Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 673/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2020-11-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celnych
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Izba Skarbowa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 56 ust. 5, art. 77 ust. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 2174
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jedn.
journal: Dz.U.UE.L 2013 nr 269 poz 1 art. 79 ust. 1 lit.c
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini, Sędziowie asesor sądowy WSA Marcin Kojło, sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 listopada 2020 r. sprawy ze skargi W. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zwolnienia z cła oraz stwierdzenia powstania długu celnego w odniesieniu do towaru nieunijnego wprowadzonego na obszar celny Unii w okresie od 04.03.2019 r. do 11.04.2019 r. oddala skargę


UZASADNIENIE

Z materiałów zgromadzonych w toku postępowania wynika, że W. G. (zwany dalej: "skarżącym") przekraczając na kierunku wjazdowym do Polski w okresie od dnia [...] marca 2019 r. do dnia [...] kwietnia 2019 r. przejścia graniczne w Oddziale Celnym w B. oraz Oddziale Celnym w P. dokonywał ustnych zgłoszeń celnych do procedury dopuszczenia do obrotu ze zwolnieniem z należności celnych przywozowych oleju napadowego znajdującego się w zbiorniku samochodu marki V.

Po przeanalizowaniu elektronicznego systemu odpraw celnych organ celny ustalił, że w okresie od [...] marca2019 r. do [...].04.2019 r. skarżący złożył 10 ustnych zgłoszeń celnych deklarując każdorazowo przywóz w pojeździe o nr rej. [...] 90 litrów oleju napadowego (w łącznej ilości 900 litrów). Wywożone paliwo korzystało ze zwolnienia z należności przywozowych. Podróże na Białoruś odbywały się regularnie przeważnie co 4 dni. Ustalono również, że podróże skarżącego na Białoruś, wliczając przebywanie na przejściu granicznym (w tym kontrole paszportowe i celne) po stronie białoruskiej i polskiej były bardzo krótkie. Czas pobytu na Białorusi wynosił od około 1 h 45 min do ok. 3 h, przy czym w większości przypadków długość pobytu nie przekraczała 2,5 h (7 na 10 przejazdów).

W związku z powyższym organ celny wezwał skarżącego do udzielenia wyjaśnień dotyczących celu podróży na Białoruś w powyżej wskazanym okresie, wskazania sposobu wykorzystania paliwa przywiezionego w ramach zwolnień celnych, miejsca dokonania zakupu i ceny paliwa. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący wyjaśnił, że celem wyjazdów na Białoruś byty odwiedziny rodziny i znajomych w miejscowościach: W., B., K., W., G. oraz dokonywanie zakupów. Poinformował, że nie prowadzi działalności gospodarczej na Białorusi, ani w Polsce. Paliwo wykorzystuje na własne potrzeby. Skarżący oświadczył również, że paliwo kupował w cenie ok. 3,5 zł za litr. Poinformował, że często wyjeżdżał na Białoruś z 20-40 l paliwa w baku. Ponadto podkreślił, że nie przekroczył norm dotyczących przywozu paliwa od momentu, kiedy dowiedział się o istnieniu takich norm.

Realizując obowiązek określony w art. 22 ust. 6 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. U. UE. L. z 2013 r., nr 269, poz. 1, zwanego dalej: "UKC"), organ celny poinformował stronę o zamiarze wydania decyzji niekorzystnej oraz o przysługującym prawie do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Wskazał również obowiązujące przepisy prawa. Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie przywóz paliwa w okresie od [...] marca 2019 r. do [...] kwietnia 2019 r. w ilości 900 litrów nie miał charakteru okazjonalnego, a zatem nie zostały spełnione warunki do zwolnienia z należności przywozowych paliwa przywożonego przez stronę w przedmiotowym pojeździe.

W piśmie, które wpłynęło do P. Urzędu Celno-Skarbowego w dniu [...] lutego 2020 r. skarżący podtrzymał swoje wcześniejsze wyjaśnienia odnośnie celu podroży, tj. odwiedzin rodziny oraz znajomych. Poinformował, że w maju 2019 r. zezłomował samochód V. Wyjaśnił, że dużo jeździ po Polsce w celach turystycznych oraz w odwiedziny do wujka i znajomego. Zwrócił się także z prośbą o zmianę niekorzystnej decyzji i odstąpienie od prowadzenia dalszych czynności.

