Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2056/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2011-02-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 5 pkt 4a
journal: Dz.U. 1998 nr 90 poz 575
law: Ustawa z dnia 14 marca 1985 roku o Państwowej Inspekcji Sanitarnej - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz Sędziowie sędzia NSA Marek Stojanowski sędzia del. WSA Mariola Kowalska (spr.) Protokolant Agnieszka Kuberska po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2011r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] Spółki z o.o. z siedzibą w T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 17 czerwca 2010 r. sygn. akt IV SA/Gl 875/09 w sprawie ze skargi [...] Spółki z o.o. z siedzibą w T. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 17 czerwca

2010 r. sygnatura akt IV SA/Gl 875/09 oddalił skargę [...] Spółka z o.o. w K. (dalej zw. [...]), na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z [...] października 2009 r. nr [...] którą organ ten utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Tychach z dnia [...] września 2009 r. nr [...], stwierdzającą u A. K. chorobę zawodową - przewlekłą chorobę obwodowego układu nerwowego wywołaną sposobem wykonywania pracy, w postaci cieśni w obrębie nadgarstka, wymienioną w poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych, zamieszczonego w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105 poz. 869). W motywach wyroku Sąd powołał się na niżej przytoczone okoliczności faktyczne i prawne:

Decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Tychach stwierdził u A. K. chorobę zawodową - przewlekłą chorobę obwodowego układu nerwowego wywołaną sposobem wykonywania pracy - zespół cieśni w obrębie nadgarstka. Decyzja ta, w następstwie odwołania złożonego przez pracodawcę - [...], została uchylona przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach decyzją Nr [...] z dnia [...] marca 2008 r. i sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy, decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Tychach na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 1998 r. Nr 90 poz. 575 ze zm.) stwierdził u A. K. ww. chorobę zawodową.

Organ I instancji wydał swoje rozstrzygnięcie na podstawie orzeczenia lekarskiego Nr [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. o rozpoznaniu choroby zawodowej, wystawionego przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w Katowicach Poradnię Chorób Zawodowych w Sosnowcu, oraz pisma tegoż Ośrodka z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie ponownej analizy sposobu wykonywania pracy przez A. K., a także orzeczenia lekarskiego Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu Nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. o rozpoznaniu choroby zawodowej.

Organ wskazał, że A. K. była zatrudniona w latach:

- 1980 - 1986 i 1988 - 1994 w Przedsiębiorstwie [...] w upadłości na stanowiskach: malarza, sprzątaczki, robotnika budowlanego, dozorcy;

- 1997 - 2001 w Przedsiębiorstwie Budowlano - Usługowo Handlowym "[...] " Sp. z o.o. w K. na stanowisku sprzątaczki;

- od 2002 do dnia wydawania decyzji w [...] Sp. z o.o. w T. na stanowisku szwaczki.

Ponownie rozpoznając sprawę organ dokonał oceny narażenia zawodowego, sporządzając karty oceny narażenia zawodowego z dnia 5 maja 2008 r. Z kart tych wynika, że podczas pracy w Przedsiębiorstwie [...] w upadłości w Tychach w latach 1980 - 1982, 1984 - 1986 i 1988 - 1994 oraz w Przedsiębiorstwie Budowlano - Usługowo - Handlowym "[...]" Sp. z o.o. w K. w latach 1997 - 2001, narażenie zawodowe A. K. nie stwarzało możliwości powstania ww. choroby zawodowej.

W toku postępowania przesłano dokumentację A. K. do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Katowicach Poradni Chorób Zawodowych w Sosnowcu w celu wydania uzupełniającego orzeczenia lekarskiego uwzględniającego nowe ustalenia. Pismem z dnia [...] sierpnia 2008 r. ww. jednostka wskazała, iż nie znalazła podstaw do zmiany uprzednio wydanego orzeczenia lekarskiego z dnia [...] stycznia 2008 r. o rozpoznaniu choroby zawodowej przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy - zespół cieśni w obrębie nadgarstka i podtrzymała treść orzeczenia z dnia [...] stycznia 2008 r.

