Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 890/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2009-12-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 17, art. 21, art. 24  par. 3, art. 25, art. 26  par. 1 i  par. 2, art. 61  par. 3 i  par. 4, art. 149  par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 36 ust. 1, art. 160 ust. 1, art. 189 ust. 1 i 2, art. 190 ust. 2, art. 207 ust. 2
journal: Dz.U. 2005 nr 164 poz 1365
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Hanna Raszkowska Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Protokolant Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi P. B. na decyzję Rektora Uniwersytetu z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie skreślenia z listy studentów kierunku filologia specjalność filologia ukraińska z językiem angielskim - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia "[...]" wydaną z upoważnienia Dziekana Wydziału Uniwersytetu orzeczono o skreśleniu P. B. z listy studentów studiów stacjonarnych kierunku filologia specjalności - filologia ukraińska z językiem angielskim z powodu nieuczestniczenia w obowiązkowych zajęciach dydaktycznych.

Od decyzji tej odwołał się P. B., podnosząc, iż organ nie wskazał podstawy prawnej orzekania i z tego powodu zaskarżona decyzja nie może się ostać. W ocenie odwołującego się jest to istotna wada decyzji, powodująca konieczność jej uchylenia, gdyż przepis art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego nie może stanowić samodzielnej podstawy wydania decyzji, a organ ograniczył się tylko do wskazania tego przepisu. Ponadto odwołujący się zarzucił, iż przywołując wskazany artykuł Kodeksu postępowania administracyjnego nie podano, iż ustawa ta po 2000 roku była zmieniana, co w jego ocenie stanowi istotną wadę powodującą konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji. Podał, iż decyzja o skreśleniu go z listy studentów została wydana z zaskoczenia i zawiera szereg błędów, dlatego też niezbędne jest jej uchylenie, najlepiej – jak wskazała strona - w ramach autokontroli.

Decyzją z dnia "[...]" Prorektor Uniwersytetu działający z upoważnienia Rektora uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, iż zgodnie z art. 207 ust. 1 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym do decyzji podjętych przez organy uczelni w indywidualnych sprawach studentów stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Wbrew przepisom Kodeksu organ pierwszej instancji nie dokonał wszczęcia postępowania skutkującego wydaniem decyzji indywidualnej i nie zapewnił stronie możliwości czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a zatem nie było podstaw do wydania zaskarżonej decyzji. Podniesiono ponadto, iż naruszono przepis art. 107 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż organ nie wskazał konkretnej podstawy prawnej wydanej decyzji. Podano przy tym, iż art. 190 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym zawiera wiele różnych podstaw skreślenia z listy studentów, a zatem niezbędne jest podanie właściwej. Ponadto podniesiono, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia ustawowych wymogów określonych w art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. W związku z powyższym organ odwoławczy uznał, iż odwołanie P. B. zasługuje na uwzględnienie, jednakże nie ze wszystkich względów w nim wskazanych, bowiem, to iż nie przytoczono w podstawie prawnej przedmiotowej decyzji zmian w źródłach publikacji cytowanych przepisów stanowi naruszenia małej wagi, nie wpływające na konieczność uchylenia wydanej decyzji.

Na powyższą decyzję P. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, lecz prawomocnym postanowieniem Sądu z dnia 19 maja 2009r. (Sygn. akt IISA/Ol 424/09) postępowanie sądowe zostało umorzone w związku z cofnięciem skargi przez skarżącego.

Postanowieniem z dnia "[...]’ Dziekan Wydziału Uniwersytetu wszczął postępowanie w sprawie skreślenia P. B. z listy studentów Wydziału kierunku filologia - specjalność filologia ukraińska z językiem angielskim, podając iż nie uzyskał on zaliczenia pierwszego semestru w wymaganym terminie, tj. do dnia 16 lutego 2009r.

