Wyrok NSA oz. w Szczecinie, sygn. akt SA/Sz 1408/98
NSA oz. w Szczecinie
Data orzeczenia: 1999-09-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Działalność gospodarcza
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Powołane przepisy: article: art. 10 ust. 1 pkt 8, art. 14 ust. 2 pkt 1, art. 24 ust. 3
journal: Dz.U. 1993 nr 90 poz. 416
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 26 lipca 1993 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Teza: Osoby, którym przysługuje współwłasność majątku pozostałego po rozwiązaniu spółki i likwidacji działalności gospodarczej, rozporządzają tym majątkiem w drodze zwykłych czynności cywilnoprawnych, do których należy sprzedaż rzeczy stanowiąca odrębne źródło przychodów przewidziane w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. 1993 nr 90 poz. 416 ze zm./, nie jest to bowiem sprzedaż rzeczy w wykonywaniu działalności gospodarczej.

TEZY

Osoby, którym przysługuje współwłasność majątku pozostałego po rozwiązaniu spółki i likwidacji działalności gospodarczej, rozporządzają tym majątkiem w drodze zwykłych czynności cywilnoprawnych, do których należy sprzedaż rzeczy stanowiąca odrębne źródło przychodów przewidziane w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. 1993 nr 90 poz. 416 ze zm./, nie jest to bowiem sprzedaż rzeczy w wykonywaniu działalności gospodarczej.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Jolanty i Wiesława B. na decyzję Izby Skarbowej w K. z dnia 25 lipca 1998 r. (...) przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1995 r. - uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. z dnia 28 kwietnia 1998 r. (...); (...).


UZASADNIENIE

Izba Skarbowa decyzją z dnia 25 lipca 1998 r., wydaną w postępowaniu odwoławczym, utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego z dnia 28 kwietnia 1998 r., mocą której organ ten określił zobowiązanie podatkowe małżonków Jolanty i Wiesława B. w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1995 r. w kwocie 3.909 zł, i zaległość z tego tytułu w kwocie 1.764 zł wraz z odsetkami.

Za podstawę prawną rozstrzygnięcia powołano art. 14 ust. 2 pkt 1, art. 24 ust. 2 i art. 45 ust. 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. 1993 nr 90 poz. 416 ze zm./.

Podstawę faktyczną stanowiły następujące ustalenia:

Jolanta i Wiesław B. w 1995 r., do dnia 16 marca, prowadzili działalność gospodarczą w ramach 4 osobowej spółki cywilnej "K.". O likwidacji tej działalności z dniem 16 marca 1995 r. podatnicy zawiadomili Urząd Skarbowy pismem z 17 marca 1995 r. W zeznaniu podatkowym PIT-31 za 1995 r. podatnicy nie wykazali dochodu z działalności gospodarczej. W podatkowej księdze przychodów i rozchodów s.c. "K." wykazała koszty uzyskania przychodów w kwocie 2.011,56 zł. Nie wykazała natomiast przychodu ze sprzedaży składników majątku trwałego związanego z wykonywaną działalnością. Ustalono, że w dniu 9 września 1995 r. byli wspólnicy s.c. "K." sprzedali Spółce z o.o. "K." składniki majątku po zlikwidowanej spółce cywilnej i uzyskali przychód w kwocie 32.998,75 zł.

W świetle art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychód ze sprzedaży składników majątku związanego z wykonywaną działalnością gospodarczą jest przychodem z działalności gospodarczej. Natomiast dochodem ze sprzedaży składników majątku trwałego związanego z prowadzoną działalnością jest - zgodnie z art. 24 ust. 2 powołanej ustawy - różnica pomiędzy przychodem uzyskanym ze sprzedaży a ich wartością wykazaną w ewidencji środków trwałych (...) powiększona o wartość dokonanych odpisów amortyzacyjnych.

Stosownie do przytoczonych przepisów Urząd Skarbowy zmniejszył przychód ze sprzedaży składników majątku trwałego s.c. "K." w kwocie 32.998,75 zł, o kwotę 13.922,34 zł, stanowiącą ich wartość początkową pomniejszoną o dokonane odpisy amortyzacyjne oraz o wykazane w podatkowej księdze przychodów i rozchodów koszty w kwocie 2.011.56 zł, i ustalił dochód do opodatkowania w kwocie 17.064,85 zł, z czego na każdego ze wspólników przypada po 4.266,21 zł. Wymiaru należnego od małżonków B. podatku dokonano z uwzględnieniem przypadającego na nich dochodu ze sprzedaży ww. składników.

