Wyrok NSA oz. w Szczecinie, sygn. akt SA/Sz 414/00
NSA oz. w Szczecinie
Data orzeczenia: 2001-10-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Ochrona przyrody
Powołane przepisy: article: art. 53
journal: Dz.U. 1991 nr 113 poz. 491
law: Ustawa z dnia 25 października 1991 r. o zmianie ustawy o powszechnym obowiązku obrony Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej oraz niektórych innych ustaw.
article: art. 103 ust. 2
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
article: art. 37 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz. 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
Teza: Na podstawie art. 53 ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody /Dz.U. nr 114 poz. 492 ze zm./, obiekty zabudowane wbrew wprowadzonym zakazom albo bez uzyskania wymaganej zgody organu ochrony przyrody lub niezgodnie z warunkami uzgodnienia, podlegają przymusowej rozbiórce w trybie przepisów ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 38 poz. 229 ze zm./.

TEZY

Na podstawie art. 53 ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody /Dz.U. nr 114 poz. 492 ze zm./, obiekty zabudowane wbrew wprowadzonym zakazom albo bez uzyskania wymaganej zgody organu ochrony przyrody lub niezgodnie z warunkami uzgodnienia, podlegają przymusowej rozbiórce w trybie przepisów ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 38 poz. 229 ze zm./.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Jadwigi i Czesława L. na decyzję Z. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Sz. z dnia 27 stycznia 2000 r. (...) w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 16 sierpnia 1999 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie S., działając na podstawie art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ w zw. z art. 37 ust. 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 38 poz. 229 ze zm./ oraz art. 104 Kpa - nakazał Jadwidze i Czesławowi L. usunąć dwa kontenery metalowe, usytuowane na działce nr geodezyjny 608/4 obręb C., gmina I.

W uzasadnieniu decyzji podano, że po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, wszczętego na wniosek Burmistrza Gminy i Miasta w I. z dnia 3 marca 1997 r., ustalono, że na działce o nr geod. 608/4 w obrębie C. zostały ustawione w 1994 r. dwa kontenery metalowe, bez wymaganego prawem pozwolenia. Działka na której znajdują się kontenery przeznaczona jest w planie zagospodarowania przestrzennego gminy Ińsko na cele rolne i znajduje się w granicach I. Parku Krajobrazowego nad jeziorem I. W związku z tym Kierownik Urzędu Rejonowego w S. Sz. wydał decyzję nakazującą usunięcie przedmiotowych kontenerów. Od tej decyzji odwołali się właściciele działki, wnosząc o jej uchylenie.

Organ II instancji uchylił ww. decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na możliwość legalizacji powstałej samowoli w oparciu o przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Biorąc to pod uwagę pismem z dnia 25.09.1998 r. (...) inwestor został zobowiązany do przedłożenia stosownych dokumentów, celem udzielenia pozwolenia na użytkowanie kontenerów, z jednoczesnym pouczeniem, że nie dostarczenie dokumentów spowoduje wydanie decyzji o usunięciu kontenerów. Inwestor nie przedłożył jednak żadnych dokumentów, pozwalających na legalizację przedmiotowej inwestycji.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wystąpił z wnioskiem do Urzędu Gminy i Miasta w I. o wydanie opinii o zgodności lokalizacji inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego gminy I. Burmistrz Gminy i Miasta w I. w dniu 23 czerwca 1999 r. negatywnie zaopiniował lokalizację przedmiotowych kontenerów. Negatywne stanowisko odnośnie lokalizacji podtrzymała również, w pismach z dnia 8.04.1998 r. i 24.05.1999 r., Dyrekcja I. Parku Krajobrazowego.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyli Jadwiga i Czesław L. wyjaśniając, że dwa kontenery metalowe znajdują się na nieruchomości będącej ich własnością i nie stanowią obiektu budowlanego, ponieważ są przenośne i nie związane z gruntem. Obecnie przeznaczone są do sprzedaży, jako pozostałość po prowadzonej działalności gospodarczej. Do chwili ich sprzedaży wykorzystywane są do produkcji rolnej i przechowywania narzędzi rolniczych.

