Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 93/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-05-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 2 pkt 3, art. 42 ust. 1, art. 87 ust. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 125 poz 1371
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.
article: art. 141par. 4
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marzenna Zielińska Sędziowie NSA Jan Bała Joanna Kabat – Rembelska (spr.) Protokolant Marcin Chojnacki po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2008 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej S. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 15 marca 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 1986/06 w sprawie ze skargi S. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [..] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od S. K. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 450 (czterysta pięćdziesiąt) zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 15 marca 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 1986/06 oddalił skargę S.K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej.

Sąd orzekał w następującym stanie sprawy:

W dniu [...] kwietnia 2006 r. na drodze krajowej nr [...] przeprowadzono kontrolę drogową pojazdu ciężarowego marki M. o nr rej. [...], kierowanego przez właściciela skarżącego S.K.. W toku kontroli ustalono, iż skarżący przewoził profile aluminiowe i uszczelki gumowe. Inspektor Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego stwierdził następujące naruszenia:

– wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, które nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnemu;

– wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych;

– wykonywanie przewozu drogowego z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie wystawienia oświadczenia poświadczającego spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą;

– wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty.

Kierowca podpisując protokół zgłosił zastrzeżenie do czasu trwania kontroli oraz oświadczył, że jest rolnikiem, pojazd ma próbne numery rejestracyjne a przewóz nie był wykonywany w ramach usług transportowych.

Z. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r., nr [...], nałożył na skarżącego S.K. karę pieniężną w łącznej wysokości 5.000 zł, w tym karę: a) 1000 zł z tytułu wykonywania przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, które nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnemu, b) 3000 zł z tytułu wykonywania przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych, c) 500 zł z tytułu wykonywania przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dokumentacji pracy kierowców w zakresie wystawienia oświadczenia poświadczającego spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą, d) 500 zł z tytułu wykonywania przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty – brak w chwili kontroli dokumentu związanego z przewożonym ładunkiem.

Główny Inspektor Transportu Drogowego po rozpatrzeniu odwołania S.K., decyzją z dnia [...] września 2006 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził między innymi, że nałożenie kary pieniężnej na rolnika znajduje podstawę prawną w art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2001 r. Nr 125, poz. 1371 ze zm.), który nakazuje, w wypadku wykonywania przewozów drogowych przez podmioty niebędące przedsiębiorcami, odpowiednio stosować przepisy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego (przewozu na potrzeby własne).

Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego nie narusza prawa.

Zdaniem Sądu, organy orzekające w sprawie prawidłowo uznały, że w dniu [...] kwietnia 2006 r. skarżący wykonywał przewóz drogowy rzeczy na potrzeby prowadzonego przez niego gospodarstwa rolnego. Sąd I instancji uznał, iż Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego prawidłowo przyjął, iż w przypadku skarżącego, będącego rolnikiem niewykonującym w dacie kontroli przewozu jako przedsiębiorca, należy zastosować przepisy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny podniósł, że prawo wspólnotowe nie różnicuje transportu drogowego od przewozów na potrzeby własne, stanowiąc, iż przewóz drogowy oznacza każdą podróż, odbywaną na drogach publicznych przez pojazd załadowany lub nie, służący do przewozu osób lub rzeczy. Zgodnie z art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, urządzenie rejestrujące jest zainstalowane i używane w tych pojazdach, które są zarejestrowane w Państwach Członkowskich i są wykorzystywane do transportu drogowego osób lub rzeczy, z wyłączeniem pojazdów, o których mowa w art. 4 i art. 14 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego. Z przepisów ustępu 3 rozdziału VI Załącznika I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 wynika jednoznacznie, że okresowe badania przyrządów zamontowanych w pojazdach są przeprowadzane co dwa lata, przy czym mogą być przeprowadzane przy okazji okresowego badania technicznego. Podczas kontroli stwierdzono w sposób nie budzący wątpliwości, iż wewnątrz przyrządu kontrolnego znajdującego się w kontrolowanym pojeździe, ani też wewnątrz kabiny samochodu nie było nalepki potwierdzającej wykonanie okresowych badań tachografu. Potwierdza to treść protokołu, podpisanego przez skarżącego bez żadnych uwag w tym zakresie. Z akt sprawy wynika również, iż skarżący dokonał legalizacji tachografu dopiero po kontroli, w dniu [...] kwietnia 2006 r., czego dowodem jest załączona do akt faktura Vat wystawiona przez Firmę Handlowo-Usługową "M." w S.

