Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 995/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2020-11-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Ochrona przyrody
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art 83 i nast.
journal: Dz.U. 2020 poz 55
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Jacek Bursa SWSA Paweł Darmoń (spr.) SWSA Tadeusz Kiełkowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 listopada 2020 r. sprawy ze skargi Towarzystwa [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] lipca 2020 r , [...] . w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzew oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 5 czerwca 2020 r. znak: [...] Prezydent Miasta K. orzekł o zezwoleniu Zarządowi Inwestycji Miejskich w K. na usunięcie 255 sztuk drzew kolidujących z projektowanym zamierzeniem budowlanym "Muzeum [...]"; tj. 161 sztuk klonu jesionolistnego, 21 sztuk klonu pospolitego, 18 sztuk robinii akacjowej, 14 sztuk głogu jednoszyjkowego, 9 sztuk jesionu pensylwańskiego, 9 sztuk topoli osiki, 8 sztuk jesionu wyniosłego, 6 sztuk dębu szypułkowego, 3 sztuk wierzby iwy, 2 sztuk czeremchy pospolitej, 1 sztuki modrzewia europejskiego, 1 sztuki śliwy ałyczy, 1 szt. wiązu szypułkowego, 1 szt. jarząbu pospolitego.

Po rozpatrzeniu odwołania Towarzystwa [...] wniesionego od tej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia 31 lipca 2020 r., znak [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano art. 83 ust. 1, art. 83a, art. 83c, art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 roku o ochronie przyrody (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz 55) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 256), dalej jako "k.p.a.".

W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy wskazał, że z akt sprawy wynika, że w dniu 17 stycznia 2020 r. wpłynął wniosek posiadacza nieruchomości, na której znajdują się przedmiotowe drzewa. Teren inwestycji ujęty jest w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...] uchwalonym Uchwałą Rady Miasta K. z dnia 8 lutego 2006 r. i został oznaczony symbolem ZP - tereny zieleni urządzonej z możliwością lokalizacji obiektów kubaturowych i miejsc parkingowych przeznaczenia podstawowego i dopuszczalnego. Drzewa wskazane do usunięcia kolidują z bezpośrednio z lokalizacją Muzeum [...] i ich usunięcie warunkuje realizację inwestycji w terminie. Na terenie przedmiotowej inwestycji wydane zostało postanowienie dot. uzgodnienia w zakresie ochrony środowiska pod kątem zieleni oraz decyzja nr [...] zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę, która stała się ostateczna w dniu 26 czerwca 2014 r. i decyzja nr [...] z dnia 17 grudnia 2018 r, zmieniająca decyzję o pozwoleniu na budowę nr [...].

W dniu 27 marca 2020 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w K. zezwolił posiadaczowi nieruchomości na niszczenie siedlisk lub ostoi ślimaków winniczków będących obszarem ich rozrodu, wychowu młodych i odpoczynku, umyślne uniemożliwienie dostępu do schronień oraz przemieszczanie poszczególnych okazów, z miejsc regularnego przebywania, tj. z terenu działki nr [...] jedn. ewid. [...] w K. do odpowiednich, położonych w najbliższym sąsiedztwie siedlisk spełniających wymagania tego gatunku; niszczenie siedlisk lub ostoi, będących korytarzem rozrodu, wychowu młodych i odpoczynku oraz niszczenie lub uszkodzenie gniazd srok i wiewiórek poprzez wycięcie drzew kolidujących z przedmiotową inwestycją. Organ zrealizował w tym względzie wymóg art. 83c ust. 2 ustawy o ochronie przyrody, a orzekający w sprawie Prezydent Miasta K. oraz Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. nie mają podstaw do kwestionowania decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K..

Kolegium wskazało, że art. 83 ust. 1 ustawy statuuje zasadę obowiązku uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów. Przepis ten stanowi instrument swoistej reglamentacji usuwania drzew i krzewów o charakterze prewencyjnym. Organ orzekający ma obowiązek weryfikacji wniosku i ustalenia sytuacji faktycznej. Przepis nie określa wprost przesłanek wydania zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów, tym samym udzielenie bądź odmowa udzielenia zezwolenia w tym zakresie objęta jest luzem decyzyjnym. Nie oznacza to dowolności orzekania, lecz podjęcie decyzji po wnikliwym zbadaniu sprawy i wykazaniu zasadności i celowości konkretnego rozstrzygnięcia. Konieczna staje się zatem ocena stanu faktycznego sprawy.

