Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SAB/Gl 48/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2021-04-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Stwierdzono bezczynność organu  - art.149 par.1a ustawy - PoPPSA
Powołane przepisy: article: art. 13 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2019 poz 1429
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jedn.
article: art. 149 par. 1 plt 1 i par. 1a, art. 149 par. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć Sędziowie Sędzia NSA Anna Apollo Sędzia WSA Małgorzata Herman (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi A w Z. na bezczynność Nadleśniczego Nadleśnictwa S. w przedmiocie informacji publicznej 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Nadleśniczego Nadleśnictwa S. do udostępnienia informacji publicznej; 2. stwierdza, że bezczynność Nadleśniczego Nadleśnictwa S. miała charakter rażącego naruszenia prawa; 3. w pozostałej części skargę oddala; 4. zasądza od Nadleśniczego Nadleśnictwa S. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z [...] r., A (dalej: Stowarzyszenie, strona skarżąca) zwróciło się do Nadleśniczego Nadleśnictwa S. (dalej: Nadleśniczy, organ administracji) o udostępnienie informacji publicznej w postaci: 1. wniosku złożonego przez B sp. z o.o. w K. o udzielenie przyrzeczenia zawarcia umowy dzierżawy gruntów znajdujących się w zarządzie Nadleśnictwa S. wraz z załącznikami oraz 2. wezwania z [...] r. do uzupełnienia wniosku o udzielenie przyrzeczenia skierowanego przez Nadleśnictwo S. do B sp. z o.o.

Decyzją z [...] r., nr [...], organ administracji odmówił Stowarzyszeniu dostępu do wskazanej wyżej informacji publicznej z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy, przewidzianą w art. 5 ust. 2 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2019 r. poz. 1429 ze zm., dalej: u.d.i.p.). Decyzja ta wskutek jej zaskarżenia została utrzymana w mocy decyzją z [...] r., nr [...]. Na powyższe rozstrzygnięcie Stowarzyszenie wniosło w dniu [...] r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który wyrokiem z 20 sierpnia 2019 r., sygn. akt III SA/GI 545/19, uchylił obie powołane wyżej decyzje. Sąd wskazał, że organ przedłożył niekompletne akta sprawy, a ponadto uzasadnienie decyzji nie odpowiada wymogom art. 107 § 3 k.p.a., co uniemożliwia Sądowi kontrolę legalności działania organu.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy organ administracji decyzją z [...] r. ponownie odmówił stronie skarżącej udzielenia informacji publicznej w zakresie pkt 1 wniosku stwierdzając, że informacja ta stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa. Jednocześnie udostępnił informację zawartą w pkt 2 wniosku. Również i to rozstrzygniecie zostało zaskarżone przez Stowarzyszenie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który wyrokiem z 6 sierpnia 2020 r. sygn. III SA/Gl 278/20 uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Sąd podkreślił, że organ globalnie odniósł się do dokumentacji – wniosku i jego załączników mających w jego ocenie stanowić tajemnicę przedsiębiorstwa, bez przeprowadzenia testu proporcjonalności i wykazania w sposób przekonujący, że konstytucyjna zasada dostępu do informacji publicznej oraz zasada transparentności i przejrzystości gospodarowania mieniem publicznym winna doznać ograniczenia z powodu ustawowo chronionej tajemnicy przedsiębiorstwa. Przesłanki przemawiające za nieudzieleniem informacji publicznej ze wskazanej przez organ przyczyny muszą być natomiast wyjaśnione oraz omówione wyczerpująco i precyzyjnie.

Wyrok z 6 sierpnia 2020 r., sygn. III SA/Gl 278/20 stał się prawomocny z dniem 21 listopada 2020 r. natomiast akta administracyjne zostały zwrócone organowi administracji w dniu [...] r.

W dniu [...] r. organ administracji poinformował stronę skarżącą, że ze względu na skomplikowany charakter sprawy termin załatwienia sprawy zostaje wyznaczony na dzień [...] r. Termin ten następnie został przedłużony do [...] r., o czym strona została poinformowana pismem z [...] r.

