Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 684/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2021-02-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4 pkt 11 i 22, art. 5 ust. 1, art. 5b ust. 1, art. 18 ust 4a, ust. 4b, art. 87 ust. 1 pkt 1, art. 92a ust. 1 i 3 oraz 7 pkt 1 oraz lp. 1.1 i 2.11 załącznika nr 3 do ustawy
journal: Dz.U. 2019 poz 2140
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik Sędzia WSA Małgorzata Jużków (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 lutego 2021 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w Warszawie z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (GITD) po rozpatrzeniu odwołania przedsiębiorcy, M.K. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (WITD) z [...] r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 12 000 zł, utrzymał tę decyzję w mocy. Jako podstawę prawną jej wydania organ powołał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2018 r. poz. 2096, zwanej dalej kpa), art. 4 pkt 11 i 22, art.5 ust. 1, art. 5b ust. 1, art. 18 ust. 4a, ust. 4b, art. 87 ust. 1 pkt 1, art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tj. Dz.U. z 2019 r. poz. 2140, zwanej dalej także ustawa, utd.) oraz Ip. 1.1 i 2.11 załącznika nr 3 do ustawy. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a utd, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy oraz wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji.

Rozstrzygnięcie zapadło w poniższym stanie faktycznym i prawnym.

3 grudnia 2019 r. w K. miała miejsce kontrola drogowa pojazdu marki SKODA, nr rej. [...], podczas której funkcjonariusze Policji ustalili, że kierowca pojazdu, M.K. (dalej kierowca, skarżący) wykonywał przewóz okazjonalny osób we własnym imieniu i na swoja rzecz (kara 12 000 zł) pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego dla tego rodzaju przewozu (kara 8 000 zł). Kontrola została udokumentowana Protokołem nr [...], który został przekazany WITD.

Pismem z 13 grudnia 2019 r. WITD zawiadomił skarżącego o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie wymogów ustawowych oraz możliwości wykazania przesłanek przewidzianych w art. 92c utd. Skarżący nie skorzystał z prawa aktywnego uczestnictwa w postępowaniu.

Postępowanie zakończyło się wydaniem 13 stycznia 2020 r. decyzji o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 12 000 złotych tytułem popełnienia naruszeń z lp. 1.1 i 2.11 załącznika nr 3 do utd, chociaż suma kar wynosiła 20 000. Z racji jednak zastosowania art. 92a ust. 2 udt sumę tą ograniczono do wskazanej kwoty 12 000 zł, gdyż naruszenia wskazane wyżej zostały stwierdzone w trakcie jednej kontroli. Organ uznał, że skarżący prowadzący działalność gospodarczą pod firmą. "A" wykonywał w dniu kontroli krajowy transport drogowy w zakresie przewozu osób, tj. przewóz okazjonalny na trasie ul. [...] w K., samochodem osobowym marki SKODA nr rej. [...] zarejestrowanym do przewozu 5 osób z kierowcą. Nie był to przewóz grzecznościowy. Usługa miała charakter zorganizowany, z wykorzystaniem aplikacji BOLT, za pomocą której podmiot wykonujący przewóz pozyskuje klientów i rozlicza się. Pasażer i kierowca mieli świadomość, że kurs jest odpłatny Naliczona opłata uiszczana jest przez konto internetowe. Pasażer o 8:40 zamówił kurs na wskazanej trasie w K. Po jego zakończeniu uiścił opłatę przez konto internetowe i mailem otrzymał rachunek za zakupioną usługę. W trakcie kontroli kierowca nie okazał licencji na krajowy transport drogowy osób, ani dokumentu potwierdzającego posiadanie innych uprawnień przewozowych. Z poczynionych ustaleń wynikało, że skarżący jest wyłącznie zarejestrowany jako przedsiębiorca w Centralnej Ewidencji Informacji o działalności Gospodarczej pod firmą "A" i prowadzi działalność gospodarczą: transport lądowy, pasażerski, miejski i podmiejski (k. 24 akt). Nie posiada jednak żadnej licencji ani zezwolenia na potrzeby takiej działalności wymagane ustawą (k.23 akt), w tym wykonywania transportu drogowego w zakresie przewozu osób, ani licencji na prowadzenie taksówki.

Reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika skarżący wniósł od powyższe decyzji odwołanie. Zarzucił organowi naruszenie:

- art. 7, art. 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia istotnych dla sprawy okoliczności, w tym ustalenie czy czynności wykonywane przez skarżącego nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej i posiadał on status przedsiębiorcy oraz pominięcie kierowania pojazdem przez M.N;

- art. 5b utd w zw. z lp. 1.1.załącznika nr 3 przez wymierzenie skarżącemu kary 12 000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia, w sytuacji, w której czynności podejmowane przez skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego z art. 4 pkt 1 utd;

- art. 92a ust. 1 i 6 w zw. z lp.1.1 oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 ustawy w zw. z art. 6a utd przez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy pomimo braku spełnienia ustawowych kryteriów.

W konsekwencji zarzuconych naruszeń i przywołanych orzeczeń sądów administracyjnych wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania.

W uzasadnieniu podkreślił, że organ nie wykazał by skarżący prowadził działalność gospodarczą w zakresie przewozu osób, gdyż ta wymaga ciągłości i powtarzalności. Nie był to także przewóz okazjonalny, gdyż organ nie ustalił z czyjej inicjatywy doszło do jego wykonania.

Zaskarżoną decyzją z [...] r. GITD, po ponownym rozpatrzeniu sprawy nie dopatrzył się wadliwości decyzji organu I instancji i utrzymał ją w mocy.

Uzasadniając decyzję organ przywołał brzmienie mających w sprawie zastosowanie przepisów ustawy o transporcie drogowym, w tym definicję przewozu okazjonalnego (art. 4 pkt 11), wykonywania transportu drogowego (art. 5b ust. 1) oraz regulujący przewóz okazjonalny art. 18 ust. 4a i 4b, art. 87 ust. 1, art. 4 pkt 22. Wskazał również na konieczność obniżenia kary pieniężnej wynikającej z jednej kontroli, w przypadku, gdy suma kar przekracza wskazane w art. 92a ust. 1 i ust. 7 utd wielkości oraz wysokość kar za poszczególne naruszenia wskazane w załączniku nr 3 do ustawy. W dacie kontroli kary te wynosiły odpowiednio 12 000 i 8 000 zł.

Stan faktyczny co do przebiegu kontroli uznał za niesporny, co potwierdził sam skarżący w uzasadnieniu odwołania. Spór dotyczy oceny poczynionych w jej toku ustaleń i ujawnionych dokumentów oraz zastosowanych przepisów prawa materialnego. Skarżący, wbrew zarzutowi odwołania, sam kierował samochodem, który został zatrzymany do kontroli a pasażer zamówił kurs za pośrednictwem aplikacji Bolt. Okoliczności te potwierdził pasażer w czasie przesłuchania. Kierujący samochodem, którym był skarżący nie okazał żadnych dokumentów uprawniających do wykonywania przewozu pasażerów zarobkowego, chociaż opłata od pasażera została pobrana.

Organ ustalił, że istotnie skarżący nie posiada żadnych uprawnień w transporcie międzynarodowym ani licencji na transport drogowy taksówką ani innych uprawnień transportowych, chociaż posiada status przedsiębiorcy z racji wpisu do rejestru podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, co jest jednaj niewystarczające dla świadczenia usług odpłatnego przewozu osób.

Organ administracji publicznej dokonuje oceny prawnej zdarzenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego (art. 80 kpa), stwierdza czy dana okoliczność została udowodniona w sposób wystarczający, czy potwierdza wykonywanie przez przedsiębiorcę zarobkowych okazjonalnych przewozów osób. Przewóz stanowi usługę w rozumieniu art. 774 Kodeksu cywilnego.

