b dotyczy działki nr [...] w m. [...].

Starosta K. decyzją z [...] sierpnia 2016 r. znak [...] orzekł o zobowiązaniu B. O., A. B., S. O., R. O. i M. O. do udostępnienia spółce [...] S.A. z siedzibą w G., Oddział w K. przy al. [...] części nieruchomości położonej w miejscowości N. N., gmina K., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. 0.4000 ha, w celu wykonania czynności związanych z remontem napowietrznej linii energetycznej [...] relacji [...] - odgałęzienie za odłącznikiem nr [...] kierunek [...].

Wojewoda decyzją z [...] lutego 2017 r., uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

W toku ponownie prowadzonego przed Starostą K. postępowania, organ I instancji zwrócił się do pełnomocnika wnioskodawcy o przedłożenie dokumentacji projektowej, z której będzie wynikał zakres i charakter planowanych prac w kontekście całego obiektu budowlanego.

Pismem z [...] maja 2017 r., pełnomocnik spółki [...] S.A. przekazał organowi I instancji " Tom II projektu budowlanego, związanego z przedmiotowym zadaniem inwestycyjnym".

W załączonej dokumentacji wskazano, iż istniejąca linia napowietrzna [...] łącząca dwie magistrale [...] i [...] wykonana jest obecnie przewodami typu 3xAFL 6-35mm2 w układzie trójkątnym na żerdziach typu ŻN, BSW drewnianych oraz w kilku przypadkach wirowanych typu E. Ogólny stan istniejącej linii napowietrznej jest zły, co skutkuje zwiększoną awaryjnością i wydłużonymi przerwami w dostawie energii elektrycznej. Przebudowa linii ma znacznie poprawić pewność zasilania oraz zmniejszyć awaryjność linii. Ponadto podniesiono, iż w ramach przebudowy przewiduje się: wymianę istniejących słupów na nowe, wymianę istniejących przewodów na nowe, wymianę istniejących odłączników w trzonie linii oraz na odgałęzieniach rozłączniki, w tym rozłączniki sterowane radiowe, budowę linii kablowej, budowę stacji transformatorowej.

Pismem z [...] czerwca 2017 r., organ I instancji poinformował, iż z przedłożonej dokumentacji technicznej wynika, iż na przedmiotowym obiekcie budowlanym, który jest obiektem liniowym projektowane są słupy w innej lokalizacji i wyższej wysokości, budowa linii kablowej [...] kV, budowa stacji transformatorowej. W związku z powyższym przedłożony materiał dowodowy wskazuje na to, że planowane prace w kontekście całego obiektu budowlanego nie spełniają przesłanki z art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami i koniecznym będzie uzupełnienie materiału dowodowego o nowy wniosek inwestora wskazujący inną podstawę prawną.

Przy piśmie z [...] sierpnia 2017 r., spółka [...] S.A. wniosła o zawieszenie postępowania, w związku z koniecznością uzyskania decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego dla działek nr [...] obręb N. N..

Postanowieniem z [...] sierpnia 2017 r., znak [...] Starosta K. zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne.

Wnioskiem z [...] lutego 2018 r.? spółka [...] S.A. wniosła o podjęcie zawieszonego postępowania. Ponadto ww. spółka poinformowała, iż zachodzi konieczność zmodyfikowania wcześniejszego wniosku i wnosi o wydanie decyzji administracyjnej zobowiązującej do udostępnienia nieruchomości zgodnie z art. 124 u.g.n.

W powyższym wniosku wskazano, iż na działce nr [...] należy zdemontować istniejącą linię napowietrzną [...] [...], a następnie pobudować linię napowietrzną [...] [...]. Dojazd umożliwiający wykonanie prac związanych z budową na przedmiotowej nieruchomości będzie odbywał się z drogi gminnej lub nieruchomości sąsiednich.

Z dokumentacji dołączonej do wniosku, wynika, iż:

- spółka [...] S.A. Oddział w K. w dniu [...] października 2017 r. podjęła negocjację z współwłaścicielami nieruchomości B. O., A. B., R. O., S. O., M. O. w celu uregulowania tytułu prawnego do gruntu - poprzez ustanowienie odpłatnej służebności przesyłu, umożliwiającej inwestorowi wykonanie prac związanych z przebudową napowietrznej linii energetycznej średniego napięcia 15 kv [...].

- pismem z [...] listopada 2017 r. spółka [...] S.A. zwróciła się do współwłaścicieli nieruchomości - z propozycją ustanowienia służebności przesyłu za jednorazową zapłatą kwoty [...]zł

- pismem z [...] stycznia 2018 r. spółka [...] S.A. poinformowała współwłaścicieli, iż "negocjacje związane z pozyskaniem tytułu prawnego dla działki nr [...] w m. [...], Gm. K. prowadzone w związku z opracowywaną dokumentacją techniczno-prawną związaną z przebudową linii średniego napięcia 15kV relacji [...] uważa za zakończone".

- spółka [...] S.A. Oddział w K. przy piśmie z [...] lutego 2018 r. wystąpiła do Starosty [...] z wnioskiem w trybie art. 124 u.g.n., o "wydanie decyzji na udostępnienie nieruchomości w związku z zamiarem realizacji prac związanych z przebudową istniejącej linii napowietrznej średniego napięcia, określonych w decyzji lokalizacji inwestycji celu publicznego znak [...]".

W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku wskazano także, iż "prace te polegać będą na demontażu istniejącej linii napowietrznej [...] kV typu [...] 35 mm2 i budowie nowej linii napowietrznej [...] kV typu [...] 70 mm2.

Pełnomocnik spółki [...] S.A., podniósł również, iż "pomimo wielokrotnych spotkań Państwa Owczarek z Projektantem oraz Inwestorem a także pomimo prowadzonej korespondencji listownej przez pracownika Energa Operator S.A., próby uzyskania polubownej zgody zakończyły się fiaskiem. W kierowanej korespondencji zaproponowano służebność przesyłu za jednorazowym wynagrodzeniem w wysokości [...] zł".

Postanowieniem z [...] kwietnia 2018 r., znak [...] Starosta K. podjął zawieszone postępowanie.