Decyzją z dnia 27 stycznia 2000 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 par. 1 Kpa art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 38 poz. 229 ze zm./ w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./, po rozpoznaniu odwołania Jadwigi i Czesława L. - utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu decyzji podano, że działka, na której zlokalizowano dwa kontenery znajduje się w granicach I. Parku Krajobrazowego - utworzonego na podstawie uchwały nr 9/55/81 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Sz. z dnia 4 listopada 1981 r. /Dz.Urz. Woj. Sz. nr 9 poz. 40/, na którego obszarze obowiązują szczególne zasady zagospodarowania. Na terenie tym obowiązują: 1. Regionalny plan zagospodarowania przestrzennego obszaru funkcjonalnego I. Parku Krajobrazowego, zatwierdzony rozporządzeniem nr 3/92 Wojewody Sz. z dnia 9.03.1992 r. w sprawie zatwierdzenia planu ochrony I. Parku Krajobrazowego /Dz.Urz. Woj. Sz. nr 3 poz. 35/. 2. Zakazy i ograniczenia zawarte w rozporządzeniu nr 2/92 Wojewody Sz. z dnia 28 lutego 1992 r. /Dz.Urz. Woj. Sz. nr 3 poz. 34/.

Zakazy te dotyczą między innymi budowy i rozbudowy obiektów budowlanych, dla których wymagane jest pozwolenie na budowę, w pasie 100 m od geodezyjnej granicy jezior i rzek. Jak wynika ze zgromadzonych dokumentów, przedmiotowe obiekty nie spełniają powyższego warunku.

Teren realizacji przedmiotowej samowoli budowlanej jest obszarem chronionym w trybie przepisów ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody /Dz.U. nr 114 poz. 492/, zgodnie z którą /art. 53/ obiekty zbudowane wbrew wprowadzonym zakazom albo bez uzyskania wymaganej zgody organu ochrony przyrody lub niezgodnie z warunkami uzgodnienia, podlegają przymusowej rozbiórce w trybie przepisów prawa budowlanego. W związku z tym decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. Sz. jest zgodna z prawem.

Od powyższej decyzji skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyli Jadwiga i Czesław L., wyjaśniając, że obydwoje są emerytami, a posiadany grunt rolny wykorzystywany w celach rolniczych daje możliwość poprawy warunków materialnych. Na gruncie tym postawione są dwa metalowe kontenery, nie związane z ziemią. Służą do przechowywania narzędzi pracy i płodów rolnych.

Od 1997 r. Skarżący czują się szykanowani przez organy S. Sz. z powodu nakazania usunięcia kontenerów. Biorąc pod uwagę fakt, że są właścicielami gruntu rolnego, nakaz usunięcia kontenerów, z ich własności jest naruszeniem prawa własności przez organ.

Zdaniem skarżących decyzja Wojewody Sz. z dnia 13 lutego 1998 r. (...) przemawia na ich korzyść. Skarżący przyznają, że otrzymali pismo z Urzędu Rejonowego z wyszczególnieniem jakie wymogi muszą zostać spełnione w związku z ewentualnym pozwoleniem na użytkowanie kontenerów. Jednak postawione wymogi były, ich zdaniem nierealne i nie zostały przez nich spełnione. Dlatego też w dniu 15.10.1998 r. skarżący wystąpili do Urzędu Rejonowego w S. z wnioskiem o wyznaczenie działki siedliskowej i zezwolenie na budowę, sądząc, że jest to jednoznaczne z zastosowaniem się do wymogów wskazanych w piśmie Urzędu Rejonowego. Sprawa zezwolenia na budowę jest w toku. Posiadają też zgodę wyrażoną w piśmie z dnia 15.09.1999 r. przez Burmistrza Urzędu Miasta i Gminy I., na tymczasową lokalizację kontenerów. W dniu 27.01.2000 r. otrzymali jednak decyzję organu Inspektora nadzoru budowlanego nakazującą usunięcie kontenerów.

Ponadto, zdaniem skarżących, lokalizacja kontenerów nie jest sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, ponieważ według informacji Burmistrza Miasta i Gminy w I., I. nie posiada takiego planu. Obecnie dopiero zbierane są materiały do jego opracowania. Usytuowanie kontenerów spełnia też wymóg zachowania odległości 100 m od granicy geodezyjnej jeziora.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ - Sąd ten właściwy jest do badania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Mając na uwadze zakres kompetencji Sądu oraz ustalony stan faktyczny i prawny sprawy należało uznać, że skarga nie jest zasadna, ponieważ zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa zarówno materialnego, jak i procesowego.

