Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 258/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2022-08-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 111
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Dukiel (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Kamieniecka, Sędzia WSA Katarzyna Radom, po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 10 sierpnia 2022 r. sprawy ze skargi R. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Legnicy z dnia 14 lutego 2022 r. nr SKO/RŚ-423/15/2022 w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

R. J. (dalej jako strona lub skarżąca) zaskarżyła do tut. Sądu decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Legnicy (dalej jako Kolegium lub organ odwoławczy) z dnia 14 lutego 2022 r., nr SKO/RŚ-423/15/2022, utrzymującą w mocy decyzję z dnia 20 grudnia 2021 r., nr OPS.4702.546.VII.2021 wydaną przez działającego z upoważnienia Burmistrza Góry, Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w Górze (dalej jako GOPS lub organ I instancji) o odmowie przyznania stronie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej wnioskowanego na P. J. (dalej jako mąż strony, podopieczny).

Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym:

W dniu 25 października 2021 r. strona złożyła wniosek o przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad mężem, który od dnia 20 września 2021 r. posiada znaczny stopień niepełnosprawności.

W dniu 15 listopada 2021 r. przesłuchano męża strony w miejscu zamieszkania. Z zeznań podopiecznego wynika, że mieszka on ze skarżącą oraz z dwójką pełnoletnich dzieci, które nie sprawują nad nim opieki. Wyłączną opiekę, polegającą m.in. na: ubieraniu, rozbieraniu, czynnościach higienicznych, przygotowywaniu posiłków, karmieniu, pomocy przy ćwiczeniach, masowaniu, mierzeniu ciśnienia, podawaniu leków, nauce mowy, spacerowaniu, czy załatwianiu spraw urzędowych sprawuje skarżąca. Jedyną czynnością przy której pomagają dzieci są spacery. Źródłem utrzymania rodziny jest zasiłek chorobowy męża strony w wysokości ok. 2200 zł miesięcznie. Dzieci skarżącej nie pracują (syn utrzymuje się z zasiłku dla bezrobotnych, córka nie ma żadnych dochodów). Trzecie dziecko skarżącej (syn) pracuje i ma na utrzymaniu własną rodzinę.

W ramach wywiadu środowiskowego potwierdzono, że strona sprawuje całkowitą opiekę nad niepełnosprawnym mężem, który z powodu problemów z pamięcią i mową nie mógłby funkcjonować samodzielnie i wymaga pomocy w wymiarze całodobowym.

W trakcie przesłuchania w dniu 16 listopada 2021 r. skarżąca potwierdziła wszystkie dotychczasowe ustalenia dotyczące całodobowej opieki nad mężem, polegającej na: przygotowywaniu posiłków, karmieniu, pojeniu, wszystkich czynnościach higienicznych poza myciem zębów, odprowadzaniu do toalety, podawaniu wszystkich leków (w tym insuliny), wykonywaniu z mężem ćwiczeń rehabilitacyjnych, wychodzeniu na spacer (mąż strony porusza się na wózku inwalidzkim, czasem o kuli).

Z protokołu znajdującego się w aktach sprawy wynika, że podopieczny wymaga opieki w związku z przebytym udarem niedokrwiennym mózgu. Ma zaburzenia mowy i niedowład prawostronny, cierpi na nadciśnienie i cukrzycę oraz niedrożność prawej tętnicy szyjnej wewnętrznej. Małżonkowie mają troje dzieci, w tym jedno (syn) mieszka osobno i pracuje zawodowo. Pozostałe dzieci (córka i syn) zamieszkują z rodzicami i nie pracują (syn ma prawo do zasiłku dla bezrobotnych). Mąż skarżącej znajduje się pod opieką lekarzy: kardiologa, neurologa, diabetologa, a także lekarza rodzinnego.

W dniu 17 listopada 2021 r. skarżąca złożyła oświadczenie, w którym potwierdziła informacje zawarte w protokole, a dodatkowo wskazała, że czuwa przy mężu również w nocy i odprowadza go do toalety, a gdy nie zdąży - myje męża i przebiera w pampersa.