Po zakończeniu postępowania celnego Naczelnik P. Urzędu Celno-Skarbowego w B. decyzją z dnia [...] marca 2020 r., nr [...]odmówił udzielenia zwolnienia z cła w odniesieniu do oleju napędowego w ilości 900 litrów oraz stwierdził, że w stosunku do tego towaru powstał z mocy prawa na podstawie art. 79 ust. 1 lit. c UKC dług celny w przywozie. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ wyjaśnił, że w toku przeprowadzonego postępowania zbadał oba warunki udzielonego zwolnienia paliwa z należności przywozowych, tj. wykorzystanie go na potrzeby własne podróżnego oraz okazjonalność przywozu. Ocena, czy przywóz ma charakter niehandlowy, została dokonana z uwzględnieniem zwłaszcza ilości i charakteru przywozu, jego częstotliwości oraz rzeczywistych potrzeb podróżnego i możliwości zużycia paliwa. Stwierdzono, że aktywność podróżnego w zakresie przywozu na obszar celny Unii paliwa narusza definicję "towarów pozbawionych charakteru handlowego", których obejmowanie procedurą celną powinno mieć charakter sporadyczny. Powyższe skutkowało odmową udzielenia zwolnienia z cła w odniesieniu do przedmiotowego towaru oraz w konsekwencji powstaniem długu celnego na podstawie art. 79 ust. 1 lit. c UKC.

Po rozpoznaniu odwołania Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. (dalej powoływany jako: "DIAS"), decyzją z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...], utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. DIAS stwierdził, że częstotliwość wyjazdów na Białoruś oraz nie uwiarygodnienie przyczyn tych podróży, a także krótki czas pobytu za granicą wskazują, ż skarżący nie dokonywał zakupu paliwa "przy okazji pobytu" na terytorium Białorusi, ale udawał się tam wyłącznie po to, aby je nabyć. Wskazał, że istotne jest przy tym to, że ilość importowanego paliwa znacznie przekraczała potrzeby strony postpowania. Wprowadzona w okresie około miesiąca ilość 900 litrów oleju napadowego przy założeniu średniego zużycia 8,5 litrów na 100 km (zgonie z zadeklarowanym średnim zużyciem paliwa na 100 km złożonym przez stronę do protokołu z kontroli z dnia [...] kwietnia 2019 r.) pozwala na przejechanie około 10.588,00 km. Zatem w ocenie organu jest mało prawdopodobne, aby skarżący wykorzystał na własne potrzeby związane z przemieszczaniem się przedmiotowym samochodem paliwo przywiezione w przeciągu około miesiąca ze zwolnieniem z należności przywozowych. Wskazał, że z danych dokumentu wygenerowanego elektronicznie ze strony www.historiapojazdu.gov.pl wynika, że roczne przebiegi tego pojazdu począwszy od 2014 r. wynosiły do 7.000 km rocznie. Zatem w przypadku pokonywania miesięcznie dystansów wynoszących około 10.000 km - roczne przebiegi odczytywane podczas następnych badań technicznych kształtowałyby się na poziomie 120.000 km rocznie. Dodatkowo DIAS podniósł, że koszt zakupu przywiezionej ilości oleju napadowego w celu wykorzystania na potrzeby własne w okresie około 1 miesiąca wyniósłby około 3.700 zł (obliczając go według deklarowanej ceny zakupu paliwa na Białorusi wskazanej w piśmie z dnia 8 stycznia 2020 r., tj. 3,50 zł za litr), co jest kwotą niemałą jak na wydatek jedynie na paliwo. W zawiązku z powyższym organ odwoławczy stwierdził, że wyjaśnienia dotyczące zużycia paliwa na potrzeby własne są niewiarygodne.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem skarżący wywiódł skargę do tutejszego sądu.

Skarżący zaskarżył ww. decyzji jako wydaną z naruszeniem art. 56 ust. 5 oraz art. 77 ust. 1 "ustawy o podatku akcyzowym i VAT". Zarzucił również naruszenie postanowień Dyrektywy Rady 2007/74/WE oraz Rozporządzenia Rady (WE) nr 1186/2009. Zdaniem strony we wszystkich tych przepisach wyraźnie stwierdza się, że w skład bagażu osobistego (zwolnionego z podatku akcyzowego, VAT i innych) wchodzi pełen standardowy zbiornik paliwa. Ponadto zarzucił organom działanie na podstawie instrukcji wewnętrznych oraz bezpodstawne żądanie wskazania w litrach ilości wwożonego paliwa. Zdaniem strony w samochodzie brak jest wskaźnika, który by określał, ile paliwa jest w zbiorniku przed jego zatankowaniem. Według ww. najprawdopodobniej instrukcje wydane przez przełożonych powodują, że podróżny zgłasza pełen standardowy zbiornik, a funkcjonariusze celni samowolnie wpisuj ilość litrów paliwa do ewidencji. W sposób wybitnie lekceważący traktują natomiast przedstawione paragony na zakup paliwa na terenie Białousi, które uważaj za nic nie znaczące świstki papieru.