W orzeczeniu lekarskim z dnia [...] stycznia 2008 r. wzięto pod uwagę ocenę narażenia zawodowego, analizę przedstawionej dokumentacji medycznej, przeprowadzoną diagnostykę różnicową oraz wyniki przeprowadzonych badań i konsultacji - co dało podstawy do uznania z przeważającym prawdopodobieństwem związku przyczynowo-skutkowego między stwierdzanym schorzeniem a sposobem wykonywania pracy.

Kolejnym orzeczeniem lekarskim o rozpoznaniu choroby zawodowej Nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego Przychodnia Chorób Zawodowych w Sosnowcu rozpoznał u A. K. ww. chorobę zawodową. Orzeczenie to oparto na podstawie obecnie przeprowadzonych badań: neurologicznego, neurograficznego, ortopedycznego. Instytut wskazał, że biorąc pod uwagę charakter pracy, wyniki przeprowadzonych badań w kolejnych placówkach medycznych, analizę dokumentacji medycznej, wyniki obecnie przeprowadzonej diagnostyki, po wykluczeniu pozazawodowych przyczyn organicznych mogących spowodować rozwój ucisku nerwów pośrodkowych w kanale nadgarstka istnieją podstawy do rozpoznania z przeważającym prawdopodobieństwem choroby zawodowej pod postacią zespołu cieśni nadgarstków pochodzenia zawodowego jako skutku sposobu wykonywania pracy.

Z tych względów organ I instancji orzekł o stwierdzeniu choroby zawodowej.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Katowicach, po rozpoznaniu odwołania [...], decyzją z dnia [...] października 2009 r. Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego, tak jak w decyzji organu I instancji, powołano się na treść § 11 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. stwierdzając, iż jest to przepis intertemporalny nakazujący stosować nowe regulacje prawne do postępowań wszczętych i niezakończonych do czasu wejścia w życie tego rozporządzenia. Nadto podniesiono, iż przywołana norma prawna nakazuje organowi traktować jako skuteczne czynności dokonane w toku prowadzonego dotychczas postępowania, co dotyczy zwłaszcza wydanych już orzeczeń lekarskich.

Organ odwoławczy podniósł, iż lekarze orzecznicy na podstawie wyników badań klinicznych, konsultacji ortopedycznych i neurologicznych rozpoznali u A. K. zespół cieśni w obrębie nadgarstka i w konkluzjach orzeczeń uznali, że w rozwoju schorzenia, po wykluczeniu innych czynników sprawczych - znaczącą rolę odegrał sposób wykonywania pracy na stanowisku szwaczki, związany z ruchami monotypowymi obciążającymi stawy nadgarstkowe. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności oraz zgodnie z obowiązującymi lekarskimi kryteriami orzeczniczymi lekarze specjaliści obu kompetentnych placówek medycznych zakwalifikowali rozpoznaną chorobę do pozycji 20/1 wykazu chorób zawodowych.

Organ odwoławczy wyjaśnił, iż dla uznania danej choroby za zawodową wystarczy samo stwierdzenie istnienia warunków narażających na powstanie choroby, nie jest natomiast konieczne udowodnienie, że w takim wypadku warunki takie chorobę tę spowodowały. Nie wyłącza to możliwości wykazania, iż mimo pracy zawodowej w warunkach narażenia na daną chorobę jej powstanie w konkretnym wypadku nastąpiło z innych przyczyn, nie związanych z wykonywaniem zatrudnienia, przy czym nie dające się usunąć wątpliwości nie mogą być tłumaczone na niekorzyść pracownika zatrudnionego w warunkach narażających na zachorowanie na daną chorobę zawodową.

Wojewódzki Inspektor Sanitarny wskazał, iż orzecznicy Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Katowicach i Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego Przychodnia Chorób Zawodowych w Sosnowcu, biorąc pod uwagę obraz kliniczny, analizę dokumentacji medycznej, sposób wykonywania pracy zawodowej, ocenę neurologiczną i ortopedyczną uznali, że istnieją podstawy do rozpoznania u A. K. ww. choroby zawodowej. Wobec faktu wykonywania pracy monotypowej z przeciążeniem kończyn górnych w stawach nadgarstkowych na stanowisku szwaczki oraz faktu rozpoznania u A. K. choroby zawodowej wymienionej w pozycji 20.1 wykazu chorób zawodowych przez orzeczników kompetentnych placówek diagnostycznych organ nie miał podstaw do uwzględnienia odwołania.

