Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt I SA/Op 449/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2017-12-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7 ust. 1, 3 i 5
journal: Dz.U. 2014 poz 1204
law: Ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych - tekst jednolity.
article: art. 2 par. 1 pkt 5, art. 3 par. 1, art. 33 par. 1 pkt 6, art. 34 par. 1 i par. 4
journal: Dz.U. 2017 poz 1201
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Wojciechowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędzia WSA Grzegorz Gocki po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi Ł. R. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 27 września 2017 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 27 września 2017 r. wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017, poz. 1257 – dalej kpa) i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2017 r. poz. 1201 ze zm. – dalej upea) utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Kluczborku z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie zarzutów wniesionych na postępowanie egzekucyjne.

Jak ustalono, Naczelnik Urzędu Skarbowego w Kluczborku wszczął postępowanie egzekucyjne wobec Ł. R. (dalej wskazywanej również jako strona, zobowiązana, skarżąca) na podstawie tytułu wykonawczego Nr [...], obejmującego należności z tytułu opłaty abonamentowej RTV za okres od stycznia 2010 r. do maja 2015 r. Zawiadomieniem z dnia 19 października 2015 r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia wynagrodzenia za pracę w/w u pracodawcy A. Powyższe zawiadomienie doręczono Ł. R. wraz z odpisem tytułu wykonawczego Nr [...] w dniu 2 listopada 2015 r.

Pismem z dnia 6 listopada 2015 r. (złożonym w Urzędzie Skarbowym w Kluczborku w dniu 9 listopada 2015 r.) Ł. R. wniosła w ustawowym terminie zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Podnosząc zarzut niedopuszczalności egzekucji administracyjnej z art. 33 pkt 6 upea wskazała, że tytuł wykonawczy został wystawiony przez podmiot nieuprawniony do jego wystawienia, a zatem doszło do naruszenia prawa materialnego tj. art. 5 § 1 w połączeniu z art. 1a pkt 13 upea. W opinii strony egzekucja administracyjna została wszczęta bez podstawy prawnej, ponieważ Poczta Polska S.A. będąca jednoosobową spółką akcyjną Skarbu Państwa, a więc podmiotem prywatnoprawnym zgodnie z ustawą z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 1481) jest podmiotem powołanym do wykonywania w obrocie publicznym zadań związanych z usługami pocztowymi, pieniężnymi, bankowymi oraz kurierskimi. Zakres ustawowych i katalogowo wyznaczonych dla poczty zadań nie obejmuje zatem czynności egzekucyjnych dotyczących zobowiązań finansowych należnych innym podmiotom. Ponadto przepis art. 5 § 1 upea zawiera zamknięty katalog podmiotów publicznoprawnych uprawnionych do wystawienia tytułów wykonawczych, których egzekucja prowadzona jest w trybie administracyjnym, a wystawienie tytułów wykonawczych przez inny, nie wskazany w tym zamkniętym katalogu podmiot, czyni prowadzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie tych tytułów niedopuszczalnym.

Pismem z dnia 16 listopada 2015 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Kluczborku - działając na podstawie art. 34 § 1 upea - wystąpił do wierzyciela o zajęcie stanowiska w sprawie. Jednocześnie wypełniając dyspozycję wynikającą z art. 35 § 1 upea, postanowieniem z dnia 16 listopada 2015 r. organ egzekucyjny zawiesił postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego Nr [...] - do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu.

Postanowieniem z dnia 17 sierpnia 2016 r. wierzyciel tj. Poczta Polska S.A. zajął stanowisko w sprawie i uznał wniesiony przez zobowiązaną zarzut za nieuzasadniony. Wskazał, że ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1204) nakłada na posiadaczy odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych obowiązek rejestrowania używanych odbiorników oraz uiszczania opłaty abonamentowej począwszy od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano rejestracji odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego. Za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych pobierane są opłaty abonamentowe. Obowiązek wnoszenia opłat powstaje od następnego miesiąca po dokonaniu rejestracji i trwa do dnia poprzedzającego dzień wyrejestrowania lub do miesiąca, w którym dopełniono w placówce pocztowej Poczty Polskiej S.A. formalności związanych ze zwolnieniem od opłat abonamentowych.