Pismem z [...] czerwca 2018 r., spółka [...] S.A. poinformowała, iż inwestycja na działce nr [...] przebiegać będzie na długości 29,6 m szerokości 5,6 m, pow. 164 m2 w południowej części nieruchomości, w tym: pas technologiczny, niezbędny do konserwacji i usuwanie awarii: dł. 29,6 m szer. 4 m pow 118,4 m2, strefa ochronna: dł 29,6 m szer. 5,6 pow. 164 m2, pas montażowy robót budowlanych: dł 29,6 m szer. 4 m pow. 118,4 m2. Droga dojazdowa: z drogi gminnej dz. nr [...] nr KW [...] [...] oraz przez teren sąsiednich działek nr [...] , [...] (dla których posiadamy zgody właścicieli nieruchomości nr [...] - pas o szerokości 4m, długości 80 m i pow. 325 m2 - wskazania na mapie projektowej - załącznik nr [...].

Starosta K. decyzją z [...] lipca 2018 r., znak [...] orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z części nieruchomości położonej w miejscowości N. N., gmina K., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o po w. 0.4000 ha poprzez udzielenie zezwolenia spółce [...] S.A. z siedzibą w G., Oddział w K., na przebudowę istniejącej napowietrznej linii energetycznej [...] relacji [...] odgałęzienie za odłącznikiem nr [...] kierunek [...], na długości 29,6 m i szerokości 5,6 m - polegająca na wymianie trzech przewodów napowietrznych typu [...] 35 na nowe typu [...] 70 po istniejącej trasie, w pasie terenu o powierzchni 0,0235 ha.

Od powyższej decyzji odwołanie wniósł M. O. zarzucając naruszenie:

1. art. 124 ust 1 u.gn. przez wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, niespełniającej rygorów precyzyjności i szczegółowości oraz konieczności polegającej na:

a) nieprecyzyjnym określeniu obszaru nieruchomości, na którym nastąpić ma ograniczenie prawa własności, w którym mieści się terytorialny zakres zajęcia;

b) nieprecyzyjnym określeniu zakresu ograniczenia prawa własności;

c) niewskazaniu w sposób jednoznaczny przebiegu planowanej inwestycji i zakresu uszczuplenia władztwa właściciela;

d) ograniczeniu prawa własności w zakresie większym niż niezbędny do wykonania danej inwestycji

2. art. 124 ust. 3 u.g.n. przez ograniczenie w drodze decyzji sposobu korzystania z nieruchomości, mimo nieprzeprowadzenia uprzednich rokowań z właścicielem nieruchomości, niezaproponowania mu konkretnych warunków uzyskania zgody na wykonanie prac, uniemożliwiając przeprowadzenie niezbędnych prac, związanych z realizacją określonej inwestycji infrastrukturalnej za zgodą właściciela gruntu i konsensualne załatwienie sprawy.

Pismem z [...] listopada 2018 r., organ wystąpił do S. O. oraz B. O. o potwierdzenie udzielenia pełnomocnictwa adw. P. K., adw. M. B., adw. M. T.. Pomimo prawidłowego wezwania strony nie udzieliły odpowiedzi. Do dnia wydania niniejszej decyzji strony nie udzieliły odpowiedzi na powyższy wniosek.

Mając na uwadze nieuzpełnienie braku formalnego przez adw. P. K. w zakresie pełnomocnictwa udzielonego przez S. O. oraz B. O., jak i brak potwierdzenia dokonania ww. czynności przez ww. osoby odwołanie w zakresie dotyczącym S. O. oraz B. O. pozostawiono bez rozpoznania.

Pismem z [...] października 2018 r., organ zwrócił się do pełnomocnika inwestora o udzielenie wyjaśnień dotyczących pasa ograniczenia.

W odpowiedzi na powyższe pismo p. S. C. poinformował, iż "pas ograniczenia powinien przebiegać na długości 29,6 m, szerokości 4m i powierzchni 118,4 m2 zgodnie z załącznikiem nr [...] do decyzji Starosty [...] znak [...]

W dalszej części uzasadnienia organ po przytoczeniu treści przepisów prawa wskazał, iż w sprawie ziściły się przesłanki uprawniające do wydania przez Starostę Kaliskiego decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości, oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] na długości 29,6 m i szerokości 5,6 m - polegającej na demontażu istniejącej linii napowietrznej [...] typu [...] 35 mm2 i budowie nowej linii napowietrznej [...] typu [...] [...] mm2, po istniejącej trasie.

Organ II instancji stwierdził, iż zaplanowana inwestycja mieści się w hipotezie normy prawnej zakodowanej w art. 124 ust. 1 u.g.n., a to dlatego iż polega ona na przebudowie linii energetycznej, ponadto zastosowane zostaną inne przewody o większej średnicy - [...] [...].

Ponadto w aktach sprawy znajduje się projekt budowlany, z którego wynika iż prace na obiekcie liniowym jakim jest napowietrzna linia energetycznej [...] relacji [...] polegać mają na wymianie istniejących słupów na nowe, wymianie istniejących przewodów na nowe, wymianie istniejących odłączników w trzonie linii napowietrznej oraz na odgałęzieniach, rozłączniki w tym rozłączniki sterowane radiowo, budowa linii kablowej, budowa stacji transformatorowej.

Wojewoda wyjaśnił, iż kolejną przesłanką, uprawniającą do wydania decyzji, o jakiej mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n., jest fakt zgodności z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Działka będąca przedmiotem niniejszego postępowania objęta jest ostateczną decyzją Wójta Gminy K. z [...] września 2017 r., znak [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego zgodnie z załącznikiem mapowym, polegającej na przebudowie istniejącej magistrali [...] kV relacji [...] odgałęzienie za odłącznikiem nr [...] kierunek [...]. A zaplanowany zakres prac odpowiada ustaleniom decyzji lokalizacyjnej.

Warunkiem ustawowym, który musi zostać spełniony, aby możliwe było wydanie decyzji, o jakiej mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n., jest przeprowadzenie przez inwestora rokowań z właścicielem nieruchomości.

Wojewoda podniósł, iż w niniejszej sprawie nie sposób zgodzić się z argumentacją strony odwołującej, dotyczącą nieprzeprowadzenia rokowań i niezaproponowania odwołującym "konkretnych propozycji".

Zauważyć należy, iż niniejsza sprawa zainicjowana została wnioskiem z [...] listopada 2015 r., następnie zmienionym przy piśmie z [...] lutego 2018 r.

W toku prowadzonego postępowania organ II instancji ustalił, iż spółka [...] S.A. wielokrotnie podejmowała próby polubownego załatwienia sprawy, świadczą o tym m.in. pisma z [...] lipca 2015 r., z [...] lipca 2015 r., z [...] lipca 2015 r.,. z [...] listopada 2015 r., z [...] listopada 2015 r., Zwrócić należy również uwagę, że inwestor czyniąc zadość wymaganiom przeprowadzenia rokowań dokonał "badania" możliwości innej lokalizacji infrastruktury przesyłowej, która okazała się jednak niemożliwa.

