Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 1212/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2014-03-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 306 a  par. 3,  art. 306 b  par. 1 i  par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Przemysław Dumana, Sędziowie WSA Bożena Miliczek-Ciszewska,, Anna Tyszkiewicz-Ziętek (spr.), Protokolant Paulina Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2014 r. sprawy ze skargi A S.A. w Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz strony skarżącej kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. (dalej także: Kolegium, SKO) na podstawie art. 233 § 1 pkt 1, w związku z art. 306c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749) oraz art. 1 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz. U. z 2001, Nr 79, poz. 856 ze zm.) i § 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2003 r. w sprawie obszarów właściwości miejscowej samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz. U. Nr 198, poz. 1925) utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Miasta P. nr [...] z dnia [...] r. w sprawie odmowy wydania zaświadczenia o treści żądanej przez A S.A. w Z. (dalej także: Spółka, podatniczka).

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazano na wstępie, że Spółka wnioskiem z dnia 8 kwietnia 2013 r. zwróciła się do Burmistrza Miasta P. z prośbą o wydanie zaświadczenia potwierdzającego, że podatnik nie zalega z opłacaniem podatków lokalnych. Organ I instancji odmówił wydania tego zaświadczenia, a w zażaleniu na to rozstrzygnięcie strona podniosła zarzut naruszenia:

- art. 187, art. 217§ 2, art. 306a i c Ordynacji podatkowej poprzez błędną analizę stanu faktycznego i prawnego, a konsekwencji odmowę wydania zaświadczenia o żądanej treści,

- art. 64 i art. 67 ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych (Dz.U. Nr 118, poz. 561 ze zm., dalej także: u.k.i.p.p.p.) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie (art. 64) i niezastosowanie (art. 67), a w konsekwencji poprzez zastosowanie ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych co do określenia skutków prawnych przejęcia przez poprzednika prawnego skarżącej (B S.A., dalej także: B) – C (dalej także: C), co doprowadziło do przyjęcia, że znajduje zastosowanie art. 40 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych i na tej podstawie określenie odpowiedzialności za zobowiązania przejętego przedsiębiorstwa C,

- art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 lipca 1990 r. o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych (Dz. U. nr 51, poz. 298 ze zm., dalej także: u.p.p.p.) oraz niezastosowanie art. 18 a ustawy o przedsiębiorstwach państwowych poprzez przyjęcie, że C nie zostało całkowicie zlikwidowane w momencie przejęcia go przez poprzednika prawnego A S.A. oraz że likwidacja została zakończona pod rządami ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych, w związku z czym znajduje zastosowanie art. 40 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych,

- przepisów prawa materialnego poprzez niezastosowanie art. 3 ust. 3, art. 40 i art. 45 ustawy o zobowiązaniach podatkowych oraz art. 18a ustawy z dnia 25 września 1981 roku o przedsiębiorstwach państwowych (t.j. Dz.U. z 1991 r., Nr 18, poz. 80 ze zm.), wskazujących na to, że likwidacja przedsiębiorstwa państwowego i wykreślenie go z rejestru przedsiębiorstw powoduje, iż przedsiębiorstwo przestaje istnieć jako odrębny podmiot a więc nie jest podatnikiem na gruncie art. 3 ust. 3 ustawy o zobowiązaniach podatkowych.

Rozważania własne organ II instancji rozpoczął od stwierdzenia, że w sprawie bezspornie ustalono, iż na dzień wydania postanowienia istniała wierzytelność zabezpieczona hipoteką, jak również, że obciążała ona nieruchomość aktualnego właściciela nieruchomości, tj. A S.A. w Z..

Z poczynionych przez organ podatkowy I instancji ustaleń wynika także, iż zadłużenie podatkowe początkowo dotyczyło C w P., w stosunku do którego zarządzeniem Wojewody [...] z dnia 30 lipca 1997 r. ogłoszona została likwidacja na podstawie art. 37 ust. 2 w związku z art. 37 ust. 1 pkt 2 u.p.p.p. w związku z art. 64 ust. 1 u.k.i.p.p.p. Bezspornym jest, że aktem notarialnym z dnia 2 lutego 1998 r. Rep. A numer [...] Wojewoda [...] w imieniu Skarbu Państwa celem likwidacji przedsiębiorstwa państwowego przeniósł na rzecz B z o.o. całość mienia likwidowanego przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 55 1 k.c. Zgodnie z art. 64 ust. 1 u.k.i.p.p w sprawach wszczętych na podstawie przepisów rozdziału 4 ustawy, o której mowa w art. 74, stosuje się przepisy dotychczasowe. Tym samym w sprawach wszczętych na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 u.p.p.p. stosowało się przepisy dotychczasowe, którymi były przepisy ustawy z dnia 13 lipca 1990 r. o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych, a co za tym idzie treść art. 42 tej ustawy, zgodnie z którym do jednoosobowych spółek Skarbu Państwa, powstałych na zasadzie art. 37 ust. 1 pkt 2 u.p.p.p. (a z taką mieliśmy wówczas do czynienia) stosuje się odpowiednio przepisy rozdziałów 2 i 3 ustawy. W związku z powyższym w sprawie ma zastosowanie również art. 8 tej ustawy, zgodnie z którym spółka powstała w wyniku przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego wstępuje we wszystkie prawa i obowiązki przekształconego przedsiębiorstwa. Na spółkę tą przechodzą także, z mocy ustawy, uprawnienia i obowiązki przekształconego przedsiębiorstwa wynikające z decyzji administracyjnych. Aport w postaci całego majątku C w P. został wniesiony do spółki z o.o. B w Z., której jedynym udziałowcem był Skarb Państwa. Z powołanego aktu notarialnego wynika również, że w dziale IV księgi wieczystej KW [...] figuruje, między innym wpis o hipotece przymusowej w kwocie [...]zł na rzecz Gminy P. oraz wzmianka o złożonym przez Gminę P. wniosku o wpis hipoteki przymusowej z tytułu zaległości pieniężnych w wysokości [...]zł wraz z odsetkami. C zostało wykreślone z rejestru przedsiębiorstw państwowych w dniu 29 czerwca 1998 r.