Pismem z [...] r. Stowarzyszenie złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność organu administracji, zarzucając naruszenie:

- art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. poprzez nieudostępnienie informacji w ustawowym 14 dniowym terminie, a także poprzez brak podstaw do korzystania z przesłanek określonych w tym przepisie, z uwagi na upływ 2 lat oraz wskazywanie nieuzasadnionych, ogólnych, nieskonkretyzowanych przyczyn przedłużania wniosku o udostępnienie informacji do maksymalnie dwóch miesięcy,

- art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, w zakresie w jakim przepis ten stanowi normatywną podstawę konstytucyjnego prawa do informacji publicznej, poprzez nieuprawnione ograniczenie prawa do informacji publicznej,

- art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP i art. 4 ust. 1 w związku z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 5 ust. 2, art. 13 ust. 1 i 2, art. 17 w zw. z art. 16 u.d.i.p, poprzez niezrealizowanie podmiotowego i przedmiotowego obowiązku ustawowego w zakresie udostępnienia posiadanej informacji, mającej charakter informacji publicznej w określonym ustawowo terminie, bez podstaw do przedłużenia udzielenia informacji o kolejne dwa miesiące, a de facto do ponad dwóch lat.

W oparciu o powyższe zarzuty Stowarzyszenie wniosło o zobowiązanie organu administracji do rozpoznania wniosku w terminie 7 dni od daty otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, bądź w terminie określonym przez Sąd oraz stwierdzenia, że organ administracji dopuścił się rażącego naruszenia prawa. Ponadto wniosło o przyznanie na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 10 000,- zł oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W motywach skargi Stowarzyszenie podkreśliło, że od dwóch lat organ administracji używa tych samych argumentów przedłużając maksymalnie czas do załatwiania sprawy do dwóch miesięcy, w dwóch przypadkach nawet przekraczając ten termin. Stowarzyszenie nie kwestionuje przy tym wynikającego z art. 13 ust. 2 u.d.i.p. prawa do przedłużania terminu rozpoznania wniosku, aby tylko nie przekroczył dwóch miesięcy. Nie można przy tym podzielić stanowiska prawidłowości zastosowania przepisu, gdy od dwóch lat za każdym razem używany jest ten sam argument, bez wskazania na czym polega skomplikowany charakter sprawy, jakie czynności będą podejmowane aby "skomplikowany charakter sprawy" wyjaśnić. Niedopuszczalny jest także argument powołujący się na sytuację pandemiczną.

Ponadto zdaniem strony skarżącej Nadleśniczy nie może dla uzasadnienia przedłużania terminu powoływać się tylko na datę zwrotu akt przez Sąd i przyjąć, że termin należy liczyć od [...] r. zgodnie z art. 286 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Nawet jeśli by przyjąć, że początek terminu do załatwienia sprawy rozpoczął się [...] r. to sprawa powinna być załatwiona w pierwszy dzień roboczy 2021 r. bez prawa do przedłużania, z uwagi na dwuletni okres. Dwa lata były wystarczającym okresem na zasięgnięcie opinii prawnych, konsultacje z przełożonymi, zapoznanie się z orzecznictwem, komentarzami w sprawie tajemnicy przedsiębiorcy, zasad gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa. Ponadto udostępnienie żądanej informacji nie wymaga szczególnego nakładu czasu pracy czy zaangażowania pracowników bowiem sprowadza się do zeskanowania pisma.

W konsekwencji, zdaniem strony skarżącej, organ administracji pozostaje w rażącej bezczynności poprzez nieuzasadnione zastosowanie trybu przedłużenia terminu do załatwienia sprawy. Okoliczność ta uzasadnia konieczność zastosowania art. 149 § 2 p.p.s.a. i przyznania skarżącej wnioskowanej sumy pieniężnej, która będzie miała charakter kompensacyjny oraz prewencyjno-represyjny.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Ewentualnie w razie uznania przez Sąd, że w sprawie doszło do bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego, z uwagi na udzielenie stronie skarżącej w dniu [...] r. informacji będącej przedmiotem wniosku.