Organ I instancji wskazaną na wstępie decyzją z dnia 20 grudnia 2021 r., działając m.in. na podstawie art. 17 oraz art. 24 ust. 1, 2a i 4 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 111 ze zm., dalej w skrócie u.ś.r.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej w skrócie: k.p.a.), odmówił stronie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.

Zdaniem GOPS-u, w przedmiotowej sprawie nie została spełniona przesłanka z art. 17 ust. 1 u.ś.r., tj. rezygnacja lub niepodejmowanie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną. Organ podkreślił, że z zebranego materiału dowodowego wynika, iż strona od 1990 r. podejmowała pracę w różnych zakładach. Ostatnim i jednocześnie najdłuższym miejscem zatrudnienia skarżącej była firma P. sp. z o.o., gdzie pracowała w okresie od 2 maja 2007 r. do 26 czerwca 2020 r., a rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło bez wypowiedzenia przez pracodawcę w związku z przebywaniem strony na zasiłku chorobowym oraz świadczeniu rehabilitacyjnym. Organ wskazał, że strona od 1 września 2020 r. była zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w Górze z prawem do zasiłku dla bezrobotnych, które wygasło w dniu 31 sierpnia 2021 r. W związku z tym, że mąż strony doznał udaru i został przyjęty na SOR w dniu 29 sierpnia 2021 r., a następnie wypisany z zaleceniami kontynuowania rehabilitacji, systematycznego zażywania leków, kontroli parametrów życiowych oraz prowadzenia trybu życia dostosowanego do stanu zdrowia, organ I instancji uznał, że skarżąca nie jest osobą niepodejmującą zatrudnienia w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym mężem. Ponadto organ uznał, że skarżąca nie jest jedyną osobą mogącą sprawować opiekę nad mężem, gdyż we wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje również dwoje dorosłych, bezrobotnych dzieci, na których ciąży obowiązek alimentacyjny względem ojca, polegający na sprawowaniu nad nim osobistej opieki lub też podzielenia tej opieki w taki sposób, aby każda z osób zobowiązanych do alimentacji mogła sprawować zarówno opiekę nad niepełnosprawnym ojcem, jak i podjąć zatrudnienie, choćby w niepełnym wymiarze czasu pracy.

Dodatkowo organ I instancji wskazał na niespełnienie przesłanki z art. 17 ust. 1b u.ś.r., w związku z tym, że z orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Powiecie Górowskim z dnia 11 października 2021 r. wynika, iż mąż strony posiada znaczny stopień niepełnosprawności, a niepełnosprawność ta istnieje od 29 sierpnia 2021 r., a zatem po ukończeniu 25 roku życia, o którym mowa w tym przepisie.

Strona odwołała się od decyzji GOPS-u wskazując, że dzieci nie pomagają jej w opiece nad mężem, a ona oraz jej mąż nie mają prawa zmusić ich do pomocy i "rezygnacji z zatrudnienia".

Kolegium utrzymując w mocy decyzję organu I instancji wskazało, że skoro nie jest dopuszczalne wydanie orzeczenia na podstawie przepisu, w stosunku do którego - w związku z wejściem w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13 - odpadło domniemanie zgodności z Konstytucją, to w niniejszej sprawie oceny spełnienia przez skarżącą przesłanek niezbędnych dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego należało dokonać z pominięciem kryterium momentu powstania niepełnosprawności u osoby wymagającej opieki. Wobec tego za niezasadną uznał organ odwoławczy odmowę przyznania stronie przez organ I instancji świadczenia pielęgnacyjnego z powołaniem się na przesłankę określoną w art. 17 ust. 1b u.ś.r.