W następnej kolejności, B sp. z o.o. w Z. zostało połączone z D S.A. na podstawie art. 492 § 1 pkt 2 kodeksu spółek handlowych, czyli poprzez zawiązanie spółki kapitałowej, na którą przeszedł majątek wszystkich łączących się spółek. W ten sposób powstało E S.A. w P., które stało się sukcesorem wszelkich praw i obowiązków ciążących na B oraz D S.A. W dniu 18 grudnia 2009 r. Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Spółki E S.A. z siedzibą w Z. podjęło uchwałę o zmianie nazwy Spółki na "A" S.A. Z kolei w dniu 3 stycznia 2011 r. nastąpiło połączenie następujących spółek poprzez przejęcie przez Spółkę A S.A. z siedzibą w J.:

a/ F S.A. z siedzibą w Z.,

b / G S.A. z siedzibą w R.

c/ H Sp. z o.o. z siedzibą w G.,

d/I Sp. z o.o. z siedzibą w W.,

e/ J z siedzibą w R.,

f/ K z siedziba w K.,

W dniu 11 lutego 2011 r. zmieniona została siedziba firmy na Z. ul. [...].

Dalej organ odwoławczy podkreślił, że Spółka domagała się przed Sądem Rejonowym w G. usunięcia niezgodności między stanem prawnym nieruchomości położonej w P., dla której w sądzie tym prowadzona jest księga wieczysta [...], poprzez wykreślenie w dziale IV hipoteki przymusowej zwykłej w kwocie [...]zł oraz hipoteki przymusowej zwykłej w kwocie [...]zł z tytułu wierzytelności stanowiącej zaległości podatkowe od nieruchomości. Powództwo wytoczone Gminie P. zostało oddalone wyrokiem Sądu Rejonowego w G. Wydział I Cywilny z dnia [...]r., sygn. akt [...]. Sąd ten potwierdził, że kupujący lub przejmujący przedsiębiorstwo państwowe w wyniku jego prywatyzacji bezpośredniej jest ogólnym następcą prawnym przedsiębiorstwa, w związku z tym odpowiada również za zobowiązania takiego przedsiębiorstwa. Dlatego nie zgodził się z pełnomocnikiem Spółki, że pozostały po likwidacji majątek podatnika nie jest już majątkiem podatnika, zatem nabywca takiego majątku nie jest nabywcą majątku podatnika. Kwestią która podlegała rozpatrzeniu przez Sąd Rejonowy w G. było rozstrzygnięcie, czy istnieje zabezpieczona hipoteką wierzytelność, gdyż jej wygaśnięcie pociąga za sobą, o ile ustawa nie stanowi inaczej, wygaśnięcie hipoteki (art. 94 ustawy o księgach wieczystych i hipotece). Z uzasadnienia wyroku wynika, że A S.A. "stał się - jako następca ogólny - zarazem dłużnikiem osobistym i hipotecznym, a to oznacza, że hipoteka obciążająca nieruchomość, stanowiącą obecnie jego własność, zabezpiecza jego dług osobisty z tytułu niezapłaconych podatków od nieruchomości".

Odnosząc się do postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...]organ odwoławczy przypomniał, że dotyczy ono uchylenia postanowienia organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Kolegium nie przesądziło w nim sprawy następstwa prawnego Spółki, czy też kwestii zadłużenia E S.A., stwierdziło natomiast, ze Przedsiębiorstwo jest dłużnikiem hipotecznym Gminy P., którego odpowiedzialność jest ograniczona do nieruchomości.

Zgodnie z art. 35 Ordynacji podatkowej hipoteka przymusowa powstaje przez dokonanie wpisu do księgi wieczystej. Wspomniany przepis, ani inne przepisy Ordynacji podatkowej nie wskazują, kiedy hipoteka przymusowa wygasa. W tym zakresie mają więc zastosowanie zasady dotyczące wygaśnięcia hipoteki, określone przepisami art. 94-101 ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Wynika z nich, że hipoteka wygasa wraz z wygaśnięciem wierzytelności, której wykonanie zabezpiecza, chyba że z danego stosunku prawnego mogą powstać w przyszłości kolejne wierzytelności podlegające zabezpieczeniu. Hipoteka zabezpieczająca kilka wierzytelności wygasa z chwilą wygaśnięcia ostatniej z tych wierzytelności. Szczególnym przypadkiem wygaśnięcia hipoteki jest zrzeczenie się przez wierzyciela hipoteki albo nabycie przez niego własności nieruchomości lub prawa, które są obciążone hipoteką (art. 246 i 247 k.c.). Sposoby wygaśnięcia zobowiązania podatkowego zostały uregulowane w art. 59 do art. 66 Ordynacji podatkowej. Jakiekolwiek wygaśnięcie zobowiązania wskazane w tych przepisach skutkuje także wygaśnięciem hipoteki zabezpieczającej to zobowiązanie. Przy czym nie wygaśnie zobowiązanie podatkowe wskutek przedawnienia, jeżeli zostało zabezpieczone hipoteką (art. 70 § 8 Ordynacji podatkowej).