Odpowiadając na zarzuty pracodawcy inspektor sanitarny stwierdził, iż nie można ponowić badania lekarskiego A. K. ze względu na wyczerpanie dwuszczeblowego trybu diagnostyczno-orzeczniczego przewidzianego w postępowaniu administracyjnym dotyczącym chorób zawodowych.

Z uwagi na powyższe okoliczności utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...], wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z dnia [...] października 2009 r. Zarzuciła organowi obrazę przepisów postępowania, tj.:

- art.138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) zw. dalej k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji mimo istniejących w nim uchybień przepisom art.7 i art. 77 § 1 k.p.a. polegającym na niedopełnieniu obowiązku zgromadzenia pełnego materiału dowodowego pozwalającego na obiektywną ocenę stanu zdrowia A. K. oraz przyczyn wystąpienia u niej ewentualnych schorzeń, wyrażające się w zaniechaniu dołączenia do akt kompletnej dokumentacji medycznej, w tym z okresu poprzedzającego podjęcie pracy u skarżącej;

- art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów wyrażające się w stwierdzeniu, iż wyłącznie praca w odwołującej Spółce przyczyniła się do powstania choroby zawodowej A. K., podczas gdy z materiału dowodowego wynika jednoznacznie, iż praca w narażeniu miała miejsce również w poprzednich zakładach pracy, a także przejawiające się brakiem wykazania związku przyczynowego pomiędzy schorzeniem, a warunkami pracy, podczas gdy zebrana dokumentacja medyczna wskazując na przewlekłe dolegliwości ze strony kręgosłupa jak również przebyty uraz głowy jednoznacznie sugeruje etiologię samoistną schorzenia A. K.;

- art. 10 § 1 k.p.a. oraz przepisów prawa materialnego, w tym § 8 ust. 3 pkt 2 przez nie dopuszczenie do udziału w sprawie wszystkich pracodawców zatrudniających A. K. w warunkach narażenia na powstanie stwierdzonej choroby, przy tym nie zapewnienie tym osobom czynnego udziału we wszystkich stadiach postępowania i § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych przez nie podjęcie działań mających na celu uzupełnienie materiału dowodowego i nie zwrócenie się o wydanie uzupełniającego orzeczenia na jego podstawie.

Spółka zarzuciła także błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż okres pracy A. K. w narażeniu trwa od 2002 r. do nadal, mimo iż A. K. przeniesiono na stanowisko krojczego od dnia 1 listopada 2008 r. eliminując narażenie zawodowe, a także bez uwzględnienia jej zatrudnienia w latach 1980 -1986 i 1988-1994 jako malarz, sprzątaczka i robotnik budowlany, jak również nie uwzględnienia okresu pracy w [...], jako sprzątaczka, mimo, iż w orzeczeniu placówki medycznej nr [...] stwierdzono, iż pacjentka wykonywała prace obciążające nadgarstki już od 1990 r. zarówno podczas pracy malarza, jak i robotnika budowlanego.

W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Katowicach wniósł o jej oddalenie argumentując swoje stanowisko jak w toku postępowania administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznając niniejszą sprawę wyrokiem z dnia 17 czerwca 2010 r., sygnatura akt IV SA/Gl 875/09, skargę jako bezzasadną oddalił.

Sąd wskazał przede wszystkim, że przedstawiony do kontroli materiał dowodowy sprawy jednoznacznie wyklucza sugerowany przez skarżącego pogląd, co do odmiennej niż zawodowa etiologii choroby występującej u A. K.. Dokumentacja medyczna dotycząca doznanego przez A. K. w październiku 1991 r. urazu głowy nie została usunięta z akt, znajduje się bowiem w aktach administracyjnych na kartach 33 i następnych, a wobec powyższego nie można organowi zarzucić błędu w ustaleniach faktycznych, a tym samym naruszenie art. 7 i art. 77 k.p.a.