Organ odwoławczy w dalszej kolejności wywodził z przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, że podstawowym wymogiem do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego jest sprawowanie stałej, ciągłej opieki wykluczającej podjęcie zatrudnienia lub powodującej konieczność zrezygnowania z pracy. Zauważył przy tym, że świadczenie pielęgnacyjne nie jest przyznawane za samą opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania tej opieki lub za rezygnację z zatrudnienia w celu jej sprawowania. W ocenie Kolegium, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do uznania, że istnieje związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącą, a sprawowaniem przez nią opieki nad mężem. Organ odwoławczy podkreślił, że przedstawione przez skarżącą w trakcie postępowania dokumenty i złożone przez nią oraz jej męża zeznania są niespójne i niewiarygodne. Organ wskazał, że z przedłożonego przez stronę zaświadczenia wydanego przez lekarza rodzinnego w dniu 20 października 2021 r. wynika, iż mąż strony w związku z przebytym udarem cierpi obecnie na zaburzenia mowy oraz niedowład połowiczny prawostronny i wymaga całodobowej opieki ze względu na prawostronne porażenie, a także nie może wykonywać samodzielnie czynności oraz porozumiewać się z otoczeniem za pomocą słów, wymaga stałej rehabilitacji oraz pomocy w regularnym przyjmowaniu leków. Tymczasem z informacji o hospitalizacji męża strony w okresie od 22 września 2021 r. do 10 listopada 2021 r. wynika, że korzystał on w tym czasie z rehabilitacji, która znacznie poprawiła jego sprawność ruchową (z 15 punktów w skali Barthel ADL do 18 punktów), co świadczy o tym, że w większości jest samodzielny i pozostaje niewielki zakres braku samodzielności (2 punkty) oraz nastąpiła poprawa w zakresie komunikowania się z otoczeniem. Powyższe, w ocenie Kolegium, potwierdza złożenie przez męża strony kilka dni po zakończeniu rehabilitacji (10 listopada 2021 r.) zeznań (15 listopada 2021 r.), podczas których nie miał problemów z porozumiewaniem się i odpowiadaniem na pytania pracownika socjalnego. Zdaniem organu, trudno dać zatem wiarę, zarówno wyjaśnieniom męża strony, jak i samej skarżącej, dotyczącym samodzielności podopiecznego.

Reasumując organ odwoławczy stwierdził, że podopieczny nie wymaga pielęgnacji, a jedynie opieki, która nie jest i nie musi być świadczona przez stronę w sposób ciągły i nieprzerwany, wyłączający możliwość podjęcia zatrudnienia w takim wymiarze i zakresie, który uniemożliwiałby wykonywanie przez nią niezbędnych czynności opiekuńczych, zwłaszcza, że z dokumentacji zebranej w sprawie wynika, iż wspólnie ze skarżącą i jej mężem zamieszkuje dwoje dorosłych, niepracujących dzieci.

W skardze do tut. Sądu strona zakwestionowała decyzję organu odwoławczego w całości, zarzucając naruszenie:

1) prawa materialnego mające istotny wpływ na wynik sprawy, sprowadzające się do błędnej wykładni art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. przez:

- zaniechanie wykładni systemowej i celowościowej, a w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie przez organ, że brak jest związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy niepodejmowaniem przez stronę zatrudnienia a sprawowaną przez nią opieką nad mężem,

- zaniechanie wykładni systemowej i celowościowej, a w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie przez organ, że zakres opieki świadczony przez stronę nie wypełnia dyspozycji ww. przepisu, podczas gdy - w rozumieniu tego przepisu - osoba niepełnosprawna w stopniu znacznym wymaga, w zależności od rodzaju schorzenia oraz aktualnego stanu zdrowia, opieki stałej lub długotrwałej, lecz niekoniecznie całodobowej;

2) przepisów prawa procesowego mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 6, art. 8, art. 9, art. 77 § 1 i art. 7 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. faktycznego zakresu opieki skarżącej nad mężem, co skutkowało odmową przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.

