Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1764/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-11-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6167 Rybołówstwo morskie, i rybactwo śródlądowe
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 111 par. 2, art. 153, art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 156 par. 1pkt 6, art. 162 par. 1 pkt 1, art. 139, art. 138 par. 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 34 ust. 4
journal: Dz.U. 2004 nr 62 poz 574
law: Ustawa z dnia 19 lutego 2004 r. o rybołówstwie.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędziowie Sędzia WSA Danuta Dopierała (spr.), Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2010 r. sprawy ze skarg R. P. na decyzje Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2010 r. nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej. - oddala skargi -


UZASADNIENIE

Zaskarżonymi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie

decyzjami z dnia [...] lipca 2010 r., o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], wydanymi po rozpatrzeniu odwołań R. P., Minister Rolnictwa i

Rozwoju Wsi na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. -

Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.),

dalej powoływanej jako: "k.p.a."), utrzymał w mocy decyzje Okręgowego Inspektora

Rybołówstwa Morskiego w S. z dnia [...] kwietnia 2010 r. o numerach: [...], [...], [...], [...], [...] , [...], [...], [...], [...], wymierzające R. P., armatorowi jednostki rybackiej [...] o długości całkowitej większej niż 10 m kary pieniężne w wysokości po [...] zł za połowy dorsza w Morzu B., odpowiednio w dniach: od [...] do [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., z naruszeniem art. 63 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 19 lutego 2004 r. o rybołówstwie (Dz. U. Nr 62, poz. 574 z późn. zm.) oraz art. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 804/2007 z dnia 9 lipca 2007 r. (Dz. Urz. UE L 180 z 10.07.2007, str. 3) ustanawiającego zakaz połowów dorsza w Morzu Bałtyckim (podobszary 25 - 32, wody WE) przez statki pływające pod banderą polską (Dz. U. UE L 180 z dnia 10 lipca 2007r., s. 3-4), którym to decyzjom nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

W uzasadnieniu rozstrzygnięć Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wskazał, iż decyzjami z dnia [...] lipca 2008 r., o znakach: [...], [...]. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] Okręgowy Inspektor Rybołówstwa Morskiego w S. wymierzył R. P. kary pieniężne w wysokości po [...] zł. Ww. decyzje zostały następnie decyzjami Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2009 r. o znakach:

Sygn. akt IV SA/Wa 1764/10

[...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] uchylone i sprawy przekazano do ponownego rozpatrzenia.

Następnie organ odwoławczy wskazał, iż w rezultacie przeprowadzonych przez organ pierwszej instancji czynności kontrolnych stwierdzono, na podstawie wpisu do kart dziennika powołowego odpowiednio nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz dokumentów sprzedaży produktów rybnych odpowiednio: z dnia [...] października 2007 r. znak: [...], z dnia [...] października 2007 r. znak: [...], z dnia [...] października 2007r. znak: [...], , z dnia [...] października 2007 r. znak: [...], z dnia [...] października 2007 r. znak: [...], z dnia [...] października 2007 r. znak: [...], z dnia [...] października 2007 r. znak: [...], z dnia [...] października 2007 r. znak: [...] oraz z dnia [...] października 2007 r., znak: [...], że R. P. - armator statku rybackiego [...] podczas rejsów połowowych w dniach: od [...] do [...] października, [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., [...] października 2010 r., [...] października 2010 r., złowił i przywiózł do portu odpowiednio: ok. [...] kg dorszy w relacji pełnej, ok. [...] kg dorszy w relacji pełnej, ok. [...] kg dorszy w relacji pełnej, ok. [...] kg dorszy w relacji pełnej, ok. [...] kg dorszy w relacji pełnej, ok. [...] kg dorszy w relacji pełnej, ok. [...] kg dorszy w relacji pełnej, ok. [...] kg dorszy w relacji pełnej, ok. [...] kg dorszy w relacji pełnej.