Skarżący podniósł, że np. z Dyrektywy Rady z 2007 r. funkcjonariusze celni powołują się tylko na art. 6 pkt a, natomiast z Rozporządzenia Rady nr 1186/2009 tylko na art. 110 pkt 1. Cytując art. 6 pkt a Dyrektywy z 2007 r. celowo pomija się punkt b, w którym to punkcie stwierdza się, że towary znajdujące się w bagażu osobistym obejmują wyłącznie towary (również paliwo w standardowym zbiorniku) na własny użytek podróżnych lub ich rodzin lub towary przeznaczone na prezenty. Zdaniem strony nie może ona opróżniać zbiornika swojego samochodu z paliwa przywiezionego z terenu Białousi ale żaden przepis nie zabrania jej przekazania do użycia samochodu z pełnym zbiornikiem członkom jej rodziny a nawet przyjaciołom. Ponadto nikt nie stwierdził ani nie udowodnił stosowania przez nią procederu sprzedaży przywiezionego (w standardowym zbiorniku) paliwa. Skarżący wskazał, że działanie ściśle według instrukcji przełożonych jest sprzeczne z prawem europejskim, co wyraźnie stwierdził Trybunał Sprawiedliwości w wyroku z dnia 4 czerwca 2002 r. (w sprawie nr C-99/00 Kenny Roland Lyckeskog), podkreślając, że instrukcje wewnętrzne opracowane przez organy celne nie mogą być skutecznym sposobem dokonywania niepodważalnych stwierdzeń w zakresie charakteru przywozu i nie mogą być podstawą do nakładania ciężarów podatkowych na podatników.

Skarżący podniósł, że nie zalicza do swobodnej oceny dowodów stwierdzenia, że przywóz okazjonalny to przywóz raz na 72 godziny. Wskazał, że z opinii prawnej sporządzonej przez prof. dr hab. Henryka Dzwonkowskiego z dnia 1 sierpnia 2013 r. (Zeszyty Prawnicze #(39) 2013) profesor Dzwonkowski stwierdza, że obecne rozwiązania prawne nie zakładają istnienia jakiejkolwiek instytucji, która mogłaby dokonać prawomocnych ustaleń dotyczących częstokrotności przekraczania granicy, które miałoby skutkować zwolnieniem z podatku lub opodatkowaniem.

Ponadto Skarżący wskazał, że przepisy zacytowane na początku decyzji

nr [...]nie stanowią podstawy prawnej do stwierdzenia, że zostały naruszone przepisy dotyczące przekraczania granicy "z pełnym standardowym zbiornikiem".

W odpowiedzi na skargę DIAS podtrzymując dotychczasowe stanowisko

w sprawie wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:

Na wstępie sąd wyjaśnia podstawę prawną skierowania sprawy do rozpatrzenia na posiedzeniu niejawnym:

Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 19 października 2020 r. odwołana została rozprawa wyznaczona na dzień 28 października 2020 r., a sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym. Z zarządzenia Przewodniczącego Wydziału wynika, że podstawą odwołania rozprawy i skierowania sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym był art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.) oraz § 1 pkt 1 i 2 oraz § 3 Zarządzenia nr 39 Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wdrożenia w Naczelnym Sądzie Administracyjnym działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażenia wirusem SARS-CoV-2 w związku z objęciem Miasta Stołecznego Warszawy obszarem czerwonym. Z § 3 Zarządzenia Prezesa NSA nr 39 wynika, że wynikające z § 1 pkt 2 skierowanie do załatwienia na posiedzeniu niejawnym spraw wyznaczonych do rozpatrzenia na rozprawie, znajduje odpowiednie zastosowanie do wojewódzkich sądów 6 Sygn. akt I SA/Bk 555/20 administracyjnych, których siedziby znajdują się na terenie objętym obszarem czerwonym, o którym mowa w § 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 października 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. z 2020 r. poz. 1758 ze zmianą wynikającą z Rozporządzenia Rady Ministrów z 16 października 2020 r. – Dz. U. z 2020 r. poz. 1829). Powołanym wyżej rozporządzeniem zmieniającym Rada Ministrów objęła obszarem czerwonym z dniem 17 października 2020 r. również miasto na prawach powiatu B., będące siedzibą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku.