Ustalenia faktyczne organu I instancji nie budzą wątpliwości, a ocena dokonana przez ten organ jest prawidłowa. Organ ponadto nie przekroczył granic uznania administracyjnego, a przepisy prawa materialnego zostały zastosowane prawidłowo. Nie ulega wątpliwości, że organ orzekał między innymi na podstawie art. 86 ust. 1 pkt 4 pkt 7 lit.a, b pkt 10 ustawy o ochronie przyrody, co zresztą potwierdziło sprostowanie decyzji I instancji postanowieniem z dnia 29 czerwca 2020 r. W toku postępowania przeprowadzone zostały wymagane prawem oględziny.

Z punktu widzenia rozważnej sprawy wyważenie interesów wnioskodawcy występującego z wnioskiem o wydanie zezwolenia oraz okoliczności przemawiających za zachowaniem drzew pozwala zdaniem organu przyjąć, iż w tym przypadku właściwym było wydanie wnioskowanego zezwolenia. Przedłożony do wniosku projekt zagospodarowania terenu w sposób zrównoważony łączy racje inwestora z postulatami ekologicznymi.

Teren objęty wnioskiem jest mocno porośnięty drzewami i stanowi obszar migracji zwierząt, jednak realizacja zamierzenia nie spowoduje radykalnego pogorszenia funkcji retencjonowania wody, jak miałoby to miejsce w przypadku tradycyjnego obiektu. Ponadto teren przylega bezpośrednio do ul. [...], a z punktu widzenia bezpieczeństwa ruchu pożądanym jest odsunięcie migracji zwierząt od tej ulicy, a charakter ul. [...] (deptak, trasy piesze z okazjonalnym ruchem kołowym) nie spowoduje przerwania tras migracji zwierząt, a jedynie nieco odsunie go w głąb obszaru. Funkcja izolacyjna terenu nie zostanie w sposób istotny zaburzona. Część zadrzewienia pomiędzy ul. [...] a projektowanym budynkiem memoriału nie jest planowana do usunięcia, a wkomponowanie budynku w ukształtowanie terenu pozwoli na zachowanie tej funkcji.

Organ kierując się zasadą zrównoważonego rozwoju nałożył na wnioskodawcę warunek wykonania nasadzeń zastępczych na terenie dz. nr [...], [...] obr. [...], dz. nr [...] obr. [...] w ilości 255 sztuk nowych drzew w celu rekompensaty straty w środowisku. Kolegium nie kwestionuje również wydania w sprawie decyzji częściowej, bowiem w pozostałym zakresie Organ zezwolił na usunięcie 20 sztuk drzew z naliczeniem opłaty z odroczeniem na 3 lata pod warunkiem posadzenia 40 drzew.

Wydana decyzja w ocenie Kolegium jest prawidłowa i poprzedzona została prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem wyjaśniającym, Organ prawidłowo umotywował przyjęte stanowisko obejmujące zezwolenie na usunięcie drzew, oraz nałożenie obowiązku dokonania nasadzeń zastępczych. Decyzja uwzględnia regulację przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym art. 7 i art. 10 K.p.a. oraz art. 107 K.p.a.

Opisaną wyżej decyzję organu II instancji zaskarżyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Towarzystwo na [...] w K., wnosząc o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta K..

Decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta K. zarzucono naruszenie przepisów Ustawy o ochronie przyrody, Kodeksu postępowania administracyjnego oraz zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Wydający decyzję orzeka, że usunięcie drzew nie podlega opłacie na podstawie przepisu 86 ust.1 pkt 4, pkt 7 lit a, b, pkt 10 Ustawy o ochronie przyrody. Z treści decyzji nie wynika zwolnienie z opłat za usunięcie których drzew wynika z:

- zagrożenia bezpieczeństwu ludzi lub mienia w istniejących obiektach budowlanych lub funkcjonowaniu urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego (na terenie planowanej inwestycji nie istnieją żadne obiekty budowlane czy urządzenia),