Ponownie badając sprawę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi podzielił stanowisko organu pierwszej instancji.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 34 ust. 4 ustawy z dnia 19 lutego 2004 r. o rybołówstwie Minister wskazał, że zakaz prowadzenia połowów dorszy podyktowany był znacznym przekroczeniem przez polskich rybaków ogólnej kwoty połowowej dorszy jaka została przyznana Polsce w 2007 r. do odłowienia Rozporządzeniem Rady Nr 1941/2006. W preambule Rozporządzenia Komisji Nr 804/2007 wyraźnie wskazano, iż połowy stada dorsza przez polskie statki rybackie w 2007 r. trzykrotnie przekroczyły ilości zgłoszone przez Polskę i w związku z tym wielkości dopuszczalne uznaje się za wyczerpane. Ponadto Komisja jednoznacznie stwierdziła, że połowy dorsza dokonywane w Morzu B. na samym tylko

Sygn. akt IV SA/Wa 1764/10

obszarze B. (podobszar 25 - 32) - podobszarze, na którym skarżący prowadzili połowy - wyczerpały całą kwotę połowową przyznaną Polsce i należy bezzwłocznie zakazać połowu tego stada.

Organ odwoławczy podkreślił, iż z danych pochodzących z Europejskiego Systemu Wymiany Danych (FIDES III) wynika, że przyznana kwota połowowa dorsza na obszarze 25-32 Morza B. została wykorzystana w 162,5 % przez polskie statki rybackie, co oznacza, iż została wyłowiona kwota dorsza przyznana na cały obszar Morza B..

Przywołując stanowisko wyrażone w postanowieniu Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 grudnia 2009 r., sygn. akt U 6/08 Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wskazał, iż zakaz połowu dorsza został ustanowiony przez Komisję Europejską na podstawie informacji uzyskanych od inspektorów, którzy podczas kontroli ustalili, że połowy dorsza dokonywane przez polskie statki rybackie w 2007 r. trzykrotnie przekroczyły ilości zgłoszone KE przez Polskę na 2007 r. Komisja Europejska z własnej inicjatywy określiła, że z dniem wejścia w życie Rozporządzenia KE z dnia 9 lipca 2007 r. (tj. od 11 lipca 2007 r.) do 31 grudnia 2007 r. obowiązuje zakaz połowu, przechowywania, przeładunku lub wyładunku dorsza przez statki pływające pod polską banderą.

Zdaniem Ministra zastosowane przez organ pierwszej instancji przepisy dotyczące wymiaru kary, tj. § 2 pkt 22 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 kwietnia 2005 r. w sprawie kar pieniężnych za naruszenie przepisów o rybołówstwie (DZ. U. Nr 76, poz. 671) i art. 34 pkt 4 ustawy o rybołówstwie są jak najbardziej uzasadnione i w pełni potwierdzają stan faktyczny w przedmiotowej sprawie.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego naruszenia zasady ochrony praw nabytych Minister uznał go za bezzasadny. W jego ocenie połowy ryb mogły być prowadzone przy spełnieniu łącznie następujących przesłanek: na statku powinna znajdować się licencja połowowa wraz z wydanym na dany rok specjalnym zezwoleniem połowowym oraz połowy mogą dotyczyć jedynie organizmów morskich, które są w nim określone i których ogólna kwota połowowa nie została wyczerpana. Podmioty wykonujące rybołówstwo mają obowiązek dokonywać tych połowów zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami krajowymi i wspólnotowymi, a więc nie wystarczy sama kwota wpisana w specjalnym zezwoleniu połowowym, ale również należy przestrzegać przy wykonywaniu tego rodzaju działalności wymiarów i

Sygn. akt IV SA/Wa 1764/10

okresów ochronnych określonych dla danego gatunku, używać stosownych narzędzi połowowych jak również należy zaprzestać prowadzenia połowów kiedy przepisy powszechnie obowiązujące tego wprost zakazują.

Natomiast odnosząc się do zarzutu naruszenia wyrażonej w art. 8 k.p.a. zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, poprzez nieuwzględnienie przez organ faktu dokonania naruszenia w sposób niezawiniony organ wskazał, iż sankcje administracyjne nie są tożsame z karami przewidzianymi w prawie karnym. Z treści przepisu art. 63 ust. 1 ustawy o rybołówstwie wynika wprost, iż ich nakładanie jest obligatoryjne, a więc przesłanką negatywną wymierzenia kary jest błędne stanowisko strony, iż w związku z treścią zezwolenia połowowego (i licencji) może ona kontynuować działalność, pomimo wprowadzenia stosownego zakazu.