W ocenie Sądu, nie można uznać za zasadne stanowiska skarżącego, iż zastępczy numer rejestracyjny i zastępczy dowód dawał mu uprawnienia do poruszania się po drogach pojazdem wyposażonym w tachograf nieposiadający potwierdzenia wykonania badania kontrolnego, albowiem zarówno przepisy ustawy o transporcie drogowym, jak i przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym w żadnym zakresie nie zwalniają z obowiązku posiadania ważnej legalizacji urządzenia rejestrującego w przypadku pojazdów samochodowych wykonujących przewóz po drogach.

W tej sytuacji Sąd uznał, iż skoro wykonywany przez skarżącego przewóz nie spełniał kryteriów zwolnienia z obowiązku posiadania ważnej legalizacji, organ prawidłowo zastosował art. 92 ust. 1 i ust. 4 ustawy o transporcie drogowym w związku z lp. 11.1 ust.1 lit. d) załącznika do tej ustawy, który karą 1.000 zł sankcjonuje wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, które nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnemu.

Zdaniem Sądu, z akt sprawy, w tym w szczególności z protokołu kontroli z dnia [...] kwietnia 2006 r. wynika, że w chwili kontroli skarżący okazał roczną kartę opłaty nr [...], w której był wypisany inny numer rejestracyjny, niż numer rejestracyjny pojazdu kontrolowanego. Bezsporne jest również to, iż winieta dobowa, którą strona złożyła przy piśmie z dnia [...] maja 2006 r., zakupiona została już po kontroli.

W tym stanie rzeczy Sąd I instancji przyjął, że spełnione zostały wszelkie przesłanki dla uznania, iż skarżący wykonywał przewóz rzeczy na potrzeby własne bez uiszczenia stosownej opłaty za przejazd po drogach krajowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wyjaśnił, iż w świetle przepisów ustawy o transporcie drogowym rolnicy nie są zwolnieni z obowiązku uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych.

W tej sytuacji, zdaniem WSA należało uznać, iż prawidłowo nałożono na skarżącego karę w wysokości 3.000 zł, na podstawie art. 92 ust. 1 i ust. 4 ustawy o transporcie drogowym w związku z lp. 4.1. załącznika do tej ustawy, za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych.

Sąd I instancji odnosząc się do wykonywania przewozu drogowego z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie wystawienia oświadczenia poświadczającego spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą podniósł, że zgodnie z art. 39e ust. 1 pkt 6 ustawy o transporcie przewoźnik drogowy jest obowiązany do wystawienia kierowcy zaświadczenia poświadczającego jego zatrudnienie oraz spełnianie wszystkich wymagań określonych ustawą. Zdaniem Sądu, nie ma przy tym znaczenia, iż skarżący osobiście przewoził rzeczy na potrzeby prowadzonego przez siebie gospodarstwa rolnego, albowiem w świetle przepisu art. 3 ust. 2 pkt 3 w zw. z art. 87 ust. 1a ustawy o transporcie drogowym również rolnik wykonujący przewóz rzeczy po drogach publicznych zobowiązany jest posiadać stosowne oświadczenie. Nałożenie kary pieniężnej w wysokości 500 zł, określonej w lp. 1.8 pkt 4 załącznika do ustawy o transporcie drogowym było zatem w pełni uzasadnione.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego prawidłowo nałożono także karę w kwocie 500 zł za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty (art. 92 ust. 1 i ust. 4 ustawy o transporcie drogowym w związki z lp. 1.7 załącznika do tej ustawy), gdyż w toku kontroli niewątpliwie stwierdzono, że skarżący nie dysponował żadnym dokumentem związanym z przewożonym ładunkiem. Sąd I instancji podkreślił, iż w świetle przepisów ustawy o transporcie drogowym, rolnicy nie są zwolnieni z obowiązku posiadania dokumentów związanych z przewożonym towarem.

Zdaniem Sądu, organy inspekcji transportu drogowego obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie okoliczności sprawy oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 k.p.a.). W ocenie Sądu I instancji, stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach organy obu instancji uzasadniły w sposób wymagany przez art. 107 § 3 k.p.a.

S.K. zaskarżył powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego zmianę przez uchylenie decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2006 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Z. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, ewentualnie o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. do ponownego rozpoznania.