Skarżąca, reprezentowana przez radcę prawnego, podniosła, że Kolegium formułując wskazane w decyzji tezy, błędnie uznało, iż mąż strony nie wymaga opieki w pełnym zakresie, a wyjaśnienia strony i jej męża nie są wiarygodne. Strona zarzuciła organowi, że bez wiedzy medycznej interpretuje wyniki badań podopiecznego, sugerując rzekomą poprawę stanu jego zdrowia i podając jedynie wyniki dwóch z dziesięciu ocenianych czynności dnia codziennego, co jest niedopuszczalne. Strona podniosła, że wykorzystanie skali Barthel w postępowaniu orzeczniczym co do stopnia niepełnosprawności może być wykorzystywane jako pomocnicze narzędzie oceny funkcjonalności, opierające się na ocenie samodzielności w czynnościach życia codziennego. Tym samym, wobec niekwestionowanego orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności, organ nie może jako podstawę odmowy przyznania świadczenia posługiwać się skalą Barthel wykorzystaną w przedmiotowej sprawie jedynie podczas rehabilitacji osoby wymagającej opieki. Zdaniem strony, organ bez właściwej wiedzy specjalistycznej wykorzystał niewłaściwie fragment "tekstu" mającego zakwalifikować najpierw do rehabilitacji, a następnie tylko podsumować postępy rehabilitacji w jej ramach, a nie w ogólnym aspekcie niepełnosprawności i na tej podstawie błędnie uznał za niewiarygodne wyjaśnienia strony i jej męża.

Mając na uwadze powyższe okoliczności, strona wniosła o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, o zobowiązanie organów do przyjęcia oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w orzeczeniu Sądu wydanym w niniejszej sprawie, a także wystąpiła o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Dodatkowo organ wyjaśnił, że w treści skargi niezasadnie powołano skalę Barthel, zamiast skalę Barthel ADL (określoną w załączniku nr 4a do zarządzenia Nr 195/2020/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 11 grudnia 2020r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzajach rehabilitacja lecznicza oraz programy zdrowotne w zakresie świadczeń - leczenie dzieci i dorosłych ze śpiączką - NFZ z 2020 r. poz. 195 ze zm.), która została zastosowana do oceny samodzielności męża strony w przedmiotowej sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na zasadzie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej u.p.p.s.a.), albowiem zarówno strona, jak i organ, wnosili o skierowanie sprawy do rozpoznania w tym trybie.

W myśl art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 u.p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Należy również pamiętać, że sądowa kontrola legalności zaskarżonych decyzji administracyjnych sprawowana jest wyłącznie w granicach danej sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 u.p.p.s.a.).

Rozpoznając skargę w ramach kryteriów określonych powyższymi przepisami, Sąd uznał, że nie jest ona zasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza norm prawa procesowego ani materialnego. Postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone zgodnie z normami art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 i art. 80 k.p.a., a zaskarżone rozstrzygnięcie zostało oparte na prawidłowej interpretacji norm prawa materialnego.

Podstawę materialną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r., świadczenie pielęgnacyjne przysługuje m.in. osobom zobowiązanym do alimentacji, jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Na podkreślenie zasługuje konstatacja, że samo orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności nie wystarcza dla określenia potrzeb osoby niepełnosprawnej w zakresie opieki, pielęgnacji czy wsparcia. Na użytek ustalania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego ustawodawca przewidział bowiem specyficzny instrument badania i weryfikacji, czy zakres potrzeb osoby o znacznym stopniu niepełnosprawności uniemożliwia zarazem aktywność zarobową i zawodową jej opiekuna. Zgodnie z przepisem art. 23 ust. 4aa u.ś.r., jeżeli w stosunku do osoby ubiegającej się lub pobierającej świadczenie pielęgnacyjne wystąpią wątpliwości dotyczące sprawowania opieki, o której mowa w art. 17 ust. 1, organ właściwy oraz marszałek województwa mogą zwrócić się do kierownika ośrodka pomocy społecznej o przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego, o którym mowa w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t. jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 2268) w celu weryfikacji tych wątpliwości. Można dodać ponadto, iż stosownie do przepisu art. 23 ust. 4b u.ś.r., w przypadku, o którym mowa w ust. 4aa, organ właściwy oraz marszałek województwa mogą wystąpić do ośrodka pomocy społecznej o udzielenie informacji o okolicznościach dotyczących sprawowania opieki, o której mowa w art. 17 ust. 1, jeżeli okoliczności te zostały ustalone w rodzinnym wywiadzie środowiskowym przeprowadzonym nie wcześniej niż 3 miesiące przed dniem otrzymania przez ośrodek pomocy społecznej wniosku o udzielenie informacji. Rację ma zatem Kolegium twierdząc, że samo orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności nie przesądza jeszcze o tym, że dana osoba niepełnosprawna jest niesamodzielna w stopniu wymagającym stałej opieki i pomocy osób drugich.