Organ, ustosunkowując się do zarzutu prowadzenia odrębnego postępowania co do każdego naruszenia, zamiast jednego postępowania obejmującego pięć naruszeń dokonanych w pewnych odstępach czasu, wyjaśnił, że Kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje łączenia różnych spraw chociażby o podobnym stanie faktycznym. Możliwości łącznego wymierzenia kary nie przewiduje również ani ustawa o rybołówstwie ani rozporządzenie dotyczące kar. Każde z dokonanych przez stronę naruszeń było odrębnym czynem zabronionym, który podlega osobnemu ukaraniu, przy wzięciu przez organ pod uwagę okoliczności dotyczących poszczególnych czynów i ich społecznej szkodliwości.

Skargi na powyższe decyzje do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł R. P. wnosząc o ich uchylenie oraz o uchylenie utrzymanych nimi w mocy decyzji organu pierwszej instancji, o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych oraz o przeprowadzenie dowodu z dokumentu - prywatnej opinii biegłego prof. I. D. na okoliczność braku wyczerpania ogólnej kwoty połowowej przyznanej Polsce w 2007 r., a tym samym braku podstaw do wymierzenia skarżącemu kary.

Zaskarżonym decyzjom zarzucono:

- naruszenie prawa procesowego, tj. art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 136 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, polegające na nie dokonaniu jakichkolwiek ustaleń w zakresie wyczerpania bądź nie wyczerpania ogólnej kwoty połowowej za

Sygn. akt IV SA/Wa 1764/10

2007 r. w momencie dokonywania przez skarżącego rejsów połowowych, w szczególności nie powołanie biegłego na okoliczność tego, czy w rzeczywistości doszło do wyczerpania ogólnej kwoty połowowej, nie przeprowadzenie dowodu z oficjalnych rejestrów połowowych, treści skargi Rzeczypospolitej Polskiej przeciwko Komisji Europejskiej oraz oficjalnych stanowisk Ministerstwa w 2007 r. dotyczących braku przekroczenia ogólnej kwoty połowowej za 2007 r.;

* naruszenie prawa materialnego, tj. art. 34 ust. 4 ustawy o rybołówstwie w zw. z § 2 pkt 22 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 kwietnia 2005 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenie przepisów o rybołówstwie poprzez ich zastosowanie w sytuacji, gdy nie zaistniała przesłanka odpowiedzialności z tych przepisów w postaci wyczerpania kwoty połowowej;

* naruszenie prawa procesowego, tj. art. 16 k.p.a. poprzez nie uwzględnienie okoliczności, że inkryminowane połowy dokonywane były na podstawie niewyeliminowanych z obrotu prawnego ostatecznych decyzji administracyjnych w postaci licencji i specjalnego zezwolenia połowowego.

W uzasadnieniu skarg skarżący podniósł, iż nie można utożsamiać zakazu połowów wprowadzonego Rozporządzeniem Komisji (WE) Nr 804/2007 z faktem wyczerpania ogólnej kwoty połowowej za 2007 r. Rozporządzenie to samo w sobie nie jest dowodem w sprawie. To, że Komisja subiektywnie przyjęła, iż istnieje zagrożenie nie oznacza, że faktycznie ono wystąpiło. Rozporządzenie stało się przedmiotem zaskarżenia przez stronę polską do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w Luksemburgu właśnie w oparciu o wątpliwości co do tego, czy ogólna kwota połowowa została faktycznie wyczerpana. Skarga została wycofana w wyniku uzyskania kompromisu co do określenia wysokości przełowienia. Wyliczenia Morskiego Instytutu Rybackiego w G. wskazują, że do końca 2007 r. Polska wykorzystała jedynie 8,6 tys. ton dorsza, podczas gdy limit wynosił 12,8 tys. ton. Skarżący wykonywał jedynie swoje uprawnienia i nie złamał ustawowego zakazu poprzez dokonywanie połowów mimo faktycznego wyczerpania ogólnej kwoty połowowej.