- których z powodu obwodu pnia i jednocześnie celu przywrócenia gruntów nieużytkowanych do użytkowania innego niż rolnicze, zgodnego z przeznaczeniem terenu, określonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (Nieruchomość objęta jest w całości planem zagospodarowania przestrzennego z ustalonym przeznaczeniem ZP - Tereny zieleni urządzonej, niedopuszczającym nawet jako przeznaczenie dopuszczalne budynku muzeum)

- których ze względu na stan drzew lub krzewów, które obumarły lub nie rokują szansy na przeżycie, z przyczyn niezależnych od posiadacza nieruchomości Przedmiotowa, gęsto zadrzewiona nieruchomość według zapisów Studium uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Gminy K. znajduje się w strefie ochrony systemu przyrodniczego miasta z przeznaczeniem ZU (Zieleń Urządzona).

W Ekofizjografii do zmiany Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Gminy K. z 2014 r. na mapie nr [...] teren wskazany jako obszar o walorach przyrodniczych oraz korytarz ekologiczny.

Nieruchomość objęta jest w całości planem zagospodarowania przestrzennego obszaru [...]" z ustalonym przeznaczeniem ZP - Tereny zieleni urządzonej. Zgodnie z zapisami § 29 planu podstawowym przeznaczeniem terenu jest ogólnie dostępna zieleń urządzona. Jako przeznaczenie dopuszczalne ustala się możliwość lokalizacji:

1/ elementów małej architektury;

2/ obiektów kubaturowych służących obsłudze przeznaczenia podstawowego i dopuszczalnego;

3/ niezbędnych dla obsługi przeznaczenia podstawowego i dopuszczalnego miejsc parkingowych;

4/ urządzeń i sieci infrastruktury technicznej związanych z zagospodarowaniem terenu;

5/ dojść pieszych;

6/ nie wyznaczonych na rysunku planu dojść i podjazdów do budynków;

7/ ścieżek rowerowych;

8/ parkingów.

Ustala się następujące warunki zagospodarowania terenu ZP:

1/ zakaz lokalizacji zabudowy kubaturowej niezwiązanej z przeznaczeniem podstawowym i dopuszczalnym (czyli lokalizacja muzeum jest sprzeczna z planem jako sprzeczna z przeznaczeniem podstawowym i dopuszczalnym);

2/ w przypadku lokalizacji obiektów kubaturowych ustala się wysokość do 1 kondygnacji, o formie i kolorystyce dostosowanej do krajobrazu;

3/ zakaz lokalizacji ogrodów działkowych;

4/ zakaz grodzenia;

5/ przeznaczenie dopuszczalne nie może przekroczyć 20% powierzchni terenu.

Sprzeczne zapisami planu jest zarówno decyzja pozwolenia na budowę jak i decyzja o zezwoleniu na usunięcie drzew.

Biorąc pod uwagę powyższe nie ma również zastosowania art. 86 ust. 1 pkt 7 – usunięcie drzew nie jest związane z przywróceniem gruntów nieużytkowanych do użytkowania innego niż rolnicze, zgodnego z przeznaczeniem terenu, określonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu Istniejące zadrzewienie należy zachować ze względu na istotne znaczenie ekologiczne dla mieszkańców K., zwłaszcza w okresie katastrofalnych zmian klimatycznych i przyrodniczych. Drzewa stanowią interes publiczny, ponieważ są ważne dla wszystkich – nie tylko dla przyrody. Podczas upałów uwalniają wodę w procesie parowania, co przyczynia się do obniżenia temperatury otoczenia nawet o 11 stopni. Eliminują do 75% zapylenia, redukują do 98% azotanów i dezaktywują do 70% metali ciężkich. Zadrzewienia tworzą także naturalne ekrany akustyczne, łagodzą stres, wzbogacają estetykę otoczenia, przyczyniają się do wzrostu cen nieruchomości oraz zwiększają potencjał gospodarczy miast. W dobie zmian klimatycznych i ekstremalnych wydarzeń pogodowych duże drzewa są kluczowe.

Niezależnie od powyższego, zgodnie z art. 83c. 4 Ustawy o ochronie przyrody organ, należy wyrównać stratę poprzez dokonanie nasadzeń zastępczych w stosunku do tych drzew. Nie można mówić o wyrównaniu strat w przypadku, gdy usuwający drzewa proponuje w zamian za usunięte kilkudziesięcioletnie drzewa, posadzenie drzew o obwodach 16 cm.