Odnosząc się natomiast do zarzutów naruszenia art. 217 § 2 oraz art. 187 Ordynacji podatkowej stwierdzono, że nie są one zasadne, gdyż postanowienie organu I instancji zostało bardzo szczegółowo uzasadnione. Podkreślono także, iż zaświadczenie wydane przez organ podatkowy jest przejawem wiedzy tegoż organu co do faktów i stanu prawnego w danym dniu i jako takie nie rozstrzyga ani o uprawnieniach, ani też o obowiązkach podmiotu, któremu je wydano (tj. wnioskodawcy), nie tworzy określonej sytuacji prawno-faktycznej, a tylko tę sytuację, istniejącą w danym dniu, przedstawia w zaświadczeniu. W postępowaniu o wydanie zaświadczenia organ nie jest uprawniony do dokonywania ocen prawnych w zakresie zgodności z przepisami prawa tego, co w przedmiocie objętym żądaniem wynika z materiałów, na których opiera się organ, lecz jedynie ma obowiązek w oparciu o ten materiał ustalić, jak ów przedmiot się przejawia w tym materiale, jaki jest w jego świetle (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 19 stycznia 2010 r. o sygn. akt I SA/Gd 834/09). Nie można drogą zaświadczenia wywołać skutków kształtujących stosunki prawne, tj. przyznać albo ograniczyć bądź pozbawić uprawnienia, albo też nałożyć, zdjąć lub ograniczyć obowiązki. Zaświadczenie odzwierciedla stan wiedzy organów odnośnie faktów, czy stosunków prawnych, które wprost wynikają z rejestrów, ewidencji i innych baz danych. W tym wypadku organ pełni funkcję dysponenta bazy danych, na podstawie których przepisy Ordynacji podatkowej nakazują mu wydawanie zaświadczeń, a nie organu rozstrzygającego w sposób władczy o obowiązkach podatnika, wynikających z materialnych norm prawa podatkowego.

W skardze na powyższe postanowienie, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, pełnomocnik Spółki podniósł zarzut naruszenia:

- art. 187, art. 217 § 2, art. 306a i c Ordynacji podatkowej poprzez błędna analizę stanu faktycznego i prawnego, a w konsekwencji odmowę wydania zaświadczenia o żądanej treści,

- art. 64 i 67 u.k.i.p.p.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie (art.64) i niezastosowanie (art.67), a w konsekwencji poprzez zastosowanie ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych co do określenia skutków prawnych przejęcia przez poprzednika prawnego skarżącej – B S.A. w Z. - C (C), co doprowadziło do przyjęcia, że znajduje zastosowanie art. 40 u.k.i.p.p.p. i na tej podstawie określenia odpowiedzialności skarżącej za zobowiązania przejętego przedsiębiorstwa C.

- art.37 ust. 1 pkt 2 u. p.p.p. poprzez niewłaściwą interpretację oraz niezastosowanie art.18a ustawy o przedsiębiorstwach państwowych poprzez przyjęcie, że C nie zostało całkowicie zlikwidowanie w momencie przejęcia go przez poprzednika prawnego powoda oraz, że likwidacja została zakończona pod rządami ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych, w związku z czym znajduje zastosowanie art.40 u.k.i.p.p.p.

- przepisów prawa materialnego poprzez niezastosowanie art.3 ust 3, art. 40 i 45 ustawy o zobowiązaniach podatkowych oraz art. 18a u.p.p.p. wskazujących na to, że likwidacja przedsiębiorstwa państwowego i wykreślenie go z rejestru przedsiębiorstw powoduje, iż przedsiębiorstwo przestaje istnieć jako odrębny podmiot, a więc nie jest podatnikiem na gruncie art.3. ust 3 ustawy o zobowiązaniach podatkowych.

Wobec powyższych zarzutów pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi II instancji oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi wskazano na wstępie, że organ odwoławczy nie czyniąc żadnych własnych ustaleń oparł się wyłącznie na uzasadnieniu wyroku Sądu Rejonowego Wydziału I Cywilnego w G. z dnia [...]r., sygn. akt [...]. Tymczasem orzeczenie to zostało zaskarżone apelacją Spółki z dnia 25 października 2012 r., a następnie Sąd Okręgowy w G., Wydział III Cywilny Odwoławczy w dniu [...]r., w sprawie o sygn. akt [...] zawiesił postępowanie cywilne do momentu zakończenia postępowania administracyjnego (na dowód czego załączono do skargi apelację oraz protokół rozprawy apelacyjnej z dnia 9 maja 2013 r.).

Zarzucając organowi II instancji, że uchylił się od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy podniesiono, że zaświadczenie jako dokument urzędowy nie może poświadczać nieprawdy, a organ administracji publicznej zobowiązany jest ustalić czy wnioskodawca posiada zobowiązania publicznoprawne i zalega z zapłatą podatków czy też nie.

Kontynuując autor skargi podkreślił, że – jak stwierdzono w wyroku SN z dnia 3 grudnia 2010 r., sygn. akt I CSK 163/10 - "nie ma żadnych wątpliwości co do tego, że zobowiązanie podatkowe nie jest zobowiązaniem cywilnoprawnym, a sprawy dotyczące tych zobowiązań, z oczywistych względów, nie są "sprawami cywilnymi" w rozumieniu art. 1 k.p.c. W konsekwencji, sądy cywilne nie posiadają kompetencji do kontroli rozstrzygnięć wydawanych przez organy podatkowe ani też kompetencji do wiążącego orzekania w sprawach wymagających aktu tych organów (tak Sąd Najwyższy w wyrokach: z 16 października 1972 r., I PR 268/72, niepubl. i z 24 marca 2004 r., I CK 458/03, niepubl.). Analogiczne stanowisko zostało wyrażone przez Sąd Najwyższy w uchwale z 19 listopada 2010 r. (III CZP 88/10, niepubl.), zgodnie z którym droga sądowa w sprawach o ustalenie nieistnienia należności publicznoprawnej stwierdzonej administracyjnym tytułem wykonawczym, powstającej i dochodzonej na podstawie odrębnej regulacji prawa administracyjnego, jest niedopuszczalna. (...) Nie ulega wątpliwości, że w sprawie istniała kwestia prejudycjalna, sprowadzająca się do konieczności uzyskania orzeczenia organu podatkowego, które stanowiłoby wiążącą wypowiedź o istnieniu lub wygaśnięciu zobowiązania podatkowego powoda w dacie, w której doszło do wpisania hipoteki mającej zabezpieczyć wierzytelność pozwanego o wykonanie tego zobowiązania. Do chwili rozstrzygnięcia tej sprawy w postępowaniu administracyjnym sąd cywilny nie dysponował więc wszystkimi przesłankami koniecznymi do oceny zasadności powództwa o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. "

W dalszych wywodach skargi wskazano, że zgodnie z art. 51 § 1 Ordynacji podatkowej, a także art. 19 ust. 1 obowiązującej do dnia 1 stycznia 1998 r. ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych zaległością podatkową jest podatek nie uiszczony w terminie płatności. Zobowiązaniem podatkowym (zdefiniowanym analogicznie w obu wspomnianych ustawach) jest wynikające z obowiązku podatkowego zobowiązanie podatnika do zapłacenia na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu albo gminy podatku w wysokości, w terminie oraz w miejscu określonym w przepisach prawa podatkowego.