Organ zaznaczył, iż S. O. przy piśmie z [...] lipca 2015 r. oświadczył, iż nie wyraża zgody na ustanowienie służebności przesyłu za jednorazowym wynagrodzeniem. Pismem z [...] sierpnia 2015 r. M. O. wskazał, iż "w nawiązaniu do rozmowy z [...] sierpnia 2015 r. potwierdzam moje stanowisko, iż bez przeniesienia stacji transformatorowej z działki nr [...] nie wyrażam zgody na żadne prace".

Po dokonanej modyfikacji pierwotnie złożonego wniosku spółka [...] S.A., ponownie podjęła próby polubownego zakończenia sporu, przy pismach z [...] października 2017 r., [...] listopada 2017 r., proponując współwłaścicielom nieruchomości ustanowienie odpłatnej służebności przesyłu.

Wojewoda wyjaśnił, iż w przedmiotowej sprawie rokowania były prowadzone od lipca 2015 r., co potwierdza dokumentacja zebrana w sprawie. Zdaniem Wojewody taki okres czasu jest wystarczający na zawarcie porozumienia w sprawie uzyskania zgody na wykonanie prac na nieruchomości.

Organ podniósł, iż że służebność przesyłu nie ma pierwszeństwa przed postępowaniami administracyjnymi, o których mowa w art. 124 u.g.n. i przedsiębiorca przesyłowy ma swobodę w zakresie wyboru odpowiedniej regulacji. Stanowisko przeciwne powodowałoby, że wskazane wyżej przypisy byłyby bezcelowe.

Ponadto organ zauważył, iż rokowania może przerwać każdy z uczestników negocjacji, jeżeli nie dostrzeże realnych szans na zawarcie porozumienia (wyrok WSA w Olsztynie z 9 czerwca 2015 r., sygn. akt II SA/Ol 359/15, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Bezzasadne byłoby zatem kontynuowanie bezowocnych rozmów w sytuacji, gdy operator przesyłowy wskazuje w dokumentacji technicznej na zły stan linii, skutkujący zwiększoną awaryjnością i wydłużonymi przerwami w dostawie energii elektrycznej.

Wojewoda wyjaśnił, iż ograniczając sposób korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n. organy administracji mają obowiązek zbadać czy zostało spełnione kryterium tzw. "jak najmniejszej uciążliwości". W toku prowadzonego postępowania organ wystąpił z wnioskiem do pełnomocnika inwestora dotyczącym jednoznacznego określenia pasa ograniczenia, niezbędnego do przeprowadzenia prac.

Pełnomocnik wnioskodawcy poinformował, iż pas ograniczenia powinien przebiegać na długości 29,6 m, szerokości 4m i powierzchni 118,4 m2 zgodnie z wydanym załącznikiem nr do decyzji Starosty [...] znak [...]

Zdaniem organu II instancji zaproponowany przez spółkę [...] przebieg inwestycji odznacza się najmniejszą możliwą uciążliwością dla skarżącego. Ponadto przebieg ten jest zgodny z decyzją ustalającą lokalizację inwestycji celu publicznego, a zatem o zmianie przebiegu linii można było mówić co najwyżej na etapie postępowania lokalizacyjnego.

W ocenie organu skoro pas o długości 29,6 i szerokości 4 m jest wystarczający do pobudowania urządzeń infrastrukturalnych, a ponadto mieści się w granicach wyznaczonych przez decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego to należy dać wiarę tym ustaleniom, zaś organ nie może odmówić mu wydania decyzji administracyjnej przy kumulatywnym spełnieniu wszystkich przesłanek wyartykułowanych w przepisach art. 124 u.g.n.

Zauważyć należy, iż długość wnioskowanego pasa wynosi 29,6 m i odpowiada ona planowanej długości linii (na działce nr [...]) 29,6 mb, szerokość wnioskowanego pasa ograniczenia 4 m (po 2 m od osi istniejącej linii) umożliwia swobodne przeprowadzenie prac oraz manewrowanie nowozakładanymi przewodami typu [...] [...] mm2 - a zatem jest on obiektywnie niewielkim obszarem przewidywanym jako teren, na którym realizowane będą roboty budowlane względem przedmiotowej linii.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych przez stronę w odwołaniu, a dotyczących tego, iż organ I instancji "nieprecyzyjnie określił obszar nieruchomości, na którym nastąpić ma ograniczenie prawa własności; nieprecyzyjnie określił zakres ograniczenia prawa własności, nie wskazał w sposób jednoznaczny przebiegu planowanej inwestycji i zakresu uszczuplenia władztwa właściciela oraz ograniczeniu prawa własności w zakresie większym niż niezbędny do wykonania danej inwestycji", uznać należy przywołane zarzuty oraz wątpliwości skarżącego za całkowicie bezpodstawne i chybione.

Organ pierwszej instancji wskazał długość pasa ograniczenia (29,6 m) oraz szerokość jego szerokość (13,8 m). Ostatecznie Starosta K. zwizualizował format owego ograniczenia na załączniku graficznym - stanowiącym integralną część jego decyzji - nie pozostawiając przy tym pola do jakichkolwiek spekulacji czy niedomówień. Żądanie strony skarżącej - w świetle jego odwołania - sprowadza się w zasadzie do określenia obszaru ograniczenia za pomocą niemal współrzędnych geograficznych.

W realiach przedmiotowej sprawy organ pierwszej instancji zwerbalizował format ograniczenia, posługując się w osnowie decyzji takimi parametrami jak szerokość i długość pasa ograniczenia, a dodatkowo przedstawił w formie graficznej rzeczywisty przebieg tego ograniczenia przez nieruchomość skarżącego.

Trudno w ocenie Wojewody o bardziej szczegółowe czy dokładne rozstrzygnięcie. Dodatkowo doświadczenie organu pozwala uznać, że taka forma przedstawienia ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, jest wykraczająca ponad zwyczajowe potrzeby niezbędne dla dokonania wpisu w księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości.

Wojewoda podniósł, iż organ I instancji w pkt. I decyzji orzekł niezgodnie z żądaniem wnioskodawcy.