Decyzją z dnia "[...]" Dziekan Wydziału skreślił P. B. z listy studentów Wydziału kierunku filologia, specjalność filologia ukraińska z językiem angielskim. W uzasadnieniu podano, iż organizację i tok studiów oraz związane z nimi prawa i obowiązki studenta określa regulamin studiów. Zgodnie z § 24 ust. 1-3 Regulaminu Studiów Uniwersytetu warunkiem zaliczenia semestru (roku) jest uzyskanie przez studenta zaliczenia ćwiczeń i praktyk oraz zdanie egzaminów ze wszystkich przedmiotów przewidzianych planem studiów. Student przystępuje do egzaminu z indeksem i kartą okresowych osiągnięć po uprzednim zaliczeniu zajęć obowiązkowych z danego przedmiotu. Podniesiono, iż w zgodnie z decyzją Rektora Uniwersytetu z "[...]" w sprawach ramowej organizacji roku akademickiego 2008/2009 na studiach stacjonarnych i niestacjonarnych zajęcia dydaktyczne w semestrze zimowym zaczęły się w dniu 2 października 2008r. i trwały do 24 stycznia 2009r., a sesja egzaminacyjna została wyznaczona na okres od dnia 26 stycznia 2009r. do dnia 14 lutego 2009r. Jednocześnie wskazano przedmioty, których zaliczenie było warunkiem ukończenia pierwszego semestru pierwszego roku studiów pierwszego stopnia na kierunku filologia, specjalność filologia ukraińska z językiem angielskim. Podano, iż P. B. do dnia 16 lutego 2009r.,tj. do dnia rozpoczęcia zajęć dydaktycznych na drugim semestrze nie odebrał karty osiągnięć studenta i nie przystąpił do sesji egzaminacyjnej z wymaganych programem nauczania przedmiotów. Tym samym nie zaliczył pierwszego semestru pierwszego roku studiów. Zgodnie z art. 190 ust. 2 pkt 2 ustawy – Prawo szkolnictwie wyższym kierownik jednostki organizacyjnej może skreślić studenta z listy studentów w przypadku nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie. Te uregulowania znajdują także odzwierciedlenie w Regulaminie Studiów. Podniesiono, iż P. B. zapewniono możliwość czynnego udziału w postępowaniu, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłaszania żądań przed wydaniem decyzji. Wyjaśniono przy tym, iż zgłoszone przez stronę wnioski o przeprowadzenie dowodu z oględzin dokumentacji znajdującej się u Rektora nie zostały uwzględnione, bowiem w ocenie organu dotyczą one okoliczności już stwierdzonych innymi dowodami, nie mają znaczenia dla sprawy i w świetle zebranego materiału dowodowego stanowiłoby to jedynie przedłużenie postępowania.

P. B. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, podnosząc, iż została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa i podlega uchyleniu. Wskazał, iż decyzja ta została wydana mimo wcześniejszego wznowienia przez Rektora postępowania w tej samej sprawie. Skoro zatem toczy się wszczęte postępowanie wznowieniowe w sprawie skreślenia z listy studentów kierunku filologii ukraińskiej, to nie może toczyć się żadne inne postępowanie w tej samej sprawie.

Decyzją z dnia "[...]’ Rektor Uniwersytetu utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podniesiono, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje na słuszność zawartych w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnej argumentów oraz powołanych w niej podstaw prawnych. Odnosząc się do kwestii wznowienia postępowania wskazano, iż wniosek o wznowienie postępowania został złożony przez stronę w dniu 24 kwietnia 2009r., a postępowanie administracyjne w tym przedmiocie zostało zakończone wydaniem przez Rektora decyzji w dniu 5 czerwca 2009r., którą odmówiono wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Rektora z dnia "[...]", stwierdzającą, iż podanie zostało wniesione po terminie i nie zachodzą podstawy do wznowienia postępowania. W związku z tym toczące się postępowanie w sprawie wznowienia postępowania nie miało wpływu na wydaną decyzję w sprawie skreślenia P. B. z listy studentów. Podano przy tym, iż organ I instancji był informowany z urzędu o projekcie decyzji w sprawie wniosku o wznowienie postępowania, gdyż ten został rozpatrzony odmownie z uwagi na naruszenie terminu do jego wniesienia. Biorąc pod uwagę materiał zebrany w sprawie przez organ I instancji oraz materiał dowodowy zebrany w postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania oraz decyzję wydaną w jego wyniku w ocenie organu należało stwierdzić, iż mimo wydania decyzji w przedmiocie skreślenia z listy studentów w trakcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego, decyzja ta jest prawidłowa i nie zachodzi naruszenie prawa.