Nadto skarżący wskazał, że dokonał połowu ryb w inkryminowanym okresie na warunkach decyzji - specjalnego pozwolenia połowowego. Nie naruszył zatem prawa, gdyż realizował prawa nabyte jako armator. Nie można doprowadzić do ustania przedmiotowego prawa bez ustania decyzji ostatecznej przyznającej prawo nabyte i bez stosownego odszkodowania. Przedmiotowe uprawnienie nie wygasło,

Sygn. akt IV SA/Wa 1764/10

bowiem warunki wykonywania tej decyzji nie łączą połowów z uznaniem ogólnej kwoty połowowej za wyczerpaną. Specjalne zezwolenie połowowe nie podlegało żadnym zmianom. Organy przerzuciły odpowiedzialność będącą skutkiem ich bezczynności na obywatela, co nie powinno mieć miejsca.

Ponadto skarżący podniósł, że stan odłowionych zasobów dorsza na Bałtyku w stosunku do ogólnej kwoty połowowej stanowi okoliczność, która ma charakter wiadomości specjalnych, a tym samym wymaga opinii biegłych. Organ jednakże, mimo tylu wątpliwości co do stanu faktycznego i kilku opinii niezależnych instytucji, nie powołał biegłego w celu ich wyjaśnienia, co należy uznać za sprzeczne z określoną w k.p.a. zasadą prawdy obiektywnej nakazującą organowi podejmowanie wszelkich kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

W odpowiedzi na skargi Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o ich oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonych decyzjach.

W piśmie procesowym z dnia [...] listopada 2010 r. skarżący wniósł o uwzględnienie okoliczności, że uchylonymi przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzjami z dnia [...] lipca 2008 r. Okręgowy Inspektor Rybołówstwa Morskiego w S. wymierzył kary o niższej wysokości (po [...] zł), zaś wskutek wniesienia środków odwoławczych przez skarżącego i wydania nowych decyzji w przedmiotowych sprawach, kary te zostały 10-krotnie zwiększone, co stanowi naruszenie art. 139 k.p.a.

Na poparcie ww. zarzutu skarżący przedstawił stanowisko zaprezentowane w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 marca 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 91/10. Nadto skarżący wniósł o wymierzenie kary w poprzedniej wysokości. Skarżący dodatkowo podniósł, iż za uchyleniem decyzji Ministra przemawia nie stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej -specjalnego zezwolenia połowowego uprawniającego go do połowów dorsza w 2007 r. W jego ocenie organ winien stwierdzić nieważność ww. specjalnego pozwolenia, gdyż jego dalsze wykonywanie mogłoby go narazić na karę, do czego faktycznie doszło.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, że na rozprawie w dniu 16 listopada 2010 r. Sąd na podstawie art. 111 § 2 p.p.s.a. postanowił połączyć sprawę R. P.zarejestrowaną pod sygn. akt IV SA/Wa 1764/10 ze sprawami ze skarg R.

Sygn. akt IV SA/Wa 1764/10

P. zarejestrowanymi pod sygnaturami akt: IV SA/Wa 1765/10, IV SA/Wa 1766/10, IV SA/Wa 1767/10, IV SA/Wa 1768/10, IV SA/Wa 1769/10, IV SA/Wa 1770/10, IV SA/Wa 1771/10, IV SA/Wa 1772/10 do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia oraz prowadzić je pod sygnaturą akt IV SA/Wa 1764/10. Dlatego też wydany w sprawie wyrok dotyczy wymienionych wyżej decyzji.

W ocenie Sądu skargi nie zasługują na uwzględnienie, gdyż zaskarżone decyzje nie naruszają obowiązujących przepisów prawa zarówno wspólnotowego jak i krajowego w stopniu skutkującym konieczność ich uchylenia.

W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, na podstawie wpisów w kartach dziennika połowowego oraz dokumentów sprzedaży produktów rybnych, że statek rybacki, którego armatorem był R. P., w trakcie rejsów połowowych wykonywanych w dniach: od [...] do [...] października, [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., [...] października 2007 r., [...] października 2007 r. dokonywał połowów dorsza. Połowy te wykonywane były po wprowadzeniu z dniem 11 lipca 2007 r. zakazu połowów tego gatunku ryb przez statki pływające pod polską banderą przez Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 804/2007 (str. 2 i 3 zd. 1). Za działania te armatorowi statku rybackiego zostały wymierzone kary pieniężne w wysokości po [...] zł, a więc wysokości odpowiadającej dolnej granicy zagrożenia przewidzianego przez przepisy prawa.