Wnioskodawca w piśmie z [...] czerwca 2018 r., wskazał, iż "pas technologiczny, niezbędny do konserwacji i usuwania awarii wynosi 29,6 m x 4 m", co znalazło odzwierciedlenie w załączniku graficznym dołączonym do przedmiotowego pisma .

Tymczasem organ I instancji w pkt. 1 decyzji orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na długości 29,6 m i szerokości 5,6 m.

W związku z powyższym uchybieniem - w celu uniknięcia jakichkolwiek rozbieżności -organ II instancji uznał za zasadne uchylenie ww. punktu i orzeczenie odpowiednio w tym zakresie o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości w pasie o długości 29,6 m i szerokości 4 m.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniósł M. O. zarzucając jej:

I. naruszenie przepisów prawa procesowego, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia [...] czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 roku, poz. 2096; dalej: k.p.a.) przez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, mimo zaistnienia przesłanek uzasadniających umorzenie w całości postępowania zainicjowanego wnioskiem przedsiębiorstwa przesyłowego jako bezprzedmiotowego, względnie uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania ze względu na wydanie tak określonej decyzji przez organ I instancji z naruszeniem licznych przepisów prawa procesowego oraz materialnego;

2. art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. przez sporządzenie uzasadniania, uniemożliwiającego prześledzenie toku rozumowania organu II instancji, niewskazującego na sposobów wykonania decyzji, związany z nieokreśleniem sposobu jego wykonania (czasowego zakresu ograniczenia prawa własności, zakresu uszczuplenia władztwa właściciela i warunków technicznych inwestycji) oraz niewskazującego na rozważenie przez organ czy w wyniku planowanych prac ma dojść do zmiany parametrów technicznych inwestycji, uzasadnieniu uznania prowadzonych prac za przebudowę, a także zweryfikowania czy wprowadzone ograniczenia pozostają zgodne z decyzją o ustaleniu inwestycji celu publicznego;

3. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. oraz art. 6 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. przez nierozważenie:

- czy w wyniku planowanych prac ma dojść do zmiany parametrów technicznych inwestycji, tj. zmiana napięcia, długości linii napowietrznej, zmiana jej przebiegu, wysokości, miejsca lub sposobu posadowienia poszczególnych słupów lub kabli, zwiększenie mocy lub zwiększenie pola elektromagnetycznego, mimo że rozstrzygnięcie w przedmiocie tego rodzaju okoliczność determinuje możliwość uznania prowadzonych prac za remont albo za przebudowę;

- czy wprowadzone ograniczenia pozostają zgodne z decyzją o ustaleniu inwestycji celu publicznego i ograniczeniu się jedynie do powołania na wskazaną decyzję;

4. art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. przez niezawieszenie postępowania administracyjnego mimo zawisłości postępowania cywilnego w sprawie stwierdzenie zasiedzenia służebności, które ze względu na subsydiarności postępowania administracyjnego i zastrzeżenia jego stosowania wyłącznie dla sytuacji, w których niemożliwe okazuje się rozstrzygnięcie sporu polubownie lub na drodze cywilnej, ma względem niego charakter prejudycjalny;

II. naruszenie przepisów prawa materialnego:

1. art. 124 ustawy z dnia [...] sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 roku, poz. 2204; dalej: u.g.n.) przez niewłaściwe jego zastosowanie, polegające do odnoszeniu ograniczenia prawa własności nieruchomości w tym trybie do uregulowania korzystania z nieruchomości w związku ze zwykłą eksploatacją już istniejących instalacji przesyłowych w sytuacji, gdy przewidziane wspomnianą normą zezwolenie może zostać wydane przed rozpoczęciem na danej, ściśle określonej nieruchomości, konkretnego procesu inwestycyjnego lub wyjątkowo w trakcie realizacji inwestycji, a wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości przez właściciela, przez wydanie zezwolenia z art. 124 ust. 1 u.g.n. w odniesieniu do już istniejących urządzeń jest niedopuszczalne;

2. art. 124b u.g.n. w zw. z art. art. 3 pkt 8 ustawy z dnia [...] lipca 1994 roku - Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 roku, poz. 1202; dalej: u.p.b.) przez jego niezastosowanie, mimo uzasadniających to przesłanek, polegające na:

- błędnym zakwalifikowaniu planowanej inwestycji jako przebudowy w sytuacji, gdy aktywność inwestora obejmować będzie jedynie wykonywanie w już istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych, polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a zatem remont w rozumieniu u.p.b.;

- wydaniu decyzji o bezterminowym ograniczeniu sposobu korzystania z części nieruchomości w sytuacji, gdy ze względu na charakter zleconych prac, tj. planowaniu czynności związanych jedynie z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń, dla ich przeprowadzenia całkowicie wystarczające było wydanie decyzji w tym trybie, tj. obowiązanie właściciela nieruchomości do udostępnienia części nieruchomości na okres do 6 miesięcy;

3. art. 124 u.g.n. przez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na wydaniu decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z części nieruchomości, mimo:

- zawisłości sprawy o stwierdzenie zasiedzenia służebności, zainicjowanej przez wnioskodawcę i prowadzonej aktualnie przed Sądem Rejonowym w K., I Wydziałem Cywilnym, pod sygnaturą akt: I Ns [...];

- subsydiarności postępowania administracyjnego i zastrzeżenia jego prowadzenia wyłącznie do sytuacji, w których niemożliwe okazuje się rozstrzygnięcie istniejącego sporu w trybie umownym, względnie w trybie postępowania cywilnego o ustanowienie służebności;

- wynikającego z u.g.n. pierwszeństwa polubownego rozstrzygnięcia i zastrzeżenia postępowania administracyjnego wobec stron, które "nie są one w stanie porozumieć się na gruncie prawa cywilnego";

4. art. 124 ust. 1 u.g.n. przez wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, niespełniającej rygorów precyzyjności i szczegółowości oraz konieczności, i w konsekwencji będącej źródłem zagrożenia dla prawa własności skarżącego, polegające na:

- nieprecyzyjnym określeniu zakresu ograniczenia prawa własności, zakresu uszczuplenia służącego mu władztwa;

- niezdefiniowaniu czasowego zakresu ograniczania prawa własności;

- niewskazaniu w sposób jednoznaczny przebiegu planowanej inwestycji;