Na powyższą decyzję skargę wniósł P. B., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Skarżący podniósł, iż w trakcie postępowania odwoławczego został poinformowany o przysługującym mu prawie zgłoszenia żądań. W związku z tym niezwłocznie złożył wniosek o wyłączenie od udziału w postępowaniu pracownika Prof. dr hab. J. G., powołując się na art. 24 § 3 k.p.a. uzasadniając go w ten sposób, iż publiczne wypowiedzi oraz dotychczasowe wadliwe prowadzenie spraw budzi istotne zastrzeżenia co do bezstronności. Jednakże Rektor zignorował ten wniosek i rozstrzygnął sprawę zaskarżoną decyzją. Całkowicie zatem pominięto żądanie strony dotyczące wyłączenia pracownika od udziału w sprawie, którą rozpoznał i rozstrzygnął ten właśnie pracownik, którego wyłączenia domagała się strona.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Odnosząc się do podnoszonego przez skarżącego zarzutu wydania decyzji bez rozpoznania wniosku o wyłączenie pracownika organu podano, iż strona skarżąca złożyła pismo zatytułowane "ostatnie słowo", stanowiące odpowiedź na zawiadomienie organu o możliwości wypowiedzenia się przez stronę co do zebranego materiału w sprawie i zostało to potraktowane jako końcowe wnioski przed wydaniem decyzji, a nie jak oficjalny wniosek o wyłączenie pracownika. Ponadto wskazano, iż strona domagała się wyłączenia osób reprezentujących organ II instancji, a zatem należało wnosić o wyłączenie organu, a nie wskazanych pracowników. Co więcej nie byłoby nawet możliwe wyłączenie organu, gdyż nie ma organu wyższej instancji nad Rektorem.

Po zamknięciu rozprawy skarżący przesłał do Sądu postanowienie Dziekana Wydziału z dnia "[...]" o zawieszeniu postępowania w przedmiocie skreślenia z listy studentów P. B., z kierunku filologia ukraińska z językiem angielskim. Podniósł też, że w sprawie II SA/Ol 572/09 Sąd wypowiedział się jak należy postępować w przypadku, gdy jednocześnie prowadzone są dwa postępowania w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz..U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zatem rozpoznając skargę na decyzję Sąd dokonuje jedynie oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną.

Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie.

Przede wszystkim należy podnieść, iż podstawowe obowiązki studenta określają przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2005r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. z 2005r. nr 164, poz. 1365 ze zm.) oraz z mocy art. 160 ust. 1 tej ustawy - regulamin studiów. Podkreślić należy, iż zgodnie z art. 189 ust. 2 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym student zobowiązany jest w szczególności do uczestniczenia w zajęciach dydaktycznych i organizacyjnych zgodnie z regulaminem studiów, a także składania egzaminów, odbywania praktyk i spełniania innych wymogów przewidzianych w planie studiów. Obowiązki te znajdują odpowiednie odzwierciedlenie także w regulaminie studiów obowiązującym na Uniwersytecie, zawartym w uchwale nr 99 Senatu Uniwersytetu z dnia "[...]" (§ 21 Regulaminu). Ponadto podnieść należy, iż w myśl art. 189 ust. 1 student jest zobowiązany postępować zgodnie z treścią ślubowania. Treść tego ślubowania na Uniwersytecie została określona w § 93 ust. 1 Statutu Uniwersytetu i zgodnie z nim student mi.n. ślubuje zdobywanie wiedzy. W świetle powołanych przepisów nie ulega zatem żadnej wątpliwości, iż podstawowym obowiązkiem studenta jest uczestniczenie w zajęciach objętych programem studiów oraz uzyskiwanie zaliczeń i zdawanie egzaminów przewidzianych w toku studiów. W związku z tym w przypadku nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie student może być skreślony z listy studentów (art. 190 ust. 2 pkt 2 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym). Wprawdzie w myśl tego przepisu decyzja w przedmiocie skreślenia w takim wypadku ma charakter uznaniowy, a nie obligatoryjny, lecz takie uregulowanie wynika z poszanowania przez ustawodawcę zasady autonomii uczelni. Pozostawienie tej kwestii do swobodnego uznania organów uczelni umożliwia uwzględnienie różnych nadzwyczajnych okoliczności uniemożliwiających studentowi wywiązania się z jego podstawowych obowiązków z przyczyn od niego niezależnych. Jedynie zaistnienie takich okoliczności powoduje konieczność ich rozważenia przez organ administracji.