Uzasadniając swoje stanowisko organ podkreślił, że bieg terminu na załatwienie sprawy rozpoczął się [...] r. wraz ze zwrotem akt przez Sąd. Z tym dniem organ przystąpił do kompleksowej weryfikacji wszystkich okoliczności mających znaczenie dla ustalenia, czy istnieją podstawy do uwzględnienia wniosku o udzielenie informacji publicznej, z uwzględnieniem wskazań poczynionych przez Sąd w wyroku z 6 sierpnia 2020 r. W pierwszej kolejności zweryfikowano kompletność i uporządkowanie akt przekazanych przez Sąd. Weryfikacja ich kompletności zajęła niepomijalną ilość czasu i wymagała zaangażowania dwóch pracowników. Po ustaleniu, że otrzymane akta są kompletne i uporządkowane, który to fakt został odnotowany w notatce służbowej z dnia [...] r., organ niezwłocznie przystąpił do zbadania podstaw udostępnienia informacji publicznej, w szczególności przeprowadzenia ponownego badania kwestii spełniania przesłanek tajemnicy przedsiębiorstwa objętych wnioskiem o udzielenie informacji publicznej dokumentów.

Podkreślił, że 14 - dniowy termin wynikający u.d.i.p. został dodatkowo uszczuplony przez przypadające w omawianym okresie święta Bożego Narodzenia. W okresie tym przypadło zaledwie 8 dni roboczych, co stanowiło dodatkową przeszkodę do rozstrzygnięcia sprawy w przewidzianym ustawą podstawowym terminie. Co więcej, pracownik merytoryczny odpowiedzialny wcześniej za prowadzenie sprawy, mający najszerszą wiedzę w jej zakresie, był nieobecny w pracy począwszy od [...] r. do dnia [...] r. Przebywał w tym okresie na zwolnieniach lekarskich, a także w izolacji domowej, co było wynikiem zakażenia COVID-19. Wiązało się to z koniecznością zaangażowania nowych pracowników do badania istotnych dla sprawy okoliczności, którzy nie posiadali porównywalnej wiedzy o stanie sprawy, zawartości dokumentów i informacjach w nich zawartych. Również dokonywanie weryfikacji informacji na zagranicznych stronach internetowych wymagało dodatkowego nakładu wysiłku, czasu i zaangażowania ze strony pracowników organu oraz wielokrotnych konsultacji natury inżynieryjno-technicznej, co było znacznie utrudnione bowiem okresie od [...] r. do dnia [...] r. trzech kolejnych pracowników biurowych przebywało na zwolnieniu lekarskim, w izolacji domowej lub kwarantannie w związku z zakażeniem, podejrzeniem zakażenia COVID-19. Zagrożenie rozprzestrzeniania pandemii wymusiło na organie wprowadzenie wśród pracowników pracy zdalnej, która w oczywisty sposób utrudniała komunikację między pracownikami i weryfikację efektów pracy poprzez porównywanie odnalezionych informacji z treścią dokumentów stanowiących przedmiot wniosku o udzielenie informacji publicznej. Pomimo próby dotrzymania wskazanego w piśmie do skarżącego terminu, organ nie zdołał dokonać pełnej analizy w sprawie do tego dnia. W związku z powyższym, organ ponownie był zmuszony wydłużyć termin rozpoznania wniosku skarżącego do [...] r. Wskazany termin pozostawał w pełni zgodny z brzmieniem art. 13 ust. 2 u.d.i.p.

Organ administracji nie zgodził się również z zarzutami strony skarżącej, że ocenie w niniejszym postępowaniu miały podlegać wszystkie działania organu od stycznia 2019 r. Podstawą działania organu był bowiem zwrot w dniu [...] r. akt postępowania przez Sąd, po którym to dniu nastąpiło rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem wskazań poczynionych przez Sąd. Przed dokonaniem zwrotu tych akt, procedowanie w sprawie było zwyczajnie niemożliwe. W konsekwencji, wbrew twierdzeniom zawartym w skardze nie doszło do przekroczenia terminów na rozpatrzenie wniosku bowiem dwumiesięczny termin maksymalny na udzielenie informacji publicznej przewidziany w art. 13 ust. 2 u.i.d.p. i wynikający z korespondencji organu do skarżącego upływał w dniu [...] r., a więc już po dniu wniesienia przedmiotowej skargi na bezczynność.