Z kolei pojęcie opieki, o którym mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r., utożsamiać należy ze stałą i bezpośrednią troską o zapewnienie osobie niepełnosprawnej realizacji jej podstawowych potrzeb życiowych i społecznych, których sama nie jest ona w stanie zrealizować z uwagi na swoją niepełnosprawność. Opieka ta powinna być przy tym tak absorbująca, że podjęcie jakiejkolwiek aktywności zawodowej przez opiekuna musiało by się odbyć ze szkodą dla niej. Tymczasem, zakres opieki sprawowanej przez skarżącą oraz poszczególne czynności wykonywane w jej ramach, nie są na tyle angażujące, aby strona nie mogła podjąć choćby częściowego zatrudnienia. Co istotne, a na co słusznie zwrócił uwagę organ odwoławczy, skarżąca wraz ze swoim niepełnosprawnym mężem zamieszkuje w gospodarstwie domowym wspólnie z dwójką pełnoletnich, niepracujących dzieci, co potwierdza zebrany w sprawie materiał dowodowy, w tym wywiad środowiskowy przeprowadzony w dniu 15 listopada 2021 r. Prawidłowo uznał zatem organ, że na dzieciach strony ciąży - zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t. jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1359) - obowiązek alimentacyjny względem rodziców, obejmujący pomoc materialną, a w przypadku braku możliwości zapewnienia takiej pomocy, pomoc osobistą sprawowaną nad rodzicem. Powyższego obowiązku, który jest również naturalnym obowiązkiem każdego dziecka w stosunku do chorego rodzica, nie znosi brak chęci dziecka do sprawowania takiej opieki (co strona niejednokrotnie podnosi podczas postępowania). Ponadto z zebranej w trakcie postępowania dokumentacji medycznej wynika, że mąż strony nie wymaga zabiegów typowo pielęgnacyjnych, gdyż nie jest osobą stale leżącą, wymagającą leczenia odleżyn, czy wymiany pampersów (porusza się na wózku inwalidzkim lub o kulach, wychodzi na spacery). Ankieta wykluczyła też konieczność pomocy w zakresie specjalistycznej pielęgnacji (np. karmienie przez sondę, pielęgnację przetok, itp.). Świadczone przez skarżącą czynności, a mianowicie pomoc przy czynnościach higienicznych i ćwiczeniach, przygotowywanie posiłków, robienie zakupów, realizacja recept, podawanie leków, sprzątanie, pranie, transport na wizyty lekarskie, spacery, a nawet karmienie nie jest i nie musi być świadczona przez stronę w sposób ciągły i nieprzerwany, wymagający ciągłej jej obecności przy mężu i wyłączający możliwość podjęcia zatrudnienia w takim wymiarze i zakresie, który uniemożliwiałby wykonywanie przez nią niezbędnych czynności opiekuńczych. W okolicznościach niniejszej sprawy opiekę taką można podzielić pomiędzy członków rodziny zamieszkujących we wspólnym gospodarstwie domowym w taki sposób, aby zarówno skarżąca, jak i niepracujące obecnie dzieci, mogły podjąć zatrudnienie choćby w niepełnym wymiarze pracy. Podkreślić należy, że zakres czynności wykonywanych przez skarżącą dotyczy w rzeczywistości prowadzenia gospodarstwa domowego przez osoby aktywne zarobkowo i zawodowo. Nie ulega bowiem wątpliwości, że powyższe czynności mogą być realizowane także przez osobę aktywną zawodowo, gdyż mają one charakter uniwersalny, skoro nie dotyczą tylko wąskiego grona osób, co do których istnieje konieczność zapewnienia opieki i pomocy w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Inne jeszcze czynności, tzw. porządku dziennego, mogą być wykonywane w czasie wolnym od pracy, w tym także przed udaniem się do pracy lub po powrocie z niej, jak np. pomoc przy czynnościach higienicznych, czy też przygotowanie posiłków.