W kontekście przytoczonej regulacji autor skargi wskazał, że bezsporne jest, iż pierwotnie zobowiązania podatkowe w podatku od nieruchomości, które powołuje SKO odmawiając Spółce wydania zaświadczenia o niezaleganiu w opłacaniu podatków lokalnych, nie powstały jako zobowiązania podatkowe Spółki. Były to bowiem zobowiązania podatkowe C. Skarżąca nie kwestionuje także, iż w księdze wieczystej nr [...](poprzednio nr [...]), prowadzonej przez Sąd Rejonowy w G., Wydział VIII Ksiąg Wieczystych dla nieruchomości położonej w P., której użytkownikiem wieczystym jest A S.A. z siedzibą w Z. (poprzednio w J.) ujawnione są następujące hipoteki na rzecz Gminy P.:

- hipoteka przymusowa zwykła w kwocie [...] zł z tytułu wierzytelności stanowiącej zaległości podatkowe od nieruchomości,

- hipoteka przymusowa zwykła w kwocie [...] zł z tytułu wierzytelności stanowiącej zaległości podatkowe od nieruchomości.

Istota sporu koncentruje się natomiast wokół tego, czy nastąpiło przejęcie tych zaległości przez skarżącą. Zdaniem organu odwoławczego w związku z likwidacją C i przeniesieniem jego przedsiębiorstwa na rzecz ówczesnego B, wpierw B a następnie (w wyniku kolejnych działań restrukturyzacyjnych) Spółka przejęły przedmiotowe zaległości podatkowe. Negując to stanowisko skarżąca twierdzi natomiast, że zobowiązania podatkowe zabezpieczone hipotekami na nieruchomości, której obecnym właścicielem jest Spółka, wygasły w dniu 29 czerwca 1998 r., tj. z chwilą wykreślenia z rejestru przedsiębiorstw państwowych podatnika, którego dotyczyły te zobowiązania tj. C.. Wygaśnięcie zobowiązań podatkowych skutkowało natomiast wygaśnięciem hipotek (art. 94 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece).

W dalszych wywodach skargi podano, że w dniu 2 lutego 1998 r. Wojewoda [...] działający w trybie art. 37 ust.1 pkt 2 u. p.p.p. w zw. z art. 64 ust.1 u.p.i.k.p.p. przeniósł na rzecz B sp. z o.o. w Z. mienie zlikwidowanego w tym dniu C w P..

Wykreślenie C z rejestru przedsiębiorców nastąpiło w dniu 29 czerwca 1998 r., a prywatyzacja C w P. odbywała się w trybie art. 37 ust. 1 u.p.p.p., który stanowi, iż organ założycielski może zlikwidować przedsiębiorstwo państwowe między innymi w celu sprzedaży przedsiębiorstwa bądź wniesienia przedsiębiorstwa lub zorganizowanych części mienia przedsiębiorstwa do spółki. Przedmiotowe przedsiębiorstwo było likwidowane w celu wniesienia go lub jego części do B sp. z o.o. w Z..

Wskazując przepisy regulujące kwestię następstwa prawnopodatkowego znajdujące zastosowanie do umowy przeniesienia przedsiębiorstwa 1998 r. autor skargi zgodził się z Kolegium, że przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące praw i obowiązków następców prawnych oraz podmiotów przekształconych nie znajdują w niniejszej sprawie zastosowania.

Kontynuując pełnomocnik skarżącej wskazał, że przed dniem wejścia w życie Ordynacji podatkowej, tj. przed dniem 1 stycznia 1998 r. skutki podatkowe nabycia (przejęcia) przedsiębiorstw państwowych były zróżnicowane w zależności od momentu, w którym nastąpiło nabycie (przejęcie) przedsiębiorstwa państwowego, a dokładniej rzecz ujmując w zależności od tego, na podstawie której tzw. ustawy prywatyzacyjnej następowało to nabycie (przejęcie).

W tym kontekście wskazano, że umowa przeniesienia celem likwidacji przedsiębiorstwa państwowego całości mienia C na B zawarta została w dniu 2 lutego 1998 r. W tej dacie obowiązywała u.k.i.p.p.p. Weszła ona w życie (w różnym zakresie) w dniu 22 października 1996 r. i w dniu 8 kwietnia 1997 r., uchylając u.p.p.p.. Nie oznacza to jednak, iż w sprawie skutki umowy z dnia 2 lutego 1998 r. powinny być oceniane na gruncie u.k.i.p.p.p. W art. 64 ust. 1 u.k.i.p.p.p zawarto bowiem przepis przejściowy stanowiący, iż w sprawach wszczętych na podstawie przepisów rozdziału 4 u.p.p.p. (dotyczącego prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego w drodze likwidacji) stosuje się przepisy dotychczasowe. Zatem art. 64 ust. 1 u.k.i.p.p.p. określa przypadki, w których stosowane powinny być nadal przepisy u.p.p.p.