Dokumentacja ta brana była pod uwagę przez lekarzy Instytutu Medycyny Pracy w Sosnowcu, którzy uznali za stosowne stwierdzić, iż zespół cieśni nadgarstka nie jest wynikiem przebytego urazu, jest bowiem neuropatią obwodową związaną z uciskiem nerwów pośrodkowych w kanale nadgarstków, co zostało potwierdzone badaniami neurograficznymi. W drodze wywiadu z badaną ustalono jako datę początkową, od której pojawiły się u niej pierwsze dolegliwości na rok 2004. Wtedy badana zaczęła odczuwać bóle nadgarstków z promieniowaniem do łokci, po stronie prawej odczuwała drętwienia. W orzeczeniu wykluczono także inne, możliwe hipotetycznie etiologie, stwierdzając u badanej brak zaburzeń gospodarki lipidowej i węglowodanowej, prawidłowy poziom kwasu moczowego, hormonów tarczycy i parametrów morfologii krwi.

Sąd stwierdził zatem, że zgromadzona w aktach dokumentacja medyczna była przedmiotem rozważań lekarzy i pozwoliła im na wykluczenie pozazawodowych przyczyn organicznych mogących spowodować ucisk nerwów pośrodkowych w kanale nadgarstków.

Wojewódzki Sąd Administracyjny ustosunkowując do zarzutu skarżącego, iż dwuletni okres pracy w [...], w warunkach narażenia zawodowego, jest niewystarczający do wzbudzenia obustronnego zespołu cieśni nadgarstka wskazał, że w wykazie stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych nie uzależniono choroby opisanej pod pozycją 20.1 od takiej przesłanki, jak czasokres zatrudnienia. Jak długo zatrudniona była A. K. w skarżącej Spółce nie ma więc znaczenia dla prawnej oceny charakteru schorzenia, jeżeli lekarze orzecznicy ustalili z wysokim prawdopodobieństwem, iż w konkretnym, ocenianym przypadku, występujące w środowisku pracy szkodliwe czynniki wywołały chorobę ujętą w wykazie chorób zawodowych. To wysokie prawdopodobieństwo wywołania u A. K. schorzenia czynnikami występującymi w środowisku pracy zostało w opinii Sądu należycie uzasadnione.

Na temat zarzutu skarżącego zmierzającego do wezwania do udziału w sprawie wszystkich pracodawców A. K. Sąd I instancji podniósł, że decyzja o stwierdzeniu choroby zawodowej nie ustala pracodawcy u którego warunki pracy ją spowodowały, nie ustala również odpowiedzialności pracodawcy za skutki pracy w danych warunkach pracy. Przedmiotem sprawy jest stwierdzenie choroby zawodowej i tylko wykazanie, że przywołanie do sprawy pozostałych pracodawców miałoby wpływ na ustalenie choroby zawodowej, a tym samym na wynik rozstrzygnięcia organu mogłoby skutkować uwzględnieniem tego zarzutu. Ponadto mając na uwadze art. 10 kpa nie można dopatrzyć się naruszenia interesu skarżącego któremu zapewniono czynny udział w sprawie, a który nie kwestionował nigdy, że w środowisku pracy A. K. w spółce [...] występowało narażenie zawodowe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zauważył nadto, iż treść kart oceny narażenia zawodowego znajdujących się w aktach wskazywała na brak narażenia zawodowego A. K. w latach 1980-1994 r. i 1997-2001 r., a zatem jej zatrudnienie u poprzedzających pracę w [...] pracodawców nie stwarzało możliwości powstania choroby zawodowej w postaci przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy.

Podsumowując Sąd I instancji wskazał, iż jednostki orzecznicze, rozpoznały u A. K. schorzenia spełniające określone w wykazie chorób zawodowych kryteria diagnostyczno-orzecznicze.