- nieokreśleniu warunków technicznych prowadzonej inwestycji, tj. niewskazaniu podstawowych parametrów planowanej inwestycji, w tym parametrów w zakresie sposobu posadowienia ciągów, przewodów lub urządzeń (np. posadowienie w ziemi albo nad ziemią), wysokości lub głębokości posadowienia inwestycji liniowej (np. wysokość zawieszenia linii, wysokość słupów, głębokość posadowienia przewodów lub innych urządzeń), cech technologicznych ciągów, przewodów lub urządzeń (np. co do długości, szerokości, napięcia, natężenia, mocy);

5. art. 124 ust. 3 u.g.n. przez ograniczenie w drodze decyzji sposobu korzystania z nieruchomości mimo nieprzeprowadzenia rokowań z właścicielem nieruchomości, tj. przeprowadzenie ich sposób pozorny:

- obejmujący jedynie złożenie oferty, stanowiącej jednostronną propozycję dotyczącą treści proponowanej umowy, nie zaś stanowiący rzeczywiste negocjacje, polegające na uzgadnieniu treści poszczególnych postanowień;

- dotyczący zagadnienia ustanowienia służebności i przejęcia w sposób trwały określonego władztwa na wskazanej części nieruchomości, nie zaś zgody na wykonanie prac, o jakich mowa w art. 124 u.g.n;

- związany z prowadzeniem ich w złej wierze, polegającej na przedkładaniu propozycji obiektywnie niemożliwych do przyjęcia, względnie w oczywistym zamierzeniu doprowadzić do ich odrzucenia.

Wskazując na powyższe strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Wojewody i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego względnie o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Wojewody i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Ponadto strona skarżąca, w razie uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazanie jej do ponownego rozpoznania wniosła o wskazanie organowi administracji publicznej sposobu załatwienia sprawy przez zobowiązanie Starosty [...] do:

1. umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego, tj. dotyczącego uregulowania korzystania z nieruchomości w związku ze zwykłą eksploatacją już istniejących instalacji przesyłowych w sytuacji, gdy przewidziane wspomnianą normą zezwolenie może zostać wydane przed rozpoczęciem na danej, ściśle określonej nieruchomości, konkretnego procesu inwestycyjnego lub wyjątkowo w trakcie realizacji inwestycji;

względnie

2. zawieszenia postępowania administracyjnego do czasu prawomocnego zakończenia postępowania o stwierdzenie zasiedzenia służebności, prowadzonego przez Sąd Rejonowy w K., I Wydział Cywilny, pod sygnaturą akt: I Ns [...].

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z dnia [...] kwietnia 2019 r. pełnomocnik uczestnika postępowania [...] S.A. wniósł o oddalenie skargi wskazując, iż w całości podziela argumentacje organu.

Na rozprawie w dniu [...] maja 2019 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, a zarzuty w niej podniesione uznać należało za bezzasadne.

Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia [...] lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 – dalej "P.p.s.a") polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 124 ustawy z dnia [...] sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r. poz. 1774 z późn. zm.; w skrócie "u.g.n.").

W myśl art. 124 ust. 1 tej ustawy starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Stosownie do treści art.124 ust. 2 u.g.n. starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, udziela zezwolenia z urzędu albo na wniosek organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego, innej osoby lub jednostki organizacyjnej. Z kolei art. 124 ust. 3 u.g.n. stanowi, że udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie.

Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań. Zgodnie z art. 124 ust. 4 u.g.n. na osobie lub jednostce organizacyjnej występującej o zezwolenie ciąży obowiązek przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po założeniu lub przeprowadzeniu ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w ust. 1. Jeżeli przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego jest niemożliwe albo powoduje nadmierne trudności lub koszty, stosuje się odpowiednio przepis art. 128 ust. 4. Przepis art. 124 ust. 5 u.g.n. normuje sytuacje, gdy założenie lub przeprowadzenie ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w ust. 1, uniemożliwia właścicielowi albo użytkownikowi wieczystemu dalsze prawidłowe korzystanie z nieruchomości w sposób dotychczasowy albo w sposób zgodny z jej dotychczasowym przeznaczeniem. Wówczas właściciel lub użytkownik wieczysty może żądać, aby odpowiednio starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, lub występujący z wnioskiem o zezwolenie, o którym mowa w ust. 2, nabył od niego na rzecz Skarbu Państwa, w drodze umowy, własność albo użytkowanie wieczyste nieruchomości. Art. 124 ust. 6 u.g.n. zaś przesądza, że właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości jest obowiązany udostępnić nieruchomość w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w ust. 1. Obowiązek udostępnienia nieruchomości podlega egzekucji administracyjnej. Przepisy ust. 4 stosuje się odpowiednio.

Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż w rozpoznawanej sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki warunkujące dopuszczalność zastosowania instytucji ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, unormowanej w art. 124 u.g.n. – która to ingerencja w prawo własności (prawo użytkowania wieczystego) nieruchomości stanowi jedną z postaci wywłaszczenia w rozumieniu art. 112 ust. 2 u.g.n., z wszystkimi tego faktu konsekwencjami.

Planowana inwestycja – polegająca na istniejącej napowietrznej linii energetycznej [...] relacji [...] – obejmuje swym zakresem m.in. demontaż istniejącej linii napowietrznej [...] kV typu [...] [...] mm i budowę nowej linii napowietrznej [...] kV typu [...] [...] mm tj. przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej w rozumieniu art. 124 ust. 1 zd. pierwsze u.g.n.

W tym miejscu odnosząc się do zarzutu błędnego zakwalifikowania inwestycji jako przebudowy a nie remontu zauważyć należy, że organ dokładnie przeanalizował charakter przedmiotowej inwestycji.

Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko organu, iż w niniejszej sprawie mamy do czynienia z przebudową.

W myśl art. 3 pkt 6 prawa budowlanego, poprzez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego. Natomiast zgodnie z art. 3 pkt 7a ww. ustawy, przebudowa to wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji. Remontem w ujęciu art. 3 pkt 8 prawa budowlanego są zaś roboty budowlane zmierzające do odtworzenia stanu pierwotnego obiektu budowlanego - nawet przy zastosowaniu innych materiałów niż użytych pierwotnie. Oznacza to zatem, iż jeśli zaplanowane przedsięwzięcie inwestora polega wyłącznie na np. wymianie przewodów roboczych - a nie np. zwiększeniu ilości przewodów, słupów - to taka inwestycja stanowi remont istniejącej linii napowietrznej, gdyż polega na odtworzeniu jej stanu pierwotnego i nie mieści się ona w obrębie znaczenia jakie przypisuje się "założeniu i przeprowadzeniu" sieci energetycznych.