Wydający decyzję sam przyznaje, że teren inwestycji stanowi korytarz migracji zwierząt, pełni funkcje retencjonowania wód opadowych oraz izolacyjną. Błędna jest jednak konkluzja, że realizacja zamierzenie nie spowoduje radykalnego pogorszenia funkcji retencjonowania wody, jakby miało to miejsce w przypadku tradycyjnego obiektu. Punktem odniesienia pogorszenia stanu musi być stan obecny a nie nieistniejący obiekt, zwłaszcza w przypadku przeznaczenia terenu w planie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jako tereny zieleni. Niewątpliwie również gleba porośnięta kilkudziesięcioletnimi drzewami ma zdecydowanie większe możliwości retencjonowania wody opadowej niż zielony dach, zaś w żaden sposób nie jest zrekompensowana utrata powierzchni istniejącego zadrzewienia pod budowę parkingu i drogi dojazdowej.

Błędny jest również pogląd, że nie zostanie zaburzona funkcja korytarza ekologicznego. Ulica [...] nie jest dla zwierząt bezpiecznym korytarzem ekologicznym, ze względu na dopuszczony tam lokalny ruch samochodowy, nawierzchnię oraz otwarty, niezadrzewiony teren. Dodatkowo wprowadzenie pomiędzy istniejącym zadrzewieniem a Krzemionkami parkingu oraz drogi dojazdowej będzie zagrożeniem dla przemieszczających się zwierząt.

Według zleconej przez Zarząd Inwestycji Miejskich UMK opinii przyrodniczej z marca 2020 r. autor raportu wskazał, że teren w planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczony jest na zieleń parkową, wskazał na obecność gatunków zwierząt chronionych, a także zwrócił uwagę iż "Kontrolę terenu wykonano w okresie bezlistnym. Jeżeli prace związane z porządkowaniem terenu lub wycinką drzew wykonywano by w okresie wegetacyjnym konieczne jest ponowne sprawdzenie terenu pod katem występowania chronionych gatunków". Zlecenia wykonania opinii przyrodniczej dokonano poza okresem lęgowym, co powoduje, że obserwacje przyrodnicze w tym okresie nie obrazują rzeczywistego stanu wartości przyrodniczych terenu.

Planowane usunięcie drzew wywołuje sprzeciw społeczny, czego dowodem są protesty społeczne, stanowisko rady dzielnicy, artykuły prasowe, a także postulaty wniesione przez uczestników konsultacji społecznych wokół zagadnień związanych z powstającym muzeum Muzeum – [...] w K. którzy sprzeciwili się przedstawionym rozwiązaniom. Stanowiska uczestników konsultacji są jednoznaczne – nie ma akceptacji społecznej dla przedstawionych rozwiązań.

Zachowanie zadrzewienia na działce nr [...] obr[...] w obecnej formie, z zachowaniem korytarza ekologicznego łączącego zadrzewienie z ogrodem działkowym i terenem K. P. jest bezwzględnie konieczne. Usunięcie pojedynczych drzew dopuszczalne tylko w celu w utrzymania wąskich, ziemnych alejek oraz ewentualnie wykonania zbiornika wodnego.

Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w K. zarzucamy pominięcie większości argumentów zawartych zarówno we wniosku Towarzystwa [...] do Prezydenta Miasta K. jak i w zażaleniu na postanowienie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. w swojej decyzji odniósł się wyłącznie do zarzutu zawężenia korytarza ekologicznego, które uzasadnienie uważamy za błędne. SKO poruszył również temat planu zagospodarowania przestrzennego, ochrony gatunkowej czy retencji wód, nie odniósł się jednak do argumentów podniesionych przez skarżącego nie wyjaśniając, dlaczego argumenty te pominął lub nie dał im wiary.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie i w całości podtrzymało stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Na wstępie należy wskazać, że na mocy § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. poz. 491 z późn. zm.) w okresie od dnia 20 marca 2020 r. do odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej ogłoszono stan epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2.

Do dnia dzisiejszego stan epidemii nie został odwołany.

Zgodnie z art. 15zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zmianami) w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. poz. 875) w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu, chyba że przeprowadzenie rozprawy bez użycia powyższych urządzeń nie wywoła nadmiernego zagrożenia dla zdrowia osób w niej uczestniczących (ust. 2). Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów (ust. 3).