Jednocześnie dochodzenie epidemiologiczne wykazało, iż czynniki szkodliwe występowały w środowisku jej pracy. Przesłanki wymagane do stwierdzenia choroby zawodowej należało uznać zdaniem Sądu za spełnione.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego postępowanie organu zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji odbyło się przy uwzględnieniu reguł wyznaczonych zarówno przepisami postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, art. 77 k.p.a. jak i przepisami cytowanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów. Organy inspekcji sanitarnej dokonały ustaleń w oparciu o wymagane prawem dowody (dochodzenie epidemiologiczne i orzeczenia lekarskie), a ocenę zebranego materiału uzasadniły w sposób przekonywujący.

Sąd I instancji ponadto podkreślił, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa procesowego bądź materialnego, a tylko taki wzgląd w rozumieniu art.145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zw. dalej p.p.s.a., mógłby stać się przyczyną uwzględnienia skargi.

W tym stanie na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł o oddaleniu skargi.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła spółka [...] Spółka z o.o. w Katowicach. Skarga została oparta na art. 174 p.p.s.a.

Wyrokowi Sądu I instancji zarzuciła:

1) naruszenie prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię, tj.:

- art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z § 8 ust. 3 pkt 2 Rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych, poprzez niedopuszczenie do udziału sprawie wszystkich pracodawców, zatrudniających A. K. w warunkach narażenia na powstanie stwierdzonej choroby, tym samym niezapewnienie tym stronom czynnego udziału we wszystkich stadiach postępowania;

- § 8 ust. 2 ww. rozporządzenia, poprzez nie podjęcie działań mających na celu uzupełnienie materiału dowodowego i nie zwrócenie się o wydanie uzupełniającego orzeczenia na jego podstawie;

- § 6 ust. 1 i 2 wskazanego rozporządzenia, polegające na przyjęciu, iż wydanie przez jednostki orzecznicze orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej na podstawie niepełnego materiału dowodowego, nie zawierającego pełnej dokumentacji medycznej i nie wypełnienie przez lekarzy dyspozycji przepisu ust. 2 tego paragrafu, stanowi jego odpowiednie zastosowanie;

2) naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 62 pkt 1 p.p.s.a., poprzez zaniechanie skompletowania dokumentów niezbędnych do rozpoznania sprawy, tj. kompletnej dokumentacji medycznej oraz właściwie sporządzonych ocen narażenia zawodowego w pozostałych zakładach pracy;

- art. 106 § 3 i 5 powołanej ustawy w zw. z art. 233 § 1 i 231 k.p.c., przez ich niezastosowanie i dokonanie oceny złożonych w sprawie dowodów z dokumentów w sposób przekraczający granice swobodnej oceny dowodów;

- art. 3 § 1 i art. 141 § 4 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz w zw. z art. 7, art. 75 § 1 i art. 77 § 1, art. 80 i art. 84 k.p.a., poprzez sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, będącą wynikiem braku skontrolowania czy stan faktyczny został ustalony przez organ administracji zgodnie ze stanem rzeczywistym;

- art. 151 w zw. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., poprzez bezzasadne oddalenie skargi, mimo naruszenia przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych (...) oraz art. 7, art. 75 § 1 i art. 77 § 1 art. 80 i art. 84 k.p.a.,

- art. 135 p.p.s.a., poprzez jego nie zastosowanie, tj., nie zastosowanie przewidzianych ustawą środków, w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga.

Mając powyższe na uwadze, w wypadku stwierdzenia braku podstaw do uchylenia przedmiotowej decyzji w trybie art. 193 w związku z art. 135 oraz 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy, Spółka wniosła o:

- uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi,

względnie, o:

- uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania,

- zasądzenie od organu na rzecz Skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów postępowania kasacyjnego oraz kosztów postępowania poniesionych przed sądem pierwszej instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. Dokonując tej kontroli Sąd nie jest uprawniony do badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia wykraczającej poza ramy wyznaczone zarzutami skargi kasacyjnej. Oznacza to związanie zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej. A zatem zakres rozpoznania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i w związku z tym podlega oddaleniu.