Co prawda inwestycja obejmuje wymianę przewodów, to jednak należy mieć na uwadze, że mają zostać zamontowane inne przewody o większej średnicy - [...] [...].

Ponadto z projektu budowlanego wynika, iż prace polegać mają na wymianie istniejących słupów na nowe, wymianie istniejących przewodów na nowe, wymianie istniejących odłączników w trzonie linii napowietrznej oraz na odgałęzieniach, rozłączniki w tym rozłączniki sterowane radiowo, budowa linii kablowej, budowa stacji transformatorowej.

Z powyższych względów nie ulega wątpliwości, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z przebudową, a nie remontem jak sugeruje to strona skarżąca. Z tych też samych względów nie zasługują na uwzględnienie zarzuty strony związane z błędną kwalifikacją inwestycji.

Ponadto w tym miejscu warto wskazać, iż wbrew zarzutom skargi organ w uzasadnieniu decyzji wskazał jakie to parametry inwestycji (patrz choćby średnica kabli) ulegną zmianie.

Zwrócić również należy uwagę, iż wniosek początkowo prowadził postępowanie w trybie art. 124b u.g.n., który dotyczy udostępnianie nieruchomości w celu wykonania konserwacji, remontu lub usunięcia awarii. Jednakże organ na skutek analizy załączonych do sprawy dokumentów uznał, że sprawa nie może być prowadzona w tym trybie. Tym samym nie ulega wątpliwości, iż organ dokonał analizy czy w niniejszej sprawie mamy do czynienia z remontem czy przebudową, dochodząc do słusznych wniosków, że z uwagi na ww. okoliczności mamy do czynienia z przebudową.

Następnie wskazać należy, iż realizacja przedmiotowej inwestycji znajduje swoje oparcie w ostatecznej decyzji Wójta Gminy K. z [...] września 2017 r., nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla terenu działek nr [...] położonych w miejscowości N. N., gmina K. zgodnie z załącznikiem mapowym, polegającej na przebudowie istniejącej magistrali [...] kV relacji [...] odgałęzienie za odłącznikiem nr [...] kierunek [...].

W ocenie Sądu zaplanowany zakres prac odpowiada ustaleniom decyzji lokalizacyjnej, a to przede wszystkim w zakresie jej przebiegu. Z tych też względów nie można uznać za zasadny zarzut nierozważenia przez organ czy wprowadzone ograniczenia pozostają zgodne z decyzją o ustaleniu inwestycji celu publicznego.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ jednoznacznie wskazał, iż zaplanowany zakres prac odpowiada ustaleniom decyzji lokalizacyjnej.

Powyższe stwierdzenie organu w świetle zgromadzonego materiału dowodowego nie budzi jakichkolwiek wątpliwości.

Na gruncie niniejszej sprawy zwrócić należy również uwagę, iż wnioskodawca jest "inna osobą" (prawną) w rozumieniu art. 124 ust. 2 u.g.n. Poza tym złożenie wniosku zostało poprzedzone wymaganymi rokowaniami, które wszakże nie doprowadziły do wyrażenia zgody przez właściciela na wnioskowane ograniczenie prawa własności jego nieruchomości, to jednakże zostały przeprowadzone.

W orzecznictwie wskazuje się, iż spełnienie obowiązku przeprowadzenia rokowań jako przesłanka wszczęcia postępowania o uzyskanie zezwolenia na zajęcie nieruchomości oznacza taką sytuację, w której inwestor określił i zaproponował właścicielowi określone warunki uzyskania zgody na wykonanie prac, o jakich mowa w art. 124 u.g.n.

Warunkiem są rokowania, jak słusznie wskazał organ, a zatem de facto przystąpienie do rozmów w celu osiągnięcia porozumienia, rozwiązania sporu. Rokowania nie oznaczają więc konieczności osiągnięcia zgodnego stanowiska. Nieosiągnięcie zgody pomiędzy właścicielem nieruchomości i inwestorem upoważnia organ administracyjny do wydania zezwolenia wymienionego w art. 124 ust. 1 u.g.n.

Jak wynika z akt niniejszej sprawy spółka [...] S.A. wielokrotnie podejmowała próby polubownego załatwienia sprawy, świadczą o tym m.in. pisma z [...] lipca 2015 r., z [...] lipca 2015 r., z [...] lipca 2015 r.,. z [...] listopada 2015 r., z [...] listopada 2015 r..

W odpowiedzi na propozycje inwestora właściciel nieruchomości w piśmie z [...] lipca 2015 r. oświadczył, iż nie wyraża zgody na ustanowienie służebności przesyłu za jednorazowym wynagrodzeniem. W piśmie z dnia [...] sierpnia 2015 r. skarżący wskazał, iż w nawiązaniu do rozmowy z [...] sierpnia 2015 r. potwierdza swoje stanowisko, iż bez przeniesienia stacji transformatorowej z działki nr [...] nie wyrażam zgody na żadne prace.

Zwrócić należy również uwagę, że inwestor czyniąc zadość wymaganiom przeprowadzenia rokowań dokonał "badania" możliwości innej lokalizacji infrastruktury przesyłowej, która okazała się jednak niemożliwa.

Ponadto po dokonanej modyfikacji pierwotnie złożonego wniosku spółka ponownie podjęła próby polubownego zakończenia sporu, przy pismach z [...] października 2017 r., [...] listopada 2017 r., proponując współwłaścicielom nieruchomości ustanowienie odpłatnej służebności przesyłu.

Z powyższych względów wbrew zarzutom skargi nie można uznać, iż rokowania miały charakter pozorny. Tym samym zarzut naruszenia art. 124 ust. 3 u.g.n. przez ograniczenie w drodze decyzji sposobu korzystania z nieruchomości mimo nieprzeprowadzenia rokowań z właścicielem nieruchomości, tj. przeprowadzenie ich sposób pozorny nie zasługiwał na uwzględnienie.

W ocenie Sądu nietrafny jest zarzut skargi, że decyzja Starosty – utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją Wojewody – błędnie nie określa "ram czasowych, których dotyczy udzielane zezwolenie na czasowe zajęcie nieruchomości". Z wywodów uzasadnienia skargi wynika, że Skarżący zarzucają brak określenia w decyzji terminu, w którym Spółka byłaby uprawniona, a zarazem zobowiązana, zrealizować planowaną inwestycję (przebudowę linii) na ich nieruchomości. Sąd podziela stanowisko organów co do braku podstawy prawnej do określania takiego terminu w decyzji wydawanej na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n.