W ocenie organu pojęcia "transport drogowy osób" i "przewóz okazjonalny" nie są pojęciami tożsamymi, gdyż ustawodawca dokonał rozróżnienia uprawnień do wykonywania krajowego transportu drogowego osób na trzy rodzaje licencji - na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym (1), pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą (2), taksówką (3). Nie budzi też wątpliwości, że kontrolowany pojazd nie spełniał kryterium konstrukcyjnego przewidzianego dla pojazdów przeznaczonych do wykonywania przewozów okazjonalnych osób, nie był przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób wraz z kierowcą, co potwierdza protokół kontroli.

Nie jest też sporne, że przewóz został zamówiony za pośrednictwem aplikacji Bolt, co wyklucza zawarcie z pasażerem umowy w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa. Brak takiej umowy potwierdził pasażer wskazując na zamówienie kursu i zapłatę za jego wykonanie za pośrednictwem aplikacji BOLT. Obowiązkiem organu jest stosowanie przepisów prawa w ich obowiązującym kształcie, a nie ocena dostosowania przepisów do realiów rynku gospodarczego i dokonywanie na tej podstawie "elastycznej" wykładni obowiązującego prawa. Złożenie oświadczenia woli w formie elektronicznej, za pośrednictwem, aplikacji zainstalowanej w smartfonie, odbywa się poza lokalem przedsiębiorstwa. Nadto opłata za usługę nie została określona przed rozpoczęciem przewozu, gdyż wskazana w aplikacji kwota stanowi jedynie kwotę orientacyjną, która po zakończeniu przewozu może ulec zmianie i jest pobierana automatycznie z konta zamawiającego. Wynosiła 9,57 zł. Dlatego też należy stwierdzić, że nałożenie na przedsiębiorcę kary pieniężnej za naruszenie opisane w pozycji Ip. 2.11 i lp.1.1 załącznika nr 3 do ustawy było prawidłowe. Skarżący wykonywał usługę we własnym imieniu i na własna rzecz.

Organ wyjaśnił też, że w sprawie nie ma zastosowania art. 92c pkt 1 utd, gdyż nie zostały przez skarżącego wykazane przesłanki w nim wskazane.. Nie stanowi takowej nieznajomość prawa. Podkreślił, że TSUE w wyroku z 20 grudnia 2017 r. C-434/15, ze usługa pośrednictwa, która polega na odpłatnym umożliwieniu nawiązania kontaktów, poprzez aplikację na inteligentny telefon, miedzy właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodząca w zakres usługi w dziedzinie transportu w rozumieniu art. 58 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TfUE).

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zwrot kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego i procesowego, a to:

1) art. 5 b utd w zw. z Ip. 1.1. załącznika nr 3 do ustawy polegające na wymierzeniu skarżącemu kary w wysokości 12.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia, w sytuacji w której czynności podejmowane przez skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 utd (głównie ze względu na to, że czynności skarżącego nie nosiły znamion wykonywania działalności gospodarczej);

2) art. 4 pkt 11, art. 18 ust 4a b utd w zw. z Ip. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez skarżącego wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie [...], świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy;

3) art. 18 ust 4b pkt 1 lit c utd poprzez jego niezastosowanie (przy przyjęciu, że przejazd skarżącego był przewozem okazjonalnym) w sytuacji, w której zgodnie z zasadami aplikacji internetowej, z której korzystał pasażer, płatność za przejazd jest określona z góry i następuje na rzecz przedsiębiorcy, jakim jest Bolt B.V..;

4) art. 92 a ust 1 i 6 w zw. z Ip. 1.1 oraz Ip. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy, w zw. z 4 pkt. 6a utd poprzez nałożenia kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez skarżącego.