Na podstawie art. 7 ust. 1 i 3 ustawy o opłatach abonamentowych Poczta Polska S.A. jest uprawniona do wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej oraz opłaty pobieranej w przypadku stwierdzenia niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego, przy zastosowaniu wprost przepisów upea. Nadto wierzyciel wskazał, że z dniem 1 września 2009 r. na mocy ustawy z dnia 5 września 2008 r. o komercjalizacji państwowego przedsiębiorstwa użyteczności publicznej "Poczta Polska" (Dz.U. Nr 180, poz. 1109) nastąpiło przekształcenie dotychczasowego przedsiębiorstwa państwowego w spółkę akcyjną o nazwie "Poczta Polska Spółka Akcyjna", w której Skarb Państwa jest jedynym akcjonariuszem. Zgodnie z art. 2 ust. 2 tej ustawy, spółka wstąpiła we wszystkie stosunki prawne, których podmiotem była Poczta Polska, bez względu na charakter prawny tych stosunków, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Przytoczona regulacja oznacza, że zmianie uległa jedynie dotychczasowa forma prowadzenia działalności przez Pocztę Polską, bez jakiejkolwiek zmiany w zakresie posiadanych praw i obowiązków. Poczta Polska jako spółka akcyjna należąca do Skarbu Państwa, nadal pozostaje podmiotem realizującym zadania publiczne wynikające z ustawy o opłatach abonamentowych, co nakłada m.in. na organy egzekucyjne, obowiązek prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji.

Przepis art. 7 ust. 3 ustawy o opłatach abonamentowych stanowi podstawę do stosowania egzekucji administracyjnej, a stosownie do art. 2 § 1 pkt 5 upea, egzekucji administracyjnej podlegają m.in. należności pieniężne przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie innych ustaw. Nadto, stosownie do art. 3 § 1 upea, egzekucję administracyjną stosuje się do obowiązków określonych w art. 2, gdy wynikają one z decyzji lub postanowień właściwych organów, albo - w zakresie administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego - bezpośrednio z przepisu prawa, chyba że przepis szczególny zastrzega dla tych obowiązków tryb egzekucji sądowej.

Wprawdzie będąca dysponentem opłat abonamentowych Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji nie jest organem administracji rządowej i nie mieści się w żadnym z działów administracji rządowej, a obowiązek uiszczenia abonamentu RTV nie mieści się "w zakresie administracji rządowej", o którym mowa w art. 3 § 1 upea, to jednak ta okoliczność nie przesądza o niemożności prowadzenia egzekucji administracyjnej niezapłaconego abonamentu RTV. Zdaniem wierzyciela, w tej kwestii wiążący jest wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 marca 2010 r. sygn. akt K 24/08, w którym Trybunał stwierdził, że pomimo, iż obowiązek uiszczenia abonamentu nie należy do zakresu administracji rządowej, to przepis art. 3 upea nie stanowi przeszkody prowadzenia egzekucji administracyjnej opłat abonamentowych. Poczta Polska S.A. jest wierzycielem i egzekucja nieuiszczonego abonamentu jest prawnie możliwa, gdyż ustawa o opłatach abonamentowych jako lex specialis ma pierwszeństwo przed przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Przesądza to o dopuszczalności prowadzenia egzekucji administracyjnej, w celu wyegzekwowania obowiązku uiszczenia zaległego abonamentu, bez konieczności wydawania decyzji czy postanowienia, a jedynie na podstawie przepisu prawa i to nawet pomimo tego, że obowiązek uiszczania abonamentu nie mieści się w zakresie administracji rządowej. Mając to na uwadze wierzyciel uznał złożony przez zobowiązaną zarzut niedopuszczalności egzekucji za nieuzasadniony.

Po rozpoznaniu zażalenia na stanowisko wierzyciela Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej postanowieniem z dnia 6 lipca 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji. Postanowienie stało się ostateczne w administracyjnym toku instancji.