Podstawą skargi kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. jest naruszenie przez sąd przepisów postępowania sądowoadministracyjnego w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec tego w ramach tej podstawy skarżący musi bezwzględnie powołać przepisy postępowania sądowoadministracyjnego, którym uchybił sąd, uzasadnić ich naruszenie i wykazać, że wytknięte uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący w ramach powyższej podstawy powołał się na naruszenie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - art. 151, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 7, art. 77 i art. 84 k.p.a.

Mając, zatem na względzie ograniczony charakter postępowania kasacyjnego oraz odnosząc się do przedstawionych w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia przepisów postępowania t.j. art. 151, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 7, art. 77 i art. 84 k.p.a., zauważyć należało, iż ich istota sprowadzała się do zakwestionowania prawidłowości zebrania materiału dowodowego i co z tego wynika - wydanie błędnego orzeczenia.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego dokonana w tym zakresie ocena zaprezentowana w skarżonym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach jest prawidłowa, konsekwentna i wzajemnie spójna, a zarzuty przedstawione przez Spółkę tej oceny nie zdołały skutecznie we wniesionej kasacji podważyć.

Nie jest zasadny zarzut zmierzający do wskazania, iż Sąd orzekł na bazie niepełnego materiału dowodowego (naruszenie art. 62 pkt 1, art. 106 § 3 i 5, art. 135 p.p.s.a.). Orzeczenia lekarskie na podstawie których orzekły organy administracyjne jednoznacznie wskazywały na charakter i przyczynę schorzenia. Orzeczenie Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego z Sosnowca z dnia [...] czerwca 2009 r. wskazuje, biorąc pod uwagę charakter pracy na przestrzeni życia zawodowego badanej, wyniki przeprowadzonych badań lekarskich w kolejnych placówkach medycznych, analizę dokumentacji medycznej, wyniki obecnie przeprowadzonej diagnostyki po wykluczeniu pozazawodowych przyczyn organicznych mogących spowodować rozwój ucisku nerwów pośrodkowych w kanale nadgarstków, że istnieją podstawy do rozpoznania z przeważającym prawdopodobieństwem choroby zawodowej pod postacią zespołu cieśni nadgarstków pochodzenia zawodowego jako skutku sposobu wykonywania pracy. W orzeczeniu tym jednoznacznie wskazano, że pełny obraz kliniczny choroby pojawił się dopiero w trakcie pracy A. K. u skarżącego. W toku postępowania administracyjnego i sądowego nie pojawiły się zatem przesłanki do uzupełniania materiału sprawy. Z tych względów nie było koniecznym zastosowanie przepisów art. 106 § 3, art. 135 p.p.s.a. W tym kontekście należy wskazać, że argumenty skarżącej wybiórczo wskazują na zapisy orzeczeń zgodne z jej stanowiskiem przy czym pomijają końcowe wyniki ustaleń lekarzy.

Należy pamiętać, że sąd administracyjny kontrolując pod względem zgodności z prawem decyzję państwowego inspektora sanitarnego, tylko w pewnych okolicznościach może zakwestionować ustalenia stanu faktycznego dokonane przez organ, co może prowadzić do zakwestionowania pod względem formalnym orzeczenia lekarskiego, np. że zostało wydane w niewłaściwej formie, bez uzasadnienia lub przez nieuprawnioną jednostkę organizacyjną, jednak nie może to dotyczyć merytorycznej treści orzeczenia lekarskiego. Możliwość zakwestionowania orzeczenia lekarskiego przez organ (inspektora sanitarnego) lub sąd administracyjny dopuszczalne jest jedynie w tym przypadku, jeżeli w materiale dowodowym znajdują się orzeczenia lekarskie uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych jednostek organizacyjnych, które zawierają różne ustalenia (rozpoznania chorobowe). Jednak i w takiej sytuacji organ ani sąd administracyjny, nie są uprawnione do weryfikacji treści merytorycznej orzeczeń lekarskich, co najwyżej mogą żądać wydania kolejnych orzeczeń przez inne uprawnione jednostki organizacyjne w celu ujednolicenia stanowisk. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest bowiem stanowisko, że organy inspekcji sanitarnej nie są uprawnione do kontroli merytorycznej orzeczeń lekarskich uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych jednostek organizacyjnych, ani też do dokonywania własnych ustaleń, prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej (vide wyroki WSA w Warszawie: VII SA/Wa 2396/06 z 22 lutego 2007r. LEX nr 318261 oraz z dnia 19 marca 2007r. VII SA/Wa 2429/06, LEX nr 334113; wyrok NSA z 5 stycznia 2007r., II OSK 1078/06 LEX nr 315089). W niniejszej sprawie w orzeczeniach lekarskich nie pojawiły się zapisy wskazujące na inną niż zawodowa etiologia choroby. Z tego względu nie było podstaw by prowadzić dodatkowe postępowanie w tej kwestii.