W dniu [...] r. do Sądu wpłynęło pismo strony skarżącej, w którym przyznała fakt otrzymania w dniu [...] r. wnioskowanej informacji i wniosła o umorzenie postępowania w zakresie wniosku zawartego w pkt 1 skargi oraz podtrzymała wnioski zawarte w pkt 2,3, i 4 skargi. Wskazała, że odpowiedź na skargę jedynie potwierdza zasadność skargi i rażące naruszenie prawa w procedowaniu w zakresie złożonego wniosku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:

Skarga okazała się częściowo uzasadniona.

Sąd administracyjny kontroluje działalność organów administracji publicznej, do czego zobowiązuje go art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.). Zakres tej kontroli wskazuje z kolei art. 3 § 2 p.p.s.a., a jednym z jej przedmiotów jest bezczynność organów w odniesieniu do m. in. obowiązku wydania określonej decyzji administracyjnej czy też dokonania czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o czym przesądza art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Sąd stosuje kryterium legalności, a zatem zgodności z prawem procesowym i materialnym (art. 1 § 2 ww. Prawo o ustroju sądów administracyjnych).

Celem skargi na bezczynność organu administracji jest zwalczanie braku działania (zwłoki) w załatwieniu sprawy administracyjnej. W doktrynie oraz orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że o bezczynności organu administracji możemy mówić wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadząc postępowanie, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, czy też nie podejmuje innej stosownej czynności. Dla stwierdzenia bezczynności nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności, czy bezczynność spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem, że nie istnieje obowiązek wydania stosowanego aktu lub podjęcia określonej czynności. Skarga na bezczynność organu ma bowiem na celu przede wszystkim wymuszenie na organie administracji załatwienia sprawy.

Uwzględniając skargę na bezczynność, sąd - stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a. - zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1); zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2); stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie, co wynika z art. 149 § 1a p.p.s.a., sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Natomiast na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej, której przepisy stanowiły podstawę rozpoznania wniosku Stowarzyszenia o udostępnienie informacji publicznej, bezczynność polega na tym, że organ lub inny podmiot zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, nie podejmuje takiej czynności, ani nie wydaje decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej bądź decyzji o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Jedynie w przypadku, gdy żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej, załatwienie sprawy może nastąpić poprzez pisemne poinformowanie wnioskodawcy o przyczynach uzasadniających nieudostępnienie informacji. Udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.).

W niniejszej sprawie nie budzi też wątpliwości Sądu, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej. Przede wszystkim kwestia ta nie jest przedmiotem sporu pomiędzy stronami, a ponadto została ona przesądzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokami z 20 sierpnia 2019 r., sygn. akt III SA/Gl 545/19 oraz z 6 sierpnia 2020 r. sygn. akt III SA/Gl 278/20.

Skoro organ administracji, w dniu [...] r., czyli już po wniesieniu skargi udostępnił stronie skarżącej wszystkie żądane informacje objęte wnioskiem to bezprzedmiotowe jest zobowiązywanie organu do wydania przez organ administracji aktu lub dokonania czynności (art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Zobowiązywanie organu w takich warunkach do wydania aktu lub dokonania czynności byłoby więc niecelowe i niewykonalne. Tym samym postępowanie, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., należało umorzyć w części dotyczącej wyznaczenia organowi terminu do rozpoznania wniosku (pkt I sentencji wyroku).