Należy wskazać, że wobec faktu członkowstwa Rzeczpospolitej Polskiej w Unii Europejskiej krajowy porządek prawny kształtują zarówno akty stanowione na szczeblu krajowym i lokalnym, jak też bezpośrednio wiążące normy prawa stanowionego przez upoważnione instytucje tej międzynarodowej organizacji. Rozporządzenia (WE) zaliczane do pochodnego prawa wspólnotowego są aktami wiążącymi w całości, przewidzianymi do bezpośredniego stosowania w każdym państwie członkowskim. Dla ich mocy obowiązującej nie jest konieczny akt inkorporacji zawartych w nich treści do prawa wewnętrznego państw członkowskich. Stają się więc częścią krajowego systemu prawa, wywołują skutki bezpośrednie dla jednostek i mają charakter wiążący co do wszystkich zawartych w nich postanowień.

Podstawą do wymierzenia skarżącemu kwestionowanych kar administracyjnych było naruszenie zakazu połowu dorsza, określonego w Rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 804/2007. Zakaz ten wprowadzono w wyniku wyczerpania ogólnej kwoty połowowej przyznanej Polsce na rok 2007. Fakt owego

Sygn. akt IV SA/Wa 1764/10

wyczerpania, wbrew twierdzeniu skarżącego, nie może budzić wątpliwości. Wskazuje na to zawarte w akapicie 3 preambuły tego Rozporządzenia stwierdzenie, iż połowy stada dorsza przez polskie statki rybackie w 2007 r. trzykrotnie przekroczyły ilości zgłoszone przez Polskę i jej przyznane, zgodnie z Rozporządzeniem Rady (WE) Nr 1941/2006. Nadto Komisja w akapicie 5 preambuły stwierdziła jednoznacznie, że połowy dorsza dokonywane w Morzu B. na samym tylko obszarze B. (podobszar 25-32) wyczerpały całą kwotę połowową przyznaną Polsce i należy bezzwłocznie zakazać połowu tego stada.

Należy wskazać, że podstawę dla uprawnień Komisji Europejskiej w zakresie ustalania wielkości dopuszczalnych połowów na akwenach Unijnych, jak też stosowania środków zapobiegawczych przed poważnym zagrożeniem dla ochrony żywych zasobów wodnych oraz wprowadzenia zakazu działalności połowowej w przypadku, gdy została wyczerpana kwota przyznana danemu państwu członkowskiemu (art. 26 ust. 4), stanowiło Rozporządzenie Rady (WE) Nr 2371/2002 z dnia 20 grudnia 2002r. w sprawie ochrony i zrównoważonej eksploatacji zasobów rybołówstwa w ramach wspólnej polityki i rybołówstwa (Dz.U, L Nr 358 z 31 grudnia 2002r). Stosownie bowiem do treści art. 26 w/w rozporządzenia Komisja Europejska jest podmiotem odpowiadającym za ocenę i kontrolę stosowania zasad wspólnej polityki rybołówstwa przez Państwa Członkowskie. Treść art. 26 ust. 4 wskazuje, że Komisja uprawniona jest do wprowadzenia bezwzględnego zakazu działalności połowowej na podstawie dostępnych sobie informacji. W świetle zasady domniemania legalności działania instytucji stanowiących prawo nie można przyjąć, iż Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 804/2007 zostało wydane pomimo nieistnienia przewidzianych w art. 26 ust. 4 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 2371/2002 przesłanek. Konsekwentnym następstwem ustalonego przez Komisję znacznego przekroczenia kwot połowowych był kolejny akt normatywny - Rozporządzenie Rady (WE) Nr 338/2008 z dnia 14 kwietnia 2008r. (Dz.U. L Nr 107 z 17 kwietnia 2008r.), na podstawie którego ograniczono kwotę połowową przyznaną Polsce na kolejne lata. Ustalenia Komisji nie zostały dotychczas zmienione, wobec czego brak jest podstaw do uznania, że były wadliwe. Jak słusznie wskazał organ odwoławczy nawet zaskarżenie Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 804/2007 do Europejskiego Trybunału Konstytucyjnego nie stanowi przesłanki do niestosowania przepisów Rozporządzenia do czasu, gdy funkcjonuje w porządku prawnym.