W konsekwencji postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2017 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Kluczborku oddalił wniesiony przez zobowiązaną zarzut na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Organ egzekucyjny uznał, że egzekucja należności z tytułu abonamentu RTV była w sprawie dopuszczalna, egzekwowany obowiązek podlegał egzekucji administracyjnej, a Poczta Polska S.A posiadała przymiot wierzyciela.

Nie godząc się z tym postanowieniem strona wniosła zażalenie, domagając się jego uchylenia. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 2 upea poprzez przyjęcie, że abonament telewizyjny jest świadczeniem podlegającym egzekucji administracyjnej oraz prawa procesowego tj. art. 1 § 1 kpa poprzez uznanie zaskarżonym postanowieniem, że Poczta Polska S.A. dokonuje czynności w trybie postępowania administracyjnego. Zobowiązana ponownie podnosiła, iż egzekucja została wszczęta bez podstawy prawnej, ponieważ Poczta Polska S.A. będąca jednoosobową spółką akcyjną Skarbu Państwa, w więc podmiotem prywatnoprawnym - zgodnie z ustawą z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe - nie jest podmiotem administracji publicznej. Zgodnie z art. 1 § 1 pkt 1 kpa Poczta Polska S.A. nie jest organem administracji publicznej rozstrzygającym w trybie indywidualnych decyzji, gdyż abonament telewizyjny nie został nałożony na abonamentów w drodze decyzji, lecz na mocy aktu generalnego. Zobowiązana podniosła także, że art. 5 § 1 upea zawiera zamknięty katalog podmiotów publicznoprawnych uprawnionych do wystawienia tytułów wykonawczych, których egzekucja prowadzona jest w trybie administracyjnym. Stąd wystawianie tytułów wykonawczych przez inny, nie wskazany w tym zamkniętym katalogu podmiot, czyniło prowadzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie tego tytułu niedopuszczalnym. W ocenie zobowiązanej, katalog ten nie obejmuje podmiotów prawa handlowego jakim jest Poczta Polska S.A., wobec czego zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego zostało wydane z naruszeniem art. 6 kpa.

Wskazanym na wstępie postanowieniem Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie Dyrektor wskazał na cel postępowania egzekucyjnego - doprowadzenie do wykonania przez zobowiązanego obowiązku określonego w tytule wykonawczym. Podstawą wszczęcia postępowania egzekucyjnego jest wystawiony przez wierzyciela tytuł wykonawczy - dokument urzędowy, stwierdzający istnienie i wymagalność obowiązku. Podkreślił, że zarzuty to podstawowy środek ochrony zobowiązanego przed niezgodnym z prawem skierowaniem i prowadzeniem egzekucji administracyjnej. Zgodnie z art. 33 ustawy egzekucyjnej przedmiotem zarzutów mogą być tylko przesłanki enumeratywnie wymienione w powołanym przepisie, stąd żadna inna przyczyna nie może stanowić podstawy do uruchomienia postępowania w sprawie rozpoznania zarzutu i wydania odpowiedniego rozstrzygnięcia. W rozstrzyganej sprawie podniesiono zarzut wymieniony w art. 33 § 1 pkt 6 upea tj. niedopuszczalność egzekucji administracyjnej.

Dalej Dyrektor odwołał się do regulacji związanych z koniecznością uzyskania stanowiska wierzyciela, stosownie do art. 34 § 1 w zw. z art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10 upea i art. 35 § 1 upea, podkreślając, że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 upea, wypowiedź wierzyciela jest dla organu wiążąca.

Odnosząc te regulacje do stanu faktycznego sprawy Dyrektor stwierdził, że organ egzekucyjny zwrócił się do wierzyciela o zajęcie stanowiska w sprawie zgłoszonych zarzutów, zawieszając postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu.

Wierzyciel - Poczta Polska S.A. - ostatecznym postanowieniem uznał zgłoszony zarzut za nieuzasadniony.