Na mocy art. 15zzs4 zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 19 października 2020 r. (k - 66) niniejsza sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 z późn. zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.), dalej zwana p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Zgodnie natomiast z art. 134 § p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 31 lipca 2020 r utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji, mocą, której zezwolono Zarządowi Inwestycji Miejskich w K. na usunięcie 255 sztuk drzew kolidujących z projektowanym zamierzeniem budowlanym "Muzeum [...]"; tj. 161 sztuk klonu jesionolistnego, 21 sztuk klonu pospolitego, 18 sztuk robinii akacjowej, 14 sztuk głogu jednoszyjkowego, 9 sztuk jesionu pensylwańskiego, 9 sztuk topoli osiki, 8 sztuk jesionu wyniosłego, 6 sztuk dębu szypułkowego, 3 sztuk wierzby iwy, 2 sztuk czeremchy pospolitej, 1 sztuki modrzewia europejskiego, 1 sztuki śliwy ałyczy, 1 szt. wiązu szypułkowego, 1 szt. jarząbu pospolitego.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji według powyższych kryteriów stwierdzić należy, że jest ona prawidłowa, a zarzuty skargi nie mogą odnieść skutku.

W pierwszej kolejności należy wskazać na charakter przepisów regulujących procedurę wydania zezwolenia na wycięcie drzew. W przepisach rozdziału 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r o ochronie przyrody (Dz.U.2020.55 t.j. z dnia 2020.01.14), w którym znajdują się te regulacje nie wskazano konkretnych przesłanek, jakimi powinien kierować się organ wydający zezwolenie na usunięcie drzew lub krzewów. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym powszechnie przyjmuje się, że decyzja, o której mowa w art. 83 - 83a ustawy o ochronie przyrody, wydawana jest w ramach uznania administracyjnego, co oznacza, że na organie administracji ciąży obowiązek uwzględnienia zarówno interesu społecznego, wynikającego z ustawowo chronionego dobra, jakim jest przyroda (mieszczącego się w szeroko pojętej ochronie środowiska) jak i słusznego interesu strony, wynikającego chociażby z prawa własności. Jak wskazał Naczelny Sad Administracyjny w wyroku z dnia16 listopada 1999 r., sygn. akt III SA 7900/98 (Lex nr 47243) "w celu wydania prawidłowego orzeczenia w sytuacji uznania administracyjnego organ administracyjny obowiązany jest szczegółowo zbadać stan faktyczny i utrwalić w aktach wyniki badania. Obowiązki organu administracyjnego w zakresie postępowania dowodowego są nawet większe niż przy ustawowym skrępowaniu, gdyż w poszukiwaniu materialnego kryterium do wydania orzeczenia powinien on wszechstronnie zbadać stan faktyczny, w wymiarze wychodzącym poza okoliczności typowe w sytuacjach związania, mając na uwadze szczególną rolę w decyzji uznaniowej jej zgodności z interesem społecznym i słusznym interesem obywatela z art. 7 k.p.a.". Podejmując orzeczenie uznaniowe organ administracji stosownie do art. 7 k.p.a., ma zatem obowiązek kierowania się słusznym interesem obywatela, jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny, ani nie przekracza to możliwości organu administracji publicznej wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków prawnych (wyrok NSA z 28 kwietnia 2003 r., sygn. akt II SA 2486/01, Lex nr 149543).

W kontrolowanym postępowaniu organy administracyjne sprostały wymogom ustawy.

Jak prawidłowo ustalono, teren inwestycji ujęty jest w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]" uchwalonym Uchwałą Rady Miasta K. z dnia 8 lutego 2006 r. i został oznaczony symbolem ZP -tereny zieleni urządzonej z możliwością lokalizacji obiektów kubaturowych i miejsc parkingowych przeznaczenia podstawowego i dopuszczalnego. Drzewa wskazane do usunięcia kolidują z bezpośrednio z lokalizacją Muzeum [...] i ich usunięcie warunkuje realizację inwestycji w terminie. Odnośnie terenu inwestycji wydane zostało znacznie wcześniej postanowienie Prezydenta Miasta K. z 12 grudnia 2008 r dotyczące uzgodnienia w zakresie ochrony środowiska pod kątem zieleni oraz decyzja Prezydenta Miasta K. nr [...] nr [...] zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę, która stała się ostateczna w dniu 26 czerwca 2014 r. oraz decyzja nr [...] z dnia 17 grudnia 2018 r, zmieniająca decyzję o pozwoleniu na budowę nr [...]. W wydanej decyzji odniesiono się do zgodności planowanego zamierzenia z mpzp, stwierdzając zgodność projektu budowlanego z ustaleniami planu oraz wymogami ochrony środowiska.