W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja o skreśleniu P. B. z listy studentów z uwagi na fakt niezaliczenia semestru w terminie wyznaczonym przez władze uczelni. Przy czym z uzasadnienia decyzji wynika, iż student nie tylko nie przystąpił do sesji egzaminacyjnej, ale nawet nie odebrał karty osiągnięć studenta. Wskazano przy tym, iż obowiązkiem studenta jest postępowanie zgodnie z treścią ślubowania i regulaminem studiów, a w szczególności składanie egzaminów, odbywanie praktyk i spełnianie innych wymogów przewidzianych w planie studiów. W ocenie Sądu rozstrzygnięcie to nie narusza przepisów prawa. Wprawdzie organ nie rozważał szczegółowo kwestii uznania administracyjnego, lecz wskazał na fakt naruszenia przez skarżącego podstawowych obowiązków studenta. Należy przy tym podnieść, iż w żadnym z pism kierowanych przez skarżącego do organu nie podał on żadnych okoliczności, których zaistnienie uniemożliwiło mu wywiązanie się z podstawowych obowiązków studenta. Wnioski skarżącego ograniczyły bowiem jedynie do kwestionowania uchybień proceduralnych, a nie merytorycznych podstaw orzeczenia o jego skreśleniu z listy studentów. W tej sytuacji nie można zatem zarzucić organowi, iż nie rozważył wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, gdyż poza niebudzącym wątpliwości faktem braku zaliczenia semestru przez skarżącego nie wskazał on żadnych powodów, dla których nie wypełnił podstawowych obowiązków studenta.

Odnosząc się do podnoszonych przez skarżącego zarzutów dotyczących uchybień proceduralnych wskazać należy, iż nie znajdują one uzasadnienia, bądź też nie miały wpływu na treść rozstrzygnięcia, a tylko takie – w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – mogą stanowić podstawę uwzględnienia skargi. Przede wszystkim nie jest słuszny argument strony skarżącej, iż zaskarżona decyzja została wydana pomimo toczącego się postępowania wznowieniowego w tej samej sprawie. Wprawdzie wnioskiem z dnia 24 kwietnia 2009r,. skarżący wystąpił o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Rektora z dnia 5 marca 2009r. w przedmiocie skreślenia z listy studentów, lecz organ postępowania tego nie wznowił. W przeciwieństwie do zwykłego postępowania administracyjnego, w którym wszczęcie postępowania na żądanie strony następuje z dniem doręczenia żądania organowi (art. 61 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego), wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia (art. 149 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego). W wyniku wniosku złożonego przez skarżącego postępowanie nie zostało wznowione. Decyzją z dnia "[...]" Rektor Uniwersytetu odmówił wznowienia postępowania w tej sprawie. W związku z tym niezasadne jest twierdzenie skarżącego, iż w tej samej sprawie toczyły się równolegle dwa postępowania. Ponadto wskazać należy, iż decyzją z dnia "[...]" Rektor Uniwersytetu uchylił wcześniejszą decyzję Dziekana Wydziału z dnia "[...]’ w sprawie skreślenia skarżącego z listy studentów i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Wprawdzie następnie organ pierwszej instancji wydał postanowienie z dnia 9 marca 2009r. o wszczęciu postępowania, co nie wynika z przepisów prawa, gdyż stosownie do art. 61 § 4 k.p.a. o wszczęciu postępowania jedynie zawiadamia się osoby będące stronami, jednak uchybienie to nie miało żadnego wpływu na treść rozstrzygnięcia. Przy czym zauważyć należy, iż nie było nawet potrzeby zawiadamiania strony o wszczęciu postępowania, gdyż na skutek uchylenia decyzji z dnia "[...]’ dalej toczyło się postępowanie w sprawie skreślenia P. B. z listy studentów. Tożsamość sprawy wyznacza bowiem podmiot i przedmiot postępowania, a nie zastosowany przepis prawa, a te elementy były tożsame ze sprawą rozstrzygniętą wcześniejszymi decyzjami.