Dyrektor podkreślił przy tym, że w zakresie zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej wymienionego w art. 33 § 1 pkt 6 upea, organ egzekucyjny nie jest związany stanowiskiem wierzyciela. Oznacza to, że organ egzekucyjny w wydanym postanowieniu w sprawie zgłoszonych zarzutów obowiązany jest do ustosunkowania się do informacji zawartych w postanowieniu wydanym przez wierzyciela.

W konsekwencji Dyrektor oceniając zajęte przez organ egzekucyjny stanowisko w zakresie zgłoszonego zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, uznał je za prawidłowe i zgodne z obowiązującym prawem. Zaznaczył przy tym, że zakres obowiązków poddanych egzekucji administracyjnej został wyznaczony za pomocą dwóch kryteriów, przedmiotowego - wynikającego z art. 2 § 1 upea oraz czynnościowego - wynikającego z art. 3 i 4 upea. Dla stwierdzenia dopuszczalności egzekucji administracyjnej koniecznym jest spełnienie ich obu. Dyrektor zauważył jednocześnie, że występują również wyjątki, kiedy obowiązki są przekazane do egzekucji administracyjnej mocą innych ustaw.

I tak, na podstawie art. 2 § 1 pkt 5 upea, egzekucji administracyjnej podlegają, min. należności pieniężne przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie innych ustaw. Taką właśnie ustawą jest ustawa o opłatach abonamentowych, której przepis art. 7 ust. 3 stanowi, że do opłat abonamentowych stosuje się przepisy upea w zakresie egzekucji obowiązków o charakterze pieniężnym.

Natomiast na podstawie art. 3 § 1 upea, egzekucję administracyjną stosuje się do obowiązków określonych w art. 2 tej ustawy, jeśli wynikają one z decyzji lub postanowień właściwych organów, albo bezpośrednio z przepisów prawa, o ile są to obowiązki znajdujące się w zakresie administracji rządowej lub administracji samorządu terytorialnego. Dyrektor wskazał, że przepis art. 3 § 1 upea wprowadza wprawdzie normę ogólną dopuszczającą egzekucję administracyjną obowiązków wynikających bezpośrednio z przepisów prawa, tylko wtedy gdy mieszczą się one w zakresie administracji rządowej. Jednak w art. 7 ust. 3 ustawy o opłatach abonamentowych - jako normę szczególną - wprowadzono wyjątek od tej reguły przekazując wprost należności abonamentowe do egzekucji administracyjnej. Zatem norma szczególna (art. 7 ust. 3 ustawy o opłatach abonamentowych) wprowadza wyjątek od normy ogólnej, wynikającej z upea (art. 3). Stąd, zdaniem Dyrektora, prawnie dopuszczalnym jest egzekwowanie zaległego abonamentu RTV w trybie egzekucji administracyjnej, choć obowiązek ten pozostaje poza zakresem administracji rządowej. Opłaty abonamentowe są należnościami, które wynikają wprost z przepisów prawa. Ustawa o opłatach abonamentowych nakłada na posiadaczy odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych obowiązek rejestrowania używanych odbiorników i uiszczania opłat abonamentowych (art. 3 ust. 4), a abonent zobowiązany jest do samodzielnego obliczania i wpłacenia tej opłaty. Zatem obowiązek uiszczania abonamentu istnieje z mocy prawa, które jednocześnie określa wysokość należności, obliczenie tej opłaty ma charakter czynności rachunkowej i materialno – technicznej, a dla ustalenia wysokości należnego i nieuiszczonego abonamentu nie jest konieczna forma decyzji.