Przypadek taki miał miejsce w odniesieniu do likwidacji C i przeniesienia przedsiębiorstwa C na B. Powołanym przez organ podatkowy Zarządzeniem Wojewody [...] z dnia 30 lipca 1997 r., zarządzono likwidację C na podstawie art. 37 ust. 2 w zw. z art. 37 ust. 1 pkt 2 u.p.p.p. w zw. z art. 64 ust. 1 u.k.i.p.p.p. Wskazuje na to również treść aktu notarialnego z dnia 2 lutego 1998 r., w którym m.in. pełnomocnictwo wskazuje stawających do umowy działających w imieniu Skarbu Państwa - Wojewody [...], do reprezentowania Skarbu Państwa przy przeniesieniu na rzecz B, w trybie art. 37 ust. 1 pkt 2 u.p.p.p. w zw. z art. 64 ust. 1 u.k.i.p.p.p. mienia C w likwidacji.

Co za tym idzie likwidacja C i przeniesienie na B mienia C nastąpiło na podstawie przepisów u.p.p.p., w związku z czym kwestia ewentualnego następstwa prawnopodatkowego między C a B oceniana może być wyłącznie na podstawie przepisów zawartych w tej ustawie, w oparciu o którą przeprowadzono prywatyzację C w drodze likwidacji. Niezrozumiałe jest zatem powoływanie się przez organ podatkowy na treść art. 40 ust. 1 u.k.i.p.p.p. i wynikającą z tego przepisu zasadę sukcesji generalnej jako uzasadnienia dla rzekomego przejścia na B zaległości podatkowych C. Wspomniany art. 40 ust. 1 u.k.i.p.p.p. nie znajduje zastosowania w sprawie, a powołując się na niego organ podatkowy ignoruje treść art. 64 ust. 1 u.k.i.p.p.p. a także postanowienia Zarządzenia Wojewody [...] z dnia 30 lipca 1997 r.

W konkluzji tej części rozważań autor skargi stwierdził, że likwidacja C i przeniesienie mienia C na B oceniane musi być zatem wyłącznie na podstawie przepisów wynikających z u.p.p.p. Tymczasem na gruncie tej ustawy " (...) brak było sukcesji generalnej pomiędzy zlikwidowanym przedsiębiorstwem a nabywcą takiego przedsiębiorstwa. W takim przypadku bowiem mieliśmy do czynienia z likwidacją przedsiębiorstwa, przejęciem jego majątku przez Skarb Państwa (organ założycielski), a dopiero następnie przejęciem (nabyciem) od Skarbu Państwa przedsiębiorstwa, jako zespołu składników materialnych i niematerialnych przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych w rozumieniu

art. 55 1 k.c. (por. Adam Mariański w "Prawa i obowiązki nabywców (przejmujących) przedsiębiorstwa państwowe po wejściu w życie Ordynacji podatkowej." Monitor Podatkowy nr 7/1999). Podobnie orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego jednolicie uznawało, iż w przypadku prywatyzacji likwidacyjnej nie mamy do czynienia z wstąpieniem we wszelkie prawa i obowiązki wynikające z prawa podatkowego, czyli brak jest następstwa prawnego pod tytułem ogólnym (por. m.in. orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 21 lutego 1994 r., sygn. akt IV SA 285/93, ONSA Nr 4/1994, poz. 168; wyrok z dnia 11 października 1995 r., sygn. akt SA/Wr 431/95, niepubl.; wyrok z dnia 17 listopada 1995 r., sygn. akt III SA 137/95, ONSA Nr 4/1996, poz. 174; wyrok z dnia 1 grudnia 1995 r., sygn. akt SA/Rz 461/95, Prawo Gospodarcze Nr 7/1996, poz. 20).

Na gruncie u.p.p.p., na podstawie której dokonano prywatyzacji C, brak jest następstwa prawnego pod tytułem ogólnym (sukcesji generalnej), z której można byłoby wywodzić o przejściu na B zaległości podatkowych C.

Tymczasem Kolegium uzasadniając pogląd odmienny przywołało treść art. 42 u.p.p.p., zgodnie z którym do jednoosobowych spółek Skarbu Państwa, powstałych na zasadzie art. 37 ust. 1 pkt 2 oraz art. 40 pkt 1 u.p.p.p., a także do udostępniania akcji w takich spółkach stosuje się odpowiednio przepisy rozdziałów 2 i 3 (tj. rozdziały pt. "Przekształcenie przedsiębiorstwa państwowego w spółkę" oraz "Udostępnienie akcji osobom trzecim"). B nie powstała jednak w związku prywatyzacją C, gdyż jako jednoosobowa spółka Skarbu Państwa B funkcjonowała już od 1993 r.

Podsumowując tę część rozważań autor skargi stwierdził, że treść Zarządzenia Wojewody [...] z dnia 30 lipca 1997 r. i aktu notarialnego z dnia 2 lutego 1998 r. oraz przywołane przepisy wskazują, iż prywatyzacja C (prywatyzacja przedsiębiorstwa państwowego w drodze likwidacji) oraz przeniesienie przedsiębiorstwa C do B, nastąpiły na podstawie przepisów u.p.p.p. Z przepisów tych nie wynikała zaś sukcesja co do praw i obowiązków podatkowych (następstwo prawnopodatkowe) pomiędzy likwidowanym przedsiębiorstwem państwowym a nabywcą takiego przedsiębiorstwa. Przy tym przez wzgląd na to, iż B nie powstała w związku z prywatyzacją C (jako spółka nowopowstała), w sprawie nie mógł znaleźć zastosowania art. 42 u.p.p.p., na który powołuje się SKO. W tym stanie rzeczy B nie przejęła (jako następca prawny) zaległości podatkowych C.