W orzeczeniu z dnia [...] czerwca 2009 r. wskazano wprawdzie, że choroba mogła rozwijać się wcześniej, jednak okoliczność ta nie ma wpływu na sam fakt stwierdzenia choroby zawodowej, a zatem występuje poza sporem, czego strona skarżąca kasacyjnie zdaje się nie dostrzegać. Ponadto Instytut wyraźnie wskazał, ze dopiero w trakcie pracy u skarżącego nastąpił pełny obraz choroby. Fakt ten został podkreślony przez Sąd I instancji. Tym samym zarzut naruszenia przepisów postępowania polegający na niewyczerpujacym zebraniu materiału dowodowego i wydanie orzeczenia przez sąd na podstawie takiego materiału należy uznać za niezasadny. Tym bardziej, że obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie jak również sądu administracyjnego nie jest, nieskończone poszukiwanie dowodów, w tym takich, które podważałyby wydane w sprawie orzeczenia lekarskie, a do czego zmierza w istocie argumentacja skargi kasacyjnej. Orzeczenia te, mające walor opinii biegłego, podlegają, bowiem ocenie organu z punktu widzenia wymogów formalnych dla tego środka dowodowego i jeżeli w ocenie organu są one jasne, wyjaśniają w sposób przekonywujący w oparciu o wyniki przeprowadzonych badań i warunki pracy badanego istnienie choroby zawodowej, to nie można znaleźć podstaw do tego, by nakładać na organ obowiązek dalszych poszukiwań celem potwierdzenia stanowiska prezentowanego przez stronę przeciwną. Nie można było, zatem skutecznie uznać, iż w prowadzonym postępowaniu, w jakikolwiek sposób naruszono lub ograniczono prawa skarżącej do korzystania ze środków dowodowych przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Podobnie sąd administracyjny nie ma takiego obowiązku zwłaszcza w oparciu o art. 62 czy 106 p.p.s.a.

W konsekwencji powyższych ustaleń stawiane zarzuty w tej kwestii, należało uznać za chybione. Sąd I instancji rozpoznał sprawę w oparciu o kompletny materiał dowodowy zawierający akta administracyjne organów obu instancji. Sąd prawidłowo zastosował przepis art. 62 pkt 1 p.p.s.a. Natomiast zastosowanie art. 106 § 3 p.p.s.a. byłoby z uwagi na wyżej przedstawioną okoliczność niezasadne, gdyż uzupełnienie materiału dowodowego może nastąpić tylko wyjątkowo, gdy jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania. W niniejszej sprawie nie zaistniała potrzeba przeprowadzania przed sądem uzupełniających dowodów skoro materiał zebrany w sprawie pozwalał na wydanie orzeczenia.

Ustalone w sprawie warunki pracy wykonywanej przez A. K. oraz stwierdzone u niej schorzenie, zasadnie przemawiały za rozpoznaniem u tegoż pracownika choroby zawodowej. Przy uwzględnieniu okoliczności wyżej przedstawionych za bezzasadny należało również uznać zarzut naruszenia art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz w związku z art. 7, art., 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 84 k.p.a. i § 6 ust. 1 i 2 oraz § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. Wbrew odmiennym wywodom strony skarżącej dokonane w sprawie ustalenia organów uprawniały Sąd pierwszej instancji do zaakceptowania decyzji stwierdzającej chorobę zawodową u A. K.. W konsekwencji stwierdzić trzeba, że strona skarżąca nie wskazała we wniesionej skardze kasacyjnej, a wcześniej w toku postępowania przed Sądem pierwszej instancji, żadnych takich dowodów, które pozwoliłyby na przyjęcie innej diagnozy niż zawarta została w orzeczeniu lekarskim poprzedzającym wydanie kontrolowanej w niniejszej sprawie decyzji.