Obligatoryjne elementy każdej decyzji administracyjnej określa art. 107 § 1 ustawy z dnia [...] czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm.; dalej w skrócie: "k.p.a."), w myśl którego decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji lub, jeżeli decyzja wydana została w formie dokumentu elektronicznego, powinna być opatrzona bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu. Decyzja, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego, powinna zawierać ponadto pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa lub skargi. Z kolei zgodnie z art. 107 § 2 k.p.a. przepisy szczególne mogą określać także inne składniki, które powinna zawierać decyzja. Do takich "innych" (dodatkowych) składników decyzji zalicza się m.in. określenie terminu na wykonanie czynności wskazanych w decyzji. Dodatkowe składniki mogą być zawarte w decyzji o ile przewidują to przepisy szczególne, a więc gdy przepisy uprawniają organ do ich zamieszczenia w decyzji (zob. wyrok NSA z 10.02.2009 r., II GSK 714/08, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, w skrócie: "CBOSA").

Jest poza sporem, że żaden z przepisów art. 124 u.g.n. nie przewiduje wyraźnie możliwości określania w decyzji wydawanej na podstawie art. 124 ust.1 u.g.n. terminu, w którym ma dojść do założenia (przeprowadzenia) na obciążanej nieruchomości wskazanych urządzeń przesyłowych. Możliwość zawierania tego rodzaju klauzuli nie wynika także z przepisu art. 119 ust. 1 u.g.n., określającego dodatkowe składniki decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości (której szczególnym rodzajem jest decyzja z art. 124 ust. 1 u.g.n.).

Zatem skoro ustawodawca nie przyznał organom administracji kompetencji do nakreślenia ram czasowych realizacji określonych prac – jak to ma miejsce chociażby w art. 124b ust. 3 u.g.n. – to domniemywanie takiego uprawnienia przez organ administracji stanowiłoby naruszenia prawa, a rozstrzygnięcie, jako wydane bez podstawy prawnej, byłoby obarczone wadą kwalifikowaną z art. 156 § 1 pkt 2 ab initio k.p.a.

Należy zauważyć, że choć powyższa kwestia na gruncie art. 124 u.g.n. rzeczywiście nie jest w orzecznictwie sądowym rozstrzygana jednolicie (acz, jak się wydaje, dominuje stanowisko o niedopuszczalności określania w decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości w związku z zakładaniem urządzeń przesyłowych, terminu wykonania tych prac), to już w innych kategoriach spraw – także z zakresu szeroko rozumianego procesu inwestycyjnego (jak np. dotyczących nakazania rozbiórki obiektu budowlanego) – powszechne jest stanowisko, że ustalenie w decyzji terminu wykonania określonych czynności musi mieć wyraźną podstawę w przepisach prawa (por. wyrok NSA z 15.10.1999 r., IV SA 1160/97, LEX nr 47801; wyrok WSA z 18.10.2007 r., II SA/Rz 211/07, CBOSA).

Odmienne stanowisko Skarżących zasadza się, jak się wydaje, przede wszystkim na błędnym rozumieniu istoty zezwolenia wydawanego na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. Wbrew sugestiom skargi, podstawowym celem tej instytucji nie jest zapewnienie możliwości czasowego wejścia na cudzy grunt w celu budowy lub przebudowy określonych urządzeń przesyłowych, lecz możliwość trwałego zajęcia części cudzej nieruchomości w celu posadowienia i ciągłej eksploatacji tych urządzeń – czemu odpowiada obowiązek właściciela (użytkownika wieczystego) nieruchomości: stałego znoszenia takiej ingerencji (pati). Wypływające stąd uprawnienie przedsiębiorcy przesyłowego – beneficjenta zezwolenia z art. 124 ust. 1 u.g.n. – do zajmowania części cudzej nieruchomości, i skorelowany z tym uprawnieniem obowiązek dysponenta nieruchomości znoszenia tego stanu, mają charakter bezterminowy. Natomiast możliwość "wejścia" na obciążoną nieruchomość celem wykonania określonych robót budowlanych (tu: przebudowy linii) ma charakter instrumentalny wobec ww. uprawnienia podstawowego i swym charakterem w istocie odpowiada uprawnieniu wynikającemu z art. 124 ust. 6 u.g.n. Przepis ten nakłada na właściciela (użytkownika wieczystego) nieruchomości obowiązek jej udostępnienia w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w ust. 1, przy czym – co znamienne – również bez zakreślenia czasowych ram takiego udostępnienia. Interes prawny właściciela (użytkownika wieczystego) zajętej nieruchomości, w związku z takimi incydentalnymi "wejściami" na jej teren przez pracowników (wykonawców) przedsiębiorcy przesyłowego w celu wykonania określonych prac (inwestycyjnych, konserwacyjnych lub naprawczych) jest, co do zasady, dostatecznie chroniony roszczeniami indemnizacyjnymi uregulowanymi w art. 124 ust. 4 u.g.n.

Niezależnie od wskazanych wyżej argumentów – bazujących na wynikach wykładni językowej i systemowej odnośnych przepisów – przeciwko określaniu w decyzji wydawanej na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. terminu wykonania prac inwestycyjnych przemawiają także względy natury funkcjonalnej (w tym celowościowej). Zakreślenie takiego terminu mogłoby bowiem w praktyce prowadzić do irracjonalnych i trudnych do zaakceptowania skutków, gdyż w przypadku niezrealizowania planowanej inwestycji (tu: przebudowy linii) w ustalonym w decyzji terminie – czy to z powodów prawnych (np. wskutek nieuostatecznienia się decyzji do tego terminu, przy jednoczesnym nieuzyskaniu przez inwestora zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n.), czy to faktycznych (np. wobec utrzymujących się długo niesprzyjających warunków pogodowych, uniemożliwiających wykonanie planowanych robót budowlanych w zakreślonym terminie) – decyzja stałaby się w istotnym zakresie niewykonalna. Przedsiębiorca przesyłowy dysponowałby wprawdzie tytułem prawnym do trwałego zajmowania określonego pasa nieruchomości na potrzeby eksploatacji urządzeń przesyłowych, ale zarazem pozbawiony były możliwości posadowienia tych urządzeń – właśnie z uwagi na upływ terminu zakreślonego do wykonania potrzebnych robót budowlanych. W takim przypadku wydanie kolejnej decyzji z nowym terminem "czasowego zajęcia" nieruchomości na potrzeby wykonywania ww. robót byłoby raczej niedopuszczalne – wobec istnienia stanu res iudicata, zabezpieczonego sankcją nieważności z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Z kolei na zmianę decyzji w zakresie ww. terminu byłaby wymagana – jak wynika z art. 155 k.p.a. – zgoda m.in. właściciela obciążonej nieruchomości, której uzyskanie jawi się w każdym przypadku jako wysoce niepewne.