W konsekwencji wyznaczone dotychczas rozprawy w WSA w Białymstoku zostały odwołane z uwagi na realnie istniejące zagrożenie dla zdrowia osób uczestniczących w rozprawie a sprawy wyznaczone na rozprawę zostały skierowane do rozpatrzenia na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów stosownie do treści art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.).

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a.") sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Przy czym, jak stanowi art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów, należy uznać, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zasadniczym przedmiotem sporu było to, czy w okresie od dnia [...] marca 2019 r. do dnia [...] kwietnia 2019 r. (10 wyjazdów na Białoruś wykonywanych zazwyczaj co 3-4 dni) skarżący dokonał zwykłego importu paliwa z Białorusi, czy też dokonał niehandlowego przywozu o charakterze okazjonalnym, korzystającego ze zwolnień celnych i podatkowych. Paliwo przywiezione w ramach importu podlega bowiem procedurze celnej i podatkowej, gdyż taki import paliwa, na terytorium Wspólnoty, nie korzysta ze zwolnienia z należności celnych i podatkowych. W drugim przypadku, przywiezione w bagażu osobistym paliwo, podlega zwolnieniu warunkowemu.

Zwolnieniu z należności celnych przywozowych, zgodnie z art. 41 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1186/2009 z dnia 16 listopada 2009 r. ustanawiające wspólnotowy system zwolnień celnych (Dz. U. UE. L. z 2009 r., poz. 324.23, dalej: rozporządzenie 1186/2009), podlegają towary znajdujące się w bagażu osobistym podróżnych przyjeżdżających z państw trzecich, jeżeli przywożone towary są zwolnione z podatku od wartości dodanej (VAT) na mocy przepisów prawa krajowego, przyjętych zgodnie z przepisami dyrektywy Rady 2007/74/WE z dnia 20 grudnia 2007 r. w sprawie zwolnienia towarów przywożonych przez osoby podróżujące z państw trzecich z podatku od wartości dodanej i akcyzy (Dz. U. UE. L. z 2007 r., poz. 346.6, dalej: Dyrektywa). Zgodnie natomiast z art. 110 rozporządzenia 1186/2009 paliwo zwolnione z należności celnych przywozowych nie może być wykorzystywane w pojazdach innych niż te, w których zostało przywiezione, ani nie może zostać usunięte z tych pojazdów. Nie może też zostać odpłatnie lub nieodpłatnie zbyte przez osobę korzystającą ze zwolnienia.

Państwa członkowskie zwalniają z podatku VAT i akcyzy, w przypadku dowolnego pojazdu silnikowego, paliwo znajdujące się w standardowym zbiorniku paliwa oraz ilość paliwa nieprzekraczającą 10 litrów w przenośnym kanistrze (art. 11 Dyrektywy).

Do celów stosowania zwolnień za przywóz, który nie ma charakteru handlowego, uważa się przywóz, który spełnia następujące warunki:

a) odbywa się okazjonalnie;

b) obejmuje wyłącznie towary na własny użytek podróżnych lub ich rodzin lub towary przeznaczone na prezenty.

Charakter lub ilość tych towarów nie może wskazywać na przywóz w celach handlowych (art. 6 powołanej Dyrektywy).

Stosownie do treści art. 56 ust. 1 ustawy o VAT zwalnia się od podatku import towarów przywożonych w bagażu osobistym podróżnego przybywającego z terytorium państwa trzeciego na terytorium kraju, jeżeli ilość i rodzaj tych towarów wskazuje na przywóz o charakterze niehandlowym, a wartość tych towarów nie przekracza kwoty wyrażonej w złotych odpowiadającej równowartości 300 euro.

Według art. 56 ust. 5 ustawy o VAT bagaż osobisty obejmuje paliwo znajdujące się w standardowym zbiorniku dowolnego pojazdu silnikowego oraz paliwo znajdujące się w przenośnym kanistrze, którego ilość nie przekracza 10 litrów, z zastrzeżeniem art. 77. Zgodnie zaś z treścią art. 77 ust. 1 ustawy o VAT zwalnia się od podatku import: paliwa przewożonego w standardowych zbiornikach. Towary, o których mowa w ust. 1, są zwolnione od podatku, jeżeli są wykorzystywane wyłącznie przez środek transportu, w którym zostały przywiezione. Towary te nie mogą zostać usunięte z tego środka transportu ani być składowane, chyba że jest to konieczne w przypadku jego naprawy, oraz nie mogą zostać odpłatnie lub nieodpłatnie odstąpione przez osobę korzystającą ze zwolnienia. W przypadku naruszenia warunków, o których mowa w ust. 3, wysokość podatku określa się według stanu i wartości celnej towaru w dniu naruszenia tych warunków oraz według stawek obowiązujących w tym dniu (art. 77 ust. 3 i 4 powołanej ustawy).