Do rozstrzygnięcia pozostało natomiast zagadnienie, czy działanie organu administracji obarczone było zwłoką, która stanowiłaby bezczynność organu, zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej w rozumieniu przepisu art. 149 § 1 p.p.s.a. i w związku z art. 13 u.d.i.p. Podkreślić należy bowiem, że zakończenie postępowania, przed rozpatrzeniem skargi na bezczynność lub przewlekłość nie dezaktualizuje kompetencji sądu z art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., a więc stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego postępowania. Kompetencja ta pozwala na przesądzenie o istnieniu bezczynności lub przewlekłości, nawet wówczas, gdy stan bezczynności lub przewlekłości już ustał (wydano akt, interpretację albo dokonano czynności). Zasadnie wskazuje się w orzecznictwie, że jeśli z uwagi na wydanie żądanego aktu, nie jest możliwe zobowiązanie do wydania decyzji, to w tym zakresie postępowanie ze skargi na bezczynność podlega umorzeniu. W zakresie zaś stwierdzenia bezczynności lub przewlekłości, w warunkach wniesienia skargi przed doręczeniem skarżącemu zaskarżonej decyzji, skarga powinna zostać merytorycznie rozpoznana, a uwzględnienie skargi polega na wydaniu wyroku opartego na art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (zob. m.in. wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2019 r., sygn. akt II OSK 2401/18).

O ile działania organu administracji, w kontekście spóźnionego, ale jednak ostatecznie prawidłowego rozpoznania wniosku strony skarżącej z [...] r., uznać należy za poprawne, o tyle Sąd nie może zaakceptować działania organu polegającego na maksymalnym przedłużaniu terminu do rozpoznania tego wniosku. W konsekwencji, w ocenie Sądu bezczynność w niniejszej sprawie miała miejsce i nadto nosiła ona znamiona rażącego naruszenia prawa.

Po pierwsze wyraźnie należy podkreślić, że istotą ustawy o dostępie do informacji publicznej jest szybkość działania w procesie udostępniania informacji publicznej. Stanowi o tym art. 13 ust. 1 ustawy, zakreślający termin do udzielenia informacji bez zbędnej zwłoki, nie późniejszy jednak niż 14 dni od dnia złożenia wniosku. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). Powołany przepis ustanawia zatem zasadę udostępniania informacji publicznej na wniosek bez zbędnej zwłoki, zaś ewentualna zwłoka w udostępnieniu informacji publicznej musi mieć charakter niezbędny. Podmiot udostępniający jest jednak zobligowany do powiadomienia wnioskodawcy przed upływem tego terminu o powodach opóźnienia oraz do wyznaczenia dodatkowego terminu udostępnienia informacji. Ustawodawca nie wskazuje przy tym, jakie powody opóźnienia są dopuszczalne w świetle postanowień art. 13 ust. 1 u.d.i.p., jednakże podmiot udostępniający informację publiczną nie może w sposób dowolny uzasadniać niedotrzymania terminu określonego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. W grę mogą wchodzić jedynie takie powody, które są bezpośrednio związane z opóźnieniem w udostępnieniu konkretnej informacji publicznej (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska "Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz", 3 wydanie, Wolters Kluwer, Warszawa 2016, str. 287). Samo lakoniczne sformułowanie "skomplikowany charakter sprawy", bez konkretnego wskazania przyczyn takiego stanu rzeczy, stanowi jednak wadliwe i nieprzekonujące uzasadnienie przedłużenia terminu załatwienia sprawy, o którym mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. (podobnie wyrok WSA w Warszawie z 25 stycznia 2013 r., II SAB/Wa 471/12, zam. w CBOSA).

Jak wynika z akt sprawy w dniu [...] r. organ administracji otrzymał akta administracyjne, zwrócone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach po uprawomocnieniu się orzeczenia w sprawie o sygn. III SA/Gl 278/20. Zgodnie zatem z art. 286 p.p.s.a. termin do załatwienia wniosku u udzielenie informacji publicznej należało liczyć od dnia doręczenia organowi akt administracyjnych sprawy. Nadleśniczy w terminie 14 dni od zwrotu akt administracyjnych skorzystał z możliwości określonej w art. 13 ust. 2 u.d.i.p., gdyż pismem z [...] r. poinformował stronę, że z uwagi na skomplikowany charakter sprawy, informacja publiczna zostanie udostępniona do dnia [...] r. Termin ten został następnie przedłużony do [...] r. pismem z [...] r., w którym również powołano się na skomplikowany charakter sprawy, a dodatkowo także na sytuację pandemiczną w kraju.