W dniu 27 marca 2020 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w K. zezwolił posiadaczowi nieruchomości na niszczenie siedlisk lub ostoi ślimaków winniczków będących obszarem ich rozrodu, wychowu młodych i odpoczynku, umyślne uniemożliwienie dostępu do schronień oraz przemieszczanie poszczególnych okazów, z miejsc regularnego przebywania, tj. z terenu działki nr [...] jedn. ewid. [...] w K. do odpowiednich, położonych w najbliższym sąsiedztwie siedlisk spełniających wymagania tego gatunku; niszczenie siedlisk lub ostoi, będących korytarzem rozrodu, wychowu młodych i odpoczynku oraz niszczenie lub uszkodzenie gniazd srok i wiewiórek poprzez wycięcie drzew kolidujących z przedmiotową inwestycją. Organ zrealizował w tym względzie wymóg art. 83c ust. 2 ustawy o ochronie przyrody.

Organy orzekające zweryfikowały wniosek i zbadały sprawę zwracając szczególną uwagę na wykazanie zasadności i celowości rozstrzygnięcia.

Ustalenia faktyczne organów nie budzą wątpliwości, a ocena materiału dowodowego jest prawidłowa. Organy administracyjne nie przekroczyły granic uznania administracyjnego, a przepisy prawa materialnego zostały zastosowane prawidłowo. Orzeczono między innymi na podstawie art. 86 ust. 1 pkt 4 pkt 7 lit.a, b pkt 10 ustawy o ochronie przyrody, co zresztą potwierdziło sprostowanie decyzji I instancji postanowieniem z dnia 29 czerwca 2020 r. W toku postępowania przeprowadzone zostały wymagane prawem oględziny.

Z punktu widzenia rozważnej sprawy wyważenie interesów wnioskodawcy występującego z wnioskiem o wydanie zezwolenia oraz okoliczności przemawiających za zachowaniem drzew pozwala przyjąć, że w tym przypadku właściwym było wydanie wnioskowanego zezwolenia. Przedłożony do wniosku projekt gospodarki zielenią w sposób zrównoważony łączy racje inwestora z postulatami ekologicznymi.

Teren objęty wnioskiem jest mocno porośnięty drzewami i stanowi obszar migracji zwierząt, jednak realizacja zamierzenia nie spowoduje radykalnego pogorszenia funkcji retencjonowania wody, jak miałoby to miejsce w przypadku tradycyjnego obiektu, na co wskazuje organ w zaskarżonej decyzji. Teren przylega bezpośrednio do ul. [...], a z punktu widzenia bezpieczeństwa ruchu pożądanym jest odsunięcie migracji zwierząt od tej ulicy. Charakter ul. [...] (deptak, trasy piesze z okazjonalnym ruchem kołowym) nie spowoduje przerwania tras migracji zwierząt, a jedynie nieco odsunie go w głąb obszaru. Funkcja izolacyjna terenu nie zostanie w sposób istotny zaburzona. Część zadrzewienia pomiędzy ul. [...] a projektowanym budynkiem Memoriału nie jest planowana do usunięcia, a wkomponowanie budynku w ukształtowanie terenu pozwoli na zachowanie tej funkcji. Z tych względów, wbrew zarzutom skargi, realizacja inwestycji nie spowoduje istotnego pogorszenia dotychczasowej migracji zwierząt na obszarze [...].

Organ kierując się zasadą zrównoważonego rozwoju prawidłowo nałożył na wnioskodawcę warunek wykonania nasadzeń zastępczych (kompensacyjnych) na terenie dz. nr [...], [...] obr[...], dz. nr [...] obr. [...] w ilości 255 sztuk nowych drzew w celu rekompensaty straty w środowisku.