5 -7) art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie czy wykonywane przez skarżącego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej; braku zweryfikowania przez organ czy skarżący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli; w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem, w jaki sposób odbyła się płatność (w tym zakresie oparcie się wyłącznie na protokole kontroli z 3.12.2019 r.); braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do realizacji przejazdu; uznanie, że płatność za przejazd nastąpiła na rzecz skarżącego, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym;

8) art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji;

9) art. 107 § 3 kpa poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez Skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I stopnia w zakresie konieczności zweryfikowania czy skarżący posiadał status przedsiębiorcy czy też konieczności wyjaśnienia zasad działalności aplikacji Bolt;

10) art. 8 kpa poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał stanowisko w sprawie. Wskazując, że uwzględnił zarówno przepisy prawa materialnego, jak i normy prawa procesowego i wszystkie zarzuty podniesione przez skarżącego uznał za niezasadne. Podkreślił, że aplikacja Bolt jest powszechnie znana i przy jej pomocy pasażerowie zamawiają usługi przewozu osób oraz dokonują opłat za wykonane usługi. Dlatego też nie ulega wątpliwości, że wykonywana w dniu kontroli drogowej usługa miała również charakter odpłatny; wbrew twierdzeniom skargi protokół kontroli nie był jedynym dowodem w tym zakresie. Sposób zamówienia usługi wynika również z protokołu przesłuchania pasażera. Nadto wskazał na stanowisko sądów administracyjnych i TSUE, który potraktował usługę pośrednictwa jako część usługi transportowej a kierowcę za wykonującego w części usługę transportową.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej ppsa), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c ppsa). Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi (art. 133 § 1 i art. 134 § 1 ppsa).

Niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie niejawnym. Zgodnie z art. 15zzs(4) ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374 ze zm., dalej: "ustawa o covid"), przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Sąd rozpoznaje zatem sprawę całościowo, badając w sposób zupełny legalność zaskarżonej decyzji, orzekając przy tym w składzie trzech sędziów, podobnie jak na posiedzeniu jawnym.

Sąd zauważa, że istota problemu w niniejszej sprawie, zasadza się do odpowiedzi na pytanie, czy w okolicznościach niniejszej sprawy organ zasadnie nałożył karę pieniężną na przedsiębiorcę czy też, jak wskazuje skarżący, nie było podstaw faktycznych i prawnych do jej nałożenia. Sąd zauważa że niniejsza sprawa jest kolejną prowadzoną o nałożenie kary pieniężnej za wykonywanie usług transportowych z wykorzystaniem aplikacji Bolt czy Uber. Linia orzecznicza w tych sprawach została już ukształtowana licznymi wyrokami sądów administracyjnych, które wskazał organ w uzasadnieniu decyzji i odpowiedzi na skargę czy Sąd w dalszej części uzasadnienia.

W ocenie Sądu, organy Inspekcji Transportu Drogowego, prawidłowo uznały, że ujawniona w trakcie kontroli i opisana w protokole z 3 grudnia 2019 r. usługa przewozu wykonana była przez skarżącego we własnym imieniu i na własną rzecz z wykorzystaniem platformy Bolt dla jej uzyskania. Skarżący nie posiadał licencji i nie okazał jej do kontroli, natomiast wpis do działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego, był niewystarczający dla jej wykonania. Wymaga odrębnej licencji, której skarżący nie posiadał ani nigdy nie występował o jej uzyskanie. Miał tego świadomość, co wynika z zapisu w Protokole kontroli i odwoływanie się do działania w imieniu i na rzecz przedsiębiorcy "B". Skarżący nigdy nie okazał dokumentu na potwierdzenie tej informacji a organ ustalił sam że skarżący jest przedsiębiorcą.

W ocenie skarżącego, nie prowadzi on żadnej działalności gospodarczej, gdyż usług przewozu nie świadczy stale, systematycznie w sposób ciągły. Nie pobiera też za nią wynagrodzenia, gdyż pasażer płaci za pośrednictwem aplikacji Bolt. Zatem opisane w protokole kontroli zdarzenie nie wypełnia znamion naruszenia określonego w pozycji lp. 1.1., ani w lp. 2.11 załącznika nr 3 do utd.

Najdalej idącymi zarzutami skierowanymi przeciw zaskarżonej decyzji są zarzuty rażącego naruszenia przepisów prawa procesowego, art. 7, art. 77 § 1, art. 138 § 1 pkt 1 kpa, gdyż tylko do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego można prawidłowo zastosować przepisy materialne. Z zarzutem wadliwości postępowania dowodowego nie można się zgodzić i w tym zakresie Sąd podziela stanowisko organów obu instancji.