Wbrew argumentom zawartym w skardze, organ odwoławczy nie kwestionował, że mąż strony, jako osoba niepełnosprawna w stopniu znacznym, wymaga stałej opieki, a jedynie podważył zakres tej opieki. Za niewiarygodne uznał przy tym organ informacje podane zarówno przez stronę, jak i jej męża podczas przesłuchania w dniach 15 i 16 listopada 2021 r. oraz dane wynikające z zaświadczenia lekarza rodzinnego wydanego w dniu 20 października 2021 r. (a zatem w trakcie trwania rehabilitacji podopiecznego w S. w G.). Odnosząc się do zaświadczenia lekarza organ wskazał, że z dokumentu tego wynika, iż mąż strony w związku z przebytym udarem cierpi na zaburzenia mowy oraz niedowład połowiczny prawostronny, wymaga całodobowej opieki ze względu na prawostronne porażenie oraz nie może wykonywać samodzielnie czynności (jedzenie, mycie) i porozumiewać się z otoczeniem za pomocą słów, tymczasem w dniu 15 listopada 2021 r. (niecały miesiąc po wydaniu zaświadczenia) skarżący był w stanie złożyć zeznania, odpowiadając na zadane przez pracownika socjalnego pytania. Pozostałe ustalenia dokonane przez specjalistów, zawarte w dokumentach medycznych przedłożonych przez stronę w trakcie postępowania, zostały w sposób szczegółowy omówione w treści zaskarżonej decyzji i nie zostały w żaden sposób podważone.

Wskazać w tym miejscu należy, że pomimo iż rolą organu nie jest interpretacja wyników badań osoby, w stosunku do której wydane zostało orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, to w niniejszej sprawie - wbrew zarzutom skargi - podstawę odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oparto na przesłance braku związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącą, a sprawowaniem przez nią opieki nad mężem, wynikającej zarówno z zakresu opieki, jak i możliwości scedowania części czynności opiekuńczych na pełnoletnie, bezrobotne dzieci, niemające statusu osób niepełnosprawnych, zamieszkujące ze stroną i jej mężem we wspólnym gospodarstwie domowym.

Podsumowując powyższe rozważania należy zatem stwierdzić, że w toku przeprowadzonego postępowania administracyjnego organ odwoławczy zasadnie przyjął, iż zakres czynności opiekuńczych wykonywanych przez skarżącą względem swojego niepełnosprawnego męża nie wyklucza możliwości podjęcia przez nią zatrudnienia. Nie zaistniał więc związek przyczynowy pomiędzy wykonywanymi czynnościami, a biernością zawodową skarżącej, niewywołaną ich realizacją. W związku z tym niespełniona została przesłanka z art. 17 ust. 1 u.ś.r., co uzasadniało wydanie rozstrzygnięcia odmawiającego stronie przyznania wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego.

W takim stanie rzeczy, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, brak było podstaw do uwzględnienia skargi, wobec czego Sąd zobligowany był do jej oddalenia na podstawie art. 151 u.p.p.s.a.