W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, że wypływająca z przepisu art. 110 Kpa zasada związania organu administracji publicznej wydaną przez siebie decyzją oznacza w aspekcie proceduralnym to, że decyzja, która została doręczona (ogłoszona) stronie, nie może być zmieniona lub uchylona przez organ, który ją wydał, inaczej jak tylko w postępowaniu administracyjnym przewidzianym w kodeksie i z udziałem stron tego postępowania. Z punktu widzenia konstrukcji przyjętej w tym przepisie jest bez znaczenia, czy decyzja jest decyzją ostateczną czy też decyzją nieostateczną, jak również to, czy jest to decyzja, na mocy której strona nabyła prawo, czy też decyzja, na mocy której strona nie nabyła prawa. W każdym bowiem wypadku związania chodzi jedynie o to, aby organ administracji publicznej po dacie doręczenia (ogłoszenia) decyzji stronie nie dokonywał samowolnie i bez wiedzy stron zmian w decyzji należycie doręczonej, ani też nie uchylał takiej decyzji i zastępował ją innym rozstrzygnięciem. Bez znaczenia dla przyjętej tu koncepcji związania organu administracji publicznej wydaną przez siebie decyzją jest także to, czy decyzja jest niewadliwa czy też wadliwa. Chodzi o to, aby organ po dacie doręczenia czy ogłoszenia decyzji stronie nie dokonał samowolnie i bez jej wiedzy zmian w decyzji, czy zastępował decyzję tą innym rozstrzygnięciem (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 grudnia 2004r. sygn. akt OSK 833/04 niepubl., wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 maja 2006r. sygn. akt VI SA/Wa 696/06, Lex nr 276767). Przytoczyć należy także pogląd zawarty w wyroku Sądu Najwyższego z 3 czerwca 1993r. sygn. III ARN 27/93, OSNC 1994, nr 2 poz. 43; OSP 1995, z. 3 poz. 50 z glosą T. Wosia, w którym stwierdzono, że organ administracji jest - na podstawie art. 110 Kpa - związany wydaną decyzją także wówczas, gdy strona składająca nowy wniosek powołuje się na zmianę podstawy prawnej rozstrzygnięcia administracyjnego, polegającą na rozszerzeniu przesłanek pozwalających na ewentualne uwzględnienie wniosku, jednakże nadal w granicach tej samej kategorii spraw i tego samego rodzaju uprawnienia przysługującego tej stronie. W przypadku gdy poprzednie rozstrzygniecie administracyjne było dla strony niekorzystne, jego zmiana może nastąpić w trybie art. 154 §1 Kpa.

Podzielając przedstawione wyżej poglądy stwierdzić pozostaje, iż w niniejszej sprawie właśnie z uwagi na związanie organów wydaną decyzją oraz kasatoryjnym charakterem decyzji organu odwoławczego dziekan, stosownie do zaleceń wynikających z decyzji Rektora z "[...]’ prowadził postępowanie zawiadamiając o jego wszczęciu z zachowaniem zasad zapewnienia w nim udziału strony oraz umożliwiając jej wypowiedzenie się co do zebranego materiału.

Przywoływany przez skarżącego wyrok WSA w Olsztynie (sygn. akt II SA/Ol 572/09) dotyczył odmiennego stanu faktycznego, bowiem rozstrzygnięcie organu odwoławczego zostało poddane kontroli sądu administracyjnego, który wyeliminował z obrotu prawnego wszystkie decyzje podjęte w przedmiocie skreślenia z listy studenta z uwagi na stwierdzone naruszenia prawa, podczas gdy organy orzekające w tym zakresie nie czekając na wynik tej kontroli sądowoadministracyjnej prowadziły dalej postępowanie administracyjne w tej sprawie. W efekcie powyższego doszło do faktycznego prowadzenia dwóch postępowań w tej samej sprawie.