Wbrew twierdzeniom skarżącego podstawa faktyczna obowiązku zapłaty kary za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem prawa nie budzi wątpliwości. W sprawie nie jest kwestionowane, że 3 grudnia 2019 r. przeprowadzono kontrolę samochodu osobowego SKODA nr rej. [...], kierowanego przez skarżącego, który przewoził pasażera na wskazanej trasie w K.. Pasażer zamówił kurs za pośrednictwem aplikacji internetowej Bolt, którą ściągnął na swój telefon. Kierowca samochodu, który był w jego posiadaniu (leasingowany) nie dysponował własną licencją ani jej odpisem. Odwołał się do licencji firmy "B", której nie okazał w trakcie kontroli. Przebieg kontroli odzwierciedla Protokół, który skarżący podpisał bez zastrzeżeń.

Powyższe okoliczności faktyczne nie są kwestionowane przez skarżącego co powoduje, że spór jest wyrazem odmiennej oceny tych samych okoliczności faktycznych a zarzuty braków dowodowych obciążają skarżącego, który nie wykazał żadnych rzeczywistych/umownych powiązań z PHU "B", jak również odmiennie niż organ definiuje pojęcie działalności gospodarczej. Skarżący posiada status przedsiębiorcy w zakresie transportu lądowego, pasażerskiego, miejskiego i podmiejskiego, ale nie posiada żadnej licencji ani zezwolenia na świadczenie usług przewozowych. Do prowadzonej działalności nie zgłosił też samochodu marki SKODA, który jest w jego posiadaniu i był zatrzymany do kontroli.

W przedmiotowej sprawie, organ odwoławczy uznał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający do stwierdzenia, że skarżący naruszył zasady wykonywania transportu drogowego, za które winna być nałożona kara pieniężna stosownie do regulacji wskazanej w art. 92a ust. 1 utd.

W ocenie Sądu organy zasadnie ustaliły, że skarżący wykonywał 3 grudnia 2019 r. transport drogowy bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, jak również bez wymaganej licencji, który stanowił równocześnie przewóz okazjonalny, tj. przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego, pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a utd, przy czym nie miały do skarżącego zastosowania wyjątki od sankcji przewidzianej w przepisie zawartym pod l.p. 2.11 in fine załącznika nr 3 do utd, gdyż zrealizowany przez niego przewóz, nie spełniał łącznie warunków przewidzianych w art. 18 ust. 4b utd.

Należy również wyjaśnić, że zgodnie z art. 92a ust. 1 utd, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 12 000 zł za każde naruszenie. Suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć 12.000 zł (art. 92a ust. 3 utd). Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazanych w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, tj. popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9 - załącznika nr 3 do ustawy (art. 92a ust. 7 utd). W myśl lp. 1.1 załącznika nr 3 do utd, karą pieniężną w wysokości 12.000 zł sankcjonuje się wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji. Natomiast według lp. 2.11 ww. załącznika, za wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b, nakładana jest kara pieniężna w wysokości 8.000 zł. Łączna wysokość kar wyniosła zatem 20 000 zł.

Tym samym już z art. 92a ust. 3 utd wynika, że w istocie wystarczające dla utrzymania w mocy decyzji organu I instancji było stwierdzenie naruszenia przez skarżącego warunku, o jakim mowa pod l.p. 1.1 załącznika nr 3 do utd, skoro za przewidziane w tym przepisie naruszenie nakładana jest kara 12 000 zł, tj. w wysokości górnej granicy sumy kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej.

Skarżący odmiennie kwalifikuje w kontekście przepisów ustawy o transporcie drogowym te same okoliczności faktyczne. Neguje wykonywanie przewozu osób samochodem pięcioosobowym przy wykorzystaniu możliwości aplikacji internetowej BOLT we własnym imieniu i na własną rzecz. Uważa, że usługę wykonywał na rzecz platformy BOLT, która też pobierała zapłatę za kurs.