Zgodnie z art. 26 § 1 upea, organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego. Wierzycielem, stosownie do art. 7 ust. 5 ustawy o opłatach abonamentowych jest kierownik Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. i nie dysponuje on swobodą decydowania o złożeniu albo niezłożeniu wniosku o wszczęcie egzekucji administracyjnej. Mając to na uwadze Dyrektor podkreślił, że w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania brak było podstaw do zaniechania prowadzenia działań egzekucyjnych, tytuł wykonawczy był wystawiony prawidłowo i przez uprawniony podmiot do żądania wykonania obowiązku w trybie egzekucji administracyjnej, a obowiązek określony w spornym tytule wykonawczym podlegał egzekucji administracyjnej. Przy czym stanowisko w kwestii dopuszczalności egzekucji administracyjnej w takich sprawach zajął Trybunał Konstytucyjny, który w wyroku z dnia 16 marca 2010 r. sygn. akt K 24/08 wyraził pogląd, że pomimo, iż obowiązek uiszczania abonamentu nie należy do zakresu administracji rządowej, przepis art. 3 upea nie stanowi przeszkody prowadzenia egzekucji administracyjnej tej opłaty. Opłata abonamentowa ma charakter publicznoprawny, a art. 7 ust. 5 ustawy o opłatach abonamentowych zawiera upoważnienie do wykonania obowiązku w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze pieniężnym.

Nie godząc się z rozstrzygnięciem Dyrektora strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu zarzucając naruszenie prawa materialnego tj art. 3 § 1 upea oraz prawa procesowego tj art. 6 kpa. podnosząc te zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia. W uzasadnieniu podtrzymała dotychczasową argumentację.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu wniósł o oddalenie skargi i także podtrzymał dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Sąd administracyjny zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. 2017 r. poz. 2188 j.t.) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tego artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (2017.1369 j.t. ze zm. - dalej jako: "ppsa") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ppsa, uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Nadto, w myśl art. 134 § 1 ppsa, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (niemającym zastosowania w sprawie).

Sprawa została rozpoznana w trybie postępowania uproszczonego, ponieważ skarga dotyczyła postanowienia. Stosownie do art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 ppsa – w brzmieniu obowiązującym od 15 sierpnia 2015 r. – sprawa, w której przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym może być rozpoznana w trybie uproszczonym, czyli na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W niniejszej sprawie kontroli sądowej podlega postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Kluczborku oddalające zarzuty złożone w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułu wykonawczego o nr [...] wystawionego przez Pocztę Polską S.A. – Dyrektora Centrum Obsługi, a zasadniczą kwestią sporną jest dopuszczalność egzekucji administracyjnej opłat abonamentowych.

Zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, a instytucję zarzutów uregulowano w art. 33 upea i w § 1 wskazanego przepisu w punktach 1-10 wymieniono podstawy, na których można oprzeć zarzuty. Zarzuty należy wnieść w terminie 7 dni od dnia doręczenia tytułu wykonawczego, który powinien zawierać pouczenie o możliwości wniesienia tego środka prawnego, a powinność ta wynika z art. 27 § 1 pkt 9 upea.

W myśl art. 34 § 1 upea, zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 § 1 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Natomiast, stosownie do § 4 art. 34 upea, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego.

Niewątpliwie w rozpatrywanej sprawie warunki wynikające z przywołanych regulacji zostały spełnione, albowiem Naczelnik Urzędu Skarbowego w Kluczborku wszczął postępowanie egzekucyjne wobec skarżącej na podstawie tytułu wykonawczego Nr [...], obejmującego należności z tytułu opłaty abonamentowej RTV za okres od stycznia 2010 r. do maja 2015 r. Zawiadomieniem z dnia 19 października 2015 r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia jej wynagrodzenia za pracę, a zawiadomienie to doręczono stronie wraz z odpisem tytułu wykonawczego w dniu 2 listopada 2015 r. Pismem z dnia 6 listopada 2015 r. (złożonym w Urzędzie Skarbowym w Kluczborku w dniu 9 listopada 2015 r.) skarżąca wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, wskazując na niedopuszczalność egzekucji administracyjnej gdyż tytuł wykonawczy został wystawiony przez podmiot nieuprawniony do jego wystawienia. Zachowany został zatem ustawowy termin do wniesienia zarzutów, a organ rozpatrzył je dopiero po uzyskaniu stanowiska wierzyciela. Ponieważ w zakresie zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej wymienionego w art. 33 § 1 pkt 6 upea, organ egzekucyjny nie jest związany stanowiskiem wierzyciela, organ w wydanym postanowieniu w sprawie zgłoszonych zarzutów ustosunkował się do informacji zawartych w postanowieniu wydanym przez wierzyciela i dokonał ich oceny, zgodne z obowiązującym prawem.