W obecnym postępowaniu rozstrzygniecie Rektora z "[...]" wprawdzie pierwotnie zostało zaskarżone do sądu administracyjnego lecz następnie skarga została cofnięta wskutek czego WSA w Olsztynie postanowieniem z dnia 18 maja 2009r. (sygn. akt II SA/Ol 426/09) umorzył postępowanie sądowe.

Nie można także uznać, iż nie zostały rozstrzygnięte wnioski skarżącego dotyczące zawieszenia postępowania. Wniosek o zawieszenie postępowania przed organem pierwszej instancji został rozstrzygnięty postanowieniem Dziekana Wydziału z dnia "[...]". Wprawdzie skarżący wniósł na to postanowienie zażalenie, lecz go nie podpisał, a wezwany do uzupełnienia tego braku formalnego nie uzupełnił go, bo jak przyznał na rozprawie, skoro postanowienie nie było przez niego skarżone, to zażalenia raczej nie podpisał. Podobnie a w zasadzie wręcz identycznie przedstawia się sytuacja z wnioskiem skarżącego o zawieszenie postępowania odwoławczego. W związku z tym nie można uznać, iż doszło do naruszenia postępowania w tym zakresie, skoro zarówno zażalenie na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania, jak i wniosek o zawieszenia postępowania odwoławczego nie zostały skutecznie wniesione.

Odnośnie zaś dopuszczonego przez Sąd na podstawie art. 113 § 2 ustawy ppsa. dowodu z postanowienia Dziekana Wydziału z "[...]" nr "[...]’ w sprawie zawieszenia postępowania wszczętego z urzędu w przedmiocie wydania decyzji w sprawie skreślenia z listy studentów P. B., kierunku filologia ukraińska z językiem angielskim, stanowiącego w ocenie skarżącego potwierdzenie okoliczności, iż w sprawie jego skreślenia z listy studentów toczą się dwa postępowania administracyjne wyjaśnić pozostaje, iż w ocenie Sądu przedstawione postanowienie nie wpływa na zmianę jego stanowiska, iż przed organami orzekającymi toczyło się tylko jedno postępowanie w sprawie skreślenia z listy studentów. Prawidłowość podjęcia przedstawionego postanowienia może być jednakże przedmiotem kontroli Sądu po wcześniejszych wykorzystaniu środków zaskarżenia wynikających z Kodeksu postępowania administracyjnego.