W sprawie nie jest sporne, że skarżący nie posiada licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, nawet nie występował o wydanie takowej.

W ocenie Sądu organ odwoławczy zasadnie wywiódł, w oparciu o prawidłowo ustalony stan faktyczny oraz zgromadzony materiał dowodowy, że kierowca/przedsiębiorca wykonywał 3 grudnia 2019 r. samochodem osobowym SKODA przewóz okazjonalny w imieniu własnym i na swoją rzecz.

W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że skoro jedyna definicja przewozu okazjonalnego, jaka znajduje się w art. 4 pkt 11 utd jest nieprecyzyjna i nie określa, co dokładnie jest przewozem okazjonalnym, uzasadnione jest sięgnięcie po kryteria charakteryzujące przewóz okazjonalny przez przepisy prawa wspólnotowego, gdzie jak wynika z § 2 pkt 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1073/2009 z dnia 21 października 2009 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 (Dz. U. UE. L z 2009 r.; 300. s. 8, dalej w skrócie jako "rozporządzenie nr 1073/2009"), za usługi okazjonalne uznaje "usługi, które nie są objęte definicją usług regularnych, w tym szczególnych usług regularnych, oraz których główną cechą jest to, że obejmują przewóz grup pasażerów utworzonych z inicjatywy zleceniodawcy lub samego przewoźnika". Wskazać ponadto należy, że w orzecznictwie przyjmuje się, że zawarte w przepisach dotyczących transportu drogowego sformułowanie "przewóz okazjonalny" należy odczytywać zgodnie ze znaczeniem przymiotnika "okazjonalny", jako "odnoszący się do określonej okazji - okoliczności, sytuacji, wywołany przez nią, dostosowany do niej" (Słownik języka polskiego, pod redakcją prof. dr Mieczysława Szymczaka, t. II, Warszawa 1998, s. 499). W odróżnieniu od przewozów regularnych, przewóz okazjonalny osób wiąże się ze świadczeniem usług przewozowych osób w nadarzających się okazjach zainicjowanych przez zleceniodawcę lub przewoźnika (zob. wyrok NSA z 20.09.2007 r.; sygn. akt I OSK 1361/06, wyrok WSA w Gdańsku III SA/Gd 149/19 z 30.05.2019 r, wyrok WSA w Lublinie III Sa/Lu 271/19 z 7.11.2019 r., WSA w Łodzi III SA/Łd 900/17 z 8.02.2018 r., wyrok WSA w Rzeszowie z 3.03.2020, II SA/Rz 1477/19; orzeczenia.nsa.gov.pl).

Jak stanowi art. 18 ust. 4b utd dopuszcza się przewóz okazjonalny samochodami osobowymi (będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy) nie spełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a: prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę (a), na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa (b), po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przez rozpoczęciem przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa (c).

Przenosząc powyższą regulację na ustalenia faktyczne wraz z definicją przewozu okazjonalnego wywiedzioną na podstawie powołanych wyżej przepisów art. 4 pkt 11 utd oraz § 2 pkt 4 rozporządzenia nr 1073/2009 nie ma wątpliwości, że skarżący wykonywał 3 grudnia 2019 r. odpłatny przewóz okazjonalny osób, bez jednoczesnego dopełnienia wszystkich wymagań określonych przepisami prawa. Poza sporem pozostaje, że w chwili przeprowadzenia kontroli drogowej wykonywał odpłatny przewóz pasażera, którego przewoził na zamówionej przez pasażera trasie. Pasażer zamówił kurs za pomocą aplikacji BOLT, która skojarzyła go z kierującym. Był to przewóz wykonywany na zamówienie konkretnego klienta z i do wskazanego przez niego miejsca w K.. Nie był to zatem przewóz regularny ani regularny specjalny (brak haromonogramu kursów, dowolny wybór trasy) ani wahadłowy (kurs jednorazowy i tylko "tam", bez kursu powrotnego). Z powyższego wynika zatem, że nosił on charakter przewozu okazjonalnego. Opłata za przejazd została wyliczona automatycznie przez aplikację i pasażer dopiero po wykonaniu usługi otrzymał informację o kwocie należnej do uiszczenia za jej zrealizowanie, którą uiścił.