Zaskarżonemu wyrokowi skarżący zarzucił:

– naruszenie prawa materialnego: art. 3 ust. 2 pkt 3, art. 42 ust. 1, art. 87 ust. 1 i 1 a, art. 39e ust. 1 pkt 6, art. 39f pkt 2, art. 92 ust. 1 i 4 ustawy o transporcie drogowym, art. 3 ust. 1 rozporządzenia i lit. a) ust. 3 rozdziału VI załącznika nr I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/1985 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 11 lutego 2005 r. w sprawie zezwoleń na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie instalacji lub napraw oraz sprawdzania urządzeń rejestrujących w transporcie drogowym - tachografów samochodowych – przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie oraz § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych, oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym, art. 4 ust. 12 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/1985 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego i art. 74 ust. 2 pkt 2 lit. c) ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - przez ich niezastosowanie;

– naruszenie przepisów postępowania: art. 134 § 1 i art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu skarżący podniósł, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. błędnie ocenił, iż w postępowaniu mają zastosowanie przepisy rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/1985 oraz art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/1985, jak też lit. a) ust. 3 rozdziału VI załącznika nr 1 do cyt. rozporządzenia, ponieważ zgodnie ze wskazanymi rozporządzeniami nie ma obowiązku zainstalowania i używania urządzeń rejestrujących w pojazdach używanych do niehandlowych przewozów towarów w celach prywatnych. Z wykładni celowościowej wskazanych przepisów rozporządzeń wspólnotowych wynika obowiązek dokonania przez stosujące je organy, w tym Sąd, każdorazowego badania zakresu i celu użytkowania pojazdu. W toku postępowania administracyjnego nie dokonano w tej kwestii żadnych ustaleń, lecz mimo to WSA uznał, że stan faktyczny sprawy został wyjaśniony prawidłowo. Zdaniem skarżącego, bezsporne powinno być, iż w chwili kontroli skarżący wykonywał przewóz pojazdem używanym do niehandlowych przewozów towaru w celach prywatnych i w związku z tym nie miał obowiązku nie tylko legalizacji urządzenia oraz poddania go kontroli okresowej, ale nawet jego używania.

Zdaniem skarżącego, Sąd I instancji nie odniósł się do zarzutów dotyczących braku obowiązku uiszczania opłaty za przejazd pojazdu po drogach krajowych, co stanowi naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a.. Według skarżącego podczas kontroli winien on być uznany za rolnika, który nie prowadzi działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd jedynie zdawkowo wskazał, iż rolnicy nie są zwolnieni z obowiązku uiszczania opłat za przejazd po drogach krajowych, nie podając żadnej podstawy prawnej takiego rozstrzygnięcia, czym naruszył wynikający z art. 141 § 4 p.p.s.a. obowiązek przedstawienia w uzasadnieniu wyroku podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie.

Zdaniem skarżącego, jako rolnik, nie naruszył on także obowiązków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie wystawienia oświadczenia o spełnianiu wszystkich wymagań określonych ustawą, gdyż art. 39f pkt w związku z art. 39a ust. 1 pkt 2, 4 i 5 oraz art. 39c – 39e ustawy o transporcie drogowym ma zastosowanie do przedsiębiorcy osobiście wykonującego przewozy na potrzeby własne lub kierowcy przez niego zatrudnionego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W skardze kasacyjnej powołane zostały obydwie podstawy wymienione w art. 174 p.p.s.a. W związku z tym w pierwszej kolejności wymagały rozważenia zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Należy bowiem zauważyć, że tylko poprawnie ocenione przez WSA postępowanie administracyjne i prawidłowo przeprowadzone postępowanie sądowoadministracyjne pozwala Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ustosunkować się do zarzutu naruszenia prawa materialnego.

Zgodnie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania stanowi usprawiedliwioną podstawę kasacyjną, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naruszenie prawa procesowego, o którym mowa w tym przepisie może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, a więc może polegać na błędnej wykładni przepisu postępowania lub na niewłaściwym jego zastosowaniu.

Skarga kasacyjna oparta na tej podstawie może być uwzględniona jedynie wtedy, gdy uchybienie wojewódzkiego sądu administracyjnego mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Użycie w omawianym przepisie słowa "wpływ" oznacza, że należy wykazać, iż pomiędzy uchybieniem procesowym a wydanym w sprawie orzeczeniem zachodzi potencjalny związek przyczynowy.

W rozpoznawanej sprawie zarzut naruszenia przepisów postępowania tego warunku nie spełnia. Autor skargi kasacyjnej wskazując na uchybienie art. 134 § 1 oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. nie wykazał by mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Już tylko z tego powodu zarzut skonstruowany w ramach podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. nie zasługiwał na uwzględnienie.

Przystępując do oceny zarzutów sformułowanych w ramach pierwszej z podstaw kasacyjnych wymienionych w art. 174 p.p.s.a. zauważyć należy, że opierają się one na założeniu, że skarżący będący rolnikiem, wykonując przewóz drogowy w dniu [...] kwietnia 2006 r. nie był zobowiązany do przestrzegania obowiązków wynikających z przepisów regulujących transport drogowy. Stanowiska tego nie można podzielić z następujących powodów:

W sprawie nie jest kwestionowane ustalenie organów prowadzących postępowanie administracyjne, że w dniu kontroli S.K. wykonywał niezarobkowy przewóz drogowy rzeczy na potrzeby prowadzonego przez niego gospodarstwa rolnego.

Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym do przewozów drogowych wykonywanych przez podmioty niebędące przedsiębiorcami stosuje się odpowiednio przepisy ustawy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego. Pojęcie niezarobkowy przewóz drogowy jest równoważne pojęciu przewóz na potrzeby własne (art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym). W związku z tym do przewozu wykonywanego przez skarżącego w dniu [...] kwietnia 2006 r. należało odpowiednio stosować wszystkie przepisy ustawy o transporcie drogowym regulujące przewóz na potrzeby własne, a nie jak chce tego skarżący, wyłącznie te, które zostały zamieszczone w rozdziale 5 ustawy. Uwzględniając stan prawny istniejący w dacie przeprowadzenia kontroli, należy zwrócić uwagę, że ustawodawca w art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym nałożył obowiązek uiszczania opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych na wszystkie podmioty wykonujące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy. Regulacja powyższa została wprowadzona przez art. 1 pkt 16 lit. a) ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 180, poz. 1497), która weszła w życie z dniem 21 października 2005 r. W poprzednio obowiązującym stanie prawnym obowiązek uiszczania opłat za przejazd pojazdem samochodowym po drogach krajowych istotnie adresowany był do przedsiębiorców wykonujących transport drogowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jednakże od dnia 21 października 2005 r. podmiotowy zakres jego obowiązywania został rozszerzony tak, że dotyczy on wszystkich przewozów drogowych, do których stosuje się przepisy ustawy prawo drogowe. Z kolei zakres stosowania ustawy o transporcie drogowym został określony w jej art. 3 ust. 1.

Skarżący niewątpliwie wykonywał w dniu [...] kwietnia 2006 r. przewóz drogowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, po drodze krajowej i w związku z tym miał obowiązek uiszczenia z tego tytułu opłaty. W związku z tym nieuprawnione jest twierdzenie skarżącego, że jako rolnik był zwolniony z obowiązku uiszczenia stosownej opłaty. Dodać także należy, że na podstawie art. 6 powołanej ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 150, poz. 1684 ze zm.), jako wydane na podstawie upoważnienia ustawowego zmienianego powołaną ustawą zachowało moc obowiązującą do czasu wydania nowego rozporządzenia wykonawczego tj. do dnia 22 października 2006 r. kiedy to weszło w życie rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 8 sierpnia 2006 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 151, poz. 1089 ze zm.). Podkreślenia wymaga, że rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. po wejściu w życie powołanej ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. miało zastosowanie nie tylko do przedsiębiorców, ale do wszystkich podmiotów wykonujących przewóz drogowy po drogach krajowych.

Podsumowując dotychczasowe rozważania stwierdzić należy, że skarżący jako podmiot wykonujący przewóz drogowy po drodze krajowej był zobowiązany do uiszczenia z tego tytułu opłaty. W tej sytuacji zarzut naruszenia art. 42 ust. 1 i art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym oraz § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych okazał się chybiony.

Jeżeli chodzi o zarzut naruszenia art. 87 ust. 1 i 1a, art. 39e ust. 1 pkt 6 i art. 39f stwierdzić należy, że jest on nietrafny.

Zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego (z zastrzeżeniem ust. 4), jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, wypis z licencji, dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku. Ponadto przy transporcie drogowym rzeczy wymagane jest posiadanie dokumentów związanych z przesyłką (art. 87 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy). Z kolei stosownie do art. 87 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym podczas przewozu drogowego wykonywanego na potrzeby własne kontrolowany jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli odpowiednie dokumenty wymagane przy takim przewozie, określone w art. 87 ust. 1 i 1a ustawy. W sprawie bezspornie ustalono, że skarżący – kierowca kontrolowanego pojazdu nie posiadał w momencie kontroli żadnego dokumentu związanego z przewożonym towarem. W związku z tym nie można podzielić poglądu autora skargi kasacyjnej, że brak było podstaw do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej za brak odpowiedniego dokumentu.