W przedmiotowej sprawie, powracając z wyprawy na Białoruś, skarżący złożył ustne zgłoszenia celne deklarując przywóz, w pojeździe marki V. oleju napędowego w ilości od 90 do 100 litrów (w łącznej ilości 828 litrów). Podróże za granicę odbywały się regularnie, w kontrolowanym okresie 9 razy, zazwyczaj co 3-4 dni.

Z uzyskanego z Izby Administracji Skarbowej w B. Rejestru Dokumentów "ZWROT VAT DLA PODRÓŻNYCH" wynika, że w kontrolowanym okresie skarżący przekraczał granicę polsko-białoruską 10 razy. Podróże te, liczone od przekroczenia granicy w stronę Białorusi do przekroczenia granicy Polski w drodze powrotnej trwały bardzo krótko, najczęściej od godziny do dwóch godzin maksymalnie 3 i pół godziny, ale zdarzały się też pobyty krótsze. Zestawienie powyższe czyni wyjaśnienia skarżącego, jakoby odwiedzał tam znajomych, lub licznych członków rodziny mało wiarygodnymi. Wyjazdy odbywały się w zdecydowanej większości w godzinach wczesnorannych. Trudno uznać, aby wynikający z ewidencji przejazdów, czas pozostawania skarżącego na Białorusi, był wystarczający na załatwienie deklarowanych przez niego spraw – zakupy towarów spożywczych, czy wizyta u znajomego lub znajomych trwa zazwyczaj dłużej niż czas, przez jaki skarżący przebywał na Białorusi. Jednakże czas ten idealnie wpisuje się w schemat ustalony przez organy, że wizyty na Białoruś miały na celu zatankowanie paliwa, na najbliższej granicy stacji tankowania paliw.

Skarżący w toku postępowania podał, że na Białoruś w kontrolowanym okresie wyjeżdżał w celach osobistych oraz celem odwiedzin znajomych. Zakupione paliwo było wykorzystywane w samochodzie osobowym, zużywane na własny użytek. W ocenie skarżącego organ nietrafnie uważa, że paliwo wywiezione na Białoruś z Polski jest paliwem białoruskim Zdaniem skarżącego, w przypadku wwozu paliwa na terytorium kraju o jakim mowa w jego przypadku, nie można mówić o handlowym charakterze tego towaru. Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie, nie można było jednak dać wiary argumentom prezentowanym w toku całego postępowania przez skarżącego. Wskazać w tym miejscu należy, że w celu potwierdzenia wiarygodności tak dużego zapotrzebowania na paliwo przez skarżącego P. Urzędu Celno-Skarbowego w B., w uzasadnieniu decyzji dokonał analizy przeciętnego zużycia paliwa w pojeździe takim jakim dysponował skarżący Z analizy dokonanej przez organ wynika, że w kontrolowanym okresie samochód należący do skarżącego powinien przejechać w kontrolowanym okresie 10.558 km, co daje rocznie ok. 12.000 km, Przy zużyciu paliwa 8,5 l. na 100 km jest to niewykonalne, szczególnie że z danych dotyczących pojazdu wynika, że skarżący pokonywał do 7.000 km rocznie. Okoliczność tą trafnie ocenił organ wskazując, że podstawowym celem podróży skarżącego na Białoruś był zakup paliwa, który nie nosił cech okazjonalnego, tj., wykonywanego przy okazji podróży mającej inny cel niż zaopatrzenie się w paliwo.

Podkreślenia również wymaga, że odległość od przejścia granicznego w Połowcach do najbliższej stacji CPN po stronie białoruskiej wynosi 13 km. Pokonanie wskazywanych odległości, jakie dzielą odwiedzaną przez stronę miejscowość, z przejściem granicznym, przeczy jego twierdzeniom o turystycznym celu podróży oraz odwiedzinach u znajomych tudzież rodziny – wątpliwym jest w ocenie sądu, aby czas niespełna dwóch godzin był wystarczający na wizytę u znajomych, wypoczynek oraz zatankowanie paliwa do pojazdu. Tezie tej sprzeciwia się także okoliczność, że połowa tych wyjazdów odbywała się w godzinach porannych, całkowicie oderwanych od zwyczaju towarzyskich odwiedzin. Bardzo krótki czas wizyt na Białorusi, ale także ich częstotliwość (co trzy lub cztery dni) w sposób oczywisty przeczy wyjaśnieniom skarżącego o odwiedzinach u znajomych lub rodziny. Potwierdza natomiast wnioski, do jakich doszły organy - tak krótkie wyjazdy byłyby możliwe i racjonalne jedynie w wypadku, w którym skarżący udawał się na Białoruś tylko po to, aby zatankować tam tańsze niż w kraju paliwo i zaraz potem wracać z powrotem do Polski (najkrótszy pobyt strony na Białorusi trwał zaledwie poniżej godziny). Ponadto wyjaśnienia skarżącego jako strony, złożone do protokołu jednoznacznie wskazują , iż czasami skarżący "jeździł tylko zatankować" paliwo do pojazdu.