Sygn. akt IV SA/Wa 1764/10

W ocenie Sądu brak jest także podstaw do twierdzenia, że rozpoznając przedmiotową sprawę organ niedostatecznie ustalił i ocenił stan faktyczny, gdyż w rzeczywistości ustalił okoliczności faktyczne naruszenia przepisów o rybołówstwie w postaci prowadzenia połowów dorszy podczas obowiązującego zakazu wprowadzonego przez Komisję Europejską w związku z przekroczeniem ogólnej kwoty połowowej przyznanej Polsce na 2007r. Ustalenia dotyczące przekroczenia kwoty połowowej przez statki pływające pod polską banderą zostały dokonane przez Komisję Europejską na podstawie kontroli, które ujawniły nieprawidłowości w zakresie raportowanych danych.

Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącego o przeprowadzenie dowodu z prywatnej opinii prof. I. D. na okoliczność braku wyczerpania ogólnej kwoty połowowej w 2007 r., gdyż przeprowadzenie tych dowodów zmierzałoby do dokonania oceny legalności rozporządzenia Nr 804/2007, a nie legalności zaskarżonych decyzji.

Powyższe uwagi prowadzą zdaniem Sądu do stwierdzenia, że podniesiony w skargach zarzut dotyczący zastosowania wymienionej wyżej kary pieniężnej w przypadku braku, w ocenie skarżącego, zaistnienia przesłanki odpowiedzialności w postaci wyczerpania ogólnej kwoty połowowej, uznać należy za bezzasadny. Dlatego też zarzuty naruszenia art 34 ust. 4 ustawy o rybołówstwie w zw. z § 2 pkt 22 rozporządzenia w sprawie wysokości kar za naruszenie przepisów o rybołówstwie oraz art. 7 i 77 § 1 k.p.a. należy uznać za niezasadne.

Ponadto nietrafne są podniesione w skargach wywody skarżącego, jakoby ustanowienie zakazu połowu prowadziło do uszczuplenia praw nabytych. Wyjaśnić bowiem należy, że w krajowym porządku prawnym pozostawał na dzień uzyskania specjalnego zezwolenia połowowego jak i prowadzenia połowów, jako bezpośrednio skuteczny, powołany już art. 26 ust. 4 Rozporządzenia Nr 2371/2002. Wobec wskazanych powyżej uwarunkowań - bezpośredniego obowiązywania w polskim porządku prawnym także regulacji ustanawianych przez instytucje Unii Europejskiej -istnienie w porządku prawnym normy, która jednoznacznie upoważniała Komisję Europejską do wprowadzania bezpośrednio skutecznego, natychmiastowego zakazu kontynuowania połowów przez wszystkie statki pływające pod banderą określonego państwa (gdy wystąpią określone przesłanki - wyczerpanie ogólnej kwoty połowowej dla konkretnego państwa) powoduje, iż decyzja w przedmiocie specjalnego zezwolenia połowowego dla konkretnego podmiotu przysparzała prawo połowu

Sygn. akt IV SA/Wa 1764/10

jedynie w granicach wyznaczonych obowiązującym porządkiem prawnym, a więc do czasu wyekspirowania wskazanego datą terminu jego obowiązywania, wyczerpania indywidualnie przyznanej kwoty połowowej, bądź w sytuacji szczególnej - do czasu ustanowienia stosownego zakazu o charakterze ogólnym. Informacja o tych ostatnich uwarunkowaniach, zgodnie z zasadą dobrej administracji, winna była znaleźć się także w treści zezwolenia, jednak jej brak nie rodzi żadnych skutków, co do sytuacji prawnej strony. Wskazana bowiem zasada wynika z mocy prawa, nie jest zaś kreowana w wyniku stosownego rozstrzygnięcia administracyjnego w sprawie indywidualnej. Jedynie na marginesie wypada zauważyć, iż odmienna wykładnia wskazanych regulacji pozostawałaby w sprzeczności z ich materialnoprawną treścią naruszając jednocześnie zasadę bezpośredniej skuteczności prawa wspólnotowego.