Za nieuzasadniony z ww. względów należało również uznać zarzut kasacji dotyczący naruszenia skarżonym wyrokiem dyspozycji art. 3 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 145 §1 pkt 1 lit c oraz art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 84 § 1 k.p.a. poprzez sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego. Nie wykazano w skardze na czym polega sprzeczność. Skarżący podniósł jedynie, że Sąd nie dokonując rzetelnej kontroli postępowania administracyjnego przyjął za własne błędne ustalenia organów. Zdaniem autora skargi kasacyjnej sprzeczność istotnych ustaleń przejawiła się w ustaleniu stanu sprawy niezgodnego ze stanem rzeczywistym. Jednakże zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie ma podstaw do twierdzenia, że materiał w sprawie był zebrany nieprawidłowo i sposób niewyczerpujący, a ustalenia organów i Sądu nie odpowiadały rzeczywistemu stanowi rzeczy.

Z tych samych względów należało za chybione uznać zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia prawa materialnego tj. naruszenie § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych, poprzez nie podjęcie działań mających na celu uzupełnienie materiału dowodowego i nie zwrócenie się o wydanie uzupełniającego orzeczenia na jego podstawie oraz § 6 ust. 1 i 2 wskazanego rozporządzenia, polegające na przyjęciu, iż wydanie przez jednostki orzecznicze orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej na podstawie niepełnego materiału dowodowego, nie zawierającego pełnej dokumentacji medycznej i nie wypełnienie przez lekarzy dyspozycji przepisu ust. 2 tego paragrafu, stanowi jego odpowiednie zastosowanie.

Natomiast naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z § 8 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych, poprzez niedopuszczenie do udziału sprawie wszystkich pracodawców, zatrudniających A. K. w warunkach narażenia na powstanie stwierdzonej choroby, jak trafnie zauważył Sąd I instancji nie ma istotnego charakteru, który miałby wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem sprawy jest stwierdzenie choroby zawodowej i tylko wykazanie, że przywołanie do sprawy pozostałych pracodawców miałoby wpływ na ustalenie choroby zawodowej, a tym samym na wynik rozstrzygnięcia organu mogłoby skutkować uwzględnieniem tego zarzutu. Ponadto mając na uwadze art. 10 k.p.a. nie można dopatrzyć się naruszenia interesu skarżącego któremu zapewniono czynny udział w sprawie, a który nie kwestionował nigdy, że w środowisku pracy A. K. w spółce [...] występowało narażenie zawodowe.

Reasumując Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że analiza treści podstaw kasacyjnych i argumentacji zawartej w jej uzasadnieniu prowadzi do przekonania, że w istocie skarga kasacyjna nie podnosi konkretnych zarzutów, które wskazywałyby na wadliwość orzeczenia. Strona skarżąca musi przedstawić skonkretyzowane i oparte na określonych zarzutach fakty pozwalające wykazać, że w sytuacji, w której to konkretne (lub te konkretne) uchybienia nie miałyby miejsca, końcowe rozstrzygnięcie w sprawie byłoby odmienne, a tym samym, że uchybienie to miało wpływ na jego treść. Tylko w takim, bowiem wypadku może zostać wykazana dowolność oceny dowodów prowadząca do pełnej dyskwalifikacji lub istotnego podważenia trafności przyjętych przez Sąd pierwszej instancji ustaleń faktycznych. Podniesione zarzuty dotyczące niekompletności materiału dowodowego sprawy, wydania orzeczenia w oparciu o niepełny materiał dowodowy, w sposób przekraczający zasady swobodnej oceny, sprzeczność w ustaleniach sądu z treścią materiału dowodowego, a co za tym idzie niepodjęcie działań mających na celu uzupełnienie materiału dowodowego nie mogą odnieść oczekiwanego skutku.

W tym stanie rzeczy, skoro skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, na mocy art. 184 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.