Dalej, powołując się na art. 18 a ustawy o przedsiębiorstwach państwowych, wskazano, że likwidacja przedsiębiorstwa państwowego polega na zadysponowaniu jego składnikami materialnymi i niematerialnymi, o których mowa jest w art. 55 Kodeksu cywilnego i wykreśleniu przedsiębiorstwa z rejestru po zaspokojeniu lub zabezpieczeniu wierzycieli. Po zakończeniu likwidacji przedsiębiorstwo państwowe przestało istnieć jako odrębny podmiot, a tym samym przestało być podatnikiem w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Pozostały po likwidacji majątek podatnika nie jest już majątkiem podatnika, a zatem nabywca takiego majątku nie jest nabywcą majątku podatnika. Przy czym nie można przenosić na inne podmioty odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe zlikwidowanego podatnika, gdyż nabywca takiego majątku nie jest nabywcą majątku podatnika (por. wyrok SN z dnia 12 maja 1999 r., sygn. akt II UKN 632/98 oraz wyrok NSA z dnia 9 listopada 1994 roku, sygn. akt III SA 246/94). Nabycie przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 55 k.c. wywiera wyłącznie skutki cywilnoprawne, a jej przedmiotem nie mogą być świadczenia o charakterze publicznoprawnym, do których zaliczają się zobowiązania podatkowe i które nie odpowiadają pojęciu wierzytelności.

W tym stanie rzeczy sprzedaż przedsiębiorstwa dokonana na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 (pkt 2) u.p.p.p. nie stwarza po stronie nabywcy odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe tego przedsiębiorstwa. Nie ma także miejsca sukcesj zobowiązań podatkowych wynikających z decyzji administracyjnych po stronie poprzednika prawnego skarżącego (co potwierdzono w decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]r. nr [...] wydanej w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 15 grudnia 2005 r., sygn. akt I SA/Gl 518/05).

W dalszych wywodach skargi podkreślono, że Burmistrz Miasta P. uznał już wcześniej w postanowieniu z dnia [...]r. oraz z dnia [...]r., że skarżąca nie zalega w podatkach. Potwierdziło to także Samorządowe Kolegium Odwoławcze w postanowieniu z dnia [...]r.

Końcowe fragmenty skargi poświęcono polemice ze stanowiskiem Sądu Rejonowego w G. wyrażonym w wyroku z dnia [...]r., sygn. akt [...].

Do skargi dołączono apelację skarżącej od wyroku Sądu Rejonowego w G. z dnia [...]r., sygn. akt [...] oraz kserokopię protokołu rozprawy przed Sądem Apelacyjnym w K., sygn. akt [...]z dnia [...]r., z którego wynika, że Sąd zawiesił sprawę apelacji A S.A. w Z. od wyroku Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] r., sygn. akt [...]do czasu zakończenia postępowania administracyjnego w sprawie nr [...].

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga okazała się uzasadniona.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej także: P.p.s.a.) Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonego postanowienia - w zakresie i według kryteriów określonych cytowanymi wyżej przepisami, zdaniem Sądu - stwierdzić należało, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż postanowienie to narusza prawo.

Poddanym kontroli Sądu w niniejszej sprawie rozstrzygnięciem z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Miasta P. z dnia [...]r. w sprawie odmowy wydania zaświadczenia potwierdzającego, że skarżąca nie zalega w podatkach od nieruchomości.

Bezsporne jest w sprawie, że w księdze wieczystej nr [...](poprzednio nr [...]), prowadzonej przez Sąd Rejonowy w G., Wydział VIII Ksiąg Wieczystych dla nieruchomości położonej w P., której użytkownikiem wieczystym jest skarżąca ujawnione są dwie hipoteki na rzecz Gminy P.:

- hipoteka przymusowa zwykła w kwocie [...]zł z tytułu wierzytelności stanowiącej zaległości podatkowe od nieruchomości,

- hipoteka przymusowa zwykła w kwocie [...]zł z tytułu wierzytelności stanowiącej zaległości podatkowe od nieruchomości. Zaległości te były pierwotnie zaległościami C w P.. Przedsiębiorstwo to zostało zlikwidowane zarządzeniem Wojewody [...] z dnia 30 lipca 1997 r., a jego mienie zostało następnie aktem notarialnym z dnia 2 lutego 1998 r. przeniesione na B sp. o.o. W dniu 2 stycznia 2007 r. w wyniku połączenia D S.A. w D. z B powstała w trybie art. 492 § 1 pkt 2 k.s.h. nowa spółka t.j. E S.A., która z dniem 30 marca 2010 r. zmieniła nazwę na F S.A. z siedzibą w Z.. Następnie spółka ta wraz z innymi została przejęta przez A S.A. w J. (obecnie w Z.).

Istota sporu koncentruje się natomiast wokół tego, czy skarżąca, będąc właścicielem nieruchomości obciążonej wskazanymi powyżej hipotekami jest także podmiotem, na którym ciążą zaległości podatkowe C w P.. Żądając wydania zaświadczenia strona domagała się w istocie potwierdzenia, że zabezpieczona hipoteką zaległość podatkowa nie istnieje, co pociąga za sobą (zgodnie z art. 94 o księgach wieczystych i hipotece) wygaśnięcie hipoteki. Zasadność takiego żądania strona w zażaleniu i skardze poparła twierdzeniem że skoro likwidacja C nastąpiła na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 u.p.p.p., to należało uwzględnić, że zgodnie z art. 64 i 67 u.k.i.p.p.p. należało stosować przepisy dotychczasowe i skutki prawne czynności dokonanych przez wejściem w życie tej ustawy oceniać według przepisów dotychczasowych. Likwidacja zaś przedsiębiorstwa państwowego na gruncie ustawy o przedsiębiorstwach państwowych powinna być rozumiana jako całkowita utrata bytu tego przedsiębiorstwa, a więc i statusu podatnika w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy o zobowiązaniach podatkowych.

Twierdzenie, że strona nie może otrzymać zaświadczenia, iż nie zalega w podatkach organ odwoławczy oparł zasadniczo na treści nieprawomocnego, zaskarżonego przez Spółkę wyroku Sądu Rejonowego w G., Wydział I Cywilny z dnia [...]r., sygn. akt [...], którym oddalono powództwo o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. W orzeczeniu tym przyjęto w szczególności, że likwidacja przedsiębiorstwa państwowego C zaczęła się pod rządami u.p.p.p., a zakończyła na podstawie u.k.i.p.p.p., w związku z czym nastąpiła sukcesja wszelkich (a więc i podatkowych) zobowiązań zlikwidowanego podmiotu.