Nie jest także zasadne twierdzenie strony skarżącej, iż przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy należało rozstrzygnąć wniosek skarżącego o wyłączenie rektora i prorektora od orzekania w niniejszej sprawie. Przede wszystkim należy wskazać, iż wniosek ten także nie został przez skarżącego podpisany. Jednakże nawet gdyby organ wezwał stronę do uzupełnienia tego braku formalnego, to i tak brak było podstaw do orzekania o wyłączeniu. Wprawdzie skarżący domagał się wyłączenia osoby sprawującej funkcję rektora uczelni powołując się na art. 24 § 3 k.p.a., lecz w ocenie sądu przepis ten nie może mieć zastosowania w odniesieniu do osoby, która pełni funkcję organu jednoosobowego. W takim wypadku może mieć zastosowanie tylko przepis stanowiący o wyłączeniu organu, czyli art. 25 Kodeksu postępowania administracyjnego. Należy przy tym zważyć, iż takie wyłączenie organu następuje z mocy prawa w przypadku zaistnienia przesłanek w tym przepisie określonych. Nie ma zatem podstaw do wydawania jakichkolwiek rozstrzygnięć w tym zakresie. Jak jednak wskazano w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 kwietnia 2008r. (Sygn. akt II OSK 354/07, Lex 468746) treść art. 24 Kodeksu postępowania administracyjnego w zestawieniu z treścią art. 25 Kodeksu postępowania administracyjnego wskazuje, iż nie każde wyłączenie organu, jest tożsame z wyłączeniem pracownika. Rozróżnienie wyłączenia pracownika, od wyłączenia organu istotne jest chociażby z uwagi na to, iż wyłączenie organu prowadzi zawsze do przeniesienia właściwości miejscowej (art. 21 Kodeksu podstępowania administracyjnego), przeto jest dopuszczalne tylko w sytuacjach ściśle odpowiadających przyczynom wyłączenia określonym w art. 25 Kodeksu postępowania administracyjnego, który zawiera regulację modyfikującą przepisy o właściwości miejscowej organów administracji państwowej. Wyłączenie organu od załatwienia sprawy z przyczyny nie wymienionej w art. 25 Kodeksu postępowania administracyjnego, a następnie wydanie decyzji załatwiającej sprawę przez inny organ oznaczałoby wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości. Zróżnicowanie konsekwencji wyłączenia pracownika (art. 26 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego) od skutków wyłączenia organu (art. 26 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego) wskazuje, iż ani strona postępowania, ani sam organ nie mogą żądać wyłączenia organu z innych przyczyn, nie wymienionych w art. 25 Kodeksu postępowania administracyjnego nawet, jeżeli zdaniem strony skarżącej, mogą one wywołać wątpliwości co do bezstronności organu. Ten wzgląd powoduje, iż nie można przypisać organowi podstaw wyłączenia wymienionych w art. 24 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Dodatkowo należy wskazać, iż z zgodnie z art. 24 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego o wyłączeniu pracownika decyduje jego bezpośredni przełożony. Jednakże rektor jako jednoosobowy organ uczelni nie ma bezpośredniego przełożonego. Zgodnie z przepisami ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym rektor uczelni jest powoływany na czteroletnią kadencję w sposób określony w statucie uczelni. Może być też odwołany przez organ go powołujący lub ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego w przypadkach określonych w ustawie. Kwestia powoływania i odwoływania rektora nie może być utożsamiana z kwestą podległości służbowej, która w tym wypadku nie występuje. Należy przy tym podnieść, iż wprawdzie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 czerwca 2007r. (Sygn. akt II OSK 879/06, Lex 345956) dopuszczono możliwość wyłączenia pracownika pełniącego jednoosobowo funkcję organu, jednakże uznano iż w takim wypadku przełożonym orzekającym o jego wyłączeniu jest organ wyższego stopnia w rozumieniu art. 17 Kodeksu postępowania administracyjnego. Jednakże nawet przyjmując ten pogląd stwierdzić należy, iż zasady tej nie dałoby się zastosować do rektora wyższej uczelni, gdyż w odniesieniu do rektora orzekającego w sprawach indywidualnych studentów brak jest organu wyższego stopnia. Zgodnie bowiem z treścią art. 207 ust. 2 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym decyzje wydawane przez rektora są ostateczne. Przy czym nawet minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego nie jest uprawniony do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej wydanej przez rektora (art. 36 ust. 1 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym), a zatem w żadnym wypadku nie może być on uznany za organ wyższego stopnia. Natomiast brak możliwości wyłączenia osoby piastującej funkcję organu jednoosobowego z powodu wątpliwości co do jej bezstronności nie oznacza, iż decyzje przez nią wydane pozostają poza wszelką kontrolą. Okoliczności dotyczące podstaw wyłączenia są bowiem przedmiotem oceny przez sąd administracyjny w przypadku wniesienia skargi. W niniejszej sprawie trudno jednak uznać, aby decyzja wydana przez rektora nosiła cechy stronniczości w sytuacji, gdy student nie wypełnia podstawowych obowiązków. Okoliczność zaś, iż nie został rozpoznany wniosek o wyłączenie prorektora uczelni jest o tyle bez znaczenia, iż osoba sprawująca tę funkcję nie brała udziału w wydaniu zaskarżonej decyzji. Zatem uchybienie to w ocenie Sądu nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia.

Reasumując należy stwierdzić, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa, powodującą konieczność ich wyeliminowania ich z obrotu prawnego. Podstawą wydania zaskarżonej była bowiem okoliczność niedopełnienia przez skarżącego podstawowych obowiązków studenta. W takim przypadku nie sposób zakwestionować stanowiska organów, iż zaistniały przesłanki do skreślenia skarżącego z listy studentów, gdyż osoba naruszająca podstawowe obowiązki nie powinna pozostawać w gronie studentów.

W tym stanie rzeczy skargę jako nieuzasadnioną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

.

.