Kwestie te nie są w sprawie sporne, podobnie ja istnienie zaległości abonamentowych, które spowodowało wystawienie tytułu wykonawczego.

Istotą sporu jest natomiast to czy wierzyciel co do zasady mógł wystawić tytuł wykonawczy i czy mogła być na jego podstawie prowadzona egzekucja administracyjna.

Odnosząc się do tych kwestii wskazać należy, że stosownie do art. 2 § 1 pkt 5 upea, egzekucji administracyjnej podlegają m.in. należności pieniężne przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie innych ustaw. W świetle art. 3 § 1 upea, egzekucję administracyjną stosuje się do obowiązków określonych w art. 2, gdy wynikają one z decyzji lub postanowień właściwych organów, albo - w zakresie administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego - bezpośrednio z przepisu prawa, chyba że przepis szczególny zastrzega dla tych obowiązków tryb egzekucji sądowej. Nadto, zgodnie z art. 7 ust. 3 ustawy o opłatach abonamentowych, do opłat abonamentowych stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zakresie egzekucji obowiązków o charakterze pieniężnym.

W art. 3 § 1 upea wyszczególniono dwie kategorie obowiązków: obowiązki wynikające z decyzji lub postanowień właściwych organów i obowiązki wynikające bezpośrednio z przepisów samego prawa, o ile są to obowiązki znajdujące się w zakresie administracji rządowej lub administracji samorządu terytorialnego. Niewątpliwie Poczta Polska S.A. nie została wyposażona w uprawnienie do wydawania decyzji lub postanowień określających wysokość należnych opłat abonamentowych. Rozważenia wymaga natomiast, czy wskazane opłaty stanowią obowiązki w zakresie administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego, które wynikają bezpośrednio z przepisu prawa, a zatem czy mieszczą się w drugiej z wymienionych kategorii.

Zdaniem Sądu, niewątpliwie obowiązujące przepisy dają podstawę do stwierdzenia, że opłaty abonamentowe są należnościami, które wynikają wprost z przepisów prawa. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych, za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. Obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej powstaje z pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano rejestracji odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego (ust 3 art. 2). Analiza przepisów ustawy o opłatach abonamentowych (art. 2 ust. 1 i 3; art. 3 ust. 1 i 4) wskazuje, że pobór abonamentu RTV odbywa się na zasadzie tzw. samoobliczenia - obowiązek uiszczania, wysokość oraz termin zapłaty opłaty abonamentowej wynika wprost z przepisów tej ustawy. Kontrolę wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej prowadzi operator wyznaczony w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (którym jest Poczta Polska S.A.) Z kolei zgodnie z art. 7 ust. 3-5 ustawy o opłatach abonamentowych, zaległa opłata abonamentowa podlega egzekucji w trybie obowiązków o charakterze pieniężnym. Uprawnionymi do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków są kierownicy jednostek operatora.