W ocenie Sądu, podzielić należy argumentację strony skarżącej, że uzasadnienie zarówno pisma z [...] r. jak i [...] r. nie zawiera wskazania faktycznych przyczyn przedłużenia terminu do udostępnienia informacji, gdyż za takie nie można uznać powołania się na sytuację pandemiczną w kraju jak i skomplikowany charakter sprawy, bez sprecyzowania czy wskazania na rodzaj trudności w udostępnieniu informacji w terminie, o którym mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., który wyraźnie wskazuje stanowi, że termin udostępnienia informacji publicznej liczy się od dnia złożenia wniosku. Mając na uwadze, że wniosek strony pochodzi z dnia [...] r., a organ administracji dwukrotnie, wyrokami z 20 sierpnia 2019 r., sygn. akt III SA/Gl 545/19 oraz z 6 sierpnia 2020 r. sygn. III SA/Gl 278/20 został zobowiązany przez Sąd do dokonania prawidłowych ustaleń, należy stwierdzić, że opieszałość organu w tej sprawie jest oczywista. Nadto do czasu wystosowania pisma z [...] r. o przedłużeniu terminu do rozstrzygnięcia sprawy podjęte przez organ administracji czynności organu sprowadzały się w zasadzie do uporządkowania i sprawdzenia kompletności akt sprawy zwróconych przez Sąd w dniu [...] r., co znajduje odzwierciedlenie w znajdującej się w aktach sprawy notatce służbowej. Tym samym uznać należy, że organ nie wykazał uzasadnionych powodów zastosowania art. 13 ust. 2 u.d.i.p.

Oceny tej nie podważa argumentacja zawarta odpowiedzi na skargę, gdyż nawet jeśli udostępnienie wnioskowanego dokumentu wymagało analizy informacji dostępnych w Internecie, w tym również na obcojęzycznych serwisach, czy chociażby konsultacji inżynieryjno-technicznych, co było - jak wskazuje organ - szczególnie utrudnione ze względu na braki kadrowe, to powyższe okoliczności należało wskazać w piśmie skierowanym do strony, a stanowiącym informację o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy. Dodatkowo podnieść należy, że organ administracji przedłużył termin udostępnienia informacji do dwóch miesięcy od dnia zwrotu akt administracyjnych przez Sąd i w ostatnim dniu tego terminu, już po złożeniu skargi na bezczynność, przesłał stronie skarżącej żądane informacje.

Sąd stwierdził jednocześnie, że ze względu na znaczny upływ czasu (2 lata) od dnia złożenia wniosku, tj. od [...] r. do dnia [...] r., bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, tj. z naruszeniem art. 13 ust. 1 u.d.i.p., wymagającego udzielenia odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14-dniowym.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i § 1a p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Ponadto w pkt IV wyroku Sąd orzekł na mocy art. 151 p.p.s.a uznając, że strona skarżąca w żaden sposób nie uzasadniła, aby poniosła szczególne szkody z powodu działania organu. Wniosek o przyznanie sumy pieniężnej winien zawierać uzasadnienie, w którym skarżący powinien nawiązać do uszczerbku wywołanego bezczynnością lub przewlekłością postępowania. Zastosowanie środków w postaci zasądzenia sumy pieniężnej lub grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. jest uprawnieniem dyskrecjonalnym sądu, zatem możliwością, z której powinien skorzystać, jeżeli wymagają tego względy związane ze zwalczaniem i zapobieganiem bezczynności lub przewlekłemu prowadzeniu postępowania przez kontrolowany organ administracji publicznej. Suma pieniężna z art. 149 § 2 p.p.s.a. ma charakter kompensacyjny. Przepis ten powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu, to jest wówczas, gdy brak jest okoliczności, które ten stan rzeczy mogłyby tłumaczyć, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez nałożenia tej sankcji organ sprawy nadal nie załatwi. Taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie występuje.

O zwrocie kosztów postępowania, Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 p.p.s.a.