Z przedstawionej prezentacji przepisów prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego wynika, że importowane z Białorusi paliwo zostało przywiezione w standardowym zbiorniku pojazdu silnikowego, którym podróżował skarżący. Zbiornik ten jest standardowy, a wielkość wwożonego na terytorium Unii paliwa skarżący każdorazowo podawał podczas odprawy celnej zaznaczając, iż paliwo przewożone jest zarówno w baku, jaki i w kanistrze. Paliwo w postaci oleju napędowego przywiezione w ww. pojeździe w okresie kontrolowanym zostało zwolnione z należności celnych przywozowych. Przywożone paliwo zostało zakwalifikowane jako bagaż osobisty przywieziony okazjonalnie.

W przedmiotowej sprawie zostały zgromadzone dowody, które nie pozwalają na stwierdzenie, że paliwo zostało wykorzystane na użytek własny przez pojazd w którym zostało wwiezione na terytorium RP.

Odnosząc się do kwestii ilości wwiezionego na teren Unii paliwa Sąd zauważa, że wyliczenia organu są prawidłowe. Istotnie paliwo, które opuszcza teren Unii traci status unijnego i staje się paliwem "pozaunijnym"( art. 154 unijnego kodeksu celnego). Skrótem myślowym jest twierdzenie, że jest ono białoruskie. Prawidłowo natomiast winno być określane jako nieunijne. Skarżący w czasie odprawy sam deklarował ilość wwożonego paliwa. Informacje znajdujące się w zgłoszeniu celnym pochodzą od niego samego, a nie zostały arbitralnie umieszczone przez funkcjonariuszy celnych. To skarżący – jako osoba deklarująca – odpowiada za prawdziwość i rzetelność podawanych w deklaracji ilości. Nie można postawić znaku równości pomiędzy ilością paliwa zakupionego na Białorusi, a ilością paliwa wwożonego w baku pojazdu. Pamiętać trzeba bowiem o tym, że w baku znajdowała się jakaś część paliwa, która utraciwszy status unijnego została ponownie wprowadzona na teren Unii. Te okoliczności powodują , iż zarzuty skargi Sąd ocenił jako bezzasadne.

Możliwość częstego przekraczania granicy w ramach tzw. "małego ruchu granicznego" wynika z przepisów rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1931/2006 z dnia 20 grudnia 2006 r. ustanawiające przepisy dotyczące małego ruchu granicznego na zewnętrznych granicach lądowych państw członkowskich i zmieniające postanowienia Konwencji z Schengen (Dz.U. UE L 2006 r. Nr 405, s. 1). W interesie rozszerzonej Wspólnoty leży zapewnienie, aby granice z państwami sąsiadującymi nie stanowiły barier dla handlu, wymiany społecznej i kulturalnej czy współpracy regionalnej. W tym celu powinien zostać opracowany skuteczny system dla potrzeb małego ruchu granicznego (ust. 2 preambuły powołanego Rozporządzenia). Wspólnota powinna ustanowić kryteria i warunki, które mają zostać spełnione przy wprowadzaniu ułatwień dla mieszkańców strefy przygranicznej przy przekraczaniu zewnętrznej granicy lądowej w ramach zasad małego ruchu granicznego. Takie kryteria i warunki powinny zapewnić równowagę pomiędzy ułatwianiem przekraczania granicy mieszkańcom strefy przygranicznej działającym w dobrej wierze, mającym uzasadnione powody do częstego przekraczania zewnętrznej granicy lądowej, z jednej strony, a potrzebą zapobiegania nielegalnej imigracji oraz potencjalnym zagrożeniom dla bezpieczeństwa, jakie stanowi działalność przestępcza, z drugiej strony (ust. 4 preambuły).