Zaskarżone postanowienie dotyczy odmowy wydania zaświadczenia, w związku z czym kontroli Sądu podlega procedowanie organów podatkowych uregulowane w dziale VIIIa Ordynacji podatkowej.

Zgodnie z art. 306a § 1 organ podatkowy wydaje zaświadczenia na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie.

Zaświadczenie wydaje się, jeżeli:

1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa;

2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego (§ 2).

W myśl art. 306a § 3 Ordynacji podatkowej, zaświadczenie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania.

Z kolei art. 306b § 1 Ordynacji podatkowej stanowi, że w przypadkach, o których mowa w art. 306a § 2, organ podatkowy jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu.

Organ podatkowy, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w niezbędnym zakresie postępowanie wyjaśniające (art. 306b § 2).

Odmowa wydania zaświadczenia lub zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie (art. 306c Ordynacji podatkowej).

Przedstawiając istotę postępowania zainicjowanego wnioskiem skarżącej Spółki o wydanie zaświadczenia wskazać trzeba (za wyrokiem NSA z dnia 15 lutego 2012 r., sygn. akt II FSK 1533/10, LEX nr 1108499), że postępowanie w przedmiocie wydawania zaświadczeń ma charakter bardzo uproszczony. Obowiązkiem organu podatkowego, do którego skierowano wniosek o wydanie zaświadczenia, jest dokonanie w pierwszej kolejności porównania treści żądania strony ze stanem rzeczy wynikającym z prowadzonych przez niego ewidencji, rejestrów lub innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. W tym celu organ może przeprowadzić niezbędne postępowanie wyjaśniające. Organ nie ma natomiast kompetencji do wykorzystywania danych, które nie znajdują się w jego dyspozycji. Do postępowania tego nie mają zastosowania zasady gromadzenia dowodów, które uregulowane zostały w przepisach Działu IV Ordynacji podatkowej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 stycznia 2006 r., sygn. akt I FSK 528/05)

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że wydanie zaświadczenia jest czynnością materialno-techniczną i urzędowym zarazem potwierdzeniem określonych faktów lub stanu prawnego. Nie rozstrzyga ono o żadnych prawach lub obowiązkach i nie może tworzyć nowej sytuacji prawnej. Zaświadczenie nie może rozstrzygać czegokolwiek, zwłaszcza o istnieniu lub nieistnieniu obowiązku. Jest zatem wyłącznie przejawem tego, co zawarte jest w źródłach, na których bazuje organ wydający zaświadczenie.

Przedmiotem postępowania o wydanie zaświadczenia nie może być analizowanie zmian w stanie prawnym i wyprowadzanie z tego odpowiednich wniosków, ani też dokonywanie ocen prawnych. Na postępowanie wyjaśniające, poprzedzające wydanie zaświadczenia lub odmowę jego wydania, składają się czynności materialno-techniczne. W ramach takiego postępowania organ bada, jakiego rodzaju źródło może zawierać żądane dane, a także czy dane te dotyczą stanu faktycznego bądź stanu prawnego, którego poświadczenia żąda wnioskodawca. Nie można drogą zaświadczenia wywołać skutków kształtujących stosunki prawne, tj. przyznać albo ograniczyć, bądź pozbawić uprawnienia, albo też nałożyć, zdjąć lub ograniczyć obowiązki (por. prawomocne wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 23 marca 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 1356/04, oraz z 21 listopada 2008 r., sygn. akt III SA/Wa 1612/08, a także wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 19 stycznia 2010 r., sygn. akt I SA/Gd 834/09). W szczególności, jak wskazał NSA w wyroku z dnia 15 lutego 2012 r., sygn. akt II FSK 1533/10, którego argumentacją Sąd podzielając ją w pełni posługuje się w niniejszej sprawie zasadne jest nieuwzględnienie wniosku strony o wydanie zaświadczenia potwierdzającego wygaśnięcie obowiązku podatkowego na skutek przedawnienia.

Najczęściej organ podatkowy odmawia wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach wówczas, gdy w sprawie wydana została decyzja określająca wymiar zobowiązania podatkowego, nawet gdy jest ona nieostateczna (por. wyrok NSA z dnia 9 maja 2012 r., sygn. akt II FSK 2163/10, LEX nr 1143788). Oznacza to, że organ w takim, uproszczonym – jak już zaznaczono – postępowaniu uwzględnia treść decyzji wydanych wobec podatnika.

W niniejszej sprawie strona domagała się stwierdzenia, czy ciąży na niej zobowiązanie podatkowe innego podmiotu zabezpieczone hipoteką przymusową na nieruchomości stanowiącej jej własność, a w szczególności czy zobowiązanie to wygasło, co pociągałoby za sobą wygaśnięcie hipoteki. Uzyskanie zaświadczenia, z którego wynikałoby czy przejęła zobowiązanie innego podatnika uznała za jedyny sposób (poza wniesieniem zarzutu w ewentualnym postępowaniu egzekucyjnym) zweryfikowania stanu zobowiązań zabezpieczonych hipoteką, co jak wynika z postanowienia Sądu Apelacyjnego w K. z dnia [...]r. sygn. akt [...] może być istotne dla rozstrzygnięcia sprawy toczącej się przed sądem powszechnym.