Podobnie należało ocenić stanowisko skarżącego o nieuprawnionym nałożeniu na niego kary za brak oświadczenia o spełnieniu przez niego wszystkich wymagań określonych ustawą. Obowiązek posiadania takiego oświadczenia i okazywania go na żądanie organów kontroli przy wykonywaniu przewozów na potrzeby własne wynika z art. 87 ust. 1a ustawy o transporcie drogowym. W wypadku skarżącego jako podmiotu wykonującego osobiście przewóz na potrzeby własne takie oświadczenie co do spełniania wymagań określonych w ustawie o transporcie drogowym powinno być sporządzone przez niego. Dodać należy, że autor skargi kasacyjnej błędnie zarzucił naruszenie art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym, zgodnie z którym z obowiązku uzyskania zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej, zwolnione są podmioty wykonujące przewóz drogowy niebędące przedsiębiorcami. Podkreślenia bowiem wymaga, że w toku kontroli nie zarzucono skarżącemu, że nie dysponował on zaświadczeniem, o którym mowa w art. 33 ust. 1 ustawy lecz, że nie posiadał i nie okazał do kontroli oświadczenia o spełnianiu przez kierowcę (skarżącego) wszystkich wymagań określonych ustawą o transporcie drogowym.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji trafnie uznał, że nałożenie na skarżącego kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, które nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnemu było w okolicznościach sprawy uzasadnione. Nie sposób bowiem podzielić stanowiska autora skargi kasacyjnej, że skarżący nie miał obowiązku zainstalowania w kontrolowanym samochodzie urządzenia rejestrującego z uwagi na wyłączenie tego obowiązku, na podstawie art. 4 ust. 12 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85, w stosunku do przewozów dokonywanych pojazdami używanymi do niehandlowych przewozów towarów na potrzeby własne. Niewątpliwie w dniu przeprowadzania kontroli skarżący wykonywał przewóz towarów na potrzeby własne i przewóz ten nie miał charakteru handlowego. Nie oznacza to jednak, że pojazd, którym był on wykonywany przeznaczony był do tego rodzaju przewozów. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyłączenie stosowania rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85 dotyczy tylko takich niehandlowych przewozów towarów na potrzeby własne, gdy z właściwości pojazdów używanych w tym celu wynika, że są one przeznaczone wyłącznie do tego celu. S.K. wykonywał kontrolowany przewóz samochodem ciężarowym, który z reguły służy do wykonywania transportu rzeczy. Na marginesie dodać należy, że skarżący posiada licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy. Okazjonalne wykonywanie tego rodzaju pojazdem niehandlowego przewozu towarów na potrzeby własne nie oznacza, że nie ma obowiązku instalowania w takim pojeździe urządzenia rejestrującego i poddawania go okresowym kontrolom.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 urządzenie rejestrujące jest zainstalowane i używane w tych pojazdach, które są zarejestrowane w państwach członkowskich i są wykorzystywane do przewozu drogowego osób lub rzeczy, z wyłączeniem pojazdów, o których mowa w art. 4 i art. 14 ust. 1 rozporządzenia (EWG) nr 3820/85. W rozpoznawanej sprawie nie było podstaw do przyjęcia, że wyłączenia te nie miał miejsce. W związku z tym należało uznać, że na skarżącym spoczywał obowiązek zainstalowania i używania urządzenia rejestrującego. Podkreślenia wymaga, że kara pieniężna nie została nałożona za brak urządzenia rejestrującego, lecz za zaniedbania dotyczące przeprowadzania badań okresowych, w terminach określonych w załączniku I rozdziale VI ust. 3 lit. a) do rozporządzenia nr 3821/85. Samochód ciężarowy należący do skarżącego był zarejestrowany czasowo, co nie zmienia zakresu obowiązków spoczywających na podmiocie wykorzystującym taki pojazd do przewozów drogowych.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 74 ust. 2 pkt 2 lit. c) ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym przez jego niezastosowanie. Powołany przepis wskazuje, że czasowa rejestracja pojazdu może nastąpić na wniosek właściciela pojazdu w celu umożliwienia przejazdu związanego z koniecznością dokonania jego badania technicznego lub naprawy. Wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej podstawą rejestracji czasowej samochodu skarżącego nie był art. 74 ust. 2 pkt 2 lit. c) ustawy Prawo o ruchu drogowym, lecz co wynika z pozwolenia czasowego, art. 74 ust. 2 pkt 1 tej ustawy, który dotyczy rejestracji czasowej dokonywanej z urzędu. Niezależnie od powodu, dla którego zostało wydane pozwolenie czasowe na skarżącym, jak już wspomniano, spoczywał obowiązek przestrzegania przepisów regulujących transport drogowy.

W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że WSA trafnie uznał, że w sprawie wystąpiły przesłanki uzasadniające nałożenie na skarżącego kary pieniężnej za stwierdzone uchybienia, a w konsekwencji, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego i procesowego.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w związku z § 14 ust 2 pkt 2 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ( Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).