Oczywistym jest, że z przekraczaniem zewnętrznej granicy lądowej w ramach zasad małego ruchu granicznego, wiąże się prawo do przywozu towarów na obszar Wspólnoty, a w tym i prawo do przywozu paliwa w bagażu osobistym. Korzysta ono na mocy powołanych przepisów prawa materialnego ze zwolnień przywozowych i podatkowych, jednakże charakter lub ilość tych towarów nie może wskazywać na przywóz w celach handlowych (art. 6 powołanej Dyrektywy).

W wyroku z dnia 4 czerwca 2002 r., w sprawie C-99/00, Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej stwierdził, że narzędziem mającym na celu ułatwienie procedur celnych są instrukcje opracowane przez organy celne, które pozwalają na ograniczenie wyjazdów, które będzie można uznać za okazjonalne.

Podsekretarz stanu w Ministerstwie Finansów z upoważnienia ministra, w odpowiedzi z dnia 24 kwietnia 2012 r. na interpelację nr 3436 w sprawie nielegalnego importu paliwa do Polski podał, że "kierując się wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 4 czerwca 2002 r. w sprawie C-99/00, w którym Trybunał stwierdził, że narzędziem mającym na celu ułatwienie procedur celnych są instrukcje opracowane przez organy celne - dyrektorzy izb celnych granicznych wprowadzili uregulowania wewnętrzne, a pod pojęciem okazjonalności należy rozumieć przejazd wykonywany nie częściej niż raz na dobę".

Z powyższych rozważań wynika, że za przywóz o charakterze okazjonalnym, nie można uznać podróży w celu zaopatrzenia się poza obszarem Wspólnoty, w paliwo znajdujące się w standardowym zbiorniku dowolnego pojazdu silnikowego, gdyby odbywały się one z częstotliwością większą niż wynikającą z instrukcji opracowanych przez organy celne – dyrektorów izb celnych granicznych. Importowane paliwo w bagażu osobistym może zostać wykorzystywane wyłącznie przez środek transportu, w którym zostały przywiezione.

W ocenie sądu, organ odwoławczy prawidłowo uznał, że przywóz paliwa będący przedmiotem zaskarżonej decyzji, nie spełnia warunku przywozu o charakterze niehandlowym. Za tym, że wyjazdy po paliwo miały charakter handlowy, przemawia to, że odbywały się często, z częstotliwością średnio co 3-4 dni i trwały krótko, łącznie z czasem niezbędnym na dojazd i powrót, odprawy celne i paszportowe po stronie białoruskiej oraz czas oczekiwania w kolejce na odprawę celną i paszportową najczęściej od około półtorej godziny do maksymalnie 3 godzin. Ponadto twierdzenia skarżącego dotyczące celu wyjazdów na Białoruś nie zostały potwierdzone żadnymi dowodami. Dowody zebrane w sprawie wskazują natomiast na fakt, iż każdorazowo przejazdowi towarzyszył zakup znacznej ilości paliwa.

Częstotliwość wyjazdów na Białoruś oraz brak uwiarygodnienia przyczyn tych podróży, a także krótkie, maksymalnie godzinne pobyty za granicą wskazują, że skarżący nie dokonywał zakupu paliwa "przy okazji pobytu" na terytorium Białorusi, ale udawał się tam tylko po to, aby je nabyć. Istotne jest przy tym i to, że ilość importowanego paliwa była jedynie częściowo zużywana na potrzeby związane z przemieszczaniem się przedmiotowym samochodem. Część wwiezionego paliwa stanowiła swoistą nadwyżkę ponad własne potrzeby i nie zostało ustalone w jaki sposób zostało zużyte, zmagazynowane (lub wypompowane z oryginalnego zbiornika). Jest to okoliczność bez znaczenia.

Zużycie paliwa wprowadzonego na obszar celny Unii w ilości 900 litrów na bieżąco na przestrzeni miesiąca pozwala Sądowi na wniosek, że skarżący nie mógł go wykorzystać na swoje własne potrzeby. Wniosek ten oparty jest o zasady doświadczenia życiowego Skarżący tej kwestii nie wyjaśnił, nie wskazał bowiem i nie uprawdopodobnił, by wwiezione na obszar celny Unii paliwo wyczerpywało jego potrzeby przemieszczania się.

W świetle powyższych ustaleń prawidłowe jest stanowisko organu, że przedmiotem obrotu był przywóz o charakterze handlowym. Taki import paliwa podlega opłatom przywozowym i podatkowym. W związku z tym organy nie musiały wykazać, czy i w jakim zakresie przywiezione paliwo zostało usunięte spod dozoru celnego. Tylko w przypadku przywozu paliwa w bagażu osobistym paliwa, które nie miało charakteru handlowego, procedurze celnej i podatkowej podlegałaby tylko ta część paliwa, która została usunięta spod dozoru celnego. Przedmiotem tego postępowania był przywóz paliwa, który nie podlegał zwolnieniu od należności przywozowych i podatkowych (por. Wyrok WSA w Olsztynie z dnia 2014-01-09, sygn. I SA/Ol 825/13, LEX nr 146663).