Uwzględniono przy tym okoliczności, wynikającące wprost z uzasadnienia decyzji organu I instancji, że objęte decyzją drzewa usuwane są z uwagi na fakt, iż:

a) zagrażają bezpieczeństwu ludzi lub mienia w istniejących obiektach budowlanych lub funkcjonowaniu urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego (art. 86 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie przyrody);

b) obwód pnia mierzony na wysokości 130 cm nie przekracza: 120 cm- w przypadku topoli, wierzb, kasztanowca zwyczajnego, klonu jesionolistnego, klonu srebrzystego, robinii akacjowej oraz platanu klonolistnego, 80 cm – w przypadku pozostałych gatunków drzew (art. 86 ust 1 pkt 7 ustawy o ochronie przyrody);

c) obumarły lub nie rokują szansy na przeżycie, z przyczyn niezależnych od posiadacza nieruchomości (art. 86 ust. 1 pkt 10 ustawy o ochronie przyrody).

Okoliczności te zostały wykazane w trakcie postępowania administracyjnego ustaleniami faktycznymi wynikającymi z dokonanych oględzin z 30 stycznia 2020r w terenie i sporządzoną inwentaryzacją dendrologiczną z sierpnia 2018 r, wskazującą szczegółowo na obwód pnia na wysokości 1,3 m , średnicę korony i stan drzew. Ustalenia faktyczne organów obu instancji nie budzą wątpliwości, a dokona ocena jest prawidłowa.

Uzasadnienie rozstrzygnięcia jest szczegółowe i wypełniające warunki uznania administracyjnego, o których mowa powyżej. Prezydent Miasta K. i organ odwoławczy dokładnie rozważyli, jaka inwestycja planowana jest na przedmiotowej nieruchomości. Organy obu instancji zastosowały racjonalny kompromis sprowadzający się do tego, że planowana inwestycja zostanie zrealizowana, przy dokonaniu nasadzeń zastępczych, co sprawi, że stan zadrzewienia okolicy zostanie wystarczająco wyrównany. Ustalono wszystkie istotne dla sprawy okoliczności, rozważono interes stron bezpośrednio zainteresowanych, w zestawieniu z interesem społecznym. Realizowane zamierzenie inwestycyjne nie zaburzy istotnej równowagi chronionych wartości: środowiska i krajobrazu, co jest zgodne z art. 31 ust 3 Konstytucji RP.

Zarzuty skargi są sformułowane ogólnie i kwestionują całkowicie możliwość wycinki drzew w obszarze inwestycji. Tymczasem wnioskowane do usunięcia drzewa kolidują z planowanym zamierzeniem inwestycyjnym – zagospodarowaniem terenu dawnego Obozu [...], co do którego uzyskano ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę z dnia 4 czerwca 2014. Zgodność zamierzenia z mpzp nie budzi wątpliwości, wobec przewidywanego kształtu zamierzenia i jego skali (obiekt : budynek Memoriału, kategoria VIII i XXII). Wbrew twierdzeniom strony skarżącej zgodnie z zapisami planu miejscowego dla obszaru "[...]" na terenie ZP "Tereny zieleni urządzonej" dopuszczalna jest lokalizacja obiektów kubaturowych (§ 29 ust 3), a inwestor otrzymał już ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę. Kwestia zwolnienia od opłat za usunięcie drzew, również nie budzi wątpliwości, bowiem nieruchomość została zakwalifikowana w mpzp na cele inwestycyjne, co znalazło wyraz w ostatecznej decyzji - pozwoleniu na budowę. Do przewidywanej likwidacji siedlisk ślimaków winniczków, wiewiórek oraz srok odniósł się aprobująco i szczegółowo Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w K. w decyzji z dnia 27 marca 2020 r., [...] Argumenty strony skarżącej dotyczące konieczności zapewnienia schronienia dla owadów zapylających bądź ptaków żywiących się szkodnikami upraw oraz funkcji, jaką w środowisku pełnią drzewa (ograniczanie zawartości gazów cieplarnianych) - są oczywiście ważne, powszechnie znane i akceptowane, jednakże w rozpatrywanej sprawie wykonanie inwestycji nie przyczyni się w istotny sposób do zaburzenia istniejącej równowagi w przyrodzie obszaru [...].

Biorąc pod uwagę wszystkie wskazane wyżej okoliczności należało dojść do wniosku, że skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.).