Istotny dla rozstrzygnięcia tej sprawy jest wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 16 marca 2010 r. o sygn. K 24/08. W wyroku tym Trybunał - orzekł w sentencji, że przepisy art. 7 ust. 3 i 6 ustawy o opłatach abonamentowych są zgodne z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i nie są niezgodne z art. 1 oraz z art. 84 w związku z art. 217 Konstytucji oraz że art. 7 ust. 1 i 5 ustawy o opłatach abonamentowych nie są niezgodne z art. 1, art. 2 oraz z art. 84 w związku z art. 217 Konstytucji. Nadto Trybunał stwierdził w uzasadnieniu przywołanego wyroku, że egzekucja nieuiszczonego abonamentu RTV jest prawnie możliwa, a obowiązujące przepisy prawne pozwalają Poczcie Polskiej S.A. na egzekucję zaległych opłat abonamentowych. Odwołując się do stanowiska doktryny Trybunał wskazał, że pomimo, iż obowiązek uiszczania abonamentu nie należy do zakresu administracji rządowej, przepis art. 3 upea nie stanowi przeszkody do prowadzenia egzekucji administracyjnej opłat abonamentowych. Wynikająca bowiem z ustawy egzekucyjnej (lex generalis) norma ogólna dopuszczająca administracyjną egzekucję obowiązków wynikających bezpośrednio z przepisu prawa tylko, gdy mieszczą się one w zakresie administracji rządowej, zostaje – zgodnie z tzw. regułą kolizyjną porządku treściowego – "uchylona" mocą zawartych w innych ustawach norm szczególnych (leges speciales), przekazujących określone należności pieniężne do egzekucji administracyjnej. Norma szczególna wprowadza wyjątek od normy ogólnej, która nie znajduje zastosowania w konkretnym wypadku stosowania prawa, a zatem nie stoi na przeszkodzie egzekwowaniu również tych obowiązków, które pozostają poza zakresem administracji rządowej. Taką normę szczególną stanowi art. 7 ust. 3 ustawy o opłatach abonamentowych ustanawiając wyjątek od normy ogólnej wynikającej z art. 3 upea. Pogląd ten dodatkowo uzasadniają publicznoprawny charakter abonamentu i wyraźne upoważnienie do żądania wykonania obowiązku (art. 7 ust. 5 ustawy o opłatach abonamentowych). Przesądza to o dopuszczalności prowadzenia egzekucji administracyjnej, w celu wyegzekwowania obowiązku uiszczenia zaległego abonamentu bez konieczności wydania decyzji czy postanowienia, a jedynie na podstawie przepisu prawa, i to nawet pomimo tego, że obowiązek uiszczania abonamentu nie mieści się w zakresie administracji rządowej. Jednocześnie Trybunał analizując zgodność z Konstytucją art. 7 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych stanowiący o kompetencjach Poczty Polskiej do kontrolowania wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników i uiszczania abonamentu stwierdził, że sam wybór Poczty Polskiej jako podmiotu odpowiedzialnego za rejestrację odbiorników i egzekwowanie wpływów z abonamentu nie wywołuje zastrzeżeń co do dopuszczalności takiego uregulowania, ani nie wyklucza skuteczności podejmowanych działań. Wykonywanie zadań publicznych może być bowiem zlecane różnorodnym podmiotom spoza administracji, także spółkom prawa handlowego. W tych przypadkach, działanie podmiotu niebędącego organem administracji w znaczeniu ustrojowym, traktowane jest jako działanie organu państwa w znaczeniu funkcjonalnym. Badając z kolei konstytucyjność dalszych jednostek redakcyjnych tego przepisu (ust. 3 i 5 art. 7) Trybunał nie miał również zastrzeżeń co do przyjętego w tym przepisie trybu dochodzenia zaległości (zgodnie z przepisami o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, odnoszące się do egzekucji obowiązków o charakterze pieniężnym), wskazując, że rozstrzygnięcia te - same w sobie - mieszczą się całkowicie w zakresie swobody regulacyjnej ustawodawcy.

Mając na uwadze powyższe oraz podzielając w pełni argumentację wynikającą z treści wyroku Trybunału Konstytucyjnego, należy uznać za chybioną argumentację skarżącej kwestionującą kompetencje Poczty Polskiej S.A. do dochodzenia zaległych opłat abonamentowych i tryb przymusowego egzekwowania tych opłat. Nie ma zatem podstaw do uwzględnienia podniesionych w skardze zarzutów, podważających uprawnienia Poczty Polskiej do występowania w postępowaniu egzekucyjnym w charakterze wierzyciela i prowadzenia tej egzekucji na podstawie przepisów upea. Zatem za bezpodstawne należy uznać zarzuty naruszenia art. 3 § 1 upea, art. 6 kpa i art. 84 Konstytucji RP.

Stanowisko takie prezentowane jest także w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 12 grudnia 2012 r., sygn. akt

I SA/Bk 365/12; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11 czerwca 2014 r., sygn. akt I SA/Po 57/14; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 17 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/GL 735/14 – dostępne w CBOSA).

Z tych względów skargę, na podstawie art. 151 ppsa, oddalono.