Zdaniem składu orzekającego, tak określona istota sprawy, która koncentruje się wokół kwestii przejścia zobowiązań podatkowych na inne podmioty wymagała uwzględnienia znajdującego się w aktach sprawy prawomocnego wyroku WSA w Gliwicach z dnia 15 grudnia 2005 r., sygn. akt I SA/Gl 518/05. Uwzględniono nim skargę B sp. z o.o. w Z. na decyzję, którą orzeczono o odpowiedzialności skarżącej za zaległości w podatku od towarów i usług C w P. za maj i lipiec 1997 r. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Sąd wskazał m.in., że istotne jest, iż prywatyzacja C w P. odbywała się w trybie art. 37 ust. 1 a nie art. 8 ustawy o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych, czyli nie ma miejsca wynikająca z ust. 2 tegoż przepisu sukcesja generalna. Nie wchodzi też w grę regulacja art. 40 ust.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r.o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych (Dz.U nr.118 poz.561 ze zm.). Przepis art.37 ust.1 ustawy z dnia 13 lipca 1990 r. o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych (Dz.U. Nr 51, poz. 298). stanowi, że organ założycielski może zlikwidować przedsiębiorstwo państwowe między innymi w celu sprzedaży przedsiębiorstwa lub zorganizowanych części mienia przedsiębiorstwa bądź wniesienia przedsiębiorstwa lub zorganizowanych części mienia przedsiębiorstwa do spółki. Zasady likwidacji przedsiębiorstw państwowych określone są w art. 18a ustawy z dnia 25 września 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych (jednolity tekst: Dz.U. z 1991 r. Nr 18, poz. 80 ze zm.). Przepis ten stanowi, że likwidacja przedsiębiorstwa państwowego polega na zadysponowaniu jego składnikami materialnymi i niematerialnymi, o których mowa jest w art. 55 Kodeksu cywilnego i wykreśleniu przedsiębiorstwa z rejestru po zaspokojeniu lub zabezpieczeniu wierzycieli. Z punktu widzenia rozważanej tu kwestii ważne jest to, że po zakończeniu likwidacji przedsiębiorstwo państwowe przestaje istnieć jako odrębny podmiot a zatem przestaje być podatnikiem w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Pozostały po likwidacji majątek nie jest już majątkiem podatnika, zatem nabywca takiego majątku nie jest nabywcą majątku podatnika. Sąd powołał się także na wyrok SN z dnia 12 maja 1999 r. sygn. akt II UKN 632/98-OSNP 2000/14/558, w którym wskazano, że nabywca majątku zlikwidowanego przedsiębiorstwa państwowego, którego sprzedaż nastąpiła w trybie art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 13 lipca 1990 r. o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych (Dz.U. Nr 51, poz. 298 ze zm.),nie ponosi odpowiedzialności na podstawie art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych (jednolity tekst: Dz.U. z 1993 r. Nr 108, poz. 486 ze zm.) za zobowiązania tego przedsiębiorstwa z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. Tezę tę odniósł także do zobowiązań z tytułu zaległości podatkowych oraz wniesienia przedsiębiorstwa do spółki w trybie art.37 ust.1 pkt.2 u.o.p.p. Jednocześnie Sąd stwierdził, że nie ma znaczenia dla istoty rozstrzygnięcia to, że w myśl §5 aktu notarialnego z dnia 2 lutego 1998 r. strona skarżąca przejęła wszelkie prawa i obowiązki zlikwidowanego C w P. w likwidacji. Umowa przeniesienia przedsiębiorstwa wywiera wyłącznie skutki cywilnoprawne. Jej przedmiotem nie mogą być świadczenia o charakterze publicznoprawnym, do których zaliczają się zobowiązania podatkowe i które nie odpowiadają pojęciu wierzytelności.

Zgodnie z art. 170 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. "Moc wiążąca orzeczenia, określona w przepisie art. 170 p.p.s.a., w odniesieniu do sądów oznacza, że muszą one przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dane zagadnienie, nie może być już ono ponownie badane. Wprawdzie związanie prawomocnym orzeczeniem odnosi się, co do zasady, tylko do rozstrzygnięcia zawartego w sentencji orzeczenia, jednak dla prawidłowego odczytania tejże sentencji należy się kierować treścią uzasadnienia. W ten sposób moc wiążąca orzeczenia może rozciągać się pośrednio na przyjętą w nim podstawę faktyczną rozstrzygnięcia" (por. wyrok NSA z dnia 24 października 2011 r., sygn. akt I FSK 1596/10, LEX nr 1069292).

W aktach sprawy znajduje się także decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 5 czerwca 2006 r., którą wydano wykonując wskazany powyżej wyrok. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia stwierdzono m.in., że umowa przeniesienia przedsiębiorstwa wywiera wyłącznie skutki cywilnoprawne, a jej przedmiotem nie mogą być świadczenia o charakterze publicznoprawnym, do których zalicza się zobowiązania podatkowe i które nie odpowiadają pojęciu wierzytelności.

W okolicznościach niniejszej sprawy odmowa wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach wymagała uprzedniego odniesienia się do wspomnianego wyroku i wydanej w związku z nim decyzji, które, mimo, iż odnoszą się do innego podatku niż podatek od nieruchomości mają w pewnym zakresie charakter uniwersalny, co organy obu instancji całkowicie pominęły. W tym stanie rzeczy postępowanie wyjaśniające, o którym mowa w art. 306 b § 2 Ordynacji podatkowej okazało się niewystarczające dla odmowy wydania zaświadczenia.

Wyczerpana zatem została przesłanka uchylenia zaskarżonego postanowienia w oparciu o art. 145 § 1 pkt lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i zobowiązania właściwego organu, nie przesądzając wyniku sprawy, aby ponownie rozpatrując zażalenie nie pominął wspomnianych rozstrzygnięć, które w analizowanym stanie faktycznym uznać należy za "znajdujące się w posiadaniu organu inne dane, z których wynikać mogą fakty albo stan prawny", o których stanowi art. 306 b § 1 Ordynacji podatkowej.

O kosztach postępowania rozstrzygnięto w oparciu o art. 200 i art. 205 P.p.s.a., zasądzając na rzecz strony skarżącej kwotę 357 zł, obejmującą uiszczony wpis sądowy od skargi (100 zł), koszty zastępstwa procesowego (240 zł) określone w § 14 ust.2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 490) oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa (17 zł). Ze względu na charakter zaskarżonego rozstrzygnięcia odstąpiono natomiast od orzekania o jego wykonalności.