Z zebranego w sprawie materiału wynika, że skarżący na działce nr geod. 608/4 gm. I. postawili dwa kontenery metalowe bez wymaganego prawem pozwolenia. Teren, na którym znajdują się kontenery jest usytuowany w granicach I. Parku Krajobrazowego utworzonego na podstawie uchwały nr 9/55/81 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Sz. z dnia 4 listopada 1981 /Dz.Urz. Woj. Sz. nr 9 poz. 40/. Jest to teren, na którym obowiązują szczególne zasady gospodarowania. Wynikają one z przepisów: rozporządzenia nr 3/92 Wojewody Sz. z dnia 9 marca 1992 r. w sprawie zatwierdzenia planu ochrony Parku Krajobrazowego /Dz.Urz. Woj. Sz. nr 3 poz. 35/ oraz rozporządzenia nr 2/92 Wojewody Sz. z dnia 28 lutego 1992 r. w sprawie wprowadzenia zakazów i ograniczeń na terenie Zespołu Parków Krajobrazowych I. i Sz. /Dz.Urz. Woj. Sz. nr 3 poz. 34/. Ten ostatni akt prawny został zastąpiony przez rozporządzenie nr 6/98 Wojewody Sz. z dnia 17 lipca 1998 r. w sprawie I. Parku Krajobrazowego /Dz.Urz. Woj. Sz. nr (...) poz. 129/.

Z powołanych przepisów wynika, że zarówno w regionalnym planie zagospodarowania przestrzennego obszaru funkcjonalnego I. Parku Krajobrazowego, zatwierdzonego rozporządzeniem nr 3/92 Wojewody Sz. jak i w rozporządzeniu nr 6/98 tego organu zawarty jest zakaz budowy i rozbudowy na tym terenie obiektów budowlanych, na które wymagane jest pozwolenia na budowę, w pasie 100 m od geodezyjnej granicy od jezior i rzek. Zakaz ten obowiązuje nie tylko na terenie samego I. Parku Krajobrazowego /par. 4 pkt 4 rozporządzenie nr 6/98/ ale również na terenie jego otuliny /par. 5 pkt 7 cyt. rozporządzenia/. Zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że przedmiotowe kontenery zostały postawione przez skarżących w tym właśnie 100 m pasie ziemi. Nieuzasadniony jest zatem ich zarzut, że obiekty te są położone w dalszej odległości.

Usytuowanie kontenerów zostało ustalone w trakcie wizji lokalnej przeprowadzonej z na polecenie Dyrektora I. Parku Narodowego, w której uczestniczyli skarżący /protokół oględzin z dnia 27 czerwca 1997 r./ oraz pomiarów przeprowadzonych przez pracowników Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego, na podstawie których stwierdzono, że kontenery na działce 608/4 należące do skarżących znajdują się w pasie 100 m od linii brzegowej jeziora /pomiar od granicy działki od strony jeziora - 50 m/. Fakt ten wynika również z pisma z dnia 8 kwietnia 1998 r. Dyrektora I. Parku Krajobrazowego, a także pośrednio z pisma z dnia 15 września 1999 r. Burmistrza Miasta i Gminy I., na które powołują się skarżący. Nie ma w sprawie istotnego znaczenia, że skarżący nie uczestniczyli w przeprowadzeniu pomiaru odległości usytuowania kontenerów od linii brzegowej jeziora. Pomiary te miały charakter uzupełniający, a położenie kontenerów nie uległo zmianie od chwili przeprowadzenia oględzin z udziałem skarżących. Bez znaczenia jest też powoływanie się przez skarżących na decyzję Wojewody Sz. z dnia 13.02.1998 r., którą uchylił on decyzję organu I instancji i w całości przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez ten organ. Przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia związane było z niewystarczającym uzasadnieniem faktycznym i prawnym.

Należy podkreślić, że teren, na którym skarżący dokonali samowoli budowlanej, objęty jest również ochroną na podstawie przepisów ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody /Dz.U. nr 114 poz. 492 ze zm./. Na podstawie art. 53 tej ustawy, obiekty zbudowane wbrew wprowadzonym zakazom, albo bez uzyskania wymaganej zgody organu ochrony przyrody lub niezgodnie z warunkami uzgodnienia podlegają przymusowej rozbiórce w trybie przepisów prawa budowlanego /zob. też wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego - SA/Sz 65/95/. Słusznie zatem nakazano skarżącym usunięcie dwóch kontenerów postawionych bez pozwolenia na budowę, na terenie chronionego krajobrazu.

Z uwagi na to, że przedmiotowe kontenery zostały postawione przez skarżących w 1994 r. mają zastosowanie przepisy art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane, w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./.

W związku z tym zaskarżona decyzja została wydana zgodnie prawem Sąd na mocy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzekł jak w sentencji.