Dla oceny stanu faktycznego sprawy ma istotne znaczenie, że kierowca zrealizował usługę przewozu zamówioną za pośrednictwem aplikacji Bolt. Powyższa okoliczność nie wyklucza jednak - a przeciwnie potwierdza - że sporny przejazd miał charakter zarobkowy i był przejazdem okazjonalnym. Pasażer zapłacił za zamówiony i zrealizowany przewóz. Dokonana zapłata potwierdza wykonanie usługi. Wykonał ją osobiści skarżący a sposób jej rozliczenia z dysponentem aplikacji Bolt pozostaje bez znaczenia dla sprawy. Bezspornym też jest, że usługa nie została wykonana na postawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa skarżącego oraz, że zapłata za usługę nie została ustalona w formie ryczałtowej przed rozpoczęciem przewozu. Czynności skarżącego miały ścisły związek ze złożonym zamówieniem i wykonaną usługą przewozu bowiem aplikacja Bolt jest wykorzystywana do przyjmowania zleceń, ich wykonywania i rozliczania się z osobą wykonującą usługi przewozu.

Z uwagi na to, że kierowca wykonał przewóz w imieniu własnymi i na swoją rzecz skutkowało zasadnym obciążeniem go odpowiedzialnością za wykonanie usługi przewozu w sposób niezgodny z ustawą o transporcie drogowym.

Podkreślić należy, że w toku postępowania skarżący nie składał wniosków dowodowych i nie współpracował z organami transportowymi, a składane oświadczenia były gołosłowne. Wykazanie wykonywania przez skarżącego przedmiotowego przewozu w imieniu i na rzecz innego podmiotu ("B") należało do skarżącego, jako udowodnienie okoliczności egzoneracyjnych, o jakich mowa w art. 92c ust. 1 utd. Mimo wezwania ze strony organu skarżący nie przedłożył żadnych dowodów na tą okoliczność.

Podsumowując stwierdzić należy, że zarzuty skargi okazały się niezasadne, zwłaszcza że skarżący nie podważył ustaleń faktycznych przedstawiając dowody wskazujące na ich wadliwość. Stwierdzone naruszenia uzasadniały nałożenie na skarżącego kary pieniężnej w łącznej kwocie łącznej 20 000 zł na podstawie art. 92a ust. 1, 3 i 7 utd w zw. z lp. 1.1 i 2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy oraz art. 18 ust. 4a i 4b tej ustawy, ograniczonej z racji jednej kontroli do kwoty 12 000 zł. Zastosowane w sprawie przepisy zostały prawidłowo zinterpretowane i zastosowane w ustalonym prawidłowo stanie faktycznym.

Zasadnie organ przywołał stanowisko wyrażone przez TSUE w wyroku z 20 grudnia 2017 r., sygn. akt C 434/15. Trybunał stwierdził, że usługę pośrednictwa, która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów, poprzez aplikację na inteligentny telefon (smartphone), między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami, a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu" w rozumieniu art. 58 ust. 1 TFUE. Skoro TSUE potraktował firmę pośredniczącą jako wykonującego w części usługę transportową (w zakresie pośrednictwa), to tym bardziej skarżący, jako realizator tej usługi (przewóz pasażerów) również wykonuje niepodlegającą Dyrektywie usługę transportową (zob. wyrok WSA w Gliwicach z 1.04.2019 r., sygn. akt II SA/Gl 1048/18; z 10.03.2020 r. III SA/GL 37/20; wyrok WSA w Warszawie z 27.02.2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 2358/17., wyrok WSA w Gdańsku z 17.10.2019 r. sygn. akt III SA/Gd 501/19 czy również wyrok WSA w Gdańsku z 28.11.2019 r. sygn. akt III SA/Gd 668/19).

W opisanych okolicznościach, na podstawie art. 151 ppsa orzeczono jak w sentencji.