Izba Skarbowa w pełni zaaprobowała stanowisko Urzędu Skarbowego wyjaśniając dodatkowo, że likwidacja spółki cywilnej i przejęcie środków trwałych na własność osób fizycznych tworzących wcześniej tę Spółkę nie zmienia faktu, że środki te były związane z działalnością gospodarczą podatników. Dochody ze sprzedaży środków trwałych po zlikwidowanej działalności gospodarczej podlegają, zdaniem Izby Skarbowej, opodatkowaniu podatkiem dochodowym jako dochody z działalności gospodarczej tj. ze źródeł przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy. Dodatkowym argumentem w ocenie Izby Skarbowej jest, zapis par. 1 ust. 3 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 1992 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów /Dz.U. nr 99 poz. 496 ze zm./, że nie wymaga prowadzenia księgi sprzedaż środków trwałych przez osoby po likwidacji działalności.

Od decyzji Izby Skarbowej podatnicy wnieśli skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego domagając się jej uchylenia. Skarżący nie kwestionując ustaleń faktycznych, nie zgadzają się ze stanowiskiem organów podatkowych, że dochód ze sprzedaży omawianego majątku jest dochodem /przychodem/ z działalności gospodarczej. Zdaniem skarżących skoro w chwili sprzedaży składników majątkowych nie byli już podatnikami osiągającymi dochody z działalności gospodarczej /osiągali dochody wyłącznie ze stosunku pracy/, to dochód uzyskany ze sprzedaży tych rzeczy nie może być traktowany jako pochodzący z działalności gospodarczej, bowiem przepisy art. 14 ust. 2 pkt 1 i art. 24 ust. 2 dotyczą przychodu i dochodu osiągniętego tylko w czasie prowadzenia tej działalności.

W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie i podtrzymała dotychczasowe stanowisko.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona.

Art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych do przychodów z działalności gospodarczej, a więc ze źródła przychodów, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, zalicza również przychody ze sprzedaży całości lub części składników majątku związanego z wykonywaną działalnością (...).

Sposób obliczenia dochodu do opodatkowania ze sprzedaży majątku trwałego związanego z prowadzoną działalnością określa art. 24 ust. 2 powołanej ustawy.

Nie ma wątpliwości, że ww. przepisy mają zastosowanie do zdarzeń zaistniałych w czasie wykonywania /prowadzenia/ działalności gospodarczej.

W rozpatrywanej sprawie sytuacja jest inna, bowiem sprzedaż składników majątkowych związanych z działalnością gospodarczą nastąpiła po kilku miesiącach od rozwiązania spółki i likwidacji działalności gospodarczej.

Należy w tym miejscu zaznaczyć, że zgodnie z art. 875 Kc od chwili rozwiązania spółki cywilnej majątek wspólny wspólników staje się przedmiotem współwłasności w częściach ułamkowych przysługujących osobom, które przedtem spółkę tę tworzyły. Przepis ten nie przewiduje likwidacji spółki i związanego z tym postępowania szczególnego.

Oznacza to, że osoby, którym przysługuje współwłasność majątku pozostałego po rozwiązaniu spółki i likwidacji działalności gospodarczej, rozporządzają tym majątkiem w drodze zwykłych czynności cywilnoprawnych, do których należy sprzedaż rzeczy stanowiąca odrębne źródło przychodów przewidziane w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie jest to bowiem sprzedaż rzeczy w wykonywaniu działalności gospodarczej.

Dodatkowo należy podnieść, że przewidziany w art. 24 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych sposób ustalenia dochodu w razie likwidacji działalności gospodarczej nie obejmuje środków trwałych. Oznacza w odniesieniu do spółki cywilnej nie podlegającej procesowi likwidacyjnemu, że późniejsza ich sprzedaż nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej, lecz ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 omawianej ustawy.

Odmienne w tym względzie stanowisko organów podatkowych nie ma uzasadnienia prawnego w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, co oznacza, że wydane decyzje obu instancji naruszają powołane przepisy tej ustawy i z tego względu podlegają uchyleniu na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.