Przywóz odbywający się okazjonalnie oznacza, iż nie jest on powtarzany w sposób ciągły czy częsty. Okazjonalny przywóz towarów w bagażu podróżnego będzie miał miejsce, gdy przejazdy odbywają się sporadycznie, których częstotliwość, jak i łączna liczba w dłuższym okresie nie wskazują na charakter handlowy. Kwestia, czy przywóz ma charakter niehandlowy, okazjonalny, musi być rozpatrywana dla każdego przypadku indywidualnie, na podstawie ogólnej oceny okoliczności, z uwzględnieniem co najmniej ilości i charakteru przywozu oraz jego częstotliwości w odniesieniu do takich samych produktów przez danego podróżnego.

Skarżący na poparcie swoich twierdzeń odnośnie celu, długości oraz częstotliwości przyjazdów na Białoruś nie przedłożył żadnych dowodów, a jego wywody stanowią jedynie polemikę z wnioskami wysnutymi przez organy. Są to dowolne twierdzenia skarżącego nie znajdujące potwierdzenia w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym ani zgromadzonym w przedmiotowej sprawie materiałem dowodowym, a co za tym idzie – nie mogły stanowić podstawy do uznania kreowanego przez niego stanu faktycznego niniejszej sprawy i okazjonalności zagranicznych podróży oraz wzruszenia słusznie wydanych, przez organy administracji publicznej, decyzji. Skarżący nie wskazał również na żadne konkretne błędy organów celnych, które doprowadziły do błędnych – jego zdaniem – ustaleń. Skarżący przywoził towar regularnie i systematycznie, co kłóci się to z przesłanką okazjonalności. Przywóz przedmiotowego paliwa wypełnia natomiast definicję charakteru handlowego. Głównym celem wyjazdów za granicę był jego zakup. W tej sytuacji nie można uznać, że wielokrotny przywóz przedmiotowego paliwa miał niehandlowy charakter, gdyż nie został spełniony warunek okazjonalności, do którego odwołują się powoływane wyżej przepisy.

Z powyższego wynika, że organy celne prawidłowo przyjęły, że w sprawie niniejszej nie mamy do czynienia z przywozem okazjonalnym. Trzeba też zwrócić uwagę, że zgodnie ze zdaniem ostatnim art. 6 dyrektywy 2007/74/WE: "Charakter lub ilość tych towarów nie może wskazywać na przywóz w celach handlowych". Tymczasem, jak ustaliły to organy celne, w kontrolowanym okresie strona skarżąca dokonała 10 przywozów paliwa w ilości po 90 litrów za każdym razem, a podróże odbywały się regularnie, średnio co parę dni. Taka częstotliwość przejazdów i przywożonej ilości paliwa w sposób jednoznaczny wskazuje na przewóz w celach handlowych.

W konsekwencji powyższych rozważań sąd nie uznał zarzutów skargi. Stan faktyczny rozpoznawanej sprawy został ustalony prawidłowo. Organ odniósł się do wszystkich zgromadzonych w aktach dowodów, ocenił je zgodnie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Ocena ta, aczkolwiek swobodna, nie jest oceną dowolną. Sąd ją w całej rozciągłości podziela i nie znajduje argumentów za jakąkolwiek potrzebą uzupełniania materiału dowodowego Pamiętać bowiem trzeba, że na zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji ocenę składa się całokształt dowodów, a nie dowód wybiórczy.

Uzasadnienie decyzji w sposób jasny, klarowny i zupełny omawia zarówno stan faktyczny ustalony w oparciu o ocenę dowodów , jak tez analizuje przepisy prawa – materialnego i procesowego, które legły u podstaw wydania decyzji. Sąd nie dostrzega w takim działaniu organu nieprawidłowości Uzasadnienie pozwala bowiem prześledzić tok rozumowania organu, prawidłowość argumentacji i wnioskowania. W okolicznościach przedmiotowej sprawy mamy do czynienia z nieokazjonalnym przywozem paliwa, a w związku z tym nie było ono zwolnione z należności przywozowych, co skutkowało powstaniem z mocy prawa długu celnego w przywozie.

W tym stanie rzeczy uznać należy, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Skargę należało zatem oddalić, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 151 ustawy

z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.).