W kontekście powyższych uwarunkowań bez znaczenia jest podnoszony w skargach oraz w późniejszych pismach procesowych zarzut pozostawania w obrocie (nie stwierdzenia nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a.) decyzji uprawniającej do prowadzenia połowów - specjalnego zezwolenia połowowego, z którego wynikający limit indywidualny nie był wyczerpany (czy samej licencji połowowej), w czasie gdy wymierzono administracyjne kary pieniężne za prowadzenie działalności ujętej w zezwoleniu. Z decyzji tej, gdy chodzi o połów dorsza po wprowadzeniu odnośnego zakazu, nie wynikały dla strony żadne skutki w sferze materialnoprawnej. W tej sytuacji organ administracji mógł z urzędu lub na wniosek strony orzec o wygaśnięciu decyzji w zakresie niewykorzystanych kwot połowu dorsza (art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a). Należy jednak podkreślić, iż ewentualne wygaszenie byłoby jedynie pośrednim następstwem prawnym ustanowienia zakazu, jednak sama utrata uprawnień do połowu wynika z mocy Rozporządzenia Nr 804/2007 nie jest zaś skutkiem ewentualnej decyzji o wygaszeniu. Należy wskazać, iż gdyby nawet wyrażoną wprost wolą polskiego prawodawcy było wprowadzenie konstrukcji opartej na zasadzie, iż zakaz ustanowiony w drodze rozporządzenia przez upoważnioną instytucję Unii Europejskiej jest skuteczny dopiero po wydaniu stosownego orzeczenia administracyjnego przez organ władzy publicznej, to rozwiązanie takie, jako faktycznie ograniczające zasadę bezpośredniej skuteczności rozporządzeń, pozostawałoby w sprzeczności z porządkiem prawnym Unii Europejskiej (prawem pierwotnym z wyrażoną w nim zasadą bezpośredniej skuteczności rozporządzeń i prawem wtórnym, którym upoważniono wskazaną instytucję UE do wprowadzenia bezpośrednio skutecznego zakazu) i musiałoby

Sygn. akt IV SA/Wa 1764/10

zostać pominięte przy dokonywaniu wykładni tej regulacji, zarówno z uwagi na konstytucyjną zasadę pierwszeństwa norm umów międzynarodowych, jak i pierwszeństwo norm stanowionych na podstawie umów międzynarodowych (art. 91 ust. 2 i 3 Konstytucji).

Dodatkowo należy zauważyć, że z rozporządzenia wprowadzającego natychmiastowy zakaz połowów nie wynika zakaz ustanawiania regulacji prawnych służących kompensacji strat poniesionych przez podmioty, które nie mogą wykorzystać już przyznanych indywidualnie kwot połowowych. Rybacy, którzy ponieśli szkody zostali objęci określonymi programami w ramach środków pomocowych.

Bez znaczenia dla oceny legalności zaskarżonych decyzji pozostaje również podniesiona w pismach procesowych kwestia sprowadzająca się do naruszenia w przedmiotowych sprawach zakazu reformationis in peius, gdyż przepis art. 139 k.p.a. nie ma zastosowania w postępowaniu toczącym się w następstwie kasacyjnej decyzji organu odwoławczego, wydanej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., a taka właśnie sytuacja miała miejsce w każdej z połączonych spraw. Kwestia ta została przesądzona uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 maja 1998 r. (ONSA 1998/3/79). Wojewódzki Sąd Administracyjny w składzie orzekającym podziela powyższe zapatrywanie prawne. Za Naczelnym Sądem Administracyjnym powtórzyć należy, że zwrot "organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony dowołującej się", użyty w art. 139 k.p.a. wskazuje, że sformułowany w tej normie zakaz reformationis in peius dotyczy decyzji organu odwoławczego. Nie można zaś przyjąć, aby decyzja organu odwoławczego, do której nie odnosi się zakaz reformationis in peius (decyzja kasatoryjna), mogła "przenosić" ograniczenia związane z tym zakazem do wynikającego z niej postępowania przed organem pierwszej instancji. Podnieść należy również, że stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawarte w wyroku z dnia 9 marca 2010 r. w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 91/10, zapadło w odmiennym stanie faktycznym i prawnym, a nadto w świetle art. 153 p.p.s.a. nie jest wiążące dla Sądu orzekającego w rozpatrywanej sprawie.

Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia

2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.

1270 ze zm.) należało orzec jak w sentencji wyroku.