Ponadto nie można podzielić stanowiska skarżącego, iż nieprecyzyjnie określono zakres ograniczenia prawa własności, zakresu uszczuplenia oraz niewskazania w sposób jednoznaczny przebiegu planowanej inwestycji.

Odnosząc się do pierwszej kwestii wskazać należy, iż w sentencji decyzji organ jednoznacznie wskazał zakres ograniczenia tj. 118,4 m (pas o wymiarach 29,6 m x 4 m zgodnie z załączoną mapą). Również lokalizacja inwestycji nie budzi wątpliwości, ponieważ w sposób jednoznaczny została nakreślona na załączniku graficznym do decyzji.

W niniejszej sprawie należy mieć również na uwadze, iż przedmiotowe ograniczenie jak każda ingerencja w prawo własności nieruchomości o charakterze wywłaszczeniowym – powinno być w każdym przypadku wyznaczone tylko w niezbędnym (sprowadzonym do niezbędnego minimum), jak najmniej uciążliwym dla właściciela nieruchomości zakresie (por. wyroki NSA: z 10.11.2006 r., I OSK 23/06; z 07.09.1989 r., SA/Kr 441/89 – CBOSA).

Stąd wynika uprawnienie – a zarazem i obowiązek – organów do badania, czy żądania inwestora co do niezbędnego zakresu ograniczenia nie zostały w danym przypadku "przeszacowane".

Mając na uwadze powyższy obowiązek organ w toku prowadzonego postępowania wystąpił z wnioskiem do pełnomocnika inwestora dotyczącym jednoznacznego określenia pasa ograniczenia, niezbędnego do przeprowadzenia prac. Pełnomocnik wnioskodawcy poinformował, iż pas ograniczenia powinien przebiegać na długości 29,6 m, szerokości 4m i powierzchni 118,4 m2 zgodnie z wydanym załącznikiem do decyzji Starosty [...] znak [...]

Sąd podziela stanowisko organu II instancji, iż zaproponowany przez spółkę [...] przebieg inwestycji odznacza się najmniejszą możliwą uciążliwością dla skarżącego. Ponadto przebieg ten jest zgodny z decyzją ustalającą lokalizację inwestycji celu publicznego, a zatem o zmianie przebiegu linii można było mówić co najwyżej na etapie postępowania lokalizacyjnego.

Jak słusznie wskazał organ długość wnioskowanego pasa wynosi 29,6 m i odpowiada ona planowanej długości linii (na działce nr [...]) 29,6 mb, szerokość wnioskowanego pasa ograniczenia 4 m (po 2 m od osi istniejącej linii) umożliwia swobodne przeprowadzenie prac oraz manewrowanie nowozakładanymi przewodami typu [...] [...] mm2 -. a zatem jest on obiektywnie niewielkim obszarem przewidywanym jako teren, na którym realizowane będą roboty budowlane względem przedmiotowej linii.

Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż dojazd do przedmiotowej nieruchomości odbywać się będzie z drogi gminnej oraz przez teren sąsiednich działek nr [...].

Powyższy obszar ograniczenia umożliwia inwestorowi swobodny wjazd, wyjazd samochodem technicznym oraz przeprowadzenie niezbędnych prac przy stacji demontażu oraz montażu infrastruktury elektroenergetycznej, tak określony obszar pasa technicznego umożliwia wykonanie prac polegających na wymianie przewodów na przewody [...] [...] mm2, a zarazem jest dla właściciela nieruchomości najmniej uciążliwy. Marginalnie zauważyć należy, iż zgodnie z § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia z [...] grudnia 2002 r. (Dz. U. 2006 r., poz. 2022 z późn., zm.) "szerokość pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 13, § 45 ust. 3 pkt 1, § 54 ust. 3, nie może przekraczać 2,55 m. Szerokość nadwozia pojazdu, który jest przeznaczony do przewozu towarów w określonej temperaturze, jeżeli jego ściany boczne wraz z izolacją termiczną mają grubość nie mniejszą niż 45 mm każda, oraz klimatyzowanego kontenera lub wymiennego nadwozia nie może przekraczać 2,60 m". Mając na uwadze powyższą maksymalną szerokość pojazdu oraz konieczność jego opuszczenia obszar ograniczenia przedmiotowej nieruchomości - 4 m szerokości i 29,6 m długości - ocenić należy nie tylko jako zgodny z prawem, lecz przede wszystkim odznaczający się minimalną uciążliwością dla właściciela.

W tym miejscu odnosząc się do wniosku o zawieszenie postępowania, a zarazem zarzutu naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. wskazać należy, iż toczące się postępowanie o ustanowienie służebności przesyłu nie stanowi zagadnienia wstępnego.

Zagadnienie wstępne o jakim mowa w w/w przepisie stanowi materialnoprawną przeszkodę powstającą lub ujawniającą się w toku postępowania jurysdykcyjnego, której usunięcie warunkuje rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej. W postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada zgodnie z która organ obowiązany jest rozstrzygnąć sprawę administracyjną zgodnie z uwzględnieniem wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych istniejących w chwili orzekania. Wedle art. 97 § 1 pkt 4 kpa od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego zależeć ma rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji. Wystąpienie zagadnienia wstępnego i brak jego rozstrzygnięcia wyklucza zarówno pozytywne jak i negatywne dla strony zakończenie postępowania administracyjnego. Samo zatem stwierdzenie, że wynik innego postępowania może, a nawet niewątpliwie będzie miał wpływ na losy sprawy administracyjnej, nie daje jeszcze podstaw do zawieszenia postępowania administracyjnego, jeżeli w chwili orzekania możliwe jest rozpatrzenie sprawy przez organ administracji i wydanie decyzji.

Należy pamiętać na co słusznie zwrócił uwagę organ, że służebność przesyłu nie ma pierwszeństwa przed postępowaniami administracyjnymi, o których mowa w art. 124 u.g.n. i przedsiębiorca przesyłowy ma swobodę w zakresie wyboru odpowiedniej regulacji.

Mając wszystko to na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a, skargę w całości oddalił